8.6.2022   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 155/42


ΑΠΟΦΑΣΗ (ΕΕ) 2022/895 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

της 24ης Μαΐου 2022

με την οποία επιτρέπεται η έναρξη διαπραγματεύσεων, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 82 παράγραφοι 1 και 2 και το άρθρο 83 παράγραφος 1, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4,

Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Στις 27 Δεκεμβρίου 2019 η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών εξέδωσε το ψήφισμα 74/247 σχετικά με την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς, με το οποίο αποφασίστηκε η σύσταση ad hoc ανοικτής διακυβερνητικής επιτροπής εμπειρογνωμόνων, η οποία εκπροσωπεί το σύνολο των περιφερειών, με σκοπό την εκπόνηση εκτενούς διεθνούς σύμβασης για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς.

(2)

Η Ένωση έχει ήδη θεσπίσει κανόνες που καλύπτουν ορισμένα, αλλά όχι όλα, τα στοιχεία που ενδέχεται να ληφθούν υπόψη προς συμπερίληψη στην εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς. Οι εν λόγω κανόνες περιλαμβάνουν, ειδικότερα, πράξεις σχετικά με το ουσιαστικό ποινικό δίκαιο (1), την αστυνομική και δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις (2) και τα ελάχιστα πρότυπα όσον αφορά τα δικονομικά δικαιώματα (3), καθώς και τις διασφαλίσεις για την προστασία των δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής (4). Επιπλέον, δεδομένου ότι έχουν ήδη υποβληθεί και συζητηθεί νομοθετικές προτάσεις σε πρόσθετους συναφείς τομείς, οι εν λόγω προτάσεις θα πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη στον βαθμό που αποσκοπούν στην ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του νομικού πλαισίου της Ένωσης.

(3)

Ως εκ τούτου, μια εκτενής διεθνής σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς ενδέχεται να επηρεάσει ορισμένους ενωσιακούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους.

(4)

Για να προστατευτεί η ακεραιότητα του ενωσιακού δικαίου και να εξασφαλιστεί η διατήρηση της συνέπειας των κανόνων του διεθνούς δικαίου και του δικαίου της Ένωσης, είναι αναγκαίο η Επιτροπή, να συμμετάσχει, μαζί με τα κράτη μέλη, στις διαπραγματεύσεις για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς, και τούτο για θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της Ένωσης, όπως ορίζεται στις Συνθήκες, και για τα οποία η Ένωση έχει θεσπίσει κανόνες.

(5)

Στις 22 Μαρτίου 2021 το Συμβούλιο ενέκρινε συμπεράσματα σχετικά με τη στρατηγική κυβερνοασφάλειας της ΕΕ για την ψηφιακή δεκαετία. Στο πλαίσιο αυτό, το Συμβούλιο υπενθύμισε ότι διάφορες πτυχές των διαπραγματεύσεων για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς θα μπορούσαν να σχετίζονται με την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφαλείας, τονίζοντας ότι «υποστηρίζει και προωθεί τη σύμβαση της Βουδαπέστης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο καθώς και τις εν εξελίξει εργασίες για το δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της σύμβασης αυτής. Επιπλέον, εξακολουθεί να συμμετέχει σε πολυμερείς ανταλλαγές σχετικά με το κυβερνοέγκλημα, μεταξύ άλλων σε διαδικασίες που σχετίζονται με το Συμβούλιο της Ευρώπης, το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τον Έλεγχο των Ναρκωτικών και την Πρόληψη του Εγκλήματος (UNODC) και την Επιτροπή για την Πρόληψη του Εγκλήματος και την Ποινική Δικαιοσύνη (CCPCJ), ώστε να εξασφαλιστεί ενισχυμένη διεθνής συνεργασία για την καταπολέμηση του κυβερνοεγκλήματος, συμπεριλαμβανομένης της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών και τεχνικών γνώσεων και της στήριξης της ανάπτυξης ικανοτήτων, με παράλληλο σεβασμό, προώθηση και προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών».

(6)

Η παρούσα απόφαση δεν θα πρέπει να θίγει την κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως ορίζεται στις Συνθήκες, τη συμμετοχή των κρατών μελών στις διαπραγματεύσεις για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς και οποιαδήποτε μεταγενέστερη απόφαση για τη σύναψη, την υπογραφή ή την κύρωση της σύμβασης αυτής.

