(1)

De bhreis ar iarraidh ón bPortaingéil an 11 Lúnasa 2020, dheonaigh an Chomhairle, trí bhíthin Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1354 (2), cúnamh airgeadais don Phortaingéil i bhfoirm iasachta ar luach uasmhéid EUR 5 934 462 488 í le meánaibíocht uasta 15 bliana, d’fhonn iarrachtaí náisiúnta na Portaingéile a chomhlánú chun aghaidh a thabhairt ar thionchar ráig COVID-19 agus chun freagairt d’iarmhairtí socheacnamaíocha na ráige d’oibrithe agus do dhaoine féinfhostaithe.

(2)

Bheartaigh an Phortaingéil an iasacht a úsáid chun scéimeanna oibre gearr-ama, bearta comhchosúla agus bearta a bhaineann leis an tsláinte a mhaoiniú, dá dtagraítear in Airteagal 3 de Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1354.

(3)

Chuir ráig COVID-19 srian ar chuid shuntasach de lucht saothair na Portaingéile. Mar thoradh air sin, tháinig mórmhéadú tobann arís is arís eile ar an gcaiteachas poiblí sa Phortaingéil i leith na mbeart nua a thug an Phortaingéil isteach, eadhon an scéim tacaíochta urghnách d’oibrithe féinfhostaithe, d’oibrithe nach bhfuil rochtain acu ar shásraí cosanta sóisialta eile, agus do bhainisteoirí a raibh tionchar ar leith ag paindéim COVID-19 ar a n-ioncam, an scéim tacaíochta sóisialta d’ealaíontóirí, d’údair, do theicneoirí agus do ghairmithe ealaíne eile, agus fostú gairmithe cúraim sláinte breise agus ragobair sa tSeirbhís Náisiúnta Sláinte chun cuidiú le haghaidh a thabhairt ar dhúshláin a bhaineann leis an bpaindéim.

(4)

Maidir le ráig COVID-19 agus na bearta urghnácha a chuir an Phortaingéil chun feidhme in 2020 agus 2021 chun an ráig sin agus a tionchar socheacnamaíoch agus a bhaineann le sláinte a shrianadh, bhí tionchar ollmhór acu ar an airgeadas poiblí agus tá go fóill. Faoi dheireadh 2020, bhí easnamh rialtais ghinearálta agus ollfhiachas rialtais ghinearálta ag an bPortaingéil de 5,8 % agus de 135,2 % den olltáirgeacht intíre (OTI), faoi seach. De réir réamhaisnéis an fhómhair ón gCoimisiún do 2021, tuartar go dtiocfaidh laghdú ar easnamh rialtais ghinearálta agus ollfhiachas rialtais ghinearálta na Portaingéile go 4,5 % agus go 128,1 % den OTI, faoi seach, in 2021, agus tuartar go dtiocfaidh méadú 4,5 % ar a OTI in 2021.

(5)

An 9 Nollaig 2021, d’iarr an Phortaingéil ar an Aontas cur le liosta na mbeart ar deonaíodh cúnamh airgeadais ina leith cheana féin trí bhíthin Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1354 chun leanúint tuilleadh dá hiarrachtaí náisiúnta a chomhlánú arna ndéanamh in 2020 agus 2021 chun aghaidh a thabhairt ar thionchar ráig COVID-19 agus chun freagairt d’iarmhairtí socheacnamaíocha na ráige d’oibrithe agus do dhaoine féinfhostaithe, go háirithe, na bearta dá dtagraítear in aithrisí (6) agus (7).

(6)

