<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.00-20081231.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="ECRCJ2005PLA.0600471301.case.xml"><NO.CASE>C-394/02</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62002J0394</NO.CELEX><NO.SEQ>0003.0002</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>4732</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>4746</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>15</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><LEFT>WYROK Z DNIA <DATE ISO="20050602">2.6.2005 r.</DATE> — SPRAWA C-394/02</LEFT><RIGHT>KOMISJA PRZECIWKO GRECJI</RIGHT></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Wyrok Trybunatu</HT> (pierwsza izba)</P><P>z dnia <DATE ISO="20050602">2 czerwca 2005 r.</DATE><NOTE NOTE.ID="E0001" NUMBERING="STAR"><P>Język postępowania: grecki.</P></NOTE></P></TI></TITLE><JUDGMENT.INIT><P>W sprawie C-394/02</P><P>mającej za przedmiot skargę o stwierdzenie, na podstawie art. 226 WE, uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, wniesioną w dniu <DATE ISO="20021108">8 listopada 2002 r.</DATE>,</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P><HT TYPE="BOLD">Komisja Wspólnot Europejskich,</HT> reprezentowana przez M. Nolina i M. Konstantinidisa, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,</P><PARTY.STATUS>strona skarżąca,</PARTY.STATUS></PLAINTIFS><AGAINST>przeciwko</AGAINST><DEFENDANTS><P><HT TYPE="BOLD">Republice Greckiej,</HT> reprezentowanej przez P. Mylonopoulosa, D. Tsagkaraki i S. Chałę, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,</P><PARTY.STATUS>strona pozwana,</PARTY.STATUS></DEFENDANTS></PARTIES><?PAGE NO="I-4733"?><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>TRYBUNAŁ (pierwsza izba),</P><P>w składzie: P. Jann (sprawozdawca), prezes izby, K. Lenaerts, J.N. Cunha Rodrigues, M. Ilešič i E. Levits, sędziowie,</P><P>rzecznik generalny: F.G. Jacobs,</P><P>sekretarz: K. Sztranc, administrator,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu <DATE ISO="20041208">8 grudnia 2004</DATE> r.,</VISA><VISA>po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu <DATE ISO="20050224">24 lutego 2005</DATE> r.,</VISA></GR.VISA><PREAMBLE.FINAL><P>wydaje następujący</P></PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P>Wyrok</P></TI></TITLE><NP><NO.P>1</NO.P><TXT>Komisja Wspólnot Europejskich wnosi w skardze do Trybunału o stwierdzenie, że ze względu na fakt, iż elektrownia państwowa Dimosia Epicheirisi Ilektrismoy (zwana dalej <QUOT.START ID="QS0001" REF.END="QE0001" CODE="201E"/>DEI<QUOT.END ID="QE0001" REF.START="QS0001" CODE="201D"/>) udzieliła zamówienia publicznego na wyprodukowanie systemu taśm transportowych dla elektrociepłowni w Megalopolis w trybie procedury negocjacyjnej, bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu, Republika Grecka uchybiła zobowiązaniom, które na niej ciążą na mocy dyrektywy Rady 93/38/EWG z dnia <DATE ISO="19930614">14 czerwca 1993 r.</DATE> koordynującej procedury udzielania zamówień publicznych przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu<?PAGE NO="I-4734"?> i telekomunikacji (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="199" DATE.PUB="1993" PAGE.FIRST="84">Dz.U. L 199, str. 84</REF.DOC.OJ>) zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 98/4/WE z dnia <DATE ISO="19980216">16 lutego 1998 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="101" DATE.PUB="1998" PAGE.FIRST="1">Dz.U. L 101, str. 1</REF.DOC.OJ>, zwanej dalej <QUOT.START ID="QS0002" REF.END="QE0002" CODE="201E"/>dyrektywą 93/38<QUOT.END ID="QE0002" REF.START="QS0002" CODE="201D"/>), w tym w szczególności jej art. 20 i następnych rzeczonej dyrektywy.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Ramy prawne</P></TI></TITLE><NP><NO.P>2</NO.P><TXT>Zgodnie z brzmieniem art. 15 dyrektywy 93/38 <QUOT.START ID="QS0003" REF.END="QE0003" CODE="201E"/>[z]amówienia na [...] roboty budowlane [...] są udzielane zgodnie z przepisami tytułów III, IV i V<QUOT.END ID="QE0003" REF.START="QS0003" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>3</NO.P><TXT>Przepis art. 20 ust. 1 rzeczonej dyrektywy stanowi, że <QUOT.START ID="QS0004" REF.END="QE0004" CODE="201E"/>[pjodmioty zamawiające mogą wybrać którąkolwiek z procedur, o których mowa w art. 1 ust. 7 [mianowicie procedurę otwartą, ograniczoną i negocjacyjną], pod warunkiem, że zgodnie z art. 21, zaprosili do ubiegania się o zamówienie, z uwzględnieniem przepisów ust. 2<QUOT.END ID="QE0004" REF.START="QS0004" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>4</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 20 ust. 2:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0005" REF.END="QE0005" CODE="201E"/>Podmioty zamawiające mogą skorzystać z danej procedury bez uprzedniego zaproszenia do ubiegania się o zamówienie:</P><P>[...]</P><?PAGE NO="I-4735"?><P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>c)</NO.P><TXT>jeżeli z przyczyn technicznych [...] zamówienie może zostać wykonane tylko przez określonego [...] wykonawcę [...];</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>d)</NO.P><TXT>jeżeli w sytuacji niezbędnej konieczności, ze względu na wyjątkowo pilny charakter sprawy związany z wydarzeniami, których podmioty zamawiające nie mogły przewidzieć, nie mogą być przestrzegane terminy przewidziane dla procedury otwartej lub ograniczonej;</TXT></NP></ITEM></LIST></P><P>[...]<QUOT.END ID="QE0005" REF.START="QS0005" CODE="201D"/>.</P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>5</NO.P><TXT>Przepis art. 21 ust. 1 dyrektywy 93/38 wymienia środki, za pomocą których można dokonać zaproszenia do ubiegania się o zamówienie, a mianowicie przeważnie publikację ogłoszenia o zamówieniu w <HT TYPE="ITALIC">Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich,</HT> sporządzonego zgodnie z modelami ogłoszeń znajdującymi się w załącznikach do rzeczonej dyrektywy.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Okoliczności faktyczne i postępowanie poprzedzające wniesienie skargi</P></TI></TITLE><NP><NO.P>6</NO.P><TXT>W październiku 1997 r. DEI, mając na celu przeprowadzenie procedury oceny skutków wywieranych na środowisko naturalne w rozumieniu dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia <DATE ISO="19850627">27 czerwca 1985 r.</DATE> w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="175" DATE.PUB="1985" PAGE.FIRST="40">Dz.U. L 175, str. 40</REF.DOC.OJ>), przedłożyło ministerstwu środowiska, zagospodarowania przestrzennego i robót publicznych, jako właściwemu organowi, projekt dotyczący instalacji<?PAGE NO="I-4736"?> systemu odsiarczania, stabilizacji, transportu i składowania stałych odpadów pochodzących z elektrociepłowni w Megalopolis.</TXT></NP><NP><NO.P>7</NO.P><TXT>Mocą decyzji z dnia <DATE ISO="19981029">29 października 1998 r.</DATE> oraz z dnia <DATE ISO="19991230">30 grudnia 1999 r.</DATE> rzeczone ministerstwo, będące organem właściwym do dokonania oceny skutków wywieranych na środowisko naturalne, udzieliło aprobaty temu projektowi, stawiając DEI wymóg złożenia w ciągu dziewięciu miesięcy, tj. najpóźniej do września 2000 r., wniosku o wydanie ostatecznego zezwolenia na usunięcie odpadów wytwarzanych przez ową elektrociepłownię oraz zainstalowania w ciągu dwunastu miesięcy, tj. najpóźniej do grudnia 2000 r. systemu taśm transportowych do transportu popiołów między tą elektrociepłownią a kopalnią Thokina, gdzie popioły te będą przetwarzane.