(7)

Οι οδηγίες διαπραγμάτευσης που καθορίζονται στο προσάρτημα της παρούσας απόφασης απευθύνονται στην Επιτροπή και ενδέχεται να αναθεωρηθούν και να εξειδικευτούν περαιτέρω, κατά περίπτωση, ανάλογα με την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων.

(8)

Σύμφωνα με την αρχή της καλόπιστης συνεργασίας, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να συνεργάζονται στενά κατά τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, μεταξύ άλλων μέσω τακτικών επαφών με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και τους εκπροσώπους τους στη Νέα Υόρκη και τη Βιέννη.

(9)

Ζητήθηκε η γνώμη του Ευρωπαίου Επόπτη Προστασίας Δεδομένων, σύμφωνα με το άρθρο 42 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, ο οποίος γνωμοδότησε στις 18 Μαΐου 2022 (5).

(10)

Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του εν λόγω πρωτοκόλλου, η Ιρλανδία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.

(11)

Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 σχετικά με τη θέση της Δανίας, το οποίο προσαρτάται στη ΣΕΕ και στη ΣΛΕΕ, η Δανία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

1.   Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις, εξ ονόματος της Ένωσης, εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς, και τούτο για θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της Ένωσης, όπως ορίζεται στις Συνθήκες, και για τα οποία η Ένωση έχει θεσπίσει κανόνες.

2.   Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται στη βάση των οδηγιών διαπραγμάτευσης του Συμβουλίου που καθορίζονται στο προσάρτημα της παρούσας απόφασης, οι οποίες ενδέχεται να αναθεωρηθούν και να εξειδικευτούν περαιτέρω, κατά περίπτωση, ανάλογα με την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων.

Άρθρο 2

Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται σε συνεννόηση με την Ομάδα «Δικαστική συνεργασία επί ποινικών θεμάτων», η οποία ορίζεται ως η ειδική επιτροπή κατά την έννοια του άρθρου 218 παράγραφος 4 ΣΛΕΕ.

Η Επιτροπή υποβάλλει τακτικά εκθέσεις στην ειδική επιτροπή που αναφέρεται στην πρώτη παράγραφο για τα μέτρα που λαμβάνονται κατ’ εφαρμογή της παρούσας απόφασης και τη συμβουλεύεται τακτικά.

Όποτε της ζητηθεί από το Συμβούλιο, η Επιτροπή υποβάλλει σε αυτό, και εγγράφως, έκθεση σχετικά με τη διεξαγωγή και την έκβαση των διαπραγματεύσεων.

Στον βαθμό που το αντικείμενο των διαπραγματεύσεων εμπίπτει στις αρμοδιότητες και της Ένωσης και των κρατών μελών της, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη συνεργάζονται στενά κατά τη διαπραγματευτική διαδικασία, αποβλέποντας στην ενότητα όσον αφορά τη διεθνή εκπροσώπηση της Ένωσης και των κρατών μελών της.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση και το προσάρτημά της δημοσιοποιούνται αμέσως μετά την έκδοσή τους.

Άρθρο 4

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.

Βρυξέλλες, 24 Μαΐου 2022.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

B. LE MAIRE


(1)  Οδηγία 2011/93/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, σχετικά με την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 335 της 17.12.2011, σ. 1)· οδηγία 2013/40/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Αυγούστου 2013, για τις επιθέσεις κατά συστημάτων πληροφοριών και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαισίου 2005/222/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 218 της 14.8.2013, σ. 8)· οδηγία (ΕΕ) 2019/713 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Απριλίου 2019, για την καταπολέμηση της απάτης και της πλαστογραφίας μέσων πληρωμής πλην των μετρητών και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαίσιο 2001/413/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 123 της 10.5.2019, σ. 18).

