<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.55-20141201.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C‑288/16</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62016CJ0288</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:502">EU:C:2017:502</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>5</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>5</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P>ARREST VAN <DATE ISO="20170629">29. 6. 2017</DATE> – ZAAK C‑288/16</P><P>L.Č.</P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Arrest van het Hof</HT> (Eerste kamer)</P><P><DATE ISO="20170629">29 juni 2017</DATE><NOTE NUMBERING="STAR" TYPE="FOOTNOTE" NOTE.ID="E0001"><P>Procestaal: Lets.</P></NOTE></P></TI></TITLE><INDEX><KEYWORD>Prejudiciële verwijzing</KEYWORD><KEYWORD>Richtlijn 2006/112/EG</KEYWORD><KEYWORD>Belasting over de toegevoegde waarde (btw)</KEYWORD><KEYWORD>Artikel 146, lid 1, onder e)</KEYWORD><KEYWORD>Vrijstellingen bij uitvoer</KEYWORD><KEYWORD>Dienstverrichtingen die rechtstreeks verband houden met de uitvoer of invoer van goederen</KEYWORD><KEYWORD>Begrip</KEYWORD></INDEX><JUDGMENT.INIT><P>In zaak C‑288/16,</P><P>betreffende een verzoek om een prejudiciële beslissing krachtens artikel 267 VWEU, ingediend door de Augstākā tiesa (rechter in tweede aanleg, Letland) bij beslissing van <DATE ISO="20160517">17 mei 2016</DATE>, ingekomen bij het Hof op <DATE ISO="20160523">23 mei 2016</DATE>, in de procedure</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0001" ID="QS0001"/><HT TYPE="BOLD">L. Č</HT>.<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/> IK</P></PLAINTIFS><AGAINST>tegen</AGAINST><DEFENDANTS><P><HT TYPE="BOLD">Valsts ieņēmumu dienests,</HT></P></DEFENDANTS></PARTIES><P>wijst</P><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>HET HOF (Eerste kamer),</P><P>samengesteld als volgt: R. Silva de Lapuerta (rapporteur), kamerpresident, E. Regan, J.‑C. Bonichot, A. Arabadjiev en C. G. Fernlund, rechters,</P><P>advocaat-generaal: E. Sharpston,</P><P>griffier: A. Calot Escobar,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>gezien de stukken,</VISA></GR.VISA><GR.CONSID><CONSID><P>gelet op de opmerkingen van:</P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>de Letse regering, vertegenwoordigd door I. Kalniņš, D. Pelše en A. Bogdanova als gemachtigden,</P></ITEM><ITEM><P>de Europese Commissie, vertegenwoordigd door M. Owsiany-Hornung en E. Kalniņš als gemachtigden,</P></ITEM></LIST></CONSID></GR.CONSID><GR.VISA><VISA>gelet op de beslissing, de advocaat-generaal gehoord, om de zaak zonder conclusie te berechten,</VISA></GR.VISA><PREAMBLE.FINAL>het navolgende</PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><?PAGE NO="2"?><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P>Arrest</P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0001"><NO.P>1</NO.P><TXT>Het verzoek om een prejudiciële beslissing betreft de uitlegging van artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112/EG van de Raad van <DATE ISO="20061128">28 november 2006</DATE> betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="347" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="2006">PB 2006, L 347, blz. 1</REF.DOC.OJ>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0002"><NO.P>2</NO.P><TXT>Dit verzoek is ingediend in het kader van een geding tussen <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0002" ID="QS0002"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/> IK en de Valsts ieņēmumu dienests (belastingdienst, Letland) over de toepassing van de belasting over de toegevoegde waarde (btw) op goederenvervoer dat tijdens de jaren 2008 tot en met 2010 is uitgevoerd.</TXT></NP.ECR><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Toepasselijke bepalingen</P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0003"><NO.P>3</NO.P><TXT>Artikel 131 van richtlijn 2006/112 luidt:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0003" ID="QS0003"/>De in de hoofdstukken 2 tot en met 9 geregelde vrijstellingen zijn van toepassing onverminderd andere communautaire bepalingen en onder de voorwaarden die de lidstaten stellen om een juiste en eenvoudige toepassing van deze vrijstellingen te verzekeren en elke vorm van fraude, ontwijking en misbruik te voorkomen.<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0004"><NO.P>4</NO.P><TXT>Artikel 146, lid 1, van die richtlijn, dat is opgenomen in hoofdstuk 6, met het opschrift <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0004" ID="QS0004"/>Vrijstellingen bij uitvoer<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/>, van titel IX, luidt als volgt:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0005" ID="QS0005"/>De lidstaten verlenen vrijstelling voor de volgende handelingen:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>de levering van goederen die door of voor rekening van de verkoper worden verzonden of vervoerd naar een plaats buiten de Gemeenschap;</TXT></NP></ITEM></LIST><P>[...]