</TXT></NP><NP><NO.P>8</NO.P><TXT>Mając na uwadze owe terminy, w dniu <DATE ISO="19990727">27 lipca 1999 r.</DATE> DEI postanowiła zastosować procedurę negocjacyjną bez publikacji ogłoszenia o zamówieniu, zapraszając grupę przedsiębiorstw Koch/Metka oraz przedsiębiorstwo Dosco Overseas Engineering Ltd (zwane dalej <QUOT.START ID="QS0006" REF.END="QE0006" CODE="201E"/>przedsiębiorstwem Dosco<QUOT.END ID="QE0006" REF.START="QS0006" CODE="201D"/>) do złożenia ofert.</TXT></NP><NP><NO.P>9</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20000118">18 stycznia 2000 r.</DATE> to ostatnie przedsiębiorstwo oświadczyło, iż nie zamierza brać udziału w tej procedurze.</TXT></NP><NP><NO.P>10</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20000829">29 sierpnia 2000 r.</DATE>, po trwających wiele miesięcy negocjacjach, DEI zamówiła wyprodukowanie systemu taśm transportowych do transportu popiołów między elektrociepłownią a kopalnią Thokina (zwane dalej <QUOT.START ID="QS0007" REF.END="QE0007" CODE="201E"/>spornym zamówieniem<QUOT.END ID="QE0007" REF.START="QS0007" CODE="201D"/>) grupie przedsiębiorstw Koch/Metka.</TXT></NP><NP><NO.P>11</NO.P><TXT>Umożliwiwszy uprzednio Republice Greckiej przedstawienie jej uwag, w dniu <DATE ISO="20011221">21 grudnia 2001 r.</DATE> Komisja wydała uzasadnioną opinię stwierdzającą, iż zgodnie<?PAGE NO="I-4737"?> z dyrektywą 93/38 sporne zamówienie powinno było zostać ogłoszone w <HT TYPE="ITALIC">Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich. W</HT> związku z tym wezwała ona to państwo członkowskie do zastosowania się do uzasadnionej opinii w terminie dwóch miesięcy od dnia jej doręczenia. Uznawszy odpowiedź udzieloną przez władze greckie w piśmie z dnia <DATE ISO="20020403">3 kwietnia 2002 r.</DATE> za niewystarczającą, Komisja postanowiła wnieść przedmiotową skargę.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>W przedmiocie skargi</P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>W przedmiocie dopuszczalności</P></TI></TITLE><NP><NO.P>12</NO.P><TXT>Rząd grecki podnosi cztery zarzuty niedopuszczalności bazujące odpowiednio na: braku po stronie Komisji interesu prawnego we wniesieniu skargi, bezprzedmiotowości skargi, nieprecyzyjności uzasadnionej opinii oraz nadużyciu procedury.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="4"><TITLE><TI><P>W przedmiocie braku po stronie Komisji interesu prawnego we wniesieniu skargi</P></TI></TITLE><NP><NO.P>13</NO.P><TXT>Zdaniem rządu greckiego Komisja nie miała interesu prawnego we wszczęciu postępowania o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego, albowiem zarzucane naruszenie prawa wspólnotowego było w dniu upływu terminu zakreślonego w uzasadnionej opinii całkowicie, a przynajmniej w przeważającej części, usunięte.</TXT></NP><?PAGE NO="I-4738"?><NP><NO.P>14</NO.P><TXT>W tym względzie należy przypomnieć, że w ramach kompetencji, jakie przysługują jej na mocy art. 226 WE, Komisja nie ma obowiązku wykazywania istnienia interesu prawnego we wniesieniu skargi (zob. wyroki z dnia <DATE ISO="19740404">4 kwietnia 1974 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="167/73" YEAR="1974" PAGE.ECR="359">167/73 Komisja przeciwko Francji, Rec. str. 359, pkt 15</REF.DOC.ECR> oraz z dnia <DATE ISO="20030410">10 kwietnia 2003 r.</DATE> w sprawach połączonych <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-20/01+C-28/01" YEAR="2003" PAGE.ECR="I-3609">C-20/01 i C-28/01 Komisja przeciwko Niemcom, Rec. str. I-3609, pkt 29</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>15</NO.P><TXT>Zadaniem Komisji jest bowiem czuwanie z urzędu i w interesie ogółu nad stosowaniem prawa wspólnotowego przez państwa członkowskie oraz stwierdzanie istnienia ewentualnych uchybień zobowiązaniom państwa członkowskiego, które z niego wynikają, by spowodować ich zaprzestanie (zob. ww. wyroki w sprawie Komisja przeciwko Francji, pkt 15 oraz w sprawie Komisja przeciwko Niemcom, pkt 29 oraz powoływane tam orzecznictwo).