<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><CONCLUSION NNC="YES" xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.58-20161101.xd"><BIB.CONCLUSION><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C-626/18</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62018CC0626</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2020:394">EU:C:2020:394</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>14</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>14</PAGE.TOTAL></BIB.CONCLUSION><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P><HT TYPE="SC">Opinia M. Camposa Sáncheza-Bordony – Sprawa C‑626/18</HT></P><P><HT TYPE="SC">Polska/Parlament i Rada</HT></P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Opinia rzecznika generalnego</HT></P><P><HT TYPE="UC">Manuela Camposa Sáncheza-Bordony</HT></P><P>przedstawiona w dniu <DATE ISO="20200528">28 maja 2020 r.</DATE><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0001"><P>Język oryginału: hiszpański.</P></NOTE></P></TI><STI><P><HT TYPE="BOLD">Sprawa C‑626/18</HT></P><P>Rzeczpospolita Polska</P><P>przeciwko</P><P>Parlamentowi Europejskiemu,</P><P>Radzie Unii Europejskiej</P></STI></TITLE><INTERMEDIATE><INDEX IDX.CLOSE="" SEPARATOR=" – " IDX.OPEN=""><KEYWORD>Skarga o stwierdzenie nieważności</KEYWORD><KEYWORD>Dyrektywa (UE) 2018/957</KEYWORD><KEYWORD>Dyrektywa 96/71/WE</KEYWORD><KEYWORD>Delegowanie pracowników w ramach świadczenia usług</KEYWORD><KEYWORD>Przepisy dotyczące warunków pracy, bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników</KEYWORD><KEYWORD>Niewłaściwa podstawa prawna</KEYWORD><KEYWORD>Dyskryminujące, niepotrzebne i nieproporcjonalne ograniczenia</KEYWORD><KEYWORD>Naruszenie zasady swobody świadczenia usług</KEYWORD><KEYWORD>Wynagrodzenie pracowników delegowanych</KEYWORD><KEYWORD>Pracownicy delegowani długoterminowo</KEYWORD><KEYWORD>Naruszenie rozporządzenia (WE) nr 593/2008 w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych</KEYWORD><KEYWORD>Transport drogowy</KEYWORD></INDEX></INTERMEDIATE><CONTENTS.CONCLUSION><NP.ECR IDENTIFIER="NP0001"><NO.P>1.</NO.P><TXT>Rzeczpospolita Polska wnosi do Trybunału, tytułem żądania głównego, o stwierdzenie nieważności szeregu przepisów dyrektywy (UE) 2018/957<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0002"><P>Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia <DATE ISO="20180628">28 czerwca 2018 r.</DATE> zmieniająca dyrektywę 96/71/WE dotyczącą delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="173" PAGE.FIRST="16" DATE.PUB="2018">Dz.U. 2018, L 173, s. 16</REF.DOC.OJ>; zwana dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0001" REF.END="QE0001"/>dyrektywą 2018/957<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/>).</P></NOTE>, zmieniającej dyrektywę 96/71/WE<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0003"><P>Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia <DATE ISO="19961216">16 grudnia 1996 r.</DATE> dotycząca delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="018" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1997">Dz.U. 1997, L 18, s. 1</REF.DOC.OJ>; zwana dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0002" REF.END="QE0002"/>dyrektywą 96/71<QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/>).</P></NOTE> dotyczącą delegowania pracowników w ramach świadczenia usług. Tytułem żądania ewentualnego wnosi ona o stwierdzenie nieważności dyrektywy 2018/957 w całości.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0002"><NO.P>2.</NO.P><TXT>W tym samym dniu przedstawiam opinię w przedmiocie <HT TYPE="ITALIC">równoległej</HT> skargi (C‑620/18, Węgry/Parlament i Rada)<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0004"><P>Zwaną dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0003" REF.END="QE0003"/>opinią w sprawie C‑620/18<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/>.</P></NOTE>, wniesionej przez Węgry na tę samą dyrektywę z podobnych powodów. Jeśli będzie to konieczne, odeślę do treści wspomnianej opinii w celu uniknięcia zbędnych powtórzeń lub treść tę przytoczę.</TXT></NP.ECR><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">I.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Ramy prawne</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0003"><NO.P>3.</NO.P><TXT>Odsyłam do opisu właściwych przepisów dyrektyw 2018/957 i 96/71 zawartego w opinii w sprawie C‑620/18.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><?PAGE NO="2"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">II.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Postępowanie przed Trybunałem i żądania stron</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0004"><NO.P>4.</NO.P><TXT>Rzeczpospolita Polska wnosi do Trybunału o stwierdzenie nieważności art. 1 pkt 2 lit. a) i b) oraz art. 3 ust. 3 dyrektywy 2018/957. Żąda ponadto obciążenia Parlamentu Europejskiego i Rady kosztami postępowania.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0005"><NO.P>5.</NO.P><TXT>Tytułem żądania ewentualnego, na wypadek stwierdzenia przez Trybunał, że te przepisy dyrektywy 2018/957 nie mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów zawartych w dyrektywie bez zmiany jej istoty, Rzeczpospolita Polska wnosi o stwierdzenie nieważności dyrektywy 2018/957 w całości.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0006"><NO.P>6.</NO.P><TXT>Parlament Europejski i Rada wnoszą do Trybunału o oddalenie skargi i obciążenie Rzeczypospolitej Polskiej kosztami postępowania.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0007"><NO.P>7.</NO.P><TXT>Niemcy, Francja, Niderlandy, Szwecja i Komisja zostały dopuszczone do sprawy w charakterze interwenientów popierających żądania Parlamentu i Rady. Wszyscy przedstawili uwagi na piśmie, z wyjątkiem Niderlandów, które poparły stanowiska Parlamentu Europejskiego i Rady.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0008"><NO.P>8.</NO.P><TXT>W rozprawie, która odbyła się w dniu <DATE ISO="20200303">3 marca 2020 r.</DATE>, łącznie z rozprawą w sprawie C‑620/18, uczestniczyły Rada, Parlament, Komisja oraz rządy polski, niemiecki, francuski, szwedzki i niderlandzki.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">III.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Dopuszczalność odwołania</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0009"><NO.P>9.</NO.P><TXT>Parlament Europejski uważa, że przepisy dyrektywy 2018/957 zaskarżone tytułem głównym przez Rzeczpospolitą Polską nie mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów tej dyrektywy. W konsekwencji żądane stwierdzenie częściowej nieważności jest niewykonalne.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0010"><NO.P>10.</NO.P><TXT>Niemniej jednak, ponieważ Rzeczpospolita Polska wniosła tytułem ewentualnym do Trybunału o stwierdzenie nieważności tej dyrektywy w całości, Parlament Europejski uważa, że skarga jest dopuszczalna.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0011"><NO.P>11.</NO.P><TXT>Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału stwierdzenie częściowej nieważności aktu Unii jest możliwe tylko wtedy, gdy elementy, których dotyczy stwierdzenie nieważności, mogą zostać oddzielone od pozostałych przepisów tego aktu. Wymóg ten nie jest spełniony, jeśli konsekwencją stwierdzenia częściowej nieważności byłaby zmiana istoty tego aktu. Sprawdzenie rozerwalności elementów aktu wymaga zbadania ich zakresu, aby ocenić, czy stwierdzenie ich nieważności nie zmieniłoby ducha i istoty wspomnianego aktu<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0005"><P>Wyroki: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20120329">29 marca 2012 r.</DATE>, <NAME.CASE>Komisja/Estonia</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑505/09 P</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2012:179">EU:C:2012:179</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0112">112</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>); z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20151112">12 listopada 2015 r.</DATE>, <NAME.CASE>Zjednoczone Królestwo/Parlament i Rada</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑121/14</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2015:749">EU:C:2015:749</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0020">20</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0021">21</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>); z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171109">9 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>SolarWorld/Rada</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑204/16 P</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:838">EU:C:2017:838</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0036">36</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0037">37</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0012"><NO.P>12.