Eagrán sealadach
TUAIRIM AN ABHCÓIDE GHINEARÁLTA
JEAN RICHARD DE LA TOUR
arna tabhairt an 22 Deireadh Fómhair 2026 (1)
Cás C‑634/25 P
Rafal Stanecki
v
An Coimisiún Eorpach
(Achomharc – Caingean le haghaidh dliteanas neamhchonarthach – Seirbhís shibhialta – Rialacháin Foirne Oifigigh an Aontais Eorpaigh – Airteagal 12 – Dínit na hoifige – Airteagal 17a – An ceart chun tuairimí a nochtadh – Pionós araíonachta mar gheall ar thon cumarsáide leictreonaí príobháidí arna díriú ar Bhuanionadaí Phoblacht na Polainne chuig an Aontas Eorpach – Dlíthiúlacht thionscnamh na n‑imeachtaí araíonachta agus an phionóis araíonachta – Cairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Airteagal 11(1) – Teorainn ar fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh – Inghlacthacht)
I. Réamhrá
1. ‘Ní théann saoirse an phreasa ó mhaith ach amháin mura n‑úsáidtear í.’ D’ fhéadfaí an mana sin d’iris sheachtainiúil aorach Fhrancach a foilsítear gach Céadaoin (2) a úsáid le haghaidh an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, nach bhfuil saoirse an phreasa ach gné amháin den tsaoirse sin. Is ceart luachmhar í an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus is bunchloch den daonlathas í agus, dá réir sin, ní mór í a chosaint go héifeachtach. Tá sé tarraingteach d’aon chumhacht nó údarás iad siúd a fheidhmíonn an tsaoirse sin a theorannú, gobán a chur ina mbéal nó srian a chur leo. Sin é an fáth ar fógraíodh an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh mar cheart bunúsach nach mór a chosaint ó chur isteach ó údaráis phoiblí. An bhfuil níos lú fairsinge ag baint leis an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh d’oifigeach de chuid an Aontais? Ar cheart teorainn a chur le feidhmiú na saoirse sin, nuair a bhíonn sé ag labhairt thar a cheann féin agus ag dul i dteagmháil le húdarás poiblí i gcomhfhreagras príobháideach, gan an institiúid a fhostaíonn é a cháineadh ná dímheas a léiriú uirthi? An gcuireann a stádas mar oifigeach cosc air dul i dteagmháil le tríú páirtí ar bhealach atá sách géar i gcomhfhreagras príobháideach? Cén bonn, i bhfianaise an chirt bhunúsaigh sin, ar féidir leis an institiúid a fhostaíonn an t‑oifigeach a chinneadh – go treallach (?) – cad is ‘ton cuí’ ann ar gá dó a úsáid, nuair nach í an institiúid sin ábhar an chomhfhreagrais sin?
2. Is iad sin, go bunúsach, na ceisteanna a ardaítear leis an achomharc seo a thionscain Rafal Stanecki i gcoinne bhreithiúnas Chúirt Ghinearálta an Aontais Eorpaigh an 23 Iúil 2025, Stanecki v an Coimisiún. (3)
3. Sa chás seo, bhí oifigeach de chuid an Choimisiúin Eorpaigh, Stanecki, ar náisiúnach Beilgeach-Polannach é, faoi réir imeachtaí araíonachta agus bhí sé faoi réir pionós araíonachta ag an institiúid sin, go gcuirtear ardú céime ar athló ar feadh tréimhse 12 mhí (‘an cinneadh atá faoi chonspóid’) ar an bhforas gur bhain an chumarsáid scríofa a sheol sé ina ainm féin, óna sheoladh ríomhphoist pearsanta, chuig Buanionadaí Phoblacht na Polainne chuig an Aontas Eorpach (‘Ambasadóir na Polainne’), agus trína ndearna sé agóid, ar thon a measadh a bheith míchuí, i gcoinne sheasamh an Bhuanionadaí maidir le hábhair a bhaineann leis an smacht reachta, an bonn de dhínit a oifig.
4. Sa bhreithiúnas atá faoi achomharc, sheas an Chúirt Ghinearálta leis an gcaingean le haghaidh neamhniú a thionscain an t‑achomharcóir i gcoinne an chinnidh atá faoi chonspóid, lenar cuireadh an cinneadh sin ar neamhní mar gheall ar earráid mheasúnaithe maidir le hualú na n‑imthosca géaraitheacha agus maolaitheacha atá le cur san áireamh chun tromchúis an phionóis a chinneadh (mír 1 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas sin). Mar sin féin, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta dá chaingean le haghaidh damáistí (mír 2 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas sin), ag deimhniú dhlíthiúlacht na n‑imeachtaí araíonachta féin. Chinn sí go bhféadfadh an Coimisiún an t‑iompar atá i gceist a aicmiú go dlisteanach mar ‘mhainneachtain na hoibleagáidí faoi na Rialacháin Foirne dá dtagraítear in Airteagal 12 de Rialacháin Foirne Oifigigh an Aontais Eorpaigh a chomhlíonadh’ (‘na Rialacháin Foirne’) agus pionós araíonachta a fhorchur ar an achomharcóir gan a cheart chun tuairimí a nochtadh a ráthaítear in Airteagal 17a de na Rialacháin Foirne agus in Airteagal 11(1) den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’) a shárú.(4)
5. Sa Tuairim seo, molfaidh mé go gcuirfidh an Chúirt mír 2 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas atá faoi achomharc ar neamhní.
6. Sa chéad áit, maidir leis an anailís a bhaineann le hiompar an achomharcóra a aicmiú mar ‘chion araíonachta’ i bhfianaise Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, measaim go ndearna an Chúirt Ghinearálta measúnú mícheart ar a mhéid a chruthaigh an comhfhreagras príobháideach atá i gceist coinbhleacht leasanna a d’fhéadfadh an bonn a bhaint de dhínit dhualgais an oifigigh de réir bhrí an Airteagail sin. Míneoidh mé gur thug an Chúirt Ghinearálta neamhaird ar ghnéithe comhthéacsúla a bhí fíor-riachtanach chun críocha aicmiú dlíthiúil na bhfíoras a líomhnaítear amhlaidh i gcoinne an achomharcóra trí mhainneachtain rannpháirtíocht iarbhír dhíreach Ambasadóir na Polainne sa choinbhleacht sin a chur san áireamh.
7. Sa dara háit, maidir leis an anailís a bhaineann le sárú ar an gceart chun tuairimí a nochtadh a ráthaítear in Airteagal 11(1) den Chairt, measaim nár scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta i gceart conas a bhí tionscnamh na n‑imeachtaí araíonachta atá i gceist ina theorainn a chomhlíon na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 52(1) den Chairt. (5) Trí hatáirgeadh amháin a dhéanamh ar na téarmaí agus an anailís dhlíthiúil a ghlac sí i mbreithiúnas an 7 Meán Fómhair 2022, DD v FRA, (6) maidir le hoifigeach a rinne bradaíl i gcomhlíonadh a dhualgas, i mbeagnach á réasúnaíocht iomláine, ní dhearna an Chúirt Ghinearálta, dar liom, scrúdú nithiúil agus éifeachtach ar an iompar agus ar an gcur isteach atá i gceist agus gur thug sí neamhaird ar na ráthaíochtaí maidir le hathbhreithniú breithiúnach éifeachtach.
II. An dlí lena mbaineann
8. I dTeideal II de na Rialacháin Foirne, a bhaineann le ‘cearta agus oibleagáidí oifigeach’, foráiltear le hAirteagal 12:
‘Staonfaidh oifigeach ó aon ghníomh nó iompar a d’fhéadfadh drochthionchar a imirt ar a phost.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
9. Foráiltear an méid seo a leanas in Airteagal 17a(1) de na Rialacháin Foirne:
‘Tá sé de cheart ag oifigeach tuairimí a nochtadh, ach aird chuí a thabhairt do phrionsabail na dílseachta agus na neamhchlaontachta.’
[Aistriúchán neamhoifigiúil]
III. Cúlra na díospóide
10. Chun críocha an achomhairc seo, féadfar achoimre a dhéanamh ar chúlra na díospóide mar seo a leanas.(7)
11. An 19 Nollaig 2021, rinne an t‑achomharcóir ríomhphoist (‘malartú ríomhphost atá faoi chonspóid’) a mhalartú óna sheoladh ríomhphoist pearsanta le hAmbasadóir na Polainne.
12. Ba é an teideal a bhí ar an gcéad cheann de na ríomhphoist sin, a seoladh ag 19:49 agus a scríobhadh i bPolainnis, ná ‘Beannachtaí na Nollag d’Ambasadóir [na Polainne]’. Is mar seo a leanas a léitear é:
‘A Ambasadóir, a chara,
I bhfianaise imeachtaí a tharla le déanaí sa Pholainn, ba mhaith liom a chur in iúl go bhfuil súil agam go mbeidh tú freagrach go polaitiúil, mar aon le do thoghthóirí sa Pholainn, as do ghníomhaíochtaí frith-Eorpacha agus ar son na Rúise.
Anseo sa Bhruiséil [(an Bheilg)], tá tú ag cur d’ainm le scriosadh an daonlathais agus na meán saor. Ba mhaith liom a ghealladh duit nach ndéanfar dearmad ar do chuid gníomhaíochtaí anseo sa Bhruiséil.
Is cúirt neamhspleách i bPolainn shaor a chinnfidh an cheist an ndearna tú dochar do leasanna na Polainne, cibé acu go feasach nó ar bhealach eile.
Is mise le meas,
Rafal Stanecki
An Bhruiséil’
13. An lá céanna, ar 19:57, thug Ambasadóir na Polainne freagra ar an achomharcóir, agus chuir sé Ardrúnaí an Choimisiúin agus Ceann Comh-Aireachta Uachtarán an Choimisiúin i gcóip ina ríomhphost. Is mar seo a leanas a léitear é:
‘[...]
Guím gach rath ort agus tú ag obair ar an athrú aeráide [agus táim ag brath ar] ghníomhaíocht an Choimisiúin [...]
Tá súil agam nach bhfuil tú ag bagairt orm agus nach mian leat imeaglú a dhéanamh orm.
[...]’
14. Mar fhreagra ar an ríomhphost sin, scríobh an t‑achomharcóir ríomhphost eile chuig Ambasadóir na Polainne, an lá céanna ag 20:47, agus is mar seo a leanas a léitear é:
‘[...]
Go raibh maith agat as do fhreagra pras agus as an imní atá ort faoin gCoimisiún [...] Bheinn níos buartha faoi thodhchaí na Polainne agus a haontachas leis an [Aontas Eorpach].
Éireoidh leis an gCoimisiún teacht slán.
Is fiú téacs a léamh go cúramach agus machnamh a dhéanamh ar iarmhairtí do ghníomhaíochtaí.
[...]’
15. Ag measadh go raibh an malartú ríomhphost atá faoi chonspóid míchuí, d’iarr Ardrúnaí an Choimisiúin, an lá dár gcionn, go ndéanfaí an t‑ábhar a tharchur chuig Oifig Imscrúdaithe agus Araíonachta an Choimisiúin (IDOC). Rinneadh imscrúdú riaracháin agus tionscnaíodh imeachtaí araíonachta ar an bhforas gur sháraigh an t‑achomharcóir Airteagail 11, 12 agus 17a de na Rialacháin Foirne trí thon mhíchuí a úsáid sa mhalartú sin.
16. Mar thoradh ar an nós imeachta sin, glacadh, ar an gcéad dul síos, an cinneadh atá faoi chonspóid, a bhfuil a dhlíthiúlacht i gceist sa chás seo, agus, ar an dara dul síos, an cinneadh gan ainm an iarratasóra a áireamh, go sealadach, ar liosta na n‑oifigeach a fuair ardú céime i gcleachtadh ardaithe céime 2022, a bhfuil a dhlíthiúlacht i gceist in Stanecki v an Coimisiún (C‑233/25 P), a bhfuil bac air faoi láthair.
17. An 29 Meán Fómhair 2023, rinne an t‑achomharcóir gearán i gcoinne an chinnidh atá faoi chonspóid faoi Airteagal 90(2) de na Rialacháin Foirne, gearán ar diúltaíodh dó an 25 Eanáir 2024.
IV. Na himeachtaí os comhair Chúirteanna an Aontais Eorpaigh
A. An nós imeachta os comhair na Cúirte Ginearálta agus an breithiúnas atá faoi achomharc
18. Le hiarratas a taisceadh i gClárlann na Cúirte Ginearálta an 21 Feabhra 2024, thionscain an t‑achomharcóir caingean faoi Airteagal 270 CFAE ag iarraidh, ar an gcéad dul síos, an cinneadh atá faoi chonspóid a chur ar neamhní agus, ar an dara dul síos, cúiteamh an damáiste neamhábhartha a d’fhulaing sé mar thoradh ar ghlacadh an chinnidh sin.
1. Éilimh ar neamhniú
19. Mar thaca lena éilimh ar neamhniú, maíonn an t‑achomharcóir ceithre shaincheist dlí, lena n‑éilítear, ar an gcéad dul síos, earráidí follasacha measúnaithe lena gcuirtear roinnt gníomhartha ullmhúcháin ó bhail, ar an dara dul síos, sárú ar Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, ar an tríú dul síos, sárú ar an gceart chun tuairimí a nochtadh agus, ar an gceathrú dul síos, sárú ar Airteagail 10 agus 22 d’Iarscríbhinn IX a ghabhann leis na Rialacháin Foirne. D’iarr an t‑achomharcóir cúiteamh freisin as an damáiste ábhartha agus neamhábhartha a mhaíonn sé a d’fhulaing sé mar thoradh ar an gcinneadh atá faoi chonspóid, a mheas sé a bheith cothrom le EUR 50 000.
20. Maidir leis na héilimh ar neamhniú, scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta an chéad saincheist dlí ar dtús, ag líomhain earráidí follasacha measúnaithe lena gcuirtear roinnt gníomhartha ullmhúcháin i míreanna 23 go 49 den bhreithiúnas atá faoi achomharc ó bhail, sular dhiúltaigh sí di toisc í a bheith gan bhunús.
21. Ar an gcéad dul síos, chinn sí, murab ionann agus an méid a d’éiligh an t‑achomharcóir, gur chuir IDOC agus an t‑údarás ceapacháin araon an comhthéacs polaitiúil inar tharla an malartú ríomhphoist atá i gceist san áireamh. I míreanna 38 agus 39 den bhreithiúnas sin, thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara, de réir an údaráis ceapacháin, gur mar gheall ar chomhthéacs atá íogair ó thaobh na polaitíochta de go raibh ar an achomharcóir staonadh ó teagmháil a dhéanamh le hAmbasadóir na Polainne ar bhealach míchuí ar ábhar conspóideach.
22. Ar an dara dul síos, dhiúltaigh sí d’argóint an iarratasóra go raibh sé éasca a dhualgais laistigh den Choimisiún a shainaithint trí chuardach idirlín.
