(1)

Δυνάμει του άρθρου 8 παράγραφος 4 στοιχείο α) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, η Ειδική Επιτροπή Ενέργειας (η «Ειδική Επιτροπή») έχει την εξουσία να παρακολουθεί και να επανεξετάζει την εφαρμογή και να μεριμνά για την ορθή λειτουργία της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας στον τομέα της αρμοδιότητάς της. Δυνάμει του άρθρου 8 παράγραφος 4 στοιχείο γ), η Ειδική Επιτροπή έχει την εξουσία να εκδίδει αποφάσεις και συστάσεις που αφορούν όλα τα θέματα που προβλέπονται στη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας ή για τα οποία το Συμβούλιο Εταιρικής Σχέσης έχει αναθέσει τις εξουσίες του στην εν λόγω Ειδική Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 7 παράγραφος 4 στοιχείο στ). Σύμφωνα με το άρθρο 329 παράγραφος 3 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, η Ειδική Επιτροπή διατυπώνει συστάσεις, εφόσον απαιτείται, για να διασφαλίζει την αποτελεσματική εφαρμογή των κεφαλαίων του τίτλου VIII για τα οποία είναι υπεύθυνη.

(2)

Δυνάμει του άρθρου 312 παράγραφος 1 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, η Ειδική Επιτροπή λαμβάνει, κατά προτεραιότητα, όλα τα αναγκαία μέτρα σύμφωνα με το άρθρο 317 προκειμένου να διασφαλίσει ότι οι διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς («ΔΣΜ») αναπτύσσουν ρυθμίσεις στις οποίες καθορίζονται οι τεχνικές διαδικασίες σύμφωνα με το παράρτημα 29 εντός συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος.

(3)

Στις 7 Φεβρουαρίου 2023, η Ειδική Επιτροπή εξέδωσε τη σύσταση αριθ. 1/2023 (2), στο πλαίσιο της οποίας συνιστά σε κάθε μέρος να ζητήσει από τους οικείους ΔΣΜ να παράσχουν τις πρόσθετες πληροφορίες που καθορίζονται στο παράρτημα II της εν λόγω σύστασης εντός πέντε μηνών από την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος από κάθε μέρος.

(4)

Οι ΔΣΜ της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και του Ηνωμένου Βασιλείου (ΗΒ) παρείχαν τις εν λόγω πρόσθετες πληροφορίες στα μέρη ως απάντηση στα αντίστοιχα αιτήματά τους. Τον Ιούλιο του 2023, οι ρυθμιστικές αρχές της ΕΕ και του ΗΒ, αντίστοιχα, υπέβαλαν γνώμες στα μέρη σχετικά με τις εν λόγω πρόσθετες πληροφορίες. Η Ειδική Επιτροπή επικρότησε αυτές τις σημαντικές συνεισφορές στην εφαρμογή του τίτλου VIII της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας κατά τη συνεδρίαση της Ειδικής Επιτροπής στις 9 Νοεμβρίου 2023.

(5)

Οι ΔΣΜ και οι ρυθμιστικές αρχές τόσο της ΕΕ όσο και του ΗΒ έχουν εντοπίσει σημαντικούς κινδύνους χειραγώγησης της αγοράς που συνδέονται με την προσέγγιση των προκαταρκτικών βιβλίων εντολών για τη λειτουργία των ρυθμίσεων για τις συναλλαγές ηλεκτρικής ενέργειας επόμενης ημέρας με βάση την έννοια της σύζευξης ελεύθερων ποσοτήτων πολλαπλών περιοχών («ΣΕΠΠΠ»).

(6)