</NO.P><TXT>Moim zdaniem Rzeczpospolita Polska kwestionuje dwa przepisy, które można uznać za centralne w dyrektywie 2018/957, zarówno ze względu na ich zakres, jak i cel.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0013"><NO.P>13.</NO.P><TXT>Stwierdzenie nieważności, o które wniesiono tytułem głównym, miałoby bowiem wpływ na dwa podstawowe środki nowej regulacji: a) zastąpienie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0004" REF.END="QE0004"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/> pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0005" REF.END="QE0005"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/>; oraz b) system pracowników delegowanych długoterminowo.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="3"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0014"><NO.P>14.</NO.P><TXT>Te dwa nowe przepisy są właśnie zasadniczymi zmianami wprowadzonymi dyrektywą 2018/957 do dyrektywy 96/71. Oba te przepisy zmierzają do podważenia równowagi interesów przewidzianej w dyrektywie 96/71 w celu zapewnienia zwiększonej ochrony pracownikom delegowanym w ramach transnarodowego świadczenia usług. Stwierdzenie nieważności samych tych przepisów zmieniłoby istotę dyrektywy 2018/957.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0015"><NO.P>15.</NO.P><TXT>Jednakże, jak wskazuje Parlament Europejski, skarga jest dopuszczalna, ponieważ zawiera żądanie ewentualne stwierdzenia nieważności dyrektywy 2018/957 w całości.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">IV.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Uwagi wstępne</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0016"><NO.P>16.</NO.P><TXT>Przeprowadzę analizę podstaw stwierdzenia nieważności, zaczynając od drugiej z nich, co wydaje mi się bardziej spójne pod względem systematyki.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0017"><NO.P>17.</NO.P><TXT>Co się tyczy analizy orzecznictwa Trybunału w tej dziedzinie, procesu harmonizacji dyrektyw dotyczących pracowników delegowanych w ramach transnarodowego świadczenia usług i ogólnie zmian systemu prawnego Unii w odniesieniu do systemu tych pracowników – odsyłam do opinii C‑620/18<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0006"><P>Punkty 17–51.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">V.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Zarzut drugi: błędny wybór podstawy prawnej dyrektywy 2018/957</HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">A.</HT></HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Argumenty</HT></HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0018"><NO.P>18.</NO.P><TXT>Rząd polski kwestionuje zastosowanie art. 53 ust. 1 i art. 62 TFUE jako podstawy prawnej dyrektywy 2018/957, twierdząc, że w przeciwieństwie do dyrektywy 96/71 dyrektywa 2018/957 wprowadza ograniczenia swobody świadczenia usług przez przedsiębiorstwa delegujące pracowników.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0019"><NO.P>19.</NO.P><TXT>W tym względzie rząd polski podnosi, że:</TXT><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>Głównym celem dyrektywy 2018/957 jest ochrona pracowników delegowanych, a zatem jej podstawą prawną powinny być postanowienia traktatu FUE dotyczące polityki społecznej (jakkolwiek rząd polski ich nie precyzuje).</P></ITEM><ITEM><P>Artykuł 1 pkt 2 lit. a) i b) dyrektywy 2018/957 nie ma na celu ułatwienia wykonywania działalności na własny rachunek (świadczenia usług transgranicznych), lecz cel ten podważa. Zastąpienie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0006" REF.END="QE0006"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/> pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0007" REF.END="QE0007"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/> i nowy system pracowników delegowanych długoterminowo oznaczają nieuzasadnione i nieproporcjonalne ograniczenia swobody świadczenia usług. Wewnętrznie sprzeczne byłoby zatem powołanie się na podstawę prawną mającą zastosowanie do harmonizacji tej swobody przepływu.</P></ITEM></LIST></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0020"><NO.P>20.</NO.P><TXT>Rada, Parlament Europejski oraz rządy niemiecki, francuski i szwedzki uważają, że podstawa prawna dyrektywy 2018/957 (art. 53 ust. 1 i art. 62 TFUE) jest prawidłowa.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><?PAGE NO="4"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">B.</HT></HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Ocena</HT></HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0021"><NO.P>21.</NO.P><TXT>W celu uniknięcia powtórzeń odsyłam do opinii C‑620/18 w odniesieniu do orzecznictwa Trybunału dotyczącego podstaw prawnych aktów Unii<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0007"><P>Punkty 58 i 59.</P></NOTE>, a także do analizy celów, treści i kontekstu dyrektywy 2018/957<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0008"><P>Punkty 60–72.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0022"><NO.P>22.</NO.P><TXT>Po przeprowadzeniu tej analizy nie widzę powodu, aby uznać, że podstawa prawna dyrektywy 2018/957 (art. 53 ust. 1 i art. 62 TFUE) jest błędna.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0023"><NO.P>23.</NO.P><TXT>W dyrektywie 2018/957 dokonano ważnej, choć ograniczonej zmiany dyrektywy 96/71. Zgodnie z orzecznictwem Trybunału akt zmieniający wcześniejszy akt ma zazwyczaj tę samą podstawę prawną<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0009"><P>Wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20191203">3 grudnia 2019 r.</DATE>, <NAME.CASE>Republika Czeska/Parlament i Rada</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑482/17</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2019:1035">EU:C:2019:1035</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0042">42</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</P></NOTE>, co wydaje mi się logiczne. Artykuł 53 ust. 1 i art. 62 TFUE mogą zatem stanowić właściwą podstawę prawną dla dyrektywy 2018/957, tak jak tak jak kiedyś stanowiły podstawę prawną dla dyrektywy 96/71, którą dyrektywa 2018/957 zmienia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0024"><NO.P>24.</NO.P><TXT>Dyrektywa 2018/957 dostosowuje rozwiązanie legislacyjne wprowadzone w dyrektywie 96/71 do (coraz bardziej rozpowszechnionego) zjawiska transnarodowego delegowania pracowników w celu ułatwienia swobody świadczenia usług przez przedsiębiorstwa stosujące ten sposób wykorzystania czynnika pracy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0025"><NO.P>25.</NO.P><TXT>Dostosowanie to było konieczne ze względu na rozwój rynków pracy Unii i miało na celu większą ochronę warunków pracy pracowników delegowanych. Możliwe jest, że w niektórych przypadkach istnieje związane z tym ograniczenie konkurencyjności przedsiębiorstw w zakresie świadczenia w ten sposób usług w innych państwach członkowskich, ale jest to zamierzony (zgodny z prawem) wybór prawodawcy europejskiego.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0026"><NO.P>26.</NO.P><TXT>Przyjmując przepis harmonizujący, prawodawca Unii nie może zostać pozbawiony możliwości dostosowania tego aktu do wszelkich zmian okoliczności lub do rozwoju wiedzy, z uwagi ciążące na nim zadanie dbałości o ochronę o ochronę zapisanych w traktacie interesów ogólnych<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0010"><P>Ibidem, pkt 38, 39. Podobnie w wyrokach: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20100608">8 czerwca 2010 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vodafone i in.</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑58/08</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2010:321">EU:C:2010:321</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0034">34</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>); z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20021210">10 grudnia 2002 r.