</TXT></NP><NP><NO.P>16</NO.P><TXT>Przepis art. 226 WE nie ma zatem na celu ochrony własnych praw tej instytucji. W jej wyłącznej właściwości pozostaje decyzja o tym, czy należy wszcząć postępowanie o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego oraz, w odpowiednim przypadku, o powodach wszczęcia bądź zaniechania wszczęcia rzeczonego postępowania (zob. podobnie wyroki z dnia <DATE ISO="19950811">11 sierpnia 1995 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-431/92" YEAR="1995" PAGE.ECR="I-2189">C-431/92 Komisja przeciwko Niemcom, Rec. str. I-2189, pkt 22</REF.DOC.ECR>, z dnia <DATE ISO="20021105">5 listopada 2002 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-476/98" YEAR="2002" PAGE.ECR="I-9855">C-476/98 Komisja przeciwko Niemcom, Rec. str. I-9855, pkt 38</REF.DOC.ECR> oraz ww. wyrok z dnia <DATE ISO="20030410">10 kwietnia 2003 r.</DATE> w sprawie Komisja przeciwko Niemcom, pkt 30).</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="4"><TITLE><TI><P>W kwestii bezprzedmiotowości skargi</P></TI></TITLE><NP><NO.P>17</NO.P><TXT>Rząd grecki twierdzi, że skarga jest bezprzedmiotowa, albowiem umowa o roboty budowlane zawarta między DEI a grupą przedsiębiorstw Koch/Metka w ramach udzielania spornego zamówienia nie wywoływała już niemal żadnych skutków w dniu upływu terminu zakreślonego w uzasadnionej opinii. W tym dniu znaczna<?PAGE NO="I-4739"?> część spornych robót, mianowicie około 85%, została już ukończona. Stąd w rzeczywistości zastosowanie się do uzasadnionej opinii nie było już możliwe.</TXT></NP><NP><NO.P>18</NO.P><TXT>Prawdą jest, że w dziedzinie udzielania zamówień publicznych Trybunał orzekł w tej kwestii, iż skarga o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego jest niedopuszczalna, jeżeli w dniu upływu terminu zakreślonego w uzasadnionej opinii sporna umowa nie wywołuje już żadnych skutków (zob. podobnie wyrok z dnia <DATE ISO="19920331">31 marca 1992 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-362/90" YEAR="1992" PAGE.ECR="I-2353">C-362/90 Komisja przeciwko Włochom, Rec. str. I-2353, pkt 11 i 13</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>19</NO.P><TXT>W niniejszym stanie faktycznym umowa zawarta między DEI a grupą przedsiębiorstw Koch/Metka w ramach udzielania spornego zamówienia była w dniu upływu terminu zakreślonego w uzasadnionej opinii w fazie wykonywania, skoro roboty zostały ukończone zaledwie w 85%. Stąd nie można uznać, że umowa ta nie wywoływała żadnych skutków.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="4"><TITLE><TI><P>W przedmiocie nieprecyzyjności uzasadnionej opinii</P></TI></TITLE><NP><NO.P>20</NO.P><TXT>Rząd grecki ocenia, że uzasadniona opinia była zbyt nieprecyzyjna, albowiem Komisja nie wskazała szczegółowo środków, jakich przyjęcia spodziewała się celem zastosowania się do tej opinii.</TXT></NP><NP><NO.P>21</NO.P><TXT>Z utrwalonego orzecznictwa wynika w tym względzie, że o ile uzasadniona opinia powinna zawierać spójne i szczegółowe przedstawienie powodów, które doprowadziły Komisję do przekonania, iż dane państwo członkowskie uchybiło któremuś ze zobowiązań ciążących na nim na mocy traktatu WE, o tyle Komisja nie ma<?PAGE NO="I-4740"?