Οι ΔΣΜ και οι ρυθμιστικές αρχές τόσο της ΕΕ όσο και του ΗΒ έχουν διαπιστώσει ότι τα δυνητικά οφέλη της προσέγγισης του κοινού βιβλίου εντολών για τη ΣΕΠΠΠ θα εξαρτηθούν από την επίλυση ορισμένων θεμελιωδών προκλήσεων σχεδιασμού. Απαιτούνται περαιτέρω ειδικές εργασίες για την ανάπτυξη αξιόπιστου σχεδιασμού για τη ΣΕΠΠΠ σύμφωνα με την προσέγγιση του κοινού βιβλίου εντολών πριν από τη λήψη οποιασδήποτε απόφασης σχετικά με την εφαρμογή. Ο εν λόγω σχεδιασμός, μεταξύ άλλων απαιτήσεων, θα πρέπει να διασφαλίζει την ασφαλή και αποδοτική λειτουργία των αντίστοιχων χονδρικών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ και του ΗΒ και να αντιμετωπίζει τυχόν συμβιβασμό μεταξύ της αποδοτικότητας της ΣΕΠΠΠ και της ασφαλούς και αποδοτικής λειτουργίας των χονδρικών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ και του ΗΒ. Θα απαιτηθεί επίσης διεξοδική διαβούλευση, αξιολόγηση και δοκιμή του μηχανισμού πριν από οποιαδήποτε απόφαση σχετικά με την εφαρμογή. Επιπρόσθετα, η Ειδική Επιτροπή σημείωσε ότι η ανάπτυξη του σχεδιασμού πρέπει να συνάδει με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 312 παράγραφοι 1 και 2 και στο άρθρο 317 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, καθώς και με τις απαιτήσεις που ορίζονται στο παράρτημα 29.

(7)

Στο πλαίσιο τόσο της ανάλυσης κόστους-οφέλους του 2021 όσο και των πρόσθετων πληροφοριών του 2023 που εκπόνησαν οι ΔΣΜ της ΕΕ και του ΗΒ διαπιστώθηκε ότι η αποδοτικότητα της ΣΕΠΠΠ θα εξαρτηθεί σε σημαντικό βαθμό από την ακρίβεια του προγνώστη καθαρής θέσης της όμορης ζώνης προσφοράς. Απαιτούνται περαιτέρω ειδικές εργασίες για την ανάπτυξη του σχεδιασμού του εν λόγω προγνώστη και την επιβεβαίωση της εγκυρότητάς του πριν από τη λήψη απόφασης σχετικά με την εφαρμογή. Η Ειδική Επιτροπή σημείωσε ότι οι ΔΣΜ της ΕΕ και του ΗΒ πρότειναν στην έκθεσή τους σταδιακή προσέγγιση για την ανάπτυξη του προγνώστη, αρχής γενομένης από το αρχικό στάδιο σχεδιασμού και επικύρωσης πρωτοτύπου.

(8)

Τόσο η ΕΕ όσο και το ΗΒ έχουν φιλόδοξους στόχους για την αξιοποίηση του δυναμικού των υπεράκτιων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη Βόρεια Θάλασσα, ώστε να ενισχυθεί η πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή ενέργεια και να προωθηθεί η μετάβασή τους προς την κλιματική ουδετερότητα. Σύμφωνα με το άρθρο 321 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, τα μέρη συνεργάζονται για την ανάπτυξη υπεράκτιων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και, κατά περίπτωση, με τη διευκόλυνση της ανάπτυξης συγκεκριμένων έργων. Στην έκθεσή τους, οι ΔΣΜ της ΕΕ και του ΗΒ επισήμαναν ότι η μελλοντική ανάπτυξη υπεράκτιων υβριδικών έργων θα απαιτήσει ρυθμίσεις για τις συναλλαγές ηλεκτρικής ενέργειας οι οποίες θα στηρίζουν την αποδοτική τιμολόγηση και χρήση της δυναμικότητας. Η Ειδική Επιτροπή αναγνώρισε ότι πρέπει να εξεταστεί περαιτέρω το ενδεχόμενο να διασφαλιστεί ότι οι ρυθμίσεις για τις συναλλαγές ηλεκτρικής ενέργειας ΕΕ–ΗΒ στηρίζουν τις φιλοδοξίες τους για την ταχεία ανάπτυξη έργων ανανεώσιμης ενέργειας στη Βόρεια Θάλασσα.

(9)

Η ανάλυση κόστους-οφέλους του 2021 προσδιόρισε μια ενιαία τιμή εκκαθάρισης για τη Μεγάλη Βρετανία στο χρονικό πλαίσιο επόμενης ημέρας ως παραδοχή σε όλες τις υπό εξέταση επιλογές σχεδιασμού ΣΕΠΠΠ. Τον Αύγουστο του 2023, το ΗΒ δημοσίευσε το συμπέρασμα της διαβούλευσής του σχετικά με την επανασύζευξη των σχετικών δημοπρασιών της Μεγάλης Βρετανίας για το διασυνοριακό εμπόριο με την ΕΕ στο χρονικό πλαίσιο επόμενης ημέρας. Από την ανάλυση του ΗΒ προέκυψε ότι η πλειονότητα των ερωτηθέντων υποστήριξε τις προτάσεις που διατυπώθηκαν στη διαβούλευση. Έκτοτε, το ΗΒ συνεργάστηκε με την Ειδική Επιτροπή και παρουσίασε τα αποτελέσματα της διαβούλευσης.