</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>e)</NO.P><TXT>diensten, met inbegrip van vervoer en met die diensten samenhangende handelingen en met uitzondering van de overeenkomstig de artikelen 132 en 135 vrijgestelde diensten, wanneer die diensten rechtstreeks verband houden met de uitvoer of invoer van goederen die onder artikel 61 en artikel 157, lid 1, onder a), vallen.<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/></TXT></NP></ITEM></LIST></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Hoofdgeding en prejudiciële vragen</P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0005"><NO.P>5</NO.P><TXT>Krachtens met verschillende afzenders gesloten overeenkomsten, heeft <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0006" ID="QS0006"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/> SIA zich ertoe verbonden in doorvoer zijnde goederen van de haven van Riga (Letland) naar Wit-Rusland te vervoeren.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0006"><NO.P>6</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0007" ID="QS0007"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/> heeft de effectieve uitvoering van dit goederenvervoer krachtens een andere overeenkomst aan <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0008" ID="QS0008"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="201D" ID="QE0008"/> toevertrouwd.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0007"><NO.P>7</NO.P><TXT>Dat vervoer vond plaats met voertuigen van <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0009" ID="QS0009"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="201D" ID="QE0009"/> die aan <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0010" ID="QS0010"/> L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/> waren verhuurd, met dien verstande dat <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0011" ID="QS0011"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/> ten aanzien van de afzenders van die goederen als vervoerder handelde. <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0012" ID="QS0012"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/> nam het besturen van de voertuigen, de reparaties, het bijtanken van brandstof, alsook de douaneformaliteiten aan de grensovergangen, het bewaken van de goederen, hun levering aan de ontvanger en de voor het laden en lossen van de goederen noodzakelijke activiteiten voor haar rekening.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0008"><NO.P>8</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0013" ID="QS0013"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/> was van mening dat zij diensten had verricht die met de doorvoer verband hielden en heeft hierop een btw-tarief van 0 % toegepast.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="3"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0009"><NO.P>9</NO.P><TXT>Bij <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0014" ID="QS0014"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/> is een belastingcontrole verricht met betrekking tot het tijdvak van januari 2008 tot en met december 2010. Na die controle berekende de belastingdienst een aan de overheid te betalen btw-naheffing, een boete en vertragingsrente.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0010"><NO.P>10</NO.P><TXT>De belastingdienst heeft die berekening bij besluit van <DATE ISO="20110921">21 september 2011</DATE> bevestigd, op grond dat <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0015" ID="QS0015"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="201D" ID="QE0015"/> het btw-tarief van 0 % niet mocht toepassen op de diensten die zij in het kader van haar overeenkomst met <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0016" ID="QS0016"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/> had verricht, daar, ten eerste, die diensten niet met diensten van expediteurs of vervoersagenten konden worden gelijkgesteld, aangezien er geen juridisch verband bestond met de afzender of de ontvanger van de vervoerde goederen, en, ten tweede, <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0017" ID="QS0017"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="201D" ID="QE0017"/> niet als een vervoerder kon worden aangemerkt, omdat zij geen vergunning overeenkomstig het Letse recht had en zij dus geen goederen mocht vervoeren.