> obowiązku wskazywania w swej opinii środków, które pozwoliłyby na usunięcie zarzucanego uchybienia (zob. podobnie wyroki z dnia <DATE ISO="19910711">11 lipca 1991 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-247/89" YEAR="1991" PAGE.ECR="I-3659">C-247/89 Komisja przeciwko Portugalii, Rec. str. I-3659, pkt 22</REF.DOC.ECR> oraz z dnia <DATE ISO="19991028">28 października 1999 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-328/96" YEAR="1999" PAGE.ECR="I-7479">C-328/96 Komisja przeciwko Austrii, Rec. str. I-7479, pkt 39</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>22</NO.P><TXT>W istocie postępowanie poprzedzające wniesienie skargi ma na celu sprecyzowanie przedmiotu skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, celem przyznania temu państwu członkowskiemu możliwości wywiązania się ze zobowiązań wynikających z prawa wspólnotowego bądź skutecznego podniesienia środków obrony wobec zarzutów sformułowanych przez Komisję (zob. podobnie ww. wyroki w sprawie Komisja przeciwko Austrii, pkt 34 oraz z dnia <DATE ISO="20021105">5 listopada 2002 r.</DATE> w sprawie Komisja przeciwko Niemcom, pkt 46 i 47).</TXT></NP><NP><NO.P>23</NO.P><TXT>Stąd jedynie wtedy, gdy Komisja zamierza brak przyjęcia środków, które pozwoliłyby zaradzić zarzucanemu uchybieniu, uczynić przedmiotem skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, ma ona obowiązek konkretnego opisania tych środków w uzasadnionej opinii (zob. podobnie ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Austrii, pkt 39).</TXT></NP><NP><NO.P>24</NO.P><TXT>W rozpatrywanej sprawie przedmiot skargi ogranicza się do stwierdzenia uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego z powodu udzielenia spornego zamówienia bez uprzedniej publikacji ogłoszenia. Nie obejmuje on zatem stwierdzenia dodatkowego uchybienia zobowiązaniom, polegającego na braku przyjęcia środków, które pozwoliłyby na zaradzenie pierwotnemu uchybieniu.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="4"><TITLE><TI><P>W przedmiocie nadużycia procedury</P></TI></TITLE><NP><NO.P>25</NO.P><TXT>Rząd grecki ocenia, iż zamiast wszczynać skargę o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego Komisja powinna była zareagować<?PAGE NO="I-4741"?> bezpośrednio i nakazać zawieszenie postępowania w sprawie udzielenia spornego zamówienia w trybie art. 3 dyrektywy Rady 89/665/EWG z dnia <DATE ISO="19891221">21 grudnia 1989 r.</DATE> w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania zamówień publicznych na dostawy i roboty budowlane (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="395" DATE.PUB="1989" PAGE.FIRST="33">Dz.U. L 395, str. 33</REF.DOC.OJ>).</TXT></NP><NP><NO.P>26</NO.P><TXT>W tej kwestii należy stwierdzić, że w sektorze energetyki znajduje zastosowanie nie dyrektywa 89/665, lecz dyrektywa Rady 92/13/EWG z dnia <DATE ISO="19920225">25 lutego 1992 r.</DATE> koordynująca przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne odnoszące się do stosowania przepisów wspólnotowych w procedurach zamówień publicznych podmiotów działających w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i telekomunikacji (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="076" DATE.PUB="1992" PAGE.FIRST="14">Dz.U. 76, str. 14</REF.DOC.OJ>).</TXT></NP><NP><NO.P>27</NO.P><TXT>Nawet gdyby uznać, że rząd grecki podlegał przepisowi art. 8 dyrektywy 92/13, który przewiduje w istocie identyczną procedurę w stosunku do tej, o której mowa w art. 3 dyrektywy 89/665, to jednak z utrwalonego orzecznictwa wynika, że choć lepiej byłoby, gdyby Komisja obrała ustanowiony w tych dyrektywach tryb interwencji bezpośredniej, to procedura taka stanowi środek o charakterze prewencyjnym, który nie może ani uchylać, ani zastępować uprawnień Komisji wynikających z art. 226 WE (zob. w kontekście dyrektywy 89/665 wyroki z dnia <DATE ISO="19950124">24 stycznia 1995 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-359/93" YEAR="1995" PAGE.ECR="I-157">C-359/93 Komisja przeciwko Niderlandom, Rec. str. I-157, pkt 13</REF.DOC.ECR>, z dnia <DATE ISO="19950504">4 maja 1995 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-79/94" YEAR="1995" PAGE.ECR="I-1071">C-79/94 Komisja przeciwko Grecji, Rec. str. I-1071, pkt 11</REF.DOC.ECR>, z dnia <DATE ISO="19981217">17 grudnia 1998 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-353/96" YEAR="1998" PAGE.ECR="I-8565">C-353/96 Komisja przeciwko Irlandii, Rec. str. I-8565, pkt 22</REF.DOC.ECR> oraz ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Austrii, pkt 57). Okoliczność, czy Komisja skorzystała z tej procedury, pozostaje zatem bez wpływu na ocenę dopuszczalności skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>28</NO.P><TXT>Komisja ma bowiem wyłączne kompetencje w decydowaniu o tym, czy należy wszcząć postępowanie o stwierdzenie w trybie art. 226 WE uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego (zob. podobnie ww. wyroki z dnia <DATE ISO="19950811">11 sierpnia 1995 r.</DATE><?PAGE NO="I-4742"?> Komisja przeciwko Niemcom, pkt 22 oraz z dnia <DATE ISO="20021105">5 listopada 2002 r.</DATE> w sprawie Komisja przeciwko Niemcom, pkt 38). W ten sposób wybór między tymi dwiema procedurami jest pozostawiony jej swobodnemu uznaniu.</TXT></NP><NP><NO.P>29</NO.P><TXT>Z powyższych rozważań wynika, że zarzuty dotyczące niedopuszczalności powinny zostać oddalone.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Co do istoty sprawy</P></TI></TITLE><NP><NO.P>30</NO.P><TXT>Na poparcie swej skargi Komisja powołuje się na jeden jedyny zarzut dotyczący w istocie naruszenia przepisu art. 15 dyrektywy 93/38 w związku z art. 20 ust. 1 i art. 21 tej dyrektywy przez to, iż DEI udzieliła spornego zamówienia bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu w <HT TYPE="ITALIC">Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.</HT></TXT></NP><NP><NO.P>31</NO.P><TXT>W tym miejscu należy stwierdzić, że rząd grecki nie zaprzecza temu, iż sporne zamówienie podlega przepisowi art. 15 dyrektywy 93/38, a zatem powinno było zostać co do zasady udzielone zgodnie z przepisami tytułów III-V tej dyrektywy, które stanowią między innymi o zaproszeniu do ubiegania się o zamówienie poprzez ogłoszenie o zamówieniu w owym Dzienniku.</TXT></NP><NP><NO.P>32</NO.P><TXT>Rząd ten podnosi jednak, że zgodnie z art. 20 ust. 2 lit. c) i d) dyrektywy 93/38 sporne zamówienie mogło w drodze wyjątku zostać udzielone bez publikowania ogłoszenia. Jego zdaniem ze względu na szczególne cechy urządzenia przeznaczonego do transportu oraz na podłoże placu budowy, jak również ze względu na<?PAGE NO="I-4743"?> konieczność przyłączenia taśm transportowych do istniejącego już systemu, jedynie grupa przedsiębiorców Koch/Metka była w stanie wykonać owe roboty. Jednocześnie wykonanie prac było bardzo pilne z powodu terminów zakreślonych przez ministerstwo środowiska, zagospodarowania przestrzennego i robót publicznych.</TXT></NP><NP><NO.P>33</NO.P><TXT>W tym względzie należy na wstępie przypomnieć, że jako odstępstwa od zasad odnoszących się do procedur udzielania zamówień publicznych, przepisy art. 20 ust. 2 lit. c) i d) dyrektywy 93/38 powinny być interpretowane w sposób ścisły. Ponadto ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (zob. podobnie w kontekście dyrektyw 71/305 i 93/37 wyroki z dnia <DATE ISO="19870310">10 marca 1987 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="199/85" YEAR="1987" PAGE.ECR="1039">199/85 Komisja przeciwko Włochom, Rec. str. 1039, pkt 14</REF.DOC.ECR>, z dnia <DATE ISO="19950518">18 maja 1995 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-57/94" YEAR="1995" PAGE.ECR="I-1249">C-57/94 Komisja przeciwko Włochom, Rec. str. I-1249, pkt 23</REF.DOC.ECR> oraz z dnia <DATE ISO="20040914">14 września 2004 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-385/02" YEAR="2004" PAGE.ECR="I-8121">C-385/02 Komisja przeciwko Włochom, Rec. str. I-8121, pkt 19</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>34</NO.P><TXT>W pierwszym rzędzie z utrwalonego orzecznictwa wynika, jeśli chodzi o art. 20 ust. 2 lit. c) dyrektywy 93/38, że stosowanie tego przepisu jest uzależnione od kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek, a mianowicie: istnienia szczególnych przyczyn technicznych robót będących przedmiotem zamówienia oraz tego, aby owe szczególne przyczyny techniczne czyniły udzielenie zamówienia określonemu przedsiębiorcy bezwzględnie koniecznym (zob. podobnie w kontekście dyrektyw 71/305 i 93/37 ww. wyroki z dnia <DATE ISO="19950518">18 maja 1995 r.</DATE> w sprawie Komisja przeciwko Włochom, pkt 24 oraz z dnia <DATE ISO="20040914">14 września 2004 r.</DATE> w sprawie Komisja przeciwko Włochom, pkt 18, 20 i 21).</TXT></NP><NP><NO.P>35</NO.P><TXT>Stąd jak zauważył rzecznik generalny w punktach 40-45 opinii, choć w niniejszym stanie faktycznym szczególne przyczyny techniczne w rozumieniu art. 20 ust. 2 lit. c) dyrektywy 93/38 dotyczą owych robót, należy stwierdzić, że rząd grecki nie udowodnił ponad wszelką wątpliwość, jakoby jedynie grupa przedsiębiorstw Koch/Metka była w stanie wykonać te roboty, a tym samym, jakoby udzielenie jej wspomnianego zamówienia było bezwzględnie konieczne.</TXT></NP><?PAGE NO="I-4744"?><NP><NO.P>36</NO.P><TXT>W istocie ani szczególne cechy urządzenia przeznaczonego do transportu popiołów, ani grząski rodzaj podłoża, ani wreszcie konieczność przyłączenia systemu taśm transportowych do systemu już istniejącego same w sobie nie dowodzą jeszcze, że owa grupa przedsiębiorstw była jedynym przedsiębiorcą w ramach Wspólnoty, który dysponował wiedzą i doświadczeniem koniecznymi do wykonania rzeczonych robót.</TXT></NP><NP><NO.P>37</NO.P><TXT>Zapraszając zresztą również przedsiębiorstwo Dosco do złożenia oferty, sama DEI oceniła, iż co do zasady jeszcze inny przedsiębiorca poza grupą Koch/Metka był tak samo w stanie wykonać owe roboty.</TXT></NP><NP><NO.P>38</NO.P><TXT>Nadto z akt sprawy wynika, że jeśli chodzi o podobne roboty wykonywane w tym samym miejscu, DEI w przeszłości przeprowadziła już postępowania w przedmiocie udzielania zamówienia z publikacją ogłoszenia o zamówieniu.</TXT></NP><NP><NO.P>39</NO.P><TXT>Nie można zatem zasadnie utrzymywać, że ze względu na szczególne przyczyny techniczne wykonanie spornego zamówienia mogło zostać powierzone jedynie grupie przedsiębiorstw Koch/Metka.</TXT></NP><NP><NO.P>40</NO.P><TXT>W drugim rzędzie, jeśli chodzi o odstępstwo przewidziane w art. 20 ust. 2 lit. d) dyrektywy 93/38, orzecznictwo uzależnia możliwość zastosowania go od kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek, a mianowicie: zaistnienia wydarzenia, którego nie można było przewidzieć, wyjątkowo pilnego charakteru sprawy, który nie daje się pogodzić z terminami wiążącymi się z zaproszeniem do ubiegania się o zamówienie oraz istnienia związku przyczynowo-skutkowego między owym nieprzewidywalnym wydarzeniem a wynikającym z niego wyjątkowo pilnym charakterem sprawy (zob. podobnie w kontekście dyrektywy 71/305 wyroki z dnia <DATE ISO="19930802">2 sierpnia 1993 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-107/92" YEAR="1993" PAGE.ECR="I-4655">C-107/92 Komisja przeciwko Włochom, Rec. str. I-4655, pkt 12</REF.DOC.ECR> oraz z dnia <DATE ISO="19960328">28 marca 1996 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-318/94" YEAR="1996" PAGE.ECR="I-1949">C-318/94 Komisja przeciwko Niemcom, Rec. str. I-1949, pkt 14</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><?PAGE NO="I-4745"?