14.10.2022   

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

L 268/31


DECYZJA WYKONAWCZA KOMISJI (UE) 2022/1947

z dnia 13 października 2022 r.

zmieniająca decyzję wykonawczą (UE) 2020/1550 poprzez aktualizację wieloletniego programu kontroli na lata 2021–2025 i ustanawiająca program kontroli na 2023 r.

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031, rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywy Rady 98/58/WE, 1999/74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywy Rady 89/608/EWG, 89/662/EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz decyzję Rady 92/438/EWG (rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych) (1), w szczególności jego art. 118 ust. 1 lit. b) i art. 118 ust. 2,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)

Za egzekwowanie prawodawstwa Unii dotyczącego łańcucha rolno-spożywczego odpowiadają państwa członkowskie, których właściwe organy – poprzez organizację kontroli urzędowych – monitorują i weryfikują, czy odpowiednie wymogi unijne są faktycznie przestrzegane i egzekwowane. Art. 116 rozporządzenia (UE) 2017/625 zawiera wymóg, by eksperci Komisji – równolegle do monitorowania i weryfikacji – przeprowadzali w państwach członkowskich kontrole, obejmujące też audyty, w celu zweryfikowania stosowania przepisów Unii. Kontrole Komisji powinny być przeprowadzane w obszarach: bezpieczeństwa żywności i pasz, zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin, środków ochrony roślin oraz funkcjonowania krajowych systemów kontroli i funkcjonowania właściwych organów, które nimi kierują, z uwzględnieniem synergii z mechanizmami kontroli w ramach wspólnej polityki rolnej.

(2)

Decyzją wykonawczą Komisji (UE) 2020/1550 (2) ustanowiono wieloletni program kontroli, które mają być przeprowadzane przez ekspertów Komisji w państwach członkowskich w celu weryfikacji stosowania prawodawstwa Unii dotyczącego łańcucha rolno-spożywczego na lata 2021–2025, dostosowany do kadencji Komisji i odzwierciedlający jej priorytety. W trakcie realizacji tego wieloletniego programu kontroli okazało się, że nie był on wystarczająco elastyczny, aby umożliwić ekspertom Komisji badanie i gromadzenie informacji w odniesieniu do sytuacji nadzwyczajnych, pojawiających się problemów i rozwoju sytuacji w obszarach regulowanych przepisami, o których mowa w art. 1 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/625, oraz przepisami przewidzianymi w tym rozporządzeniu. Aby uwzględnić możliwość wystąpienia takich sytuacji, w rozdziale 10 załącznika do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 należy dodać nowy obszar priorytetowy, jak przewidziano w art. 116 ust. 1 lit. c) ppkt (iii) rozporządzenia (UE) 2017/625.

(3)

Ustanowienie ścisłego harmonogramu kontroli w obszarach priorytetowych na każdy rok z pięciu lat wieloletniego programu kontroli nie jest spójne z poziomem elastyczności wymaganym do osiągnięcia celów, jakimi są weryfikacja funkcjonowania krajowych systemów kontroli, w tym badanie i gromadzenie informacji na temat praktyk lub problemów związanych z egzekwowaniem przepisów, sytuacji nadzwyczajnych i rozwoju sytuacji w państwach członkowskich oraz przeprowadzanie przez Komisję kontroli na podstawie analizy ryzyka. Należy zatem utrzymać wieloletni program kontroli na lata 2021–2025, a jednocześnie zastąpić rozdział 11 załącznika do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550, określający roczny podział kontroli na lata 2021–2025, programem kontroli na kolejny rok, który należy co roku aktualizować.

(4)

W załączniku do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 należy zmienić tekst wprowadzający zobowiązujący ekspertów Komisji do przeprowadzania kontroli, w tym weryfikacji na miejscu i analiz dokumentacji, w każdym z obszarów priorytetowych we wszystkich państwach członkowskich, aby lepiej dostosować go do wymogów określonych w art. 116 rozporządzenia (UE) 2017/625.