(2)  Πράξη του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 2000, για τη σύμφωνα με το άρθρο 34 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση κατάρτιση της σύμβασης για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ C 197 της 12.7.2000, σ. 1)· κανονισμός (ΕΕ) 2018/1727 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Νοεμβρίου 2018, σχετικά με τον οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη συνεργασία στον τομέα της ποινικής δικαιοσύνης (Eurojust) και την αντικατάσταση και κατάργηση της απόφασης 2002/187/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 295 της 21.11.2018, σ. 138)· κανονισμός (ΕΕ) 2016/794 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2016, για τον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Συνεργασία στον Τομέα της Επιβολής του Νόμου (Ευρωπόλ) και την αντικατάσταση και κατάργηση των αποφάσεων του Συμβουλίου 2009/371/ΔΕΥ, 2009/934/ΔΕΥ, 2009/935/ΔΕΥ, 2009/936/ΔΕΥ και 2009/968/ΔΕΥ (ΕΕ L 135 της 24.5.2016, σ. 53)· απόφαση-πλαίσιο 2002/465/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, σχετικά με τις κοινές ομάδες έρευνας (ΕΕ L 162 της 20.6.2002, σ. 1)· απόφαση-πλαίσιο 2009/948/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 2009 για την πρόληψη και τον διακανονισμό συγκρούσεων δικαιοδοσίας σε ποινικές υποθέσεις (ΕΕ L 328 της 15.12.2009, σ. 42)· οδηγία 2014/41/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 3ης Απριλίου 2014 περί της ευρωπαϊκής εντολής έρευνας σε ποινικές υποθέσεις (ΕΕ L 130 της 1.5.2014, σ. 1).

(3)  Οδηγία 2010/64/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Οκτωβρίου 2010, σχετικά με το δικαίωμα σε διερμηνεία και μετάφραση κατά την ποινική διαδικασία (ΕΕ L 280 της 26.10.2010, σ. 1)· οδηγία 2012/13/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Μαΐου 2012, σχετικά με το δικαίωμα ενημέρωσης στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών (ΕΕ L 142 της 1.6.2012, σ. 1)· οδηγία 2013/48/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2013, σχετικά με το δικαίωμα πρόσβασης σε δικηγόρο στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας και διαδικασίας εκτέλεσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, καθώς και σχετικά με το δικαίωμα ενημέρωσης τρίτου προσώπου σε περίπτωση στέρησης της ελευθερίας του και με το δικαίωμα επικοινωνίας με τρίτα πρόσωπα και με προξενικές αρχές κατά τη διάρκεια της στέρησης της ελευθερίας (ΕΕ L 294 της 6.11.2013, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/1919 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Οκτωβρίου 2016, σχετικά με τη δικαστική αρωγή για υπόπτους και κατηγορουμένους στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών και για καταζητουμένους σε διαδικασίες εκτέλεσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης (ΕΕ L 297 της 4.11.2016, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/800 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2016, σχετικά με τις δικονομικές εγγυήσεις για τα παιδιά που είναι ύποπτοι ή κατηγορούμενοι στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών (ΕΕ L 132 της 21.5.2016, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/343 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Μαρτίου 2016, για την ενίσχυση ορισμένων πτυχών του τεκμηρίου αθωότητας και του δικαιώματος παράστασης του κατηγορουμένου στη δίκη του στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας (ΕΕ L 65 της 11.3.2016, σ. 1).

(4)  Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (γενικός κανονισμός για την προστασία δεδομένων) (ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/680 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από αρμόδιες αρχές για τους σκοπούς της πρόληψης, διερεύνησης, ανίχνευσης ή δίωξης ποινικών αδικημάτων ή της εκτέλεσης ποινικών κυρώσεων και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της απόφασης-πλαίσιο 2008/977/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 89)· οδηγία 2009/136/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Νοεμβρίου 2009, για τροποποίηση της οδηγίας 2002/22/ΕΚ για την καθολική υπηρεσία και τα δικαιώματα των χρηστών όσον αφορά δίκτυα και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών, της οδηγίας 2002/58/ΕΚ σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2006/2004 για τη συνεργασία μεταξύ των εθνικών αρχών που είναι αρμόδιες για την επιβολή της νομοθεσίας για την προστασία των καταναλωτών (ΕΕ L 337 της 18.12.2009, σ. 11).

(5)  Γνώμη της 18ης Μαΐου 2022 (δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).


ΠΡΟΣΘΗΚΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗ ΜΙΑΣ ΕΚΤΕΝΟΥΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΥΣ ΣΚΟΠΟΥΣ

Όσον αφορά τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

1)

Η διαπραγματευτική διαδικασία είναι ανοικτή, χωρίς αποκλεισμούς και διαφανής, και βασίζεται στην καλόπιστη συνεργασία.

2)

Η διαπραγματευτική διαδικασία επιτρέπει τη συμμετοχή με ουσιαστικό τρόπο όλων των σχετικών ενδιαφερόμενων μερών, συμπεριλαμβανομένων εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών, του ιδιωτικού τομέα, της ακαδημαϊκής κοινότητας και των μη κυβερνητικών οργανώσεων.

3)

Οι συμβολές που λαμβάνονται από όλα τα μέλη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών εξετάζονται σε ισότιμη βάση, προκειμένου να εξασφαλίζεται μια διαδικασία χωρίς αποκλεισμούς.

4)

Η διαπραγματευτική διαδικασία βασίζεται σε ένα αποτελεσματικό και ρεαλιστικό πρόγραμμα εργασιών.

Όσον αφορά τους γενικούς στόχους των διαπραγματεύσεων, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

5)

Παράλληλα με την εξασφάλιση υψηλού επιπέδου προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, η Σύμβαση χρησιμεύει ως αποτελεσματικό μέσο για τις αρχές επιβολής του νόμου και τις δικαστικές αρχές στον παγκόσμιο αγώνα για την καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, με στόχο την προώθηση και την ενίσχυση των μέτρων για την αποτελεσματικότερη και αποδοτικότερη πρόληψη και καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και την προώθηση και τη διευκόλυνση της διεθνούς συνεργασίας, τη διασφάλιση υψηλού επιπέδου προστασίας των δικαιωμάτων των θυμάτων και τη στήριξη της ανάπτυξης ικανοτήτων και της τεχνικής βοήθειας για την καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο.

6)

Το υφιστάμενο πλαίσιο των δοκιμασμένων διεθνών και περιφερειακών πράξεων και προσπαθειών που αποτυπώνονται στα ψηφίσματα 74/247 και 75/282 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών λαμβάνεται πλήρως υπόψη. Επομένως, η Σύμβαση είναι συμβατή με τις υφιστάμενες διεθνείς πράξεις, ιδίως τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών του 2000 κατά του διεθνικού οργανωμένου εγκλήματος και τα πρωτόκολλά της, τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών του 2003 κατά της διαφθοράς, τη σύμβαση της Βουδαπέστης του Συμβουλίου της Ευρώπης του 2001 για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο και τα πρωτόκολλά της, αλλά και άλλες σχετικές διεθνείς και περιφερειακές πράξεις, ιδίως όσες αφορούν την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών. Η Σύμβαση αποφεύγει τυχόν επιπτώσεις στην εφαρμογή τους ή την περαιτέρω προσχώρηση οποιασδήποτε χώρας στις υφιστάμενες αυτές πράξεις καθώς και, κατά το μέτρο του δυνατού, περιττές επικαλύψεις.

7)

Οι εργασίες και τα αποτελέσματα της ανοικτής διακυβερνητικής ομάδας εμπειρογνωμόνων για την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, όπως συμφωνήθηκε με το ψήφισμα 75/282 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, λαμβάνονται πλήρως υπόψη.

8)

Οι διατάξεις της Σύμβασης εξασφαλίζουν το υψηλότερο δυνατό επίπεδο προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών. Τα κράτη μέλη της ΕΕ θα πρέπει να μπορούν να συμμορφώνονται με το διεθνές και το ενωσιακό δίκαιο, συμπεριλαμβανομένων των θεμελιωδών δικαιωμάτων, των ελευθεριών και των γενικών αρχών του δικαίου της ΕΕ που κατοχυρώνονται στις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Οι διατάξεις της Σύμβασης θα πρέπει, επίσης, να συνάδουν με τις διεθνείς εμπορικές υποχρεώσεις της ΕΕ και των κρατών μελών της.

Όσον αφορά την ουσία των διαπραγματεύσεων, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

9)

Η Σύμβαση προβλέπει ορισμούς των αδικημάτων τα οποία μπορούν να τελεστούν μόνο με χρήση συστημάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών.

10)

Υπό την προϋπόθεση της διασφάλισης επαρκών όρων και εγγυήσεων και επαρκούς προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, κατ’ εξαίρεση από την αρχή της παραγράφου 9, η Σύμβαση θα μπορούσε να προβλέπει ορισμούς των αδικημάτων που μπορούν να τελεστούν χωρίς τη χρήση συστημάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών αλλά η τέλεση των οποίων μπορεί να καταστεί εφικτή με τη χρήση τέτοιων συστημάτων υπό ορισμένες συνθήκες, μόνο όμως σε περιπτώσεις στις οποίες η χρήση των συστημάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών μεταβάλλει ουσιωδώς τα χαρακτηριστικά ή τις επιπτώσεις των αδικημάτων.

11)

Τα αδικήματα ορίζονται με σαφήνεια και ακρίβεια και με τεχνολογικώς ουδέτερο τρόπο. Οι ορισμοί συνάδουν με τους ορισμούς που περιλαμβάνονται σε άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες.

12)

Η Σύμβαση προβλέπει κανόνες για την υποβοήθηση και την υποκίνηση καθώς και, κατά περίπτωση, για την απόπειρα διάπραξης των εν λόγω αδικημάτων, σχετικά με την ευθύνη τόσο των νομικών όσο και των φυσικών προσώπων για τα εν λόγω αδικήματα, κανόνες για τον καθορισμό της δικαιοδοσίας για τα εν λόγω αδικήματα, καθώς και για την επιβολή αποτελεσματικών, αναλογικών και αποτρεπτικών κυρώσεων και μέτρων σε σχέση με τα εν λόγω αδικήματα, τα οποία συνάδουν με άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

13)

Η σύμβαση προβλέπει δικονομικά ποινικά μέτρα που επιτρέπουν στις αρχές να διερευνούν αποτελεσματικά τα εγκλήματα στον κυβερνοχώρο, τα οποία θα μπορούσαν, υπό την προϋπόθεση ότι προβλέπονται επαρκείς διασφαλίσεις, να περιλαμβάνουν μέτρα για τη διατήρηση ή την απόκτηση ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων για οποιοδήποτε ποινικό αδίκημα στο πλαίσιο ποινικής έρευνας ή διαδικασίας και, όταν υπάρχει, επιπλέον, αποδεδειγμένη ανάγκη και προστιθέμενη αξία, μέτρα για τη δέσμευση και τη δήμευση προϊόντων τέτοιων εγκλημάτων, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των αρχών της αναλογικότητας, της νομιμότητας και της αναγκαιότητας, της προστασίας των δικαιωμάτων που αφορούν τον σεβασμό της ιδιωτικής ζωής και της προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

14)

Τα εν λόγω ποινικά δικονομικά μέτρα δεν αντίκεινται σε άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, και συνάδουν με τις εν λόγω συμβάσεις και με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες.

15)

Τα δικονομικά μέτρα για τη διατήρηση ή τη λήψη ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων περιλαμβάνουν σαφή και ακριβή ορισμό του είδους των καλυπτόμενων δεδομένων. Τα δικονομικά μέτρα για τη συνεργασία με οντότητες του ιδιωτικού τομέα διασφαλίζουν ότι ο φόρτος που επωμίζονται οι εν λόγω οντότητες είναι αναλογικός και ότι οι οντότητες του ιδιωτικού τομέα σέβονται πλήρως τους νόμους που προστατεύουν τα ανθρώπινα δικαιώματα των χρηστών τους. Η Σύμβαση προσφέρει νομική σαφήνεια για τους παρόχους διαδικτυακών υπηρεσιών (π.χ. παρόχους υπηρεσιών διαδικτύου) στο πλαίσιο της αλληλεπίδρασής τους με τις αρχές επιβολής του νόμου των κρατών που είναι μέρη της Σύμβασης. Τα δικονομικά μέτρα για την αφαίρεση παράνομου περιεχομένου αφορούν μόνο παράνομο περιεχόμενο το οποίο ορίζεται επαρκώς με συγκεκριμένο και ακριβή τρόπο στη Συνθήκη.