23. Ar an tríú dul síos, chinn an Chúirt Ghinearálta, ar bhonn bhreithiúnas an 24 Samhain 2021, CX v an Coimisiún, (8) nach féidir IDOC agus Ard-Stiúrthóir Ard-Stiúrthóireacht (AS) an Choimisiúin um Acmhainní Daonna agus um Shlándáil a cháineadh toisc gur chuir siad san áireamh nár fhan an t‑achomharcóir glan óna chuid oibre mar oifigeach de chuid an Choimisiúin a mhéid a léiríonn an fíoras sin ceann de na heilimintí dá iompar a d’fhéadfadh, i dtuairim tríú páirtithe, coinbhleacht a chruthú maidir leis na leasanna atá á saothrú ag an Aontas Eorpach a bhfuil sé ceaptha seirbhís a dhéanamh dóibh.
24. Scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta an dara saincheist dlí ansin, lena n‑éilítear sárú ar Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, agus an tríú saincheist dlí, lena n‑éilítear sárú ar an gceart chun tuairimí a nochtadh, i míreanna 51 go 73 agus 75 go 92 faoi seach den bhreithiúnas atá faoi achomharc, sular dhiúltaigh sí dóibh toisc iad a bheith gan bhunús. Ós rud é go gcaitear amhras ar a measúnuithe i gcomhthéacs an achomhairc seo, déantar achoimre shonrach orthu i míreanna 47 go 52 agus 74 go 76 den Tuairim seo.
25. Ar deireadh, maidir leis an gceathrú saincheist dlí le haghaidh neamhniú, lena n‑éilítear sárú ar Airteagail 10 agus 22 d’Iarscríbhinn IX a ghabhann leis na Rialacháin Foirne, scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 94 go 151 den bhreithiúnas sin, an chaoi ar chinn an t‑údarás ceapacháin an pionós araíonachta i bhfianaise na n‑imthosca géaraitheacha agus maolaitheacha atá le cur san áireamh. I ndáil leis sin, mheas sí nach bhféadfadh an t‑údarás ceapacháin a chur san áireamh gur chuir an t‑achomharcóir i gcoinne aicmiú dlíthiúil na ngníomhartha ar cúisíodh é ina leith chun an pionós sin a ghéarú agus, dá bhrí sin, chinn sí ‘gur ghá an cinneadh atá faoi chonspóid a chur ar neamhní, a mhéid [...] a bhí an t‑údarás ceapacháin araíonachta thríthaobhaigh ag brath go mícheart ar dhearcadh an iarratasóra le linn na n‑imeachtaí araíonachta mar imthoisc ghéaraitheach’.
2. Na héilimh ar chúiteamh
26. I mír 155 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, mheabhraigh an Chúirt Ghinearálta, ar dtús, na trí choinníoll nach mór a chomhlíonadh chun dliteanas a chur ar institiúid i gcomhthéacs éileamh ar dhamáistí arna dhéanamh ag oifigeach, eadhon neamhdhleathacht an iompair a líomhnaítear i gcoinne na hinstitiúide sin, fírinne an damáiste a líomhnaítear agus nasc cúisíoch a bheith ann idir an t‑iompar agus an damáiste a líomhnaítear.
27. I mír 157 den bhreithiúnas sin, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta ansin don éileamh ar chúiteamh as an damáiste ábhartha líomhnaithe a bhain don achomharcóir toisc é a bheith gan bhunús. Chinn sí go raibh an Coimisiún i dteideal imeachtaí araíonachta a thionscnamh i gcoinne an achomharcóra agus pionós araíonachta a fhorchur air mar gheall ar an iompar a glacadh mar chuid den mhalartú ríomhphost atá i gceist. Dá bhrí sin, chinn an Chúirt Ghinearálta, fiú má cuireadh an cinneadh atá faoi chonspóid ó bhail mar gheall ar earráid dlí, nár chaith an earráid sin amhras ar bhailíocht na n‑imeachtaí araíonachta ina n‑iomláine, agus mar thoradh air sin níor chomhlíonadh an chéad choinníoll a bhaineann le neamhdhleathacht an iompair.
28. I mír 162 den bhreithiúnas sin, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta, ar deireadh, don éileamh ar chúiteamh as an damáiste neamhábhartha líomhnaithe a bhain don achomharcóir toisc é a bheith gan bhunús. Ar an gcéad dul síos, chinn sí nár mhínigh an t‑achomharcóir a mhéid a bheadh fad 19 mí na n‑imeachtaí araíonachta míréasúnta. Ar an dara dul síos, mheas sí go ndearnadh an damáiste neamhábhartha a d’eascair as an damáiste dá chlú agus dá ionracas gairmiúil a chúiteamh i gceart agus go leordhóthanach le neamhniú an chinnidh atá faoi chonspóid. Ar an tríú dul síos, mheabhraigh sí nár sháraigh an Coimisiún an ceart chun tuairimí a nochtadh.
29. Ba i bhfianaise na dtosca sin a chuir an Chúirt Ghinearálta, i mír 163 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, an cinneadh atá faoi chonspóid ar neamhní agus dhíbh sí an chaingean maidir leis an gcuid eile.
B. An t‑achomharc os comhair na Cúirte Breithiúnais agus glacadh comhthreomhar an chinnidh leasaithigh ag an gCoimisiún
1. An nós imeachta os comhair na Cúirte Breithiúnais agus argóintí na bpáirtithe
30. An 26 Meán Fómhair 2025, thaisc an t‑achomharcóir achomharc i gcoinne an bhreithiúnais atá faoi achomharc. Ina éilimh, iarrann sé ar an gCúirt mír 2 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas sin a chur ar neamhní agus a chaingean arna tabhairt os comhair na Cúirte Ginearálta, lena n‑áirítear a éileamh ar dhamáistí, a dhearbhú go bhfuil bunús maith léi, an cinneadh atá faoi chonspóid a chur ar neamhní nó an cás a tharchur ar ais chuig an gCúirt Ghinearálta agus a ordú don Choimisiún na costais a íoc.
31. Iarrann an Coimisiún ar an gCúirt an t‑achomharc a dhíbhe toisc é a bheith do-ghlactha nó, mar mhalairt air sin, toisc é a bheith gan bhunús agus a ordú don achomharcóir na costais a íoc.
32. Ag éisteacht an 9 Meán Fómhair 2026, chuir an t‑achomharcóir agus an Coimisiún argóint ó bhéal i láthair agus d’fhreagair siad na ceisteanna a chuir an Chúirt orthu.
2. An cinneadh leasaithe
33. An tráth céanna a tionscnaíodh an t‑achomharc seo, chomhlíon an Coimisiún, ar bhonn Airteagal 266 CFAE, an breithiúnas atá faoi achomharc trí chinneadh leasaitheach (‘an cinneadh leasaitheach’) a ghlacadh, an 24 Deireadh Fómhair 2025, lenar fhéach sé leis an neamhdhleathacht lena gcuirtear an cinneadh atá faoi chonspóid ó bhail a leigheas. Leis an gcinneadh leasaitheach sin, laghdaítear pionós araíonachta an iarratasóra maidir le hardú céime a chur ar fionraí go 9 mí, a bheidh infheidhme ón 1 Samhain 2025. An 21 Eanáir 2026, rinne an t‑achomharcóir gearán i gcoinne an chinnidh sin ar bhonn Airteagal 90(2) de na Rialacháin Foirne, gearán ar diúltaíodh dó an 8 Bealtaine 2026.
34. Le hiarratas a taisceadh i gClárlann na Cúirte an 17 Iúil 2026, a cláraíodh mar Chás T‑446/26, thionscain an t‑achomharcóir caingean nua faoi Airteagal 270 CFAE ag iarraidh, ar an gcéad dul síos, an cinneadh leasaitheach a chur ar neamhní agus, ar an dara dul síos, cúiteamh as an damáiste a mhaíonn sé a d’fhulaing sé mar thoradh ar ghlacadh an chinnidh sin.
35. Tá an dara caingean sin éagsúil leis an gcéad chaingean a mhéid a líomhnaíonn an t‑achomharcóir go sainráite, ina thríú fhoras le haghaidh neamhniú, sárú ar an gceart go n‑urramófaí a shaol príobháideach agus a chumarsáidí a ráthaítear in Airteagal 7 den Chairt.
V. Anailís dhlíthiúil ar an achomharc
A. Inghlacthacht an achomhairc
36. Áitíonn an Coimisiún go bhfuil an t‑achomharc seo do-ghlactha ós rud é gur chuir an breithiúnas atá faoi achomharc, le mír 1 dá chuid oibríochtúil, an cinneadh atá faoi chonspóid ar neamhní ina iomláine, ag seasamh le héileamh an achomharcóra ar neamhniú ina iomláine. Dar leis an gCoimisiún, níl an t‑achomharcóir ag iarraidh ach forais an bhreithiúnais sin a ionadú maidir leis an dara agus an tríú saincheist dlí le haghaidh neamhniú, lena n‑éilítear, faoi seach, sárú ar Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus ar an gceart chun tuairimí a nochtadh. Ina theannta sin, áitíonn an Coimisiún, a mhéid atá an t‑éileamh ar chúiteamh bunaithe ar an damáiste a líomhnaítear a d’fhulaing an t‑achomharcóir mar thoradh ar ghlacadh an chinnidh atá faoi chonspóid, nach gá scrúdú a dhéanamh a thuilleadh ar fhiúntas an bhreithiúnais sin i ndáil leis sin. Dar léi, ba cheart scrúdú a dhéanamh ar na cinntí sin i gcomhthéacs na caingne le haghaidh neamhniú arna tionscnamh i gcoinne an chinnidh leasaithigh, atá ar feitheamh faoi láthair os comhair na Cúirte Ginearálta (T‑446/26).
37. Os a choinne sin, feictear dom go bhfuil an t‑achomharc inghlactha.
38. Ba mhaith liom a chur in iúl, faoin dara mír d’Airteagal 56 de Reacht Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh, go bhféadfaidh aon pháirtí ar theip air, go hiomlán nó go páirteach, ina chuid aighneachtaí, achomharc a dhéanamh. (9) I ndáil leis sin, sonraítear in Airteagal 169(1) de na Rialacha Nós Imeachta go bhféachtar le hachomharc le breith na Cúirte Ginearálta, mar a leagtar amach sa chuid oibríochtúil den chinneadh sin, a chur ar neamhní go hiomlán nó go páirteach. Leis an bhforáil dheireanach sin, cuirtear chun feidhme an bunphrionsabal in achomhairc, nach mór achomhairc a dhíriú i gcoinne na coda oibríochtúla de chinneadh na Cúirte Ginearálta agus nach féidir leo ach féachaint le forais áirithe den chinneadh sin a leasú amháin.(10) Mar gheall ar leas a bheith ann in imeachtaí a thionscnamh, glactar leis nach mór an t‑achomharc a bheith faoi dhliteanas, má éiríonn leis, buntáiste a thabhairt don pháirtí a thionscnaíonn é. (11)
39. Sa chás seo, is mar seo a leanas atá an chuid oibríochtúil den bhreithiúnas atá faoi achomharc:
‘(1) Cuirtear [an cinneadh atá faoi chonspóid] lenar fhorchuir [...] pionós araíonachta ar [an achomharcóir] trína chur chun cinn chuig céim níos airde a chur ar fionraí ar feadh tréimhse 12 mhí [ar neamhní].
(2) Díbhtear an chuid eile den chaingean.
(3) Ordaítear do Stanecki agus don Choimisiún a gcostais féin a íoc.’
40. Ní mór an chuid oibríochtúil sin a léamh i bhfianaise an idirdhealaithe atá le déanamh idir, ar thaobh amháin, aicmiú an iompair atá i gceist mar ‘mhí-iompar araíonachta’ as ar eascair imeachtaí araíonachta agus, ar an taobh eile, méid an phionóis a forchuireadh sa chinneadh atá faoi chonspóid ag deireadh na n‑imeachtaí sin.
41. Cuirtear an cinneadh atá faoi chonspóid ar neamhní le mír 1 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas atá faoi achomharc. Is neamhniú iomlán é sin ar an gcinneadh mar gheall ar mhainneachtain an prionsabal nach mór an pionós a bheith sonrach don chiontóir a chomhlíonadh. (12) Dá bhrí sin, fiú dá gcinnfeadh an Chúirt Bhreithiúnais go raibh an Chúirt Ghinearálta mícheart diúltú don dara agus don tríú saincheist dlí le haghaidh neamhniú, lena n‑éilítear sárú, faoi seach, ar Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus ar an gceart chun tuairimí a nochtadh, ní bheadh aon éifeacht ag an gcinneadh sin ar an measúnú ar dhlíthiúlacht an chinnidh atá faoi chonspóid ós rud é gur imigh an cinneadh sin ón dlíchóras agus nach dtiocfadh aon tairbhe as don achomharcóir. Dá bhrí sin, ní féidir leis an ordú atá á lorg san achomharc seo féachaint le mír 1 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas atá faoi achomharc a chur ar neamhní. (13)
42. Mar sin féin, is léir ó mhír 151 den bhreithiúnas sin go ndearnadh an cinneadh sin a chur ar neamhní ‘a mhéid’ a rinne an t‑údarás ceapacháin araíonachta thríthaobhaigh earráid agus méid an phionóis á chinneadh aige, ós rud é gur chuir sé iompar an iarratasóra le linn na n‑imeachtaí araíonachta san áireamh go mícheart mar imthoisc ghéaraitheach. Ina theannta sin, is léir go sainráite ó mhíreanna 73, 92, 156 agus 161 den bhreithiúnas sin gur dheimhnigh an Chúirt Ghinearálta dlíthiúlacht na n‑imeachtaí araíonachta arna dtionscnamh ag an gCoimisiún trína chinneadh gurbh ionann malartú ríomhphost atá i gceist agus cion araíonachta a bhain an bonn de dhínit na hoifige de réir bhrí Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne (an dara saincheist le haghaidh neamhniú, míreanna 55 go 73 agus 156 den bhreithiúnas atá faoi achomharc) a bhféadfadh an Coimisiún pionós a ghearradh air gan, dá bhrí sin, ceart an iarratasóra chun tuairimí a nochtadh a shárú (an tríú saincheist le haghaidh neamhniú, míreanna 78 go 92, 156 agus 161 den bhreithiúnas sin). (14) Sa mhéid sin, chinn an Chúirt Ghinearálta nár léirigh an cinneadh atá faoi chonspóid gurb ann d’iompar neamhdhleathach ar thaobh an Choimisiúin, agus mar thoradh air sin nach bhféadfaí an Coimisiún a chur faoi dhliteanas. Ba ar an mbonn sin a dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta, dá bhrí sin, i mír 2 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas sin, don éileamh ar dhamáistí a rinne an t‑achomharcóir. I ndáil leis sin, ba mhaith liom a chur in iúl, murab ionann agus an méid a d’áitigh an Coimisiún ag an éisteacht, nach bhfuil an maíomh sin bunaithe go heisiach ar an damáiste a líomhnaítear a d’fhulaing an t‑achomharcóir mar thoradh ar ghlacadh an chinnidh atá faoi chonspóid, ach go gcumhdaítear leis freisin an damáiste a cruthaíodh trí imeachtaí araíonachta a thionscnamh. (15)
43. Go deimhin, is toisc gur aithin an Chúirt Ghinearálta dlíthiúlacht na n‑imeachtaí araíonachta go raibh an Coimisiún in ann an cinneadh leasaitheach a ghlacadh gan cinneadh a dhéanamh imeachtaí araíonachta nua a thionscnamh i gcoinne an achomharcóra. I bhfianaise na dtosca sin, ní féidir a áitiú go réasúnta gur éirigh leis an achomharcóir mar thoradh ar neamhniú an chinnidh atá faoi chonspóid. Tá leas áirithe ag an achomharcóir i gcónaí agóid a dhéanamh i gcoinne na hanailíse dlíthiúla a bhaineann le dlíthiúlacht iompar an Choimisiúin ar ar a bhonn a bhunaigh an Chúirt Ghinearálta díbhe a caingne i leith damáistí agus ar ar a bhonn a ghlac an Coimisiún an cinneadh leasaitheach. Dá mbainfí an fhéidearthacht sin de, b’ionann sin agus neamhaird a thabhairt ar an gcosaint bhreithiúnach éifeachtach atá dlite dó faoi Airteagal 47 den Chairt. Dá bhrí sin, dá gcinnfí go raibh an t‑achomharc seo do-ghlactha, bheadh feidhm res judicata ag an mbreithiúnas atá faoi achomharc, ar dá bhun a glacadh an cinneadh leasaitheach, agus, sa mhéid sin, ní rialódh an Chúirt Ghinearálta as an nua ar na hargóintí a chuir an t‑achomharcóir chun cinn.
