Bruksela, dnia 3.7.2026

COM(2026) 358 final

2026/0192(NLE)

Wniosek

DECYZJA WYKONAWCZA RADY

w sprawie określenia europejskich projektów wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/2643


UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

W art. 35 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/2643 w sprawie ustanowienia Programu na rzecz europejskiego przemysłu obronnego oraz ram środków w celu zapewnienia terminowej dostępności i terminowych dostaw produktów związanych z obronnością („rozporządzenie w sprawie EDIP”) przewidziano możliwość określenia europejskich projektów wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności („EDPCI”).

EDPCI obejmują oparte na współpracy projekty przemysłowe mające wzmocnić konkurencyjność EDTIB w całej Unii, a jednocześnie przyczynić się do rozwoju zdolności wojskowych państw członkowskich o krytycznym znaczeniu dla interesów Unii w zakresie bezpieczeństwa i obrony, z uwzględnieniem zdolności zapewniających dostęp do wszystkich domen operacyjnych.

Zgodnie z art. 35 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2025/2643 Rada, działając na wniosek Komisji, może przyjmować akty wykonawcze określające poszczególne EDPCI. Niniejszy wniosek spełnia ten wymóg, ponieważ określa pierwszy zestaw projektów, które spełniają warunki wskazane w rozporządzeniu w sprawie EDIP, pozwalające określić te projekty jako EDPCI.

Wykaz projektów objętych niniejszym wnioskiem sporządzono na podstawie przeprowadzonej przez Komisję – przy wsparciu Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa („Wysoki Przedstawiciel”) oraz Europejskiej Agencji Obrony (EDA) – oceny zgodności projektów przedłożonych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 35 ust. 4 z kryteriami określonymi w rozporządzeniu w sprawie EDIP. Uważa się, że projekty, które mają zostać określone jako EDPCI, wnoszą istotny wkład w gotowość obronną Unii przez wspieranie opartego na współpracy rozwoju i udzielania zamówień, ułatwianie w razie potrzeby zwiększania zdolności przemysłowych oraz poprawę interoperacyjności i normalizacji we wszystkich uczestniczących państwach członkowskich.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna

Podstawę prawną wniosku dotyczącego decyzji wykonawczej Rady stanowi art. 35 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2025/2643. Przepis ten upoważnia Radę, działającą na wniosek Komisji, do przyjęcia aktu wykonawczego określającego poszczególne europejskie projekty wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności.

•    Pomocniczość

Wniosek dotyczy obszaru kompetencji dzielonych, w szczególności przemysłowego wymiaru gotowości obronnej Unii. Cele wniosku nie mogą być w wystarczającym stopniu osiągnięte przez państwa członkowskie działające samodzielnie.

Zgodnie z art. 35 rozporządzenia (UE) 2025/2643 określenie EDPCI wymaga przeprowadzenia na poziomie Unii oceny projektów pod kątem wspólnych kryteriów określonych w rozporządzeniu w sprawie EDIP oraz wspólnego ustalenia, że projekty te służą wspólnemu interesowi europejskiemu. Działanie na poziomie Unii jest konieczne w celu zapewnienia spójności, przejrzystości i równego traktowania przy określaniu takich projektów oraz w celu zapewnienia wspólnych ram dla projektów, których uzasadnienie i skutki mają z natury charakter transnarodowy.

•Proporcjonalność

Wniosek jest zgodny z zasadą proporcjonalności określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Ogranicza się on do tego, co jest niezbędne do wdrożenia art. 35 ust. 3 rozporządzenia w sprawie EDIP.

Proponowana decyzja wykonawcza Rady nie nakłada obowiązków wykraczających poza obowiązki niezbędne do określenia EDPCI na podstawie ram prawnych ustanowionych aktem podstawowym.

3.WPŁYW NA BUDŻET

Finansowanie EDPCI może pochodzić z puli środków budżetowych określonych w tym celu w programie prac przyjętym na podstawie art. 21 rozporządzenia w sprawie EDIP. Niniejsza decyzja pozostaje bez uszczerbku dla wszelkich późniejszych decyzji o przyznaniu finansowania unijnego.