</DATE>, <NAME.CASE>British American Tobacco (Investments) i Imperial Tobacco</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑491/01</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2002:741">EU:C:2002:741</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0077">77</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0027"><NO.P>27.</NO.P><TXT>Dokładnie tak właśnie stało się w przypadku przyjęcia dyrektywy 2018/957. Prawodawca Unii dokonał zmian w dyrektywie 96/17 w celu dostosowania odzwierciedlonej w niej równowagi interesów do nowej sytuacji spowodowanej transnarodowym przepływem pracowników. Konkurencyjne interesy pozostają takie same, ale punkt ciężkości i punkt równowagi między nimi przesunęły się w kierunku większej ochrony praw pracowniczych tych pracowników. Takie zrównoważenie nie uzasadnia zmiany podstawy prawnej w porównaniu z dyrektywą 96/71.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0028"><NO.P>28.</NO.P><TXT>Pragnę wreszcie zauważyć, że Rzeczpospolita Polska podnosi (przy użyciu niewielu argumentów), iż dyrektywa 2018/957 powinna była opierać się na podstawach prawnych polityki społecznej, w szczególności na art. 153 TFUE. Z powodów przedstawionych w opinii C‑620/18<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0011"><P>Punkty 80–85.</P></NOTE> również nie opowiadam się za tym argumentem.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><?PAGE NO="5"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">VI.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Zarzut pierwszy: naruszenie art. 56 TFUE ze względu na ograniczenia w delegowaniu pracowników wprowadzone dyrektywą 2018/957</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0029"><NO.P>29.</NO.P><TXT>Rząd polski podnosi, że dyrektywa 2018/957 wprowadza sprzeczne z art. 56 TFUE ograniczenia swobody świadczenia usług w Unii. W szczególności ograniczenia te wynikają z dwóch nowych elementów, które dyrektywa ta wprowadza do dyrektywy 96/71, nakładając na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia delegowanym pracownikom:</TXT><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>wynagrodzenia (także obejmującego stawkę za godziny nadliczbowe) zgodnego z ustawodawstwem lub praktyką państwa członkowskiego, do którego pracownik jest delegowany [art. 1 pkt 2 lit. a)];</P></ITEM><ITEM><P>wszelkich warunków zatrudnienia, określonych zgodnie z ustawodawstwem lub praktyką państwa, do którego pracownik jest delegowany, w przypadku gdy rzeczywisty okres delegowania jednego pracownika lub łączny czas trwania delegowania pracowników zastępujących się przy wykonywaniu tego samego zadania przekracza 12 miesięcy, zaś w przypadku złożenia umotywowanego powiadomienia – 18 miesięcy [art. 1 pkt 2 lit. b)].</P></ITEM></LIST></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0030"><NO.P>30.</NO.P><TXT>Zgodnie z powyższym stanowiskiem rząd polski dzieli pierwszy zarzut nieważności na dwie części. Przeanalizuję je po wstępnych rozważaniach w przedmiocie kontroli sądowej dyrektyw harmonizujących w zakresie swobody świadczenia usług.</TXT></NP.ECR><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">A.</HT></HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Rozważania wstępne: kontrola sądowa dyrektywy 2018/957</HT></HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0031"><NO.P>31.</NO.P><TXT>Rzeczpospolita Polska odnosi się do zasad, jakie nałożono w dyrektywie 2018/957 na delegowanie pracowników (w ramach transnarodowego świadczenia usług), przy użyciu parametrów zastosowanych przez Trybunał w celu kontrolowania środków <HT TYPE="ITALIC">krajowych</HT> ograniczających tego rodzaju stosunki prawne.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0032"><NO.P>32.</NO.P><TXT>Odsyłam do analizy przeprowadzonej w mojej opinii C‑620/18 w przedmiocie tego orzecznictwa dotyczącego kontroli zgodności dyrektyw harmonizujących ze swobodą świadczenia usług poprzez zastosowanie zasady proporcjonalności<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0012"><P>Punkty 105–110.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0033"><NO.P>33.</NO.P><TXT>Analiza ta skłania mnie do stwierdzenia, że orzecznictwo Trybunału dotyczące środków <HT TYPE="ITALIC">krajowych</HT> ograniczających przemieszczanie się pracowników w ramach transnarodowego świadczenia usług nie może zostać bez powodu zastosowane do badania zgodności z art. 56 TFUE harmonizującego to zjawisko uregulowania Unii (jakim jest dyrektywa 2018/957).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0034"><NO.P>34.</NO.P><TXT>Wbrew twierdzeniom rządu polskiego dyrektywa harmonizująca może ustanawiać ograniczenia swobody przepływu usług, które, gdyby zostały przyjęte przez jedno państwo członkowskie, byłyby sprzeczne z art. 56 TFUE.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0035"><NO.P>35.</NO.P><TXT>Jest tak, ponieważ jakikolwiek środek harmonizujący, który chroni podstawowy interes społeczny, taki jak prawa pracowników delegowanych, utrudnia w pewien sposób swobodę świadczenia usług przez korzystające z tych pracowników przedsiębiorstwa. Jednakże ograniczenie to ma znacznie mniejszy wpływ na rynek wewnętrzny niż równoważny mu środek krajowy, ponieważ owo pierwsze ograniczenie jest stosowane na całym terytorium Unii. Jego istnienie i ograniczające skutki mogą zostać zniesione jedynie w przypadku wyrównania warunków pracy między wszystkimi państwami członkowskimi, do czego inicjowania Unia nie ma kompetencji.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="6"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0036"><NO.P>36.</NO.P><TXT>W świetle orzecznictwa dotyczącego kontroli proporcjonalności zasad harmonizacji prawodawca Unii dysponował szerokim zakresem uznania w dziedzinie tak złożonej jak regulacja transnarodowego delegowania pracowników. Do rozstrzygnięcia pozostaje, czy poprzez wprowadzenie zmian dokonanych dyrektywą 2018/957 i zmianę równowagi interesów, którą osiągnął w dyrektywie 96/71, uprawnienie to wykorzystał w sposób <HT TYPE="ITALIC">oczywiście</HT> niewłaściwy.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">B.</HT></HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Pierwsza część zarzutu pierwszego: wynagrodzenie pracowników delegowanych</HT></HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">1.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Argumenty</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0037"><NO.P>37.</NO.P><TXT>Nowy art. 3 ust. 1 dyrektywy 96/71 zastępuje <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0008" REF.END="QE0008"/>minimalne stawki płacy<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="201D" ID="QE0008"/> <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0009" REF.END="QE0009"/>wynagrodzeniem<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="201D" ID="QE0009"/> jako warunkiem pracy państwa, do którego pracownik jest delegowany, który powinien mieć zastosowanie do pracowników delegowanych.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0038"><NO.P>38.</NO.P><TXT>Rząd polski uważa, że zgodnie z tym nowym przepisem przedsiębiorstwa delegujące pracowników powinny im wypłacać takie samo wynagrodzenie jak wynagrodzenie otrzymywane przez pracowników miejscowych. Zasada równości wynagrodzeń zastępuje zatem obowiązek wypłaty minimalnego wynagrodzenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0039"><NO.P>39.</NO.P><TXT>Obowiązek ten zdaniem polskiego rządu ogranicza swobodę świadczenia usług przez przedsiębiorstwa delegujące pracowników w tym celu. Nakładane jest na nie dodatkowe obciążenie, które eliminuje przewagę konkurencyjną związaną z istnieniem niższych stawek płac obowiązujących w państwie, w którym przedsiębiorstwa te mają siedzibę. Chodzi o dyskryminację sprzeczną z art. 56 TFUE, która może być uzasadniona jedynie względami określonymi w art. 52 TFUE.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0040"><NO.P>40.</NO.P><TXT>Rząd polski podnosi ponadto, że nawet gdyby ograniczenia te nie miały charakteru dyskryminacyjnego, stanowiłyby one przeszkodę w swobodnym świadczeniu usług, bez powoływania się na nadrzędne względy interesu ogólnego, ponieważ:</TXT><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>Nie znajduje on uzasadnienia w niewystarczającym charakterze pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0010" REF.END="QE0010"/>minimalnej stawki płacy<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/> dla odpowiedniej ochrony praw pracowników delegowanych i utrzymania uczciwej konkurencji między przedsiębiorstwami lokalnymi i przedsiębiorstwami delegującymi pracowników.