(1)

Στις 10 Ιανουαρίου 2023 η Ισπανία υπέβαλε στην Επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 4 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797, αίτηση για την προσωρινή μη εφαρμογή του σημείου 7.3.1 του παραρτήματος του κανονισμού (ΕΕ) 2016/919 της Επιτροπής (2) όσον αφορά την εγκατάσταση GSM-R (Παγκόσμιο Σύστημα Κινητών Επικοινωνιών Σιδηροδρόμων) στη γραμμή 502 από Cáceres (χιλιομετρικό σημείο 332 + 529), Arroyo de Malpartida, Valencia de Alcántara έως το χιλιομετρικό σημείο 428 + 500, για συνολικά 88 km σε γραμμή ιβηρικού εύρους τροχιάς (στο εξής: το έργο). Η αίτηση συνοδευόταν από φάκελο ο οποίος περιείχε την αιτιολόγηση της αίτησης και διευκρίνιζε τις εναλλακτικές διατάξεις τις οποίες το εν λόγω κράτος μέλος προτίθετο να εφαρμόσει. Ο φάκελος συμπληρώθηκε από συμπληρωματικό φάκελο που υποβλήθηκε στις 16 Ιουνίου 2023, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής.

(2)

Μετά την υποβολή της αίτησης, ο κανονισμός (ΕΕ) 2016/919 καταργήθηκε από τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2023/1695 της Επιτροπής (3). Κατ’ ουσίαν, η απαίτηση εγκατάστασης GSM-R που προβλέπεται στο σημείο 7.3.1 του παραρτήματος του κανονισμού (ΕΕ) 2016/919 αντικαταστάθηκε από το σημείο 7.3.1.1 του παραρτήματος I του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2023/1695. Ως εκ τούτου, η αρχική αίτηση θα πρέπει να θεωρηθεί αίτηση προσωρινής μη εφαρμογής του σημείου 7.3.1.1 του παραρτήματος I του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2023/1695.

(3)

Η γραμμή 502 μεταξύ Cáceres και Valencia de Alcántara είναι γραμμή χαμηλής κυκλοφορίας, εξυπηρετούμενη από μια αμαξοστοιχία η οποία εκτελεί το δρομολόγιο προς αμφότερες τις κατευθύνσεις ανά δύο ημέρες. Κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης, δεν υπήρχαν αιτήσεις για λειτουργία περισσότερων αμαξοστοιχιών στην εν λόγω γραμμή. Η γραμμή αποτελεί μέρος του ευρωπαϊκού συνολικού δικτύου και η εγκατάσταση του ευρωπαϊκού συστήματος διαχείρισης της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας (στο εξής: ERTMS) δεν προβλέπεται πριν από το 2040.

(4)

Η αίτηση αφορά την ανανέωση του παρατρόχιου εξοπλισμού που διαθέτει επί του παρόντος αναλογικό ASFA (σύστημα κλάσης Β), τηλεφωνικό σύστημα αποκλεισμού και κανένα σύστημα ραδιοεπικοινωνίας. Το έργο περιλαμβάνει την εγκατάσταση αυτόματου συστήματος αποκλεισμού, την ανανέωση των συστημάτων σύμπλεξης και την εγκατάσταση νέου συστήματος επικοινωνίας βασισμένου σε δορυφορικά συστήματα επικοινωνίας και (εμπορικά) συστήματα επικοινωνίας GSM. Αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία έως τον Δεκέμβριο του 2025.

(5)

Η αίτηση υποβάλλεται βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 1 στοιχείο γ) της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797, επειδή δεν είναι οικονομικά βιώσιμη η θέση σε λειτουργία, έως τον Ιούνιο του 2026, παρατρόχιου εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένου συστήματος επικοινωνίας με τεχνολογία GSM-R, όπως ορίζεται στο σημείο 7.3.1.1 του παραρτήματος I του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2023/1695.

(6)

Η πολυπλοκότητα του GSM-R και το σχετικό κόστος εγκατάστασης δεν μπορούν να αποσβεστούν σε γραμμές με πολύ χαμηλή ζήτηση χρήσης, όπως στην περίπτωση της γραμμής 502. Από τη μελέτη κόστους του έργου προκύπτει ότι η εγκατάσταση της λύσης GSM-R συνεπάγεται κόστος 26 φορές υψηλότερο από τη λύση που τελικά πρότεινε ο αιτών (άνω των 4 εκατομμυρίων ευρώ έναντι 0,150 εκατομμυρίων ευρώ). Το κόστος αυτό δεν μπορεί να δικαιολογηθεί, δεδομένης της χαμηλής κυκλοφορίας στη γραμμή. Το κόστος συντήρησης της προτεινόμενης λύσης αντιστοιχεί στο 2 % του κόστους εγκατάστασης GSM-R.

(7)

Ως εναλλακτικές διατάξεις, οι ισπανικές αρχές σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν δορυφορικά συστήματα και (εμπορικά) συστήματα GSM για επικοινωνίες κατά τη λειτουργία (συμπεριλαμβανομένων μεταγενέστερων εκδόσεων GSM). Η λύση αυτή συνάδει με τη μελέτη σκοπιμότητας δορυφορικών επικοινωνιών για την επικοινωνία σιδηροδρόμων, η οποία εκπονήθηκε από τον Οργανισμό Σιδηροδρόμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ERA) (4) το 2016 και εξετάζεται στη λειτουργική ομάδα εργασίας FRMCS και στην ομάδα αρχιτεκτονικής και τεχνολογίας [Φεβρουάριος 2020 — Υπόθεση 6 (Χρήση δορυφορικών επικοινωνιών)]. Οι ισπανικές αρχές μελέτησαν επίσης τη χρήση δορυφορικών επικοινωνιών σε δίκτυα χαμηλής κυκλοφορίας και οι δοκιμές δορυφορικών επικοινωνιών για το τμήμα Cáceres — Valencia de Alcántara απέδωσαν ικανοποιητικά αποτελέσματα.

(8)

Οι προϋποθέσεις που καθορίζονται στο άρθρο 7 παράγραφος 1 στοιχείο γ) και στο άρθρο 7 παράγραφος 4 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797 θα πρέπει να θεωρηθεί ότι πληρούνται για τη γραμμή 502 από Cáceres (χιλιομετρικό σημείο 332 + 529), Arroyo de Malpartida, Valencia de Alcántara έως το χιλιομετρικό σημείο 428 + 500. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση που υπέβαλε η Ισπανία για την προσωρινή μη εφαρμογή του σημείου 7.3.1.1 του παραρτήματος I του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2023/1695, η δε μη εφαρμογή μετριάζεται με την εγκατάσταση συστήματος δορυφορικής επικοινωνίας και συστήματος GSM (εμπορικού, συμπεριλαμβανομένων μεταγενέστερων εκδόσεων).

(9)

Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 51 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797,