European flag

Επίσημη Εφημερίδα
της Ευρωπαϊκής Ένωσης

EL

Σειρά C


C/2024/6817

29.11.2024

ΣΫΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

της 21ης Οκτωβρίου 2024

σχετικά με την οικονομική και δημοσιονομική πολιτική, την πολιτική απασχόλησης και τη διαρθρωτική πολιτική της Γαλλίας

(C/2024/6817)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,

Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1263 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2024, σχετικά με τον αποτελεσματικό συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και την πολυμερή δημοσιονομική εποπτεία και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου (1), και ιδίως το άρθρο 3 παράγραφος 3,

Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών (2), και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,

Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,

Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3), με τον οποίο θεσπίστηκε ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας («μηχανισμός»), άρχισε να ισχύει στις 19 Φεβρουαρίου 2021. Ο μηχανισμός παρέχει χρηματοδοτική στήριξη στα κράτη μέλη για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, η οποία συνεπάγεται δημοσιονομική ώθηση χρηματοδοτούμενη από την Ένωση. Σύμφωνα με τις προτεραιότητες του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών, ο μηχανισμός συμβάλλει στην οικονομική και κοινωνική ανάκαμψη και στην υλοποίηση βιώσιμων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, ιδίως μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων για την προώθηση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης και για να καταστούν οι οικονομίες των κρατών μελών πιο ανθεκτικές. Συμβάλλει επίσης στην ενίσχυση των δημόσιων οικονομικών και στην τόνωση της ανάπτυξης και της δημιουργίας θέσεων εργασίας μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, στη βελτίωση της εδαφικής συνοχής εντός της Ένωσης και στη στήριξη της συνεχιζόμενης εφαρμογής του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων.

(2)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/435 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) («κανονισμός REPowerEU»), ο οποίος εκδόθηκε στις 27 Φεβρουαρίου 2023, αποσκοπεί στη σταδιακή κατάργηση της εξάρτησης της Ένωσης από τις εισαγωγές ρωσικών ορυκτών καυσίμων. Με τον τρόπο αυτόν θα βοηθήσει να επιτευχθεί ενεργειακή ασφάλεια και να διαφοροποιηθεί ο ενεργειακός εφοδιασμός της Ένωσης, ενώ παράλληλα θα αυξήσει την αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τις ικανότητες αποθήκευσης ενέργειας και την ενεργειακή απόδοση. Η Γαλλία πρόσθεσε ένα νέο κεφάλαιο για το REPowerEU στο οικείο εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, με στόχο τη χρηματοδότηση καίριων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που θα συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων του REPowerEU.

(3)

Στις 16 Μαρτίου 2023 η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με τίτλο «Μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα της ΕΕ: προοπτικές μετά το 2030» με σκοπό την τεκμηρίωση των αποφάσεων πολιτικής και τη δημιουργία συνθηκών-πλαισίου για την ενίσχυση της ανάπτυξης. Η ανακοίνωση πλαισιώνει την ανταγωνιστικότητα σε εννέα αλληλοενισχυόμενους κινητήριους μοχλούς. Μεταξύ των εν λόγω κινητήριων μοχλών, η πρόσβαση σε ιδιωτικά κεφάλαια, η έρευνα και η καινοτομία, η εκπαίδευση και οι δεξιότητες, καθώς και μια λειτουργική ενιαία αγορά αναδεικνύονται ως πρωταρχικές προτεραιότητες πολιτικής για μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, ώστε να αντιμετωπιστούν οι σημερινές προκλήσεις παραγωγικότητας και να ενισχυθεί η μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα της Ένωσης και των κρατών μελών της. Στις 14 Φεβρουαρίου 2024 η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με τίτλο «Ετήσια έκθεση για την ενιαία αγορά και την ανταγωνιστικότητα 2024». Η εν λόγω ανακοίνωση αναλύει τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα και τις προκλήσεις της ευρωπαϊκής ενιαίας αγοράς, παρακολουθώντας τις ετήσιες εξελίξεις βάσει των εννέα κινητήριων μοχλών ανταγωνιστικότητας που έχουν καθοριστεί.

(4)

Στις 21 Νοεμβρίου 2023 η Επιτροπή ενέκρινε την ετήσια έρευνα για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2024, σηματοδοτώντας την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου 2024 για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Στις 22 Μαρτίου 2024 το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τις προτεραιότητες της ετήσιας έρευνας για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2024, οι οποίες επικεντρώνονται στις τέσσερις παραμέτρους της ανταγωνιστικής βιωσιμότητας. Στις 21 Νοεμβρίου 2023, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης 2024, στην οποία η Γαλλία συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών που μπορεί να αντιμετωπίζουν, ή κινδυνεύουν να αντιμετωπίσουν, ανισορροπίες και για τα οποία απαιτείται εμπεριστατωμένη επισκόπηση. Την ίδια ημερομηνία, η Επιτροπή ενέκρινε γνώμη σχετικά με το σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος 2024 της Γαλλίας. Η Επιτροπή ενέκρινε επίσης σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ και πρόταση σχετικά με την κοινή έκθεση για την απασχόληση 2024, όπου αναλύεται η εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών για την απασχόληση και των αρχών του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων. Το Συμβούλιο ενέκρινε τη σύσταση σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ (5) («σύσταση του 2024 σχετικά με τη ζώνη του ευρώ») στις 12 Απριλίου 2024 και την κοινή έκθεση για την απασχόληση στις 11 Μαρτίου 2024.

(5)

Στις 30 Απριλίου 2024 τέθηκε σε ισχύ το νέο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης της Ένωσης. Το πλαίσιο περιλαμβάνει τον νέο κανονισμό (ΕΕ) 2024/1263 σχετικά με τον αποτελεσματικό συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και την πολυμερή δημοσιονομική εποπτεία, τον τροποποιημένο κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου (6) για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, καθώς και την τροποποιημένη οδηγία 2011/85/ΕΕ του Συμβουλίου (7) σχετικά με τις απαιτήσεις για τα δημοσιονομικά πλαίσια των κρατών μελών. Οι στόχοι του νέου πλαισίου οικονομικής διακυβέρνησης είναι η προώθηση υγιών και βιώσιμων δημόσιων οικονομικών, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης και ανθεκτικότητας μέσω μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων και η πρόληψη των υπερβολικών δημοσιονομικών ελλειμμάτων. Το νέο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης προωθεί επίσης την ανάληψη ιδίας ευθύνης σε εθνικό επίπεδο και επικεντρώνεται περισσότερο σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο, σε συνδυασμό με πιο αποτελεσματική και πιο συνεκτική επιβολή. Κάθε κράτος μέλος πρέπει να υποβάλει στο Συμβούλιο και την Επιτροπή εθνικό μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό-διαρθρωτικό σχέδιο. Ένα εθνικό μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό-διαρθρωτικό σχέδιο περιλαμβάνει τις δημοσιονομικές, μεταρρυθμιστικές και επενδυτικές δεσμεύσεις ενός κράτους μέλους και καλύπτει χρονικό ορίζοντα προγραμματισμού τεσσάρων ή πέντε ετών, ανάλογα με την κανονική διάρκεια της εθνικής κοινοβουλευτικής περιόδου. Η πορεία των καθαρών δαπανών (8) στα εθνικά μεσοπρόθεσμα δημοσιονομικά-διαρθρωτικά σχέδια πρέπει να πληροί τις απαιτήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1263, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων για θέση ή διατήρηση του χρέους της γενικής κυβέρνησης σε αξιόπιστα καθοδική πορεία έως το πέρας της περιόδου προσαρμογής ή για διατήρησή του σε συνετά επίπεδα κάτω από το 60 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ), καθώς και για μείωση και/ή διατήρηση του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης κάτω από την τιμή αναφοράς της Συνθήκης του 3 % του ΑΕΠ σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα. Όταν κράτος μέλος δεσμεύεται να υλοποιήσει ένα κατάλληλο σύνολο μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων σύμφωνα με τα κριτήρια που περιγράφονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1263, η περίοδος προσαρμογής μπορεί να παραταθεί έως και κατά τρία έτη. Προκειμένου να στηρίξει την κατάρτιση των εν λόγω εθνικών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών-διαρθρωτικών σχεδίων, στις 21 Ιουνίου 2024, η Επιτροπή δημοσίευσε καθοδήγηση σχετικά με τις πληροφορίες που πρέπει να παρέχουν τα κράτη μέλη στα εθνικά μεσοπρόθεσμα δημοσιονομικά-διαρθρωτικά σχέδιά τους και στις ετήσιες εκθέσεις προόδου τους. Σύμφωνα με τα άρθρα 5 και 36 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1263, η Επιτροπή διαβίβασε στα κράτη μέλη πορείες αναφοράς και τεχνικές πληροφορίες, ανάλογα με την περίπτωση. Τα κράτη μέλη πρέπει να υποβάλουν τα εθνικά μεσοπρόθεσμα δημοσιονομικά-διαρθρωτικά σχέδιά τους έως τις 20 Σεπτεμβρίου 2024, εκτός εάν το κράτος μέλος και η Επιτροπή συμφωνήσουν να παρατείνουν την προθεσμία για εύλογο χρονικό διάστημα. Σύμφωνα με τα εθνικά νομικά τους πλαίσια, τα κράτη μέλη μπορούν να συζητούν τα προσχέδια μεσοπρόθεσμων σχεδίων τους με τα εθνικά τους κοινοβούλια, να ζητούν από τα ανεξάρτητα δημοσιονομικά όργανα να εκδώσουν γνώμη και να διεξάγουν διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους και άλλους εθνικούς ενδιαφερόμενους φορείς.