</P></ITEM><ITEM><P>Nie uważa również za skuteczne uzasadnienia argumentu opartego na znacznych różnicach między minimalną płacą w różnych państwach członkowskich.</P></ITEM><ITEM><P>Wreszcie uważa on, że zastosowanie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0011" REF.END="QE0011"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/> wprowadza obowiązek odprowadzania składek, których wypłata nie jest uzasadniona w przypadku pracowników delegowanych.</P></ITEM></LIST></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0041"><NO.P>41.</NO.P><TXT>Parlament Europejski, Rada, Komisja i rządy występujące w charakterze interwenientów uważają część pierwszą tego zarzutu nieważności za bezzasadną.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">2.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Ocena</HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="4"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">a)</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Dyskryminacja wobec przedsiębiorstw delegujących pracowników</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0042"><NO.P>42.</NO.P><TXT>Zdaniem rządu polskiego dokonane w dyrektywie 2018/957 zastąpienie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0012" REF.END="QE0012"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/> pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0013" REF.END="QE0013"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/> dyskryminuje usługodawców świadczących usługi transgraniczne, którzy delegują pracowników w sposób opisany powyżej.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="7"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0043"><NO.P>43.</NO.P><TXT>Usługodawcy ci podlegają podwójnemu obciążeniu (przestrzeganie przepisów państwa pochodzenia i państwa przyjmującego), a ponadto muszą stawić czoła dodatkowym kosztom, na przykład tłumaczeniu dokumentów lub kosztom wynikającym z posiadania przedstawiciela w państwie, do którego pracownik jest delegowany. Ponieważ przedsiębiorstwa miejscowe znajdują się w sytuacji odmiennej od tych, które delegują pracowników, nałożenie na nie obowiązku równości traktowania w wynagrodzeniu oznacza dyskryminację.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0044"><NO.P>44.</NO.P><TXT>Uważam, że rozumowanie to opiera się na niewłaściwej wykładni dyrektywy 2018/957.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0045"><NO.P>45.</NO.P><TXT>W pierwszej kolejności – wynagrodzenie jest jednym z warunków pracy wymienionych w sposób wyczerpujący w nowym art. 3 ust. 1 akapit trzeci dyrektywy 96/71. Nie ma wątpliwości, że jego stosowanie do pracowników delegowanych jest obowiązkowe i wchodzi w zakres bezwzględnie obowiązujących norm ochrony minimalnej<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0013"><P>Zobacz motyw trzynasty dyrektywy 96/71 i wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20071218">18 grudnia 2007 r.</DATE>, <NAME.CASE>Laval un Partneri</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑341/05</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2007:809">EU:C:2007:809</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0074">74</REF.NP.ECR>–<REF.NP.ECR REF="NP0081">81</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</P></NOTE>. Jednakże nie oznacza to pełnej równości traktowania pracowników delegowanych i miejscowych: składki na ubezpieczenie społeczne i podatki mające zastosowanie do tych pierwszych nie są objęte dyrektywą 96/71 i podlegają zasadom państwa pochodzenia. Okoliczność ta powoduje zatem sama w sobie rozbieżności między rzeczywistym wynagrodzeniem pobieranym przez pracowników delegowanych a wynagrodzeniem pobieranym przez pracowników miejscowych.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0046"><NO.P>46.</NO.P><TXT>W drugiej kolejności, zgodnie z nowym art. 3 ust. 1 akapit trzeci dyrektywy 96/71 – pojęcie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0014" REF.END="QE0014"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/> wiąże się wyłącznie z jego obowiązkowymi elementami<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0014"><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0015" REF.END="QE0015"/>[P]ojęcie wynagrodzenia jest określane zgodnie z krajowym ustawodawstwem […] lub praktyką państwa członkowskiego, na którego terytorium pracownik jest delegowany, i oznacza wszystkie elementy składowe wynagrodzenia <HT TYPE="ITALIC">obowiązkowe</HT> na mocy krajowych przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych, lub na mocy umów zbiorowych lub orzeczeń arbitrażowych, które zostały uznane w tym państwie członkowskim za powszechnie stosowane lub które w innym przypadku mają zastosowanie zgodnie z ust. 8<QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="201D" ID="QE0015"/>. Podkreślenie moje.</P></NOTE>. Nie rozszerza on zatem na pracowników delegowanych obowiązku wypłacania im wynagrodzenia wraz z innymi elementami, które zgodnie z prawem krajowym nie są obowiązkowe. Dyrektywa 2018/957 nie nakłada zatem obowiązku zapewnienia <HT TYPE="ITALIC">takiego samego</HT> wynagrodzenia, rozpatrywanego w całości, pracownikowi miejscowemu i pracownikowi delegowanemu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0047"><NO.P>47.</NO.P><TXT>Jak wynika z oceny skutków przeprowadzonej przez Komisję w celu przyjęcia dyrektywy 2018/957, wybór całkowitej równości traktowania pracowników miejscowych i pracowników delegowanych został wyraźnie wyłączony<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0015"><P>Dokument SWD(2016) 52 final z dnia <DATE ISO="20160308">8 marca 2016 r.</DATE>, s. 27.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0048"><NO.P>48.</NO.P><TXT>Ponieważ wprowadzenie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0016" REF.END="QE0016"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/> w miejsce wcześniejszego pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0017" REF.END="QE0017"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="201D" ID="QE0017"/> nie jest dyskryminujące, wbrew twierdzeniom rządu polskiego nie jest konieczne jego uzasadnienie względami wskazanymi w art. 52 TFUE (porządek publiczny, bezpieczeństwo publiczne lub zdrowie publiczne).</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="4"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">b)</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Uzasadnienie ograniczeń o charakterze niedyskryminacyjnym nadrzędnymi względami interesu ogólnego</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0049"><NO.P>49.</NO.P><TXT>Jak już wskazałem, rząd polski podnosi, że nawet jeśli dyrektywa 2018/957 nie wprowadza środków dyskryminujących, to ograniczenia, jakie nakłada na delegowanie pracowników ze względu na posłużenie się nowym pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0018" REF.END="QE0018"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/>, nie są uzasadnione żadnym nadrzędnym wymogiem interesu ogólnego.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="8"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0050"><NO.P>50.</NO.P><TXT>Argumentacja rządu polskiego w tym względzie opiera się na założeniu, którego nie podzielam. Jak już wskazałem, kontrola sądowa <HT TYPE="ITALIC">środka harmonizującego</HT>, takiego jak dyrektywa 2018/957, nie może być wykonywana poprzez zastosowanie parametrów wypracowanych w orzecznictwie Trybunału w odniesieniu do <HT TYPE="ITALIC">środków krajowych</HT> ograniczających delegowanie pracowników i ich ewentualnego uzasadnienia nadrzędnymi wymogami interesu ogólnego.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0051"><NO.P>51.</NO.P><TXT>Kontroli dyrektyw harmonizujących (w tym dyrektywy 2018/957) w świetle prawa pierwotnego, w niniejszym przypadku art. 56 TFUE, należy dokonywać zgodnie z zasadą proporcjonalności, zgodnie z orzecznictwem Trybunału, które przytoczyłem w opinii C‑620/18<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0016"><P>Punkty 144, 145.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0052"><NO.P>52.