44. Sna himthosca sin, chun a áirithiú go bhfuil an ceart rochtana ar achomharc ag an achomharcóir sna himeachtaí atá ar feitheamh, ní mór a dhearbhú go bhfuil an t‑achomharc seo inghlactha a mhéid atá sé dírithe i gcoinne mhír 2 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas atá faoi achomharc.
B. Tuillteanais an achomhairc
45. Mar thaca lena achomharc, maíonn an t‑achomharcóir trí fhorais achomhairc lena gcáineann sé an Chúirt Ghinearálta, ar an gcéad dul síos, as míthuiscint a bhaint as raon feidhme Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus, go háirithe, as an gcoinníoll a bhaineann le coinbhleacht leasa a chruthú, ar an dara dul síos, as míthuiscint a bhaint as na coinníollacha lena rialaítear a incheadaithe atá sé cur isteach ar fheidhmiú cheart an oifigigh chun tuairimí a nochtadh agus, dá bhrí sin, as measúnú mícheart a dhéanamh, ar an tríú dul síos, ar an gcoinníoll a bhaineann le dlíthiúlacht iompar an Choimisiúin chun críocha a éilimh ar dhamáistí.
1. An chéad fhoras achomhairc lena n‑éilítear go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid ina measúnú ar an gcoinníoll a bhaineann le coinbhleacht leasa a bheith ann de réir bhrí Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne
46. Lena chéad fhoras achomhairc, cuireann an t‑achomharcóir i gcoinne chonclúid na Cúirte Ginearálta gur thug an malartú ríomhphost atá i gceist údar le himeachtaí araíonachta a thionscnamh ina choinne ar an bhforas gur bhain an t‑iompar sin an bonn de dhínit na hoifige de réir bhrí Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus, go háirithe, gur chruthaigh sé coinbhleacht idir a leasanna príobháideacha agus iad siúd a bhí á saothrú ag an gCoimisiún.
(a) An breithiúnas atá faoi achomharc
47. Scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta na hargóintí a chuir an t‑achomharcóir chun cinn mar thaca lena dhara saincheist dlí le haghaidh neamhniú, lena n‑éilítear sárú ar Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne i míreanna 55 go 73 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, sular dhiúltaigh sí di toisc í a bheith gan bhunús.
48. Mheabhraigh an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 56 go 60 den bhreithiúnas sin, na prionsabail a bunaíodh leis an gcásdlí maidir le raon feidhme Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus, go háirithe, maidir leis an urraim atá dlite ag an oifigeach do ‘dhínit a oifig’, agus bhain sí de thátal as sin, ‘i gcás ina bhfuil an t‑oifigeach, ag gníomhú dó i gcomhthéacs príobháideach, inaitheanta mar bhall foirne institiúide agus ina dtéann sé i mbun iompair a d’fhéadfaí a mheas, ag féachaint don chomhthéacs ina ndearnadh é, a bheith míchuí agus a d’fhéadfadh a bheith ina chúis le coinbhleacht idir na leasanna príobháideacha atá beartaithe aige a shaothrú leis an iompar sin agus na leasanna príobháideacha atá á saothrú ag an Aontas Eorpach a mheastar a bheith á bhfreastal aige, féadfaidh an t‑iompar sin a bheith ina ábhar d’imeachtaí araíonachta i gcás ina bhfuil sé de chineál a íslíonn an caidreamh muiníne atá ann idir an tAontas Eorpach agus an t‑oifigeach, trí mhainneachtain na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne a chomhlíonadh’ (mír 61 den bhreithiúnas sin).
49. Ba i bhfianaise an tsainithe sin a chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 73 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gurbh ionann iompar an achomharcóra i gcomhthéacs an mhalartaithe ríomhphoist atá i gceist agus mainneachtain na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne a chomhlíonadh mar gheall ar mhí-oiriúnacht an mhalartaithe sin mar thoradh, inter alia, ar an ton a úsáidtear ann (míreanna 63 go 67 den bhreithiúnas sin), ar an coinbhleacht leasa a cruthaíodh leis an malartú sin (míreanna 68 go 71 den bhreithiúnas sin) agus ar an éifeacht dhíobhálach ar an gcaidreamh muiníne idir an tAontas agus an t‑oifigeach (mír 72 den bhreithiúnas sin).
50. Go sonrach, dheimhnigh an Chúirt Ghinearálta, ar an gcéad dul síos, tuairim an Choimisiúin go raibh ábhar agus ton an mhalartaithe ríomhphoist atá i gceist míchuí (mír 67 den bhreithiúnas atá faoi achomharc). Thug sí faoi deara go raibh téarmaí an mhalartaithe sin ‘gan débhrí maidir lena gcineál naimhdeach agus dímheasúil’ (mír 63 den bhreithiúnas sin) agus gur léirigh siad ‘dearcadh thar a bheith naimhdeach a théann i bhfad níos faide ná cáineadh ualaithe’ (mír 65 den bhreithiúnas sin). Chinn sí freisin ‘nach raibh an ton comhsheasmhach leis an urraim a tugadh do ghairmí i gcomhlíonadh a dhualgas’ ós rud é ‘go gcuireann sé líomhaintí gan bhunús in iúl lena dtugtar faoi cheist obair Ambasadóir [na Polainne] i gcomhlíonadh a dhualgas’ (mír 66 den bhreithiúnas sin).
51. Ar an dara dul síos, chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 71 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go raibh an malartú ríomhphost atá i gceist de chineál a d’fhéadfadh a bheith ina chúis mearbhaill, dar le hAmbasadóir na Polainne, maidir leis na leasanna atá á saothrú ag an Aontas Eorpach a bhfuil sé ceaptha a fheidhmiú. Sa chomhthéacs sin, tar éis di a chinneadh nár luaigh an t‑achomharcóir a stádas mar oifigeach de chuid an Choimisiúin sa mhalartú sin, thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara, áfach, nár ghlac sé réamhchúraimí chun raon feidhme a ríomhphost a theorannú agus, go háirithe, a mhéid a thagair sé do chathair na Bruiséile, nach bhféadfadh sé Ambasadóir na Polainne a cháineadh as a thaighde féin a dhéanamh ar a chéannacht agus as an nasc a dhéanamh lena dhualgais sa Choimisiún (mír 69 den bhreithiúnas sin). Ina theannta sin, chinn an Chúirt Ghinearálta, i bhfianaise a ghráid shinsearach (AD 8) agus a thaithí oibre laistigh den Choimisiún, an chomhthéacs pholaitiúil an‑íogair agus an róil atá ag an institiúid sin sa chomhthéacs sin, nach bhféadfadh an t‑achomharcóir a bheith ar an eolas go raibh air gníomhú faoi dheifir, ós rud é go bhféadfaí a bharúlacha a léiriú mar bharúlacha a tháinig ó oifigeach de chuid an Choimisiúin agus mar bharúlacha a théann níos faide ná an tuairim phearsanta amháin a cuireadh in iúl ina cháil mar shaoránach amháin (mír 70 den bhreithiúnas sin).
52. Ar an tríú dul síos agus ar deireadh, chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 72 den bhreithiúnas sin, go bhféadfadh iompar an achomharcóra difear seachtrach a dhéanamh d’íomhá an Aontais Eorpaigh, is é sin le rá, an íomhá d’iompar fíorcheart agus urramach a bhfuil sé dlisteanach a bheith ag súil leis ó bhaill foirne a foirne vis-à-vis, inter alia, buanionadaí Ballstáit, amhail Ambasadóir na Polainne, agus mar thoradh air sin gur bhain a iompar an bonn den chaidreamh muiníne idir an tAontas Eorpach agus an t‑oifigeach.
(b) Argóint na bpáirtithe
53. Tá dhá chuid sa chéad fhoras achomhairc.
54. Leis an gcéad chuid den chéad fhoras achomhairc, áitíonn an t‑achomharcóir go ndearna an Chúirt Ghinearálta measúnú mícheart ar raon feidhme Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne maidir le gníomhartha arna ndéanamh ag oifigeach i gcomhthéacs a shaoil phríobháidigh. Ar an gcéad dul síos, ghlac an Chúirt Ghinearálta léiriú leathan ar an bhforáil sin trína cur i bhfeidhm maidir le cás ina líomhnaítear gur chruthaigh an t‑achomharcóir coinbhleacht idir a leasanna príobháideacha agus iad siúd atá á saothrú ag an gCoimisiún, cé go suitear gur sheol sé na ríomhphoist atá i gceist i gcomhthéacs príobháideach, lasmuigh de thimpeallacht oibre an Choimisiúin, agus nár ghníomhaigh sé in ainm ná thar ceann an Choimisiúin. Ar an dara dul síos, ghlac an Chúirt Ghinearálta léiriú míréasúnta ar Airteagal 12 trína cheangal ar an oifigeach, ag gníomhú dó ina cháil mar shaoránach, rabhadh a scríobh go córasach nach bhfuil sé ag cur sheasamh oifigiúil an Aontais Eorpaigh in iúl. Is ceanglas díréireach é atá, thairis sin, contrártha leis an dualgas discréide a eascraíonn as an Airteagal sin freisin.
55. Leis an dara cuid den chéad fhoras achomhairc, áitíonn an t‑achomharcóir go bhfuil an anailís a leagtar amach i míreanna 68 go 71 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, a bhaineann leis an measúnú ar an gcritéar bunaithe ar an dóchúlacht go mbeadh coinbhleacht leasa ann, curtha ó bhail mar gheall ar réasúnaíocht chontrártha.
56. Go háirithe, tá an chonclúid i mír 71 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ar dá réir ‘a dhealraíonn sé, i dtuairim Ambasadóir na Polainne, go bhféadfadh iompar an iarratasóra coinbhleacht a chruthú maidir leis na leasanna atá á saothrú ag an Aontas Eorpach a bhfuil sé ceaptha seirbhís a dhéanamh dóibh’, contrártha go soiléir leis an gcinneadh a rinneadh i mír 68 den bhreithiúnas sin, ar dá réir ‘nach léir ón malartú ríomhphost atá i gceist gur luaigh sé go sainráite go raibh sé ag scríobh in ainm nó thar ceann an Choimisiúin’. Dar leis, dhéanfadh conclúid den sórt sin a argóint, a leagtar amach i mír 53 den bhreithiúnas sin, a formhuiniú, gur chruthaigh Ambasadóir na Polainne – a chuir an malartú ríomhphost atá i gceist ar fáil go poiblí agus a phléigh an t‑ábhar ina dhiaidh sin i meáin na Polainne – an choinbhleacht sin idir a leasanna pearsanta agus leasanna an Choimisiúin.
57. Cuireann an Coimisiún i gcoinne na n‑argóintí sin. Mar fhreagra ar na ceisteanna i gcomhair freagra ó bhéal a chuir an Chúirt Bhreithiúnais, mheabhraigh sí raon feidhme Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, mar a shainigh an Chúirt Ghinearálta é ina breithiúnas an 1 Meitheamh 2022, Cristescu v an Coimisiún. (16) D’áitigh sí nach mór d’oifigigh an Aontais, cé go bhfuil sé de shaoirse acu, i bprionsabal, a dtuairimí a nochtadh i gcáil phríobháideach, a áirithiú go mbeidh lánrogha áirithe acu ionas nach mbainfear an bonn de dhínit na hoifige ós rud é go gcoinníonn siad a stádas i ngach cás. Go háirithe, i gcomhthéacs comhfhreagras príobháideach a sheoltar chuig ionadaí taidhleoireachta Ballstáit, ba cheart don ionadaí sin ‘urraim taidhleoireachta’ agus cúirtéis a léiriú chun seasmhacht an chaidrimh idir an Coimisiún agus na Ballstáit a áirithiú agus chun dlúthchomhar idir an Coimisiún agus na Ballstáit a áirithiú. Sna himthosca sin, i gcás ina n‑iompraíonn oifigeach é féin ar bhealach atá go hiomlán míchuí agus atá naimhdeach go follasach i leith buanionadaí, tá an baol ann go gcruthóidh an t‑oifigeach sin coinbhleacht a dhéanann difear do leasanna an Choimisiúin.
(c) Measúnú
58. Tá sé beartaithe le hAirteagal 12 de na Rialacháin Foirne a áirithiú go gcuirfidh oifigigh i láthair, ina n‑iompar, íomhá dhínite atá comhsheasmhach leis an iompar fíorcheart agus measúil a bhfuil duine i dteideal a bheith ag súil leis ó bhaill de státseirbhís idirnáisiúnta. (17) Tá an fhoráil sin, amhail Airteagail 11 agus 21 de na Rialacháin Foirne, ar cheann de na léirithe sonracha ar dhualgas na dílseachta atá ar gach oifigeach. (18) Leis an oibleagáid dheireanach sin, ní hamháin go gceanglaítear ar an oifigeach lena mbaineann staonadh ó iompar a dhéanfadh dochar do dhínit na hoifige agus don urraim atá dlite don institiúid agus dá húdaráis, ach ceanglaítear air freisin é féin a iompar ar bhealach nach bhfuil amhras ar bith ann ina leith, go háirithe má tá sé ar ardchaighdeán, ionas go gcoinneofar an caidreamh muiníne idir an institiúid sin agus é féin i gcónaí. (19) Is léir ó chásdlí na Cúirte Ginearálta go bhfuil gá leis an dualgas dílseachta sin a chomhlíonadh ní hamháin i gcomhlíonadh na gcúraimí sonracha a chuirtear ar an oifigeach, ach go mbaineann sé freisin le réimse iomlán an chaidrimh idir an t‑oifigeach agus an institiúid. (20)
59. I mír 61 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, shainigh an Chúirt Ghinearálta cineál an iompair, a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh dá oifig de réir bhrí Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, cé gur glacadh é i gcomhthéacs shaol príobháideach an oifigigh. De réir an tsainmhínithe sin, i gcás ina bhfuil oifigeach inaitheanta mar bhall foirne institiúide, d’fhéadfadh sé go mbeadh mainneachtain ann na hoibleagáidí a eascraíonn as an Airteagal sin a chomhlíonadh i gcás, i bhfianaise an chomhthéacs, go bhfuil an t‑iompar sin míchuí, go gcruthaíonn sé coinbhleacht leasanna agus go ndéanann sé an caidreamh muiníne idir an tAontas Eorpach agus an t‑oifigeach a ísliú. Tá an sainiú sin bunaithe ar thrí choinníoll nach gcuireann an t‑achomharcóir faoi cheist iad a bheith ann. Ní chonspóidtear ach cur chun feidhme an dara coinníoll, a bhaineann le coinbhleacht leasanna a chruthú.
