EUROPESE COMMISSIE

Brussel, 15.7.2025

COM(2025) 414 final

2025/0229(NLE)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN DE RAAD

tot wijziging van Verordening (EU) 2021/1173 van de Raad van 13 juli 2021 tot oprichting van de Gemeenschappelijke Onderneming Europese high-performance computing en tot intrekking van Verordening (EU) 2018/1488

TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

•Motivering en doel van het voorstel

Sinds de vaststelling van Verordening (EU) 2021/1173 van de Raad in 2021 is op het gebied van artificiële intelligentie (AI) een enorme technische vooruitgang geboekt en is AI wereldwijd een bijzonder strategisch en concurrerend gebied geworden. In opkomst zijn met name grootschalige AI-modellen voor algemene doeleinden, die belangrijke aanjagers vormen voor het economische concurrentievermogen en de innovatie. Deze modellen zijn cruciaal geworden bij het verbeteren van de productiviteit in diverse sectoren, ze transformeren gehele waardeketens en zijn derhalve bepalend voor de toekomstige economische waardecreatie. Naar verwachting zal de capaciteit van de volgende generatie van grensverleggende AI-modellen een sprong maken in de richting van algemene artificiële intelligentie (AGI), die in staat is om uiterst complexe en diverse taken uit te voeren en om dat even goed te doen als de mens. Regio’s die in staat zijn om dergelijke AI-modellen op grote schaal te ontwikkelen en te implementeren, zullen voorop lopen wat betreft de wereldwijde innovatie en zullen toptalent aantrekken. Tegelijkertijd hebben sectoren die vooroplopen in de wetenschap en de industrie, zoals de biotechnologie, het klimaatonderzoek, AI in de automobielsector en de lucht- en ruimtevaartsector, een aanzienlijke computingcapaciteit nodig om zich te kunnen wijden aan belangrijke wetenschappelijke ontdekkingen en industriële innovaties die worden aangedreven door AI.

Na de goedkeuring van het AI-innovatiepakket in februari 2024 3 is Verordening (EU) 2021/1173 in juni van dat jaar gewijzigd, waarbij voor de GO EuroHPC een nieuwe activiteitenpijler tot stand is gebracht om de onderneming in staat te stellen AI-fabrieken te verwerven, te upgraden en te exploiteren.

De meest geavanceerde van deze Europese AI-fabrieken zullen worden toegerust met supercomputers met maximaal 25 000 geavanceerde AI-processoren, waarmee echter uitsluitend AI-modellen van het middensegment kunnen worden ontwikkeld. Derhalve zijn aanzienlijke investeringen vereist om de computingcapaciteit van Europa naar een hoger niveau te tillen.

Op 9 april 2025 heeft de Europese Commissie het actieplan voor het AI-continent gelanceerd 4 , 5 . Dat is bedoeld om Europa te positioneren als wereldleider op het gebied van AI. Een belangrijke pijler van de daarbij gehanteerde strategie is het versterken van de Europese infrastructuur voor het trainen van geavanceerde AI-modellen, waarbij ook het in 2024 ontwikkelde concept van AI-fabrieken naar een hoger niveau wordt getild.

Naar verwachting zal de ontwikkeling van de volgende generatie grensverleggende AI-modellen grootschalige faciliteiten vereisen die beschikken over minstens drie tot vier keer meer geavanceerde AI-processoren dan het aantal dat nu beschikbaar is in de krachtigste AI-fabrieken. Daarbij moet rekening worden gehouden met het vermogen, het energieverbruik, de waterzuinigheid en de circulariteit. Deze faciliteiten zullen in staat zijn om op ongekende schaal bijzonder grootschalige AI-modellen en -toepassingen te ontwikkelen, te trainen en in te zetten (bv. AI-modellen met honderden biljoenen parameters).

AI-gigafabrieken zullen een AI-computinginfrastructuur van wereldklasse bieden voor Europese onderzoekers, ondernemers, de publieke sector en industriële spelers. Zij zullen de Europese industrie versterken, de ontwikkeling van volstrekt nieuwe AI-oplossingen mogelijk maken en ervoor zorgen dat de EU als AI-continent concurrerend en soeverein blijft in overeenstemming met het kompas voor concurrentievermogen 6 . Het algemene belang om samen met industriële spelers te investeren in dergelijke gigafabrieken bestaat erin dat de computinginfrastructuur voor AI in Europa daardoor wordt uitgebreid en versterkt, zodat de volgende generatie AI-modellen en -toepassingen voor wetenschappelijk, openbaar en industrieel gebruik kan worden ontwikkeld, geïmplementeerd en toegepast in Europa. Net als de AI-fabrieken zullen de AI-gigafabrieken in alle lidstaten onder specifieke toegangsvoorwaarden openstaan voor onderzoekers, belanghebbenden uit de publieke sector, startende ondernemingen en industriële spelers.

De bestaande mechanismen van Verordening (EU) 2021/1173 zijn thans niet in voldoende mate toegerust om de oprichting van AI-gigafabrieken te ondersteunen. Derhalve is een gerichte wijziging vereist om aan de GO EuroHPC de vereiste rechtsgrondslag te verschaffen teneinde de verbintenissen inzake de oprichting van AI-gigafabrieken in Europa te kunnen nakomen. Voorts zal deze wijziging de gemeenschappelijke onderneming specifiek een mandaat verlenen om handelingen tot oprichting van dergelijke AI-gigafabrieken te verrichten, rekening houdend met de specifieke kenmerken ervan.

De wijziging biedt tevens de mogelijkheid om strategische bepalingen met betrekking tot kwantumtechnologieën in te voeren in overeenstemming met de kwantumstrategie van de EU. Kwantumtechnologieën, waaronder kwantumcomputing, -communicatie, -detectie en -metrologie, zijn in opkomst als strategisch gebied voor de Unie, hebben het potentieel om belangrijke industrieën en maatschappelijke toepassingen te veranderen en kunnen een grote impact hebben op het industriële concurrentievermogen en de technologische soevereiniteit van de Unie. De Unie heeft aanzienlijke investeringen op dit gebied gedaan. Nu moet een pan-Europese agenda inzake kwantumonderzoek, -innovatie en -industrialisering worden gecoördineerd en uitgevoerd die voortbouwt op de bestaande sterke punten en die alle inspanningen afstemt op de gemeenschappelijke prioriteiten. Het wordt voor Europa steeds belangrijker om zijn wetenschappelijke uitmuntendheid en zijn innovatiepotentieel om te zetten in concrete marktkansen en daardoor bij te dragen aan de verwezenlijking van de doelstellingen van het kompas voor concurrentievermogen.

Deze wijziging versterkt het huidige mandaat van de GO EuroHPC op het gebied van kwantumtechnologieën teneinde:

·de ontwikkeling van een volledig Europees kwantumecosysteem te ondersteunen dat onderzoek, innovatie, de uitrol van infrastructuur, vaardigheden en industriële capaciteiten omvat;

·te zorgen voor het ontstaan van synergieën tussen kwantumtechnologische en klassieke HPC-infrastructuur, met name op het gebied van hybride systemen, simulaties en platforms voor gezamenlijke ontwikkeling;

·de technologische soevereiniteit van Europa te bevorderen door de capaciteiten op het gebied van kwantumondersteunende componenten te versterken en de afhankelijkheid op cruciale gebieden te verminderen.

•Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

Dit voorstel is bedoeld om het toepassingsgebied van Verordening (EU) 2024/1732 van de Raad uit te breiden, zodat de Unie kan inspelen op nieuwe technologische ontwikkelingen en strategische vereisten, namelijk op de aanzienlijke uitbreiding van de door AI geoptimaliseerde computingcapaciteit in Europa, en om de lidstaten op één lijn te brengen wat betreft de gezamenlijke prioriteiten op het gebied van kwantumtechnologieën door de bestaande versnippering van kwantumprogramma’s tussen de lidstaten van de Unie weg te werken.

•Verenigbaarheid met andere beleidsterreinen van de Unie

2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

•Rechtsgrondslag

De rechtsgrondslag voor het initiatief inzake de gemeenschappelijke onderneming wordt gevormd door artikel 187 en artikel 188, eerste alinea, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie.

•Subsidiariteit (bij niet-exclusieve bevoegdheid)

•Evenredigheid

De voorgestelde wijziging is in overeenstemming met het evenredigheidsbeginsel in de zin van artikel 5, lid 4, van het Verdrag betreffende de Europese Unie.

•Keuze van het instrument

Voor de oprichting en exploitatie van een gemeenschappelijke onderneming waaraan de Unie deelneemt, is een verordening van de Raad vereist. Ten aanzien van een dergelijke verordening wordt nu een wijziging voorgesteld.

3.EVALUATIE, RAADPLEGING VAN BELANGHEBBENDEN EN EFFECTBEOORDELING

•Evaluatie van bestaande wetgeving en controle van de resultaatgerichtheid ervan

•Raadpleging van belanghebbenden

De belanghebbenden zijn voor de doeleinden van de wijzigingen ten aanzien van de AI-gigafabrieken uitgebreid geraadpleegd. Deze raadpleging omvatte:

–een debat met de deelnemende staten in het kader van de raad van bestuur van de EuroHPC;

–gestructureerde discussies met belangrijke publieke en private spelers die relevant zijn voor het initiatief, waaronder vertegenwoordigers van regeringen, Europese en internationale bedrijven en particuliere en publieke financieringsinstellingen, zoals de Europese Investeringsbank Groep;

–een oproep tot het indienen van blijken van belangstelling, die liep van 9 april tot en met 20 juni 2025. Deze oproep was bedoeld om uit heel Europa ideeën te verzamelen, mogelijke consortia te identificeren en de nodige inzichten te vergaren om het raamwerk voor de ontwikkeling van AI-gigafabrieken te verfijnen.

Gelet op het bijzonder gerichte karakter van de wijzigingen aan de verordening, die aan de GO EuroHPC nu reeds het mandaat verlenen om op te treden op het gebied van AI en kwantumtechnologie, is een effectbeoordeling niet vereist.  

Wat betreft de kwantumtechnologieën weerspiegelt de wijziging de input die is vergaard in het kader van het openbare verzoek om input, die is gedaan bij de voorbereiding van de Europese strategie inzake kwantumtechnologieën.