Le “Dlí Uimh. 75-B/2020 an 31 Nollaig” agus “Reacht Uimh. 19-A/2021 ón Rialtas an 25 Eanáir” ina dhiaidh sin, dá dtagraítear san iarraidh ón bPortaingéil an 9 Nollaig 2021, tugtar isteach scéim tacaíochta urghnách d’oibrithe féinfhostaithe, d’oibrithe nach bhfuil rochtain acu ar shásraí cosanta sóisialta eile, agus do bhainisteoirí a raibh tionchar ar leith ag paindéim COVID-19 ar a n-ioncam. I gcás na n-oibrithe féinfhostaithe, soláthraítear leis an mbeart sochar atá cothrom le dhá thrian de laghdú ioncaim míosúil na n-oibrithe, idir an meán míosúil de réir an ráitis ioncaim ráithiúil is déanaí agus an mheáin mhíosúil de 2019, le huasteorainn de EUR 501,16. Is éard is oibrithe féinfhostaithe incháilithe ann ná daoine a bhfuil laghdú ioncaim acu de 40 % ar a laghad sa tréimhse ó mhí an Mhárta go mí na Nollag 2020, i gcomparáid le 2019. I gcás na n-oibrithe nach bhfuil rochtain acu ar shásraí cosanta sóisialta eile, foráiltear an méid seo a leanas leis an mbeart: (i) d’fhostaithe, sochar atá cothrom leis an difríocht idir an luach tagartha míosúil de EUR 501,16 agus an meánphá míosúil in aghaidh an duine fhásta sa teaghlach lena mbaineann; nó, (ii) d’oibrithe féinfhostaithe, sochar atá cothrom le dhá thrian de laghdú ioncaim míosúil na n-oibrithe, idir an meán míosúil de réir an ráitis ioncaim ráithiúil is déanaí agus an mheáin mhíosúil de 2019, le huasteorainn de EUR 501,16. I gcás bainisteoirí, foráiltear leis an mbeart sochar atá cothrom lena meánphá míosúil tagartha, má tá sé níos lú ná 1,5 oiread innéacs tacaíochta sóisialta na Portaingéile (EUR 438,81 in 2021), nó le dhá thrian dá meánphá míosúil tagartha, má tá sé cothrom leis an innéacs sin nó níos mó ná sin. Is éard is bainisteoirí incháilithe ann ná daoine a bhfuil a ngníomhaíocht ghnó ar fionraí go sealadach mar gheall ar Phaindéim COVID-19, nó na daoine a raibh caillteanais ioncaim acu de 40 % ar a laghad sna 30 lá roimh an iarraidh ar thacaíocht, i gcomparáid leis an mí chéanna den bhliain roimhe sin, nó leis an meán míosúil den dá mhí roimh an tréimhse sin. I ngach cás, tá íosteorainn ag an sochar atá cothrom le EUR 50 nó 50 % de laghdú ioncaim míosúil a thugtar faoi deara má tá an laghdú sin idir 50 % agus 100 % d’innéacs tacaíochta sóisialta na Portaingéile, nó go EUR 219,40 má tá an laghdú ioncaim níos mó ná an t-innéacs sin.

(7)

Leis an “Iarscríbhinn a ghabhann le Rún ó Chomhairle na nAirí Uimh. 41/2020 an 6 Meitheamh” agus “Reacht Uimh. 180/2020 ón Rialtas an 3 Lúnasa” agus ‘Reacht Uimh. 37-A/2021 ón Rialtas an 15 Feabhra’ ina dhiaidh sin, dá dtagraítear san iarraidh ón bPortaingéil an 9 Nollaig 2021, tugtar scéim tacaíochta sóisialta isteach d’ealaíontóirí, d’údair, do theicneoirí agus do ghairmithe ealaíne eile. Déantar foráil leis an scéim do shochar atá cothrom le hinnéacs tacaíochta sóisialta na Portaingéile (EUR 438,81).

(8)

Tá sraith beart sláinte nua tugtha isteach ag an bPortaingéil freisin, bearta a chuir sí chun feidhme chun aghaidh a thabhairt ar ráig COVID-19, go háirithe na bearta dá dtagraítear in Aithris (9).