(5)

Obszar dotyczący organizmów zmodyfikowanych genetycznie należy wprowadzić oddzielnie w rozdziałach 10 i 11 załącznika do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 jako nowy obszar priorytetowy w celu lepszego dostosowania tekstu do istniejącego poddziału na podstawie art. 1 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/625. Z rozdziałów 1, 2 i 7 załącznika do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 należy usunąć dalsze odniesienia do tego obszaru priorytetowego.

(6)

Wyniki poprzednich kontroli przeprowadzonych przez Komisję w zakresie krajowych programów zwalczania Salmonelli oraz analiza Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), z którymi można się zapoznać w sprawozdaniach dotyczących chorób odzwierzęcych z 2019 (3) i 2020 r. (4), wskazują, że większość państw członkowskich osiągnęła unijne cele w odniesieniu do wszystkich kategorii drobiu. Państwa członkowskie składają Komisji coroczne sprawozdania z wyników kontroli Salmonelli w odniesieniu do gatunku Gallus gallus, kur niosek, kurcząt rzeźnych oraz stad indyków rzeźnych. W tym kontekście oraz biorąc pod uwagę kontrole Komisji w zakresie realizacji obowiązków nałożonych rozporządzeniem Komisji (WE) nr 2073/2005 (5) w odniesieniu do pobierania próbek urzędowych związanych z kryteriami higieny procesu, w 2023 r. nie ma potrzeby przeprowadzania szczegółowych audytów krajowych programów zwalczania Salmonelli.

(7)

Roczne oceny przedstawianych przez państwa członkowskie krajowych planów monitorowania pozostałości stanowią integralną część kontroli przeprowadzanych przez Komisję w ramach obszaru priorytetowego dotyczącego pozostałości u żywych zwierząt i w żywności pochodzenia zwierzęcego. Odrębne odniesienie do tych ocen nie jest zatem konieczne i powinno zostać usunięte z wieloletniego programu kontroli.

(8)

W ramach obszaru zdrowie zwierząt dwa obszary priorytetowe – aktywne choroby epizootyczne i choroby enzootyczne – należy zmienić na, odpowiednio, choroby kategorii A, B i C zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 (6). Pozwoli to dostosować terminologię stosowaną w wieloletnim programie kontroli do terminologii wprowadzonej wspomnianym rozporządzeniem.

(9)

Komisja objęła niedawno kontrolami istniejące krajowe programy weterynaryjne dotyczące chorób odzwierzęcych niepochodzących od żywności, które to programy współfinansowała. W związku z tym w 2023 r. nie należy przeprowadzać kontroli chorób odzwierzęcych niepochodzących od żywności.

(10)

Cel dotyczący chorób odzwierzęcych niepochodzących od żywności określony w rozdziale 3 załącznika do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 ograniczał zakres stosowania wyłącznie do tych chorób odzwierzęcych, w odniesieniu do których wprowadzono krajowe programy weterynaryjne współfinansowane przez Komisję. Aby umożliwić ekspertom Komisji przeprowadzanie kontroli chorób odzwierzęcych niepochodzących od żywności, w tym nieobjętych takimi programami, takich jak COVID-19 u norek, należy zmienić ten cel w wieloletnim programie kontroli.

(11)

W latach 2021 i 2022 Komisja priorytetowo potraktowała kontrole chorób w obszarze priorytetowym dotyczącym chorób epizootycznych (kategoria A zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/429), takich jak afrykański pomór świń i wysoce zjadliwa grypa ptaków. Ze względu na to priorytetowe traktowanie w ciągu wspomnianych dwóch lat nie prowadzono kontroli chorób enzootycznych kategorii B i C zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/429. Zatem w 2023 r. Komisja powinna przeprowadzić kontrole w tym obszarze priorytetowym.