(6)

Το 2024 το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών εξακολουθεί να εξελίσσεται σύμφωνα με την εφαρμογή του μηχανισμού. Η πλήρης εφαρμογή των σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας εξακολουθεί να είναι απαραίτητη για την υλοποίηση των προτεραιοτήτων πολιτικής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, δεδομένου ότι τα σχέδια συμβάλλουν στην αποτελεσματική αντιμετώπιση του συνόλου ή σημαντικού υποσυνόλου των προκλήσεων που προσδιορίζονται στις σχετικές ειδικές ανά χώρα συστάσεις που εκδόθηκαν τα προηγούμενα έτη. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις των ετών 2019, 2020, 2022 και 2023 διατηρούν εξίσου τη σημασία τους για τα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που έχουν αναθεωρηθεί, επικαιροποιηθεί ή τροποποιηθεί σύμφωνα με τα άρθρα 14, 18 και 21 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241.

(7)

Στις 28 Απριλίου 2021 η Γαλλία υπέβαλε στην Επιτροπή το εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241. Δυνάμει του άρθρου 19 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, η Επιτροπή αξιολόγησε τη συνάφεια, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα και τη συνοχή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές αξιολόγησης που καθορίζονται στο παράρτημα V του εν λόγω κανονισμού. Στις 13 Ιουλίου 2021 το Συμβούλιο εξέδωσε την εκτελεστική απόφασή του σχετικά με την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Γαλλίας (9), η οποία τροποποιήθηκε στις 14 Ιουλίου 2023 δυνάμει του άρθρου 18 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 με σκοπό να επικαιροποιηθεί η μέγιστη χρηματοδοτική συνεισφορά για μη επιστρεπτέα χρηματοδοτική στήριξη, καθώς και να συμπεριληφθεί το κεφάλαιο για το REPowerEU (10). Η αποδέσμευση των δόσεων εξαρτάται από την έκδοση απόφασης της Επιτροπής, σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, που δηλώνει ότι η Γαλλία έχει εκπληρώσει ικανοποιητικά τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους που έχουν καθοριστεί στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου. Η ικανοποιητική εκπλήρωση προϋποθέτει ότι η επίτευξη των προηγούμενων οροσήμων και στόχων δεν έχει αναιρεθεί.

(8)

Στις 2 Μαΐου 2024 η Γαλλία υπέβαλε το οικείο εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2024 και το οικείο πρόγραμμα σταθερότητας 2024, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου (11). Σύμφωνα με το άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2024 αποτυπώνει επίσης την εξαμηνιαία έκθεση της Γαλλίας σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την υλοποίηση του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

(9)

Στις 19 Ιουνίου 2024 η Επιτροπή δημοσίευσε την έκθεση χώρας 2024 για τη Γαλλία. Αξιολόγησε την πρόοδο της Γαλλίας όσον αφορά την εφαρμογή των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο μεταξύ 2019 και 2023 και προέβη σε απολογισμό της εφαρμογής του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Γαλλίας. Με βάση την εν λόγω ανάλυση, η έκθεση χώρας εντόπισε κενά όσον αφορά τις προκλήσεις που δεν περιλαμβάνονται, ή περιλαμβάνονται μόνο εν μέρει, στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και νέες και αναδυόμενες προκλήσεις. Αξιολόγησε επίσης την πρόοδο της Γαλλίας όσον αφορά την υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων και την επίτευξη των πρωταρχικών στόχων της Ένωσης για την απασχόληση, τις δεξιότητες και τη μείωση της φτώχειας, καθώς και την πρόοδο όσον αφορά την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.

(10)

Η Επιτροπή διενήργησε εμπεριστατωμένη επισκόπηση βάσει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 για τη Γαλλία. Τα κύρια πορίσματα της αξιολόγησης των μακροοικονομικών ευπαθειών της Γαλλίας από το προσωπικό της Επιτροπής για τους σκοπούς του εν λόγω κανονισμού δημοσιεύτηκαν τον Απρίλιο του 2024. Στις 19 Ιουνίου 2024 η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Γαλλία δεν αντιμετωπίζει πλέον μακροοικονομικές ανισορροπίες. Ειδικότερα, τα μέτρα πολιτικής συνέβαλαν στη μείωση των ευπαθειών, οι οποίες είχαν διασυνοριακό αντίκτυπο, σε σχέση με την ανταγωνιστικότητα σε ένα πλαίσιο χαμηλής αύξησης της παραγωγικότητας, αλλά οι προσπάθειες πρέπει να συνεχιστούν, ενώ εξακολουθούν να υπάρχουν ευπάθειες που σχετίζονται με το υψηλό δημόσιο χρέος. Η ανταγωνιστικότητα των τιμών έχει εξελιχθεί ευνοϊκά από το 2021, εν μέρει λόγω του χαμηλότερου πληθωρισμού από ό,τι στους εμπορικούς εταίρους. Ωστόσο, τα αποτελέσματα της ανταγωνιστικότητας κόστους ήταν περισσότερο ανάμεικτα, διότι η παραγωγικότητα της εργασίας έχει περιοριστεί από προσωρινούς παράγοντες στον απόηχο της κρίσης της νόσου COVID-19, συμπεριλαμβανομένης της συνεχιζόμενης διατήρησης πλεονάζοντος εργατικού δυναμικού σε ορισμένους βασικούς τομείς, και των πολιτικών που αποσκοπούν στην αύξηση της απασχόλησης. Οι παράγοντες αυτοί οδήγησαν σε ισχυρή αύξηση της απασχόλησης τα τελευταία έτη. Η παραγωγικότητα της εργασίας και η ανταγωνιστικότητα αναμένεται να βελτιωθούν στο μέλλον, χάρη σε προγραμματισμένες επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις, οι οποίες αναμένεται να στηρίξουν την απομόχλευση του χρέους. Το χρέος του ιδιωτικού τομέα αυξήθηκε σημαντικά κατά τη διάρκεια της κρίσης της νόσου COVID-19, αλλά συνοδεύτηκε από αύξηση του ποσοστού αποταμίευσης των νοικοκυριών, καθώς και από αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου και συσσώρευση αποθεμάτων ρευστότητας στις επιχειρήσεις, τα οποία χρησιμοποιούνται πλέον. Οι πιστώσεις για τις εταιρικές επενδύσεις παραμένουν δυναμικές παρά τις αυστηρότερες χρηματοπιστωτικές συνθήκες. Το δημόσιο χρέος ως προς το ΑΕΠ υποχώρησε κάπως με την ανάκαμψη του ΑΕΠ από το 2021 και μετά, σε λίγο πάνω από 110 % το 2023. Προβλέπεται να παραμείνει σε γενικές γραμμές σταθερό το 2024, αλλά θα αυξηθεί εκ νέου το 2025 εν μέσω συνεχιζόμενων μεγάλων δημόσιων ελλειμμάτων με βάση την παραδοχή ότι δεν θα υπάρξει μεταβολή πολιτικής. Η απόκριση σε επίπεδο πολιτικής στις ευπάθειες που έχουν εντοπιστεί όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα σε ένα πλαίσιο χαμηλής αύξησης της παραγωγικότητας ήταν σε γενικές γραμμές κατάλληλη και αναμένεται να στηρίξει την αύξηση της παραγωγικότητας κατά τα επόμενα έτη, αλλά οι προσπάθειες πρέπει να συνεχιστούν. Η εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα συμβάλει στην περαιτέρω αντιμετώπιση των προκλήσεων στον τομέα της ανταγωνιστικότητας, βελτιώνοντας παράλληλα την αύξηση της παραγωγικότητας. Παρά το γεγονός ότι έχουν ληφθεί μέτρα πολιτικής για την ενίσχυση των δημόσιων οικονομικών, απαιτούνται σαφώς περισσότερες προσπάθειες για τη μείωση του υψηλού δημόσιου χρέους. Το μεταρρυθμισμένο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένης της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, παρέχει κατάλληλο και ισχυρό μηχανισμό εποπτείας για την αντιμετώπιση των κινδύνων δημοσιονομικής βιωσιμότητας.

(11)

Σύμφωνα με στοιχεία επικυρωμένα από την Eurostat, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης της Γαλλίας αυξήθηκε από 4,8 % του ΑΕΠ το 2022 σε 5,5 % το 2023 (12), ενώ το χρέος της γενικής κυβέρνησης υποχώρησε από 111,9 % του ΑΕΠ στα τέλη του 2022 σε 110,6 % στα τέλη του 2023. Όπως γνωστοποιήθηκε στην ανακοίνωση της Επιτροπής, της 8ης Μαρτίου 2023, με τίτλο «Κατευθύνσεις δημοσιονομικής πολιτικής για το 2024», η Επιτροπή κάνει το πρώτο βήμα για να κινήσει διαδικασίες υπερβολικού ελλείμματος στη βάση του ελλείμματος, βάσει των απολογιστικών στοιχείων για το 2023, σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές διατάξεις. Στις 19 Ιουνίου 2024 η Επιτροπή εξέδωσε έκθεση βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, στην οποία αξιολογήθηκε η δημοσιονομική κατάσταση της Γαλλίας, δεδομένου ότι το οικείο έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης το 2023 υπερέβαινε την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη. Η έκθεση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, υπό το πρίσμα της εν λόγω αξιολόγησης και αφού ελήφθη υπόψη η γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής, που διατυπώθηκε σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 4 της Συνθήκης, η Επιτροπή προτίθεται να προτείνει τον Ιούλιο του 2024 την κίνηση διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος για τη Γαλλία, υποβάλλοντας πρόταση στο Συμβούλιο για την έκδοση απόφασης βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 6 της Συνθήκης με την οποία διαπιστώνεται η ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στη Γαλλία.

(12)

Στις 12 Ιουλίου 2022 το Συμβούλιο συνέστησε (13) στη Γαλλία να εξασφαλίσει το 2023 μια συνετή δημοσιονομική πολιτική, περιορίζοντας συγκεκριμένα την αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών κάτω από τη μεσοπρόθεσμη αύξηση του δυνητικού προϊόντος (14), λαμβάνοντας υπόψη τη συνεχιζόμενη προσωρινή και στοχευμένη στήριξη προς τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις που είναι περισσότερο ευάλωτα στις αυξήσεις των τιμών της ενέργειας και προς τα άτομα που εγκαταλείπουν την Ουκρανία. Ταυτόχρονα, συνέστησε στη Γαλλία να βρίσκεται σε ετοιμότητα για να προσαρμόσει τις τρέχουσες δαπάνες στην εξελισσόμενη κατάσταση. Το Συμβούλιο συνέστησε επίσης στη Γαλλία να επεκτείνει τις δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και για την ενεργειακή ασφάλεια, λαμβάνοντας υπόψη την πρωτοβουλία REPowerEU, μεταξύ άλλων κάνοντας χρήση του μηχανισμού και άλλων ταμείων της Ένωσης. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής, το 2023 ο δημοσιονομικός προσανατολισμός (15) ήταν συσταλτικός, κατά 0,5 % του ΑΕΠ, σε περιβάλλον υψηλού πληθωρισμού. Το 2023 η αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών (εκτός των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων) είχε συσταλτική συμβολή ύψους 0,3 % του ΑΕΠ στον δημοσιονομικό προσανατολισμό και ήταν σύμφωνη με τη σύσταση του Συμβουλίου της 12ης Ιουλίου 2022. Οι δαπάνες που χρηματοδοτήθηκαν από επιχορηγήσεις βάσει του μηχανισμού και άλλων ταμείων της Ένωσης ανήλθαν στο 0,4 % του ΑΕΠ το 2023. Οι εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις ανήλθαν στο 4,1 % του ΑΕΠ το 2023, ποσοστό που συνιστά αύξηση κατά 0,1 εκατοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το 2022. Η Γαλλία χρηματοδότησε πρόσθετες επενδύσεις μέσω του μηχανισμού και άλλων ταμείων της Ένωσης. Χρηματοδότησε δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και για την ενεργειακή ασφάλεια, όπως για την ανάπτυξη και τη βιομηχανική αξιοποίηση λύσεων ανανεώσιμου υδρογόνου και υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, για έργα καινοτομίας σε βιώσιμα γεωργικά συστήματα, για ανακυκλωμένα υλικά, για καινοτόμα κτίρια, για την ψηφιοποίηση και απανθρακοποίηση της κινητικότητας, καθώς και για επενδύσεις για την ανακαίνιση των συστημάτων θέρμανσης των κτιρίων. Οι εν λόγω δημόσιες επενδύσεις χρηματοδοτούνται εν μέρει από τον μηχανισμό και άλλα ταμεία της Ένωσης.

(13)

Στο πρόγραμμα σταθερότητας 2024, το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι δημοσιονομικές προβολές προβλέπει αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ στο 1,0 % το 2024 και 1,4 % το 2025, ενώ ο μετρούμενος με τον δείκτη τιμών καταναλωτή (ΔΤΚ) πληθωρισμός προβλέπεται στο 2,5 % το 2024 και 1,7 % το 2025. Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να μειωθεί στο 5,1 % του ΑΕΠ το 2024 και στο 4,1 % του ΑΕΠ το 2025, ενώ ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί στο 112,3 % έως τα τέλη του 2024 και στο 113,1 % έως τα τέλη του 2025. Μετά το 2025, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να μειωθεί σταδιακά σε 3,6 % του ΑΕΠ το 2026 και σε 2,9 % το 2027. Επομένως, το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να φτάσει σε επίπεδα κάτω από την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη για το έλλειμμα το 2027. Αντίστοιχα, μετά το 2025 ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ προβλέπεται να μειωθεί σταδιακά σε 112,9 % το 2026 και σε 112,0 % το 2027.

(14)

Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής, το πραγματικό ΑΕΠ προβλέπεται να αυξηθεί κατά 0,7 % το 2024 και 1,3 % το 2025, και ο μετρούμενος με τον εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) πληθωρισμός να διαμορφωθεί σε 2,5 % το 2024 και 2,0 % το 2025.

(15)

Στις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής προβλέπεται δημόσιο έλλειμμα ύψους 5,3 % του ΑΕΠ το 2024, ενώ ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί σε 112,4 % έως τα τέλη του 2024. Η μείωση του ελλείμματος το 2024 αντικατοπτρίζει κυρίως την απόσυρση των περισσότερων μέτρων έκτακτης ανάγκης που σχετίζονται με την ενέργεια και την εξοικονόμηση δαπανών κατά 0,3 % του ΑΕΠ που εγκρίθηκε τον Φεβρουάριο του 2024, η οποία αντισταθμίζεται εν μέρει από την προβλεπόμενη απότομη αύξηση των πληρωμών τόκων για το δημόσιο χρέος σε περίπου 2,0 % του ΑΕΠ, ωθούμενη από τα υψηλότερα επιτόκια που συνδέονται με τις νέες εκδόσεις. Επιπλέον, στις προβολές περιλαμβάνεται επίσης ο αντίκτυπος ύψους 0,1 % του ΑΕΠ του έκτακτου φόρου επί των παραγωγών ενέργειας και των έκτακτων οικονομικών κερδών τους που σχετίζονται με την ενέργεια. Η αύξηση του δείκτη χρέους ως προς το ΑΕΠ το 2024 αντανακλά κυρίως τον αντίκτυπο του υψηλού πρωτογενούς ελλείμματος και της αύξησης των πληρωμών τόκων, ενώ η μειωτική για το χρέος επίδραση που απορρέει από την ονομαστική ανάπτυξη θα ήταν πιο συγκρατημένη από ό,τι τα τελευταία έτη. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής, ο δημοσιονομικός προσανατολισμός προβλέπεται να είναι συσταλτικός κατά 1,1 % του ΑΕΠ το 2024.

(16)

Δαπάνες ύψους 0,2 % του ΑΕΠ αναμένεται να χρηματοδοτηθούν με μη επιστρεπτέα στήριξη («επιχορηγήσεις») βάσει του μηχανισμού το 2024, έναντι 0,2 % του ΑΕΠ το 2023, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής. Οι δαπάνες που χρηματοδοτούνται από επιχορηγήσεις στο πλαίσιο του μηχανισμού θα καταστήσουν δυνατή την πραγματοποίηση επενδύσεων υψηλής ποιότητας και την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων που ενισχύουν την παραγωγικότητα χωρίς άμεσο αντίκτυπο στο ισοζύγιο ή το χρέος της γενικής κυβέρνησης της Γαλλίας.

(17)

Στις 14 Ιουλίου 2023 το Συμβούλιο συνέστησε (16) στη Γαλλία να διασφαλίσει συνετή δημοσιονομική πολιτική, ιδίως περιορίζοντας την ονομαστική αύξηση των καθαρών εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών δαπανών (17) το 2024 σε ποσοστό που να μην υπερβαίνει το 2,3 %. Κατά την εκτέλεση των προϋπολογισμών τους για το 2023 και την κατάρτιση των σχεδίων δημοσιονομικών προγραμμάτων τους για το 2024, τα κράτη μέλη κλήθηκαν να λάβουν υπόψη ότι η Επιτροπή θα πρότεινε στο Συμβούλιο να κινήσει διαδικασίες υπερβολικού ελλείμματος στη βάση του ελλείμματος βάσει των απολογιστικών στοιχείων για το 2023. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής, οι καθαρές εθνικά χρηματοδοτούμενες πρωτογενείς δαπάνες της Γαλλίας προβλέπεται να αυξηθούν κατά 1,8 % το 2024 (18), ποσοστό που είναι χαμηλότερο από τον συνιστώμενο μέγιστο ρυθμό αύξησης. Αυτό συνάδει με τη σύσταση του Συμβουλίου.