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0011"><NO.P>11</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0018" ID="QS0018"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/> heeft tegen dat besluit beroep ingesteld bij de administratīvā rajona tiesa (bestuursrechter, Letland), die het beroep bij uitspraak van <DATE ISO="20121211">11 december 2012</DATE> heeft verworpen.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0012"><NO.P>12</NO.P><TXT>Bij arrest van <DATE ISO="20140529">29 mei 2014</DATE> heeft de Administratīvā apgabaltiesa (regionale bestuursrechter, Letland) de hogere voorziening die bij hem tegen die uitspraak was ingesteld, gedeeltelijk toegewezen en gedeeltelijk afgewezen. Die rechter heeft meer bepaald geoordeeld dat zonder juridische band tussen de afzender of de ontvanger van de goederen en <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0019" ID="QS0019"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/>, de door <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0020" ID="QS0020"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/> verrichte diensten niet met diensten van expediteurs of vervoersagenten konden worden gelijkgesteld, maar chauffeurdiensten waren die erin bestonden een voertuig van een vervoerder met een vergunning voor internationaal transport van goederen, in de onderhavige zaak <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0021" ID="QS0021"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/>, van een chauffeur te voorzien, en dat <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0022" ID="QS0022"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="201D" ID="QE0022"/> evenmin als een vervoerder kon worden beschouwd, aangezien zij niet over een dergelijke vergunning beschikte. Volgens die rechter kon het btw-tarief van 0 % dus niet op de door <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0023" ID="QS0023"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/> verrichte diensten worden toegepast.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0013"><NO.P>13</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0024" ID="QS0024"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/> heeft tegen dat arrest bij de Augstākā tiesa (rechter in tweede aanleg, Letland) cassatieberoep ingesteld, aangezien de Administratīvā apgabaltiesa haar beroep bij dat arrest had verworpen.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0014"><NO.P>14</NO.P><TXT>De verwijzende rechter is van oordeel dat er twijfel over de uitlegging van artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112 is. Die rechter wenst meer bepaald te vernemen of, ondanks het feit dat de door <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0025" ID="QS0025"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="201D" ID="QE0025"/> verrichte diensten met de op het Letse grondgebied in doorvoer zijnde goederen verband hielden, de omstandigheid dat die diensten niet rechtstreeks voor de ontvanger of de afzender van die goederen werden verricht, met wie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0026" ID="QS0026"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="201D" ID="QE0026"/> geen juridische band had, maar wel voor hun medecontractant in Letland, te weten <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0027" ID="QS0027"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="201D" ID="QE0027"/>, gevolgen heeft voor de toepassing van de vrijstelling bedoeld in die bepaling, die vereist dat de diensten rechtstreeks verband houden met de uitvoer of invoer van de betrokken goederen.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0015"><NO.P>15</NO.P><TXT>In deze context heeft de Augstākā tiesa de behandeling van de zaak geschorst en het Hof de volgende prejudiciële vragen gesteld:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="OTHER"><ITEM><NP><NO.P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0028" ID="QS0028"/>1)</NO.P><TXT>Moet artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn [2006/112] aldus worden uitgelegd dat slechts vrijstelling wordt verleend wanneer er tussen de dienstverrichter en de ontvanger of afzender van de goederen sprake is van een rechtstreeks juridisch verband of een onderlinge contractuele relatie?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Aan welke criteria moet het in die bepaling genoemde rechtstreeks verband voldoen opdat een met de invoer of uitvoer van goederen verband houdende dienst wordt vrijgesteld?<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="201D" ID="QE0028"/></TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><?PAGE NO="4"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Beantwoording van de prejudiciële vragen</P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0016"><NO.P>16</NO.P><TXT>Met die vragen, die samen moeten worden behandeld, wenst de verwijzende rechter in wezen te vernemen of artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112 aldus moet worden uitgelegd dat de in die bepaling voorziene vrijstelling van toepassing is op een handeling als in het hoofdgeding, namelijk een dienst bestaande in het vervoer van goederen naar een derde land, wanneer die dienst niet rechtstreeks voor de afzender of de ontvanger van die goederen worden verricht.