16)

Η Σύμβαση προβλέπει μέτρα συνεργασίας που παρέχουν στις αρχές διαφόρων κρατών που είναι μέρη της πράξης τη δυνατότητα να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσω της αμοιβαίας δικαστικής συνδρομής, μεταξύ άλλων με τη δημιουργία σημείων επαφής, για τον σκοπό ποινικών ερευνών ή διαδικασιών αναφορικά με τα αδικήματα που ορίζονται στην πράξη. Θα μπορούσε επίσης να προβλέπει τέτοια μέτρα συνεργασίας με σκοπό τη διατήρηση ή τη λήψη ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων οποιουδήποτε ποινικού αδικήματος στο πλαίσιο ποινικής έρευνας ή διαδικασίας, υπό την προϋπόθεση ότι τα μέτρα αυτά υπόκεινται σε επαρκείς προϋποθέσεις και διασφαλίσεις σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο των κρατών, που προβλέπουν επαρκή προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών.

17)

Τα εν λόγω μέτρα συνεργασίας είναι συμβατά με άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, και δεν αντίκεινται στις εν λόγω συμβάσεις, τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες.

18)

Τα μέτρα συνεργασίας υπόκεινται στις προϋποθέσεις που προβλέπονται από τη νομοθεσία του μέρους του οποίου ζητείται η συνεργασία και προβλέπουν ευρύ φάσμα λόγων άρνησης, όπως η διασφάλιση της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, μεταξύ άλλων, στο πλαίσιο της διαβίβασης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, και της ύπαρξης διττού αξιοποίνου.

19)

Η Σύμβαση προβλέπει αυστηρές προϋποθέσεις και ισχυρές διασφαλίσεις, με σκοπό να εξασφαλίζεται ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ είναι σε θέση να σέβονται και να προστατεύουν τα θεμελιώδη δικαιώματα, τις ελευθερίες και τις γενικές αρχές του δικαίου της ΕΕ, όπως κατοχυρώνονται στις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων, ειδικότερα, των αρχών της αναλογικότητας, της νομιμότητας και της αναγκαιότητας αξιοποίνων πράξεων και ποινών, των δικονομικών εγγυήσεων και δικαιωμάτων, του δικαιώματος σε αποτελεσματική δικαστική προσφυγή, του τεκμηρίου της αθωότητας, του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη και των δικαιωμάτων υπεράσπισης των προσώπων κατά των οποίων έχει κινηθεί ποινική διαδικασία, του δικαιώματος κάθε προσώπου να μη δικάζεται ή να μην τιμωρείται ποινικά δύο φορές για την ίδια αξιόποινη πράξη, καθώς και του δικαιώματος στην ιδιωτική ζωή, του δικαιώματος στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και των δεδομένων ηλεκτρονικών επικοινωνιών σε περίπτωση επεξεργασίας των εν λόγω δεδομένων, μεταξύ άλλων με σκοπό τη διαβίβαση σε αρχές χωρών εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και του δικαιώματος στην ελευθερία της έκφρασης και της πληροφόρησης. Ειδικότερα, η Σύμβαση διασφαλίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ είναι σε θέση να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις για τις διεθνείς διαβιβάσεις δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα κατά την έννοια της οδηγίας (ΕΕ) 2016/680, του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και της οδηγίας 2002/58/ΕΚ. Οι προϋποθέσεις και οι διασφαλίσεις εξασφαλίζουν, επίσης, την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Τα παραπάνω ισχύουν για ολόκληρη τη Σύμβαση, συμπεριλαμβανομένων των δικονομικών μέτρων και των μέτρων συνεργασίας, μεταξύ άλλων εκείνων των μέτρων τα οποία ενδέχεται να συνιστούν σημαντική επέμβαση στα δικαιώματα των ατόμων.

20)

Η Σύμβαση παρέχει τη βάση για εθελοντικά μέτρα ανάπτυξης ικανοτήτων με σκοπό τη στήριξη της ικανότητας χωρών να διενεργούν αποτελεσματικές έρευνες και διαδικασίες στον τομέα του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και να λαμβάνουν ηλεκτρονικά αποδεικτικά στοιχεία για έρευνες και διώξεις άλλων αδικημάτων, μεταξύ άλλων, μέσω τεχνικής βοήθειας και κατάρτισης. Το UNODC έχει σαφώς καθορισμένο ρόλο όσον αφορά την εφαρμογή των εν λόγω μέτρων.

21)

Η Σύμβαση διασφαλίζει ότι τα θύματα εγκλήματος στον κυβερνοχώρο λαμβάνουν τη δέουσα συνδρομή, υποστήριξη, προστασία και αποζημίωση.