</NO.P><TXT>Wyjaśniwszy powyższe, przeanalizuję argumenty przedstawione przez rząd polski w celu uznania, że nie należy zastępować pojęcia minimalnych stawek płacy pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0019" REF.END="QE0019"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/>. Są one następujące:</TXT><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>pojęcie płacy minimalnej określone w dyrektywie 96/71 chroni we właściwy sposób prawa pracowników delegowanych;</P></ITEM><ITEM><P>różnice w minimalnym wynagrodzeniu w różnych państwach członkowskich są uzasadnione;</P></ITEM><ITEM><P>użycie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0020" REF.END="QE0020"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/> wymaga zapłaty składek, których uiszczenie nie jest uzasadnione w przypadku pracowników delegowanych.</P></ITEM></LIST></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0053"><NO.P>53.</NO.P><TXT>Wbrew twierdzeniom polskiego rządu użycie w dyrektywie 96/71 sformułowania <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0021" REF.END="QE0021"/>minimalne stawki płac<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/> nie było właściwe dla zapewnienia ochrony pracowników delegowanych oraz uczciwej konkurencji między przedsiębiorstwami miejscowymi i przedsiębiorstwami z innych państw członkowskich, które delegują pracowników. Taki był tok rozumowania Parlamentu Europejskiego i Rady, z którym się zgadzam.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0054"><NO.P>54.</NO.P><TXT>W pierwszej kolejności wykładnia pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0022" REF.END="QE0022"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="201D" ID="QE0022"/> spowodowała praktyczne trudności<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0017"><P>Rząd francuski podkreślał na rozprawie te praktyczne trudności, wskazując, że we Francji rozróżnia się płacę minimalną (SMIC) od <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0023" REF.END="QE0023"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/> określonych w dyrektywie 96/71. Te ostatnie obejmują, oprócz płacy minimalnej, dodatki za pracę nocną, która powinna być wypłacana pracownikom delegowanym.</P></NOTE>, na co wskazuje orzecznictwo Trybunału, a w szczególności jego wyrok w sprawie Sähköalojen ammattiliitto<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0018"><P>Wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20150212">12 lutego 2015 r.</DATE>, <NAME.CASE>Sähköalojen ammattiliitto</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑396/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2015:86">EU:C:2015:86</NO.ECLI></REF.DOC.ECR>; zwany dalej wyrokiem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0024" REF.END="QE0024"/>Sähköalojen ammattiliitto<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/>).</P></NOTE>, w którym przyjęto szeroką wykładnię pojęcia płacy minimalnej określonej w dyrektywie 96/71, która miała wpływ na zmianę dyrektywy 2018/957<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0019"><P>Wyrok Sähköalojen ammattiliitto, pkt 38–70, zgodnie z którymi <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0025" REF.END="QE0025"/>minimalne stawki płacy<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="201D" ID="QE0025"/> obejmują:</P><P>– Możliwość obliczania płacy minimalnej za pracę na podstawie stawki godzinowej lub za pracę na akord w oparciu o zaszeregowanie pracowników do kategorii wynagrodzenia, przewidziane w odpowiednich układach zbiorowych obowiązujących w przyjmującym państwie członkowskim, pod warunkiem że to obliczenie i to zaszeregowanie są dokonywane na podstawie wiążących i przejrzystych przepisów, czego zweryfikowanie należy do sądu krajowego.</P><P>– Stałą dietę, na warunkach identycznych jak te, jakim podlega włączenie tej diety do płacy minimalnej wypłacanej pracownikom miejscowym w przypadku ich delegowania wewnątrz danego państwa członkowskiego.</P><P>– Odszkodowanie za czas potrzebny na dotarcie do pracy, które jest wypłacane pracownikom, pod warunkiem że codzienny dojazd do miejsca pracy i z powrotem zajmuje im ponad godzinę.</P><P>– Dodatek wakacyjny, jaki musi być przyznany pracownikom delegowanym za minimalny wymiar płatnych urlopów wypoczynkowych.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0055"><NO.P>55.</NO.P><TXT>Przyjmując dyrektywę 2018/957 i wprowadzając pojęcie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0026" REF.END="QE0026"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="201D" ID="QE0026"/> do art. 3 ust. 1 i 7 dyrektywy 96/71, prawodawca Unii brał pod uwagę te trudności interpretacyjne, jak również szeroką wykładnię przyjętą przez Trybunał.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="9"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0056"><NO.P>56.</NO.P><TXT>W drugiej kolejności – ustalenie minimalnych stawek płacy na podstawie art. 3 ust. 1 akapit drugi dyrektywy 96/71 odpowiada ustawodawstwu lub praktyce przyjmującego państwa członkowskiego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0020"><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0027" REF.END="QE0027"/>[O]bowiązek zdefiniowania konstytutywnych elementów pojęcia płacy minimalnej, umożliwiającego zastosowanie tej dyrektywy, spoczywa na prawie państwa członkowskiego oddelegowania, jednak tylko w zakresie, w jakim definicja ta, wynikająca z odnośnych krajowych przepisów ustawowych lub układów zbiorowych lub wykładni nadawanej im przez sądy krajowe, nie powoduje powstania przeszkody w swobodnym świadczeniu usług pomiędzy państwami członkowskimi<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="201D" ID="QE0027"/>. Wyrok Sähköalojen ammattiliitto, pkt 34; wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20131107">7 listopada 2013 r.</DATE>, <NAME.CASE>Isbir</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑522/12</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2013:711">EU:C:2013:711</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0037">37</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</P></NOTE>. Obliczenie wspomnianej stawki oraz określenie kryteriów tego obliczenia także należą do kompetencji tego państwa członkowskiego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0021"><P>Wyrok Sähköalojen ammattiliitto, pkt 39.</P></NOTE>. Przepisy ustawowe i praktyki krajowe dotyczące obliczenia płacy minimalnej są bardzo niejednorodne w państwach członkowskich Unii (i nie zawsze przejrzyste), co utrudnia delegowanie pracowników na warunkach pracy sprawiedliwych i porównywalnych z warunkami pracy pracowników miejscowych<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0022"><P>Zobacz Fondazione Giacomo Brodolini (FGB), <HT TYPE="ITALIC">Study on wage setting systems and minimum rates of pay applicable to posted workers in accordance with Directive 97/71/EC in a selected number of Member States and sectors</HT>, Final report, November 2015; Schiek, Oliver, Forde, Alberti, EU Social and Labour Rights and EU Internal Market Law, Study for the EMPL Committee, European Parliament, September 2015 (http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2015/563457/IPOL_STU%282015%29563457_EN.pdf)</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0057"><NO.P>57.</NO.P><TXT>W trzeciej kolejności – ujawniono niewłaściwą praktykę przedsiębiorstw, które delegując pracowników, zamierzały wypłacać im minimalne wynagrodzenie, niezależnie od ich kategorii, pełnionych przez nich funkcji, ich kwalifikacji zawodowych i stażu pracy, co prowadziło do różnicy w wynagrodzeniu w porównaniu z pracownikami miejscowymi znajdującymi się w podobnej sytuacji<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0023"><P>Dokument roboczy Komisji SWD(2016) 52 final z dnia <DATE ISO="20160308">8 marca 2016 r.</DATE>, s. 10, 11.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0058"><NO.P>58.</NO.P><TXT>Na rozprawie Komisja powtórzyła to, co już stwierdziła w swej ocenie skutków regulacji: że utożsamianie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0028" REF.END="QE0028"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="201D" ID="QE0028"/> wskazanych w dyrektywie 96/71 z płacą minimalną ustaloną zgodnie z ustawodawstwem państwa przyjmującego doprowadziło w praktyce do różnic w wynagrodzeniach między pracownikami miejscowymi a delegowanymi, zwłaszcza w sektorach takich jak budownictwo<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0024"><P>Dokument roboczy Komisji SWD(2016) 52 final z dnia <DATE ISO="20160308">8 marca 2016 r.</DATE>, s. 11–14.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0059"><NO.P>59.