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0017"><NO.P>17</NO.P><TXT>Die rechter wenst meer bepaald te vernemen of de toepassing van die vrijstelling, die vereist dat de betrokken diensten <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0029" ID="QS0029"/>rechtstreeks verband houden<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="201D" ID="QE0029"/> met de uitvoer of invoer van in die bepaling bedoelde goederen, afhankelijk is van het bestaan van een rechtstreekse juridische band, zoals onderlinge zakenrelaties, tussen de dienstverrichter en de afzender of de ontvanger van de betrokken goederen.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0018"><NO.P>18</NO.P><TXT>In dat verband zij eraan herinnerd dat artikel 146 van richtlijn 2006/112 betrekking heeft op de btw-vrijstelling van uitvoer buiten de Europese Unie. In het kader van de internationale handel strekt een dergelijke vrijstelling er immers toe het beginsel in acht te nemen dat de betrokken goederen of diensten op hun plaats van bestemming worden belast. Uitvoer en met uitvoer gelijkgestelde handelingen moeten aldus van btw worden vrijgesteld, om te waarborgen dat de betrokken handeling uitsluitend wordt belast op de plaats waar de betrokken producten zullen worden verbruikt [zie inzake artikel 15 van de Zesde richtlijn (77/388/EEG) van de Raad van <DATE ISO="19770517">17 mei 1977</DATE> betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting – Gemeenschappelijk stelsel van belasting over de toegevoegde waarde: uniforme grondslag (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="145" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1977">PB 1977, L 145, blz. 1</REF.DOC.OJ>) arresten van <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20071018">18 oktober 2007</DATE>, <NAME.CASE>Navicon</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑97/06</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2007:609">EU:C:2007:609</NO.ECLI>, punt <REF.NP.ECR REF="NP0029">29</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>, en <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20101222">22 december 2010</DATE>, <NAME.CASE>Feltgen en Bacino Charter Company</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑116/10</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2010:824">EU:C:2010:824</NO.ECLI>, punt <REF.NP.ECR REF="NP0016">16</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>].</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0019"><NO.P>19</NO.P><TXT>De vrijstelling van artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112 vult de vrijstelling van artikel 146, lid 1, onder a), van die richtlijn aan en strekt er net als deze laatste vrijstelling toe te waarborgen dat de betrokken dienstverrichtingen op de plaats van hun bestemming worden belast, namelijk de plaats waar de uitgevoerde producten zullen worden verbruikt.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0020"><NO.P>20</NO.P><TXT>Daartoe bepaalt artikel 146, lid 1, onder e), met name dat vervoerdiensten die rechtstreeks verband houden met de uitvoer van goederen buiten de Unie, van btw zijn vrijgesteld.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0021"><NO.P>21</NO.P><TXT>Een extensieve uitlegging van die bepaling, die diensten zou omvatten die niet rechtstreeks voor de uitvoerder, de invoerder of de ontvanger van dergelijke goederen worden verricht, zou de lidstaten en de betrokken marktdeelnemers met verplichtingen kunnen opzadelen die strijdig zouden zijn met de juiste en eenvoudige toepassing van de vrijstellingen, zoals voorzien in artikel 131 van richtlijn 2006/112.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0022"><NO.P>22</NO.P><TXT>Volgens vaste rechtspraak van het Hof moeten de btw-vrijstellingen bovendien strikt worden uitgelegd, aangezien zij een uitzondering vormen op het algemene beginsel dat die belasting wordt geheven over elke levering van goederen en elke dienst die door een belastingplichtige onder bezwarende titel wordt verricht (zie met name arresten van <REF.DOC.ECR><DATE ISO="19900626">26 juni 1990</DATE>, <NAME.CASE>Velker International Oil Company</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑185/89</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:1990:262">EU:C:1990:262</NO.ECLI>, punt <REF.NP.ECR REF="NP0019">19</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20040916">16 september 