(18)

Επιπλέον, το Συμβούλιο συνέστησε στη Γαλλία να λάβει μέτρα για τη σταδιακή κατάργηση των μέτρων στήριξης έκτακτης ανάγκης στον τομέα της ενέργειας τα οποία είναι σε ισχύ και να χρησιμοποιήσει τα σχετικά κονδύλια που θα εξοικονομηθούν για τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος, το συντομότερο δυνατόν το 2023 και το 2024. Το Συμβούλιο συνέστησε περαιτέρω ότι, εάν νέες αυξήσεις των τιμών της ενέργειας καταστήσουν αναγκαία τη θέσπιση νέων μέτρων στήριξης ή τη συνέχισή τους, η Γαλλία πρέπει να διασφαλίσει ότι τα εν λόγω μέτρα στήριξης στοχεύουν στην προστασία των ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων, είναι δημοσιονομικώς ανεκτά και διατηρούν τα κίνητρα για εξοικονόμηση ενέργειας. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής, το καθαρό δημοσιονομικό κόστος (19) των μέτρων στήριξης έκτακτης ανάγκης στον τομέα της ενέργειας εκτιμάται σε 0,9 % του ΑΕΠ το 2023 και σύμφωνα με τις προβλέψεις σε 0,2 % το 2024 και σε 0,0 % το 2025. Ειδικότερα, το ανώτατο όριο στις ρυθμιζόμενες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, που εφαρμόζεται μέσω της μείωσης του εγχώριου φόρου επί της τελικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας (TICFE) και των άμεσων επιδοτήσεων για την αποζημίωση των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας, θεωρείται ότι θα παραμείνει σε ισχύ το 2024. Εάν τα σχετικά κονδύλια που θα εξοικονομηθούν χρησιμοποιηθούν για τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος, όπως συνέστησε το Συμβούλιο, οι προβολές αυτές θα συνεπάγονται δημοσιονομική προσαρμογή ύψους 0,6 % του ΑΕΠ το 2024, ενώ οι καθαρές εθνικά χρηματοδοτούμενες πρωτογενείς δαπάνες (20) έχουν συσταλτική συμβολή στον δημοσιονομικό προσανατολισμό ύψους 1,0 % του ΑΕΠ κατά το εν λόγω έτος. Τα μέτρα στήριξης έκτακτης ανάγκης στον τομέα της ενέργειας καταργήθηκαν σταδιακά το 2023 και το 2024. Αυτό συνάδει με τη σύσταση του Συμβουλίου. Επιπλέον, τα σχετικά κονδύλια που θα εξοικονομηθούν προβλέπεται να χρησιμοποιηθούν πλήρως για τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος. Αυτό συνάδει επίσης με τη σύσταση του Συμβουλίου.

(19)

Επιπλέον, το Συμβούλιο συνέστησε επίσης στη Γαλλία να διατηρήσει τις εθνικά χρηματοδοτούμενες δημόσιες επενδύσεις και να διασφαλίσει την αποτελεσματική απορρόφηση των επιχορηγήσεων βάσει του μηχανισμού και άλλων κονδυλίων της Ένωσης, ιδίως για την προώθηση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής, οι εθνικά χρηματοδοτούμενες δημόσιες επενδύσεις προβλέπεται να παραμείνουν σταθερές στο 4,1 % του ΑΕΠ το 2024. Αυτό συνάδει με τη σύσταση του Συμβουλίου. Αντίστοιχα, οι δημόσιες δαπάνες που χρηματοδοτούνται με έσοδα από ταμεία της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των επιχορηγήσεων στο πλαίσιο του μηχανισμού, αναμένεται να παραμείνουν σταθερές στο 0,4 % του ΑΕΠ το 2024.

(20)

Με βάση τα μέτρα πολιτικής που ήταν γνωστά κατά την καταληκτική ημερομηνία των προβλέψεων και με την παραδοχή ότι η πολιτική θα παραμείνει αμετάβλητη, οι εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής προβλέπουν δημόσιο έλλειμμα ίσο με 5,0 % του ΑΕΠ το 2025. Η μείωση του ελλείμματος το 2025 με αμετάβλητες πολιτικές αντανακλά κυρίως την αναμενόμενη ανάκαμψη της ανάπτυξης. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί στο 113,8 % έως τα τέλη του 2025. Η αύξηση του δείκτη χρέους ως προς το ΑΕΠ οφείλεται κυρίως στα υψηλά πρωτογενή ελλείμματα και στις αυξανόμενες πληρωμές τόκων.

(21)

Οι φορολογικές δαπάνες στη Γαλλία είναι πολυάριθμες και συνεπάγονται μεγάλη δημοσιονομική επιβάρυνση. Σύμφωνα με τον νόμο για τον προϋπολογισμό του 2023, το δημοσιονομικό κόστος των 465 καταγεγραμμένων φορολογικών δαπανών για το 2022 ανήλθε σε 88 δισ. EUR (3,3 % του ΑΕΠ), χωρίς να συνυπολογίζεται ο αντίκτυπος της πίστωσης φόρου για την απασχόληση και την ανταγωνιστικότητα (crédit d’impôt pour la compétitivité et l’emploi, CICE), η οποία αποσύρθηκε το 2019. Ειδικότερα, οι μεγαλύτερες φορολογικές δαπάνες που προβλέπονται στον νόμο για τον προϋπολογισμό του 2023 ήταν η πίστωση φόρου για την έρευνα (crédit d’impôt recherche, περίπου 7 δισ. EUR), η πίστωση φόρου για την απασχόληση μισθωτών κατ’ οίκον (crédit d’impôt pour l’emploi d’un salarié à domicile, 5,7 δισ. EUR), η έκπτωση φόρου ύψους 10 % για τις συντάξεις και τις συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις (abattement de 10 % sur les pensions et retraites, 4,4 δισ. EUR) και ο συντελεστής 10 % για εργασίες βελτίωσης, μετατροπής, διαρρύθμισης και συντήρησης (taux de 10 % pour les travaux d’amélioration, de transformation, d’aménagement et d’entretien, 4,3 δισ. EUR). Από το 2013, παρά τις πολλές προσπάθειες ελέγχου του κόστους και του αριθμού των φορολογικών δαπανών, σημείωσαν αύξηση κατά περισσότερο από 16 % σε πραγματικούς όρους. Μολονότι οι φορολογικές δαπάνες μπορεί να υπαγορεύονται από στόχους οικονομικής ή κοινωνικής πολιτικής, δεν αποτελούν κατ’ ανάγκη το πλέον οικονομικά αποδοτικό μέσο και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσουν σε σοβαρές οικονομικές στρεβλώσεις. Όπως επισημαίνει το γαλλικό Ελεγκτικό Συνέδριο, οι φορολογικές δαπάνες μειώνουν την αποτελεσματικότητα και τη διαφάνεια του γαλλικού φορολογικού συστήματος, εισάγουν σημαντικό βαθμό πολυπλοκότητας και, γενικότερα, προκαλούν απώλειες στην αποδοτική κατανομή λόγω της στρέβλωσης στις επιμέρους αποφάσεις. Ο νόμος για τον πολυετή προγραμματισμό των δημόσιων οικονομικών για την περίοδο 2023-2027, που εγκρίθηκε τον Νοέμβριο του 2023, εισήγαγε ειδικές διατάξεις για τον περιορισμό των δημοσιονομικών επιπτώσεων των φορολογικών δαπανών, τον έλεγχο του αριθμού τους και την αύξηση της αποτελεσματικότητάς τους, ενώ παράλληλα αποσκοπούσε στη βελτίωση της διαφάνειας της επικοινωνίας με το Κοινοβούλιο στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού. Ωστόσο, οι προηγούμενες προσπάθειες κατέδειξαν περιορισμένη επιτυχία όσον αφορά τη μείωση της πολυπλοκότητας της φορολογίας και του δημοσιονομικού κόστους που συνδέεται με τις φορολογικές δαπάνες. Δεδομένου ότι οι φορολογικές δαπάνες εξ ορισμού δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των καθιερωμένων δημοσιονομικών ελέγχων των δαπανών, η συγκράτηση τους θα απαιτούσε παρόμοιο βαθμό παρακολούθησης, συμπληρωματικά προς την επανεξέταση των δαπανών που ξεκίνησε η κυβέρνηση στο πλαίσιο του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

(22)

Οι δημόσιες δαπάνες της Γαλλίας, που ανέρχονται στο 57,3 % του ΑΕΠ το 2023, παραμένουν πολύ πάνω από τον μέσο όρο της Ένωσης. Στις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής προβλέπεται παρόμοιο χάσμα το 2024 και το 2025. Ως εκ τούτου, η δημοσιονομική εξυγίανση στη Γαλλία απαιτεί αποφασιστική δράση όσον αφορά τις δημόσιες δαπάνες. Ο νέος μηχανισμός επανεξέτασης των δαπανών, που εγκρίθηκε με τον νόμο για τον προϋπολογισμό του 2023 στο πλαίσιο του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, έχει τη δυνατότητα να στηρίξει την εν λόγω εξυγίανση και τη μείωση του δημόσιου χρέους. Κύριος στόχος αυτού του νέου μηχανισμού είναι η διενέργεια τακτικών αξιολογήσεων των δημόσιων δαπανών με στόχο τον προσδιορισμό των πλέον αποδοτικών δαπανών που ευνοούν την ανάπτυξη, την κοινωνική ένταξη και την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση, επιτυγχάνοντας παράλληλα εξοικονόμηση δαπανών όταν εντοπίζονται ανεπάρκειες. Μια πρώτη έκθεση με συγκεκριμένες προτάσεις υποβλήθηκε στο Κοινοβούλιο τον Ιούλιο του 2023. Ωστόσο, η μετατροπή σε συγκεκριμένα και ποσοτικοποιημένα μέτρα εξοικονόμησης στον νόμο για τον προϋπολογισμό του 2024 φαίνεται περιορισμένη. Στο μέλλον, η δημοσιονομική εξυγίανση θα επωφεληθεί από την τακτική ενσωμάτωση ποσοτικοποιημένων στόχων εξοικονόμησης δαπανών κατόπιν επανεξέτασης των δαπανών στον μελλοντικό ετήσιο και πολυετή δημοσιονομικό σχεδιασμό.

(23)

Σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 και το κριτήριο 2.2 του παραρτήματος V του εν λόγω κανονισμού, το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας περιλαμβάνει εκτεταμένο σύνολο αλληλοενισχυόμενων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που πρέπει να υλοποιηθούν έως το 2026. Οι εν λόγω μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις αναμένεται να συμβάλουν στην αποτελεσματική αντιμετώπιση του συνόλου ή σημαντικού υποσυνόλου των προκλήσεων που προσδιορίζονται στις σχετικές ειδικές ανά χώρα συστάσεις. Εντός αυτού του αυστηρού χρονικού πλαισίου, είναι αναγκαίο να προχωρήσει ταχέως η αποτελεσματική υλοποίηση του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου για το REPowerEU, για την ενίσχυση της μακροπρόθεσμης ανταγωνιστικότητας της Γαλλίας μέσω της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, με παράλληλη διασφάλιση της κοινωνικής δικαιοσύνης. Για την εκπλήρωση των δεσμεύσεων του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας έως τον Αύγουστο του 2026 είναι αναγκαίο η Γαλλία να συνεχίσει την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων. Η συστηματική συμμετοχή των τοπικών και περιφερειακών αρχών, των κοινωνικών εταίρων, της κοινωνίας των πολιτών και άλλων σχετικών ενδιαφερόμενων μερών παραμένει αναγκαία προκειμένου να διασφαλιστεί η ευρεία οικειοποίηση της επιτυχούς υλοποίησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

(24)

Στο πλαίσιο της ενδιάμεσης επανεξέτασης των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής, σύμφωνα με το άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (21), η Γαλλία οφείλει να επανεξετάσει κάθε πρόγραμμα που υποστηρίζεται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+ (ΕΚΤ+), το Ταμείο Συνοχής και το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης (ΤΔΜ) έως τον Μάρτιο του 2025, λαμβάνοντας υπόψη, μεταξύ άλλων, τις προκλήσεις που προσδιορίζονται στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2024, καθώς και το οικείο εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα. Η εν λόγω επανεξέταση αποτελεί τη βάση για την οριστική κατανομή της ενωσιακής χρηματοδότησης που περιλαμβάνει κάθε πρόγραμμα. Μολονότι η Γαλλία έχει σημειώσει πρόοδο ως προς την εφαρμογή των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής και του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις. Το 2023 η Γαλλία κατέγραψε μέτρια ανάπτυξη σε ολόκληρη τη χώρα, αν και με σημαντικές συνεχιζόμενες διαφορές μεταξύ των περιφερειών, ορισμένες από τις οποίες εμφανίζουν υποτονική μακροπρόθεσμη ανάπτυξη. Υπάρχουν σημαντικές αναπτυξιακές ανισότητες μεταξύ εξόχως απόκεντρων και μητροπολιτικών περιοχών, καθώς και μεταξύ αστικών και μη αστικών περιοχών. Η επιτάχυνση της εφαρμογής των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής είναι καθοριστικής σημασίας. Οι προτεραιότητες που συμφωνήθηκαν στα προγράμματα εξακολουθούν να είναι συναφείς. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να συνεχιστεί η στήριξη των δραστηριοτήτων έρευνας, ανάπτυξης και καινοτομίας σε περιφερειακό επίπεδο, ιδίως με την ενίσχυση των περιφερειακών οικοσυστημάτων καινοτομίας, των στρατηγικών δεξιοτήτων και της προσέλκυσης ταλέντων. Ιδιαίτερη προσοχή αξίζει επίσης να δοθεί στην ανάγκη ενίσχυσης της ικανότητας ψηφιοποίησης και καινοτομίας των επιχειρήσεων, ιδίως σε περιφέρειες που βρίσκονται σε αναπτυξιακό τέλμα. Οι προτεραιότητες που συμβάλλουν στην πράσινη μετάβαση παραμένουν καίριας σημασίας, με ιδιαίτερη έμφαση στην παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, στην ανάπτυξη έξυπνων ενεργειακών συστημάτων και μέτρων ενεργειακής απόδοσης, καθώς και στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. Στις εξόχως απόκεντρες περιοχές, η παροχή πόσιμου νερού, η επεξεργασία λυμάτων και η συλλογή και διαχείριση αστικών αποβλήτων παραμένουν θεμελιώδους σημασίας. Η ενεργός ένταξη μειονεκτουσών ομάδων, όπως τα άτομα που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών και τα άτομα με αναπηρία, παραμένει σημαντική, καθώς και οι στοχευμένες επενδύσεις στην αναβάθμιση των δεξιοτήτων και την επανειδίκευση σύμφωνα με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας και με ιδιαίτερη προσοχή στις μειονεκτούσες ομάδες. Είναι επίσης καίριας σημασίας να συνεχιστούν τα μέτρα για την καταπολέμηση της φτώχειας και την κοινωνική ένταξη, με ιδιαίτερη έμφαση στα παιδιά, την πρόσβαση σε στέγαση και την πρόληψη των εξώσεων. Η Γαλλία θα μπορούσε επίσης να αξιοποιήσει την πλατφόρμα στρατηγικών τεχνολογιών για την Ευρώπη, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/795 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (22), για τη στήριξη του βιομηχανικού μετασχηματισμού. Η Γαλλία θα μπορούσε ιδίως να αναπτύξει περαιτέρω τις δεξιότητες, τις τεχνολογίες και τις υποδομές που απαιτούνται και να τονώσει τη συμμετοχή σε νέες στρατηγικές αξιακές αλυσίδες (βιομηχανία μηδενικών καθαρών εκπομπών, κρίσιμες πρώτες ύλες, απανθρακοποίηση των ενεργοβόρων βιομηχανιών).

(25)

Πέρα από τις οικονομικές και κοινωνικές προκλήσεις στις οποίες ανταποκρίνονται το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλα ταμεία της Ένωσης, η Γαλλία αντιμετωπίζει διάφορες πρόσθετες προκλήσεις που σχετίζονται με τις ελλείψεις δεξιοτήτων, τις ανισότητες στο εκπαιδευτικό σύστημα και την επιδείνωση των εκπαιδευτικών αποτελεσμάτων, τις συνθήκες εργασίας και την κατάρτιση των εκπαιδευτικών, καθώς και προκλήσεις που σχετίζονται με το επιχειρηματικό περιβάλλον, την έρευνα, την ανάπτυξη και την καινοτομία και την πράσινη μετάβαση. Η αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων θα συμβάλει στην ενίσχυση των δεξιοτήτων των εργαζομένων και των μαθησιακών αποτελεσμάτων και στην αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας. Επιπλέον, θα μπορούσε επίσης να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα των γαλλικών επιχειρήσεων, αυξάνοντας με τη σειρά της την ανταγωνιστικότητα της γαλλικής οικονομίας. Η περαιτέρω τόνωση της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας της εργασίας θα συμβάλει επίσης στη στήριξη της βιωσιμότητας των δημόσιων οικονομικών.

(26)

Η έλλειψη ειδικευμένου εργατικού δυναμικού είναι ένα από τα κύρια εμπόδια κατά τις προσλήψεις. Το 2022 αυτό ίσχυε ιδίως στους τομείς της βιομηχανίας, των τεχνολογιών των πληροφοριών και των επικοινωνιών (ΤΠΕ) και της υγείας, και σε επαγγέλματα που απαιτούν δεξιότητες για την πράσινη μετάβαση. Επιπλέον, το 45 % των γαλλικών μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) ανέφεραν ότι δυσκολεύονται πολύ να προσλάβουν προσωπικό με τις κατάλληλες δεξιότητες, έναντι 38 % στην Ένωση. Το 83 % των γαλλικών επιχειρήσεων αναφέρουν τις ελλείψεις εργατικού δυναμικού και δεξιοτήτων ως ένα από τα κύρια εμπόδια για τις επενδύσεις, έναντι 81 % στην Ένωση. Επιπλέον, η έλλειψη επαρκών δεξιοτήτων εμποδίζει τις επενδύσεις στην απανθρακοποίηση της βιομηχανίας. Παρά τις επενδύσεις στην αναβάθμιση των δεξιοτήτων και την επανειδίκευση των εργαζομένων, οι οποίες υποστηρίζονται επίσης από τον μηχανισμό, εξακολουθούν να υπάρχουν δυσκολίες, ιδίως όσον αφορά την προσέγγιση των ατόμων χαμηλής ειδίκευσης (23) και την καθοδήγηση της ένταξης των ατόμων σε κατάρτιση για τομείς προτεραιότητας. Η αξιολόγηση προηγούμενων και πρόσφατων επενδύσεων, όπως το επενδυτικό σχέδιο για τις δεξιότητες (plan d’investissement dans les compétences), επισημαίνει ότι μόνο το 25 % της κατάρτισης αφορά τομέα προτεραιότητας και το 20 % της κατάρτισης αφορά επαγγέλματα που πλήττονται από ελλείψεις δεξιοτήτων. Επίσης, μόνο το 25 % περίπου των ενηλίκων με χαμηλά προσόντα συμμετείχε σε δράση μάθησης το 2022. Η αποτελεσματικότητα των μέτρων που στηρίζουν την αναβάθμιση των δεξιοτήτων και την επανειδίκευση ενδέχεται να επηρεαστεί από τη μείωση των επιδόσεων του εκπαιδευτικού συστήματος, καθώς οι βασικές δεξιότητες αποτελούν τη βάση για περαιτέρω εκπαίδευση και κατάρτιση. Μολονότι το επενδυτικό σχέδιο για τις δεξιότητες ανανεώθηκε έως το 2027, τα μέσα που διατίθενται γι’ αυτό έχουν μειωθεί.

(27)

Παρά τις υψηλές δημόσιες δαπάνες για την εκπαίδευση, το γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα κατέγραψε πρόσφατα αξιοσημείωτη μείωση των επιδόσεων, η οποία χαρακτηρίστηκε περαιτέρω από τον σημαντικό αντίκτυπο του κοινωνικοοικονομικού υπόβαθρου των μαθητών. Σύμφωνα με την έρευνα του Προγράμματος Διεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών (PISA) του 2022, το 28,8 % των μαθητών ηλικίας 15 ετών παρουσίασε χαμηλές επιδόσεις στα μαθηματικά στη Γαλλία έναντι 29,5 % στην Ένωση, το 26,9 % παρουσίασε χαμηλές επιδόσεις στην ανάγνωση έναντι 26,2 % στην Ένωση και το 23,8 % παρουσίασε χαμηλές επιδόσεις στις θετικές επιστήμες έναντι 24,2 % στην Ένωση. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα βαθμολογίες που κυμαίνονται περίπου στον μέσο όρο της Ένωσης, ο οποίος έχει επίσης επιδεινωθεί σημαντικά. Το ποσοστό των μαθητών με χαμηλές επιδόσεις έχει αυξηθεί σημαντικά από το 2018 και στα τρία μαθήματα. Ταυτόχρονα, παρατηρείται σημαντική μείωση του ποσοστού των μαθητών με υψηλές επιδόσεις, ιδίως στα μαθηματικά και την ανάγνωση. Η φθίνουσα επάρκεια σε βασικές δεξιότητες είναι ακόμη πιο έντονη μεταξύ των μειονεκτούντων μαθητών ηλικίας 15 χρονών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών και αντιμετωπίζουν διπλάσιο κίνδυνο χαμηλών επιδόσεων από τους γηγενείς συνομηλίκους τους με γηγενείς γονείς. Η βελτίωση των επιδόσεων των μαθητών σε βασικές δεξιότητες είναι ζωτικής σημασίας, ξεκινώντας από νεαρή ηλικία. Οι συνολικές δαπάνες για την πρωτοβάθμια εκπαίδευση στη Γαλλία είναι ελαφρώς χαμηλότερες από ό,τι στον ΟΟΣΑ κατά μέσο όρο. Τα τελευταία έτη εφαρμόστηκαν διάφορα μέτρα για τη μείωση των ανισοτήτων στο σχολείο, όπως η μείωση κατά το ήμισυ του μεγέθους της τάξης στις ζώνες εκπαιδευτικής προτεραιότητας. Παρά το γεγονός ότι οι πρώτες αξιολογήσεις επισημαίνουν τον θετικό αντίκτυπο του μέτρου στα εκπαιδευτικά αποτελέσματα των μαθητών, το 70 % των μειονεκτούντων μαθητών που ζουν εκτός των ζωνών προτεραιότητας δεν επωφελείται από το εν λόγω μέτρο. Το 2023 το Υπουργείο Παιδείας ενθάρρυνε ένα καλύτερο κοινωνικό μείγμα στα σχολεία, θέτοντας έναν μη δεσμευτικό στόχο για τη μείωση του κοινωνικού διαχωρισμού στα δημόσια σχολεία κατά 20 % έως το 2027 και υπογράφοντας μνημόνιο συνεννόησης με τα ιδιωτικά σχολεία. Επιπλέον, το μέτρο που εγκρίθηκε τον Σεπτέμβριο του 2023, το οποίο εισήγαγε μια εβδομαδιαία ώρα διαφοροποιημένης διδασκαλίας στα γαλλικά και στα μαθηματικά για όλους τους μαθητές, έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει τις βασικές δεξιότητες. Ωστόσο, ο αντίκτυπος των μέτρων αυτών στα μαθησιακά αποτελέσματα δεν έχει γίνει ακόμη αισθητός και θα χρειαστούν περαιτέρω αξιολογήσεις. Η προσαρμογή των πόρων και των μεθόδων στις τοπικές συνθήκες και στις ανάγκες των μαθητών θα μπορούσε να συμβάλει περαιτέρω στη βελτίωση των επιδόσεων και της ισότητας του εκπαιδευτικού συστήματος.

(28)

Μολονότι οι εκπαιδευτικοί επωφελήθηκαν από αύξηση των αποδοχών το 2023, εξακολουθούν να υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με την ελκυστικότητα του επαγγέλματος και οι ελλείψεις εκπαιδευτικών επηρεάζουν τα εκπαιδευτικά αποτελέσματα. Η Γαλλία έχει μία από τις υψηλότερες αναλογίες εκπαιδευτικών προς μαθητές στην Ένωση. Επιπλέον, η αύξηση της εξάρτησης από έκτακτους εκπαιδευτικούς με χαμηλότερα επίπεδα προσόντων και πείρας και πιο περιορισμένη πρόσβαση σε κατάρτιση από ό,τι οι μόνιμοι εκπαιδευτικοί θα μπορούσε να επηρεάσει την ποιότητα της διδασκαλίας. Έχουν ληφθεί μέτρα για τη βελτίωση των συνθηκών διδασκαλίας, συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης της κατάρτισης στα γαλλικά και στα μαθηματικά για τους εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Ωστόσο, υπάρχει περιθώριο περαιτέρω επέκτασης των μέτρων αυτών, ιδίως με την καλύτερη ευθυγράμμιση της αρχικής και της συνεχούς κατάρτισης με τις εξελισσόμενες ανάγκες όλων των μαθητών και την παροχή μεγαλύτερης αυτονομίας στους εκπαιδευτικούς και τα σχολεία. Ειδικότερα, ενώ μία έκθεση του ΟΟΣΑ δείχνει ότι η παροχή υψηλού βαθμού αυτονομίας στα σχολεία μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο στις επιδόσεις των μαθητών (σε συνδυασμό με τη λογοδοσία), το γαλλικό Ελεγκτικό Συνέδριο προειδοποιεί ότι, στην πράξη, οι διευθυντές σχολείων έχουν περιορισμένες δυνατότητες προσαρμογής στις ανάγκες των μαθητών και στις τοπικές συνθήκες.

(29)

Παρά τις διάφορες μεταρρυθμίσεις για διοικητική απλούστευση, οι επιχειρήσεις στη Γαλλία εξακολουθούν να θεωρούν ότι η διοικητική επιβάρυνση είναι μεγάλη, γεγονός που επηρεάζει την καινοτομία και την παραγωγικότητα. Σύμφωνα με έρευνα του 2022, το 49 % των επιχειρήσεων θεωρούν ότι η πολυπλοκότητα των διοικητικών διαδικασιών αποτελεί «πολύ σοβαρό πρόβλημα» (μεταξύ των υψηλότερων ποσοστών στην Ένωση και άνω του μέσου όρου της Ένωσης που ανέρχεται σε 33 %). Η Γαλλία εκτιμά ότι ο υπερβολικός αριθμός κανόνων κοστίζει τουλάχιστον το 3 % του ΑΕΠ ετησίως. Σύμφωνα με τις προτάσεις των ενδιαφερόμενων μερών για την ελάφρυνση της διοικητικής επιβάρυνσης, θα μπορούσε να δοθεί προτεραιότητα στον περιορισμό του αριθμού των υποβλητέων εγγράφων (αρχή «μόνον άπαξ»), με γενίκευση της ψηφιοποίησης των διαδικασιών, διατηρώντας παράλληλα ένα σημείο άμεσης επαφής με τη διοίκηση. Προτεραιότητα θα μπορούσε επίσης να δοθεί είτε στην αντικατάσταση των καθεστώτων αδειοδότησης με απλές δηλώσεις συμμόρφωσης προς τους ισχύοντες όρους είτε, για τους πιο ευαίσθητους τομείς, στην απλούστευση των αδειοδοτήσεων με συντόμευση των προθεσμιών έκδοσης αποφάσεων και την υιοθέτηση της σιωπηρής έγκρισης όπου δεν εφαρμόζεται ακόμη.

(30)

Η Γαλλία παρέχει σημαντική δημόσια χρηματοδότηση για τη στήριξη της Ε&Α και της καινοτομίας των επιχειρήσεων. Μεταξύ των κρατών μελών, διαθέτει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά του ΑΕΠ της για τη στήριξη της Ε&Α των επιχειρήσεων (0,45 % του ΑΕΠ το 2021) (24). Ωστόσο, η Ε&Α των επιχειρήσεων παρουσιάζει στασιμότητα και παραμένει κάτω από τον μέσο όρο της Ένωσης (1,43 % του ΑΕΠ το 2022). Σύμφωνα με την Έρευνα Επενδύσεων της ΕΤΕπ για το 2023, μόνο το 30 % των γαλλικών επιχειρήσεων (το 99,8 % των οποίων είναι ΜΜΕ) επένδυσαν στην ανάπτυξη νέων προϊόντων, διαδικασιών και υπηρεσιών. Πρόκειται για ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά στην Ένωση. Στο πλαίσιο της στασιμότητας των δεικτών που σχετίζονται με τη συνεργασία μεταξύ πανεπιστημίων και επιχειρήσεων (25) και της μείωσης της ελκυστικότητας των πανεπιστημιακών σταδιοδρομιών, ο νόμος για τον προγραμματισμό της έρευνας και άλλα εξαγγελθέντα μέτρα, ορισμένα από τα οποία περιλαμβάνονται στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, αναμένεται να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα του συστήματος έρευνας ενισχύοντας τη σύνδεση μεταξύ επιστήμης και οικονομίας και καθιστώντας ελκυστικότερες τις ερευνητικές σταδιοδρομίες. Ωστόσο, ο αντίκτυπος αυτών των μέτρων θα απαιτήσει χρόνο για να εκδηλωθεί και στη συνέχεια να είναι ορατός στους δείκτες. Έχει θεσπιστεί μια δαπανηρή πίστωση φόρου για την έρευνα, αν και οι αξιολογήσεις αποκάλυψαν σημαντικές αδυναμίες. Η αξιολόγηση που διενεργήθηκε από την εθνική επιτροπή για την αξιολόγηση των πολιτικών καινοτομίας (Commission nationale d’évaluation des politiques d’innovation) το 2021 έδειξε ότι το καθεστώς δεν είχε σημαντικές επιπτώσεις στις μεγαλύτερες επιχειρήσεις, παρά το γεγονός ότι η στήριξη επικεντρώθηκε σε αυτές. Ως εκ τούτου, υπάρχει περιθώριο για καλύτερη στόχευση του εν λόγω καθεστώτος Ε&Α, προκειμένου να αυξηθούν τα αποτελέσματα Ε&Α, με παράλληλο περιορισμό του κόστους του. Άλλα μέτρα για τη στήριξη της καινοτομίας έχουν πολύ πιο περιορισμένο πεδίο εφαρμογής, αλλά στοχεύουν καλύτερα τις ΜΜΕ. Περιλαμβάνουν ιδίως την πίστωση φόρου για την καινοτομία και το καθεστώς για νέες καινοτόμες επιχειρήσεις (Jeunes Entreprises Innovantes), το οποίο παρέχει κοινωνικά και φορολογικά οφέλη σε νεοφυείς επιχειρήσεις που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια έντασης Ε&Α και κριτήρια ανάπτυξης.

(31)

Στο γαλλικό ενεργειακό μείγμα, το μερίδιο των ορυκτών καυσίμων αυξήθηκε κάπως το 2022, ενώ το μερίδιο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ήταν μόλις 14,6 %. Επιπλέον, η Γαλλία δεν πέτυχε τον στόχο της Ένωσης για το 2020 όσον αφορά τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας με σημαντική υστέρηση. Παρά την αύξηση της εγκατεστημένης δυναμικότητας παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές το 2022 λόγω της σημαντικής αύξησης της ηλιακής ενέργειας, η Γαλλία υστερεί όσον αφορά την ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ιδίως για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ενόψει της επίτευξης των στόχων για το 2030. Σε ένα πλαίσιο στο οποίο θα απαιτηθεί χρόνος για την κατασκευή των πρόσθετων πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής που ανακοινώθηκαν και οι ανάγκες εξηλεκτρισμού αναμένεται να αυξηθούν ταχέως, η ταχεία ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας θα συμβάλει στην ενεργειακή ασφάλεια του εφοδιασμού της Γαλλίας, μειώνοντας παράλληλα την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα. Τον Μάρτιο του 2023 η Γαλλία θέσπισε νόμο για την επιτάχυνση της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ο οποίος συνεπάγεται χρονικά δεσμευτικό προσδιορισμό από τη βάση προς την κορυφή των «περιοχών επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας» από τους δήμους. Η ταχεία εφαρμογή του είναι αναγκαία. Ωστόσο, έως τα μέσα Απριλίου του 2024, λιγότερο από το 20 % των δήμων είχαν ξεκινήσει τον προσδιορισμό αυτών των περιοχών. Επιπλέον, δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί μία από τις εκτελεστικές πράξεις στην οποία θα καθορίζονται οι περιφερειακοί στόχοι του πολυετούς ενεργειακού σχεδίου (programmation pluriannuelle de l’énergie). Υπάρχει επίσης ανάγκη απλούστευσης των διαδικασιών σύνδεσης με το δίκτυο διανομής για την ιδιοκατανάλωση. Απαιτούνται περαιτέρω επενδύσεις σε δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και λύσεις ευελιξίας, όπως η αποθήκευση, για την ενσωμάτωση αυξημένων όγκων ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την κατοχύρωση της ασφάλειας του εφοδιασμού.

(32)

Δεδομένης της στενής διασύνδεσης των οικονομιών των κρατών μελών της ζώνης του ευρώ και της συλλογικής συνεισφοράς τους στη λειτουργία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης, το 2024 το Συμβούλιο συνέστησε στα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ να λάβουν μέτρα, μεταξύ άλλων μέσω των σχεδίων τους για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα, για να εφαρμόσουν τη σύσταση του 2024 σχετικά με τη ζώνη του ευρώ. Όσον αφορά τη Γαλλία, οι συστάσεις 1, 2, 3 και 4 συμβάλλουν στην υλοποίηση της πρώτης, της δεύτερης, της τρίτης και της τέταρτης σύστασης που διατυπώνονται στη σύσταση του 2024 σχετικά με τη ζώνη του ευρώ,

ΣΥΝΙΣΤΑ στη Γαλλία να λάβει μέτρα το 2024 και το 2025 προκειμένου:

1.

Να υποβάλει εγκαίρως το μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό-διαρθρωτικό σχέδιο. Σύμφωνα με τις απαιτήσεις του μεταρρυθμισμένου Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, να περιορίσει την αύξηση των καθαρών δαπανών το 2025 σε ρυθμό που να συνάδει, μεταξύ άλλων, με τη θέση του χρέους της γενικής κυβέρνησης σε αξιόπιστα καθοδική πορεία σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα και με τη μείωση του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης προς την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη. Να μειώσει την πολυπλοκότητα του φορολογικού συστήματος μέσω της καλύτερης στόχευσης των φορολογικών δαπανών, της εξάλειψης των λιγότερο αποδοτικών φορολογικών δαπανών και του περιορισμού των συνολικών δημοσιονομικών επιπτώσεών τους. Να συνεχίσει τις προσπάθειες για τη βελτίωση της ποιότητας των δημοσιονομικών μέτρων, μεταξύ άλλων με τον καθορισμό ποσοτικών στόχων για την εξοικονόμηση δαπανών στον δημοσιονομικό σχεδιασμό εντός του καθιερωμένου πλαισίου για την επανεξέταση των δαπανών.

2.

Να συνεχίσει την ταχεία και αποτελεσματική υλοποίηση του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου για το REPowerEU, διασφαλίζοντας την ολοκλήρωση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων έως τον Αύγουστο του 2026. Να επιταχύνει την εφαρμογή των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής. Στο πλαίσιο της ενδιάμεσης επανεξέτασης των εν λόγω προγραμμάτων, να εξακολουθήσει να επικεντρώνεται στις συμφωνηθείσες προτεραιότητες, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις δυνατότητες που παρέχει η πρωτοβουλία για την πλατφόρμα στρατηγικών τεχνολογιών για την Ευρώπη με σκοπό τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας.

3.

Να αντιμετωπίσει περαιτέρω τις ελλείψεις δεξιοτήτων, μεταξύ άλλων σε επαγγέλματα που σχετίζονται με την πράσινη μετάβαση, και να προωθήσει τη συμμετοχή σε κατάρτιση, ιδίως μεταξύ των ατόμων χαμηλής ειδίκευσης. Να βελτιώσει τις επιδόσεις και την ισότητα του εκπαιδευτικού συστήματος. Να ενισχύσει το επάγγελμα του εκπαιδευτικού, μεταξύ άλλων με τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας και της κατάρτισης.

4.

Να βελτιώσει το επιχειρηματικό περιβάλλον με τη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης. Να ενισχύσει την ένταση της Ε&Α των επιχειρήσεων, μεταξύ άλλων με την καλύτερη στόχευση των καθεστώτων δημόσιας στήριξης. Να επιταχύνει την ενεργειακή μετάβαση με την ταχύτερη ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, μεταξύ άλλων με τη θέσπιση παράγωγου δικαίου, τη δημιουργία «περιοχών επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας» και την προώθηση τεχνολογιών αποθήκευσης.

Λουξεμβούργο, 21 Οκτωβρίου 2024.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

NAGY I.


(1)   ΕΕ L, 2024/1263, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1263/oj.

(2)   ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2011/1176/oj.

(3)  Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 17, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/241/oj).

(4)  Κανονισμός (ΕΕ) 2023/435 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Φεβρουαρίου 2023, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 όσον αφορά τα κεφάλαια για το REPowerEU στα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) 2021/1060 και (ΕΕ) 2021/1755 και της οδηγίας 2003/87/ΕΚ (ΕΕ L 63 της 28.2.2023, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/435/oj).

(5)  Σύσταση του Συμβουλίου (EE) της 12ης Απριλίου 2024 σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ (ΕΕ C, C/2024/2807, 23.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/2807/oj).

(6)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (EE L 209 της 2.8.1997, σ. 6, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/1997/1467/oj).

(7)  Οδηγία 2011/85/ΕΕ του Συμβουλίου, της 8ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με τις απαιτήσεις για τα δημοσιονομικά πλαίσια των κρατών μελών (ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 41, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2011/85/oj).

(8)  Οι καθαρές δαπάνες όπως ορίζονται στο άρθρο 2 σημείο 2) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1263: «Καθαρές δαπάνες»: οι κρατικές δαπάνες μετά την αφαίρεση i) των δαπανών για τόκους, ii) των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων, iii) των δαπανών για προγράμματα της Ένωσης που καλύπτονται στο σύνολό τους από ενωσιακά κονδύλια, iv) των εθνικών δαπανών για τη συγχρηματοδότηση προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από την Ένωση, v) των κυκλικών στοιχείων των δαπανών για επιδόματα ανεργίας και vi) των έκτακτων και άλλων προσωρινών μέτρων.

(9)  ST 10162/21 INIT και ST 10162/21 ADD 1.

(10)  Εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου, της 14ης Ιουλίου 2023, για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης της 13ης Ιουλίου 2021 σχετικά με την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Γαλλίας (ST 11150/23 INIT και ST 11150/23 ADD 1).

(11)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/1997/1466/oj).

(12)  Η αύξηση του ελλείμματος το 2023 οφειλόταν κυρίως στη σημαντική υστέρηση των εσόδων και, σε μικρότερο βαθμό, στη χαμηλότερη από την αναμενόμενη ανάπτυξη.

(13)  Σύσταση του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2022, σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 της Γαλλίας (ΕΕ C 334 της 1.9.2022, σ. 79).

(14)  Με βάση τις εαρινές προβλέψεις 2024 της Επιτροπής, η μεσοπρόθεσμη αύξηση του δυνητικού προϊόντος της Γαλλίας το 2023 εκτιμάται σε 6,4 % σε ονομαστικούς όρους, με βάση τον 10ετή μέσο πραγματικό ρυθμό δυνητικής ανάπτυξης και τον αποπληθωριστή του ΑΕΠ για το 2023.

(15)  Ο δημοσιονομικός προσανατολισμός ορίζεται ως μέτρο της ετήσιας μεταβολής της υποκείμενης δημοσιονομικής θέσης της γενικής κυβέρνησης. Αποσκοπεί στην αξιολόγηση της οικονομικής ώθησης που απορρέει από τις δημοσιονομικές πολιτικές, τόσο αυτές που χρηματοδοτούνται σε εθνικό επίπεδο όσο και αυτές που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης. Ο δημοσιονομικός προσανατολισμός μετράται ως η διαφορά μεταξύ i) της μεσοπρόθεσμης δυνητικής ανάπτυξης και ii) της μεταβολής των πρωτογενών δαπανών, εκτός των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων (και εξαιρουμένων των προσωρινών μέτρων έκτακτης ανάγκης που σχετίζονται με την κρίση της νόσου COVID-19) και συμπεριλαμβανομένων των δαπανών που χρηματοδοτούνται από μη επιστρεπτέα στήριξη (επιχορηγήσεις) από τον μηχανισμό και άλλα ταμεία της Ένωσης. Ένας δείκτης με αρνητικό πρόσημο υποδηλώνει επεκτατική δημοσιονομική πολιτική, ενώ ένας δείκτης με θετικό πρόσημο υποδηλώνει συσταλτική δημοσιονομική πολιτική.

(16)  Σύσταση του Συμβουλίου, της 14ης Ιουλίου 2023, σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2023 της Γαλλίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2023 της Γαλλίας (ΕΕ C 312 της 1.9.2023, σ. 86).

(17)  Ως καθαρές πρωτογενείς δαπάνες ορίζονται οι εθνικά χρηματοδοτούμενες δαπάνες εκτός i) των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων, ii) των δαπανών για τόκους, iii) των δαπανών για την κυκλική ανεργία και iv) των έκτακτων και άλλων προσωρινών μέτρων.

(18)  Λαμβάνονται υπόψη τα έκτακτα μέτρα ύψους 0,0 % του ΑΕΠ το 2024, καθώς και ο αντίκτυπος ύψους -0,1 % του ΑΕΠ το 2023 σε σχέση με δικαστικές αποφάσεις.

(19)  Το ποσοστό αυτό αντιπροσωπεύει το επίπεδο του ετήσιου δημοσιονομικού κόστους των εν λόγω μέτρων, συμπεριλαμβανομένων των εσόδων και των δαπανών και, κατά περίπτωση, χωρίς τα έσοδα από φόρους επί των απροσδόκητων κερδών των προμηθευτών ενέργειας.

(20)  Για τη μέτρηση της συμβολής αυτής χρησιμοποιείται η μεταβολή των πρωτογενών δαπανών της γενικής κυβέρνησης, χωρίς i) τις πρόσθετες δημοσιονομικές επιπτώσεις των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων, ii) τις έκτακτες δαπάνες, iii) τις δαπάνες για την κυκλική ανεργία και iv) τις δαπάνες που χρηματοδοτούνται με μη επιστρεπτέα στήριξη (επιχορηγήσεις) βάσει του μηχανισμού και άλλων ταμείων της Ένωσης, σε σχέση με τον μεσοπρόθεσμο (10ετή) μέσο ρυθμό αύξησης του δυνητικού ονομαστικού ΑΕΠ, εκφραζόμενη ως ποσοστό του ονομαστικού ΑΕΠ.

(21)  Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, για τον καθορισμό κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+, το Ταμείο Συνοχής, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας, και δημοσιονομικών κανόνων για τα εν λόγω Ταμεία και για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το Μέσο για τη Χρηματοδοτική Στήριξη της Διαχείρισης των Συνόρων και την Πολιτική των Θεωρήσεων (ΕΕ L 231 της 30.6.2021, σ. 159, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/1060/oj).

(22)  Κανονισμός (ΕΕ) 2024/795 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Φεβρουαρίου 2024, για τη θέσπιση της πλατφόρμας στρατηγικών τεχνολογιών για την Ευρώπη (STEP) και την τροποποίηση της οδηγίας 2003/87/ΕΚ και των κανονισμών (ΕΕ) 2021/1058, (ΕΕ) 2021/1056, (ΕΕ) 2021/1057, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) αριθ. 223/2014, (ΕΕ) 2021/1060, (ΕΕ) 2021/523, (ΕΕ) 2021/695, (ΕΕ) 2021/697 και (ΕΕ) 2021/241 (ΕΕ L, 2024/795, 29.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/795/oj).

(23)  Άτομα που έχουν ολοκληρώσει το πολύ την κατώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση (δηλ. επίπεδο ISCED 0-2).

(24)  Σύμφωνα με υπολογισμούς της Επιτροπής, η στήριξη αποτελεί άθροισμα φορολογικών κινήτρων ύψους 0,28 % του ΑΕΠ (στοιχεία του ΟΟΣΑ, τελευταία επικαιροποίηση τον Απρίλιο του 2024) και άμεσης στήριξης (μέσω επιχορηγήσεων κ.λπ.) που ανέρχεται στο 0,16 % του ΑΕΠ (στοιχεία της Eurostat, τελευταία επικαιροποίηση στις 17 Μαρτίου 2024).

(25)  Συγκεκριμένα, επιστημονικές συνδημοσιεύσεις του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, ως ποσοστό του συνολικού αριθμού δημοσιεύσεων· δημόσιες δαπάνες για την Ε&Α που χρηματοδοτούνται από (εθνικές) επιχειρήσεις, ως ποσοστό του ΑΕΠ· και δημόσιες δαπάνες για την Ε&Α που χρηματοδοτούνται από (εθνικές) επιχειρήσεις, ως ποσοστό των συνολικών δημόσιων δαπανών για την Ε&Α.


ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/6817/oj

ISSN 1977-0901 (electronic edition)