60. Tugaim faoi deara, sa chéad áit, go bhfuil raon feidhme an‑leathan ag an sainiú i mír 61 den bhreithiúnas atá faoi achomharc. Ar thaobh amháin, ar leibhéal shubstaintiúil, mheabhraigh an Chúirt, de réir chásdlí na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine(21) gur coincheap leathan é an coincheap ‘saol príobháideach’, de réir bhrí Airteagal 8(1) den Choinbhinsiún Eorpach chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, (22) nach féidir a shainiú go huileghabhálach. (23) Ar an taobh eile, ar leibhéal pearsanta, tá gach oifigeach ‘inaitheanta mar bhall foirne d’institiúid’ anois i bhfianaise na dteicneolaíochtaí reatha agus, go háirithe, inrochtaineacht eolairí poiblí ar líne de bhaill foirne an Aontais. (24) A mhéid a bhfuil feidhm ag an sainiú sin, dá bhrí sin, maidir le haon iompar arna ghlacadh ag an oifigeach le linn a shaoil phríobháidigh, éilítear le gach ceann de na coinníollacha sin léiriú agus cur i bhfeidhm docht nach mór, thairis sin, imthosca uile an cháis ar leith a chur san áireamh.
61. Ba mhaith liom a chur in iúl, sa dara háit, gur bhain breithiúnais an 19 Aibreán 1988, M. v an Chomhairle, (25) an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún, (26) agus an 24 Samhain 2021, CX v an Coimisiún, (27) ar ar bhraith an Chúirt Ghinearálta chun an sainiú sin a dhíorthú, le cásanna inar léirigh iompar an oifigigh débhríocht shoiléir maidir leis na leasanna atá á saothrú ag an oifigeach agus ionsaí ar dhínit na hoifige.
62. Dá bhrí sin, ní bheadh aon duine ag cur i gcoinne go raibh coinbhleacht leasa sa chás atá i gceist i mbreithiúnas an 24 Samhain 2021, CX v an Coimisiún, (28) ós rud é gur chuir an t‑oifigeach, ar chuir an Coimisiún creatchonradh ar a iontaoibh ina dhiaidh sin, arna chaibidliú gan údarú agus go folaitheach, conradh a bhaineann le comhlíonadh an chonartha sin, as ar eascair imscrúdú ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF). Murab ionann agus an cás atá i gceist, bhí iompar an oifigigh sin mar chuid de chomhlíonadh a dhualgas.
63. Ar an gcaoi chéanna, ba léir, sa chás as ar eascair breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún, (29) gur mhainnigh oifigeach a d’fhoilsigh, gan údarú, leabhar ina ndearna sé ráitis ionsaitheacha, dímheasúla nó fiú tarcaisneacha faoi Chomhaltaí an Choimisiúin agus inar chaith sé amhras ar threoirlínte bunúsacha bheartas eacnamaíoch agus airgeadaíochta an Chomhphobail Eorpaigh, a raibh sé de cheangal air iad a chur chun feidhme laistigh den institiúid sin, ina dhualgas dílseachta agus ionracais. Anseo freisin, agus contrártha leis an gcás atá i gceist, bhí iompar an oifigigh sin mar chuid de chomhlíonadh a dhualgas.
64. Ar deireadh, bhí miondealú soiléir ar an gcaidreamh muiníne idir an institiúid agus an t‑oifigeach atá i gceist sa chás as ar eascair breithiúnas an 19 Aibreán 1988, M. v an Chomhairle, (30) ós rud é go ndearna an t‑oifigeach sin dearbhuithe bréagacha chun liúntais cothaithe, liúntais teaghlaigh agus speansais taistil bhliantúla arna n‑íoc ag an gCoimisiún a fháil, agus gur mhainnigh sé a oibleagáidí dílseachta agus dínite a chomhlíonadh trí mhainneachtain na horduithe ar ordaíodh dó a chomhlíonadh le roinnt cinntí breithiúnacha a chomhlíonadh.
65. Tá an cás seo difriúl ar bhealaí éagsúla leis na breithiúnais a luaitear i míreanna 61 go 64 den Tuairim seo. Ar an gcéad dul síos, i bhfianaise na gcinntí a rinne an Chúirt Ghinearálta i míreanna 61, 62 agus 68 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ní cuid de chomhlíonadh dhualgais an achomharcóra é an t‑iompar atá i gceist, ós rud é gur chuir sé a imní in iúl faoi ábhair a bhaineann leis an mbeartas ginearálta maidir lena thír thionscnaimh i dteachtaireacht arna síniú ina ainm féin, óna bhosca ríomhphoist pearsanta, lasmuigh d’uaireanta oibre. Tá an cheist, mar a d’áitigh an Coimisiún ag an éisteacht, an dtagann an t‑iompar sin faoi réimse an chaidrimh atá ann idir an t‑oifigeach agus an institiúid ar an bhforas gur seoladh an teachtaireacht sin chuig buanionadaí Ballstáit chuig an Aontas Eorpach níos íogaire agus gur cheart mionanailís a dhéanamh uirthi. Ina dhiaidh sin, tá comhthuiscint ann nár chaith na téarmaí atá sa mhalartú ríomhphoist atá i gceist amhras ar an gCoimisiún ná ar a Chomhaltaí ná ar oifigigh ainmnithe áirithe. Ar deireadh, ní ráitis choiriúla a bhí sna ráitis a tugadh d’Ambasadóir na Polainne. Cé gur measadh go raibh an ton ‘míchuí’, níor chinn aon údarás go raibh siad maslach, clúmhillteach nó go ndearna siad damáiste do chlú an duine sin.
66. In imthosca den sórt sin, creidim go raibh sé de cheangal ar an gCúirt Ghinearálta measúnú a dhéanamh ar bhealach an‑dian, agus i bhfianaise imthosca nithiúla agus oibiachtúla uile an cháis, a mhéid a d’fhéadfadh iompar den sórt sin, arna ghlacadh i gcomhthéacs shaol príobháideach an oifigigh, ann féin, coinbhleacht a chruthú maidir leis na leasanna atá á saothrú ag an Aontas Eorpach.
67. Ní chomhlíonann a anailís i míreanna 61 go 73 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, i mo thuairimse, na ceanglais sin.
68. Ar an gcéad dul síos, theip ar an gCúirt Ghinearálta na hiarmhairtí dlíthiúla is gá a bhaint as na fíorais agus na cinntí a shainaithin sí i míreanna 5, 69 agus 70 den bhreithiúnas atá faoi achomharc agus a léirigh go raibh Ambasadóir na Polainne rannpháirteach go díreach agus go cinntitheach sa mhearbhall idir leasanna pearsanta an achomharcóra agus leasanna pearsanta an Choimisiúin. Go háirithe, níor chuir sé san áireamh gur mar thoradh ar a thaighde féin ar chéannacht an iarratasóra a tháinig Ambasadóir na Polainne ar an eolas gur oifigeach de chuid an Choimisiúin é agus gur éirigh an chumarsáid sin gairmiúil ina dhiaidh sin. Léirítear é sin le freagra Ambasadóir na Polainne ar chéad ríomhphost an iarratasóra agus le hábhar príobháideach na malartuithe sin a nochtadh do Chomhaltaí an Choimisiúin.
69. Ar an dara dul síos, ní aontaím le conclúid na Cúirte Ginearálta go raibh an t‑achomharcóir ag gabháil d’iompar a d’fhéadfadh a bheith ina chúis le coinbhleacht leasa ar an bhforas amháin gur luaigh sé cathair na Bruiséile ina theachtaireacht agus nár ghlac sé na réamhchúraimí is gá chun raon feidhme a mhalartuithe a theorannú. (31) Tá sé d’éifeacht ag an anailís sin na hoibleagáidí céanna a fhorchur ar oifigeach, ina shaol pearsanta, agus a fhorchuirtear air agus é ag scríobh óna bhosca ríomhphoist gairmiúil nó ag nochtadh a thuairim go poiblí, eadhon:
– oibleagáid réamhrabhadh a thabhairt trínar cheart don oifigeach, in aon ríomhphost a sheolfar óna bhosca ríomhphoist pearsanta, a chur in iúl dá sheolaí nach bhfuil sé ag labhairt thar ceann an Aontais; agus
– oibleagáid faichill, lena gceanglófaí ar an oifigeach faireachán leanúnach a dhéanamh ar na téarmaí a úsáideann sé, agus a ríomhphoist phearsanta á ndréachtú aige, agus aird á tabhairt aige ar na léirithe agus ar na himthosca uile a d’fhéadfadh a bheith ann.
70. Téann na hoibleagáidí sin thar réimse fheidhmiú na gníomhaíochta gairmiúla agus an chaidrimh leis an institiúid. Bunaíonn an Chúirt Ghinearálta mar sin athbhreithniú ar léiriú an oifigigh atá gan údar agus míréasúnta i gcomhthéacs comhfhreagrais phríobháidigh a mhalartaítear ó bhosca ríomhphoist pearsanta. Níl an t‑ainm a chuirtear ag bun comhfhreagrais phríobháidigh, cé go bhféadfadh sé bunús sóisialta nó eitneach a léiriú, mar fhianaise ann féin ar bhallraíocht in institiúid. Os a choinne sin, is féidir idirdhealú a dhéanamh idir an t‑údar agus an institiúid a fhostaíonn é agus a thoiliú agus a dhliteanas a thabhairt i leith bharúlacha agus ábhar an chomhfhreagrais phríobháidigh. Tagann cáineadh an oifigigh, a ghníomhaíonn ina cháil phríobháideach mar shaoránach, toisc nár nocht sé a bhallraíocht san institiúid a fhostaíonn é, salach freisin ar an dualgas discréide a eascraíonn as Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne.
71. Dá bhrí sin, measaim go bhfuil earráidí dlí ag baint le conclúid na Cúirte Ginearálta go bhféadfadh an Coimisiún imeachtaí araíonachta a thionscnamh go dlisteanach i gcoinne an achomharcóra ar an bhforas go raibh a iompar ina chúis le coinbhleacht leasa de réir bhrí Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne.
72. Dá bhrí sin, tá bunús maith leis an gcéad fhoras achomhairc.
2. An dara foras achomhairc lena n‑éilítear measúnú mícheart ar an gceart chun tuairimí a nochtadh
73. Mar thaca lena dhara foras achomhairc, atá dírithe i gcoinne mhíreanna 78 go 92 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, maíonn an t‑achomharcóir gur bhain an Chúirt Ghinearálta míbhrí as raon feidhme an chirt chun tuairimí a nochtadh a ráthaítear in Airteagal 11 den Chairt, in Airteagal 17a de na Rialacháin Foirne agus in Airteagal 10 ECHR.
(a) An breithiúnas atá faoi achomharc
74. Maidir leis an bpléadáil le haghaidh neamhniú, a bhaineann le sárú líomhnaithe ar cheart an iarratasóra chun tuairimí a nochtadh, bhunaigh an Chúirt Ghinearálta a hanailís ar na prionsabail agus ar an modheolaíocht a bhunaigh sí sa bhreithiúnas in DD v FRA. Tar éis di a mheabhrú, i mír 82 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, go bhfuil an ceart chun tuairimí a nochtadh ag oifigigh agus seirbhísigh eile an Aontais Eorpaigh, shonraigh sí, i mír 83 den bhreithiúnas sin, nach féidir an Coimisiún a cháineadh, sa chás seo, as iarracht a dhéanamh cosc iomlán a chur ar an achomharcóir an ceart sin a fheidhmiú. Mhínigh an Chúirt Ghinearálta, ‘in aon chás’, i míreanna 84 go 87 den bhreithiúnas sin, go bhféadfadh an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh a bheith faoi réir na dteorainneacha a leagtar amach in Airteagal 10(2) ECHR, ag tagairt, i ndáil leis sin, d’Airteagal 17a(1) de na Rialacháin Foirne, lena n‑aithnítear go bhfuil an ceart chun tuairimí a nochtadh ag oifigeach, i gcomhréir dhlúth le prionsabail na dílseachta agus na neamhchlaontachta. Dar leis an gCúirt Ghinearálta, is ionann na hoibleagáidí a eascraíonn as Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus srian dlisteanach ar fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh, arb é is aidhm dó leasanna an Aontais a chosaint agus, go háirithe, an caidreamh muiníne nach mór a bheith ann idir institiúid agus a hoifigigh a chaomhnú.
75. Chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 88 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nach bhféadfaí a mheas go raibh an teorainn sin iomarcach agus, os a choinne sin, gur urramaíodh bunbhrí an chirt chun tuairimí a nochtadh ós rud é go raibh an t‑achomharcóir fós in ann a thuairimí a chur in iúl d’Ambasadóir na Polainne gan bhac, agus a bharúlacha á leagan amach ar bhealach iomchuí.
76. I míreanna 89 go 91 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, chinn an Chúirt Ghinearálta, gan beann ar cé acu a d’fhéadfaí nó nach bhféadfaí Ambasadóir na Polainne a mheas mar ‘phearsa phoiblí nó oifigeach sinsearach’, gur léir ó chásdlí ECtHR nach mór do na ráitis a rinneadh maidir le daoine den tsórt sin fanacht laistigh de theorainneacha inghlactha an chirt chun tuairimí a nochtadh. Ba trí thagairt a dhéanamh do na teorainneacha a bhunaigh ECtHR ina breithiúnais an 14 Márta 2002, Diego Nafría v an Spáinn, (32) agus an 14 Deireadh Fómhair 2008, Petrina v an Rómáin, (33) agus trína gcur i gcomparáid leis na cinntí a rinneadh maidir le ton agus téarmaí an mhalartaithe ríomhphoist atá i gceist gur chinn an Chúirt Ghinearálta, i mír 92 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, nár sháraigh an Coimisiún go neamhdhleathach ceart an achomharcóra chun tuairimí a nochtadh agus gur comhlíonadh an ceanglas maidir le dlíthiúlacht dhocht, a leagtar síos in Airteagal 52 den Chairt.
(b) Argóint na bpáirtithe
77. Maíonn an t‑achomharcóir gur mhainnigh an Chúirt Ghinearálta aird a thabhairt ar cheanglais Airteagal 11 den Chairt agus Airteagal 10 ECHR maidir le haon teorainn ar an gceart chun tuairimí a nochtadh. I ndáil leis sin, cuireann sí in iúl, de réir na gceanglas sin, nach mór aon teorainn a bheith bainteach le foráil reachtach lena ndéantar teorannú den sórt sin intuartha, lena saothraítear aidhm dhlisteanach agus atá riachtanach agus comhréireach leis an aidhm atá á saothrú. Maíonn an t‑achomharcóir freisin nár mheas an Chúirt Ghinearálta na leasanna lena mbaineann ná nár fhíoraigh sí an raibh an cinneadh atá faoi chonspóid spreagtha i ndáiríre ag riachtanas sóisialta práinneach.