Deze raadpleging, die is ingeleid door de Europese Commissie, heeft bijdragen opgeleverd van een breed spectrum van belanghebbenden, waaronder onderzoeksorganisaties, vertegenwoordigers van het bedrijfsleven, nationale autoriteiten en het maatschappelijke middenveld, en heeft het belang onderstreept van gecoördineerde maatregelen van de zijde van de Unie om de ontwikkeling van een uitgebreid kwantumecosysteem te ondersteunen. De voornaamste prioriteiten zijn: langetermijninvesteringen op het gebied van onderzoek, de ontwikkeling van infrastructuur, vaardigheden en onderwijs, industriële toepassing en internationale samenwerking.

Aanvullende input was afkomstig van:

–een debat met vertegenwoordigers van de uit deskundigen bestaande Coördinatiegroep kwantumtechnologie 7 , waarbij alle lidstaten betrokken zijn, en

–een intensieve interactie met deskundige werkgroepen uit alle lidstaten, die zijn opgericht onder coördinatie van de Coördinatiegroep kwantumtechnologie. De deskundige werkgroepen hebben een verslag uitgebracht 8 waarin een reeks gezamenlijke strategische prioriteiten en aanbevelingen zijn gepresenteerd ten aanzien van de ontwikkeling van kwantumtechnologieën in Europa.

Deze input heeft informatie bijgedragen voor de opname van kwantumtechnologieën in deze wijziging, waardoor de samenhang met de verwachtingen van de belanghebbenden en met de bredere strategische koers van de Unie op het gebied van digitale technologieën wordt gewaarborgd.

4.GEVOLGEN VOOR DE BEGROTING

5.OVERIGE ASPECTEN

•Artikelsgewijze toelichting

Deze wijziging komt tegemoet aan de belangrijke technologische ontwikkelingen op het gebied van AI die zich hebben voorgedaan sinds de oorspronkelijke verordening in werking is getreden, namelijk in 2021, en sinds zij laatstelijk is gewijzigd, namelijk in 2024.

Deze ontwikkelingen zijn in de gewijzigde artikelen van de verordening terug te vinden. Artikel 2, punt 3 quinquies, bevat de definitie van wat een AI-gigafabriek is.

Artikel 3, lid 2, punt h), bevat de nieuwe doelstelling ervan om de oprichting van AI-gigafabrieken te ondersteunen ter bevordering van de verdere ontwikkeling van een uiterst concurrerend en innovatief ecosysteem voor AI in de Unie.

In artikel 4, lid 1, punt i), wordt de nieuwe activiteit van de gemeenschappelijke onderneming op het gebied van AI-gigafabrieken gedefinieerd.

Artikel 5 wordt gewijzigd opdat rekening kan worden gehouden met de verhoging en het gebruik van de financiële bijdrage van de Unie.

Artikel 12 ter wordt ingevoegd om vast te stellen waar de AI-gigafabrieken zullen worden opgericht, wat de voorwaarden zijn voor de subsidiabiliteit van publiek-private consortia die voornemens zijn om dergelijke fabrieken onder te brengen, welke regels van toepassing zijn ten aanzien van het aandeel van en de voorwaarden voor bijdragen van de Unie en de deelnemende staten aan de oprichting van AI-gigafabrieken, welke evaluatiecriteria worden gehanteerd voor het selecteren van de gigafabrieken, wat de criteria zijn waaronder dergelijke fabrieken toegankelijk zijn voor het bredere publiek enz.

Artikel 16, lid 1, wordt gewijzigd om het gebruik van EuroHPC-supercomputers mogelijk te maken voor civiele en veiligheidstechnische doeleinden.

Door de wijziging wordt er tevens rekening mee gehouden dat met de GO EuroHPC de Europese kwantumstrategie wordt uitgevoerd.

Een nieuwe definitie wordt toegevoegd (artikel 2, punt 19 bis), waarin het begrip “nationaal kwantumkenniscentrum” wordt geïntroduceerd. Een dergelijk centrum wordt opgevat als een in een deelnemende staat gevestigde rechtspersoon die of een in een dergelijke staat gevestigd consortium dat toegang biedt tot kwantumtechnologieën, -instrumenten, -diensten en -infrastructuur. Deze centra hebben tot doel om gebruikers uit het bedrijfsleven, de academische wereld en overheidsinstanties te ondersteunen en om de ontwikkeling van vaardigheden, opleiding, netwerken en voorlichtingsactiviteiten op het gebied van kwantumtechnologie te bevorderen.

Artikel 3, lid 1, wordt gewijzigd om de bijgewerkte taak van de gemeenschappelijke onderneming te weerspiegelen, namelijk het ondersteunen van de ontwikkeling en de acceptatie van vraaggestuurde en gebruikersgerichte innovatieve en concurrerende supercomputersystemen en kwantumtechnologieën. Artikel 3, lid 2, punt f bis), bevat de nieuwe doelstelling van de gemeenschappelijke onderneming om geavanceerd wetenschappelijk en toegepast onderzoek en innovatie op het gebied van kwantumtechnologieën te ondersteunen.

Door de wijziging wordt ook een nieuw punt j) toegevoegd aan artikel 4, lid 1, waarbij een pijler kwantumtechnologieën wordt ingesteld, die gericht is op het gehele Europese kwantumecosysteem, met inbegrip van kwantumcomputers, -simulatie, -communicatie, -detectie en -metrologie.

Het toepassingsgebied van de maatregelen omvat:

·wetenschappelijk onderzoek en technologische innovatie op het gebied van kwantumtechnologie;

·industrialisering en opschaling van kwantumtechnologieën, met inbegrip van ondersteuning van startende ondernemingen en disruptieve innovatie;

·de ontwikkeling van een netwerk van nationale kwantumkenniscentra, de opname van kwantumtoepassingen in strategische sectoren en normalisatie;

·de ontwikkeling van vaardigheden en mobiliteit en de bevordering van een sterk en inclusief arbeidspotentieel op het gebied van kwantumtechnologie;

·internationale samenwerking in overeenstemming met het buitenlandse beleid van de Unie.

Om de GO EuroHPC bij te staan bij het uitvoeren van de kwantumstrategie wordt in artikel 4 van de bijlage het begrip “adviesgroep inzake de kwantumstrategie” geïntroduceerd en worden de taken van de adviesgroep nader omschreven in artikel 14 ter van voornoemde bijlage.

2025/0229 (NLE)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN DE RAAD

tot wijziging van Verordening (EU) 2021/1173 van de Raad van 13 juli 2021 tot oprichting van de Gemeenschappelijke Onderneming Europese high-performance computing en tot intrekking van Verordening (EU) 2018/1488

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 187 en artikel 188, eerste alinea,

Gezien het voorstel van de Europese Commissie,

Gezien het advies van het Europees Parlement 9 ,

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité 10 ,

Overwegende hetgeen volgt:

(1)Verordening (EU) 2024/1689 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van geharmoniseerde regels betreffende artificiële intelligentie (“AI-verordening”) heeft ten doel om de werking van de interne markt te verbeteren door een uniform rechtskader vast te stellen, met name voor de ontwikkeling, het in de handel brengen en het gebruik van AI in overeenstemming met de waarden van de Unie.

(2)Sinds 2021, toen Verordening (EU) 2021/1173 van de Raad werd vastgesteld, is op het gebied van AI enorme technische vooruitgang geboekt en is AI wereldwijd een zeer strategisch en betwist domein geworden. De Europese Unie loopt voorop bij het ondersteunen van verantwoorde innovatie op het gebied van AI door innovatie te begeleiden, waarborgen te bieden en een wereldwijde governance te ontwikkelen.

(3)Grootschalige AI-modellen voor algemene doeleinden zijn in opkomst als essentiële aanjagers voor economisch concurrentievermogen en innovatie. Deze modellen gaan een cruciale rol spelen bij het verbeteren van de productiviteit in diverse sectoren, ze transformeren hele waardeketens en zijn derhalve bepalend voor de toekomstige economische waardecreatie. Naar verwachting zal de capaciteit van de volgende generatie van grensverleggende AI-modellen een sprong maken in de richting van algemene artificiële intelligentie (AGI), die in staat is om uiterst complexe en diverse taken uit te voeren en om dat even goed te doen als de mens. Regio’s die in staat zijn om dergelijke AI-modellen op grote schaal te ontwikkelen en te implementeren, zullen voorop lopen wat betreft de wereldwijde innovatie en zullen toptalent aantrekken. Tegelijkertijd hebben sectoren die vooroplopen in wetenschap en industrie, zoals biotechnologie, klimaat, de automobielsector, defensie en de lucht- en ruimtevaart, aanzienlijke computingcapaciteit nodig om zich te kunnen wijden aan belangrijke wetenschappelijke ontdekkingen en industriële innovaties die worden aangedreven door AI. Synergieën tussen deze activiteiten en die van andere programma’s van de Unie, zoals het ruimtevaartprogramma van de Europese Unie, zullen worden benut, met passende waarborgen om de strategische belangen van de Unie en haar lidstaten te beschermen.

(4)De meest geavanceerde AI-fabrieken in Europa zullen worden toegerust met supercomputers met maximaal 25 000 geavanceerde AI-processoren, waarmee echter uitsluitend midrange-AI-modellen kunnen worden ontwikkeld. Derhalve zijn aanzienlijke investeringen vereist om de computingcapaciteit van Europa naar een hoger niveau te tillen.

(5)Op 9 april 2025 heeft de Commissie het actieplan voor het AI-continent 11 gelanceerd. Dat is bedoeld om Europa te positioneren als wereldleider op het gebied van AI. Een belangrijke pijler van de daarbij gehanteerde strategie is het versterken van de Europese infrastructuur voor het trainen van geavanceerde AI-modellen, waarbij ook het in 2024 ontwikkelde concept van AI-fabrieken naar een hoger niveau wordt getild.

(6)Naar verwachting zal de ontwikkeling van de volgende generatie grensverleggende AI-modellen grootschalige faciliteiten vereisen die beschikken over minstens drie tot vier keer meer geavanceerde AI-processoren dan het aantal dat thans beschikbaar is in de krachtigste AI-fabrieken. Daarbij moet rekening worden gehouden met het vermogen, het energieverbruik, de waterzuinigheid en de circulariteit. De bestaande mechanismen van Verordening (EU) 2021/1173 zijn thans niet toegerust om de oprichting en exploitatie van AI-gigafabrieken te ondersteunen. Een gerichte wijziging is derhalve noodzakelijk om aan de Gemeenschappelijke Onderneming EuroHPC de vereiste rechtsgrondslag te verschaffen teneinde de verbintenissen met betrekking tot de oprichting en exploitatie van AI-gigafabrieken in Europa na te komen.

(7)Het versterken van de wetenschappelijke en technologische basis van de Unie wordt steeds belangrijker voor haar concurrentievermogen en strategische autonomie op lange termijn. AI heeft namelijk het potentieel om wetenschappelijke ontdekkingen te versnellen en de onderzoekscapaciteiten op alle gebieden te verbeteren. Het is derhalve van wezenlijk belang dat particuliere en publieke gebruikers van AI, met name kmo’s en doorgroeiende ondernemingen, in de Unie kunnen profiteren van een supercomputinginfrastructuur van wereldklasse om het leiderschap van Europa op het gebied van onderzoek en innovatie te behouden en te versterken.

(8)In het op 29 januari 2025 vastgestelde kompas voor concurrentievermogen van de Europese Commissie worden strategische technologieën, waaronder kwantumtechnologieën en high-performance computing, aangemerkt als wezenlijke pijlers voor het waarborgen van de technologische soevereiniteit, de economische veerkracht en het wereldwijde leiderschap van Europa. Bij de ontwikkeling van het kompas is tevens benadrukt dat gecoördineerde investeringen en de ontwikkeling van ecosystemen vereist zijn op het gebied van onderzoek, infrastructuur, industrie en vaardigheden om het concurrentievermogen van de Unie op deze gebieden te versterken.

(9)Als aanvulling hierop wordt in de Europese kwantumstrategie, die zal worden vastgesteld in juli 2025, een uitgebreid kader gedefinieerd om kwantumonderzoek, innovatie, industrialisering en de toepassing van kwantumtechnologieën en -infrastructuur te versnellen. Het doel is om een duurzaam en concurrerend kwantumecosysteem op te bouwen dat zowel computing, communicatie, detectie als metrologie omvat en dat in sterke mate de focus legt op de ontwikkeling van vaardigheden en internationale samenwerking.

(10)Gelet op het beleidsbelang van dit initiatief moeten de bedragen die aanvankelijk zijn toegewezen uit Horizon Europa, het programma Digitaal Europa en de Connecting Europe Facility worden verhoogd om de Unie in staat te stellen om, afhankelijk van de beschikbare begrotingsmiddelen, haar doelstelling te verwezenlijken.

(11)Gelet op de snelle technologische ontwikkelingen op dit gebied en op het veranderende beleid van de Unie op het gebied van AI, zullen de AI-gigafabrieken in de komende jaren mogelijkerwijs een aanzienlijke aanvullende financiering van de Unie moeten ontvangen. Gelet op deze specifieke beleidscontext moet het mogelijk zijn om aan de gemeenschappelijke onderneming een aanvullende financiering van de Unie toe te kennen die hoger is dan de bedragen van artikel 5, lid 1. Deze aanvullende bijdrage moet door andere leden van de gemeenschappelijke onderneming op zijn minst worden geëvenaard.

(12)Om de ontwikkeling van AI-gigafabrieken in de gehele Unie te versnellen, kunnen de lidstaten besluiten om gebruik te maken van hun resterende toewijzingen uit de herstel- en veerkrachtfaciliteit om hun nationale bijdragen aan een AI-gigafabriek te financieren. Daartoe moeten de lidstaten de toestemming krijgen om bij te dragen aan de gemeenschappelijke onderneming te leveren ter ondersteuning van projecten inzake AI-gigafabrieken.

(13)Ook moet de Unie aanvullende bijdragen aan AI-gigafabrieken kunnen leveren uit andere programma’s die niet zijn opgenomen in artikel 5, lid 1. In dat verband moeten op ad-hocbasis specifieke bijdrageovereenkomsten worden ondertekend, op voorwaarde dat één of meerdere andere leden van de gemeenschappelijke onderneming een evenredige bijdrage leveren. In die overeenkomsten wordt een duidelijke omschrijving van het beoogde gebruik van de toevertrouwde middelen alsook een tijdschema voor de uitvoering opgenomen in overeenstemming met het relevante werkprogramma van de Commissie,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Verordening (EU) 2021/1173 wordt als volgt gewijzigd:

(1)Artikel 2 wordt als volgt gewijzigd:

(2)het volgende punt 3 quater) wordt toegevoegd:

“3 quater)    “AI-gigafabriek”: een ultramoderne grootschalige faciliteit met voldoende capaciteit voor het beheer van de volledige levenscyclus van bijzonder grootschalige AI-modellen en -toepassingen, daaronder begrepen de ontwikkeling, training, afstemming en grootschalige inferentie ervan, die een diensteninfrastructuur voor supercomputing biedt, bestaande in computingcapaciteit die is geoptimaliseerd met behulp van AI, een ondersteunende datacentrum-infrastructuur (met inbegrip van opslag en netwerken met hoge capaciteit), speciale beveiligde cloudomgevingen voor gebruikers en gespecialiseerde en beveiligde AI-gerichte ondersteunende diensten voor de geavanceerde activiteiten ervan, ondersteund door een milieuvriendelijk energievoorzieningssysteem;”;

(3)het volgende punt 3 quinquies) wordt toegevoegd:

“3 quinquies)    “AI-gigafabrieksconsortium”: een naar behoren in de Unie opgerichte vereniging van rechtspersonen die zich hebben verenigd in een consortium om een AI-gigafabriek op te richten en te exploiteren en die de respectieve taken en verantwoordelijkheden van deze entiteiten ten behoeve van de levensduur van de opgerichte AI-gigafabriek vaststellen, dan wel een nieuwe rechtspersoon die is opgericht met als doel om een AI-gigafabriek op te richten en te exploiteren en die een in een lidstaat erkende rechtsvorm heeft. Het AI-gigafabrieksconsortium wordt opgericht voor een periode van minstens vijf jaar. Een of meerdere van de particuliere partners van een dergelijk consortium kunnen behoren tot de particuliere leden van de gemeenschappelijke onderneming;”;

(4)het volgende punt 3 sexies) wordt toegevoegd:

“3 sexies) “AI-gigafabriekscoördinator”: een naar behoren in de Unie opgerichte rechtspersoon die tevens bestaansrecht heeft op grond van het recht van een lidstaat van vestiging, die rechtens bevoegd is om het AI-gigafabrieksconsortium te vertegenwoordigen en die de handelingsbekwaamheid en bevoegdheid heeft om de vestigingsovereenkomst voor een AI-gigafabriek te sluiten, uit te voeren en na te komen. De AI-gigafabriekscoördinator heeft zijn hoofdkantoor in de Unie en staat via een eigendomsbelang of via andere middelen, zoals gedefinieerd in hoofdstuk IV van Verordening (EU) 2024/1624 en in de relevante beginselen van het mededingingsrecht van de Unie, onder de directe of indirecte zeggenschap van rechtspersonen of natuurlijke personen die gevestigd zijn in de Unie. De coördinator kan tevens een bestaande gastentiteit zijn die een deelnemende staat vertegenwoordigt die een lidstaat is, of een gastconsortium van deelnemende staten zijn;”;

(5)het volgende punt 3 septies) wordt toegevoegd:

“3 septies) “vestigingsovereenkomst voor een AI-gigafabriek”: een administratieve overeenkomst tussen de gemeenschappelijke onderneming en de AI-gigafabriekscoördinator die wordt gesloten teneinde een AI-gigafabriek onder te brengen en te exploiteren;”;

(6)het volgende punt 3 octies) wordt toegevoegd:

“3 octies) “gastentiteit voor de AI-gigafabriek”: een door het AI-gigafabrieksconsortium aangewezen juridische entiteit die een AI-gigafabriek en de diensten daarvan onderbrengt en exploiteert, en die is gevestigd in een deelnemende staat die een lidstaat is;”;

(7)het volgende punt 3 novies) wordt toegevoegd:

“3 novies) “samenwerkingsovereenkomst inzake AI-gigafabrieken”: een overeenkomst tussen de gemeenschappelijke onderneming en een derde staat waarin de voorwaarden voor de toegang tot AI-gigafabrieken worden vastgesteld ten aanzien van juridische entiteiten die via een eigendomsbelang of anders onder de directe of indirecte zeggenschap staan van rechtspersonen of natuurlijke personen die in dat derde land gevestigd zijn;”;

(8)het volgende punt 19 bis) wordt toegevoegd:

“19 bis) “nationaal kwantumkenniscentrum”: een in een deelnemende staat gevestigde juridische entiteit die of een in een deelnemende staat gevestigd consortium van rechtspersonen dat aan gebruikers uit de industrie, met inbegrip van kmo’s, de academische wereld en overheidsinstanties, op verzoek toegang biedt tot kwantumtechnologieën, -instrumenten, -toepassingen en -diensten alsook tot nationale of Europese kwantuminfrastructuur en die/dat deskundigheid, vaardigheden, opleiding, netwerken en voorlichting aanbiedt.”.