(12)

W ramach komunikatu „Strategia »od pola do stołu« na rzecz sprawiedliwego, zdrowego i przyjaznego dla środowiska systemu żywnościowego” (7) Komisja zobowiązała się do dokonania przeglądu prawodawstwa dotyczącego dobrostanu zwierząt. W związku z tym w 2023 r. należy kontynuować prace w obszarach priorytetowych dotyczących dobrostanu zwierząt w gospodarstwach i podczas uboju. Do wieloletniego programu kontroli należy zatem dodać kwestię dobrostanu bydła utrzymywanego z przeznaczeniem na produkcję mięsa oraz dobrostanu ryb w gospodarstwach, podczas ich transportu i uśmiercania.

(13)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2031 (8) zobowiązuje państwa członkowskie do ustanowienia wieloletnich programów kontroli występowania agrofagów kwarantannowych w oparciu o ryzyko i wprowadza coroczne kontrole agrofagów priorytetowych. W rozdziale 5 załącznika do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 należy zatem dodać kontrole Komisji dotyczące realizacji tych programów kontroli występowania.

(14)

Ze względu na ograniczenia związane z COVID-19 niektóre kontrole Komisji w państwach trzecich musiały zostać odroczone, co umożliwiło Komisji rozpoczęcie serii kontroli w obszarze priorytetowym dotyczącym środków ochrony roślin w 2021 r. – rok wcześniej niż planowano w załączniku do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550. Komisja powinna kontynuować kontrole w tym obszarze priorytetowym w 2023 r.

(15)

Ze względu na toczące się dyskusje na temat projektu rozporządzenia w sprawie zrównoważonego stosowania pestycydów, które zastąpiłoby dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE (9), w 2022 r. nie przeprowadzono żadnych kontroli w obszarze zrównoważonego stosowania pestycydów i w 2023 r. również nie będą przeprowadzane żadne kontrole w tym obszarze. Kontrole w tym priorytetowym obszarze mają zostać wznowione po przyjęciu nowej podstawy prawnej.

(16)

Ze względu na odroczenie daty rozpoczęcia stosowania nowych ram prawnych dotyczących produkcji ekologicznej na dzień 1 stycznia 2022 r. w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/848 (10) z dnia 1 stycznia 2021 r. oraz aby dać państwom członkowskim czas niezbędny na wdrożenie nowych środków przed kontrolą ich wdrożenia, w 2022 r. w państwach członkowskich nie przeprowadzano kontroli w obszarze priorytetowym dotyczącym produkcji ekologicznej. Zatem w 2023 r. Komisja powinna przeprowadzić kontrole w tym obszarze priorytetowym.

(17)

Serie kontroli w ramach obszaru priorytetowego dotyczącego monitorowania oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe u bakterii zoonotycznych i komensalnych, które pierwotnie – w załączniku do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 – planowano zainicjować w 2022 r., powinny rozpocząć się w 2023 r., aby zmaksymalizować skuteczność tych kontroli, biorąc pod uwagę harmonogram dostępności danych do analizy niezbędnych do przeprowadzenia tej serii kontroli.

(18)

Aby Komisja mogła wspierać szybkie wdrożenie przez właściwe organy państw członkowskich nowych wymogów w zakresie kontroli w oparciu o ocenę ryzyka mających na celu wykrywanie nieuczciwych i oszukańczych praktyk, wprowadzonych w art. 9 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/625, ważne było gromadzenie informacji i przykładów dobrych praktyk w celu zapewnienia wytycznych dla państw członkowskich. Cel ten można najlepiej osiągnąć za pomocą badań wyjaśniających, a nie audytów, ponieważ podejście to umożliwiłoby szerszy zakres stosowania, rozpoczęcie dialogu z właściwymi organami państw członkowskich oraz spotkania z innymi organami egzekwowania prawa i śledczymi badającymi przypadki oszustw. Aby odzwierciedlić tę zmianę, należy zatem zmienić cel dla obszaru priorytetowego dotyczącego oszustw.