22)

Η Σύμβαση παρέχει τη βάση για πρακτικά μέτρα με σκοπό την πρόληψη του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο τα οποία είναι σαφώς καθορισμένα και αυστηρώς περιορισμένα και διακριτά από τα μέτρα ποινικής δικονομίας που θα μπορούσαν να συνιστούν επέμβαση στα δικαιώματα και τις ελευθερίες των φυσικών ή νομικών προσώπων.

Όσον αφορά τη λειτουργία της Σύμβασης, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

23)

Η Σύμβαση διατηρεί τις υφιστάμενες παγκόσμιες και περιφερειακές πράξεις, καθώς και τη συνεχιζόμενη διεθνή συνεργασία στο πλαίσιο της παγκόσμιας καταπολέμησης του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο. Ειδικότερα, τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορούν, στις μεταξύ τους σχέσεις, να εξακολουθήσουν να εφαρμόζουν τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

24)

Η Σύμβαση προβλέπει τη δημιουργία κατάλληλου μηχανισμού για τη διασφάλιση της εφαρμογής της και την πρόβλεψη τελικών διατάξεων, μεταξύ άλλων, για την επίλυση διαφορών, την υπογραφή, την κύρωση, την αποδοχή, την έγκριση και την προσχώρηση, την έναρξη ισχύος, την τροποποίηση, την αναστολή, την καταγγελία και τον θεματοφύλακα καθώς και τις γλώσσες, οι οποίες διαμορφώνονται, στο μέτρο του δυνατού και κατά περίπτωση, σύμφωνα με τις διατάξεις άλλων συναφών διεθνών ή περιφερειακών συμβάσεων, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο.

25)

Η Σύμβαση παρέχει τη δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση να προσχωρήσει σε αυτήν.

Συνολικά, η διαδικασία της διαπραγμάτευσης έχει ως εξής:

26)

Η Επιτροπή θα πρέπει να προσπαθήσει να διασφαλίσει ότι η Σύμβαση συνάδει με τη σχετική νομοθεσία και τις πολιτικές της Ένωσης, καθώς και με τις δεσμεύσεις της Ένωσης στο πλαίσιο άλλων σχετικών πολυμερών συμφωνιών.

27)

Η Επιτροπή θα πρέπει να διεξάγει διαπραγματεύσεις εξ ονόματος της Ένωσης, για θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της, σύμφωνα με τις Συνθήκες και για τα οποία η Ένωση έχει θεσπίσει κανόνες.

28)

Οι διαπραγματεύσεις, συμπεριλαμβανομένου κάθε γύρου διαπραγματεύσεων, πρέπει να προετοιμάζονται αρκετά έγκαιρα. Προς τούτο, η Επιτροπή ενημερώνει το Συμβούλιο για το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα και τα προς διαπραγμάτευση θέματα και γνωστοποιεί τις σχετικές πληροφορίες το ταχύτερο δυνατόν.

29)

Σύμφωνα με την αρχή της καλόπιστης συνεργασίας, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να συνεργάζονται στενά κατά τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, μεταξύ άλλων μέσω τακτικών επαφών με τους εμπειρογνώμονες και τους εκπροσώπους των κρατών μελών στη Βιέννη και στη Νέα Υόρκη.

30)

Των διαπραγματευτικών συνόδων προηγείται συνεδρίαση της Ομάδας «Δικαστική συνεργασία επί ποινικών θεμάτων» με σκοπό τον προσδιορισμό των βασικών ζητημάτων, τη διατύπωση γνωμών και την παροχή κατευθυντήριων γραμμών, συμπεριλαμβανομένης της διατύπωσης δηλώσεων και επιφυλάξεων, κατά περίπτωση.

31)

Η Επιτροπή υποβάλλει στην Ομάδα «Δικαστική συνεργασία επί ποινικών θεμάτων», και εγγράφως, έκθεση σχετικά με την έκβαση των διαπραγματεύσεων μετά από κάθε διαπραγματευτική σύνοδο.

32)

Η Επιτροπή ενημερώνει το Συμβούλιο και διαβουλεύεται με την Ομάδα «Δικαστική συνεργασία επί ποινικών θεμάτων» για οποιοδήποτε σημαντικό ζήτημα προκύψει κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.