2004</DATE>, <NAME.CASE>Cimber Air</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑382/02</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2004:534">EU:C:2004:534</NO.ECLI>, punt <REF.NP.ECR REF="NP0025">25</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20060914">14 september 2006</DATE>, <NAME.CASE>Elmeka</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑181/04–C‑183/04</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2006:563">EU:C:2006:563</NO.ECLI>, punten <REF.NP.ECR REF="NP0015">15</REF.NP.ECR> en <REF.NP.ECR REF="NP0020">20</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>, en <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20120719">19 juli 2012</DATE>, <NAME.CASE>A</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑33/11</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2012:482">EU:C:2012:482</NO.ECLI>, punt <REF.NP.ECR REF="NP0049">49</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0023"><NO.P>23</NO.P><TXT>Daarom volgt uit de bewoording en de doelstelling van artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112 dat die bepaling aldus moet worden uitgelegd dat het bestaan van een rechtstreekse band niet alleen tot gevolg heeft dat de betrokken dienstverrichtingen door hun voorwerp tot de daadwerkelijke realisatie van een export- of een importhandeling bijdragen, maar ook dat die diensten naar omstandigheid rechtstreeks voor de uitvoerder, de invoerder of de ontvanger van de in die bepaling bedoelde goederen worden verricht.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="5"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0024"><NO.P>24</NO.P><TXT>In de onderhavige zaak zijn de door <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0030" ID="QS0030"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="201D" ID="QE0030"/> verrichte diensten weliswaar noodzakelijk voor de daadwerkelijke verwezenlijking van de in het hoofdgeding aan de orde zijnde exporthandeling, maar die diensten worden niet rechtstreeks voor de ontvanger of de uitvoerder van die goederen, maar wel voor zijn medecontractant, te weten <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0031" ID="QS0031"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0031" CODE="201D" ID="QE0031"/>, verricht.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0025"><NO.P>25</NO.P><TXT>Bovendien zijn die diensten, zoals uit de verwijzingsbeslissing blijkt, verricht met wagens van <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0032" ID="QS0032"/>Atek<QUOT.END REF.START="QS0032" CODE="201D" ID="QE0032"/>, die ten aanzien van de afzenders van die goederen als vervoerder heeft gehandeld.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0026"><NO.P>26</NO.P><TXT>De door <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0033" ID="QS0033"/>L.Č.<QUOT.END REF.START="QS0033" CODE="201D" ID="QE0033"/> verrichte diensten vallen bijgevolg buiten de werkingssfeer van de in artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112 bedoelde vrijstelling.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0027"><NO.P>27</NO.P><TXT>Derhalve moet op de prejudiciële vragen worden geantwoord dat artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112 aldus moet worden uitgelegd dat de in die bepaling voorziene vrijstelling niet van toepassing is op een dienst als in het hoofdgeding, die verband houdt met het vervoer van goederen naar een derde land, wanneer die dienst niet rechtstreeks voor de afzender of de ontvanger van die goederen wordt verricht.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Kosten</P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0028"><NO.P>28</NO.P><TXT>Ten aanzien van de partijen in het hoofdgeding is de procedure als een aldaar gerezen incident te beschouwen, zodat de verwijzende rechterlijke instantie over de kosten heeft te beslissen. De door anderen wegens indiening van hun opmerkingen bij het Hof gemaakte kosten komen niet voor vergoeding in aanmerking.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><JURISDICTION><INTRO>Het Hof (Eerste kamer) verklaart voor recht:</INTRO><P><HT TYPE="BOLD">Artikel 146, lid 1, onder e), van richtlijn 2006/112/EG van de Raad van <DATE ISO="20061128">28 november 2006</DATE> betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde moet aldus worden uitgelegd dat de in die bepaling voorziene vrijstelling niet van toepassing is op een dienst als in het hoofdgeding, die verband houdt met het vervoer van goederen naar een derde land, wanneer die dienst niet rechtstreeks voor de afzender of de ontvanger van die goederen wordt verricht.</HT></P></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><SIGNATORY><P>ondertekeningen</P></SIGNATORY></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>