(19)

W wieloletnim programie kontroli określonym w decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 kontrole wywozowe uznano za obszar priorytetowy wymagający pewnego nadzoru ze strony Komisji. Główną odpowiedzialność za spełnianie wymagań przywozowych państw trzecich ponoszą podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze w Unii, które eksportują zwierzęta i towary do państw trzecich. W przypadku gdy przesyłki zwierząt i towarów wymagają urzędowej certyfikacji zgodności podmiotu z tymi wymaganiami, certyfikacji tej dokonują odpowiedzialne właściwe organy w państwach członkowskich. Uznając rolę i obowiązki podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa spożywcze oraz organów państw członkowskich właściwych w tym zakresie, uwzględnienie kontroli Komisji w tym obszarze w zmienionym wieloletnim programie kontroli nie jest już uznawane za priorytetowe.

(20)

Należy zatem odpowiednio zmienić załącznik do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Załącznik do decyzji wykonawczej (UE) 2020/1550 zastępuje się tekstem znajdującym się w załączniku do niniejszej decyzji.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Sporządzono w Brukseli dnia 13 października 2022 r.

W imieniu Komisji

Przewodnicząca

Ursula VON DER LEYEN


(1)   Dz.U. L 95 z 7.4.2017, s. 1.

(2)  Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2020/1550 z dnia 23 października 2020 r. ustanawiająca wieloletni program kontroli na lata 2021–2025, które mają być przeprowadzane przez ekspertów Komisji w państwach członkowskich w celu weryfikacji stosowania prawodawstwa Unii dotyczącego łańcucha rolno-spożywczego (Dz.U. L 354 z 26.10.2020, s. 9).

(3)  Dziennik EFSA 2021;19(2):6406.

(4)  Dziennik EFSA 2021;19(12):6971.

(5)  Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych (Dz.U. L 338 z 22.12.2005, s. 1).

(6)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie przenośnych chorób zwierząt oraz zmieniające i uchylające niektóre akty w dziedzinie zdrowia zwierząt („Prawo o zdrowiu zwierząt”) (Dz.U. L 84 z 31.3.2016, s. 1).

(7)  Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów „Strategia »od pola do stołu« na rzecz sprawiedliwego, zdrowego i przyjaznego dla środowiska systemu żywnościowego”, COM(2020) 381 final z 20 maja 2020 r.

(8)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2031 z dnia 26 października 2016 r. w sprawie środków ochronnych przeciwko agrofagom roślin, zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 228/2013, (UE) nr 652/2014 i (UE) nr 1143/2014 oraz uchylające dyrektywy Rady 69/464/EWG, 74/647/EWG, 93/85/EWG, 98/57/WE, 2000/29/WE, 2006/91/WE i 2007/33/WE (Dz.U. L 317 z 23.11.2016, s. 4).

(9)  Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów (Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 71).

(10)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/848 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 (Dz.U. L 150 z 14.6.2018, s. 1).


ZAŁĄCZNIK

W niniejszym załączniku określono program kontroli na lata 2021–2025, które mają być przeprowadzane przez ekspertów Komisji w państwach członkowskich w obszarach objętych rozporządzeniem (UE) 2017/625.

W odniesieniu do przedmiotowego okresu Komisja określiła pewne obszary priorytetowe w dziedzinach: bezpieczeństwa żywności i pasz, jakości żywności, zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin, środków ochrony roślin, wprowadzania na terytorium Unii zwierząt i towarów z państw trzecich, oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe oraz ogólnych aspektów w ramach łańcucha rolno-spożywczego (w tym funkcjonowania krajowych systemów kontroli i funkcjonowania właściwych organów).

Kontrole Komisji w państwach członkowskich obejmują obszary określone w art. 1 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/625. Konkretne kwestie objęte pojedynczymi kontrolami są dostosowywane do sytuacji w każdym państwie członkowskim.