(9)

Le “Dlí Foraithne Uimh. 10-A/2020 an 13 Márta” agus “Dlí Foraithne Uimh. 10-A/2021 an 2 Feabhra” ina dhiaidh sin, dá dtagraítear san iarraidh ón bPortaingéil an 9 Nollaig 2021, déantar foráil do fostú gairmithe cúraim sláinte breise agus ragobair sa tSeirbhís Náisiúnta Sláinte chun cuidiú le haghaidh a thabhairt ar dhúshláin a bhaineann leis an bpaindéim. Go háirithe, rinneadh an nós imeachta riaracháin atá mar bhonn le fruiliú oibrithe ar chonarthaí ar théarma seasta ag an tSeirbhís Náisiúnta Sláinte, rinneadh an nós imeachta sin a chuíchóiriú, agus fostaíodh dochtúirí agus altraí breise ó thús phaindéim COVID-19. Thairis sin, cuireadh na teorainneacha dlíthiúla maidir le ragobair a bhí á déanamh ag státseirbhísigh ar fionraí sa tSeirbhís Náisiúnta Sláinte agus bhíothas in ann sealanna a eagrú trí obair bhreise ó shaindochtúirí agus ó shainaltraí, más gá, chun déileáil le paindéim COVID-19.

(10)

Comhlíonann an Phortaingéil na coinníollacha maidir le cúnamh airgeadais a iarraidh, coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 3 de Rialachán (AE) 2020/672. Chuir an Phortaingéil fianaise chuí ar fáil don Choimisiún a léiríonn go bhfuil méadú de EUR 5 934 462 488 tagtha ar chaiteachas poiblí iarbhír agus ar chaiteachas poiblí pleanáilte amhail ón 1 Feabhra 2020 mar gheall ar na bearta náisiúnta a glacadh chun aghaidh a thabhairt ar éifeachtaí socheacnamaíocha ráig COVID-19. Is mórmhéadú tobann é seo mar go mbaineann sé freisin le bearta nua a bhaineann go díreach le scéimeanna oibre gearr-ama agus bearta comhchosúla lena gcumhdaítear cuid shuntasach de ghnóthais agus de lucht saothair na Portaingéile.

(11)

Chuaigh an Coimisiún i gcomhairle leis an bPortaingéil agus d’fhíoraigh sé an mórmhéadú tobann ar chaiteachas poiblí iarbhír agus ar chaiteachas poiblí beartaithe a bhaineann go díreach le scéimeanna oibre gearr-ama agus le bearta comhchosúla, chomh maith le bearta sláinte a bhaineann le ráig COVID-19, dá dtagraítear in iarraidh an 9 Nollaig 2021, i gcomhréir le hAirteagal 6 de Rialachán (AE) 2020/672.

(12)

Is é EUR 1 513 823 304 an méid atá sna bearta a bhaineann leis an tsláinte a d’iarr an Phortaingéil, lena n-áirítear na bearta sláinte breise dá dtagraítear in aithris (9).

(13)

Ba cheart na bearta nua arna gcur chun feidhme ag an bPortaingéil a chumhdach le cúnamh airgeadais arna dheonú trí bhithín Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1354 cheana féin, bearta dá dtagraítear in aithrisí (6), (7) agus (9).

(14)

Ba cheart nár dhochar an Cinneadh seo do thoradh aon nósanna imeachta a d’fhéadfaí a chur ar bun a bhaineann le saobhadh fheidhmiú an mhargaidh inmheánaigh, go háirithe de bhun Airteagail 107 agus 108 den Chonradh. Ní sáraítear leis an ceanglas atá ar na Ballstáit fógra a thabhairt don Choimisiún faoi chásanna Státchabhrach a d’fhéadfadh a bheith ann faoi Airteagal 108 den Chonradh.

(15)

Ba cheart don Phortaingéil an Coimisiún a chur ar an eolas ar bhonn rialta faoi cur chun feidhme an chaiteachais phoiblí bheartaithe, chun a chur ar chumas an Choimisiúin measúnú a dhéanamh ar a mhéid a chuir an Phortaingéil an caiteachas sin chun feidhme.

(16)

Rinneadh an cinneadh chun cúnamh airgeadais a sholáthar agus riachtanais reatha agus riachtanais ionchasacha na Portaingéile á gcur san áireamh, chomh maith le hiarrataí ar chúnamh airgeadais de bhun Rialachán (AE) 2020/672 a cuireadh isteach cheana nó atá beartaithe le cur isteach ag Ballstáit eile a mheas, agus prionsabail na córa comhionainne, na dlúthpháirtíochta, na comhréireachta agus na trédhearcachta á gcur i bhfeidhm ag an am céanna,

(1)

cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 3:

(2)

cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 4: