DIGRIET TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla)
24 ta’ Ġunju 2022 (*)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja – Ċittadinanza tal-Unjoni – Artikoli 20 u 21 TFUE – Dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri – Att ta’ twelid maħruġ mill-Istat Membru ta’ twelid tal-wild li jindika żewġ ommijiet għal dan il-wild – Rifjut mill-Istat Membru ta’ oriġini ta’ waħda minn dawn iż-żewġ ommijiet li jittraskrivi dan l-att ta’ twelid fir-Reġistru tal-Istat Ċivili nazzjonali – Traskrizzjoni tal-imsemmi att li tikkostitwixxi l-kundizzjoni għall-ħruġ ta’ dokumenti tal-identità – Leġiżlazzjoni nazzjonali ta’ dan l-Istat Membru ta’ oriġini li ma tammettix l-istat ta’ ġenitur ta’ persuni tal-istess sess”
Fil-Kawża C-2/21,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (il-Qorti Amministrattiva Provinċjali ta’ Kraków, il-Polonja), permezz ta’ deċiżjoni tad‑9 ta’ Diċembru 2020, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fl‑4 ta’ Jannar 2021, fil-proċedura
Rzecznik Praw Obywatelskich
fil-preżenza ta’:
K.S.,
S.V.D.,
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Krakowie M. C.,
Prokuratura Krajowa,
Kierownik Urzędu Stanu cywilnego w Krakowie,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Għaxar Awla),
komposta minn I. Jarukaitis, President tal-Awla, M. Ilešič (Relatur) u D. Gratsias, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: J. Kokott,
Reġistratur: A. Calot Escobar,
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstemgħet l-Avukata Ġenerali, li l-kawża tinqata’ permezz ta’ digriet motivat, konformement mal-Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja,
tagħti l-preżenti
Digriet
1 It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 20(2)(a) u tal-Artikolu 21(1) TFUE kif ukoll tal-Artikolu 7, tal-Artikolu 21(1) u tal-Artikolu 24(2) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”).
2 Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ tilwima bejn ir-Rzecznik Praw Obywatelskich (l-Ombudsman nazzjonali, il-Polonja), u l-Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Krakowie (il-Kap tal-Uffiċċju tal-Istat Ċivili ta’ Kraków, il-Polonja) (iktar ’il quddiem il-“Kap tal-Uffiċċju tal-Istat Ċivili”) dwar ir-rifjut ta’ dan tal-aħħar li jittraskrivi fir-Reġistru tal-Istat Ċvili Pollakk l-att ta’ twelid tat-tifla ta’ K.S. u tal-konjuġi tagħha S.V.D., maħruġ mill-awtoritajiet Spanjoli.
Il‑kuntest ġuridiku
Id‑dritt internazzjonali
3 L-Artikolu 2 tal-Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tat-Tfal, adottata mill-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti fl‑20 ta’ Novembru 1989 (Ġabra tat-Trattati tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 1577, p. 3) jipprovdi:
“1 L-Istati partijiet jintrabtu li jirrispettaw id-drittijiet stabbiliti f’din il‑Konvenzjoni u li jiggarantixxu dawn id-drittjiet lit-tfal kollha fil-ġurisdizzjoni tagħhom, mingħajr ebda distinzjoni, irrispettivament minn kwalunkwe kunsiderazzjoni ta’ razza, kulur, sess, lingwa, reliġjon, opinjoni politika jew opinjoni oħra tal-wild jew tal-ġenituri jew tar-rappreżentanti legali tiegħu, l-oriġini nazzjonali, etnika jew soċjali tagħhom, is-sitwazzjoni finanzjarja tagħhom, l‑inkapaċità tagħhom, it-twelid tagħhom jew kwalunkwe sitwazzjoni oħra.
2. L-Istati partijiet għandhom jieħdu l-miżuri kollha xierqa biex il-wild ikun protett b’mod effettiv kontra kull forma ta’ diskriminazzjoni jew sanzjoni bbażata fuq is-sitwazzjoni legali, attivitajiet, opinjonijiet iddikjarati jew kundanni tal‑ġenituri tiegħu, tar-rappreżentanti legali tiegħu jew membri tal-familja tiegħu.”
4 L-Artikolu 7 ta’ din il-konvenzjoni jipprovdi:
“1. Wild jiġi rreġistrat hekk kif jitwieled u għandu d-dritt għal isem, id-dritt li jakkwista nazzjonalità u, sa fejn hu possibbli, id-dritt li jkun jaf lill-ġenituri tiegħu u li jitrabba minnhom.
2. L-Istati partijiet għandhom jiżguraw li dawn id-drittijiet jiġu implimentati skont il-leġiżlazzjoni nazzjonali tagħhom u l-obbligi tagħhom taħt l-istrumenti internazzjonali applikabbli f’dan il-qasam, b’mod partikolari f’każijiet fejn inkella t-tifel ikun mingħajr Stat.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Id‑dritt tal‑Unjoni
It-Trattat FUE
5 L-Artikolu 20 tat-TFUE jipprevedi:
“1. Qed tiġi stabbilita ċ-Ċittadinanza ta’ l-Unjoni. Kwalunkwe persuna li għandha ċ-ċittadinanza ta’ Stat Membru hija ċittadina ta’ l-Unjoni. Iċ-ċittadinanza ta’ l-Unjoni għandha tiżdied maċ-ċittadinanza nazzjonali u ma tissostitwixxihiex.
2. Iċ-ċittadini ta’ l-Unjoni għandhom igawdu d-drittijiet u jintrabtu bid-dmirijiet previsti fit-Trattati. Huma għandhom, fost l-oħrajn:
a) id-dritt ta’ moviment liberu u d-dritt ta’ residenza libera fit-territorju ta’ l-Istati Membri;
[…]
Dawn id-drittijiet għandhom ikunu eżerċitati skond il-kondizzjonijiet u fil-limiti definiti fit-Trattati u permezz tal-miżuri adottati għall-applikazzjoni tagħhom.”
6 L-Artikolu 21(1) tat-TFUE jistabbilixxi:
“Kull ċittadin ta’ l-Unjoni għandu d-dritt li jmur minn post għal ieħor u li joqgħod liberament fit-territorju ta’ l-Istati Membri, salvi l-limitazzjonijiet u l-kondizzjonijiet stabbiliti fit-Trattati u d- dispożizzjonijiet meħuda sabiex dan jitwettaq.”
Il‑Karta
7 L-Artikolu 7 tal-Karta, intitolat “Ir-rispett għall-ħajja privata u tal-familja”, jiddisponi:
“Kull persuna għandha d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja tagħha, ta’ darha u tal-kommunikazzjonijiet tagħha.”
8 Skont l-Artikolu 21(1) tal-Karta “[k]ull diskriminazzjoni bbażata fuq is-sess, ir-razza, il-kulur, l-oriġini etnika jew soċjali, il-karatteristiċi ġenetiċi, il-lingwa, ir-reliġjon jew it-twemmin, l-opinjoni politika jew xi opinjoni oħra, l- appartenenza għal minoranza nazzjonali, il-proprjetà, it-twelid, id-diżabbiltà, l-età, jew l-orjentazzjoni sesswali għandha tkun projbita”.
9 L-Artikolu 24 tal-Karta, intitolat “Id-drittijiet tat-tfal”, huwa fformulat kif ġej:
“1. It-tfal għandhom id-dritt għall-protezzjoni u għall-kura meħtieġa għall-ġid tagħhom. Huma jistgħu jesprimu l-opinjonijiet tagħhom liberament. Dawn l-opinjonijiet għandhom jitqiesu f’materji li jirrigwardawhom skond l-età u l-maturità tagħhom.
2. Fl-azzjonijiet kollha relatati mat-tfal, kemm jekk jittieħdu minn awtoritajiet pubbliċi jew minn istituzzjonijiet privati, l-aħjar interess tat-tfal għandu jkun kunsiderazzjoni primarja.
3. It-tfal kollha għandhom id-dritt li jkollhom, regolarment, relazzjoni personali u kuntatt dirett maż-żewġ ġenituri, sakemm dan ma jkunx kontra l-interessi tat-tfal.”
Id‑Direttiva 2004/38/KE
10 Id-Direttiva 2004/38/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar id-drittijiet taċ-ċittadini ta’ l-Unjoni u tal-membri tal-familja tagħhom biex jiċċaqilqu u jgħixu liberament fit-territorju ta’ l-Istati Membri u li temenda r-Regolament (KEE) Nru 1612/68 u li tħassar id-Direttivi 64/221/KEE, 68/360/KEE, 72/194/KEE, 73/148/KEE, 75/34/KEE, 75/35/KEE, 90/364/KEE, 90/365/KEE u 93/96/KEE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 5, p. 46), tipprevedi, fl-Artikolu 4 tagħha, intitolat “Dritt ta’ ħruġ”:
“1. Mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet dwar dokumenti ta’ vjaġġar applikabbli għall-kontroll fil-fruntieri nazzjonali, iċ-ċittadini kollha ta’ l-Unjoni li għandhom karta ta’ l-identità valida jew passaport validu u l-membri tal-familja tagħhom li mhumiex ċittadini ta’ Stat Membru u li għandhom passaport validu għandhom id-dritt li joħorġu mit-territorju ta’ Stat Membru biex jivvjaġġaw lejn Stat Membru ieħor.
[…]
3. Skond il-liġijiet tagħhom, l-Istati Membri għandhom joħorġu jew iġeddu għaċ-ċittadini tagħhom karta ta’ l-identità jew passaport li jiddikjara ċ-ċittadinanza tagħhom.
4. Il-passaport għandu jkun validu minn ta’ l-inqas għall-Istati Membri kollha u għall-pajjiżi li minnhom irid jgħaddi meta ċ-ċittadin ikun qed jivjaġġa bejn l-Istati Membri […]”
Id‑dritt Pollakk
11 L-Artikolu 18 tal-Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (il-Kostituzzjoni tar-Repubblika tal-Polonja) huwa fformulat kif ġej:
“Ir-Repubblika tal-Polonja tħares u tipproteġi ż-żwieġ bħala unjoni tal-mara u tar-raġel, il-familja, il-maternità u l-kwalita ta’ ġenituri.”
12 L-Artikolu 7 tal-ustawa – Prawo prywatne międzynarodowe (il-Liġi dwar id-Dritt Internazzjonali Privat), tal‑4 ta’ Frar 2011, fil-verżjoni kkonsolidata tagħha (Dz. U. tal-2015, intestatura 1792), jipprovdi:
“Ma tiġix applikata l-liġi barranija fil-każ fejn tipproduċi effetti kuntrarji għall-prinċipji fundamentali tal-ordinament ġuridiku tar-Repubblika tal-Polonja.”
13 L-Artikolu 104(5) tal-ustawa – Prawo o aktach stanu cywilnego (il-Liġi dwar l-Atti tal-Istat Ċivili), tat‑28 ta’ Novembru 2014, fil-verżjoni kkonsolidata tagħha (Dz. U. tal-2020, intestatura 463), kif emendata, jipprovdi:
“It-traskrizzjoni hija obbligatorja meta ċittadin Pollakk imsemmi f’dokument dwar stat ċivili barrani huwa detentur ta’ att ta’ stat ċivili li jattesta avvenimenti preċedenti, stabbilit fit-territorju tar-Repubblika tal-Polonja, u meta dan iċ-ċittadin jitlob l-eżekuzzjoni ta’ miżura li taqa’ taħt ir-reġistrazzjoni tal-istat ċivili, jew jitlob dokument ta’ identità Pollakk jew numru [ta’ identifikazzjoni ta’ persuni fiżiċi ta’ nazzjonalità Pollakka].”
14 L-Artikolu 107 tal-Liġi dwar l-Atti tal-Istat Ċivili huwa fformulat kif ġej:
“Il-Kap tal-Uffiċċju tal-Istat Ċivili għandu jirrifjuta li jwettaq it-traskrizzjoni jekk:
1) id-dokument ma jitqiesx, fl-Istat tal-ħruġ, bħala dokument ta’ stat ċivili jew li ma għandux valur ta’ dokument uffiċjali, jew li ma nħariġx minn awtorità kompetenti, jew li jqajjem dubji rigward l-awtentiċità tiegħu, jew ukoll jiddikjara avveniment ieħor għajr twelid, żwieġ jew mewt;
2) id-dokument barrani ikun ġie traskritt fi Stat li ma huwiex dak tal-avveniment;
3) it-traskrizzjoni tmur kontra l-prinċipji fundamentali tal-ordinament ġuridiku tar-Repubblika tal-Polonja.”
Il‑kawża prinċipali u d‑domanda preliminari
15 K.S., ċittadina Pollakka, u S.V.D., ċittadina Irlandiża, iżżewġu fl-Irlanda fl‑2018.
16 Matul is-sena 2018, binthom, S.R.S. – D. twieldet fi Spanja. It-twelid ta’ din tal-aħħar ġie rreġistrat fl-Uffiċċju tal-Istat Ċivili Spanjol abbażi ta’ dikjarazzjoni konġunta tal-omm tal-wild, K.S., u tal-konjuġi tagħha, S.V.D. Dan l-att ta’ twelid jindika lil K.S. u lil S.V.D., rispettivament, bħala “omm A” u “omm B”.
17 K.S. u S.V.D. talbu t-traskrizzjoni tal-att tat-twelid maħruġ mill-awtoritajiet Spanjoli ta’ S.R.S. – D., li għandha n-nazzjonalità Pollakka, fir-Reġistru tal-Istat Ċivili Pollakk.
18 Permezz ta’ deċiżjoni tas‑16 ta’ April 2019, din it-talba ġiet miċħuda mill-Kap tal-Uffiċċju tal-Istat Ċivili, minħabba li tali traskrizzjoni tmur kontra l-prinċipji fundamentali tal-ordinament ġuridiku tar-Repubblika tal-Polonja. Billi K.S. u S.V.D. ma kkontestawx din id-deċiżjoni ta’ ċaħda, din tal-aħħar saret definittiva fit‑30 ta’ April 2019.
19 Fil‑25 ta’ Settembru 2019, K.S. indirizzat talba għal assistenza lill-Ombudsman nazzjonali, billi esponiet li S.R.S. – D. ma kellha ebda dokument tal-identità, peress li t-talba għal ħruġ ta’ passaport Pollakk għal dan il-wild kienet ġiet miċħuda minħabba l-assenza ta’ traskrizzjoni tal-att ta’ twelid tiegħu fir-Reġistru tal-Istat Ċivili Pollakk. Permezz ta’ ittra tas‑17 ta’ Frar 2019, l-awtoritajiet Irlandiżi responsabbli fil-qasam ta’ dokumenti tal-identità informaw lil dan l-Ombudsman li l-imsemmi wild ma kellux nazzjonalità Irlandiża u, konsegwentement, ma kellux dritt la għal karta tal-identità u lanqas għal passaport.
20 L-Ombudsman għalhekk ippreżenta, f’isem K.S. u S.V.D., rikors quddiem il-qorti tar-rinviju kontra d-deċiżjoni tal-Kap tal-Uffiċċju tal-Istat Ċivili, tas‑16 ta’ April 2019, li tirrifjuta li jiġi traskritt fir-Reġistru tal-Istat Ċivili Pollakk l-att ta’ twelid li l-awtoritajiet Spanjoli kienu ħarġu għat-tifla tagħhom.
21 Matul il-proċedura quddiem il-qorti tar-rinviju, l-awtorità amministrattiva tal-ewwel istanza ċaħdet ukoll talba għal ħruġ ta’ karta tal-identità għal S.R.S. – D., għar-raġuni li, fid-dritt Pollakk, wild jista’ jkollu bħala ġenituri biss mara u raġel. Peress li l-qorti tar-rinviju qieset li kien leġittimu li tistenna d-deċiżjoni tal-awtorità amministrattiva tat-tieni istanza, l-Ombudsman nazzjonali, permezz ta’ ittra tat‑30 ta’ Lulju 2020, indika li d-deċiżjoni ta’ ċaħda tal-applikazzjoni għal ħruġ ta’ karta tal-identità kienet ġiet ikkonfermata fit-tieni istanza.
22 Skont il-qorti tar-rinviju, id-dispożizzjonijiet attwalment applikabbli ma jiggarantixxux b’mod effettiv id-dritt għall-moviment liberu ta’ wild bħal S.R.S. – D., li “hija inkontestabbilment ċittadina Pollakka” u, għaldaqstant, ċittadina tal-Unjoni, peress li d-dokumenti neċessarji għall-eżerċizzju ta’ din il-libertà, jiġifieri karta tal-identità jew passaport Pollakk, ma jistgħux jinħarġu lil dan il-wild minħabba l-fatt li l-ġenituri iskritti fl-att tat-twelid tiegħu huma żewġ nisa li żżewġu konformement mal-liġi applikabbli għal waħda minnhom. Din il-qorti tesponi, barra minn hekk, li l-applikazzjoni prattika ta’ dawn id-dispożizzjonijiet tad-dritt Pollakk tirrendi diffiċli, għall-awtoritajiet pubbliċi, inklużi l-qrati, li tingħata protezzjoni effikaċi lil wild minuri, billi jittieħdu inkunsiderazzjoni l-interessi superjuri tiegħu.
23 Il-qorti tar-rinviju tammetti li l-kwistjonijiet tal-istat ċivili kif ukoll ir-regoli dwar iż-żwieġ li huma relatati magħhom huma materji li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Istati Membri u li d-dritt tal-Unjoni ma jippreġudikax din il-kompetenza. Din tikkunsidra li d-differenzi eżistenti bejn ir-regoli applikabbli fl-Istati Membri differenti madankollu ma jistgħux jippreġudikaw il-libertà rikonoxxuta lil kull ċittadin tal-Unjoni ta’ moviment liberu u li jirrisjedi liberament fit-territorju tal-Istati Membri.
24 Din il-qorti tindika li, fil-każ li jiġi kkonstatat li r-rifjut li jiġi traskritt l-att ta’ twelid ta’ wild jikser id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 20(2)(a) u tal-Artikolu 21(1) TFUE, moqrija flimkien ma’ dawk tal-Artikolu 7, tal-Artikolu 21(1) u tal-Artikolu 24(2) tal-Karta, din tkun f’pożizzjoni li tordna lill-awtoritajiet Pollakki li jittraskrivu letteralment dan l-att ta’ twelid, li jippermetti sussegwentement li jinħareġ dokument tal-identità li jiggarantixxi lill-wild ikkonċernat li jkun jista’ jaqsam il-fruntieri interni tal-Unjoni u li jipproteġi l-ħajja privata u tal-familja tiegħu.
25 F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (il-Qorti Amministrattiva Provinċjali ta’ Kraków, il-Polonja) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari segwenti:
“Id-dispożizzjonijiet magħqudin tal-Artikolu 20(2)(a) u tal-Artikolu 21(1) TFUE, moqrija flimkien mal-Artikolu 7, mal-Artikolu 21(1) u mal-Artikolu 24(2) tal-[Karta], għandhom jiġu interpretati fis-sens li jipprekludu li l-awtoritajiet ta’ Stat Membru fejn wild minuri huwa ċittadin tiegħu jirrifjutawlu t-traskrizzjoni tal-att ta’ twelid tiegħu, maħruġ minn Stat Membru ieħor, liema traskrizzjoni hija neċessarja sabiex ikun jista’ jikseb dokument tal-identità tal-Istat Membru li huwa ċittadin tiegħu, minħabba li d-dritt nazzjonali ta’ dan l-Istat Membru tal-aħħar ma jipprevedix l-istat ta’ ġenitur ta’ koppji tal-istess sess u li dan l-att ta’ twelid jindika bħala ġenituri persuni tal-istess sess?”