(9)Artikel 3 wordt als volgt gewijzigd:

(10)lid 1 wordt vervangen door:

“De gemeenschappelijke onderneming heeft als opdracht om in de Unie een wereldwijd toonaangevend ecosysteem van gefedereerde, beveiligde en hypergeconnecteerde supercomputing-, kwantumcomputing-, diensten- en data-infrastructuur te ontwikkelen, uit te rollen, uit te breiden en in stand te houden. Daarnaast zal de gemeenschappelijke onderneming bijdragen aan de ontwikkeling en invoering van vraag- en gebruikersgestuurde innovatieve en concurrerende supercomputingsystemen en kwantumtechnologieën en -systemen op basis van een toeleveringsketen die zorgt voor componenten, technologieën en kennis, die het risico op verstoringen beperkt en die de ontwikkeling mogelijk maakt van een breed scala aan toepassingen die voor die systemen zijn geoptimaliseerd, en het gebruik van die supercomputinginfrastructuur uitbreiden tot een groot aantal publieke en particuliere gebruikers, en de dubbele transitie alsook de ontwikkeling van sleutelvaardigheden voor de Europese wetenschap en industrie ondersteunen.”;

(11)aan lid 2 wordt het volgende punt f bis) toegevoegd:

“f bis) ondersteunen van geavanceerd wetenschappelijk en toegepast onderzoek en innovatie op het gebied van kwantumtechnologieën, de overgang van dergelijke technologieën van het laboratorium naar de fabriek en de toepassing, invoering en integratie ervan in kwantuminfrastructuur van wereldklasse ten behoeve van de totstandbrenging van een dynamisch, innovatief en veerkrachtig kwantumecosysteem in de gehele Unie en ter waarborging van wetenschappelijke en industrieel leiderschap, het concurrentievermogen, de strategische autonomie en de technologische soevereiniteit van de Unie op het gebied van kwantumcomputing, -communicatie en -sensoren.”;

(12)in lid 2 wordt punt h) vervangen door:

“h) de AI-fabrieken ontwikkelen en exploiteren, en de oprichting van en toegang tot AI-gigafabrieken en de diensten daarvan ondersteunen, ter ondersteuning van de verdere ontwikkeling van een zeer concurrerend en innovatief AI-ecosysteem in de Unie.”;

(13)lid 3 wordt vervangen door:

“De gemeenschappelijke onderneming behartigt de belangen van de Unie bij de aankoop van supercomputers en ondersteunt de ontwikkeling en invoering van HPC- en kwantumtechnologieën, -systemen en -toepassingen. Zij maakt een benadering van medeontwerp mogelijk voor de verwerving van supercomputers van wereldklasse en waarborgt tegelijk de beveiliging van de toeleveringsketen van verworven technologieën en systemen. Zij draagt bij tot de strategische autonomie van de Unie, ondersteunt de ontwikkeling van technologieën en toepassingen die de Europese toeleveringsketens van high-performance computing en kwantumtechnologieën versterken en bevordert de integratie ervan in systemen die voorzien in een groot aantal wetenschappelijke, maatschappelijke, ecologische, industriële en beveiligingsbehoeften.”.

(14)Artikel 4 wordt als volgt gewijzigd:

(15)aan lid 1 wordt het volgende punt i) toegevoegd:

“i) de pijler AI-gigafabrieken, die activiteiten omvat van AI-gigafabrieken, die tijdens hun exploitatie kunnen worden verbonden met het EuroHPC-netwerk van AI-fabrieken om een naadloze integratie en kennisuitwisseling binnen het Europese ecosysteem voor artificiële intelligentie te waarborgen; die pijler omvat de volgende activiteiten:

i)het bieden van een AI-computinginfrastructuur van wereldklasse aan Europese onderzoekers, ondernemers en industriële spelers;

ii)het mogelijk maken van de ontwikkeling van nieuwe oplossingen op het gebied van artificiële intelligentie in alle publieke en private sectoren, en

iii)het waarborgen van het concurrentievermogen en de soevereiniteit van de Unie als AI-continent;”;

(16)aan lid 1 wordt het volgende punt j) toegevoegd:

“j) De pijler Kwantumtechnologieën, die gericht is op het volledige kwantumecosysteem en de toepassingsgebieden van kwantumcomputing en -simulatie, kwantumcommunicatie en kwantumdetectie en metrologie, en die de veiligheid en veerkracht waarborgt van de kwantumtoeleveringsketen en van de technologieën die deze keten ondersteunen; die pijler omvat onder meer activiteiten die gericht zijn op:

a) wetenschappelijk en technologisch onderzoek en wetenschappelijke en technologische innovatie: bevordering van onderzoeksexcellentie op het gebied van kwantumwetenschap en -technologiegebieden;

b) de overgang van het laboratorium naar de fabriek en de ontwikkeling van ecosystemen: ondersteunen van de ontwikkeling en invoering van geavanceerde vormen van kwantuminfrastructuur; stimuleren van de industrialisering van kwantumtechnologieën door de opname van kwantumtoepassingen in belangrijke publieke en industriële sectoren te ondersteunen, waarbij ervoor wordt gezorgd dat de vooruitgang op alle kwantumgebieden wordt omgezet in praktische toepassingen, met inbegrip van de ontwikkeling van leidende markten; bevorderen van Europese en internationale normen, en ondersteunen van de ontwikkeling en netwerkvorming van nationale kenniscentra voor kwantumtechnologie in heel Europa;

c) vaardigheden en talent: ontwikkelen van een concurrerend en inclusief personeelsbestand op het gebied van kwantumonderzoek en kwantumengineering door in alle belangrijke kwantumgerelateerde disciplines en op alle relevante technische gebieden te voorzien in gecoördineerde initiatieven op het gebied van onderwijs, opleiding en mobiliteit;

d) internationale samenwerking: ontwikkelen van internationale samenwerking op het gebied van kwantumtechnologieën om wereldwijde wetenschappelijke en maatschappelijke uitdagingen aan te pakken in overeenstemming met de doelstellingen van het buitenlandse beleid en de internationale verbintenissen van de Unie.”.

(17)Artikel 5 wordt als volgt gewijzigd:

(18)lid 1 wordt vervangen door:

“De financiële bijdrage van de Unie aan de gemeenschappelijke onderneming, met inbegrip van EER-kredieten, bedraagt tot 3 972 300 000 EUR, inclusief 92 000 000 EUR voor administratieve kosten, op voorwaarde dat dat bedrag ten minste gelijk is aan de bijdrage van de deelnemende staten, en is bij wijze van indicatie als volgt verdeeld:

(a)tot 1 660 000 000 EUR uit Horizon Europa;

(b)tot 2 012 300 000 EUR uit het programma Digitaal Europa;

(c)tot 300 000 000 EUR uit de Connecting Europe Facility.”;

(19)aan lid 1 wordt een nieuwe alinea toegevoegd:

“Extra middelen uit Horizon Europa, het programma Digitaal Europa en de Connecting Europe Facility kunnen de in de eerste alinea bedoelde bijdrage van de Unie aanvullen, op voorwaarde dat de extra bedragen ten minste gelijk zijn aan de bijdrage van een of meer andere leden van de gemeenschappelijke onderneming dan de Unie. Deze extra bijdrage van de Unie wordt uitsluitend bestemd voor de pijler van artikel 4, lid 1, punt i). Deze extra middelen worden niet meegeteld bij de berekening van de maximale financiële bijdrage van de Unie.”;

(20)lid 3 wordt vervangen door:

“Extra middelen uit andere programma’s van de Unie dan en ter aanvulling van de programma’s als bedoeld in lid 1 van dit artikel kunnen aan de gemeenschappelijke onderneming worden toegekend ter ondersteuning van de in artikel 4 bedoelde activiteitenpijlers, met uitzondering van de in artikel 4, lid 1, punt a), bedoelde activiteiten. Deze extra middelen worden niet meegeteld bij de berekening van de maximale financiële bijdrage van de Unie.”;

(21)een nieuw lid 4 bis wordt toegevoegd:

“Voor de bijdragen die aan de gemeenschappelijke onderneming worden toevertrouwd overeenkomstig de leden 3 en 4 van dit artikel zijn de vereisten van artikel 158 van Verordening (EU, Euratom) 2024/2509 van toepassing. Wanneer deze extra bijdragen van de Unie betrekking hebben op de pijler als bedoeld in artikel 4, lid 1, punt i), leveren een of meer van de andere leden van de gemeenschappelijke onderneming extra bijdragen die evenredig zijn aan de bijdragen van de Unie.”;

(22)lid 6 wordt geschrapt;

(23)lid 7 wordt geschrapt;

(24)lid 8 wordt geschrapt.

(25)Het volgende artikel 12 ter wordt toegevoegd:

“Artikel 12 ter

AI-gigafabriek

1.Er wordt een AI-gigafabriek gevestigd in een lidstaat. Deze wordt financieel ondersteund door middel van een partnerschap tussen de Unie en een of meer deelnemende staten, die worden vertegenwoordigd via de gemeenschappelijke onderneming, en een AI-gigafabrieksconsortium, dat een of meer leveranciers van technologische infrastructuur kan omvatten, die in rechte worden vertegenwoordigd door een AI-gigafabriekscoördinator.

2.Deelname aan een AI-gigafabrieksconsortium van juridische entiteiten uit niet-deelnemende staten kan worden beperkt of uitgesloten wanneer deze deelname wordt geacht in strijd te zijn met de strategische activa, de belangen, de autonomie of de veiligheid van de Unie. Overeenkomstig Verordening (EU) 2021/695, Verordening (EU) 2021/694 en Verordening (EU) 2021/1153 kan bij de oproep tot het indienen van blijken van belangstelling voor de selectie van een AI-gigafabrieksconsortium de deelname aan dat consortium worden beperkt tot juridische entiteiten die uitsluitend zijn gevestigd in deelnemende staten of tot juridische entiteiten die zijn gevestigd in specifieke geassocieerde landen van het kaderprogramma Horizon Europa, het programma Digitaal Europa en mogelijke daaropvolgende relevante financieringsprogramma’s van de Unie of in andere derde landen in aanvulling op de deelnemende staten. De in dit lid bedoelde beperkingen en uitsluitingen zijn in beginsel niet van toepassing op juridische entiteiten die zijn gevestigd in derde landen die met de Unie een samenwerkingsovereenkomst voor een AI-gigafabriek of een soortgelijke overeenkomst hebben ondertekend. In de oproep tot het indienen van blijken van belangstelling voor de selectie van een AI-gigafabriek kan worden vastgesteld dat ook juridische entiteiten uit andere derde landen in aanmerking komen, op voorwaarde dat zij voldoen aan de vereisten die aan deze juridische entiteiten worden gesteld om de bescherming van de veiligheidsbelangen van de Unie en de lidstaten te waarborgen en om de bescherming van gegevens die zijn opgenomen in gerubriceerde documenten te waarborgen. Die vereisten worden vastgesteld in het werkprogramma.

3.Aan het AI-gigafabrieksconsortium wordt een passend bewijsstuk verstrekt waaruit de verbintenis blijkt van de lidstaat waar de gastentiteit voor de AI-gigafabriek is gevestigd of van de bevoegde autoriteiten van de deelnemende staten aan het AI-gigafabrieksconsortium.

4.De in artikel 5 bedoelde financiële bijdrage van de Unie dekt hoogstens 17 % van de investeringen in kapitaaluitgaven (capex) voor de totale computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek, of van een vooraf overeengekomen gegarandeerde aankoop van toegangstijd tot de AI-gigafabriek die overeenkomt met een gehuurde capaciteit van de capex. Een of meer deelnemende staten moeten de bijdrage van de Unie op zijn minst evenaren. De resterende investeringen en de operationele uitgaven (opex) van de AI-gigafabriek worden gedekt door het AI-gigafabrieksconsortium.