><NP><NO.P>41</NO.P><TXT>Tymczasem rząd grecki nie wykazał spełnienia tych trzech przesłanek w rozpatrywanym stanie faktycznym.</TXT></NP><NP><NO.P>42</NO.P><TXT>W istocie konieczność wykonania wspomnianych robót w terminach zakreślonych przez organ właściwy do przeprowadzenia oceny skutków projektu na środowisko naturalne nie może zostać uznana za świadczącą o wyjątkowo pilnym charakterze sprawy, wynikającym z zaistnienia wydarzenia, którego nie można było przewidzieć.</TXT></NP><NP><NO.P>43</NO.P><TXT>Fakt, iż organ, którego zadaniem jest zatwierdzenie danego projektu, może nakładać terminy stanowi przewidywalny element procedury zatwierdzania tego projektu (zob. podobnie w kontekście dyrektywy 71/305 ww. wyrok z dnia <DATE ISO="19960328">28 marca 1996 r.</DATE> w sprawie Komisja przeciwko Niemcom, pkt 18).</TXT></NP><NP><NO.P>44</NO.P><TXT>Co więcej, DEI miała w przypadku spornego zamówienia możliwość wszczęcia postępowania w sprawie udzielania zamówienia wraz z publikacją ogłoszenia o zamówieniu od samego początku postępowania dotyczącego oceny skutków wywieranych na środowisko, tj. około trzy lata przed upływem wyznaczonych terminów.</TXT></NP><NP><NO.P>45</NO.P><TXT>Stąd też nie można zasadnie twierdzić, iż wyjątkowo pilny charakter sprawy wynikający z nieprzewidywalnych dla DEI wydarzeń, uniemożliwiłby dochowanie wymaganych terminów w przypadku dokonania zaproszenia do ubiegania się o zamówienie.</TXT></NP><NP><NO.P>46</NO.P><TXT>Mając powyższe na względzie, należy zatem stwierdzić, że wskutek udzielenia przez DEI zamówienia publicznego na wyprodukowanie systemu taśm transportowych dla elektrociepłowni w Megalopolis w trybie procedury negocjacyjnej, bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu, Republika Grecka uchybiła zobowiązaniom, które na niej ciążą na mocy dyrektywy Rady 93/38, a w szczególności art. 20 ust. 1 i art. 21 tej dyrektywy.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><?PAGE NO="I-4746"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>W przedmiocie kosztów</P></TI></TITLE><NP><NO.P>47</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu-kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Komisja wniosła o obciążenie Republiki Greckiej kosztami postępowania, a ta przegrała sprawę, należy obciążyć ją kosztami postępowania.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><JURISDICTION><INTRO><P>Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:</P></INTRO><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>1)</NO.P><TXT>Wskutek udzielenia przez państwową elektrownię Dimosia Epicheirisi Ilektrismoy zamówienia publicznego na wyprodukowanie systemu taśm transportowych dla elektrociepłowni w Megalopolis w trybie procedury negocjacyjnej, bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu, Republika Grecka uchybiła zobowiązaniom, które na niej ciążą na mocy dyrektywy Rady 93/38/EWG z dnia <DATE ISO="19930614">14 czerwca 1993 r.</DATE> koordynującej procedury udzielania zamówień publicznych przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i telekomunikacji, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 98/4/WE z dnia <DATE ISO="19980216">16 lutego 1998 r.</DATE>, w tym w szczególności art. 20 ust. 1 i art. 21 tej dyrektywy.</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Republika Grecka zostaje obciążona kosztami postępowania</TXT></NP></ITEM></LIST></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><P>Podpisy</P></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>