</NO.P><TXT>Aby zaradzić tej sytuacji, Komisja zbadała możliwe rozwiązania i ich konsekwencje gospodarcze. Opowiedziała się za rozwiązaniem, które uznała za najwłaściwsze, a mianowicie za przeprowadzeniem ograniczonej reformy dyrektywy 96/71, dokonanej poprzez przyjęcie dyrektywy 2018/957, odrzucając możliwość wydania komunikatu wyjaśniającego lub rezygnacji ze zmiany dyrektywy 96/71<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0025"><P>Dokument roboczy Komisji SWD(2016) 52 final z dnia <DATE ISO="20160308">8 marca 2016 r.</DATE>, s. 23 i nast.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0060"><NO.P>60.</NO.P><TXT>Instytucjom Unii przysługuje szeroki zakres uznania w zakresie zmiany uregulowania, między innymi w takich przypadkach, w których jego stosowanie wskazuje, że w regulowanej dziedzinie nastąpiły zmiany lub pojawiły się rozbieżności w jego stosowaniu. W niniejszej sprawie należycie wykazano spełnienie tych dwóch przesłanek, wystarczających do uzasadnienia konieczności zastąpienia pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0029" REF.END="QE0029"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="201D" ID="QE0029"/> pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0030" REF.END="QE0030"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="201D" ID="QE0030"/>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0061"><NO.P>61.</NO.P><TXT>Z powyższego można wywieść, że prawodawca Unii zastosował się do wymogów zasady proporcjonalności, nie wykraczając <HT TYPE="ITALIC">w</HT> <HT TYPE="ITALIC">sposób</HT> <HT TYPE="ITALIC">oczywisty</HT> poza przysługujący mu szeroki zakres uznania w złożonej i technicznej dziedzinie, takiej jak niniejsza, gdy wybrał środek (wprowadzenie pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0031" REF.END="QE0031"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0031" CODE="201D" ID="QE0031"/>) odpowiedni dla realizacji zamierzonych celów. Środek ten ułatwia sam w sobie lepszą ochronę pracowników delegowanych i zapewnienie sprawiedliwych warunków konkurencji między przedsiębiorstwami lokalnymi i tymi, które delegują swoich pracowników.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="10"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0062"><NO.P>62.</NO.P><TXT>Zdaniem rządu polskiego istnienie znacznych różnic w płacy minimalnej w różnych państwach członkowskich również nie stanowi skutecznego uzasadnienia. Przyjęcie takiego uzasadnienia prowadziłoby do wyeliminowania przewagi konkurencyjnej państw Unii, w których wynagrodzenia są niższe, i pomijałoby okoliczność, że pracownik delegowany pozostaje związany z państwem pochodzenia<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0026"><P>Powołanie się na wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140918">18 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Bundesdruckerei</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑549/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2235">EU:C:2014:2235</NO.ECLI></REF.DOC.ECR>) nie ma znaczenia dla sprawy, ponieważ odnosi się do przypadku swobodnego świadczenia usług bez delegowania siły roboczej.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0063"><NO.P>63.</NO.P><TXT>Różnice w wynagrodzeniu pracowników w różnych państwach członkowskich wynikają z ustalania wynagrodzeń, co należy do wyłącznej kompetencji państw członkowskich i partnerów społecznych. Znajduje to potwierdzenie w wyjątku przewidzianym w art. 153 ust. 5 TFUE, gdy wyłącza on wynagrodzenie za pracę z kompetencji instytucji Unii w dziedzinie harmonizacji.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0064"><NO.P>64.</NO.P><TXT>Z tego powodu nowy art. 3 ust. 1 akapit trzeci dyrektywy 96/71 łączy <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0032" REF.END="QE0032"/>pojęcie wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0032" CODE="201D" ID="QE0032"/> we wskazany powyżej sposób z ustawodawstwem krajowym lub praktyką państwa członkowskiego, na którego terytorium pracownik jest delegowany<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0027"><P>Zobacz przypis 14. Podobnie w motywie 17 dyrektywy 2018/957 przypomniano, że ustanowienie przepisów dotyczących wynagrodzenia należy do wyłącznej kompetencji państw członkowskich, które dokonują go w oparciu o ich krajowe ustawodawstwo lub praktykę.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0065"><NO.P>65.</NO.P><TXT>Rozbieżności w przepisach mających zastosowanie do wynagrodzeń pracowników delegowanych są zatem nieuniknione, dopóki Unia nie będzie dysponowała w stosunku do nich kompetencją w dziedzinie harmonizacji. To samo dotyczy, jak już wskazałem, pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0033" REF.END="QE0033"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0033" CODE="201D" ID="QE0033"/> zastosowanego w pierwotnej wersji dyrektywy 96/71.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0066"><NO.P>66.</NO.P><TXT>W tym kontekście w dyrektywie 2018/957 wyjaśniono, co powinni pobierać pracownicy delegowani: pojęcie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0034" REF.END="QE0034"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0034" CODE="201D" ID="QE0034"/> funkcjonuje jako norma kolizyjna, zgodnie z którą pracownikowi delegowanemu do państwa przyjmującego gwarantuje się elementy składowe wynagrodzenia, które są obowiązkowe w odniesieniu do pracowników miejscowych.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0067"><NO.P>67.</NO.P><TXT>Ten wybór legislacyjny jest zgodny z zasadą proporcjonalności i z zasadami wskazanymi w art. 56 TFUE. Nie wprowadza on, jak to twierdzi rząd polski, obowiązku, aby delegowany pracownik musiał otrzymywać w państwie przyjmującym płacę minimalną, ponieważ jego życie (i gospodarstwo domowe) pozostają zasadniczo związane z jego państwem pochodzenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0068"><NO.P>68.</NO.P><TXT>Dyrektywa 2018/957 nie eliminuje nierówności płacowych między państwami członkowskimi. Pracownicy delegowani mogą otrzymywać odmienne dodatki do wynagrodzenia niż pobierane przez pracowników miejscowych (z wyjątkiem jego elementów obowiązkowych), a przedsiębiorstwo, które ich zatrudnia, może w stosownych przypadkach ponosić niższe koszty opodatkowania i zabezpieczenia społecznego. To, czego dokonał prawodawca Unii, to polepszenie ochrony delegowanych pracowników w stosunku do pierwotnej sytuacji wynikającej z dyrektywy 96/71.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0069"><NO.P>69.</NO.P><TXT>Rząd polski uważa również, że pojęcie wynagrodzenia wprowadzone dyrektywą 2018/957 jest nieuzasadnione, ponieważ nakłada na pracodawcę obowiązek wypłaty pracownikom delegowanym nieproporcjonalnych dodatków do wynagrodzenia, jako że muszą one obejmować składki, z których pracownicy ci nie będą mogli skorzystać.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0070"><NO.P>70.</NO.P><TXT>Jak już wskazałem, nowe brzmienie art. 3 ust. 1 akapit trzeci dyrektywy 96/71 rozszerza na pracowników delegowanych jedynie <HT TYPE="ITALIC">obowiązkowe</HT> elementy wynagrodzenia pracowników miejscowych. Pozostałe składki na zabezpieczenie społeczne, które pracodawcy miejscowi odprowadzają na rzecz swych pracowników, nie powinny być uwzględniane ani opłacane przez pracodawcę delegującego pracowników. Wspomniane dodatkowe składki na zabezpieczenie społeczne będą odprowadzane na rzecz pracowników delegowanych, w odpowiednim przypadku, zgodnie z uregulowaniami państwa pochodzenia.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="11"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0071"><NO.P>71.</NO.P><TXT>Wskazanie w motywie 18 dyrektywy 2018/957 kwoty wynagrodzenia brutto nie ma na celu objęcia jej składkami na zabezpieczenie społeczne, które nie stanowią części obowiązkowych elementów wynagrodzenia państwa przyjmującego. Jego celem jest uwzględnienie wszelkich dodatków do wynagrodzenia wypłacanych przez pracodawcę delegowanemu pracownikowi w celu porównania tej kwoty z obowiązkowym wynagrodzeniem państwa przyjmującego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0028"><P>W ostatnim zdaniu tego motywu wskazano, że dodatki z tytułu kosztów podróży, wyżywienia i zakwaterowania należy uznawać za część wynagrodzenia pracownika delegowanego, chyba że dotyczą one wydatków faktycznie poniesionych w związku z delegowaniem.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">3.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Ogólna odpowiedź w przedmiocie pierwszej części zarzutu pierwszego</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0072"><NO.P>72.</NO.P><TXT>Podsumowując: nie sądzę, aby wybór legislacyjny dotyczący zastąpienia pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0035" REF.END="QE0035"/>minimalnych stawek płacy<QUOT.END REF.START="QS0035" CODE="201D" ID="QE0035"/> pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0036" REF.END="QE0036"/>wynagrodzenia<QUOT.END REF.START="QS0036" CODE="201D" ID="QE0036"/> był nieuzasadniony lub nieproporcjonalny w stosunku do celu ochrony pracowników delegowanych. Nie ma wątpliwości co do tego, że może on zmniejszyć przewagę konkurencyjną przedsiębiorstw z państw Unii mających niższe koszty pracy, które delegują pracowników do państw członkowskich mających wyższe koszty pracy, ale przewagi tej nie wyeliminuje. Jednakże to zmniejszenie jest spójne z celem dyrektywy 2018/957, służącym zmianie równowagi, jaka leżała u podstaw dyrektywy 96/71, kładącym obecnie większy nacisk na ochronę pracowników delegowanych, bez rezygnacji z celów zapewnienia uczciwej konkurencji między przedsiębiorstwami i ułatwienia swobody transnarodowego świadczenia usług.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">C.</HT></HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Część druga zarzutu pierwszego: pracownicy delegowani długoterminowo</HT></HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">1.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Argumenty</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0073"><NO.P>73.</NO.P><TXT>W nowym art. 3 ust. 1a przewidziano kategorię pracowników delegowanych długoterminowo i odróżniono ją od kategorii <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0037" REF.END="QE0037"/>zwykłych<QUOT.END REF.START="QS0037" CODE="201D" ID="QE0037"/> pracowników delegowanych: pierwsza z nich to osoby, których delegowanie przekracza 12 miesięcy (wyjątkowo 18 miesięcy).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0074"><NO.P>74.</NO.P><TXT>Zdaniem rządu polskiego nowy status pracowników delegowanych długoterminowo powoduje nieuzasadnione i nieproporcjonalne ograniczenia w swobodnym świadczeniu usług, sprzeczne z art. 56 TFUE. Podnosi on w tym względzie, że:</TXT><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>Dyrektywa 2018/957 zrównuje pracowników delegowanych długoterminowo z pracownikami miejscowymi i z pracownikami z innych państw członkowskich, którzy skorzystali ze swobody przepływu pracowników zgodnie z art. 45 TFUE.</P></ITEM><ITEM><P>W nowym art. 3 ust. 1a ustanowiono system mający zastosowanie do pracowników delegowanych długoterminowo, który jest niezgodny z art. 9 rozporządzenia Rzym I<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0029"><P>Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 593/2008 z dnia <DATE ISO="20080617">17 czerwca 2008 r.</DATE> w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych (Rzym I) (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="177" PAGE.FIRST="6" DATE.PUB="2008">Dz.U. 2008, L 177, s. 6</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>.</P></ITEM><ITEM><P>Nowa zasada sumowania okresów delegowania (w odniesieniu do obliczania terminu na uruchomienie statusu pracownika delegowanego długoterminowo) jest nieproporcjonalna.</P></ITEM></LIST></P></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="ITALIC">2.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Ocena</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0075"><NO.P>75.</NO.P><TXT>Nowa kategoria pracowników delegowanych długoterminowo różni się od kategorii <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0038" REF.END="QE0038"/>zwykłych<QUOT.END REF.START="QS0038" CODE="201D" ID="QE0038"/> pracowników delegowanych. Kryterium zróżnicowania jest rzeczywisty okres delegowania: jeżeli przekracza on 12 miesięcy (wyjątkowo 18 miesięcy), powoduje przekształcenie pracownika delegowanego w pracownika delegowanego długoterminowo.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="12"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0076"><NO.P>76.</NO.P><TXT>Po upływie tego okresu pracownik delegowany (obecnie długoterminowo) korzysta z odmiennego systemu prawnego: oprócz warunków zatrudnienia, o których mowa w art. 3 ust. 1, mają do niego zastosowanie także warunki pracy państwa członkowskiego, w którym wykonywana jest praca.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0077"><NO.P>77.</NO.P><TXT>Jak wynika z motywu 9 dyrektywy 2018/957<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0030"><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0039" REF.END="QE0039"/>Delegowanie ma charakter tymczasowy. Pracownicy delegowani zazwyczaj wracają do państwa członkowskiego, z którego zostali delegowani, po zakończeniu pracy, na potrzeby której zostali delegowani. Jednak z uwagi na długotrwały charakter niektórych przypadków delegowania oraz ze względu na związek między rynkiem pracy przyjmującego państwa członkowskiego a pracownikami delegowanymi na takie długie okresy, w przypadku gdy delegowanie trwa przez okres dłuższy niż 12 miesięcy, przyjmujące państwa członkowskie powinny zapewnić, by przedsiębiorstwa delegujące pracowników na ich terytorium gwarantowały stosowanie wobec tych pracowników dodatkowych warunków zatrudnienia, których stosowanie do pracowników w państwie członkowskim, w którym wykonywana jest praca, jest obowiązkowe. Okres ten powinien zostać przedłużony w przypadku złożenia przez usługodawcę umotywowanego powiadomienia<QUOT.END REF.START="QS0039" CODE="201D" ID="QE0039"/>.</P></QUOT.S></NOTE>, dyrektywa ta nie prowadzi jednak do całkowitego zrównania pracowników delegowanych długoterminowo z pracownikami miejscowymi (krajowymi lub z innych państw członkowskich, którzy skorzystali ze swobody przemieszczania się).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0078"><NO.P>78.</NO.P><TXT>Jak wskazano w motywie 10 dyrektywy 2018/957, pracownicy delegowani długoterminowo zachowują sytuację prawną umocowaną w swobodzie świadczenia usług (objętą nią)<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0031"><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0040" REF.END="QE0040"/>Zapewnienie pracownikom lepszej ochrony jest niezbędne dla zagwarantowania swobody świadczenia usług na sprawiedliwych zasadach zarówno w perspektywie krótko-, jak i długoterminowej, w szczególności poprzez zapobieganie nadużywaniu praw gwarantowanych w traktatach. Przepisy zapewniające taką ochronę pracowników nie mogą jednak wpływać na prawo przedsiębiorstw delegujących pracowników na terytorium innego państwa członkowskiego do powoływania się na swobodę świadczenia usług, w tym w sytuacjach, gdy okres delegowania przekracza 12 lub, w stosownych przypadkach, 18 miesięcy. Wszelkie przepisy mające zastosowanie do pracowników delegowanych w związku z delegowaniem na okres przekraczający 12 lub, w stosownych przypadkach, 18 miesięcy muszą zatem być do pogodzenia z tą swobodą. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem ograniczenie swobody świadczenia usług dopuszcza się wyłącznie wtedy, gdy uzasadniają je nadrzędne względy interesu publicznego, i pod warunkiem że ograniczenia te są proporcjonalne i konieczne<QUOT.END REF.START="QS0040" CODE="201D" ID="QE0040"/>.</P></QUOT.S></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0079"><NO.P>79.</NO.P><TXT>Wbrew twierdzeniu, za którym opowiada się rząd polski, nowy art. 3 ust. 1a dyrektywy 96/71 nie zrównuje w pełni praw pracowników delegowanych długoterminowo z pracownikami miejscowymi, ponieważ:</TXT><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>Zgodnie z tym przepisem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0041" REF.END="QE0041"/>[a]kapit pierwszy niniejszego ustępu nie ma zastosowania do następujących kwestii: a) procedur, formalności i warunków zawierania i rozwiązywania umów o pracę, w tym klauzul o zakazie konkurencji; b) uzupełniających pracowniczych programów emerytalnych<QUOT.END REF.START="QS0041" CODE="201D" ID="QE0041"/>.</P></ITEM><ITEM><P>Zgodnie z art. 3 ust. 1a <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0042" REF.END="QE0042"/>wszelki[e] […] warunk[i] zatrudnienia […] państw[a] członkowski[ego], gdzie wykonywana jest praca<QUOT.END REF.START="QS0042" CODE="201D" ID="QE0042"/>, mają zastosowanie do pracowników delegowanych długoterminowo <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0043" REF.END="QE0043"/>bez względu na to, jakie prawo ma zastosowanie do danego stosunku pracy<QUOT.END REF.START="QS0043" CODE="201D" ID="QE0043"/>. Oznacza to, że w odniesieniu do tej kategorii pracowników delegowanych prawo prywatne międzynarodowe, które leży u podstaw ich stosunku prawnego, nie zostało zmienione, jak zaznacza Parlament Europejski w swoich uwagach<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0032"><P>Komisja broniła zmiany systemu prawnego w odniesieniu do indywidualnej umowy o pracę w przypadku pracowników delegowanych długoterminowo, zalecając, by miało do nich zastosowanie prawo pracy państwa przyjmującego. Zobacz art. 2a propozycji Komisji COM(2016) 128 i ocena skutków dokumentu roboczego Komisji SWD(2016) 52 final, s. 25.</P></NOTE>.</P></ITEM><ITEM><P>Zrównanie pracowników delegowanych długoterminowo z pracownikami miejscowymi następuje odnośnie do <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0044" REF.END="QE0044"/>wszelkich […] warunków zatrudnienia […] państw[a] członkowski[ego], gdzie wykonywana jest praca<QUOT.END REF.START="QS0044" CODE="201D" ID="QE0044"/>. Za takie należy uznać <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0045" REF.END="QE0045"/>warunki pracy oraz ochrony zdrowia i bezpieczeństwa pracowników<QUOT.END REF.START="QS0045" CODE="201D" ID="QE0045"/>, które są regulowane w dyrektywie 96/71, zgodnie z jej nowym art. 1 ust. 1. Różnice są zatem utrzymane w dziedzinach takich jak zabezpieczenie społeczne lub podatki.</P></ITEM></LIST></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0080"><NO.P>80.</NO.P><TXT>Moim zdaniem uregulowanie tej nowej kategorii pracowników delegowanych długoterminowo jest uzasadnione i zawiera ograniczenia proporcjonalne do swobody świadczenia usług, które są zgodne z art. 56 TFUE.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="13"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0081"><NO.P>81.</NO.P><TXT>Ustanowienie okresu 12 miesięcy (wyjątkowo 18 miesięcy) eliminuje niepewność istniejącą w pierwotnej wersji dyrektywy 96/71, zgodnie z której art. 2 ust. 1 pracownik delegowany oznaczał pracownika, który <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0046" REF.END="QE0046"/>przez ograniczony okres<QUOT.END REF.START="QS0046" CODE="201D" ID="QE0046"/> wykonuje swoją pracę na terytorium innego państwa członkowskiego niż państwo jego pochodzenia. Nowa zasada rozprasza w sposób oczywisty tę wątpliwość, poprzez wyjaśnienie, że za pracownika delegowanego długoterminowo będzie uważany pracownik, który kontynuuje swe delegowanie ponad 12 (lub 18) miesięcy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0082"><NO.P>82.</NO.P><TXT>Status pracownika delegowanego długoterminowo wydaje mi się również rozsądny, ponieważ dostosowuje się do sytuacji pracowników, którzy przebywają w przyjmującym państwie członkowskim przez długi okres, w związku z czym ich udział w rynku pracy tego państwa jest większy. Jest logiczne (i proporcjonalne), że w tej sytuacji ma do nich zastosowanie większa liczba zasad pracy państwa, do którego pracownik jest delegowany, przy jednoczesnym zachowaniu przez nich więzi z państwem, w którym ma siedzibę zatrudniające ich przedsiębiorstwo.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0083"><NO.P>83.</NO.P><TXT>Nie podzielam również zdania rządu polskiego, który uważa nowy system pracowników delegowanych długoterminowo za niezgodny z art. 9 rozporządzenia Rzym I.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0084"><NO.P>84.</NO.P><TXT>Artykuł ten odnosi się do <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0047" REF.END="QE0047"/>stosowania przepisów wymuszających swoje zastosowanie państwa sądu orzekającego<QUOT.END REF.START="QS0047" CODE="201D" ID="QE0047"/>, lecz nowy art. 3 ust. 1a dyrektywy 96/71 nie jest <HT TYPE="ITALIC">przepisem</HT> tego rodzaju.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0085"><NO.P>85.</NO.P><TXT>Związek dyrektywy 96/71 z rozporządzeniem Rzym I został określony w art. 8 (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0048" REF.END="QE0048"/>Indywidualne umowy o pracę<QUOT.END REF.START="QS0048" CODE="201D" ID="QE0048"/>) i art. 23 (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0049" REF.END="QE0049"/>Stosunek do innych przepisów prawa wspólnotowego<QUOT.END REF.START="QS0049" CODE="201D" ID="QE0049"/>) tego rozporządzenia<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0033"><P>Zobacz opinia w sprawie C‑620/18, pkt 191–200.</P></NOTE>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0086"><NO.P>86.</NO.P><TXT>Wreszcie rząd polski podnosi, że nowy art. 3 ust. 1a akapit trzeci dyrektywy 96/71 wprowadza nieproporcjonalne ograniczenie niezgodne z art. 56 TFUE, ponieważ w celu obliczenia kumulacji czasu uwzględnia on stanowisko pracy, a nie sytuację pracownika. Ponadto nie określa żadnego limitu czasowego w celu dokonania obliczenia czasu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0087"><NO.P>87.</NO.P><TXT>Jak utrzymują Rada i Parlament Europejski i jak wskazano w motywie 11 dyrektywy 2018/957, przepis ten ma na celu zapobieganie obchodzeniu i nadużywaniu statusu pracownika delegowanego długoterminowo. Gdyby było inaczej, wspomniany status mógłby być obchodzony poprzez zastąpienie pracowników delegowanych innymi pracownikami na tym samym stanowisku pracy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0088"><NO.P>88.</NO.P><TXT>Prawdą jest, że jak twierdzi rząd polski, w sformułowaniu wspomnianego przepisu występuje pewna niejasność, ponieważ nie ustalono w nim limitu czasowego w celu zsumowania okresów, w których delegowani pracownicy wykonują pracę na tym samym stanowisku.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0089"><NO.P>89.</NO.P><TXT>Jednakże rząd polski nie wykazuje w swoich uwagach, że istnieją inne, mniej restrykcyjne możliwości służące uniknięciu oszukańczych zachowań. Ogranicza się on do wskazania, że wystarczające byłyby środki dotyczące stwierdzania rzeczywistego delegowania oraz zapobiegania nadużyciom i obchodzeniu przepisów, o których mowa w art. 4 dyrektywy 2014/67<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0034"><P>Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/67/UE z dnia <DATE ISO="20140515">15 maja 2014 r.</DATE> w sprawie egzekwowania dyrektywy 96/71/WE dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług, zmieniająca rozporządzenie (UE) nr 1024/2012 w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0050" REF.END="QE0050"/>rozporządzenie w sprawie IMI<QUOT.END REF.START="QS0050" CODE="201D" ID="QE0050"/>) (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="159" PAGE.FIRST="11" DATE.PUB="2014">Dz.U. 2014, L 159, s. 11</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>. Jednakże środki te są w większym stopniu zaplanowane celem uniknięcia oszustw w przypadku pojedynczego delegowania niż łańcucha delegowania pracowników w celu wykonywania pracy na tym samym stanowisku.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0090"><NO.P>90.</NO.P><TXT>Proponuję zatem oddalić pierwszy zarzut nieważności w całości.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ></GR.SEQ><?PAGE NO="14"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">VII.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Zarzut trzeci: naruszenie art. 58 ust. 1 TFUE poprzez zastosowanie dyrektywy 2018/957 do sektora transportu</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0091"><NO.P>91.</NO.P><TXT>Ponieważ argumenty podniesione w ramach tego zarzutu są analogiczne do argumentów podniesionych w sprawie C‑620/18<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0035"><P>Punkty 172–180.</P></NOTE>, odsyłam do opinii w sprawie C‑620/18, zgodnie z którą zarzut ten należy oddalić.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">VIII.</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Wnioski</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0092"><NO.P>92.</NO.P><TXT>W świetle powyższych rozważań proponuję, aby Trybunał:</TXT><P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>1)</NO.P><TXT>Oddalił skargę wniesioną przez Rzeczpospolitą Polską.</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Obciążył Rzeczpospolitą Polską jej własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez Parlament Europejski i Radę Unii Europejskiej.</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>3)</NO.P><TXT>Obciążył Komisję Europejską oraz rządy francuski, niemiecki, niderlandzki i szwedzki ich własnymi kosztami.</TXT></NP></ITEM></LIST></P></NP.ECR></GR.SEQ></CONTENTS.CONCLUSION></CONCLUSION>