(1)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2017/625 θεσπίζει γενικούς κανόνες για τους επίσημους ελέγχους που διενεργούνται από τις αρμόδιες αρχές για την εξακρίβωση της συμμόρφωσης με τους κανόνες σε διάφορους τομείς, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων για την υγεία των ζώων. Ο εν λόγω κανονισμός θεσπίζει επίσης μεθόδους και τεχνικές για τους επίσημους ελέγχους, οι οποίες περιλαμβάνουν επιθεωρήσεις χώρων, ζώων και αγαθών που βρίσκονται υπό τον έλεγχο των υπευθύνων επιχειρήσεων. Επιπλέον, ο κανονισμός (ΕΕ) 2017/625 καθορίζει πιθανές ενέργειες στις οποίες θα πρέπει να προβαίνουν οι αρμόδιες αρχές σε περίπτωση διαπιστωμένης μη συμμόρφωσης, μεταξύ άλλων, με τις απαιτήσεις υγείας των ζώων που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 2 στοιχείο δ) του εν λόγω κανονισμού.

(2)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2016/429 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2) κατάργησε και αντικατέστησε 39 πράξεις στον τομέα της υγείας των ζώων από τις 21 Απριλίου 2021. Ωστόσο, ορισμένες από τις απαιτήσεις των πράξεων που καταργούνται με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/429 ή δυνάμει αυτού αφορούν ορισμένες ιδιαιτερότητες των επίσημων ελέγχων που σχετίζονται με την υγεία των ζώων και των μέτρων παρακολούθησης που πρέπει να λαμβάνονται σε περιπτώσεις διαπιστωθείσας μη συμμόρφωσης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/625, όπως ορίζονται στο άρθρο 138 του εν λόγω κανονισμού. Κατά συνέπεια, στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να θεσπιστούν τέτοιοι ειδικοί κανόνες για τους επίσημους ελέγχους και τα μέτρα παρακολούθησης που πρέπει να λαμβάνονται από την αρμόδια αρχή σε περίπτωση διαπιστωθείσας μη συμμόρφωσης.

(3)

Οι ιδιαιτερότητες των επίσημων ελέγχων και των μέτρων παρακολούθησης σε περίπτωση διαπιστωθείσας μη συμμόρφωσης που σχετίζεται με την υγεία των ζώων είναι αλληλένδετες. Εφαρμόζονται σε μεταγενέστερα στάδια μιας δεδομένης κατάστασης και, πολύ συχνά, αφορούν τους ίδιους τύπους υπευθύνων επιχειρήσεων και εγκαταστάσεων. Όταν απαιτούνται ειδικά μέτρα παρακολούθησης, τα εν λόγω μέτρα θα πρέπει να καθορίζονται σε συνδυασμό με τις απαιτήσεις για τις ιδιαιτερότητες των επίσημων ελέγχων που σχετίζονται με την υγεία των ζώων. Αυτό συνιστά ένα ολοκληρωμένο σύνολο μέτρων που επιτρέπουν την ευκολότερη εφαρμογή και συμβάλλουν στη συνολική απλούστευση του νομικού πλαισίου στον εν λόγω τομέα.

(4)