78. Cuireann an t‑achomharcóir in iúl, mar réamhphointe, cé go bhfuil comhaltaí na státseirbhíse faoi réir oibleagáid discréide mar gheall ar a stádas, go bhféadfaidh siad, mar sin féin, brath ar chosaint Airteagal 10 ECHR, fiú i gcás pionóis araíonachta. (34)
79. Leis an gcéad ghearán sa dara foras achomhairc, cuireann an t‑achomharcóir i gcoinne mheasúnú na Cúirte Ginearálta ar dhlíthiúlacht an teorannaithe sin a mhéid nár éirigh léi a fhíorú an raibh na srianta a leagtar amach in Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne intuartha. Ní leor srianta ar an gceart chun tuairimí a nochtadh a bheith ‘foráilte le dlí’, mar is léir ó mhír 85 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ach is gá freisin go mbeadh an dlí sin ‘poiblí, inrochtana agus intuartha’.(35) Áitíonn an t‑achomharcóir nach bhfuil na srianta a eascraíonn as Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne intuartha i bhfianaise fhoclaíocht ghinearálta an Airteagail sin, arna tabhairt faoi deara ag an gCúirt Ghinearálta i mír 58 den bhreithiúnas sin, agus i bhfianaise lánrogha leathan an Choimisiúin.
80. Leis an dara gearán den dara foras achomhairc, caitheann an t‑achomharcóir amhras ar mheasúnú na Cúirte Ginearálta maidir le dlisteanacht na gcúiseanna lena dtugtar údar le teorainn den sórt sin ar an gceart chun tuairimí a nochtadh. De réir an achomharcóra, rinne an Chúirt Ghinearálta earráid dlí i míreanna 86 agus 87 den bhreithiúnas atá faoi achomharc agus í ag cinneadh go bhfuil údar leis an teorainn sin mar gheall ar an aidhm dhlisteanach leasanna an Aontais a chosaint agus, go háirithe, an caidreamh iontaoibhe nach mór a bheith ann idir institiúid agus a hoifigigh a chaomhnú. Measann an t‑achomharcóir nach dtagann foras den sórt sin faoi liosta uileghabhálach na bhforas a d’fhéadfadh údar dlisteanach a thabhairt le srian de réir bhrí Airteagal 10(2) ECHR. Thairis sin, i gcomhréir le cásdlí ECtHR, éilítear leis na forais sin léiriú cúng, (36) agus, mar thoradh air sin ní féidir caomhnú caidrimh muiníne idir institiúid agus a foireann a bheith mar bhonn do bheart lena gcuirtear srian ar an gceart chun tuairimí a nochtadh a mhéid is gá an tsaoirse sin i sochaí dhaonlathach.
81. Leis an tríú gearán den dara foras achomhairc, áitíonn an t‑achomharcóir go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí trí mhainneachtain a fháil amach an raibh gá leis an gcur isteach ar fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh atá i gceist i sochaí dhaonlathach, ós rud é go gceanglaítear le cásdlí ECtHR go mbeidh ‘riachtanas sóisialta práinneach’ ann.(37)
82. Leis an gceathrú gearán den dara foras achomhairc, caitheann an t‑achomharcóir amhras ar mheasúnú na Cúirte Ginearálta i míreanna 88 go 91 den bhreithiúnas atá faoi achomharc maidir le comhréireacht na teorann a fhorchuirtear sa chás seo ar an gceart chun tuairimí a nochtadh agus, go háirithe, ar a conclúid nach raibh an teorainn sin iomarcach. Go háirithe, áitíonn an t‑achomharcóir nár shainigh an Chúirt Ghinearálta raon feidhme an chirt sin i gceart i réimse an dioscúrsa pholaitiúil agus na gceisteanna leasa ghinearálta nó na teorainneacha atá inghlactha sa chomhthéacs sin. Ar an gcéad dul síos, cáineann sé an Chúirt Ghinearálta as a mheas go bhfuil an cheist sin neamhspleách ar an gceist an bhféadfaí Ambasadóir na Polainne a mheas mar ‘phearsa phoiblí nó oifigeach sinsearach’. Ar an dara dul síos, maíonn an t‑achomharcóir gur bhunaigh an Chúirt Ghinearálta a hanailís ar bhreithiúnais ar an bhforas luacha trína bharúlacha a aicmiú mar ‘ionsaithe pearsanta uafásacha’. De réir chásdlí ECtHR, ní féidir an oibleagáid fírinneacht breithiúnais den sórt sin a chruthú a chomhlíonadh agus cuireann sí isteach ar an tsaoirse tuairimíochta féin. (38)
83. Leis an gcúigiú gearán den dara foras achomhairc, áitíonn an t‑achomharcóir go bhfuil mír 91 den bhreithiúnas atá faoi achomharc curtha ó bhail mar gheall ar earráid dlí agus saobhadh ar an bhfianaise maidir leis an gcomhthéacs inar cuireadh isteach ar fheidhmiú a chirt chun tuairimí a nochtadh.
84. Ar an gcéad dul síos, theip ar an gCúirt Ghinearálta scrúdú a dhéanamh ar an gcomhthéacs ina ndearnadh a barúlacha, contrártha le cásdlí ECtHR, lena gceanglaítear go ndéanfaí scrúdú ar an gcur isteach ar fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh i bhfianaise an chomhaid ina iomláine, lena n‑áirítear ábhar na ráiteas atá i gceist, an comhthéacs ina ndearnadh iad agus imthosca sonracha na ndaoine lena mbaineann. (39)
85. Ar an dara dul síos, bhain an Chúirt Ghinearálta míbhrí as an bhfianaise a bhaineann le comhthéacs polaitiúil a caingne a chuir sí ar fáil trína chur in iúl nach raibh an fhianaise sin ábhartha, ós rud é nár luadh Ambasadóir na Polainne ná an t‑achomharcóir féin sna hailt phreasa ná sna tvuíteanna atá i gceist, agus nach raibh aon bhunús fíorasach ag na hionsaithe pearsanta gránna sin. Dar leis, bhí sé i gceist leis an bhfianaise sin a dheimhniú go raibh staid pholaitiúil thubaisteach sa Pholainn tráth a tharla an malartú ríomhphoist atá i gceist, i bhfianaise na sáruithe ar chearta bunúsacha agus ar luachanna an Aontais.
86. Níor thug an Coimisiún aghaidh ar na hargóintí sin ina fhreagairt. Is léir ón bplé a rinneadh ag an éisteacht go ndíospóideann sé aon sárú ar cheart an iarratasóra chun tuairimí a nochtadh.
(c) Measúnú
87. Mar réamhphointe, tabharfaidh mé barúil maidir le hinghlacthacht an dara foras achomhairc. Cé go dtosaíonn mír 84 den bhreithiúnas atá faoi achomharc leis an nath ‘in aon chás’, ní foras é a áirítear ar mhaithe le hiomláine a fhorbraíonn suas le mír 92 den bhreithiúnas sin. (40)
88. Eascraíonn an débhríocht sin as an bhfíoras gur thrasuigh an Chúirt Ghinearálta, i míreanna 83 agus 84 den bhreithiúnas sin, míreanna 90 agus 92 dá breithiúnas in DD v FRA. Mar sin féin, tá an dá bhreithiúnas sin bunaithe ar línte éagsúla réasúnaíochta.
89. I míreanna 90 go 98 dá breithiúnas in DD v FRA, chinn an Chúirt Ghinearálta go soiléir nár tháinig iompar an duine lena mbaineann faoi raon feidhme an chirt chun tuairimí a nochtadh (mír 91) sula ndearna sí scrúdú, ar mhaithe le hiomláine, ar cé acu a bhí nó nach raibh pionós an iompair sin ina shrian dlisteanach ‘in aon chás’ ar fheidhmiú an chirt sin (mír 92 et seq.). I mír 83 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, glacann an Chúirt Ghinearálta leis go dtagann iompar an achomharcóra faoi fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh agus nach bhfuil sé ach sa dara cuid dá réasúnaíocht, i míreanna 84 go 92 den bhreithiúnas sin, go scrúdaíonn sí na coinníollacha maidir le hinghlacthacht an chur isteach ar fheidhmiú an chirt sin agus go bhfreagraíonn sí d’argóintí an achomharcóra mar thaca lena thríú saincheist le haghaidh neamhniú.
90. Maidir le tuillteanais an dara foras achomhairc anois, tá comhthuiscint ann go bhfuil an ceart chun tuairimí a nochtadh ag oifigigh, mar a léirítear le hAirteagal 17a de na Rialacháin Foirne. I gcomhréir le cásdlí na Cúirte, a mheabhraítear i mbreithiúnas an 18 Meitheamh 2026, FSMA, (41) tá an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh a aithnítear in Airteagal 11 den Chairt ar cheann de na bunchlocha fíor-riachtanacha de shochaí dhaonlathach agus iolraíoch, atá ar cheann de na luachanna ar a bhfuil an tAontas Eorpach fothaithe, i gcomhréir le hAirteagal 2 CAE. (42) Agus tagairt á déanamh aici do chásdlí ECtHR – nach mór a chur san áireamh chun raon feidhme Airteagal 11 den Chairt a léiriú (43) – chuir an Chúirt in iúl freisin go gcosnaíonn an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, i bprionsabal, ní hamháin faisnéis nó smaointe a fhaightear go fabhrach nó a mheastar a bheith neamhdhíobhálach nó neamhdhifreálach, ach freisin iad siúd a dhéanann an t‑iolrachas, an chaoinfhulaingt agus meon na hoscailteachta a chosc, a shuaitheadh, chun iolrachas, caoinfhulaingt agus meon na hoscailteachta a ráthú nach bhfuil aon sochaí dhaonlathach ann dá n‑uireasa. (44)
91. Ar an gcaoi chéanna, thug sí faoi deara gur chuir ECtHR i bhfios go láidir nach bhfágann Airteagal 10(2) ECHR mórán spáis do shrianta ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh i réimse na cainte polaitiúla nó i gcúrsaí a bhaineann le leas an phobail agus go ndeonaítear ardleibhéal cosanta don tsaoirse chun tuairimí a nochtadh de ghnáth i gcás ina mbaineann na ráitis a rinneadh le hábhar leasa phoiblí. (45) De réir na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine, baineann ceisteanna leasa ghinearálta nó leasa phoiblí le gach ábhar a d’fhéadfadh a bheith ina n‑ábhar leasa dhlisteanaigh, a tharraingíonn aird an phobail nó a d’fhéadfadh a bheith ina n‑ábhar mór imní don phobal, go háirithe toisc go mbaineann siad le folláine na saoránach nó le saol an phobail. (46)
92. Ina lámhleabhar maidir le cur i bhfeidhm na Cairte a foilsíodh in 2026(47) chuir an Coimisiún i dtábhacht freisin go meastar go bhfuil an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh ar cheann de na cearta is tábhachtaí nach mór do dhaonlathas liobrálach a ráthú agus go bhfuil luach intreach ag an tsaoirse sin do dhaoine aonair a mhéid atá sí fíor-riachtanach dá bhforbairt phearsanta. Dúirt sí freisin gur réamhriachtanas í an tsaoirse sin do rialtas daonlathach toisc go gcuireann sí ar chumas na saoránach páirt a ghlacadh i ndíospóireacht pholaitiúil, tuairimí a fhoirmiú agus a chur in iúl maidir le hábhair a bhaineann le leas an phobail agus a rialtas a thabhairt chun cuntais. (48)
93. É sin ráite, is léir freisin ó chásdlí socair nach cearta agus saoirsí iomlána iad na cearta agus na saoirsí a chumhdaítear in Airteagal 11 den Chairt, ach nach mór iad a mheas i ndáil lena bhfeidhm sa tsochaí. (49)
94. Dá bhrí sin, ceadaítear leis an gCairt teorainneacha a chur le feidhmiú na gceart agus na saoirsí sin i gcomhréir le hAirteagal 52(1) di, a bhfuil a bhfoclaíocht agus a raon feidhme leagtha amach i míreanna 80 agus 81 den bhreithiúnas atá faoi achomharc: ní mór foráil a dhéanamh le dlí do theorainneacha den sórt sin, ní mór inneachar fíor-riachtanach na gceart agus na saoirsí sin a urramú leo agus, faoi réir phrionsabal na comhréireachta, ní mór dóibh a bheith riachtanach agus cuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas nó an gá atá le cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint a chomhlíonadh i ndáiríre. (50) I ndáil leis sin, chinn an Chúirt cheana féin nach mór, dá bhrí sin, cur isteach ar na cearta agus ar na saoirsí a ráthaítear le hAirteagal 11 den Chairt a theorannú don mhéid atá fíor-riachtanach. (51)
95. Sa chás seo, b’ionann tionscnamh na n‑imeachtaí araíonachta atá i gceist agus teorainn ar cheart bunúsach an iarratasóra chun tuairimí a nochtadh. Níor mhór an teorainn sin a léiriú i gcomhréir le hAirteagal 52(1) den Chairt.
96. Dá bhrí sin, ba faoin gCúirt Ghinearálta a bhí sé a fháil amach an raibh an teorainn sin bunaithe ar fhoráil reachtach a bhí intuartha go leor, ar shaothraigh sé aidhm dhlisteanach agus ar chomhlíon sé prionsabal na comhréireachta.
97. Ní dhearna an Chúirt Ghinearálta ach na téarmaí agus an anailís dhlíthiúil ar a breithiúnas in DD v FRA a atáirgeadh, i mbeagnach gach ceann dá réasúnaíocht. Trína measúnú a mhúnlú ar an measúnú a ghlac sí maidir le dlíthiúlacht pionóis araíonachta arna fhorchur ar oifigeach a rinne bradaíl ar dhoiciméid institiúideacha i bhfeidhmiú a dhualgas gairmiúil, ní dhearna an Chúirt Ghinearálta scrúdú sonrach agus éifeachtach ar an iompar agus ar an gcur isteach atá i gceist a cheanglaítear le hAirteagal 52(1) den Chairt. Dá bhrí sin, thug sí neamhaird ní hamháin ar thábhacht an chirt chun tuairimí a nochtadh a thugtar do gach oifigeach, ach freisin ar an ngá atá leis an gcosaint bhreithiúnach éifeachtach atá dlite don achomharcóir a ráthú, go háirithe i gcomhthéacs na caingne i leith damáistí a thionscain sé i gcoinne an Choimisiúin. (52)
(1) Dlíthiúlacht an chur isteach ar fheidhmiú cheart an oifigigh chun tuairimí a nochtadh
98. I gcomhréir le cásdlí socair, tugtar le tuiscint leis an gceanglas nach mór foráil a dhéanamh le dlí maidir leis an teorainn ar fheidhmiú cirt bhunúsaigh (prionsabal na dlíthiúlachta) go sainítear go soiléir agus go beacht leis an ngníomh lena gceadaítear cur isteach ar an gceart sin féin raon feidhme an teorannaithe ar fheidhmiú an chirt lena mbaineann. Ní chuireann an ceanglas sin cosc, áfach, ar an teorainn atá i gceist a fhoirmliú i dtéarmaí atá oscailte go leor, chun oiriúnú do chásanna éagsúla agus d’athruithe ar chásanna a cheadú. Ar deireadh, féadfar a raon feidhme sonrach a shainiú freisin trí léiriú ón gCúirt. (53)
99. Sa bhreithiúnas atá faoi achomharc, áfach, níor scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta ar comhlíonadh an ceanglas sin (54)
100. Cé gur thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara, i mír 58 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, cineál ginearálta fhoclaíocht Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, ní dhearna sí scrúdú ar a mhéid a chomhlíonann an tAirteagal sin na coinníollacha a leagtar síos amhlaidh le cásdlí na Cúirte Breithiúnais agus a mhéid gur foráil reachtach é atá soiléir, beacht agus intuartha go leor chun go mbeidh an t‑oifigeach in ann na teorainneacha is gá a chinneadh i gcomhthéacs amhail an comhthéacs atá i gceist. Ní dhearna sí an scrúdú sin ach oiread i bhfianaise fhoclaíocht Airteagal 17a de na Rialacháin Foirne, faoina gceanglaítear ar oifigeach an ceart chun tuairimí a nochtadh a fheidhmiú i gcomhréir le prionsabail na dílseachta agus na neamhchlaontachta.