Eksperci Komisji przeprowadzają kontrole, w tym audyty, zgodnie z art. 116 rozporządzenia (UE) 2017/625.

Wieloletni program kontroli na lata 2021–2025 przeprowadzanych przez Komisję w państwach członkowskich w celu zweryfikowania stosowania przepisów w obszarach objętych art. 1 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/625 obejmuje również inne obszary przewidziane w tym rozporządzeniu, takie jak oszustwa i kontrole przywozu. Nie wszystkie obszary priorytetowe są przedmiotem konkretnej serii kontroli. Niektóre z nich są przedmiotem bardziej ogólnej serii kontroli, takie jak na przykład aspekty dobrostanu zwierząt podczas uboju uwzględnione, w stosownych przypadkach, w ramach kontroli żywności pochodzenia zwierzęcego lub zgodność punktów kontroli granicznej uwzględniona w ramach kontroli urzędowych zwierząt i towarów.

W rozdziałach 1–10 niniejszego załącznika określono wieloletni program kontroli w podziale na obszary priorytetowe i cele szczegółowe. W rozdziale 11 określono program kontroli na 2023 r.

1.   Żywność i bezpieczeństwo żywności

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Żywność pochodzenia zwierzęcego

(np. bezpieczeństwo mięsa ssaków i ptaków oraz produktów pozyskanych od nich lub z nich, bezpieczeństwo mleka i przetworów mlecznych, bezpieczeństwo produktów rybołówstwa oraz higiena produkcji żywych małży)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii w zakresie bezpieczeństwa żywności dotyczących produkcji i wprowadzania do obrotu żywności pochodzenia zwierzęcego (w tym również identyfikowalność i etykietowanie), ze szczególnym uwzględnieniem mięsa ssaków i ptaków oraz produktów pozyskanych od nich lub z nich, mleka i przetworów mlecznych, produktów rybołówstwa i żywych małży, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Choroby odzwierzęce przenoszone przez żywność

(np. Salmonella)

Zweryfikowanie krajowych programów weterynaryjnych państw członkowskich współfinansowanych przez Komisję oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Żywność niepochodząca od zwierząt

(np. bezpieczeństwo owoców i warzyw, ziół, przypraw i kiełków)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii w zakresie bezpieczeństwa żywności dotyczących produkcji i wprowadzania do obrotu żywności niepochodzącej od zwierząt (w tym również identyfikowalność i etykietowanie), ze szczególnym uwzględnieniem bezpieczeństwa mikrobiologicznego, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Pozostałości u żywych zwierząt i w żywności pochodzenia zwierzęcego

(pozostałości weterynaryjnych produktów leczniczych, pestycydów i zanieczyszczeń)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących pozostałości weterynaryjnych produktów leczniczych, pestycydów i zanieczyszczeń u żywych zwierząt i w żywności pochodzenia zwierzęcego.

Zanieczyszczenia w żywności niepochodzącej od zwierząt

(np. mikotoksyny)

Zweryfikowanie – na podstawie wieloletnich krajowych planów kontroli państw członkowskich i odnośnych sprawozdań – czy kontrole urzędowe zanieczyszczeń w żywności niepochodzącej od zwierząt spełniają wymogi określone w odpowiednich mających zastosowanie przepisach Unii.

2.   Pasze i bezpieczeństwo pasz

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Ogólna higiena pasz

(higiena pasz, zatwierdzanie i rejestracja zakładów, identyfikowalność, etykietowanie i zanieczyszczenia)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących higieny pasz (ze szczególnym uwzględnieniem higieny pasz, zatwierdzania i rejestracji zakładów, zanieczyszczenia, identyfikowalności i etykietowania), oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Pasza lecznicza

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają unijnych wymogów prawnych dotyczących produkcji paszy leczniczej, mających zastosowanie od stycznia 2022 r.

Produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego i produkty pochodne

(sektor mięsny, zakłady przetwórcze)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących postępowania z produktami ubocznymi pochodzenia zwierzęcego i produktami pochodnymi, ich wykorzystywania i usuwania, wytwarzanymi w Unii lub wprowadzanymi do obrotu w Unii, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie, ze szczególnym uwzględnieniem sektora mięsnego i zakładów przetwórczych.

3.   Zdrowie zwierząt

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Choroby kategorii A na podstawie rozporządzenia (UE) 2016/429

(np. afrykański pomór świń, wysoce zjadliwa grypa ptaków)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących zwalczania głównych aktywnych chorób zwierząt, takich jak afrykański pomór świń i wysoce zjadliwa grypa ptaków, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Choroby odzwierzęce niepochodzące od żywności

(np. wścieklizna)

Sprawdzenie zdolności państw członkowskich do wykrywania, monitorowania i zwalczania istotnych chorób odzwierzęcych niepochodzących od żywności.

Choroby kategorii B i C na podstawie rozporządzenia (UE) 2016/429

(np. gruźlica, bruceloza)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących kontroli chorób enzootycznych, ze szczególnym uwzględnieniem poziomu wdrożenia i skuteczności krajowych programów weterynaryjnych współfinansowanych przez Komisję, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Gotowość i zapobieganie

(np. planowanie ewentualnościowe)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących gotowości do reagowania w przypadku wystąpienia wielu ognisk chorób epizootycznych oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

4.   Dobrostan zwierząt

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Transport

(np. zwierzęta niezdolne do transportu, statki do transportu zwierząt, cielęta nieodsadzone, punkty kontroli wykorzystywane w tranzycie zwierząt)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących dobrostanu zwierząt podczas transportu, ze szczególnym uwzględnieniem zwierząt niezdolnych do transportu, statków do transportu zwierząt, cieląt nieodsadzonych i punktów kontroli wykorzystywanych w tranzycie zwierząt, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

W gospodarstwie

(np. kury nioski)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących dobrostanu zwierząt podczas chowu oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Ubój

(np. przeżuwacze, drób)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących dobrostanu przeżuwaczy i drobiu podczas uboju oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

5.   Zdrowie roślin

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Pojawy agrofagów roślin

(stanowiących poważne zagrożenie)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii w zakresie kontroli wykrytych na terytorium Unii agrofagów roślin, ze szczególnym uwzględnieniem agrofagów stanowiących poważne zagrożenie, na przykład: Xylella fastidiosa, wirus brunatnej wyboistości owoców pomidora, węgorek sosnowiec, kózkowate z rodzaju Anoplophora, owady z rodzaju Trioza i inne organizmy szkodliwe określone jako priorytetowe, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Gotowość i zapobieganie

(np. planowanie ewentualnościowe, programy badań zdrowia roślin)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących sporządzania i aktualizacji planów ewentualnościowych dotyczących zdrowia roślin.

Ocena planowania i realizacji programów kontroli występowania agrofagów priorytetowych i innych agrofagów kwarantannowych na podstawie prawa o zdrowiu roślin.

Przemieszczanie roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów w obrębie Unii

(paszporty roślin)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii w zakresie zdrowia roślin dotyczących przemieszczania roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów w obrębie Unii, ze szczególnym uwzględnieniem paszportów roślin, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

6.   Wprowadzanie do obrotu i stosowanie środków ochrony roślin oraz zrównoważone stosowanie pestycydów

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Środki ochrony roślin

(zezwolenia, wprowadzanie do obrotu i stosowanie pestycydów, pozostałości pestycydów)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących zezwoleń, wprowadzania do obrotu i stosowania środków ochrony roślin oraz pozostałości pestycydów, a także zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Zrównoważone stosowanie pestycydów

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących zrównoważonego stosowania pestycydów, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

7.   Jakość żywności

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Rolnictwo ekologiczne

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących produkcji i etykietowania produktów ekologicznych, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Oznaczenia geograficzne

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących produkcji i etykietowania oznaczeń geograficznych takich jak chroniona nazwa pochodzenia (ChNP), chronione oznaczenie geograficzne (ChOG) i gwarantowana tradycyjna specjalność (GTS), oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

8.   Wprowadzanie na terytorium Unii zwierząt i towarów z państw trzecich

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Kontrole urzędowe zwierząt i towarów

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie wypełniają swoje obowiązki w zakresie przeprowadzania urzędowych kontroli zwierząt i towarów wprowadzanych na terytorium Unii z państw trzecich.

Zweryfikowanie, czy zwierzęta i towary wprowadzane na terytorium Unii z państw trzecich spełniają mające zastosowanie ogólne i szczegółowe wymogi unijne dotyczące wprowadzania na terytorium Unii.

Szczególny nacisk zostanie położony na przepisy ustanowione rozporządzeniem (UE) 2017/625 oraz powiązanymi aktami delegowanymi i wykonawczymi.

Zgodność punktów kontroli granicznej z wymogami

Zweryfikowanie, czy punkty kontroli granicznej zaproponowane do wyznaczenia przez państwa członkowskie spełniają minimalne wymogi dotyczące punktów kontroli granicznej, w tym ośrodków inspekcyjnych określonych w mających zastosowanie przepisach Unii przed wyznaczeniem takich punktów.

Zweryfikowanie, czy punkty kontroli granicznej, wyznaczone miejsca wprowadzenia, miejsca wprowadzenia i miejsca pierwszego wprowadzenia ponownie wyznaczone zgodnie z art. 61 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/625 spełniają mające zastosowanie minimalne wymogi.

Zweryfikowanie, czy punkty kontroli inne niż punkty kontroli granicznej, o których mowa w art. 53 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) 2017/625, spełniają mające zastosowanie minimalne wymogi.

Kontrole urzędowe zdrowia roślin

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie wypełniają swoje obowiązki w zakresie przeprowadzania kontroli urzędowych zdrowia roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów wprowadzanych na terytorium Unii z państw trzecich.

Zagwarantowanie, że rośliny, produkty roślinne i inne przedmioty wprowadzane na terytorium Unii z państw trzecich spełniają mające zastosowanie unijne wymogi dotyczące zdrowia roślin w odniesieniu do wprowadzania na terytorium Unii.

9.   Oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Monitorowanie oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe u bakterii zoonotycznych i komensalnych

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają przepisów dotyczących monitorowania oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe u bakterii zoonotycznych i komensalnych, a tym samym przyczyniają się do pełnego wdrożenia Europejskiego planu działania z 2017 r. „Jedno zdrowie” na rzecz zwalczania oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe (1).

10.   Ogólne aspekty w ramach łańcucha rolno-spożywczego

Obszar priorytetowy

Cele szczegółowe

Oszustwa

Gromadzenie informacji na temat stosowności i skutecznego wdrożenia krajowych rozwiązań służących zwalczaniu przypadków oszustwa w łańcuchu rolno-spożywczym zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2017/625.

Działania podjęte w następstwie zaleceń z audytu (sektorowe i ogólne)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie podejmują odpowiednie działania następcze w celu usunięcia wszelkich pojedynczych lub systematycznych niedociągnięć stwierdzonych w trakcie kontroli przeprowadzanych przez Komisję.

Organizmy zmodyfikowane genetycznie (GMO) (np. zezwolenie na wprowadzenie do obrotu, wprowadzanie do obrotu, identyfikowalność, etykietowanie)

Zweryfikowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają mających zastosowanie przepisów Unii dotyczących zezwolenia na wprowadzenie do obrotu i wprowadzania do obrotu organizmów zmodyfikowanych genetycznie, ich identyfikowalności i etykietowania w żywności i paszy, oraz zweryfikowanie, czy przeprowadzane są kontrole urzędowe w tym zakresie.

Przyczynianie się do egzekwowania przepisów w odniesieniu do produktów uzyskiwanych za pomocą nowych technik genomowych oraz gromadzenie wiedzy fachowej w tym zakresie.

Wszelkie sytuacje nadzwyczajne, pojawiające się problemy i rozwój sytuacji

Badanie i gromadzenie informacji dotyczących wszelkich sytuacji nadzwyczajnych, pojawiających się problemów lub rozwoju sytuacji w państwach członkowskich.

11.   Program kontroli na 2023 r.

Obszar

Obszar priorytetowy

Główne kierunki działań w 2023 r.

Żywność i bezpieczeństwo żywności

Żywność pochodzenia zwierzęcego

Bezpieczeństwo mięsa ssaków i ptaków oraz produktów pozyskanych od nich lub z nich

Bezpieczeństwo mleka i przetworów mlecznych

Bezpieczeństwo produktów rybołówstwa

Higiena produkcji żywych małży

Żywność niepochodząca od zwierząt

Bezpieczeństwo mikrobiologiczne

Pozostałości u żywych zwierząt i w żywności pochodzenia zwierzęcego

Bezpieczeństwo chemiczne – pozostałości

Zanieczyszczenia w żywności niepochodzącej od zwierząt

Bezpieczeństwo chemiczne – zanieczyszczenia

Pasze i bezpieczeństwo pasz

Bezpieczeństwo pasz

Ogólna higiena pasz (w tym paszy leczniczej)

Produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego i produkty pochodne

Zdrowie zwierząt

Choroby kategorii A na podstawie rozporządzenia (UE) 2016/429

Afrykański pomór świń

Wysoce zjadliwa grypa ptaków

Choroby kategorii B i C na podstawie rozporządzenia (UE) 2016/429

Choroby ryb

Gotowość i zapobieganie

Planowanie ewentualnościowe

Dobrostan zwierząt

Transport

Cielęta nieodsadzone, w tym przystanki w punktach kontroli

W gospodarstwie

Bydło (wołowina)

Ryby (włącznie z ubojem)

Zdrowie roślin

Pojawy agrofagów roślin

Pojawy agrofagów roślin stanowiące poważne zagrożenie

Przemieszczanie roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów w obrębie Unii

Paszporty roślin

Środki ochrony roślin i zrównoważone stosowanie pestycydów

Środki ochrony roślin

Bezpieczeństwo chemiczne (zezwolenia, wprowadzanie do obrotu i stosowanie pestycydów)

Jakość żywności

Rolnictwo ekologiczne

Rolnictwo ekologiczne

Oznaczenia geograficzne

Oznaczenia geograficzne

Wprowadzanie na terytorium Unii zwierząt i towarów z państw trzecich

Kontrole urzędowe zwierząt i towarów

Zwierzęta i towary

Punkty kontroli granicznej

Zgodność punktów kontroli granicznej z wymogami

Kontrole urzędowe zdrowia roślin

Rośliny, produkty roślinne i inne przedmioty

Oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe

Monitorowanie oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe u bakterii zoonotycznych i komensalnych

Oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe u bakterii zoonotycznych i komensalnych

Ogólne aspekty w ramach łańcucha rolno-spożywczego

Działania następcze podjęte w związku z zaleceniami z audytu

Ogólne i sektorowe działania następcze podjęte w związku z zaleceniami z audytu

Organizmy zmodyfikowane genetycznie (GMO)

Organizmy zmodyfikowane genetycznie (GMO)

Wszelkie sytuacje nadzwyczajne, pojawiające się problemy i rozwój sytuacji

Sytuacje nadzwyczajne, pojawiające się problemy i rozwój sytuacji


(1)  Komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego „Europejski plan działania »Jedno zdrowie« na rzecz zwalczania oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe”, COM(2017) 339 final z 29.6.2017.