Η διενέργεια επίσημων ελέγχων και η εφαρμογή μέτρων παρακολούθησης σε εγκαταστάσεις που έχουν εγκριθεί σύμφωνα με τους κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμούς (ΕΕ) 2019/2035 (3), (ΕΕ) 2020/686 (4), (ΕΕ) 2020/688 (5) ή (ΕΕ) 2020/990 (6) της Επιτροπής απαιτούν κατάλληλη εξειδίκευση και ικανότητες στον κτηνιατρικό τομέα. Οι επίσημοι έλεγχοι στις εν λόγω εγκεκριμένες εγκαταστάσεις περιλαμβάνουν αξιολόγηση και επαλήθευση ενός ευρέος φάσματος ειδικών δεδομένων και πληροφοριών σχετικά με τα ζώα που διατηρούνται σ’ αυτές. Ορισμένα από αυτά τα δεδομένα και τις πληροφορίες συνίστανται σε αποτελέσματα παρακολουθήσεων στις οποίες υποβλήθηκαν τα ζώα, ενώ άλλα συλλέγονται και καταγράφονται από τους υπευθύνους επιχειρήσεων, τους επαγγελματίες του τομέα της υγείας των ζώων, τους κτηνιάτρους ή τους επαγγελματίες της υγείας των υδρόβιων ζώων. Τα εν λόγω δεδομένα και οι πληροφορίες μπορεί να αφορούν, μεταξύ άλλων, τη φυσιολογική ή παθολογική κατάσταση των ζώων, επιδημιολογικούς παράγοντες, τα αποτελέσματα φυσικών, κλινικών ή μεταθανάτιων εξετάσεων και εργαστηριακών ελέγχων, καθώς και δεδομένα και πληροφορίες που συλλέγονται σε σχέση με τα μέτρα βιοπροφύλαξης στις εγκαταστάσεις και την κατάλληλη χρήση και συντήρηση του εξοπλισμού και των δομών.

(5)

Επιπλέον, στην περίπτωση των εγκαταστάσεων ζωικού αναπαραγωγικού υλικού, η πολυπλοκότητα και η τεχνική φύση του συγκεκριμένου τομέα απαιτούν εξειδικευμένες γνώσεις από την αρμόδια αρχή που είναι υπεύθυνη για τους επίσημους ελέγχους, ώστε να εξασφαλίζεται η αποδοτική και αποτελεσματική εκτέλεση των καθηκόντων της.

(6)

Συνεπώς, οι επίσημοι έλεγχοι σε εγκεκριμένες εγκαταστάσεις στις οποίες διατηρούνται ζώα ή οι οποίες χειρίζονται ζωικό αναπαραγωγικό υλικό σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/429 είναι σκόπιμο να διενεργούνται από επίσημους κτηνιάτρους. Στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να θεσπιστούν κανόνες σχετικά με τη διενέργεια επίσημων ελέγχων στις εν λόγω εγκαταστάσεις.

(7)

Επιπλέον, σε ορισμένα κράτη μέλη, για ιστορικούς λόγους ή λόγω της έλλειψης κτηνιάτρων που ασχολούνται με νόσους υδρόβιων ζώων, υπάρχει ένα εξειδικευμένο επάγγελμα που ονομάζεται «επαγγελματίες της υγείας υδρόβιων ζώων». Οι εν λόγω επαγγελματίες δεν είναι παραδοσιακά κτηνίατροι, ασκούν όμως κτηνιατρική για υδρόβια ζώα. Συνεπώς, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να σέβεται την απόφαση των κρατών μελών που αναγνωρίζουν το εν λόγω επάγγελμα. Στις περιπτώσεις αυτές, οι επίσημοι επαγγελματίες της υγείας των υδρόβιων ζώων θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να αναλαμβάνουν δραστηριότητες που ανατίθενται σε επίσημους κτηνιάτρους κατά τη διενέργεια επίσημων ελέγχων σε εγκεκριμένες εγκαταστάσεις υδατοκαλλιέργειας. Σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/429, οι εν λόγω επαγγελματίες της υγείας των υδρόβιων ζώων μπορούν να αναλαμβάνουν δραστηριότητες που ανατίθενται στους κτηνιάτρους στον τομέα της υγείας των ζώων, υπό την προϋπόθεση ότι διαθέτουν άδεια για τον σκοπό αυτόν από το οικείο κράτος μέλος δυνάμει του εθνικού δικαίου. Η αρχή αυτή θα πρέπει να εφαρμόζεται και στον παρόντα κανονισμό.