Fuq il‑proċedura quddiem il‑Qorti tal‑Ġustizzja
26 Il-qorti tar-rinviju talbet li din il-kawża tkun suġġetta għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari prevista fl-Artikolu 107 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja.
27 Permezz ta’ deċiżjoni tal‑25 ta’ Jannar 2021, il-Ħames Awla tal-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, fuq proposta tal-Imħallef Relatur, wara li nstemgħet l-Avukata Ġenerali, li ma kienx hemm lok li tintlaqa’ t-talba intiża sabiex din il-kawża tkun suġġetta għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari, peress li l-kundizzjonijiet tal-urġenza previsti fl-Artikolu 107 tar-Regoli tal-Proċedura ma kinux issodisfatti.
28 Fid-dawl tar-rabta ta’ konnessjoni eżistenti bejn din il-kawża u l-kawża li tat lok għas-sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo” (C‑490/20, EU:C:2021:1008), il-proċedura f’din il-kawża, permezz ta’ deċiżjoni tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tas‑26 ta’ Jannar 2021, ġiet sospiża sakemm tingħata din is-sentenza.
29 Wara l-għoti tas-sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo” (C‑490/20, EU:C:2021:1008), ir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja bagħat lill-qorti tar-rinviju kopja ta’ din is-sentenza filwaqt li stedinha tindikalu jekk xtaqitx iżżomm it-talba għal deċiżjoni preliminari.
30 Permezz ta’ ittri tas‑17 u tat‑28 ta’ Jannar 2022, il-qorti tar-rinviju informat lill-Qorti tal-Ġustizzja li hija xtaqet iżżomm it-talba għal deċiżjoni preliminari, billi sostniet, b’mod partikolari, li l-proċedura ġudizzjarja dwar ir-rifjut ta’ traskrizzjoni tal-att ta’ twelid tibqa’ sospiża sar-riċezzjoni tad-deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar din it-talba għal deċiżjoni preliminari. Barra minn hekk, din il-qorti indikat li, f’Jannar 2022, proċedura ġudizzjarja intiża għall-annullament tad-deċiżjoni amministrattiva li tirrifjuta li tingħata karta tal-identità għall-wild minuri kkonċernat kienet ġiet ippreżentata quddiem il-Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (il-Qorti Amministrattiva Provinċjali ta’ Varsavja) mill-avukat tal-ġenituri ta’ dan il-wild.
Fuq id‑domanda preliminari
31 Skont l-Artikolu 99 tar-Regoli tal-Proċedura, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’, b’mod partikolari meta r-risposta għal domanda preliminari tkun tista’ tiġi dedotta b’mod ċar mill-ġurisprudenza, tiddeċiedi, f’kull ħin, fuq proposta tal-Imħallef Relatur u wara li jinstema’ l-Avukat Ġenerali, li tiddeċiedi permezz ta’ digriet motivat.
32 Din id-dispożizzjoni għandha tiġi applikata f’din il-kawża.
33 Permezz tad-domanda magħmula, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 20(2)(a) u l-Artikolu 21(1) TFUE, moqrija flimkien mal-Artikolu 7, mal-Artikolu 21(1) u mal-Artikolu 24(2) tal-Karta, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li, fir-rigward ta’ wild minuri, ċittadin tal-Unjoni li l-att tat-twelid tiegħu maħruġ mill-awtoritajiet kompetenti ta’ Stat Membru jindika bħala l-ġenituri tiegħu żewġ persuni tal-istess sess, l-Istat Membru li dan il-wild huwa ċittadin tiegħu huwa obbligat li jittraskrivi tali att ta’ twelid, sabiex ikun jista’ jikseb dokument tal-identità.
34 L-ewwel, għandu jiġi rrilevat li, skont l-Artikolu 20(1) TFUE, kwalunkwe persuna li għandha n-nazzjonalità ta’ Stat Membru hija ċittadina tal-Unjoni. Peress li, skont il-konstatazzjonijiet magħmula mill-qorti tar-rinviju, ma huwiex ikkontestat li S.R.S. – D. għandha n-nazzjonalità Pollakka, din tal-aħħar tgawdi, skont din id-dispożizzjoni, mill-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni.
35 F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja rrilevat diversi drabi li l-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni huwa intiż li jkun l-istatus fundamentali taċ-ċittadini tal-Istati Membri (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).
36 Hekk kif jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, ċittadin ta’ Stat Membru li, fil-kwalità tiegħu ta’ ċittadin tal-Unjoni, ikun eżerċita l-libertà ta’ moviment u ta’ residenza tiegħu fi Stat Membru differenti mill-Istat Membru ta’ oriġini tiegħu jista’ jinvoka drittijiet relatati ma’ din il-kwalità, b’mod partikolari dawk previsti fl-Artikolu 21(1) TFUE, inkluż, skont il-każ, fir-rigward tal-Istat Membru ta’ oriġini tiegħu. Jistgħu wkoll jinvokaw din id-dispożizzjoni u dispożizzjonijiet adottati għall-applikazzjoni tagħha ċ-ċittadini tal-Unjoni li twieldu fl-Istat Membru ospitanti tal-ġenituri tagħhom u li qatt ma jkunu għamlu użu mid-dritt ta’ moviment liberu (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 42 u l-ġurisprudenza ċċitata).
37 Skont l-Artikolu 21(1) TFUE, kull ċittadin tal-Unjoni għandu d-dritt ta’ moviment liberu u li jirrisjedi liberament fit-territorju tal-Istati Membri, bla ħsara għal-limitazzjonijiet u għall-kundizzjonijiet previsti mit-Trattati u mid-dispożizzjonijiet meħuda għall-applikazzjoni tagħhom. Sabiex iċ-ċittadini tagħhom ikunu jistgħu jeżerċitaw dan id-dritt, l-Artikolu 4(3) tad-Direttiva 2004/38 jimponi fuq l-Istati Membri, li jaġixxu konformement mal-leġiżlazzjoni tagħhom, li joħorġu liċ-ċittadini tagħhom karta tal-identità jew passaport li jindika n-nazzjonalità tagħhom.
38 Għaldaqstant, sa fejn S.R.S. – D. hija ċittadina Pollakka, l-awtoritajiet Pollakki huma obbligati joħorġulha karta tal-identità jew passaport li jindika n-nazzjonalità tagħha kif ukoll il-kunjom patronimiku tagħha kif jirriżulta mill-att ta’ twelid stabbilit mill-awtoritajiet Spanjoli. F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja kellha l-okkażjoni li tikkonstata li l-Artikolu 21 TFUE jipprekludi li l-awtoritajiet ta’ Stat Membru, meta japplikaw id-dritt nazzjonali tagħhom, jirrifjutaw li jirrikonoxxu l-kunjom patronomiku ta’ wild kif ikun ġie stabbilit u rreġistrat fi Stat Membru ieħor, li fih il-wild ikun twieled u fejn kien ilu jirrisjedi minn dak iż-żmien (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 44 u l-ġurisprudenza ċċitata).
39 Għandu jiġi ppreċiżat li l-Artikolu 4(3) tad-Direttiva 2004/38 jimponi obbligu fuq l-awtoritajiet Pollakki li joħorġu karta tal-identità jew passaport lil S.D.S. – D. indipendentement mit-traskrizzjoni tal-att ta’ twelid Spanjol għal dan il-wild fir-Reġistru tal-Istat Ċivili Pollakk. Għalhekk, sa fejn id-dritt Pollakk jeħtieġ it-traskrizzjoni tal-att ta’ twelid qabel il-ħruġ ta’ karta tal-identità jew ta’ passaport Pollakk, dan l-Istat Membru ma jistax jinvoka d-dritt nazzjonali tiegħu sabiex jirrifjuta li jistabbilixxi, għal S.R.S. – D., tali karta tal-identità jew tali passaport (ara, b’analoġija, is-sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 45).
40 Tali dokument, waħdu jew assoċjat ma’ dokumenti oħra, jekk ikun il-każ ma’ dokument maħruġ mill-Istat Membru ospitanti tal-wild ikkonċernat, għandu jippermetti lil wild, li jinsab f’sitwazzjoni bħal dik ta’ S.R.S. – D., li jeżerċita d-dritt tiegħu ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri, iggarantit fl-Artikolu 21(1) TFUE, flimkien ma’ kull waħda miż-żewġ ommijiet tiegħu, li l-istatus tagħhom bħala ġenitur ta’ dan il-wild kien ġie stabbilit mill-Istat Membru ospitanti tagħhom waqt residenza konformi mad-Direttiva 2004/38 (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 46).
41 Barra minn hekk għandu jitfakkar li d-drittijiet irrikonoxxuti liċ-ċittadini tal-Istati Membri fl‑Artikolu 21(1) TFUE jinkludu dak li jkollhom ħajja tal-familja normali kemm fl-Istat Membru ospitanti tagħhom kif ukoll fl-Istat Membru fejn għandhom in-nazzjonalità tiegħu, meta jirritornaw fit-territorju ta’ dan l-Istat Membru, filwaqt li jibbenefikaw hemmhekk mill-preżenza, flimkien magħhom, tal-membri tal-familja tagħhom (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).
42 Huwa paċifiku li, fil-kawża prinċipali, l-awtoritajiet Spanjoli kienu legalment stabbilixxew l-eżistenza ta’ rabta ta’ filjazzjoni, bijoloġika jew ġuridika, bejn S.R.S. – D. u ż-żewġ ġenituri tagħha, K.S. u S.V.D., u kienu ċċertifikaw din fl-att ta’ twelid maħruġ għall-wild ta’ dawn tal-aħħar. K.S. u S.V.D. għandhom għalhekk, skont l-Artikolu 21 TFUE, bħala ġenituri ta’ ċittadin tal-Unjoni minuri li huma effettivament jiżguraw il-kustodja tiegħu, jiġu rrikonoxxuti mill-Istati Membri kollha d-dritt li jakkumpanjaw lil dan tal-aħħar fl‑eżerċizzju tad-dritt tiegħu ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal‑Istati Membri (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 48).
43 Għaldaqstant, peress li S.R.S. – D., skont il-konstatazzjonijiet magħmula mill-qorti tar-rinviju, għandha n-nazzjonalità Pollakka, l-awtoritajiet Pollakki huma obbligati, bħall-awtoritajiet ta’ kull Stat Membru ieħor, li jirrikonoxxu din ir-rabta ta’ filjazzjoni sabiex dan il-wild ikun jista’ jeżerċita mingħajr ostakolu, ma’ kull wieħed miż-żewġ ġenituri tiegħu, id-dritt tiegħu ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri, iggarantit fl-Artikolu 21(1) TFUE.
44 Barra minn hekk, sabiex S.R.S. – D. tkun tista’ effettivament teżerċita d-dritt ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera tagħha fit-territorju tal-Istati Membri ma’ kull waħda mill-ġenituri tagħha, huwa neċessarju li K.S. u S.V.D. jistgħu jkollhom dokument li jsemmihom bħala persuni awtorizzati li jivvjaġġaw ma’ dan il-wild.
45 L-obbligu għal Stat Membru, minn naħa, li joħroġ lil wild, ċittadin ta’ dan l-Istat Membru, li jkun twieled fi Stat Membru ieħor u li l-att ta’ twelid tiegħu maħruġ mill-awtoritajiet ta’ dan l-Istat Membru ieħor jindika bħala l-ġenituri tiegħu żewġ persuni tal-istess sess, karta tal-identità jew passaport u, min-naħa l-oħra, li jirrikonoxxi r-rabta ta’ filjazzjoni bejn dan il-wild u kull waħda minn dawn iż-żewġ persuni fil-kuntest tal-eżerċizzju minnu tad-drittijiet tiegħu skont l-Artikolu 21 TFUE u tal-atti ta’ dritt sekondarju li huma relatati miegħu ma jimplikax, għall-Istat Membru li l-wild ikkonċernat huwa ċittadin tiegħu, li jipprevedi, fid-dritt nazzjonali tiegħu, l-istat ta’ ġenitur ta’ persuni tal-istess sess jew li jirrikonoxxi, għal finijiet oħrajn minbarra l-eżerċizzju tad-drittijiet li dan il-wild għandu skont id-dritt tal-Unjoni, ir-rabta ta’ filjazzjoni bejn l-imsemmi wild u l-persuni msemmija bħala l-ġenituri tiegħu fl-att ta’ twelid stabbilit mill-awtoritajiet tal-Istat Membru ospitanti (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 56 u 57 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).
46 Għandu jingħad ukoll li miżura nazzjonali li hija ta’ natura li tostakola l-eżerċizzju tal-moviment liberu ta’ persuni tista’ tiġi ġġustifikata biss meta din il-miżura tkun konformi mad-drittijiet fundamentali ggarantiti mill-Karta u li l-Qorti tal‑Ġustizzja tiżgura r-rispett tagħhom (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 58 u l-ġurisprudenza ċċitata).
47 Fis-sitwazzjoni li hija s-suġġett tal-kawża prinċipali, id-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja ggarantit fl-Artikolu 7 tal-Karta kif ukoll id-drittijiet tat-tfal iggarantiti fl-Artikolu 24 tagħha, b’mod partikolari d-dritt li jittieħdu inkunsiderazzjoni l-interessi superjuri tal-wild bħala kunsiderazzjoni primarja fl-atti kollha relatati mal-ulied kif ukoll dak li jkollu regolarment relazzjonijiet personali u kuntatti diretti maż-żewġ ġenituri tiegħu, huma fundamentali.
48 Għaldaqstant, ir-relazzjoni tal-wild ikkonċernat ma’ kull waħda miż-żewġ persuni li magħhom għandu ħajja tal-familja effettiva fl-Istat Membru ospitanti u li jissemmew bħala l-ġenituri tiegħu fl-att ta’ twelid stabbilit mill-awtoritajiet tiegħu hija protetta fl-Artikolu 7 tal-Karta.
49 Minbarra dan, peress li l-Artikolu 24 tal-Karta jikkostitwixxi, kif ifakkru l-Ispjegazzjonijiet dwar il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali (ĠU 2007, C 303, p. 17), integrazzjoni fid-dritt tal-Unjoni tad-drittijiet prinċipali tal-wild stabbiliti fil‑Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tat-Tfal, li ġiet irrattifikata mill-Istati Membri kollha, hemm lok, fl‑interpretazzjoni ta’ dan l-artikolu, li jittieħdu debitament inkunsiderazzjoni dispożizzjonijiet ta’ din il-konvenzjoni (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 63 u l-ġurisprudenza ċċitata).