101. Mar fhreagra ar cheist a chuir an Chúirt ag an éisteacht, thagair an Coimisiún don ‘Chód Dea-Iompraíochta Riaracháin’ nach mór d’oifigigh uile na hinstitiúide cloí leis agus iad ag dul i mbun a ndualgas. Mura bhfuil dul amú orm, nílim cinnte go bhfuil an cód sin, ar leagadh síos a fhoclaíocht i gCinneadh (AE) 2024/3083 ón gCoimisiún an 4 Nollaig 2024 lena leagtar síos an Cód Dea-iompraíochta Riaracháin faoi chomhair Fhoireann an Choimisiúin Eorpaigh agus iad ag plé leis an bpobal(55) ábhartha nó go dtugann sé soiléiriú ina leith sin. Maidir leis an bpointe sin, aontaím leis an imní a chuir an tAbhcóide Ginearálta Pikamäe in iúl ina Thuairim in DD v FRA, (56) ar dá réir, áfach, a d’fhéadfadh cásdlí na Cúirte maidir le raon feidhme Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne a bheith úsáideach chun brí na forála sin a thuiscint, ‘ní fhéadfaidh sé teacht in ionad oibleagáidí oibre arna sainiú go beacht ag an institiúid i ngníomhartha dlí inmheánacha’. (57)
(2) Dlisteanacht an chur isteach ar fheidhmiú cheart an oifigigh chun tuairimí a nochtadh
102. Ina breithiúnais ón Mór-Dhlísheomra an 26 Feabhra 2026, an Coimisiún v an Ungáir (An ceart chun seirbhísí meán a sholáthar i radaimhinicíochtaí), (58) agus an 8 Meán Fómhair 2026, Inter IKEA Systems, (59) mheabhraigh an Chúirt, i gcomhréir leis na mínithe a bhaineann le hAirteagal 11 den Chairt, (60) nach mór a chur san áireamh chun an tAirteagal sin a léiriú, nach féidir leis na teorainneacha a d’fhéadfaí a fhorchur ar an gceart chun tuairimí a nochtadh dul thar na teorainneacha dá bhforáiltear in Airteagal 10(2) ECHR. (61)
103. Cé gur thagair an Chúirt Ghinearálta, agus an ceart aici, don Airteagal deireanach sin i mír 85 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, tugaim faoi deara, sa chéad áit, gur bhain sí cuid bhunriachtanach dá fhoclaíocht ón Airteagal sin. (62) Níor luaigh sé na forais dhlisteanacha le cur isteach ar fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh atá liostaithe go cuimsitheach ann agus nach mór an measúnú a dhéanamh ar a mbonn. Mar a mheabhraigh an Chúirt, baineann na forais sin leis an tslándáil náisiúnta, le hiomláine chríochach nó le sábháilteacht phoiblí, le neamhord nó coireacht a chosc, le sláinte nó moráltacht a chosaint, le clú nó cearta daoine eile a chosaint agus leis an ngá atá le nochtadh faisnéise rúnda a chosc nó le húdarás agus neamhchlaontacht na mbreithiúna a áirithiú. (63)
104. Tugaim faoi deara, sa dara háit, nár scrúdaigh an Chúirt Ghinearálta a mhéid a bhí aidhm dhlisteanach á saothrú leis an gcur isteach atá i gceist, eadhon ‘clú agus cearta daoine eile a chosaint’ dá bhforáiltear in Airteagal 10(2) ECHR.
105. Dhírigh an Chúirt Ghinearálta a réasúnaíocht ar dhualgais agus ar fhreagrachtaí ginearálta na n‑oifigeach faoi Airteagail 12 agus 17a de na Rialacháin Foirne, ar comhthuiscint é, i bhfianaise chásdlí na Cúirte Breithiúnais, go bhfuil aidhm dhlisteanach á saothrú aici, eadhon cearta na n‑institiúidí a bhfuil cúraimí leasa ghinearálta de chúram orthu a chosaint nach mór do shaoránaigh a bheith in ann brath orthu. (64) Dá bhrí sin, agus na breithnithe ginearálta a leagtar amach i míreanna 94 agus 96 dá breithiúnas in DD v FRA á n‑atáirgeadh aici, níor thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara ach, i mír 87 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ‘go saothraíonn an srian a fhorchuirtear ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh le hoibleagáidí amhail iad siúd a bhfuil Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne mar bhunús dlí leo an aidhm dhlisteanach leasanna an Aontais a chosaint, agus go háirithe an caidreamh muiníne nach mór a bheith ann idir institiúid agus a hoifigigh a chaomhnú.’ (65) Mar sin féin, ní dhearna sí scrúdú ar a mhéid a shaothraítear aidhm den sórt sin leis an teorainn atá i gceist sa chás seo, eadhon an malartú ríomhphoist atá i gceist a aicmiú mar ‘chion araíonachta’.
(3) Riachtanas agus comhréireacht an chur isteach ar fheidhmiú cheart an oifigigh chun tuairimí a nochtadh
106. I gcomhréir le hAirteagal 52(1) den Chairt agus le hAirteagal 10(2) ECHR, chun measúnú a dhéanamh ar chomhréireacht an chur isteach ar fheidhmiú cirt bhunúsaigh, ní mór a mheas an iomchuí an cur isteach sin chun a áirithiú go mbainfear amach cuspóir an leasa ghinearálta atá á shaothrú aige agus nach dtéann sé thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir sin a shaothrú. (66) Leanann sé ó chásdlí ECtHR nach mór ‘riachtanas’ an chur isteach ar fheidhmiú an chirt chun tuairimí a nochtadh a bhunú go diongbháilte, trína léiriú gurb ann do riachtanas sóisialta práinneach. Sa chomhthéacs sin, cé go bhfuil corrlach lánroghnach áirithe ag na húdaráis phoiblí agus measúnú á dhéanamh acu an bhfuil gá den sórt sin ann, (67) measann ECtHR go gceanglaítear orthu údar a thabhairt leis an ngá atá leis an gcur isteach sin trína bhunú ar fhorais ábhartha agus leordhóthanacha. (68) Agus a cumhacht athbhreithnithe á feidhmiú aici, breithníonn an Chúirt Eorpach um Chearta an Duine an cur isteach i bhfianaise an cháis ina iomláine agus scrúdaíonn sí ar chuir na húdaráis náisiúnta rialacha i bhfeidhm atá comhsheasmhach leis na prionsabail a chumhdaítear in Airteagal 10 ECHR, bunaithe ar mheasúnú inghlactha ar na fíorais ábhartha. (69)
107. Sa chás seo, ba faoin gCúirt Ghinearálta a bhí sé an t‑athbhreithniú comhréireachta sin a dhéanamh agus a fháil amach ar sháraigh an t‑údarás ceapacháin a lánrogha trí na himeachtaí araíonachta atá i gceist a thionscnamh agus trí phionós a ghearradh ar an achomharcóir. Go háirithe, ba faoin gCoimisiún a bhí sé a fháil amach an ndearna an t‑údarás sin na leasanna éagsúla atá i gceist a mheas i gceart agus, go háirithe, ar bhain sé cothromaíocht chóir amach idir ceart an iarratasóra beartas a rialtais i leith údarás poiblí a cháineadh, i gcomhthéacs comhfhreagrais phríobháidigh, agus leas dlisteanach an Choimisiúin a áirithiú go n‑oibríonn a oifigeach i gcomhréir le dualgais na discréide, na dílseachta agus na neamhchlaontachta a bhaineann lena oifig. (70) Chuige sin, ba faoin gCúirt Ghinearálta a bhí sé imthosca ábhartha uile an cháis a chur san áireamh, agus tábhacht ar leith á leagan aici ar an ngrád agus ar an bhfeidhm atá ag an achomharcóir (AD 8), ar chuspóir, ar fhoclaíocht agus ar thon a cháintí, ar na himthosca inar ceapadh iad (71) agus ar stádas agus ar fheidhm sheolaí na gcáintí sin.
108. Ní mór a thabhairt faoi deara nach ndearna an Chúirt Ghinearálta, ag céim ar bith dá réasúnaíocht, an cleachtadh cothromaíochta sin ná an t‑athbhreithniú sin air.
109. I mír 88 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, luaigh sí agus tháinig sí ar an gconclúid ‘nach féidir a mheas go bhfuil an teorainn sin [an srian a fhorchuirtear ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh le hoibleagáidí amhail na hoibleagáidí sin a bhfuil Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne mar bhunús dlí leo] iomarcach’, agus foclaíocht agus réasúnaíocht mhír 97 den bhreithiúnas in DD v FRA á n‑atáirgeadh.
110. Ina theannta sin, níor chuir an Chúirt Ghinearálta san áireamh tosca comhthéacsúla a bhí fíor-riachtanach don mheasúnú sin, áfach, ós rud é gur dhiúltaigh sí go sainráite, i mír 89 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, don cheist a bhaineann le stádas Ambasadóir na Polainne.
111. Chinn an Chúirt Eorpach um Chearta an Duine arís agus arís eile go bhfuil teorainneacha an cháinte incheadaithe níos leithne maidir le polaiteoir nó ionadaí poiblí, dá dtagraítear sa cháil sin, ná maidir le duine aonair amháin. Measann sí, murab ionann agus daoine aonair, go bhfuil polaiteoirí agus oifigigh phoiblí neamhchosanta, ar bhealach dosheachanta agus comhfhiosach, ar ghrinnscrúdú cúramach ar a gcuid fíricí agus gothaí agus ar cháineadh, ó iriseoirí agus ó líon mór na saoránach araon, agus nach mór dóibh caoinfhulaingt ar leith a léiriú ina leith sin, lena n‑áirítear maidir le foirm an cháinte sin. (72) De réir na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine, áirítear leis an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh an tsaoirse chun gníomhaíochtaí a dhéanann oifigigh i bhfeidhmiú a sainorduithe poiblí a phlé agus a cháineadh agus an tsaoirse chun údaráis phoiblí a thabhairt chun cuntais. Cé go gceanglaítear ar aon duine aonair a ghlacann páirt i ndíospóireacht phoiblí leasa ghinearálta gan dul thar theorainneacha áirithe maidir le hurraim, go háirithe, do chlú agus do chearta daoine eile, ceadaítear leibhéal áirithe áibhéile, nó briogadh fiú, dó freisin, go pointe áirithe, is é sin le rá, ceadaítear leibhéal áirithe mímheasarthachta ina fhocail. (73)
112. Sa chás seo, is beag amhras atá ann, i mo thuairimse, gur cuireadh Ambasadóir na Polainne, ina cháil mar Bhuanionadaí Phoblacht na Polainne sa Bhruiséil, ar an eolas go sonrach faoi na príomhfhoinsí imní ar chuir an t‑achomharcóir a thuairimí in iúl ina leith sa mhalartú ríomhphost atá i gceist. Ba ábhair leasa ghinearálta iad sin maidir leis an staid sa Pholainn agus ábhair a d’fhéadfadh aird an phobail agus, go háirithe, aird oifigigh agus sheirbhísigh eile an Aontais Eorpaigh a tharraingt go dlisteanach.
113. Ar deireadh, tá réasúnaíocht na Cúirte Ginearálta curtha ó bhail ag roinnt foinsí mearbhaill.
114. Ar an gcéad dul síos, ní fhéadfadh an Chúirt Ghinearálta an t‑achomharcóir a cháineadh as teorainneacha inghlactha an chirt chun tuairimí a nochtadh a shárú trí thagairt a dhéanamh dóibh siúd is infheidhme maidir le hiriseoirí. (74) Ós rud é nach iriseoir é an t‑achomharcóir agus nach bhféadfadh a iompar a bheith bainteach go dlúth nó go cianda le hagallamh nó le halt preasa, ní raibh na prionsabail a bhunaigh ECtHR i mbreithiúnas an 14 Deireadh Fómhair 2008, Petrina v an Rómáin, (75) ar thagair an Chúirt Ghinearálta go sainráite dóibh i mír 90 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ábhartha. (76)
115. Ar an dara dul síos, ní dóigh liom gur féidir caitheamh leis an malartú ríomhphost atá i gceist ar an mbealach céanna leis an malartú atá i gceist os comhair ECtHR sa chás as ar eascair breithiúnas an 14 Márta 2002, Diego Nafría v an Spáinn, (77) ar thagair an Chúirt Ghinearálta dó freisin i mír 90 den bhreithiúnas atá faoi achomharc. Bhí an cás sin mar chuid de chomhthéacs ar leith coinbhleachta de chineál gairmiúil agus, mar a thug ECtHR faoi deara, ní raibh sé mar chuid de dhíospóireacht phoiblí maidir le hábhair leasa ghinearálta, réimse ina n‑éilítear ‘léiriú cúng’ mar gheall ar shrianta ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh. (78) Sa litir a sheol an duine lena mbaineann chuig Leas-Ardstiúrthóir Bhanc na Spáinne agus a greamaíodh de bhord fógraí na háite oibre, bhí barúlacha agus líomhaintí a measadh a bheith maslach agus clúmhillteach do na daoine a raibh baint dhíreach acu leis, agus a rinne damáiste do chlú agus d’íomhá an Bhainc agus a fhostaithe. (79)
116. Sa chás seo, níor léirigh an Chúirt Ghinearálta, ar bhonn imthosca nithiúla agus oibiachtúla, a mhéid a d’fhéadfadh an malartú ríomhphoist atá i gceist dochar tromchúiseach a dhéanamh do leasanna an Choimisiúin.
