(1)

Het onderhandelingsproces is open, inclusief en transparant en gebaseerd op samenwerking te goeder trouw.

(2)

Het onderhandelingsproces maakt een zinvolle deelname mogelijk van alle relevante belanghebbenden, waaronder vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld, de particuliere sector, de academische wereld en niet-gouvernementele organisaties.

(3)

De bijdragen die van alle VN-leden worden ontvangen, worden op voet van gelijkheid in aanmerking genomen zodat een inclusief proces gewaarborgd is.

(4)

Het onderhandelingsproces is gebaseerd op een doeltreffend en realistisch werkprogramma.

(5)

Het verdrag waarborgt een hoog niveau van bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden, en is tevens een doeltreffend instrument voor rechtshandhavingsinstanties en justitiële autoriteiten in de wereldwijde strijd tegen cybercriminaliteit, met als doel maatregelen voor een efficiëntere en doeltreffendere preventie en bestrijding van cybercriminaliteit te bevorderen en te versterken, internationale samenwerking aan te moedigen en te vergemakkelijken, een hoog niveau van bescherming van de rechten van slachtoffers te waarborgen, en capaciteitsopbouw en technische bijstand in de strijd tegen cybercriminaliteit te ondersteunen.

(6)

Het bestaande kader van beproefde internationale en regionale instrumenten en inspanningen, zoals dat tot uitdrukking komt in de Resoluties 74/247 en 75/282 van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, wordt ten volle in aanmerking genomen. Het verdrag is derhalve verenigbaar met bestaande internationale instrumenten, met name het Verdrag van de Verenigde Naties tegen grensoverschrijdende georganiseerde misdaad van 2000 en de bijbehorende protocollen, het Verdrag van de Verenigde Naties tegen corruptie van 2003, het Verdrag van Boedapest van de Raad van Europa inzake cybercriminaliteit van 2001 en de bijbehorende protocollen, maar ook met andere relevante internationale en regionale instrumenten, met name voor de bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden. Het verdrag vermijdt gevolgen voor de toepassing van die instrumenten of voor de latere toetreding van een land tot die bestaande instrumenten en, voor zover mogelijk, onnodige doublures.

(7)

Met de werkzaamheden en resultaten van de open intergouvernementele deskundigengroep voor het uitvoeren van een uitgebreide studie naar cybercriminaliteit, zoals overeengekomen in Resolutie 75/282 van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, wordt ten volle rekening gehouden.

(8)

De bepalingen van het verdrag leiden tot een zo hoog mogelijke bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden. Het moet voor de EU-lidstaten mogelijk zijn het internationale recht en het EU-recht te eerbiedigen, met inbegrip van de grondrechten, vrijheden en algemene beginselen van het EU-recht, zoals verankerd in de Verdragen van de Europese Unie en het Handvest van de grondrechten. De bepalingen van het verdrag moeten ook verenigbaar zijn met de internationale handelsverplichtingen van de EU en haar lidstaten.

(9)

Het verdrag bevat definities van strafbare feiten die alleen met behulp van computersystemen kunnen worden gepleegd.

(10)

Mits voldoende voorwaarden en waarborgen worden geboden en een adequate bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden wordt gewaarborgd, zou het verdrag, als uitzondering op het in punt 9 genoemde beginsel, kunnen voorzien in definities van strafbare feiten die kunnen worden gepleegd zonder gebruik te maken van computersystemen, maar in bepaalde omstandigheden wel mogelijk worden gemaakt door het gebruik van die systemen, zij het alleen in gevallen waarin dat de kenmerken of het effect van de strafbare feiten wezenlijk verandert.

(11)

De strafbare feiten zijn duidelijk en strikt gedefinieerd op een technologisch neutrale wijze. De definities zijn verenigbaar met die in andere relevante internationale of regionale verdragen, met name op het gebied van cybercriminaliteit, en met internationale mensenrechtennormen en fundamentele vrijheden.

(12)

Het verdrag voorziet in regels inzake medeplichtigheid aan, aanzetten tot en, in voorkomend geval, poging tot dergelijke strafbare feiten, inzake de aansprakelijkheid van zowel natuurlijke personen als rechtspersonen voor dergelijke strafbare feiten, inzake de vaststelling van rechtsmacht ten aanzien van dergelijke strafbare feiten, en inzake doeltreffende, evenredige en afschrikkende sancties en maatregelen met betrekking tot dergelijke strafbare feiten die verenigbaar zijn met andere relevante internationale of regionale verdragen, met name op het gebied van georganiseerde criminaliteit of cybercriminaliteit, en met internationale mensenrechtennormen.

(13)

Het verdrag voorziet in strafprocesrechtelijke maatregelen die de autoriteiten in staat stellen cybermisdrijven doeltreffend te onderzoeken, waaronder eventueel, indien er voldoende waarborgen zijn, maatregelen om elektronisch bewijsmateriaal van strafbare feiten te bewaren of te verkrijgen in het kader van een strafrechtelijk onderzoek of een strafrechtelijke procedure en, indien bovendien de noodzaak en de toegevoegde waarde ervan zijn aangetoond, maatregelen om de opbrengsten van dergelijke misdrijven te bevriezen en te confisqueren, met inachtneming van het evenredigheids-, het legaliteits- en het noodzakelijkheidsbeginsel, de bescherming van de rechten inzake de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer en de bescherming van persoonsgegevens.

(14)

Deze strafprocesrechtelijke maatregelen zijn niet in strijd met andere relevante internationale of regionale verdragen, met name op het gebied van georganiseerde criminaliteit of cybercriminaliteit, en zijn verenigbaar met dergelijke verdragen en met internationale mensenrechtennormen en fundamentele vrijheden.

(15)

Procedurele maatregelen om elektronisch bewijsmateriaal te bewaren of te verkrijgen, bevatten een duidelijke en enge definitie van het soort gegevens dat daaronder valt. Procedurele maatregelen voor samenwerking met entiteiten uit de particuliere sector zorgen ervoor dat de lasten voor dergelijke entiteiten evenredig zijn en dat deze entiteiten de wetten ter bescherming van de mensenrechten van hun gebruikers volledig eerbiedigen. Het verdrag verschaft aanbieders van onlinediensten (bv. aanbieders van internetdiensten) juridische duidelijkheid in hun contacten met rechtshandhavingsinstanties van de staten die partij zijn bij het verdrag. Procedurele maatregelen voor de verwijdering van illegale inhoud hebben alleen betrekking op illegale inhoud die in het verdrag voldoende specifiek en nauwkeurig wordt gedefinieerd.

(16)

Het verdrag voorziet in samenwerkingsmaatregelen die autoriteiten in de verschillende staten die partij zijn bij het instrument in staat stellen doeltreffend samen te werken door middel van wederzijdse rechtshulp, onder meer door de oprichting van contactpunten, met het oog op strafrechtelijke onderzoeken of procedures met betrekking tot in het instrument omschreven strafbare feiten. Het zou ook kunnen voorzien in dergelijke samenwerkingsmaatregelen met het oog op de bewaring of het verkrijgen van elektronisch bewijsmateriaal over strafbare feiten in het kader van een strafrechtelijk onderzoek of een strafrechtelijke procedure, mits deze maatregelen onderworpen zijn aan voldoende voorwaarden en waarborgen uit hoofde van het nationale recht van de staten, zodat de mensenrechten en de fundamentele vrijheden adequaat worden beschermd.

(17)

Deze samenwerkingsmaatregelen zijn verenigbaar met andere relevante internationale of regionale verdragen, met name op het gebied van georganiseerde criminaliteit of cybercriminaliteit, en zijn niet in strijd met dergelijke verdragen, internationale mensenrechtennormen en fundamentele vrijheden.

(18)

Samenwerkingsmaatregelen zijn onderworpen aan de voorwaarden waarin het recht van de aangezochte partij voorziet en voorzien in ruime weigeringsgronden, zoals het waarborgen van de bescherming van de grondrechten, waaronder het recht op bescherming van persoonsgegevens, ook in het kader van de doorgifte van persoonsgegevens, en dubbele strafbaarheid.

(19)

Het verdrag voorziet in strikte voorwaarden en sterke waarborgen om ervoor te zorgen dat de EU-lidstaten de grondrechten, vrijheden en algemene beginselen van het EU-recht, zoals verankerd in de Verdragen van de Europese Unie en het Handvest van de grondrechten, kunnen eerbiedigen en beschermen, waaronder met name het evenredigheids-, het legaliteits- en het noodzakelijkheidsbeginsel van delicten en straffen, procedurele waarborgen en rechten, het recht op een doeltreffende voorziening in rechte, het vermoeden van onschuld, het recht op een eerlijk proces en de rechten van verdediging van personen tegen wie een strafprocedure loopt, het recht om niet tweemaal in een strafrechtelijke procedure voor hetzelfde delict te worden berecht of gestraft, alsmede het recht op privacy, het recht op bescherming van persoonsgegevens en van elektronische-communicatiegegevens wanneer dergelijke gegevens, onder meer voor doorgifte aan autoriteiten in landen buiten de Europese Unie, worden verwerkt, en het recht op vrijheid van meningsuiting en informatie. Het verdrag zorgt er met name voor dat de EU-lidstaten kunnen voldoen aan de vereisten voor de internationale doorgifte van persoonsgegevens in de zin van Richtlijn (EU) 2016/680, Verordening (EU) 2016/679 en Richtlijn 2002/58/EG. De voorwaarden en waarborgen zorgen ook voor de bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden in overeenstemming met de internationale mensenrechtennormen. Dit geldt voor het gehele verdrag, met inbegrip van procedurele en samenwerkingsmaatregelen, waaronder maatregelen die de rechten van personen aanzienlijk kunnen aantasten.

(20)

Het verdrag biedt een basis voor vrijwillige maatregelen voor capaciteitsopbouw ter ondersteuning van landen bij het uitvoeren van doeltreffende onderzoeken en procedures inzake cybercriminaliteit en bij het verkrijgen van elektronisch bewijsmateriaal voor onderzoeken en procedures inzake andere strafbare feiten, onder meer door middel van technische bijstand en opleiding. Het UNODC heeft een duidelijk omschreven rol bij de uitvoering van dergelijke maatregelen.

(21)

Het verdrag zorgt ervoor dat slachtoffers van cybercriminaliteit passende bijstand, ondersteuning, bescherming en toegang tot schadeloosstelling krijgen.

(22)

Het Verdrag biedt een basis voor praktische maatregelen ter voorkoming van cybercriminaliteit die duidelijk gedefinieerd en strikt beperkt zijn en losstaan van strafprocesrechtelijke maatregelen die de rechten en vrijheden van individuen of rechtspersonen kunnen aantasten.

(23)

Het verdrag handhaaft de bestaande mondiale en regionale instrumenten en de lopende internationale samenwerking in de wereldwijde strijd tegen cybercriminaliteit. In het bijzonder kunnen de lidstaten van de Europese Unie in hun onderlinge betrekkingen de regels van de Europese Unie blijven toepassen.

(24)

Het verdrag voorziet in een passend mechanisme om de uitvoering ervan te waarborgen en in slotbepalingen, onder meer inzake geschillenbeslechting, ondertekening, ratificering aanvaarding, goedkeuring, toetreding, inwerkingtreding, wijziging, opschorting, opzegging, de depositaris en taalregeling. Deze bepalingen zijn, waar mogelijk en passend, gemodelleerd naar de bepalingen van andere relevante internationale of regionale verdragen, met name op het gebied van georganiseerde criminaliteit of cybercriminaliteit.

(25)

Het verdrag maakt het mogelijk dat de Europese Unie partij wordt bij het verdrag.

(26)

De Commissie moet erop toezien dat het verdrag in overeenstemming is met de wetgeving en het beleid van de Unie ter zake, alsook met de toezeggingen van de Unie in het kader van andere relevante multilaterale overeenkomsten.

(27)

De Commissie moet namens de Unie onderhandelingen voeren over aangelegenheden die onder haar bevoegdheid vallen, overeenkomstig de Verdragen, en ten aanzien waarvan de Unie regels heeft vastgesteld.

(28)

In elke onderhandelingsronde moeten de onderhandelingen ruim van tevoren worden voorbereid. Daartoe stelt de Commissie de Raad in kennis van de verwachte planning en van de punten waarover moet worden onderhandeld, en deelt zij de relevante informatie zo vroeg mogelijk met de Raad.

(29)

Overeenkomstig het beginsel van loyale samenwerking moeten de Commissie en de lidstaten tijdens het onderhandelingsproces nauw samenwerken, onder meer door regelmatige contacten met de deskundigen van de lidstaten en de vertegenwoordigers van de lidstaten in Wenen en New York.

(30)

De onderhandelingssessies worden voorafgegaan door een vergadering van de Groep justitiële samenwerking in strafzaken om de belangrijkste kwesties in kaart te brengen, adviezen uit te brengen en richtsnoeren te verstrekken, met inbegrip van verklaringen en voorbehouden, naargelang het geval.

(31)

De Commissie brengt na elke onderhandelingssessie – ook schriftelijk – verslag uit aan de Groep justitiële samenwerking in strafzaken over het resultaat van de onderhandelingen.

(32)

De Commissie informeert de Raad en raadpleegt de Groep justitiële samenwerking in strafzaken over belangrijke vraagstukken die tijdens de onderhandelingen aan de orde kunnen komen.