(8)

Μεταξύ των εγκαταστάσεων που έχουν εγκριθεί σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/429, οι εγκαταστάσεις υπό περιορισμό αποτελούν ιδιαίτερη περίπτωση, καθώς συχνά διατηρούν σε μόνιμη βάση μια μεγάλη ποικιλία ειδών ζώων, τα οποία και ανταλλάσσουν επίσης με άλλες εγκαταστάσεις υπό περιορισμό. Οι απαιτήσεις για την έγκριση και την ασφαλή λειτουργία των εγκαταστάσεων υπό περιορισμό σε σχέση με την καραντίνα, την απομόνωση και άλλα μέτρα βιοπροφύλαξης, την επιτήρηση νόσων και τα μέτρα ελέγχου υπό την ευθύνη των κτηνιάτρων της εγκατάστασης παίζουν σημαντικό ρόλο ώστε να διασφαλίζεται ότι οι ανταλλαγές ζώων δεν ενέχουν κίνδυνο εξάπλωσης καταγεγραμμένων ή αναδυόμενων νόσων των ζώων μεταξύ ή εντός των κρατών μελών. Συνεπώς, είναι σκόπιμο να καθοριστούν οι επίσημοι έλεγχοι που θα πρέπει να διενεργούνται σε εγκαταστάσεις υπό περιορισμό.

(9)

Όσον αφορά τους επίσημους ελέγχους για την εξακρίβωση της συμμόρφωσης με τους κανόνες ταυτοποίησης και καταχώρισης των βοοειδών, των αιγοειδών και των προβατοειδών, θα πρέπει να καθοριστούν ειδικά κριτήρια που θα βοηθούν τις αρμόδιες αρχές στην ανάλυση κινδύνου για την επιλογή των ζώων και των εγκαταστάσεων που θα επιθεωρηθούν. Όταν οι εν λόγω επίσημοι έλεγχοι διενεργούνται σε αντιπροσωπευτικό δείγμα ζώων και οι εν λόγω επίσημοι έλεγχοι εντοπίζουν περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ταυτοποίησης και καταχώρισης, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να επιθεωρούν όλα τα ζώα στην εν λόγω εγκατάσταση ως μέτρο παρακολούθησης.

(10)

Οι ενωσιακοί κανόνες επιτρέπουν τη διαμετακόμιση, μέσω της Ένωσης, βοοειδών για αναπαραγωγή και παραγωγή τα οποία κατά τα άλλα δεν συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις υγείας των ζώων για την είσοδο στην Ένωση, δυνάμει ειδικών παρεκκλίσεων και προϋποθέσεων που καθορίζονται στους κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμούς (ΕΕ) 2019/2124 (7) και (ΕΕ) 2020/692 (8) της Επιτροπής. Η διαμετακόμιση αυτή δεν θα πρέπει να θέτει σε κίνδυνο την υγεία των ζώων και τη δημόσια υγεία στην Ένωση. Συνεπώς, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, παρατυπίας ή έκτακτης ανάγκης κατά τη διαμετακόμιση, η αρμόδια αρχή θα πρέπει να διατάσσει τη σφαγή ή τη θανάτωση των εν λόγω ζώων, καθώς αυτό είναι το καταλληλότερο μέτρο για τη διαφύλαξη της δημόσιας υγείας και της υγείας και καλής μεταχείρισης των υπόλοιπων ζώων. Στις περιπτώσεις αυτές, η αρμόδια αρχή θα πρέπει επίσης να διατάσσει την ασφαλή απόρριψη των ζωικών υποπροϊόντων που προκύπτουν, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1069/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9).

(11)

Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 494/98 της Επιτροπής (10) θεσπίζει διοικητικές κυρώσεις που πρέπει να επιβάλλονται όταν διαπιστώνονται περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τους όρους ή τις απαιτήσεις για την ταυτοποίηση και την καταχώριση των βοοειδών. Ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/2035 δεν κατάργησε ρητά τον εν λόγω κανονισμό. Επιπλέον, οι διοικητικές κυρώσεις που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 494/98 έχουν καταστεί περιττές λόγω των μέτρων που προβλέπονται στο άρθρο 138 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2017/625. Για λόγους ασφάλειας δικαίου και συνοχής, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να καταργήσει τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 494/98.