117. Dá bhrí sin, sa chás as ar eascair breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún, (80) suíodh gur léir gur mhainnigh an duine lena mbaineann a dhualgas dílseachta agus ionracais a chomhlíonadh trí leabhar a fhoilsiú, gan údarú, ina ndearna sé ráitis ionsaitheacha, dímheasúla nó fiú tarcaisneacha maidir le Comhaltaí an Choimisiúin, trí amhras a chaitheamh ar threoirlínte bunúsacha bheartas eacnamaíoch agus airgeadaíochta an Chomhphobail a raibh sé freagrach as a chur chun feidhme, leabhar a poiblíodh go forleathan, thairis sin. (81) Sa chás atá i gceist, i gcás go bhfuil poibliú déanta ar theachtaireachtaí i scríbhinn an iarratasóra mar thoradh ar a nochtadh ag Ambasadóir na Polainne amháin, níl aon rud le tabhairt le fios go raibh sé beartaithe aige tuairim a chur in iúl atá ar neamhréir le beartas an Aontais. (82)
118. Go deimhin, is cosúil gur dhírigh an Chúirt Ghinearálta a réasúnaíocht ar a mhéid a d’fhéadfadh an malartú ríomhphoist atá i gceist dochar a dhéanamh d’Ambasadóir na Polainne, mar is léir ó fhoclaíocht mhír 91 den bhreithiúnas atá faoi achomharc. Agus an t‑achomharcóir á cháineadh as ráitis a dhéanamh gan ‘bonn fíorasach’, thagair an Chúirt Ghinearálta don chásdlí is infheidhme i gcás clúmhilleadh i gcomhthéacs foilseacháin nó saothair, nach bhfuil ábhartha sa chás seo. (83)
119. Dá bhrí sin, agus gan aon ghá scrúdú a dhéanamh ar na gearáin eile a d’ardaigh an t‑achomharcóir, measaim go ndearna an Chúirt Ghinearálta earráid dlí nuair a chinn sí nár sháraigh an Coimisiún ceart an achomharcóra chun tuairimí a nochtadh trí imeachtaí araíonachta a thionscnamh ina choinne agus trí phionós araíonachta a fhorchur air mar gheall ar an malartú ríomhphost atá i gceist.
120. I gcás ina ndearna oifigeach, ag gníomhú dó ina cháil mar shaoránach, gach réamhchúram is gá chun cáineadh ar na beartais atá á saothrú ag a rialtas i leith a ionadaí phoiblí a chur in iúl, ina ainm féin, lasmuigh dá uaireanta oibre agus dá áit oibre, agus óna sheoladh ríomhphoist príobháideach, ní fhéadfaidh an institiúid pionós a ghearradh ar an oifigeach sin ach amháin má shuitear go ndearna na barúlacha sin dochar tromchúiseach do leasanna dlisteanacha na hinstitiúide trí neamhaird a thabhairt ar dhualgais na discréide, na dílseachta agus na neamhchlaontachta a bhaineann lena feidhm. Theip ar an gCúirt Ghinearálta a léiriú, áfach, gurbh amhlaidh a bhí.
121. Dá bhrí sin, ba cheart seasamh leis an dara foras achomhairc, atá bunús maith leis.
3. An tríú foras achomhairc lena n‑éilítear measúnú mícheart ar dhlíthiúlacht iompar an Choimisiúin i gcomhthéacs a dhliteanais
122. Féachtar leis an tríú foras achomhairc seo amhras a chaitheamh ar an réasúnaíocht a ghlac an Chúirt Ghinearálta i míreanna 156 go 162 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ar chinn sí ina dhiaidh sin nach bhféadfaí an Coimisiún a chur faoi dhliteanas a mhéid nach raibh a iompar curtha ó bhail ag aon neamhdhleathacht.
123. I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, molaim go seasfaidh an Chúirt leis an tríú foras achomhairc sin agus go gcuirfidh sí mír 2 den chuid oibríochtúil den bhreithiúnas atá faoi achomharc ar neamhní.
124. I mo thuairimse, níl an Chúirt i gcás ina bhféadfadh sí breithiúnas críochnaitheach a thabhairt san ábhar. Níl dóthain fáisnéise aici chun a shuí an gcomhlíontar an dá choinníoll eile chun dliteanas a chur ar an gCoimisiún a bhaineann, ar thaobh amháin, leis an damáiste líomhnaithe a bheith ann agus, ar an taobh eile, le nasc cúisíoch díreach a bheith ann idir iompar an Choimisiúin agus an damáiste a líomhnaítear a d’fhulaing an t‑achomharcóir. Ba cheart, dá bhrí sin, an cás a tharchur ar ais chuig an gCúirt Ghinearálta.
125. Ar an taobh eile, maidir leis an scrúdú ar an gcéad choinníoll maidir le dliteanas a thabhú, eadhon an coinníoll a bhaineann le dlíthiúlacht iompar an Choimisiúin, measaim go bhfuil dhá rogha ag an gCúirt.
126. Faoin gcéad rogha, d’fhéadfadh an Chúirt a mheas nach ndearna an Chúirt Ghinearálta imscrúdú leordhóthanach ar dhlíthiúlacht na n‑imeachtaí araíonachta atá i gceist i bhfianaise na gceanglas a leagtar síos in Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne agus i bhfianaise urramú an chirt chun tuairimí a nochtadh a chumhdaítear in Airteagal 11(1) den Chairt, agus an cás a tharchur ar ais chuici chun an anailís sin a dhéanamh i gcomhréir, inter alia, le hAirteagal 52(1) den Chairt.
127. Faoin dara rogha, d’fhéadfadh an Chúirt féin a chinneadh go raibh iompar an Choimisiúin, trí mhalartú ríomhphost atá i gceist a aicmiú mar ‘chion araíonachta’ lena dtugtar údar le tionscnamh na n‑imeachtaí araíonachta atá i gceist, contrártha leis na forálacha a luaitear sa mhír roimhe seo den Tuairim seo. Cé go bhfuil amhras orm maidir le dlíthiúlacht na n‑imeachtaí araíonachta sin i bhfianaise an chirt bhunúsaigh go n‑urramófaí cumarsáidí a chumhdaítear in Airteagal 7 den Chairt, ba mhaith liom a chur in iúl gur ardaigh an t‑achomharcóir an phléadáil sin le haghaidh neamhniú ní sa chaingean a tionscnaíodh i gcoinne an chinnidh atá faoi chonspóid, arb é is ábhar don achomharc seo, ach sa chaingean a tionscnaíodh i gcoinne an chinnidh leasaithigh, atá ar feitheamh faoi láthair os comhair na Cúirte Ginearálta. (84)
VI. Conclúid
128. I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, molaim go rialódh an Chúirt Bhreithiúnais mar seo a leanas:
(1) Cuirtear mír 2 den chuid oibríochtúil de bhreithiúnas Chúirt Ghinearálta an Aontais Eorpaigh an 23 Iúil 2025, Stanecki v an Coimisiún (T‑108/24, EU:T:2025:750), ar neamhní.
(2) Déantar an cás a tharchur ar ais chuig Cúirt Ghinearálta an Aontais Eorpaigh.
(3) Forchoimeádtar na costais.
1 Bunteanga: an Fhraincis.
2 ‘Le Canard enchaîné’.
3 T‑108/24, EU:T:2025:750; ‘an breithiúnas atá faoi achomharc’.
4 Luaitear san fhoráil sin go bhfuil ‘ag gach uile dhuine an ceart chun saoirse nochtaithe tuairime. Folóidh an ceart sin saoirse chun tuairimí a bheith ag an duine agus faisnéis agus barúlacha a fháil agus a thabhairt gan cur isteach ó údarás poiblí agus ar neamhaird ar theorainneacha’.
5 De réir na forála sin, ‘ní mór foráil le dlí d’aon teorainn ar fheidhmiú na gceart agus na saoirsí arna n‑aithint sa Chairt seo agus ní mór inneachar sár-riachtanach na gceart agus na saoirsí sin a urramú. Faoi réir phrionsabal na comhréireachta, ní fhéadfar teorainneacha a dhéanamh ach amháin má tá gá leo agus má fhreagraíonn siad iarbhír do chuspóirí leasa ghinearálta arna n‑aithint ag an Aontas nó don riachtanas cearta agus saoirsí daoine eile a chosaint.’
6 T‑470/20, EU:T:2022:511; ‘an breithiúnas in DD v FRA’.
7 Féach freisin míreanna 2 go 13 den bhreithiúnas atá faoi achomharc.
8 T‑743/16 RENV II, EU:T:2021:824.
9 Ina breithiúnas an 10 Aibreán 2002, Lamberts v an tOmbudsman (T‑209/00, EU:T:2002:94), dhiúltaigh an Chúirt ar dtús don phléadáil maidir le do-ghlacthacht a d’ardaigh an tOmbudsman Eorpach i gcaingean le haghaidh damáistí bunaithe ar mhíláimhseáil gearáin líomhnaithe. Ina dhiadh sin, dhiúltaigh an Chúirt Ghinearálta don chaingean toisc í a bheith gan bhunús. Ina breithiúnas an 23 Márta 2004, an tOmbudsman v Lamberts (C‑234/02 P, EU:C:2004:174, míreanna 31 go 33), chinn an Chúirt Bhreithiúnais, tar éis di gnéithe áirithe d’fhoclaíocht Airteagal 56 de Reacht Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh a mheabhrú, ós rud é nár éirigh leis an Ombudsman Eorpach go páirteach, go raibh a achomharc i gcoinne bhreithiúnas na Cúirte Ginearálta a mhéid a dhiúltaigh sí dá phléadáil do-ghlacthachta, inghlactha dá bhrí sin.
10 Féach ordú an 15 Iúil 2025, Dexia v BRA (Ranníocaíochtaí ex ante 2021) (C‑254/24 P, EU:C:2025:585, mír 35 agus an cásdlí dá dtagraítear).
11 Féach breithiúnas an 15 Iúil 2025, BCE agus an Coimisiún v Corneli (C‑777/22 P agus C‑789/22 P, EU:C:2025:580, mír 93 agus an cásdlí dá dtagraítear).
12 Ceanglaítear leis an bprionsabal sin go gcinnfear leibhéal an phionóis ar bhonn measúnú foriomlán, go háirithe ar na critéir a leagtar amach in Airteagal 10 d’Iarscríbhinn IX a ghabhann leis na Rialacháin Foirne.
13 Féach breithiúnas an 29 Samhain 2018, Bank Tejarat v an Chomhairle (C‑248/17 P, EU:C:2018:967, mír 81), inar chuir an Chúirt Bhreithiúnais in iúl, i gcás ina gcuirtear cinneadh ó institiúid de chuid an Aontais ar tugadh caingean ina choinne ar neamhní, go meastar nach raibh an cinneadh sin ann riamh.
14 Maidir leis an damáiste ábhartha, thug an Chúirt Ghinearálta faoi deara, i mír 156 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, ‘mar is léir ón anailís ar an gcaingean le haghaidh neamhniú, bhí an Coimisiún i dteideal imeachtaí araíonachta a thionscnamh i gcoinne an iarratasóra agus pionós araíonachta a fhorchur air as an iompar a glacadh sa mhalartú ríomhphost atá i gceist. Dá bhrí sin, fiú má tá an cinneadh atá faoi chonspóid curtha ó bhail mar gheall ar earráid dlí sa mhéid is go raibh an t‑údarás ceapacháin araíonachta thríthaobhaigh ag brath go mícheart ar iompar an iarratasóra le linn na n‑imeachtaí araíonachta mar imthoisc ghéaraitheach, ní féidir leis an earráid sin amhras a chaitheamh ar bhailíocht na n‑imeachtaí araíonachta ina n‑iomláine’ (béim curtha leis). Maidir leis an damáiste neamhábhartha a bhaineann le sárú ar an gceart chun tuairimí a nochtadh, shonraigh an Chúirt Ghinearálta, i mír 161 den bhreithiúnas sin, ‘nach mór diúltú dó toisc é a bheith gan bhunús, ós rud é, mar a cuireadh in iúl san anailís ar an tríú saincheist dlí, nach ndearna an Coimisiún aon ghníomh neamhdhleathach ina leith sin’ (béim curtha leis).
15 Féach, i ndáil leis sin, foclaíocht mhíreanna 152 agus 153 den bhreithiúnas atá faoi achomharc.
16 T‑754/20, EU:T:2022:316, mír 176. Baineann an breithiúnas seo le dlíthiúlacht an phionóis araíonachta iomardaithe a forchuireadh ar oifigeach de chuid an Choimisiúin a dhiúltaigh treoracha an fhoireann slándála ar dualgas ag an mbealach isteach chuig carrchlós an Choimisiúin sa Bhruiséil a chomhlíonadh agus, in éagmais údarú rochtana, a d’fhág a fheithicil ag an mbealach isteach chuig an gcarrchlós sin, rud a chuir bac ar iontráil sa charrchlós sin.
17 Féach breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún (T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102, mír 124 agus an cásdlí dá dtagraítear).
18 Féach breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún (T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102, mír 127 agus an cásdlí dá dtagraítear).
19 Féach breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún (T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102, mír 128 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus Tuairim an Abhcóide Ghinearálta Pikamäe in DD v FRA (C‑680/22 P, EU:C:2023:969, mír 72). Féach, maidir le cur i bhfeidhm ginearálta Airteagal 12 de na Rialacháin Foirne, breithiúnas an 12 Nollaig 2024, DD v FRA (C‑680/22 P, EU:C:2024:1019, mír 65 agus an cásdlí dá dtagraítear).
20 Féach breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún (T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102, mír 130 agus an cásdlí dá dtagraítear).
21 ‘ECtHR’.
22 Arna shíniú sa Róimh an 4 Samhain 1950 (‘ECHR’).
23 Féach, i ndáil leis sin, breithiúnas an 21 Aibreán 2026, an Coimisiún v an Ungáir (Luachanna an Aontais) (C‑769/22, EU:C:2026:326, mír 438 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear). Féach freisin breithiúnas ECtHR an 6 Meitheamh 2017, Y v an Eilvéis (CE:ECHR:2017:0606JUD002299813, § 84).
24 Féach, mar shampla, ‘EU Whoiswho’, atá ar fáil ag an seoladh idirlín seo a leanas: https://op.europa.eu/fr/web/who-is-who.
25 175/86 agus 209/86, EU:C:1988:180.
26 T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102.
27 T‑743/16 RENV II, EU:T:2021:824.
28 T‑743/16 RENV II, EU:T:2021:824.
29 T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102.
30 175/86 agus 209/86, EU:C:1988:180.
31 Sa chás seo, meabhraím go gcáineann an Chúirt Ghinearálta an t‑achomharcóir as cathair na Bruiséile a lua ina ríomhphost agus as gan a lua ‘go raibh sé beartaithe aige, mar shaoránach Polannach agus Beilgeach, tuairim phearsanta a roinnt maidir leis [...] an staid sa Pholainn’ (mír 69 den bhreithiúnas atá faoi achomharc).
32 CE:ECHR:2002:0314JUD004683399, § 40 agus 41.
33 CE:ECHR:2008:1014JUD007806001, § 48 agus 49.
34 Tagraíonn an t‑achomharcóir, chuige sin, do bhreithiúnais ECtHR an 26 Meán Fómhair 1995, Vogt v an Ghearmáin (CE:ECHR:1995:0926JUD001785191), agus an 16 Iúil 2009, Wojtas-Kaleta v an Pholainn (CE:ECHR:2009:0716JUD002043602, § 42).
35 Tagraíonn an t‑achomharcóir, chuige sin, do bhreithiúnas ECtHR an 26 Aibreán 1979, Sunday Times v an Ríocht Aontaithe (CE:ECHR:1979:0426JUD000653874, mír 49).
36 Tagraíonn an t‑achomharcóir, chuige sin, do bhreithiúnas ECtHR an 26 Aibreán 1979, Sunday Times v an Ríocht Aontaithe (CE:ECHR:1979:0426JUD000653874, § 65).
37 Tagraíonn an t‑achomharcóir, chuige sin, do bhreithiúnas ECtHR an 23 Aibreán 2015, Morice v an Fhrainc (CE:ECHR:2015:0423JUD002936910, § 124).
38 Tagraíonn an t‑achomharcóir, chuige sin, do bhreithiúnas ECtHR an 26 Feabhra 2002, Dichand agus páirtithe eile v an Ostair (CE:ECHR:2002:0226JUD002927195, § 42).
39 Tagraíonn an t‑achomharcóir, chuige sin, do bhreithiúnas ECtHR an 9 Eanáir 2007, Kwieceń v an Pholainn (CE:ECHR:2007:0109JUD005174499, § 49).
40 De réir chásdlí na Cúirte Breithiúnais, dá dtagraítear i mbreithiúnas an 26 Meán Fómhair 2024, AZ agus an Ghearmáin v an Coimisiún (C‑792/21 P agus C‑793/21 P, EU:C:2024:793, mír 92), ‘léirítear leis an nath “in aon chás” gur foras é a áirítear sa bhreithiúnas atá faoi achomharc ar mhaithe le hiomláine amháin’, rud a chiallaíonn nach féidir an breithiúnas sin a chur ar ceal mar thoradh ar argóintí atá dírithe i gcoinne foras den sórt sin i mbreithiúnas ón gCúirt Ghinearálta agus, dá bhrí sin, go bhfuil siad neamhéifeachtach.
41 C‑376/24, EU:C:2026:497.
42 Féach breithiúnas an 18 Meitheamh 2026, FSMA (C‑376/24, EU:C:2026:497, mír 60 agus an cásdlí dá dtagraítear).
43 Is léir ó chásdlí na Cúirte, i gcomhréir le hAirteagal 52(3) den Chairt, lena bhféachtar leis an gcomhsheasmhacht is gá a áirithiú idir na cearta atá sa Chairt agus na cearta comhfhreagracha a ráthaítear le ECHR gan dochar a dhéanamh do neamhspleáchas dhlí an Aontais, agus go háirithe gan bac a chur ar dhlí an Aontais cosaint níos leithne a dheonú (breithiúnas an 21 Aibreán 2026, an Coimisiún v an Ungáir (Luachanna an Aontais) (C‑769/22, EU:C:2026:326 , mír 437 agus an cásdlí dá dtagraítear)), nach mór don Chúirt, chun Airteagal 11 den Chairt a léiriú, na cearta comhfhreagracha a ráthaítear le hAirteagal 10 ECHR, arna léiriú ag ECtHR, a chur san áireamh mar íoschaighdeán cosanta (breithiúnas an 8 Meán Fómhair 2026, Inter IKEA Systems (C‑298/23, EU:C:2026:721, mír 71 agus an cásdlí dá dtagraítear)).
44 Féach breithiúnas an 12 Eanáir 2023, Migracijos departamentas (Cúiseanna le géarleanúint bunaithe ar thuairim pholaitiúil) (C‑280/21, EU:C:2023:13, mír 30 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear).
45 Féach breithiúnas an 12 Eanáir 2023, Migracijos departamentas (Cúiseanna le géarleanúint bunaithe ar thuairim pholaitiúil) (C‑280/21, EU:C:2023:13, mír 31 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear).
46 Féach breithiúnas ECtHR an 21 Márta 2024, Sieć Obywatelska Watchdog Polska v an Pholainn (CE:ECHR:2024:0321JUD001010320, § 52).
47 Féach an lámhleabhar ‘From theory to practice – Applying the Charter of Fundamental Rights of the European Union’.
48 Féach an tráchtaireacht ar Airteagal 11 den Chairt, lch. 57 den lámhleabhar sin.
49 Féach breithiúnais an 3 Meán Fómhair 2026, Gândul Media Network (C‑598/24, EU:C:2026:682, mír 51 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus, chuige sin, an 16 Iúil 2026, Imagens Médicas Integradas agus páirtithe eile (C‑258/23 go C‑260/23, EU:C:2026:585, mír 81 agus an cásdlí dá dtagraítear).
50 Féach breithiúnas an 16 Iúil 2026, Imagens Médicas Integradas agus páirtithe eile (C‑258/23 go C‑260/23, EU:C:2026:585, mír 82 agus an cásdlí dá dtagraítear).
51 Féach breithiúnais an 3 Meán Fómhair 2026, Gândul Media Network (C‑598/24, EU:C:2026:682, mír 51 agus an cásdlí dá dtagraítear), agus an 8 Meán Fómhair 2026, Inter IKEA Systems (C‑298/23, EU:C:2026:721, mír 75 agus an cásdlí dá dtagraítear).
52 Féach, a mhéid a bhaineann leis an gcaingean i leith damáistí faoi Airteagal 268 CFAE, breithiúnas an 18 Nollaig 2025, Hamoudi v Frontex (C‑136/24 P, EU:C:2025:977, mír 72).
53 Féach, i ndáil leis sin, breithiúnas an 26 Márta 2026, Pumpyanskiy agus páirtithe eile v an Chomhairle (C‑696/23 P, C‑704/23 P, C‑711/23 P, C‑35/24 P agus C‑111/24 P, EU:C:2026:245, míreanna 208 agus 211 agus an cásdlí dá dtagraítear).
54 Tugaim faoi deara, trí fhoclaíocht mhír 94 den bhreithiúnas in DD v FRA a atáirgeadh, i mír 86 den bhreithiúnas atá faoi achomharc, gur chuir an Chúirt Ghinearálta as an áireamh ón mír sin an chuid dheireanach den abairt inar luadh, de réir bhrí chásdlí ECtHR, ‘nach féidir le riail srianta a fhorchur go bailí ar an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh mura bhfuil sí foirmlithe ar bhealach atá beacht go leor chun a chur ar chumas an tsaoránaigh a iompar a rialú, rud a cheanglaítear freisin le prionsabal na deimhneachta dlíthiúla’.
55 IO L, 2024/3083. Tháinig an cinneadh sin in ionad an Chóid Iompair atá i gceangal le Rialacha Nós Imeachta an Choimisiúin (C(2000) 3614) (IO 2000 L 308, lch. 26).
56 C‑680/22 P, EU:C:2023:969.
57 Tuairim ón Abhcóide Ginearálta Pikamäe in DD v FRA (C‑680/22 P, EU:C:2023:969, mír 72).
58 C‑92/23, EU:C:2026:108.
59 C‑298/23, EU:C:2026:721.
60 Féach Mínithe maidir leis an gCairt um Chearta Bunúsacha (IO 2007 C 303, lch. 17).
61 Féach breithiúnais an 26 Feabhra 2026, an Coimisiún v an Ungáir (An ceart chun seirbhísí meán a sholáthar ar mhinicíocht raidió) (C‑92/23, EU:C:2026:108, mír 361), agus an 8 Meán Fómhair 2026, Inter IKEA Systems (C‑298/23, EU:C:2026:721, mír 76).
62 Ba mhaith liom a chur in iúl, i gcomhréir leis an Airteagal sin, ‘ós rud é go bhfuil dualgais agus mortabháil ag gabháil le feidhmiú na [saoirse chun tuairimí a nochtadh], is cead go mbeadh a bhfeidhmiú faoi réir pé foirmiúlachtaí, coinníollacha, srianta nó pionós a bheas ordaithe le dlí agus is gá i ndaonlathas, ar mhaithe leis an tslándáil náisiúnta, le comhláine chríocha an Stáit nó le sábháilteacht an phobail, chun anord nó coiriúlacht a chosc, chun an tsláinte nó an mhoráltacht a chosaint, chun clú nó cearta daoine eile a chosaint, chun cosc a chur le sceitheadh aon eolais a gheofar i modh rúin, nó chun údarás agus neamhchlaontacht breithiúna a chumhdach’.
63 Féach breithiúnas an 26 Feabhra 2026, an Coimisiún v an Ungáir (An ceart chun seirbhísí meán a sholáthar ar mhinicíocht raidió) (C‑92/23, EU:C:2026:108, mír 361).
64 Féach breithiúnas an 6 Márta 2001, Connolly v an Coimisiún (C‑274/99 P, EU:C:2001:127, mír 46).
65 Cló iodálach curtha leis.
66 Féach, chuige sin, breithiúnas an 26 Feabhra 2026, an Coimisiún v an Ungáir (An ceart chun seirbhísí meán a sholáthar ar mhinicíocht raidió) (C‑92/23, EU:C:2026:108, míreanna 174, 367 agus 370).
67 Féach breithiúnas an 3 Feabhra 2021, Fussl Modestraße Mayr (C‑555/19, EU:C:2021:89, mír 91).
68 Féach, chuige sin, breithiúnas an 6 Márta 2001, Connolly v an Coimisiún (C‑274/99 P, EU:C:2001:127, mír 41 agus cásdlí ECtHR dá dtagraítear). Féach freisin breithiúnas na Cúirte Eorpaí um Chearta an Duine an 15 Nollaig 2025, Danileţ v an Rómáin (CE:ECHR:2025:1215JUD001691521, § 142; ‘an breithiúnas in Danileţ v an Rómáin’).
69 Féach an breithiúnas in Danileţ v an Rómáin (§ 142).
70 Féach breithiúnas an 6 Márta 2001, Connolly v an Coimisiún (C‑274/99 P, EU:C:2001:127, mír 48). I mbreithiúnas ECtHR an 26 Meán Fómhair 1995, Vogt v an Ghearmáin (CE:ECHR:1995:0926JUD001785191, § 53), maidir le ceart an stáitseirbhísigh tuairimí polaitiúla a nochtadh nach bhfuil i gcomhréir leo siúd a chosnaíonn an rialtas in oifig, chinn ECtHR, cé go ndealraíonn sé go bhfuil sé dlisteanach do Stát státseirbhísigh a chur faoi réir oibleagáid discréide, mar gheall ar a stádas, gur daoine aonair iad mar sin féin a bhfuil, ar an mbonn sin, cosaint Airteagal 10 ECHR acu. Dá bhrí sin, is faoi ECtHR atá sé, agus imthosca gach cáis á gcur san áireamh, scrúdú a dhéanamh ar thángthas ar chothromaíocht chóir idir ceart bunúsach an duine aonair chun tuairimí a nochtadh agus leas dlisteanach Stáit dhaonlathaigh chun a áirithiú go gcomhlíonann a sheirbhís phoiblí na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal 10(2) ECHR. Féach freisin an cás as ar eascair an breithiúnas in Danileţ v an Rómáin, inar gearradh pionós ar ghiúistís as tuairim phearsanta a chur in iúl ar a leathanach Facebook, a bhí ar oscailt don phobal agus a raibh na mílte leantóir aige. I gcás inar stáitseirbhíseach é an saoránach freisin, éilíonn ECtHR cothromaíocht réasúnta idir, ar thaobh amháin, ceart bunúsach an stáitseirbhísigh chun tuairimí a nochtadh agus, ar an taobh eile, leas dlisteanach na hinstitiúide chun a áirithiú go n‑oibreoidh an t‑oifigeach i gcomhréir le dualgais na discréide, na dílseachta agus na neamhchlaontachta i gcomhlíonadh a dhualgas (§ 117 et seq., go háirithe § 153).
71 Féach an breithiúnas in Danileţ v an Rómáin (§ 142).
72 Féach, chuige sin, breithiúnais ECtHR an 22 Deireadh Fómhair 2007, Lindon, Otchakovsky-Laurens agus July v an Fhrainc (CE:ECHR:2007:1022JUD002127902, § 46), agus an 17 Aibreán 2014, Brosa v an Ghearmáin (CE:ECHR:2014:0417JUD000570909, § 41).
73 Féach breithiúnas ECtHR an 11 Bealtaine 2010, Fleury v an Fhrainc (CE:ECHR:2010:0511JUD002978406, § 45).
74 Féach, a mhéid a bhaineann le saoirse an phreasa, na breithnithe ginearálta a leagtar amach i mbreithiúnas an 4 Deireadh Fómhair 2024, Real Madrid Club de Fútbol (C‑633/22, EU:C:2024:843, míreanna 55 agus 56).
75 CE:ECHR:2008:1014JUD007806001.
76 Bhain an breithiúnas sin le dlíthiúlacht an fhoilsithe, ag iriseoir aorach seachtainiúil Rómánach, d’ailt atá maslach do pholaiteoir (féach, go háirithe, §§ 48 agus 49).
77 CE:ECHR:2002:0314JUD004683399.
78 Féach breithiúnas an 14 Márta 2002, Diego Nafría v an Spáinn (CE:ECHR:2002:0314JUD004683399, § 38).
79 Féach breithiúnas an 14 Márta 2002, Diego Nafría v an Spáinn (CE:ECHR:2002:0314JUD004683399, § 19 agus 35).
80 T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102.
81 Féach breithiúnas an 19 Bealtaine 1999, Connolly v an Coimisiún (T‑34/96 agus T‑163/96, EU:T:1999:102, míreanna 19 agus 125).
82 Ba mhaith liom a chur in iúl gur chinn an Chúirt, i mír 43 de bhreithiúnas an 6 Márta 2001, Connolly v an Coimisiún (C‑274/99 P, EU:C:2001:127), go n‑áirítear leis an gceart atá ag oifigeach chun tuairimí a nochtadh, lena n‑áirítear sna réimsí a chumhdaítear le gníomhaíochtaí institiúidí an Aontais, ‘an ceart chun tuairimí a nochtadh, ó bhéal nó i scríbhinn, atá ar neamhréir leis na tuairimí atá ag an institiúid a fhostaíonn iad nó atá i mionlach na dtuairimí sin’.
83 Féach breithiúnais ECtHR an 22 Deireadh Fómhair 2007, Lindon, Otchakovsky-Laurens agus July v an Fhrainc (CE:ECHR:2007:1022JUD002127902, § 55), agus an 8 Deireadh Fómhair 2019, Nadtoka v an Rúis (Uimh. 2) (CE:ECHR:2019:1008JUD00290970, § 45).
84 Ní dóigh liom gur féidir glacadh leis go bhféadfaidh an t-údarás ceapacháin smachtbhannaí araíonachta a fhorchur ar oifigeach mar gheall ar fhoclaíocht agus thon cumarsáide a sheol an státseirbhíseach go pearsanta chuig tríú páirtí, agus ar tháinig an t-údarás ceapacháin ar an eolas fúithi de shárú ar an gceart chun rúndachta cumarsáide, mar bhonn do chinneadh a dhéanann dochar don stáitseirbhíseach. Cuirim in iúl gur cuireadh ábhar na dteachtaireachtaí a sheol an t-achomharcóir chuig Ambasadóir na Polainne in iúl don Choimisiún agus gur bhreathnaigh sé orthu gan údarú ina dhiaidh sin agus gur úsáideadh tras-scríbhinn na dteachtaireachtaí sin ina dhiaidh sin i gcomhthéacs na n-imeachtaí araíonachta a tionscnaíodh os comhair an údaráis ceapacháin agus na n-imeachtaí breithiúnacha a seoladh os comhair na Cúirte Ginearálta, cé gur bhain na malartuithe sin le saol príobháideach agus cumarsáidí an achomharcóra de réir bhrí Airteagal 7 den Chairt.