Po ustanowieniu EDPCI grupa państw członkowskich (i potencjalne przyszłe struktury na rzecz europejskiego programu zbrojeniowego) uczestniczących w EDPCI będzie kwalifikować się do uzyskania finansowania oraz otrzyma takie finansowanie na podstawie art. 35 rozporządzenia w sprawie EDIP zgodnie ze specjalną procedurą.

4.ELEMENTY FAKULTATYWNE

• Etapy procedury określania europejskich projektów wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności (EDPCI)

1)W dniu 16 lutego 2026 r. Komisja opublikowała zaproszenie do wyrażenia zainteresowania mające na celu przeprowadzenie w sposób inkluzywny konsultacji z państwami członkowskimi UE w sprawie określenia potencjalnych europejskich projektów wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności (EDPCI), zgodnie z art. 35 rozporządzenia (UE) 2025/2643. Do dnia 29 maja 2026 r. państwa członkowskie przedłożyły dziewięć propozycji projektów dotyczących potencjalnych EDPCI.

2)Komisja zwróciła się do Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa („Wysoki Przedstawiciel”) za pośrednictwem Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ), w tym Sztabu Wojskowego Unii Europejskiej (EUMS), a także Europejskiej Agencji Obrony (EDA), o pomoc ekspercką w celu zapewnienia spójności z priorytetami i celami, o których mowa w art. 35 ust. 2 lit. b), c) i d), z myślą o uzupełnieniu informacji przekazywanych przez państwa członkowskie na temat propozycji projektów.

3)Komisja sprawdziła, czy wszystkie państwa członkowskie i państwa stowarzyszone, oraz, w stosownych przypadkach, Ukraina, zostały poinformowane o pojawieniu się danego projektu, i czy umożliwiono im udział w tym projekcie.

4)Biorąc również pod uwagę informacje przekazane przez ESDZ, w tym EUMS, i EDA, Komisja zweryfikowała zgodność propozycji projektów dotyczących potencjalnych EDPCI w ramach zaproszenia do wyrażenia zainteresowania z kryteriami określonymi w art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2025/2643.

•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku

Art. 1 wniosku Komisji dotyczącego decyzji wykonawczej Rady stanowi przepis operacyjny, który wskazuje, że projekty wymienione w załączniku należy określić jako pierwsze europejskie projekty wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności (EDPCI) zgodnie z art. 35 rozporządzenia (UE) 2025/2643.

W załączniku do decyzji wymieniono pięć projektów, które należy określić jako EDPCI, oraz wskazano, w odniesieniu do każdego z nich, główne cele i cechy, państwa uczestniczące oraz szacowaną ogólną wartość finansową, zgodnie z wymogami art. 35 ust. 6 rozporządzenia (UE) 2025/2643.

Ponadto zgodnie z art. 35 ust. 14 w stosownych przypadkach w projektach może uczestniczyć Komisja, a uczestniczące państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o zaangażowaniu Wysokiego Przedstawiciela i EDA w charakterze obserwatorów danego EDPCI. W związku z tym w załączniku wymieniono również proponowany udział Komisji oraz zaangażowanie Wysokiego Przedstawiciela i EDA w charakterze obserwatorów, aby zwiększyć przejrzystość i zapewnić jasność co do ram każdego określonego EDPCI.

•Szczegółowe wyjaśnienie kontroli zgodności propozycji EDPCI z kryteriami określonymi w art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2025/2643

W wyniku procesu weryfikacji, zgodnie z art. 35 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2025/2643, Komisja proponuje, aby na tym etapie określić jako EDPCI pięć spośród dziewięciu przedłożonych projektów, a mianowicie: Europejska determinacja w zakresie dronów i systemów zwalczania dronów (ang. DronE and Counter Drone European Resolve, DECODER); Zintegrowana obrona morska i ochrona dna morskiego (ang. Integrated Maritime and Seabed Defence, IMSD); Przestrzeń kosmiczna (SPACE); Sfederowana zintegrowana obrona przeciwlotnicza i przeciwrakietowa UE, w tym wczesne ostrzeganie (ang. EU Federated Integrated Air and Missile Defence, EU-FIAMD) oraz Straż Wschodniej Flanki (ang. Eastern Flank Watch, EFW).

Komisja oceniła, że w odniesieniu do jasności celów i poziomu dojrzałości tych pięciu propozycji w pełni spełniają one kryteria określone w art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2025/2643. W szczególności mogą one znacznie zwiększyć konkurencyjność, efektywność i zdolności innowacyjne EDTIB, przyczynić się do rozwoju zdolności wojskowych państw członkowskich, uwzględnić współpracę w ramach inicjatyw i projektów PESCO i EDA oraz odpowiednie działania prowadzone przez NATO, a jednocześnie sprzyjać inkluzywności, przynosić korzyści większej części Unii oraz wyróżniać się pod względem wielkości i zakresu. Uznaje się, że ich potencjalne korzyści przewyższają ich koszty.

Komisja uważa, że w stosownych przypadkach i zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2025/2643 wdrożenie określonych EDPCI powinno ułatwić współpracę z Ukrainą i umożliwić wykorzystanie odpowiednich wyciągniętych wniosków.

Europejska determinacja w zakresie dronów i systemów zwalczania dronów (DECODER)

Projekt ten dotyczy wzmocnienia konkurencyjności i zdolności innowacyjnych EDTIB w perspektywie długoterminowej oraz wspiera integrację rynku, zmniejszanie strategicznych zależności i poprawę interoperacyjności. Wykazano w nim istotny wkład projektu w zdolności wojskowe o krytycznym znaczeniu dla interesów Unii w zakresie bezpieczeństwa i obrony, a także we współpracę cywilno-wojskową i technologie podwójnego zastosowania. Uwzględniono w nim inicjatywy PESCO i EDA, a także odpowiednie działania NATO.

Propozycja ta zawiera dokładne i gruntowne uzasadnienie korzyści dla większej części Unii i obejmuje 26 państw członkowskich, a także dodatkowe państwa. Zawiera ona dowody świadczące o znaczącym zakresie, które dotyczą zarówno złożoności technicznej, jak i różnorodności działalności operacyjnej i przemysłowej, a także długoterminowych ambicji strategicznych i znacznej szacowanej ogólnej wartości finansowej.

Zintegrowana obrona morska i ochrona dna morskiego (IMSD)

Propozycja ta dotyczy wzmocnienia konkurencyjności i zdolności innowacyjnych EDTIB i ma pomóc w rozszerzeniu współpracy transgranicznej, zmniejszeniu fragmentacji w ramach silnie rozdrobnionego europejskiego rynku obrony morskiej oraz wygenerowaniu pozytywnych skutków ubocznych dla sektora cywilnego. Projekt obejmie też współpracę z organami cywilnymi i wniesie wkład w realizację sztandarowego działania w ramach Europejskiego paktu na rzecz wszechoceanu w zakresie morskiej orientacji sytuacyjnej. Przyczynia się ona do rozwoju zdolności o krytycznym znaczeniu dla interesów Unii w zakresie bezpieczeństwa i obrony przez wspieranie morskiej orientacji sytuacyjnej, ochrony krytycznej infrastruktury podwodnej, interoperacyjnych struktur morskich oraz zdolności w zakresie działań wojennych pod wodą i na dnie morskim.

Projekt opiera się na kilku bieżących inicjatywach PESCO i EDA oraz uwzględnia odpowiednie działania NATO. Obejmuje on zaangażowanie dużej liczby państw (17), a związane z nim korzyści dotyczą większej części UE. Projekt wyróżnia się pod względem zakresu oraz znacznej szacowanej ogólnej wartości finansowej.

Przestrzeń kosmiczna (SPACE)

Propozycja ta dotyczy wzmocnienia konkurencyjności i zdolności innowacyjnych EDTIB, wspiera przekształcenie dojrzałych badań i rozwoju w suwerenne zdolności operacyjne, których żadne państwo członkowskie nie może rozwijać samodzielnie, rozszerza partnerstwa transgraniczne, tworzy nowe możliwości rynkowe i sprzyja zmniejszaniu strukturalnej zależności w dziedzinie przestrzeni kosmicznej. Projekt jest bardzo istotny z wojskowego i operacyjnego punktu widzenia, a także stanowi bezpośredni i strukturalny wkład w europejską tarczę kosmiczną.

Projekt uwzględnia odpowiednie projekty PESCO i ma na celu wzmocnienie zdolności i interoperacyjności państw członkowskich zgodnie z działaniami NATO. Obejmuje on zaangażowanie dużej liczby państw (16). Projekt ten wyróżnia się pod względem zakresu i znacznej szacowanej ogólnej wartości finansowej, a związane z nim korzyści dotyczą większej części Europy ze względu na to, że zdolności kosmiczne mają z natury zasięg ogólnounijny.

Sfederowana zintegrowana obrona przeciwlotnicza i przeciwrakietowa UE, w tym wczesne ostrzeganie

(EU-FIAMD)

Propozycja ta dotyczy wzmocnienia konkurencyjności i zdolności innowacyjnych EDTIB oraz wspiera tworzenie i rozszerzanie współpracy w ramach europejskiego przemysłu. Przyczyni się do stworzenia sfederowanego systemu systemów, który zapewni państwom członkowskim zdolności wojskowe o znaczeniu krytycznym, a mianowicie zbiorową i zintegrowaną obronę przeciwlotniczą i przeciwrakietową (IAMD). Uwzględniono w niej inicjatywy PESCO i EDA, a także odpowiednie działania NATO.

Projekt ten obejmuje zaangażowanie dużej liczby państw (16). Przyczynia się on bezpośrednio do wzmocnienia zbiorowej odporności UE przez zwiększoną IAMD, lepszą ochronę infrastruktury krytycznej, zwiększoną koordynację operacyjną sił zbrojnych oraz wzmocnienie zdolności przemysłowych w sektorach krytycznych związanych z obroną przeciwlotniczą i przeciwrakietową. Projekt wyróżnia się pod względem zakresu oraz znacznej szacowanej ogólnej wartości finansowej.

Straż Wschodniej Flanki (EFW)

Propozycja ta dotyczy wzmocnienia konkurencyjności i zdolności innowacyjnych EDTIB, integracji rynku, integracji MŚP i spółek o średniej kapitalizacji przez dywersyfikację łańcucha dostaw, a także zmniejszenia zależności strategicznych. Uwzględnia ona obszary zdolności o znaczeniu krytycznym, takich jak walka naziemna, C4 ISTAR, obrona przeciwlotnicza i przeciwrakietowa, drony/systemy zwalczania dronów, a także mobilność wojskowa. W propozycji tej uwzględniono inicjatywy PESCO i EDA oraz oparto ją na odpowiednich działaniach NATO, przyczyniając się jednocześnie do ich realizacji.

Projekt ten obejmuje zaangażowanie dużej liczby państw (15). Propozycja ta ma strukturę wielodomenowej inicjatywy na rzecz rozwoju zdolności i chociaż jest geograficznie ukierunkowana na wschodnią granicę UE, przynosi korzyści wszystkim państwom członkowskim w zakresie przeciwdziałania konkretnym zagrożeniom bezpieczeństwa i stwarza możliwość rozszerzenia obszaru zainteresowania pod względem geograficznym. Projekt wyróżnia się pod względem zakresu i znacznej szacowanej ogólnej wartości finansowej, a także długoterminowych ambicji.

Stwierdzono natomiast, że cztery pozostałe propozycje, a mianowicie europejskie zrobotyzowane jednostki bojowe na potrzeby operacji lądowych (ERCUL), systemy artyleryjskie (ARTISYS), systemy platformy operacji wielodomenowych (ARCADIA) i europejska przestrzeń danych dotyczących obronności na potrzeby AI (EDDS), choć mają znaczenie dla wzmocnienia gotowości obronnej UE, nie spełniają jeszcze w pełni wszystkich kryteriów określonych w art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2025/2643 ze względu na niewystarczającą jasność, z jaką opisano ich cele, oraz ogólny poziom dojrzałości, w tym pod względem ambicji połączenia – w ramach wspólnego celu, jakim jest osiągnięcie gotowości obronnej – różnorodnych odpowiednich podmiotów przemysłowych i rozwiązań. Z zastrzeżeniem uzyskania większej dojrzałości tych propozycji mają one jednak duży potencjał określenia ich jako EDPCI w ramach późniejszego zaproszenia do wyrażenia zainteresowania. W związku z tym mogą one otrzymać finansowanie EDIP w celu wsparcia ich dalszego rozwoju.

2026/0192 (NLE)

Wniosek

DECYZJA WYKONAWCZA RADY

w sprawie określenia europejskich projektów wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/2643

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/2643 z dnia 16 grudnia 2025 r. w sprawie ustanowienia Programu na rzecz europejskiego przemysłu obronnego oraz ram środków w celu zapewnienia terminowej dostępności i terminowych dostaw produktów związanych z obronnością („rozporządzenie w sprawie EDIP”) 1 , w szczególności jego art. 35 ust. 3,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)W dniu 16 lutego 2026 r. Komisja opublikowała zaproszenie do wyrażenia zainteresowania mające na celu przeprowadzenie konsultacji z państwami członkowskimi w sprawie określenia potencjalnych europejskich projektów wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności (EDPCI), na podstawie art. 35 rozporządzenia (UE) 2025/2643. Do dnia 29 maja 2026 r. państwa członkowskie przedłożyły dziewięć propozycji projektów dotyczących potencjalnych EDPCI.

(2)Zgodnie z art. 35 ust. 5 lit. b) rozporządzenia w sprawie EDIP Komisja zwróciła się do Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa („Wysoki Przedstawiciel”) za pośrednictwem Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) oraz Europejskiej Agencji Obrony (EDA) o pomoc ekspercką w celu zapewnienia spójności z priorytetami i celami, o których mowa w art. 35 ust. 2 lit. b), c) i d) tego rozporządzenia, i z myślą o uzupełnieniu informacji przekazywanych przez państwa członkowskie na temat propozycji projektów.

(3)Komisja sprawdziła, czy wszystkie państwa członkowskie i państwa stowarzyszone, oraz, w stosownych przypadkach, Ukraina, zostały poinformowane o pojawieniu się danego projektu, i czy umożliwiono im udział w tym projekcie.

(4)Biorąc pod uwagę informacje przekazane przez ESDZ i EDA, Komisja zweryfikowała zgodność propozycji projektów dotyczących potencjalnych EDPCI w ramach zaproszenia do wyrażenia zainteresowania z kryteriami określonymi w art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2025/2643 i zaproponowała określenie pięciu propozycji jako EDPCI.

(5)Określone EDPCI spełniają kryteria wskazane w art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2025/2643. W szczególności mogą one znacznie zwiększyć konkurencyjność, efektywność i zdolności innowacyjne europejskiej bazy technologiczno-przemysłowej sektora obronnego (EDTIB), przyczynić się do rozwoju zdolności wojskowych państw członkowskich, uwzględnić współpracę w ramach inicjatyw i projektów dotyczących stałej współpracy strukturalnej (PESCO) i EDA oraz odpowiednie działania prowadzone przez Organizację Traktatu Północnoatlantyckiego (NATO), a jednocześnie sprzyjać inkluzywności, przynosić korzyści większej części Unii i wyróżniać się pod względem wielkości i zakresu, a ich potencjalne korzyści mogą przewyższać ich koszty.

(6)W odniesieniu do każdego EDPCI, którego określenie zaproponowano, ustanowiono kryterium istotności, zgodnie z którym Komisja powinna uczestniczyć we wszystkich takich EDPCI na podstawie art. 35 ust. 14 rozporządzenia (UE) 2025/2643. Wysoki Przedstawiciel i EDA powinni uczestniczyć w charakterze obserwatorów we wszystkich pięciu EDPCI, których określenie zaproponowano,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Projekty wymienione w załączniku określa się jako europejskie projekty wspólnego zainteresowania w dziedzinie obronności (EDPCI).

Artykuł 2

Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich.

Sporządzono w Brukseli dnia r.

   W imieniu Rady

   Przewodniczący

(1)    Dz.U. L, 2025/2643, 29.12.2025.