(12)

Οι κανόνες που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να εφαρμόζονται στο Ηνωμένο Βασίλειο όσον αφορά τη Βόρεια Ιρλανδία, σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 4 του πρωτοκόλλου για τις Ιρλανδία/Βόρεια Ιρλανδία της συμφωνίας για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας, σε συνδυασμό με το παράρτημα 2 του εν λόγω πρωτοκόλλου,

α)

«εγκατάσταση», όπως ορίζεται στο άρθρο 4 σημείο 27) του κανονισμού (ΕΕ) 2016/429·

β)

«εκκολαπτήριο», όπως ορίζεται στο άρθρο 4 σημείο 47) του κανονισμού (ΕΕ) 2016/429.

γ)

«εργασία συγκέντρωσης», όπως ορίζεται στο άρθρο 4 σημείο 49) του κανονισμού (ΕΕ) 2016/429·

δ)

«κέντρο συγκέντρωσης σκύλων, γατών και νυφιτσών», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 7) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035·

ε)

«καταφύγιο ζώων», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 8) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035·

στ)

«σημείο ελέγχου», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 9) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035·

ζ)

«περιβαλλοντικά απομονωμένη εγκατάσταση παραγωγής», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 10) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035·

η)

«εγκεκριμένη εγκατάσταση καραντίνας», όπως ορίζεται στο άρθρο 3 σημείο 9) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2020/688·

θ)

«εγκατάσταση υπό περιορισμό», όπως ορίζεται στο άρθρο 4 σημείο 48) του κανονισμού (ΕΕ) 2016/429·

ι)

«εγκεκριμένη εγκατάσταση ζωικού αναπαραγωγικού υλικού», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 2) του κανονισμού (ΕΕ) 2020/686·

ια)

«εγκεκριμένη εγκατάσταση υδατοκαλλιέργειας», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 10) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2020/990·

ιβ)

«εγκεκριμένη ομάδα εγκαταστάσεων υδατοκαλλιέργειας», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 11) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2020/990·

ιγ)

«κτηνίατρος εγκατάστασης», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 14) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035·

ιδ)

«βοοειδές», όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 5) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2020/692.

α)

μέσω της εξέτασης των αρχείων μετακινήσεων, επαληθεύει ότι τα ζώα που εισέρχονται στη συγκεκριμένη εγκατάσταση υπό περιορισμό προέρχονται μόνον από άλλη εγκατάσταση υπό περιορισμό ή παραμένουν σε καραντίνα σύμφωνα με το παράρτημα I μέρος 9 σημείο 1 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035·

β)

επαληθεύει ότι τα αποτελέσματα των κλινικών, εργαστηριακών και μεταθανάτιων εξετάσεων που διενεργούνται από τον/την κτηνίατρο της εγκατάστασης υπό περιορισμό αποκλείουν οποιαδήποτε υπόνοια παρουσίας καταγεγραμμένων ή αναδυόμενων νόσων·

γ)

επαληθεύει ότι, εάν υπάρχει υπόνοια παρουσίας καταγεγραμμένων ή αναδυόμενων νόσων, ο υπεύθυνος επιχείρησης που είναι υπεύθυνος για την εγκατάσταση υπό περιορισμό κοινοποιεί την υπόνοια αυτή στην αρμόδια αρχή και μετριάζει τους δυνητικούς κινδύνους εξάπλωσης των νόσων αυτών εντός και εκτός της εγκατάστασης υπό περιορισμό· και

δ)

ελέγχει τη δραστηριότητα του/της κτηνιάτρου της εγκατάστασης υπό περιορισμό, καθώς και την εφαρμογή και τα αποτελέσματα του σχεδίου επιτήρησης νόσων που αναφέρεται στο παράρτημα I μέρος 9 σημείο 2) στοιχείο α) του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/2035 και, ιδιαίτερα, επαληθεύει ότι το σχέδιο επιτήρησης νόσων επανεξετάζεται και επικαιροποιείται τουλάχιστον σε ετήσια βάση σύμφωνα με τις εν λόγω απαιτήσεις.