(10)

Υπό το πρίσμα της προόδου που έχει επιτευχθεί έως σήμερα από τους ΔΣΜ, και των πρόσθετων πληροφοριών που παρέχονται σε απόκριση του παραρτήματος II της σύστασης αριθ. 1/2023, η Ειδική Επιτροπή θα πρέπει να απευθυνθεί στα μέρη, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι ΔΣΜ θα ξεκινήσουν την επόμενη φάση των εργασιών. Οι εν λόγω εργασίες θα πρέπει να επικεντρωθούν στην αντιμετώπιση των θεμελιωδών ζητημάτων σχεδιασμού που έχουν επισημανθεί προηγουμένως για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Ειδικής Επιτροπής βάσει του άρθρου 312 παράγραφος 1 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

(11)

Η Ειδική Επιτροπή επισήμανε ότι τα μέρη αναμένουν σταδιακή προσέγγιση για την ανάπτυξη τεχνικών διαδικασιών για τη ΣΕΠΠΠ, αρχής γενομένης από το αρχικό στάδιο αξιολόγησης της ιδέας. Υπό το πρίσμα των πορισμάτων της έκθεσης των ΔΣΜ που υποβλήθηκε τον Ιούλιο του 2023, είναι αναγκαία περαιτέρω ανάλυση η οποία θα πρέπει να συμπεριληφθεί στη φάση αξιολόγησης της ιδέας. Η αρχική φάση αξιολόγησης της ιδέας θα πρέπει να τροφοδοτεί και να υποστηρίζει την ανάπτυξη ενός ενιαίου συνόλου σχεδίων τεχνικών διαδικασιών για τη ΣΕΠΠΠ σύμφωνα με το άρθρο 312 παράγραφος 1 και το άρθρο 317 παράγραφος 2 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

(12)

Κάθε απόφαση της Ειδικής Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή τεχνικών διαδικασιών για μια λύση ΣΕΠΠΠ βάσει της προσέγγισης του κοινού βιβλίου εντολών, σύμφωνα με το άρθρο 317 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, θα πρέπει να υποστηρίζεται από διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη, αξιόπιστες περιόδους δοκιμών και επικαιροποιημένη ανάλυση κόστους-οφέλους,

α)

βέλτιστο επιχειρησιακό χρονοδιάγραμμα που συνδυάζει τις λειτουργίες της ΣΕΠΠΠ, της ενιαίας σύζευξης επόμενης ημέρας της ΕΕ και των ρυθμίσεων για τη χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της Μεγάλης Βρετανίας στο πλαίσιο της προσέγγισης του κοινού βιβλίου εντολών, συμπεριλαμβανομένων των βέλτιστων ρυθμίσεων επικύρωσης και επαναφοράς. Το βέλτιστο επιχειρησιακό χρονοδιάγραμμα θα πρέπει να προωθεί την ισχυρή και αποδοτική χρήση των γραμμών διασύνδεσης, ελαχιστοποιώντας παράλληλα τους κινδύνους για την ασφαλή λειτουργία των χονδρικών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ και του ΗΒ και λαμβάνοντας υπόψη πιθανές εξελίξεις της αγοράς έως το 2030-35. Οι επιχειρησιακοί κίνδυνοι που συνδέονται με το εν λόγω χρονοδιάγραμμα τόσο για την ενιαία σύζευξη επόμενης ημέρας της ΕΕ όσο και για τη χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της Μεγάλης Βρετανίας θα πρέπει να αξιολογηθούν και, στο μέτρο του δυνατού, να ποσοτικοποιηθούν. Στην υποστηρικτική ανάλυση θα πρέπει να περιλαμβάνεται σειρά επιλογών για επιχειρησιακά χρονοδιαγράμματα, ώστε να υποστηρίζεται ο προσδιορισμός και η αξιολόγηση της εγκυρότητας ενός βέλτιστου χρονοδιαγράμματος,

β)

σχέδιο της συγγραφής υποχρεώσεων ενός πρωτοτύπου για τον προγνώστη καθαρής θέσης της όμορης ζώνης προσφοράς το οποίο θα πρέπει: