<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.58-20161101.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C-214/20</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62020CJ0214</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:909">EU:C:2021:909</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>11</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>11</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P><HT TYPE="SC">Wyrok z dnia <DATE ISO="20211111">11.11.2021 r.</DATE> – Sprawa C‑214/20</HT></P><P><HT TYPE="SC">Dublin City Council</HT></P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Wyrok Trybunału</HT> (piąta izba)</P><P>z dnia <DATE ISO="20211111">11 listopada 2021 r.</DATE><NOTE NUMBERING="STAR" TYPE="FOOTNOTE" NOTE.ID="E0001"><P>Język postępowania: angielski.</P></NOTE></P></TI></TITLE><INTERMEDIATE><INDEX IDX.CLOSE="" SEPARATOR=" – " IDX.OPEN=""><KEYWORD>Odesłanie prejudycjalne</KEYWORD><KEYWORD>Ochrona bezpieczeństwa i zdrowia pracowników</KEYWORD><KEYWORD>Organizacja czasu pracy</KEYWORD><KEYWORD>Dyrektywa 2003/88/WE</KEYWORD><KEYWORD>Artykuł 2</KEYWORD><KEYWORD>Pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0001" ID="QS0001"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/></KEYWORD><KEYWORD>Członek ochotniczej straży pożarnej</KEYWORD><KEYWORD>Dyżur pozazakładowy</KEYWORD><KEYWORD>Wykonywanie, w okresie dyżuru, indywidualnej działalności zawodowej</KEYWORD><KEYWORD>Ograniczenia wynikające z systemu dyżuru pozazakładowego</KEYWORD></INDEX></INTERMEDIATE><JUDGMENT.INIT><P>W sprawie C‑214/20</P><P>mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Labour Court (sąd pracy, Irlandia) postanowieniem z dnia <DATE ISO="20200506">6 maja 2020 r.</DATE>, które wpłynęło do Trybunału w dniu <DATE ISO="20200520">20 maja 2020 r.</DATE>, w postępowaniu</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P><HT TYPE="BOLD">MG</HT></P></PLAINTIFS><AGAINST>przeciwko</AGAINST><DEFENDANTS><P><HT TYPE="BOLD">Dublin City Council,</HT></P></DEFENDANTS></PARTIES><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>TRYBUNAŁ (piąta izba),</P><P>w składzie: E. Regan, prezes izby, K. Lenaerts, prezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego piątej izby, C. Lycourgos (sprawozdawca), prezes czwartej izby, I. Jarukaitis i M. Ilešič, sędziowie,</P><P>rzecznik generalny: G. Pitruzzella,</P><P>sekretarz: A. Calot Escobar,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>uwzględniając pisemny etap postępowania,</VISA></GR.VISA><GR.CONSID><CONSID><P>rozważywszy uwagi, które przedstawili:</P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>w imieniu MG – B. O’Brien,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu Dublin City Council – E. Hunt, w charakterze pełnomocnika,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu belgijskiego – L. Van den Broeck oraz M. Van Regemorter, w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><?PAGE NO="2"?><ITEM><P>w imieniu rządu francuskiego – E. de Moustier oraz N. Vincent, w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu niderlandzkiego – K. Bulterman, C.S. Schillemans oraz H.S. Gijzen, w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu fińskiego – początkowo S. Hartikainen oraz A. Laine, a następnie H. Leppo oraz A. Laine, w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu Komisji Europejskiej – początkowo D. Recchia, C. Valero oraz M. Wilderspin, a następnie D. Recchia oraz C. Valero, w charakterze pełnomocników,</P></ITEM></LIST></CONSID></GR.CONSID><GR.VISA><VISA>podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii,</VISA></GR.VISA><PREAMBLE.FINAL>wydaje następujący</PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Wyrok</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0001"><NO.P>1</NO.P><TXT>Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 2 dyrektywy 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia <DATE ISO="20031104">4 listopada 2003 r.</DATE> dotyczącej niektórych aspektów organizacji czasu pracy (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="299" PAGE.FIRST="9" DATE.PUB="2003">Dz.U. 2003, L 299, s. 9</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 5, t. 4, s. 381).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0002"><NO.P>2</NO.P><TXT>Wniosek ten został przedstawiony w ramach sporu między MG a Dublin City Council (radą miejską Dublina, Irlandia) w przedmiocie obliczenia godzin pracy świadczonej na rzecz tej ostatniej w trakcie okresów dyżuru pozazakładowego.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Ramy prawne</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Prawo Unii</HT></HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Dyrektywa 89/391/EWG</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0003"><NO.P>3</NO.P><TXT>Artykuł 5 ust. 1 dyrektywy Rady 89/391/EWG z dnia <DATE ISO="19890612">12 czerwca 1989 r.</DATE> w sprawie wprowadzenia środków w celu poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="183" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1989">Dz.U. 1989, L 183, s. 1</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 5, t. 1, s. 349) stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0002" ID="QS0002"/>Pracodawca ponosi odpowiedzialność w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy pracownikom w każdym aspekcie odnoszącym się do ich pracy<QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0004"><NO.P>4</NO.P><TXT>Artykuł 6 ust. 1 tej dyrektywy stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0003" ID="QS0003"/>W zakresie swoich obowiązków pracodawca powinien przedsięwziąć środki niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników, włącznie z zapobieganiem zagrożeniom związanym z wykonywaniem czynności służbowych, informowaniem i szkoleniem, jak również zapewnieniem niezbędnych ram organizacyjnych i środków.</ALINEA><ALINEA>[…]<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><?PAGE NO="3"?><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Dyrektywa 2003/88</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0005"><NO.P>5</NO.P><TXT>Artykuł 1 dyrektywy 2003/88, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0004" ID="QS0004"/>Cel i zakres<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/>, stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="001.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0005" ID="QS0005"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Niniejsza dyrektywa ustala minimalne wymagania w zakresie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w odniesieniu do organizacji czasu pracy.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="001.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA><P>Niniejszą dyrektywę stosuje się do:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>minimalnych okresów dobowego odpoczynku, odpoczynku tygodniowego oraz corocznego urlopu wypoczynkowego, przerw oraz maksymalnego tygodniowego wymiaru czasu pracy; oraz</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>b)</NO.P><TXT>niektórych aspektów pracy w porze nocnej, pracy w systemie zmianowym oraz harmonogramów pracy.</TXT></NP></ITEM></LIST><P>[…]<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/>.</P></ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0006"><NO.P>6</NO.P><TXT>Artykuł 2 tej dyrektywy, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0006" ID="QS0006"/>Definicje<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/>, przewiduje:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0007" ID="QS0007"/>Do celów niniejszej dyrektywy stosuje się następujące definicje:</P><P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>1)</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0008" ID="QS0008"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="00AB" ID="QE0008"/>: oznacza każdy okres, podczas którego pracownik pracuje, jest do dyspozycji pracodawcy oraz wykonuje swoje działania lub spełnia obowiązki, zgodnie z przepisami krajowymi lub praktyką krajową;</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0009" ID="QS0009"/>okres odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="00AB" ID="QE0009"/> oznacza każdy okres, który nie jest czasem pracy;</TXT></NP></ITEM></LIST></P></ALINEA><ALINEA>[…]<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0007"><NO.P>7</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 3 rzeczonej dyrektywy, zatytułowanym <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0010" ID="QS0010"/>Odpoczynek dobowy<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/>:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0011" ID="QS0011"/>Państwa członkowskie przyjmują niezbędne środki w celu zapewnienia, że każdy pracownik jest uprawniony do minimalnego dobowego odpoczynku w wymiarze 11 nieprzerwanych godzin, w okresie 24-godzinnym<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0008"><NO.P>8</NO.P><TXT>Artykuł 5 tejże dyrektywy, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0012" ID="QS0012"/>Tygodniowy okres odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/> przewiduje:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0013" ID="QS0013"/>Państwa członkowskie przyjmują niezbędne środki w celu zapewnienia, by każdy pracownik był uprawniony w okresie siedmiodniowym do minimalnego nieprzerwanego okresu odpoczynku w wymiarze 24 godzin oraz również do odpoczynku dobowego w wymiarze 11 godzin, określonego w art. 3.</ALINEA><ALINEA>[…]<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><?PAGE NO="4"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0009"><NO.P>9</NO.P><TXT>Artykuł 6 dyrektywy 2003/88, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0014" ID="QS0014"/>Maksymalny tygodniowy wymiar czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/>, stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0015" ID="QS0015"/>Państwa członkowskie przyjmują niezbędne środki w celu zapewnienia, że zgodnie z potrzebą zapewnienia ochrony bezpieczeństwa i zdrowia pracowników:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>wymiar tygodniowego czasu pracy jest ograniczony w drodze przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych, lub układów zbiorowych pracy, lub porozumień zawartych między partnerami społecznymi;</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>b)</NO.P><TXT>przeciętny wymiar czasu pracy w okresie siedmiodniowym, łącznie z pracą w godzinach nadliczbowych, nie przekracza 48 godzin<QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="201D" ID="QE0015"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Prawo irlandzkie</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0010"><NO.P>10</NO.P><TXT>Organisation of Working Time Act 1997 (ustawa o organizacji czasu pracy z 1997 r.) wdrożyła do prawa irlandzkiego dyrektywę Rady 93/104/WE dotyczącą niektórych aspektów organizacji czasu pracy (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="307" PAGE.FIRST="18" DATE.PUB="1993">Dz.U. 1993, L 307, s. 18</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 5, t. 2, s. 197), którą uchylono i zastąpiono dyrektywą 2003/88.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0011"><NO.P>11</NO.P><TXT>Artykuł 2 ust. 1 tej ustawy stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0016" ID="QS0016"/>[…]</P><P><QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0017" ID="QS0017"/>[C]zas pracy<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="00AB" ID="QE0017"/> oznacza czas, w którym pracownik:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>przebywa w miejscu pracy lub pozostaje do dyspozycji pracodawcy, oraz</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>b)</NO.P><TXT>wykonuje swoje działania lub spełnia obowiązki związane ze swoją pracą</TXT></NP></ITEM></LIST><P>[…]<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/>.</P></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Postępowanie główne i pytania prejudycjalne</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0012"><NO.P>12</NO.P><TXT>MG jest członkiem ochotniczej straży pożarnej, zatrudnionym w niepełnym wymiarze godzin przez radę miejską Dublina. Pozostaje on zgodnie z systemem dyżuru pozazakładowego do dyspozycji jednostki remizy, przez którą został wyszkolony.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0013"><NO.P>13</NO.P><TXT>MG ma obowiązek uczestniczyć w 75% interwencji tej jednostki z uprawnieniem do nieuczestniczenia w pozostałych interwencjach. Nie będąc zobowiązanym do obecności w określonym miejscu w okresach dyżuru, powinien on, po otrzymaniu nagłego wezwania do udziału w interwencji, starać się przybyć do remizy w ciągu pięciu minut od wezwania i, w każdym przypadku, przestrzegać maksymalnego czasu przybycia wynoszącego dziesięć minut.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0014"><NO.P>14</NO.P><TXT>Ten okres dyżuru pozazakładowego trwa zasadniczo 7 dni w tygodniu i 24 godziny na dobę. Zostaje on przerwany jedynie na okresy urlopu, jak również na zgłoszone z wyprzedzeniem przez MG okresy niedyspozycyjności, pod warunkiem, że rada miejska Dublina wyrazi na nie zgodę.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="5"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0015"><NO.P>15</NO.P><TXT>MG otrzymuje wypłacane miesięcznie wynagrodzenie zasadnicze, którego celem jest wynagrodzenie go za pełnienie dyżuru pozazakładowego, a także dodatkowe wynagrodzenie za każdą interwencję.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0016"><NO.P>16</NO.P><TXT>Może on wykonywać działalność zawodową na własny rachunek lub na rzecz drugiego pracodawcy, pod warunkiem, że działalność ta nie przekracza średnio 48 godzin tygodniowo. MG nie może jednak wykonywać takiej działalności w trakcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0018" ID="QS0018"/>aktywnych godzin pracy<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/> w charakterze członka ochotniczej straży pożarnej, które obejmują nie tylko czas spędzony na interwencji w związku z danym zdarzeniem, ale także czas spędzony na innych działaniach jednostki, takich jak szkolenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0017"><NO.P>17</NO.P><TXT>MG ma obowiązek mieszkać i wykonywać swoją działalność zawodową w <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0019" ID="QS0019"/>rozsądnej odległości<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/> od remizy swojej jednostki, tak aby być w stanie przestrzegać czasu przybycia do tej remizy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0018"><NO.P>18</NO.P><TXT>Uznając, że godziny, w których pozostaje on w stanie gotowości dla rady miejskiej Dublina, powinny zostać zakwalifikowane jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0020" ID="QS0020"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/> w rozumieniu ustawy o organizacji czasu pracy z 1997 r. i dyrektywy 2003/88, MG wniósł w tym celu skargę do Workplace Relations Commission (komisji ds. stosunków w miejscu pracy, Irlandia).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0019"><NO.P>19</NO.P><TXT>Z uwagi na to, że skarga ta została oddalona, wniósł on apelację do Labour Court (sądu pracy, Irlandia), który jest sądem odsyłającym.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0020"><NO.P>20</NO.P><TXT>MG zauważa przed tym sądem, że zawsze musi być w stanie szybko zareagować na nagłe wezwanie. Uniemożliwia mu to swobodne poświęcenie się zajęciom rodzinnym i społecznym, a także działalności zawodowej kierowcy taksówki. Wskazuje on, że okoliczność niewywiązania się swoich obowiązków wobec rady miejskiej Dublina może skutkować podjęciem środków dyscyplinarnych, a nawet zwolnieniem. Nakładając obowiązek pełnienia dyżuru przez 7 dni w tygodniu i 24 godziny na dobę oraz odmawiając uznania godzin dyżuru za czas pracy, rada miejska Dublina narusza jego zdaniem przepisy w zakresie odpoczynku dobowego, tygodniowego okresu odpoczynku i maksymalnego tygodniowego wymiaru czasu pracy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0021"><NO.P>21</NO.P><TXT>Rada miejska Dublina odpowiada, że członkowie ochotniczej straży pożarnej nie są zobowiązani do przebywania w określonym miejscu podczas pełnienia dyżuru. Ponadto, jeśli członek ochotniczej straży pożarnej nie przybędzie do remizy w maksymalnym czasie przybycia, konsekwencją będzie po prostu to, że nie otrzyma on wynagrodzenia. Biorąc pod uwagę elastyczność rozpatrywanego systemu dyżuru pozazakładowego, nie jest uzasadnione kwalifikowanie godzin dyżuru jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0021" ID="QS0021"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0022"><NO.P>22</NO.P><TXT>Sąd odsyłający stwierdza, że wykładnia pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0022" ID="QS0022"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="201D" ID="QE0022"/> ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu w postępowaniu głównym, ponieważ rada miejska Dublina jest przekonana, że przestrzega przepisów w zakresie odpoczynku dobowego, tygodniowego okresu odpoczynku i maksymalnego tygodniowego wymiaru czasu pracy, podczas gdy MG utrzymuje, że rada miejska Dublina narusza te przepisy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0023"><NO.P>23</NO.P><TXT>Sąd ten przypomina, że w wyroku z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20180221">21 lutego 2018 r.</DATE>, <NAME.CASE>Matzak</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑518/15</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2018:82">EU:C:2018:82</NO.ECLI></REF.DOC.ECR>), Trybunał orzekł, że okres dyżuru pełnionego przez członka straży pożarnej w miejscu zamieszkania w połączeniu z obowiązkiem stawienia się na wezwanie pracodawcy w ciągu ośmiu minut znacząco ogranicza możliwość skupienia się tego pracownika na innych sprawach i należy go zatem zakwalifikować jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0023" ID="QS0023"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/> w rozumieniu art. 2 dyrektywy 2003/88.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="6"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0024"><NO.P>24</NO.P><TXT>Sytuację, która doprowadziła do wydania tego wyroku, należy jednak odróżnić od sytuacji będącej przedmiotem postępowania głównego, ponieważ rada miejska Dublina nie wymaga, by MG przebywał w określonym miejscu, gdy pozostaje w stanie gotowości, a ponadto zezwala mu na pracę na własny rachunek, co czyni jako kierowca taksówki, lub na pracę na rzecz innego pracodawcy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0025"><NO.P>25</NO.P><TXT>W tych okolicznościach Labour Court (sąd pracy) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi:</TXT><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="OTHER"><ITEM><NP><NO.P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0024" ID="QS0024"/>1)</NO.P><TXT>Czy art. 2 [dyrektywy 2003/88] należy interpretować w ten sposób, że dla pracownika pozostającego <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0025" ID="QS0025"/>w stanie gotowości<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="00AB" ID="QE0025"/> – który przebywa w wybranym przez siebie miejscu lub miejscach, nie będąc jednocześnie zobowiązanym do informowania pracodawcy o miejscu, w którym przebywa, kiedy znajduje się w stanie gotowości, będąc natomiast zobowiązanym wyłącznie do odpowiedzi na <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0026" ID="QS0026"/>wezwanie<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="00AB" ID="QE0026"/> w optymalnym czasie 5 minut i maksymalnym czasie 10 minut – czas takiego stanu gotowości stanowi czas pracy?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze, czy czas spędzony <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0027" ID="QS0027"/>w stanie gotowości<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="00AB" ID="QE0027"/> przez pracownika, na którym nie ciążą inne ograniczenia niż wymóg odpowiedzi na wezwanie w optymalnym czasie 5 minut i maksymalnym czasie 10 minut, a który będąc <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0028" ID="QS0028"/>w stanie gotowości<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="00AB" ID="QE0028"/>, może bez ograniczeń podejmować równoczesne zatrudnienie u innego pracodawcy lub prowadzić działalność gospodarczą na własny rachunek – należy uznać za <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0029" ID="QS0029"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="00AB" ID="QE0029"/> na rzecz pracodawcy, dla którego pozostaje <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0030" ID="QS0030"/>w stanie gotowości<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="00AB" ID="QE0030"/>?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>3)</NO.P><TXT>W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie drugie, czy czas, w którym pracownik pozostając <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0031" ID="QS0031"/>w stanie gotowości<QUOT.END REF.START="QS0031" CODE="00AB" ID="QE0031"/>, faktycznie świadczy pracę na rzecz drugiego pracodawcy – który w razie wezwania przez pierwszego pracodawcę jest zobowiązany zwolnić go z obowiązków – należy uznać za czas pracy świadczonej w ramach stosunku pracy z pierwszym pracodawcą?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>4)</NO.P><TXT>W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie trzecie, czy pracownikowi, który świadczy pracę na rzecz drugiego pracodawcy, pozostając <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0032" ID="QS0032"/>w stanie gotowości<QUOT.END REF.START="QS0032" CODE="00AB" ID="QE0032"/> w stosunku do pierwszego pracodawcy, nalicza się czas pracy jednocześnie u pierwszego i drugiego pracodawcy?<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">W przedmiocie pytań prejudycjalnych</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">W przedmiocie dopuszczalności</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0026"><NO.P>26</NO.P><TXT>Należy przypomnieć, że w ramach ustanowionej w art. 267 TFUE współpracy między Trybunałem i sądami krajowymi wyłącznie do sądu krajowego, przed którym zawisł spór i który powinien przyjąć na siebie odpowiedzialność za mające zapaść orzeczenie sądowe, należy dokonanie oceny, w świetle szczególnych okoliczności sprawy, zarówno konieczności wydania orzeczenia w trybie prejudycjalnym po to, aby tenże sąd krajowy był w stanie wydać swoje orzeczenie, jak i znaczenia dla sprawy pytań zadanych Trybunałowi. W związku z tym, jeśli postawione pytania dotyczą wykładni prawa Unii, Trybunał jest co do zasady zobowiązany do wydania orzeczenia (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210715">15 lipca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>The Department for Communities in Northern Ireland</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑709/20</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:602">EU:C:2021:602</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0054">54</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo).</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="7"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0027"><NO.P>27</NO.P><TXT>Niemniej jednak Trybunał nie może odpowiadać na zadane przez sąd krajowy pytanie, gdy oczywiste jest, że wykładnia prawa Unii, o którą wnioskuje sąd krajowy, nie ma żadnego związku ze stanem faktycznym lub z przedmiotem postępowania głównego, gdy problem jest natury hipotetycznej bądź gdy Trybunał nie dysponuje informacjami w zakresie stanu faktycznego lub prawnego niezbędnymi do udzielenia użytecznej odpowiedzi na postawione mu pytania (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20181213">13 grudnia 2018 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rittinger i in</NAME.CASE>., <NO.CASE>C‑492/17</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2018:1019">EU:C:2018:1019</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0037">37</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0028"><NO.P>28</NO.P><TXT>W tym względzie należy przypomnieć, że konieczność przedstawienia wykładni prawa Unii, która byłaby użyteczna dla sądu krajowego, wymaga, aby sąd krajowy skrupulatnie przestrzegał wymogów dotyczących treści wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym wyraźnie uregulowanych w art. 94 regulaminu postępowania przed Trybunałem. Jest zatem zwłaszcza niezbędne, jak stanowi art. 94 lit. a) i c) tego regulaminu, by samo postanowienie odsyłające zawierało omówienie okoliczności faktycznych sprawy, na jakich oparte są pytania, oraz powodów, dla których sąd odsyłający rozpatruje kwestię wykładni lub ważności określonych przepisów prawa Unii (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20181213">13 grudnia 2018 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rittinger i in</NAME.CASE>., <NO.CASE>C‑492/17</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2018:1019">EU:C:2018:1019</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0038">38</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0039">39</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0029"><NO.P>29</NO.P><TXT>W tym wypadku z postanowienia odsyłającego wynika, że MG jest członkiem ochotniczej straży pożarnej i wykonuje, w okresie pełnienia dyżuru w ramach tego zatrudnienia, działalność zawodową na własny rachunek jako kierowca taksówki.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0030"><NO.P>30</NO.P><TXT>Ponieważ jest zatem bezsporne, że działalność zawodowa wykonywana przez MG w ramach jego dyżurów dla rady miejskiej Dublina jest wykonywana na własny rachunek, postanowienie odsyłające nie wykazuje żadnego związku między pytaniami trzecim i czwartym a stanem faktycznym lub przedmiotem postępowania głównego.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0031"><NO.P>31</NO.P><TXT>Poprzez te pytania bowiem sąd odsyłający zmierza zasadniczo do ustalenia, w jaki sposób należy interpretować pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0033" ID="QS0033"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0033" CODE="201D" ID="QE0033"/> w rozumieniu art. 2 pkt. 1 dyrektywy 2003/88 w sytuacji, gdy pracownik w okresie pełnienia dyżuru na rzecz pierwszego pracodawcy wykonuje działalność zawodową na rzecz drugiego pracodawcy. Jednakże, wobec braku wskazania okoliczności faktycznych pozwalających na zrozumienie, w jaki sposób taka sytuacja mogłaby zaistnieć w sprawie w postępowaniu głównym, Trybunał nie dysponuje informacjami niezbędnymi do udzielenia użytecznej odpowiedzi na rzeczone pytania.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0032"><NO.P>32</NO.P><TXT>Wynika stąd, że pytania trzecie i czwarte są niedopuszczalne.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0033"><NO.P>33</NO.P><TXT>Natomiast pytania pierwsze i drugie, które należy rozpatrzyć łącznie, są dopuszczalne w zakresie, w jakim dotyczą wyraźnie wskazanej w pytaniu drugim hipotezy, zgodnie z którą członek ochotniczej straży pożarnej wykonuje podczas dyżuru pozazakładowego działalność zawodową na własny rachunek.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Co do istoty</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0034"><NO.P>34</NO.P><TXT>Poprzez pytanie pierwsze i drugie, których rozpatrywanie należy ograniczyć w sposób wskazany w pkt 33 niniejszego wyroku, sąd odsyłający zmierza zasadniczo do ustalenia, czy art. 2 pkt 1 dyrektywy 2003/88 należy interpretować w ten sposób, że okres dyżuru pozazakładowego pełnionego przez członka ochotniczej straży pożarnej, podczas którego pracownik ten wykonuje<?PAGE NO="8"?> za zgodą pracodawcy działalność zawodową na własny rachunek, lecz w razie nagłego wezwania musi powrócić do remizy, do której został przydzielony, w maksymalnym czasie dziesięciu minut, stanowi <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0034" ID="QS0034"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0034" CODE="201D" ID="QE0034"/> w rozumieniu tego przepisu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0035"><NO.P>35</NO.P><TXT>Artykuł 2 pkt 1 dyrektywy 2003/88 definiuje pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0035" ID="QS0035"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0035" CODE="201D" ID="QE0035"/> jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0036" ID="QS0036"/>każdy okres, podczas którego pracownik pracuje, jest do dyspozycji pracodawcy oraz wykonuje swoje działania lub spełnia obowiązki, zgodnie z przepisami krajowymi lub praktyką krajową<QUOT.END REF.START="QS0036" CODE="201D" ID="QE0036"/>. W art. 2 pkt 2 tej dyrektywy pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0037" ID="QS0037"/>okresu odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0037" CODE="201D" ID="QE0037"/> zostało zdefiniowane w sposób negatywny jako każdy okres, który nie jest czasem pracy. Ze względu na to, że te dwa pojęcia wzajemnie się wykluczają, okres dyżuru pracownika należy zakwalifikować bądź jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0038" ID="QS0038"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0038" CODE="201D" ID="QE0038"/>, bądź jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0039" ID="QS0039"/>czas odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0039" CODE="201D" ID="QE0039"/> do celów stosowania dyrektywy 2003/88, ponieważ dyrektywa ta nie przewiduje kategorii pośredniej (zob. podobnie wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210909">9 września 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Dopravní podnik hl. m. Prahy</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑107/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:722">EU:C:2021:722</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0028">28</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0036"><NO.P>36</NO.P><TXT>O ile ostatecznie to do sądu odsyłającego należy zbadanie, czy rozpatrywany w postępowaniu głównym okres dyżuru pozazakładowego należy zakwalifikować jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0040" ID="QS0040"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0040" CODE="201D" ID="QE0040"/>, czy jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0041" ID="QS0041"/>czas odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0041" CODE="201D" ID="QE0041"/>, o tyle do Trybunału należy dostarczenie mu wskazówek co do kryteriów, które podlegają uwzględnieniu podczas tego badania [zob. podobnie wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0025">25</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0037"><NO.P>37</NO.P><TXT>W tym względzie należy przypomnieć, że dyrektywa 2003/88 ma na celu ustanowienie minimalnych wymogów mających poprawić warunki życia i pracy pracowników poprzez zbliżanie przepisów krajowych dotyczących w szczególności czasu pracy. Wymogi te stanowią zasady prawa socjalnego Unii o szczególnej wadze, z których powinien korzystać każdy pracownik. W szczególności poprzez ustanowienie prawa każdego pracownika do ograniczenia maksymalnego wymiaru czasu pracy i do okresów dobowego i tygodniowego odpoczynku dyrektywa ta uściśla prawo podstawowe, wyraźnie zapisane w art. 31 ust. 2 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, a tym samym należy ją interpretować w świetle tego art. 31 ust. 2. Nie można dokonywać zatem zawężającej wykładni przepisów tej dyrektywy na niekorzyść praw wywodzonych przez pracownika z tej dyrektywy [wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0026">26</REF.NP.ECR>–<REF.NP.ECR REF="NP0028">28</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0038"><NO.P>38</NO.P><TXT>W odniesieniu do kwalifikacji okresów dyżuru Trybunał orzekł, że pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0042" ID="QS0042"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0042" CODE="201D" ID="QE0042"/> w rozumieniu dyrektywy 2003/88 obejmuje wszystkie okresy dyżuru, w tym pełnione w systemie dyżuru pozazakładowego, w trakcie których nałożone na pracownika ograniczenia mają taki charakter, że obiektywnie i bardzo znacząco wpływają na jego zdolność do swobodnego zarządzania podczas tych okresów czasem, w którym nie wymaga się od niego świadczenia pracy, oraz do poświęcania się wówczas własnym sprawom [zob. wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0038">38</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0039"><NO.P>39</NO.P><TXT>I na odwrót, jeżeli ograniczenia nałożone na pracownika w trakcie danego okresu dyżuru nie osiągają takiego stopnia natężenia i pozwalają mu na zarządzanie swoim czasem oraz zajmowanie się własnymi sprawami bez istotnych ograniczeń, jedynie czas związany ze świadczeniem pracy, która w danym przypadku rzeczywiście zostaje wykonana w trakcie takiego okresu, stanowi <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0043" ID="QS0043"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0043" CODE="201D" ID="QE0043"/> do celów stosowania dyrektywy 2003/88 [wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0039">39</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo].</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="9"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0040"><NO.P>40</NO.P><TXT>Aby ocenić, czy dyżur pozazakładowy obiektywnie powoduje istotne ograniczenia, które mają bardzo znaczący wpływ na zarządzanie przez danego pracownika czasem, w którym nie wymaga się od niego świadczenia pracy, należy wziąć pod uwagę w szczególności czas, jakim dysponuje ten pracownik w celu podjęcia czynności zawodowych u pracodawcy, dla którego pełni ten dyżur, licząc od momentu, w którym pracodawca ten tego zażąda, w połączeniu w danym wypadku ze średnią częstotliwością interwencji, które rzeczony pracownik rzeczywiście będzie musiał podjąć w tym okresie [wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0045">45</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0041"><NO.P>41</NO.P><TXT>W tym względzie Trybunał wyjaśnił, że w sytuacji gdy czas ten jest, podczas okresu dyżuru, ograniczony do kilku minut, okres ten należy co do zasady traktować w całości jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0044" ID="QS0044"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0044" CODE="201D" ID="QE0044"/>. Niemniej konieczne jest, jak uściślił również Trybunał, by oszacować wpływ takiego czasu na reakcję po przeprowadzeniu konkretnej oceny, która uwzględnia w danym wypadku inne ograniczenia nałożone na pracownika, podobnie jak przyznane mu ułatwienia w trakcie tego okresu [wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0047">47</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0048">48</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0042"><NO.P>42</NO.P><TXT>Do sądu odsyłającego należy dokonanie oceny w świetle wszystkich okoliczności sprawy i w oparciu o wskazówki przypomniane w pkt 38–41 niniejszego wyroku, czy MG podlegał w trakcie okresów dyżuru pozazakładowego ograniczeniom o takiej intensywności, że obiektywnie i bardzo znacząco wpłynęły one na jego zdolność do swobodnego zarządzania w tych okresach czasem, w którym nie wymagano świadczenia przez niego pracy w charakterze członka ochotniczej straży pożarnej.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0043"><NO.P>43</NO.P><TXT>W tym względzie zaoferowana MG możliwość wykonywania innej działalności zawodowej podczas okresów dyżuru stanowi ważną wskazówkę tego, że szczegółowe zasady systemu dyżuru pozazakładowego nie nakładają na tego pracownika istotnych ograniczeń, które mają bardzo znaczący wpływ na zarządzanie jego czasem, pod warunkiem, że okaże się, iż jego prawa i obowiązki wynikające z jego umowy o pracę, układów zbiorowych i przepisów danego państwa członkowskiego są ukształtowane w sposób pozwalający na skuteczne wykonywanie takiej działalności przez znaczną część tych okresów.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0044"><NO.P>44</NO.P><TXT>Okoliczności, że MG nie ma obowiązku przebywania w określonym miejscu podczas okresów dyżuru pozazakładowego, że nie jest zobowiązany do uczestniczenia we wszystkich interwencjach przeprowadzanych z remizy, do której został przydzielony, z których jedna czwarta może w tym wypadku mieć miejsce podczas jego nieobecności, oraz że ma prawo do wykonywania innej działalności zawodowej w wymiarze nieprzekraczającym średnio 48 godzin tygodniowo, mogą stanowić obiektywne elementy pozwalające uznać, że jest on w stanie rozwijać, kierując się własnym interesem, tę inną działalność zawodową w tych okresach i poświęcać jej znaczną część czasu w tych okresach, chyba że średnia częstotliwość nagłych wezwań i średni czas trwania interwencji stanowią skuteczną przeszkodę w wykonywaniu działalności zawodowej, którą można by połączyć z zatrudnieniem w charakterze członka ochotniczej straży pożarnej, co podlega ocenie sądu odsyłającego.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0045"><NO.P>45</NO.P><TXT>Należy również uściślić, że nie można brać pod uwagę trudności organizacyjnych, które mogą wynikać z wyborów dokonanych przez danego pracownika, takich jak wybór miejsca zamieszkania lub miejsca wykonywania innej działalności zawodowej, które są mniej lub bardziej oddalone od miejsca, do którego powinien on być w stanie dotrzeć w wyznaczonym czasie<?PAGE NO="10"?> w ramach jego zatrudnienia w charakterze członka ochotniczej straży pożarnej [zob. analogicznie wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0041">41</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0042">42</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0046"><NO.P>46</NO.P><TXT>Gdyby okazało się, w świetle wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy w postępowaniu głównym, że rzeczone okresy dyżurów nie spełniają przesłanek do zakwalifikowania ich jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0045" ID="QS0045"/>czas pracy<QUOT.END REF.START="QS0045" CODE="201D" ID="QE0045"/> w rozumieniu art. 2 pkt 1 dyrektywy 2003/88, oznaczałoby to, jak wynika z pkt 35 niniejszego wyroku, że te same okresy należy uznać, z wyjątkiem czasu związanego z rzeczywistym świadczeniem pracy, za <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0046" ID="QS0046"/>okresy odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0046" CODE="201D" ID="QE0046"/> w rozumieniu art. 2 pkt 2 tej dyrektywy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0047"><NO.P>47</NO.P><TXT>Niemniej jednak zakwalifikowanie okresu dyżuru jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0047" ID="QS0047"/>okresu odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0047" CODE="201D" ID="QE0047"/> do celów stosowania dyrektywy 2003/88 pozostaje bez uszczerbku dla obowiązku przestrzegania przez pracodawców konkretnych obowiązków ciążących na nich na mocy art. 5 i 6 dyrektywy 89/391 w celu ochrony bezpieczeństwa i zdrowia ich pracowników. Wynika z tego, że pracodawcy nie mogą wprowadzać na tyle długich lub częstych okresów dyżurów, aby stanowiły one zagrożenie dla bezpieczeństwa lub zdrowia pracowników, niezależnie od tego, czy okresy te kwalifikuje się jako <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0048" ID="QS0048"/>okresy odpoczynku<QUOT.END REF.START="QS0048" CODE="201D" ID="QE0048"/> w rozumieniu art. 2 pkt 2 dyrektywy 2003/88. Do państw członkowskich należy określenie w prawie krajowym szczegółowych zasad wykonania tego obowiązku [wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20210309">9 marca 2021 r.</DATE>, <NAME.CASE>Stadt Offenbach am Main (okres pozostawania w gotowości do pracy przez strażaka)</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑580/19</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2021:183">EU:C:2021:183</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0060">60</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0048"><NO.P>48</NO.P><TXT>W świetle całości powyższych rozważań, na pytania pierwsze i drugie trzeba odpowiedzieć tak, iż art. 2 pkt 1 dyrektywy 2003/88 należy interpretować w ten sposób, że okres dyżuru pozazakładowego pełnionego przez członka ochotniczej straży pożarnej, podczas którego pracownik ten wykonuje za zgodą pracodawcy działalność zawodową na własny rachunek, lecz w razie nagłego wezwania powinien w maksymalnym czasie dziesięciu minut powrócić do remizy, do której został przydzielony, nie stanowi <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0049" ID="QS0049"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0049" CODE="201D" ID="QE0049"/> w rozumieniu tego przepisu, jeżeli z całościowej oceny wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności z zakresu i szczegółowych zasad tej możliwości wykonywania innej działalności zawodowej, jak również z braku obowiązku uczestniczenia we wszystkich interwencjach przeprowadzanych w tej remizie wynika, że ograniczenia nałożone na wspomnianego pracownika w tym okresie nie mają takiego charakteru, że obiektywnie i bardzo znacząco wpływają na jego zdolność do swobodnego zarządzania podczas rzeczonego okresu czasem, w którym nie wymaga się od niego świadczenia pracy w charakterze członka straży pożarnej.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">W przedmiocie kosztów</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0049"><NO.P>49</NO.P><TXT>Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><JURISDICTION><INTRO>Z powyższych względów Trybunał (piąta izba) orzeka, co następuje:</INTRO><P><HT TYPE="BOLD">Artykuł 2 pkt 1 dyrektywy 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia <DATE ISO="20031104">4 listopada 2003 r.</DATE> dotyczącej niektórych aspektów organizacji czasu pracy należy interpretować w ten sposób, że okres dyżuru pozazakładowego pełnionego przez członka ochotniczej straży pożarnej, podczas którego pracownik ten wykonuje za zgodą pracodawcy działalność<?PAGE NO="11"?> zawodową na własny rachunek, lecz w razie nagłego wezwania powinien w maksymalnym czasie dziesięciu minut powrócić do remizy, do której został przydzielony, nie stanowi <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0050" ID="QS0050"/>czasu pracy<QUOT.END REF.START="QS0050" CODE="201D" ID="QE0050"/> w rozumieniu tego przepisu, jeżeli z całościowej oceny wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności z zakresu i szczegółowych zasad tej możliwości wykonywania innej działalności zawodowej, jak również z braku obowiązku uczestniczenia we wszystkich interwencjach przeprowadzanych w tej remizie wynika, że ograniczenia nałożone na wspomnianego pracownika w tym okresie nie mają takiego charakteru, że obiektywnie i bardzo znacząco wpływają na jego zdolność do swobodnego zarządzania podczas rzeczonego okresu czasem, w którym nie wymaga się od niego świadczenia pracy w charakterze członka straży pożarnej.</HT></P></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><SIGNATORY><P>Podpisy</P></SIGNATORY></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>