5.Een geselecteerde AI-fabriek kan in aanzienlijke mate worden opgeschaald tot een AI-gigafabriek. In dat geval wordt de financiële steun die door de Unie reeds aan deze AI-fabriek wordt verleend geacht onderdeel uit te maken van de bijdrage van de Unie aan de capex voor de computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek. De in artikel 10 bedoelde vestigingsovereenkomst voor een AI-fabriek wordt indien nodig op passende wijze aangepast. De aanvullende investeringen in de betreffende AI-fabriek die deze tot een AI-gigafabriek maken, en de operationele uitgaven (opex) van de AI-gigafabriek worden gedekt door het AI-gigafabrieksconsortium.

6.In onderlinge overeenstemming met de gemeenschappelijke onderneming kunnen deelnemende staten die een lidstaat zijn hun respectieve vrijwillige bijdragen, met inbegrip van de in lid 4 van dit artikel bedoelde bijdragen en mogelijke andere extra bijdragen, geheel of gedeeltelijk toewijzen aan een specifieke AI-gigafabriek. Zij kunnen dit doen via de gemeenschappelijke onderneming, die de middelen vervolgens namens hen beheert en deze uitkeert aan de aangewezen AI-gigafabriek.

7.De gemeenschappelijke onderneming is eigenaar van het deel van de computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek dat overeenkomt met de in de leden 4 en 5 gespecificeerde bijdrage van de Unie. De looptijd van deze eigendom of van de in lid 4 bedoelde gehuurde capaciteit bedraagt ten minste vijf jaar vanaf de aanvang van de activiteiten van de AI-gigafabriek en wordt in de gesloten vestigingsovereenkomst voor de AI-gigafabriek nader gespecificeerd. Deze looptijd wordt verlengd wanneer de computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek aanzienlijk wordt geüpgraded. Onverminderd de ontbinding van de gemeenschappelijke onderneming in de zin van artikel 23, lid 4, van de statuten wordt de eigendom overgedragen overeenkomstig de vestigingsovereenkomst voor de AI-gigafabriek of onder de in die overeenkomst vastgestelde voorwaarden verlengd voor een overeengekomen periode. Indien de eigendom wordt overgedragen aan het AI-gigafabrieksconsortium, wordt de restwaarde van de computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek omgezet in equivalente toegangsrechten voor de Unie. Indien de eigendom niet wordt overgedragen aan het AI-gigafabrieksconsortium volgens de vestigingsovereenkomst, maar een besluit tot buitengebruikstelling wordt vastgesteld, worden de betreffende kosten gedragen door het AI-gigafabrieksconsortium.

8.De toegangsrechten van de Unie en de deelnemende staten tot de AI-gigafabriek zijn direct evenredig met hun respectieve financiële bijdragen aan de capex voor de computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek dan wel met de vooraf overeengekomen gegarandeerde aankoop van toegangstijd tot de AI-gigafabriek.

9.De raad van bestuur van de gemeenschappelijke onderneming bepaalt het volgende:

(a)de voorwaarden voor de toegangstijd van de Unie tot de AI-gigafabrieken;

(b)specifieke regels inzake de voorwaarden van toegang tot AI-gigafabrieken die betrekking hebben op de toewijzing van toegangstijd voor projecten en activiteiten die als van strategisch belang voor de Unie worden beschouwd.

10.Bij het vaststellen van de voorwaarden voor de toegangstijd van de Unie overeenkomstig lid 9 zorgt de raad van bestuur ervoor dat toegang:

(a)wordt verleend aan gebruikers die verblijven, gevestigd zijn of zich bevinden in een lidstaat of een derde land dat is geassocieerd met het programma Digitaal Europa, met Horizon Europa of met de Connecting Europe Facility;

(b)kosteloos is voor gebruikers die afkomstig zijn van publiekrechtelijke entiteiten. Toegang moet tevens kosteloos zijn voor industriële gebruikers van toepassingen in verband met onderzoeks- en innovatieactiviteiten die worden gefinancierd met middelen uit Horizon Europa, het programma Digitaal Europa of de Connecting Europe Facility, alsook voor toepassingen die een excellentiekeur hebben ontvangen in het kader van Horizon Europa of het programma Digitaal Europa, alsook voor particuliere innovatieactiviteiten van kmo’s en doorgroeiende ondernemingen;

(c)tevens gereserveerde computingmiddelen omvat specifiek voor onderzoeksprojecten die worden gefinancierd door de Unie, zodat beschikbaarheid en de prioriteit inzake planning worden gewaarborgd.

11.De raad van bestuur houdt toezicht op het aandeel van de toegangstijd van de Unie ten aanzien van de verschillende soorten gebruikers in de zin van lid 10, punt a). Indien ten aanzien van de verschillende soorten gebruikers sprake is van een aanzienlijke onevenwichtigheid tussen het aandeel van de toegangstijd en de vraag, treft de raad van bestuur passende corrigerende maatregelen om deze onevenwichtigheid te verhelpen.

12.Bijdragen van de Unie of van de deelnemende staten zijn onderworpen aan voorwaarden die ertoe strekken de strategische belangen van de Unie te beschermen. De specifieke voorwaarden als bedoeld in dit lid worden vastgesteld in een speciale vestigingsovereenkomst voor een AI-gigafabriek, die wordt gesloten tussen de gemeenschappelijke onderneming en het AI-gigafabrieksconsortium. Op de vestigingsovereenkomst voor een AI-gigafabriek is het recht van de Unie van toepassing, aangevuld door het recht van de lidstaat waar de gastentiteit is gevestigd voor aangelegenheden die niet onder deze verordening of andere rechtshandelingen van de Unie vallen. De vestigingsovereenkomst voor een AI-gigafabriek:

(a)bevat een gedetailleerde omschrijving ten aanzien van de eigendoms- en governancestructuur van de AI-gigafabriek;

(b)bevat bepalingen die erop zien dat de AI-gigafabriek door de Unie op doeltreffende wijze wordt gecontroleerd en gemonitord ter bescherming van de strategische activa, de belangen, de autonomie en de veiligheid van de Unie;

(c)bevat een specificatie van de financiële bijdragen van de Unie, van de deelnemende staten en van de publieke en/of particuliere partners van het AI-gigafabrieksconsortium, met inbegrip van, indien nodig, de in lid 8 genoemde gegarandeerde toegangstijd tot de AI-gigafabriek alsook de looptijd ervan;

(d)bevat, indien nodig, een specificatie van alle andere belangen van de Unie die voortvloeien uit investeringen van de Unie die worden geregeld door specifieke investeringsovereenkomsten tussen het AI-gigafabrieksconsortium en InvestEU;

(e)vermeldt wat de voorwaarden inzake subsidiabiliteit zijn voor gebruikers van een AI-gigafabriek die afkomstig zijn van buiten de Unie; deze gebruikers moeten voldoen aan dezelfde voorwaarden als de in lid 2 bedoelde voorwaarden inzake subsidiabiliteit;

(f)bevat een overzicht van de gedetailleerde toegangsvoorwaarden voor gebruikers uit de Unie en welke boekhoudkundige regels van toepassing zijn ten aanzien van de tijden van toegang tot de diensten van de AI-gigafabriek;

(g)bevat een overzicht van de kwaliteit van de dienstverlening die aan de gebruikers uit de gemeenschappelijke onderneming wordt aangeboden bij de exploitatie van de AI-gigafabriek, zoals vastgesteld in de overeenkomst inzake het dienstverleningsniveau die onderdeel uitmaakt van de vestigingsovereenkomst voor de AI-gigafabriek;

(h)bevat een overzicht van de wijzen waarop de gegevens- en computinginfrastructuur van de AI-gigafabriek wordt verworven en waarop deze wordt geëxploiteerd en gebruikt, met inbegrip van de gebruikersvereisten van de overheid, indien van toepassing; wanneer het AI-gigafabrieksconsortium één of meer leveranciers van technologische infrastructuur omvat, moet de vestigingsovereenkomst voor de AI-gigafabriek met betrekking tot deze leveranciers voorzien in robuuste waarborgen tegen belangenconflicten;

(i)bevat een overzicht van de voorwaarden voor de overdracht van de eigendom als bedoeld lid 7, indien van toepassing;

(j)bevat nadere bijzonderheden over de verlenging van de eigendom of van de vooraf overeengekomen gegarandeerd aangekochte toegangstijd, zoals van toepassing, en over de voorwaarden voor de geleidelijke ontmanteling van de AI-gigafabriek, indien van toepassing;

(k)bevat een overzicht van de aansprakelijkheidsvoorwaarden voor de exploitatie van de AI-gigafabriek, indien van toepassing;

(l)bevat de verplichting van de gastentiteit van de AI-gigafabriek om uiterlijk op 31 januari van elk jaar aan de raad van bestuur een controleverslag alsook gegevens over het gebruik van de toegangstijd van de Unie in het voorgaande boekjaar te verstrekken;

(m)bevat een arbitragebeding in de zin van artikel 272 VWEU, waarbij aan het Hof van Justitie van de Europese Unie de bevoegdheid wordt verleend ten aanzien van alle aangelegenheden die onder de vestigingsovereenkomst vallen.

13.De AI-gigafabriek omvat een openbaar bestuursorgaan dat bestaat uit vertegenwoordigers van de Commissie en de deelnemende staten die overheidsfinanciering aan de betreffende AI-gigafabriek verstrekken. Onverminderd de autonomie inzake beheer en exploitatie van het AI-gigafabrieksconsortium en ter waarborging van de afstemming op de doelstellingen van openbaar belang die ten grondslag liggen aan de overheidsfinanciering, moet het aangewezen openbaarbestuursorgaan van tevoren uitdrukkelijk goedkeuring verlenen ten aanzien van:

(a)alle voorgestelde toegangsovereenkomsten met entiteiten uit derde landen die aanleiding kunnen geven tot bezorgdheid over de strategische activa, de belangen, de autonomie of de veiligheid van de Unie;

(b)wezenlijke wijzigingen in de juridische en financiële structuur of de zeggenschap die van invloed zijn op de belangen van de Unie of van de deelnemende staten, zoals een wijziging aan de uiteindelijke eigendom van of de zeggenschap over de AI-gigafabriek, elke verplaatsing van kritieke activa buiten de Unie of belangrijke besluiten inzake een financiële herstructurering;

(c)een significante wijziging van de strategische doelstelling van de AI-gigafabrieken.

14.Na een oproep tot het indienen van blijken van belangstelling wordt het AI-gigafabrieksconsortium geselecteerd door de raad van bestuur van de gemeenschappelijke onderneming door middel van een eerlijk en transparant proces, met de ondersteuning van een panel van onafhankelijke deskundigen en een door de raad van bestuur aangewezen erkende financiële instelling, ten behoeve van een evaluatie van onder meer de onderstaande criteria:

(a)Technische beoordeling:

(1)de doelstellingen en technische kwaliteit van het voorstel,

(2)de kwaliteit van het werkplan,

(3)de kwaliteit van de fysieke, IT- en netwerkinfrastructuur,

(4)de duurzaamheid en de energie-efficiëntie,

(5)de ervaring en de knowhow van het consortium ten aanzien van het oprichten van soortgelijke grootschalige faciliteiten;

(b)Mogelijke gevolgen:

(1)de kwaliteit van de dienstverlening, met inbegrip van de veiligheid en de betrouwbaarheid,

(2)de impact op het Europese AI-ecosysteem,

(3)de toegevoegde waarde op het niveau van de Unie;

(c)Financiële haalbaarheid:

(1)de investeringsverplichtingen van de deelnemende staten en van het AI-gigafabrieksconsortium,

(2)de kwaliteit en de financiële haalbaarheid van het voorgestelde bedrijfsmodel (met inbegrip van een zorgvuldigheidsbeoordeling, die wordt uitgevoerd door de aangewezen erkende financiële instelling).

15.Indien het consortium geen leveranciers van technologische infrastructuur omvat, worden de leveranciers van de AI-gigafabriek door het AI-gigafabrieksconsortium geselecteerd op basis van een eerlijk en transparant bestek, waarbij rekening wordt gehouden met de algemene systeemspecificaties en met name de gebruikersvereisten van de publieke sector, die door de Unie in de oproep tot het indienen van blijken van belangstelling zijn verstrekt en die nader zijn gespecificeerd in de vestigingsovereenkomst voor de AI-gigafabriek. De selectie berust op eerlijke, open en transparante criteria en waarborgt tevens de toegevoegde waarde van de EU. Bij de selectie wordt tevens rekening gehouden met de veiligheid en veerkracht van de toeleveringsketen. De geselecteerde inschrijvers voldoen aan de subsidiabiliteitsvoorwaarden van lid 2.

16.De gemeenschappelijke onderneming kan raamovereenkomsten sluiten voor de levering van essentiële en veelgevraagde componenten, zoals geavanceerde AI-processoren. De AI-gigafabrieksconsortia kunnen voor hun aanbestedingen gebruikmaken van de in dit lid bedoelde raamovereenkomsten.”.

(26)Artikel 16 wordt als volgt gewijzigd:

(27)lid 1 wordt vervangen door:

“Onverminderd artikel 17, lid 9, staat het gebruik van EuroHPC-supercomputers open voor gebruikers van toepassingen uit de openbare en de particuliere sector. Met uitzondering van de industriële EuroHPC-supercomputers is het gebruik ervan hoofdzakelijk bedoeld voor onderzoeks- en innovatiedoeleinden in het kader van overheidsfinancieringsprogramma’s, voor overheidstoepassingen en voor particuliere innovatieactiviteiten van kleine en middelgrote ondernemingen, waar passend.”.

Bijlage

De bijlage wordt als volgt gewijzigd:

(28)Artikel 3 wordt als volgt gewijzigd:

(29)lid 2 wordt als volgt gewijzigd:

“Elke aanvraag tot lidmaatschap van de gemeenschappelijke onderneming van een lidstaat of een met Horizon Europa of Digitaal Europa geassocieerd derde land wordt gericht aan de raad van bestuur. De kandidaat-lidstaten verstrekken een schriftelijke aanvaarding van deze statuten en van alle andere bepalingen die het functioneren van de gemeenschappelijke onderneming regelen. De kandidaten motiveren ook waarom ze lid willen worden van de gemeenschappelijke onderneming en geven aan hoe hun nationale supercomputing- of kwantumtechnologiestrategie is afgestemd op de doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming. De raad van bestuur beoordeelt de aanvraag, rekening houdend met de relevantie en de potentiële meerwaarde van de kandidaat voor het verwezenlijken van de opdracht en de doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming, en kan om verduidelijkingen met betrekking tot de kandidatuur vragen alvorens een besluit over de aanvraag te nemen.”.

(30)Artikel 4 wordt als volgt gewijzigd:

(31)aan lid 1 wordt het volgende punt d) toegevoegd:

“d)de adviesgroep voor de kwantumstrategie.”.

(32)Artikel 5 wordt als volgt gewijzigd:

(33)het volgende lid 3 wordt toegevoegd:

“3. Voor de activiteitenpijler Kwantum wijzen de deelnemende staten een vertegenwoordiger aan die afkomstig is van hun bevoegde autoriteiten op het gebied van kwantumtechnologieën.”.

(34)Artikel 6 wordt als volgt gewijzigd:

(35)het volgende lid 5 bis wordt toegevoegd:

“5 bis. Voor de in artikel 7, lid 4 bis, van deze statuten bedoelde taken en voor elke AI-gigafabriek worden de stemrechten van de deelnemende staten verdeeld in verhouding tot hun toegezegde financiële bijdragen en tot hun bijdragen in natura aan die AI-gigafabriek tot aan het einde van de looptijd van de vestigingsovereenkomst voor die AI-gigafabriek; de bijdragen in natura worden slechts in aanmerking genomen indien zij vooraf zijn gecertificeerd door een onafhankelijke deskundige of controleur.

Voor de toepassing van dit lid neemt de raad van bestuur besluiten met een meerderheid die ten minste 75 % van alle stemmen uitmaakt, met inbegrip van de stemmen van de niet-aanwezige leden.”;

(36)lid 6 wordt als volgt gewijzigd:

“6. Voor de in artikel 7, leden 5, 5 bis, 6 en 7, van deze statuten vermelde taken worden besluiten van de raad van bestuur in twee fasen genomen.”.

(37)Artikel 7 wordt als volgt gewijzigd:

(38)het volgende lid 4 bis wordt toegevoegd:

“4 bis. De raad van bestuur voert de volgende taken uit met betrekking tot de in artikel 12 ter van deze verordening bedoelde AI-gigafabrieken:

a)het bespreken en goedkeuren van het gedeelte van het strategisch meerjarenprogramma dat verband houdt met de oprichting van AI-gigafabrieken in de zin van artikel 18, lid 1, van deze statuten;

b)het bespreken en goedkeuren van het gedeelte van het jaarlijkse werkprogramma dat verband houdt met de oprichting van AI-gigafabrieken en de selectie van AI-gigafabrieksconsortia en de daarmee verband houdende uitgavenramingen;

c)het uitschrijven van oproepen tot het indienen van blijken van belangstelling goedkeuren, overeenkomstig het jaarlijkse werkprogramma;

d)het goedkeuren van de selectie van de AI-gigafabrieksconsortia die de AI-gigafabrieken zullen oprichten en exploiteren;

e)het vaststellen van de voorwaarden voor de toegangstijd van de Unie tot de AI-gigafabrieken;

f) het goedkeuren van aanbestedingen in verband met de oprichting van een voor financiering geselecteerde AI-gigafabriek;

g)het goedkeuren van de door de gemeenschappelijke onderneming EuroHPC gesloten raamovereenkomsten voor de levering van essentiële en veelgevraagde componenten van AI-gigafabrieken.”;

(39)het volgende lid 5 bis wordt toegevoegd:

“5 bis.    Voor de activiteitenpijler Kwantum zijn de bepalingen van artikel 7, lid 5, van deze statuten van toepassing, met uitzondering van activiteiten die verband houden met de verwerving en exploitatie van kwantumcomputers, waarvoor de bepalingen van artikel 7, lid 4, van deze statuten van toepassing zijn.”.

(40)Artikel 10 wordt als volgt gewijzigd:

(41)lid 1 wordt als volgt gewijzigd:

“Het industrieel en wetenschappelijk adviescomité bestaat uit een adviesgroep inzake onderzoek en innovatie, een adviesgroep inzake infrastructuur en een adviesgroep inzake de kwantumstrategie.”;

(42)het volgende lid 7 wordt toegevoegd:

“7.    De adviesgroep inzake de kwantumstrategie bestaat uit maximaal twaalf leden, waarvan er ten hoogste zes worden benoemd door de particuliere leden, rekening houdend met hun toezeggingen aan de gemeenschappelijke onderneming, en ten hoogste zes door de raad van bestuur, in overeenstemming met artikel 7, lid 3, punt k), van deze statuten.”.

(43)Het volgende artikel 12 bis wordt toegevoegd:

“Artikel 12 bis

Werking van de adviesgroep inzake de kwantumstrategie

1.De adviesgroep inzake de kwantumstrategie komt ten minste tweemaal per jaar bijeen.

2.De adviesgroep inzake de kwantumstrategie kan zo nodig werkgroepen instellen die algemeen worden gecoördineerd door een of meer leden.

3.De adviesgroep inzake de kwantumstrategie kiest haar voorzitter.

4.De adviesgroep inzake de kwantumstrategie stelt haar reglement van orde vast, met daarin onder meer de benoeming van de samenstellende entiteiten die de adviesgroep vertegenwoordigen, alsook de duur van hun benoeming.”.

(44)Het volgende artikel 14 bis wordt toegevoegd:

“Artikel 14 bis

Taken van de adviesgroep inzake de kwantumstrategie

1.De adviesgroep inzake de kwantumstrategie:

(a)stelt haar bijdrage aan het in artikel 20, van deze statuten bedoelde ontwerp van strategisch meerjarenprogramma met betrekking tot activiteiten op het gebied van kwantumtechnologieën op en herziet die bijdrage geregeld in overeenstemming met de ontwikkeling van de wetenschappelijke, industriële en beleidsmatige vraag;

(b)organiseert openbare raadplegingen die openstaan voor alle publieke en particuliere belanghebbenden op het gebied van kwantumtechnologieën om hen te informeren en feedback in te winnen over het ontwerp van strategisch meerjarenprogramma en de daarmee verband houdende ontwerpactiviteiten van het werkprogramma inzake kwantumtechnologieën voor een bepaald jaar.

(c)De in lid 1 bedoelde bijdrage aan het ontwerp van strategisch meerjarenprogramma omvat:

(d)de strategische prioriteiten op het gebied van onderzoek, innovatie, toepassing en infrastructuur voor de ontwikkeling en acceptatie van kwantumtechnologieën en de integratie ervan in het Europese digitale ecosysteem, ter ondersteuning van de veerkracht, de technologische soevereiniteit en de strategische autonomie van de Unie, rekening houdend met het potentieel voor tweeërlei gebruik van dergelijke technologieën;

(e)mogelijke internationale samenwerkingsactiviteiten op het gebied van kwantumtechnologieën die een meerwaarde bieden en die van wederzijds belang zijn, waarbij wordt gezorgd voor afstemming van deze activiteiten op de waarden en veiligheidsbelangen van de Unie;

(f)prioriteiten inzake opleiding, onderwijs en de ontwikkeling van het personeelsbestand om de belangrijkste competenties en de vaardigheidskloof op het gebied van kwantumtechnologieën aan te pakken, met inbegrip van bewustwording ten aanzien van veiligheidsgevoelige toepassingen;

(g)de verwerving, implementatie en exploitatie van kwantuminfrastructuur, met inbegrip van de onderlinge verbondenheid en federatie met HPC-infrastructuur en andere digitale infrastructuur, zoals kwantumcommunicatie en kwantumdetectie;

(h)maatregelen inzake capaciteitsopbouw, interoperabiliteit, normalisatie en beveiliging op het gebied van kwantumtechnologieën, met specifieke aandacht voor risico’s in het kader van tweeërlei gebruik en de bescherming van de strategische activa, belangen, autonomie of veiligheid van de Unie.”.

(45)Artikel 16 wordt als volgt gewijzigd:

“De begrotingsvastleggingen van de gemeenschappelijke onderneming kunnen worden opgedeeld in jaarlijkse tranches. Vanaf januari 2025 wordt ten minste 20 % van de totale begroting voor de resterende jaren niet langer gedekt door jaarlijkse termijnbedragen.”.

Artikel 40

Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel,

FINANCIEEL EN DIGITAAL MEMORANDUM

1.KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF3

1.1.Benaming van het voorstel/initiatief3

1.2.Betrokken beleidsterreinen3

1.3.Doelstelling(en)3

1.3.1Algemene doelstelling(en)3

1.3.2Specifieke doelstelling(en)3

1.3.3Verwacht(e) resulta(a)t(en) en gevolg(en)3

1.3.4Prestatie-indicatoren4

1.4.Het voorstel/initiatief betreft:4

1.5.Motivering van het voorstel/initiatief4

1.5.1Behoeften waarin op korte of lange termijn moet worden voorzien, met een gedetailleerd tijdschema voor de uitrol van het initiatief4

1.5.2Meerwaarde van het optreden van de EU (deze kan het resultaat zijn van verschillende factoren, bijvoorbeeld coördinatiewinst, rechtszekerheid, grotere doeltreffendheid of complementariteit). Voor de toepassing van dit punt wordt onder “meerwaarde van het optreden van de EU” verstaan de waarde die het optreden van de EU oplevert boven op de waarde die door een optreden van alleen de lidstaten zou zijn gecreëerd.5

1.5.3Nuttige ervaring die bij soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan7

1.5.4Verenigbaarheid met het meerjarig financieel kader en eventuele synergie met andere passende instrumenten8

1.5.5Beoordeling van de verschillende beschikbare financieringsopties, waaronder mogelijkheden voor herschikking8

1.6.Duur en financiële gevolgen van het voorstel/initiatief9

1.7.Wijze(n) van uitvoering van de begroting9

2.BEHEERSMAATREGELEN11

2.1.Regels inzake monitoring en verslaglegging11

2.2.Beheers- en controlesystemen11

2.2.1Rechtvaardiging van de voorgestelde wijzen van uitvoering van de begroting, uitvoeringsmechanismen voor financiering, betalingsvoorwaarden en controlestrategie11

2.2.2Informatie over de vastgestelde risico’s en het systeem of de systemen voor interne controle die zijn opgezet om die risico’s te beperken12

2.2.3Raming en motivering van de kosteneffectiviteit van de controles (verhouding tussen de controlekosten en de waarde van de desbetreffende financiële middelen) en evaluatie van het verwachte foutenrisico (bij betaling en bij afsluiting).12

2.3.Maatregelen ter voorkoming van fraude en onregelmatigheden13

3.GERAAMDE FINANCIËLE GEVOLGEN VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF14

3.1.Rubriek(en) van het meerjarig financieel kader en betrokken begrotingsonde(e)l(en) voor uitgaven14

3.2.Geraamde financiële gevolgen van het voorstel inzake kredieten16

3.2.1Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de beleidskredieten16

3.2.1.1.Kredieten uit goedgekeurde begroting16

3.2.2Geraamde output, gefinancierd uit beleidskredieten21

3.2.3Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de administratieve kredieten22

3.2.3.1. Kredieten uit goedgekeurde begroting22

3.2.4Geraamde personeelsbehoeften22

3.2.4.1.Gefinancierd uit goedgekeurde begroting23

3.2.4.2.Gefinancierd uit externe bestemmingsontvangsten24

3.2.5Overzicht van het geschatte effect op met digitale technologie samenhangende investeringen25

3.2.6Verenigbaarheid met het huidige meerjarige financiële kader26

3.2.7Bijdragen van derden26

3.3.Geraamde gevolgen voor de ontvangsten27

4.Digitale dimensies27

4.1.Voorschriften met digitale relevantie27

4.2.Gegevens27

4.3.Digitale oplossingen27

4.4.Interoperabiliteitsbeoordeling28

4.5.Maatregelen ter ondersteuning van de digitale uitvoering28

1.KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF 

1.1.Benaming van het voorstel/initiatief

1.2.Betrokken beleidsterreinen 

1.3.Doelstelling(en)

1.3.1Algemene doelstelling(en)

1.3.2Specifieke doelstelling(en)

1.3.3Verwacht(e) resulta(a)t(en) en gevolg(en)

Vermeld de gevolgen die het voorstel/initiatief zou moeten hebben op de begunstigden/doelgroepen.

1.3.4Prestatie-indicatoren

Vermeld de indicatoren voor de monitoring van de voortgang en de beoordeling van de resultaten

1.4.Het voorstel/initiatief betreft: 

 een nieuwe actie 

 een nieuwe actie na een proefproject/voorbereidende actie 12  

 de verlenging van een bestaande actie 

 de samenvoeging of ombuiging van een of meer acties naar een andere/een nieuwe actie

1.5.Motivering van het voorstel/initiatief 

1.5.1Behoeften waarin op korte of lange termijn moet worden voorzien, met een gedetailleerd tijdschema voor de uitrol van het initiatief

1.5.2Meerwaarde van het optreden van de EU (deze kan het resultaat zijn van verschillende factoren, bijvoorbeeld coördinatiewinst, rechtszekerheid, grotere doeltreffendheid of complementariteit). Voor de toepassing van dit punt wordt onder “meerwaarde van het optreden van de EU” verstaan de waarde die het optreden van de EU oplevert boven op de waarde die door een optreden van alleen de lidstaten zou zijn gecreëerd.

1.5.3Nuttige ervaring die bij soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan

1.5.4Verenigbaarheid met het meerjarig financieel kader en eventuele synergie met andere passende instrumenten

1.5.5Beoordeling van de verschillende beschikbare financieringsopties, waaronder mogelijkheden voor herschikking

1.6.Duur en financiële gevolgen van het voorstel/initiatief

beperkte geldigheidsduur

–    van kracht van 1.1.2021 tot en met 31.12.2033

–    financiële gevolgen vanaf 2021 tot en met 2027 voor vastleggingskredieten en vanaf 2021 tot en met 2033 voor betalingskredieten.

 onbeperkte geldigheidsduur

–Uitvoering met een opstartperiode vanaf JJJJ tot en met JJJJ,

–gevolgd door de volledige uitvoering.

1.7.Wijze(n) van uitvoering van de begroting 13   

 Direct beheer door de Commissie

– door haar diensten, waaronder het personeel van de delegaties van de Unie;

–    door de uitvoerende agentschappen

 Gedeeld beheer met de lidstaten

 Indirect beheer door begrotingsuitvoeringstaken toe te vertrouwen aan:

– derde landen of de door hen aangewezen organen

– internationale organisaties en hun agentschappen (geef aan welke)

– de Europese Investeringsbank en het Europees Investeringsfonds

– de in de artikelen 70 en 71 van het Financieel Reglement bedoelde organen

– publiekrechtelijke organen

– privaatrechtelijke organen met een openbaredienstverleningstaak, voor zover zij voldoende financiële waarborgen genieten

– privaatrechtelijke organen van een lidstaat waaraan de uitvoering van een publiek-privaat partnerschap is toevertrouwd en die voldoende financiële waarborgen genieten

– organen waaraan of personen aan wie de uitvoering van specifieke maatregelen op het gebied van het gemeenschappelijke buitenlandse en veiligheidsbeleid in het kader van titel V van het Verdrag betreffende de Europese Unie is toevertrouwd en die worden genoemd in de relevante basishandeling

–in een lidstaat gevestigde organen die onder het privaatrecht van een lidstaat of onder het Unierecht vallen en die in aanmerking komen om overeenkomstig sectorspecifieke regelgeving te worden belast met de uitvoering van middelen van de Unie of begrotingsgaranties, voor zover dergelijke organen onder de zeggenschap staan van publiekrechtelijke organen of privaatrechtelijke organen met een openbaredienstverleningstaak, en voldoende financiële waarborgen genieten in de vorm van de hoofdelijke aansprakelijkheid van de controlerende organen of gelijkwaardige financiële waarborgen, die voor elke actie beperkt kunnen blijven tot het maximumbedrag van de steun van de Unie.

Opmerkingen

2.BEHEERSMAATREGELEN 

2.1.Regels inzake monitoring en verslaglegging 

2.2.Beheers- en controlesystemen 

2.2.1Rechtvaardiging van de voorgestelde wijzen van uitvoering van de begroting, uitvoeringsmechanismen voor financiering, betalingsvoorwaarden en controlestrategie

2.2.2Informatie over de vastgestelde risico’s en het systeem of de systemen voor interne controle die zijn opgezet om die risico’s te beperken

2.2.3Raming en motivering van de kosteneffectiviteit van de controles (verhouding tussen de controlekosten en de waarde van de desbetreffende financiële middelen) en evaluatie van het verwachte foutenrisico (bij betaling en bij afsluiting). 

2.3.Maatregelen ter voorkoming van fraude en onregelmatigheden 

3.GERAAMDE FINANCIËLE GEVOLGEN VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF

3.1.Rubriek(en) van het meerjarig financieel kader en betrokken begrotingsonde(e)l(en) voor uitgaven 

·Bestaande begrotingsonderdelen

In volgorde van de rubrieken van het meerjarige financiële kader en de begrotingsonderdelen.

3.2.Geraamde financiële gevolgen van het voorstel inzake kredieten 

3.2.1Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de beleidskredieten 

–    Voor het voorstel/initiatief zijn geen beleidskredieten vereist

–Voor het voorstel/initiatief zijn beleidskredieten vereist, zoals hieronder nader wordt beschreven

3.2.1.1.Kredieten uit de goedgekeurde begroting, met inbegrip van EVA-kredieten

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

Het totale niveau van de uitgaven die geprogrammeerd staan onder rubriek 1 van het meerjarige financiële kader voor 2021-2027 zal door het voorstel niet worden verhoogd. De aanvullende bijdrage van de Unie aan de GO EuroHPC, daaronder begrepen die van de EVA, zal namelijk worden geput uit het programma Horizon Europa, het programma Digitaal Europa en het digitale gedeelte van de Connecting Europe Facility.

Deze aanvullende bijdrage zal worden gefinancierd door:

i.een interne herschikking van de huidige begroting van het programma Digitaal Europa,

ii.een interne herschikking van de huidige begroting van het programma Horizon Europa,

iii.een interne herschikking van het digitale gedeelte van de Connecting Europe Facility.

De hieronder opgenomen overzichtstabellen geven een volledig overzicht van alle financieringsbronnen.

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

====================================================================================================

Bijdrage van de EU aan de Gemeenschappelijke Onderneming EuroHPC

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

[1]    Voor het beheer van de acties van Horizon Europa en het programma Digitaal Europa. De kosten per vte worden bepaald aan de hand van de gemiddelde jaarlijkse kosten van personeel van de categorie TA (152 000 euro) en CA (82 000 euro).

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

3.2.2Geraamde output, gefinancierd uit beleidskredieten (niet in te vullen voor gedecentraliseerde agentschappen)

Vastleggingskredieten, in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

3.2.3Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de administratieve kredieten 

–    Voor het voorstel/initiatief zijn geen aanvullende administratieve kredieten nodig.

–    Voor het voorstel/initiatief zijn administratieve kredieten nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven

3.2.3.1. Kredieten uit goedgekeurde begroting

De benodigde kredieten voor personeel en andere administratieve uitgaven zullen worden gefinancierd uit de kredieten van het DG die reeds voor het beheer van deze actie zijn toegewezen en/of binnen het DG zijn herverdeeld, eventueel aangevuld met middelen die in het kader van de jaarlijkse toewijzingsprocedure met inachtneming van de budgettaire beperkingen aan het beherende DG kunnen worden toegewezen.

3.2.4Geraamde personeelsbehoeften 

– Voor het voorstel/initiatief zijn geen personele middelen nodig

–Voor het voorstel/initiatief zijn personele middelen nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven

3.2.4.1.Geraamde gevolgen voor de personele middelen van de Commissie — Gefinancierd uit de goedgekeurde begroting

Raming in voltijdequivalenten (vte’s) 22

Gezien de algemene gespannen situatie in rubriek 7, zowel wat het personeelsbestand als het niveau van de kredieten betreft, zullen de benodigde personele middelen worden gedekt door personeel van het DG dat reeds voor het beheer van de actie is toegewezen en/of binnen het DG of andere diensten van de Commissie is herverdeeld.

Aantal personeelsleden dat vereist is voor de uitvoering van het voorstel (in vte’s):

Beschrijving van de uit te voeren taken door:

3.2.4.2.Geraamde gevolgen voor de personele middelen van de gemeenschappelijke onderneming — Gefinancierd uit de goedgekeurde begroting

Er zijn geen aanvullende vereisten op het gebied van personele middelen in de gemeenschappelijke onderneming. Hieronder worden uitsluitend ter referentie de vereisten op het gebied van personele middelen vermeld die zijn opgenomen in het vorige financiële memorandum.

3.2.5Overzicht van het geschatte effect op met digitale technologie samenhangende investeringen

Verplicht: in onderstaande tabel moet de beste schatting worden gegeven van de met digitale technologie samenhangende investeringen die uit het voorstel/initiatief voortvloeien.

De kredieten onder rubriek 7 moeten in uitzonderlijke gevallen in het desbetreffende onderdeel worden opgenomen, indien vereist voor de uitvoering van het voorstel/initiatief.

De kredieten onder de rubrieken 1 t/m 6 moeten worden weergegeven als “IT-beleidsuitgaven inzake operationele programma’s”. Deze uitgaven betreffen de operationele begroting die moet worden gebruikt voor hergebruik, koop of ontwikkeling van IT-platforms of tools die rechtstreeks verband houden met de uitvoering van het initiatief, alsook daarmee verband houdende investeringen (bv. licenties, studies, gegevensopslag enz.). De in deze tabel vermelde informatie moet in overeenstemming zijn met de gegevens in deel 4, “Digitale dimensies”.

3.2.6Verenigbaarheid met het huidige meerjarige financiële kader 

Het voorstel/initiatief:

–    kan volledig worden gefinancierd door middel van herschikking binnen de relevante rubriek van het meerjarige financiële kader (MFK)

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

3.2.7Bijdragen van derden 

Het voorstel/initiatief:

–    voorziet niet in medefinanciering door derden

–    voorziet in medefinanciering door derden, zoals hieronder wordt geraamd:

Van de deelnemende staten wordt verwacht dat zij een bijdrage leveren die ten minste gelijk is aan de in artikel 5, lid 1, eerste alinea, bedoelde bijdrage van de Unie.

 
3.3.    Geraamde gevolgen voor de ontvangsten 

–Het voorstel/initiatief heeft geen financiële gevolgen voor de ontvangsten

–    Het voorstel/initiatief heeft de hieronder beschreven financiële gevolgen:

–    voor de eigen middelen

–    voor overige ontvangsten

–    geef aan of de ontvangsten worden toegewezen aan de begrotingsonderdelen voor uitgaven

in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)

Vermeld voor de toegewezen ontvangsten de betrokken begrotingsonderdelen voor uitgaven.

Andere opmerkingen (bv. over de methode/formule voor de berekening van de gevolgen voor de ontvangsten of andere informatie).

4.Digitale dimensies

4.1.Voorschriften met digitale relevantie

4.2.Gegevens

4.3.Digitale oplossingen

4.4.Interoperabiliteitsbeoordeling

4.5.Maatregelen ter ondersteuning van de digitale uitvoering

(1)    Verordening (EU) 2021/1173 van de Raad van 13 juli 2021 tot oprichting van de Gemeenschappelijke Onderneming Europese high-performance computing en tot intrekking van Verordening (EU) 2018/1488 (PB L 256 van 19.7.2021, blz. 3).    

(2)    Verordening (EU) 2018/1488 van de Raad van 28 september 2018 tot oprichting van de Gemeenschappelijke Onderneming Europese high-performance computing (PB L 252 van 8.10.2018, blz. 1).    

(3)    https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/news/commission-launches-ai-innovation-package-support-artificial-intelligence-startups-and-smes.

(4)    Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s — Actieplan voor het AI-continent (COM(2025) 165 final).        

(5)     Verordening (EU) 2024/1732 van de Raad .

(6)    https://commission.europa.eu/topics/eu-competitiveness/competitiveness-compass_nl.

(7)    https://ec.europa.eu/transparency/expert-groups-register/screen/expert-groups/consult?lang=nl&groupID=3629.

(8)    https://digital-strategy.ec.europa.eu/nl/library/shaping-european-strategy-quantum-technology-main-orientations-and-recommendations.

(9)    PB C, , , blz. .

(10)    PB C, […], […], blz. […].

(11)     https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/news/commission-sets-course-europes-ai-leadership-ambitious-ai-continent-action-plan .

(12)    In de zin van artikel 58, lid 2, punt a) of b), van het Financieel Reglement.

(13)    Nadere gegevens over de wijzen van uitvoering van de begroting en verwijzingen naar het Financieel Reglement zijn beschikbaar op BUDGpedia: https://myintracomm.ec.europa.eu/corp/budget/financial-rules/budget-implementation/Pages/implementation-methods.aspx .

(14)    Verordening (Euratom, EG) nr. 2185/96 van de Raad van 11 november 1996 betreffende de controles en verificaties ter plaatse die door de Commissie worden uitgevoerd ter bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen tegen fraudes en andere onregelmatigheden (PB L 292 van 15.11.1996, blz. 2).

(15)    Verordening (EU, Euratom) nr. 883/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 september 2013 betreffende onderzoeken door het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1073/1999 van het Europees Parlement en de Raad en Verordening (Euratom) nr. 1074/1999 van de Raad (PB L 248 van 18.9.2013, blz. 1).

(16)    GK = gesplitste kredieten/NGK = niet-gesplitste kredieten.

(17)    EVA: Europese Vrijhandelsassociatie.

(18)    Kandidaat-lidstaten en, in voorkomend geval, potentiële kandidaten van de Westelijke Balkan.

(19)    De vereiste kredieten moeten worden vastgesteld aan de hand van de jaarlijkse gemiddelde kosten die beschikbaar zijn op de betreffende BUDGpedia-webpagina.

(20)    Outputs zijn de te verstrekken producten en diensten (bv. aantal gefinancierde studentenuitwisselingen, aantal km aangelegde wegen enz.).

(21)    Zoals beschreven in punt 1.3.2. “Specifieke doelstellingen”.

(22)    Specificeer onder de tabel hoeveel vte’s binnen het aangegeven aantal reeds zijn toegewezen voor het beheer van de actie en/of binnen uw DG kunnen worden heringezet en wat uw nettobehoeften zijn.

(23)    Voor traditionele eigen middelen (douanerechten en suikerheffingen) moeten nettobedragen worden vermeld, d.w.z. na aftrek van 20 % aan inningskosten.