50 B’mod partikolari, l-Artikolu 2 ta’ din il-konvenzjoni jistabbilixxi, għall-wild, il-prinċipju ta’ nondiskriminazzjoni, li jeżiġi li d-drittijiet stabbiliti fl-istess konvenzjoni, li fosthom hemm, fl-Artikolu 7 tagħha, id-dritt li jiġi rreġistrat sa mit-twelid tiegħu, li jkollu isem, u li jikseb nazzjonalità, jiġu ggarantiti lil dan il-wild, mingħajr ma jissubixxi, f’dan ir-rigward, diskriminazzjoni, inkluża diskriminazzjoni bbażata fuq l-orjentazzjoni sesswali tal-ġenituri tiegħu.
51 F’dawn iċ-ċirkustanzi, ikun kuntrarju għad-drittijiet fundamentali li l-Artikoli 7 u 24 tal-Karta jiggarantixxu lill-imsemmi wild li jiġi miċħud mir-relazzjoni ma’ wieħed mill-ġenituri tiegħu fil-kuntest tal-eżerċizzju tad-dritt tiegħu ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri jew li jagħmlulu l-eżerċizzju ta’ dan id-dritt, de facto, impossibbli jew eċċessivament diffiċli minħabba li l-ġenituri tiegħu huma tal-istess sess (sentenza tal‑14 ta’ Diċembru 2021, Stolichna obshtina, rayon “Pancharevo”, C‑490/20, EU:C:2021:1008, punt 65).
52 Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, id-domanda magħmula għandha tiġi risposta li l-Artikoli 20 u 21 TFUE, moqrija flimkien mal-Artikoli 7 u 24 tal-Karta kif ukoll mal-Artikolu 4(3) tad-Direttiva 2004/38, għandhom jiġu interpretati fis-sens li, fir-rigward ta’ wild minuri, ċittadin tal-Unjoni li l-att ta’ twelid tiegħu maħruġ mill-awtoritajiet ta’ Stat Membru jindika bħala l-ġenituri tiegħu żewġ persuni tal-istess sess, l-Istat Membru li dan il-wild huwa ċittadin tiegħu huwa obbligat, minn naħa, li joħroġlu karta tal-identità jew passaport, mingħajr ma jirrikjedi t-traskrizzjoni minn qabel ta’ att ta’ twelid tal-imsemmi wild fir-Reġistru tal-Istat Ċivili nazzjonali, kif ukoll, min-naħa l-oħra, li jirrikonoxxi, bħal kull Stat Membru ieħor, id-dokument li joħroġ minn Stat Membru ieħor li jippermetti lill-istess wild li jeżerċita mingħajr ostakolu, ma’ kull waħda minn dawn iż-żewġ persuni, id-dritt tiegħu ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri.
Fuq l‑ispejjeż
53 Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (L-Għaxar Awla) tordna:
L-Artikoli 20 u 21 TFUE, moqrija flimkien mal-Artikoli 7 u 24 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea kif ukoll mal-Artikolu 4(3) tad-Direttiva 2004/38/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2004 dwar id-drittijiet taċ-ċittadini ta’ l-Unjoni u tal-membri tal-familja tagħhom biex jiċċaqilqu u jgħixu liberament fit-territorju ta’ l-Istati Membri u li temenda r-Regolament (KEE) Nru 1612/68 u li tħassar id-Direttivi 64/221/KEE, 68/360/KEE, 72/194/KEE, 73/148/KEE, 75/34/KEE, 75/35/KEE, 90/364/KEE, 90/365/KEE u 93/96/KEE, għandhom jiġu interpretati fis-sens li, fir-rigward ta’ wild minuri, ċittadin tal-Unjoni li l-att ta’ twelid tiegħu maħruġ mill-awtoritajiet ta’ Stat Membru jindika bħala l-ġenituri tiegħu żewġ persuni tal-istess sess, l-Istat Membru li dan il-wild huwa ċittadin tiegħu huwa obbligat, minn naħa, li joħroġlu karta tal-identità jew passaport, mingħajr ma jirrikjedi t-traskrizzjoni minn qabel ta’ att ta’ twelid tal-imsemmi wild fir-Reġistru tal-Istat Ċivili nazzjonali, kif ukoll, min-naħa l-oħra, li jirrikonoxxi, bħal kull Stat Membru ieħor, id-dokument li joħroġ minn Stat Membru ieħor li jippermetti lill-istess wild li jeżerċita mingħajr ostakolu, ma’ kull waħda minn dawn iż-żewġ persuni, id-dritt tiegħu ta’ moviment liberu u ta’ residenza libera fit-territorju tal-Istati Membri.
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Pollakk.