KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 6.3.2024
COM(2024) 106 final
SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
Roczne sprawozdanie na temat rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/1925 w sprawie kontestowalnych i uczciwych rynków w sektorze cyfrowym oraz zmiany dyrektyw (UE) 2019/1937 i (UE) 2020/1828 (akt o rynkach cyfrowych)
(I)świadczonych przez Alphabet usług pośrednictwa internetowego Google Shopping;
(II)świadczonych przez Alphabet usług pośrednictwa internetowego Google Play;
(III)świadczonych przez Alphabet usług pośrednictwa internetowego Google Maps;
(IV)udostępnianej przez Alphabet wyszukiwarki internetowej Google Search;
(V)świadczonej przez Alphabet usługi platformy udostępniania wideo YouTube;
(VI)udostępnianego przez Alphabet systemu operacyjnego Google Android, w tym odpowiedniego oprogramowania pośredniczącego w zakresie, w jakim oprogramowanie to steruje podstawowymi funkcjami tabletów i smartfonów z systemem Google Android i pozwala działać na nich aplikacjom;
(VII)udostępnianej przez Alphabet przeglądarki internetowej Google Chrome; oraz
(VIII)świadczonych przez Alphabet internetowych usług reklamowych, w tym Analytics i AdSense for Search. Ponadto, chociaż firma Alphabet utrzymuje, że wyświetlanie reklamy jest częścią skierowanej do użytkownika końcowego usługi, w ramach której wyświetlana jest reklama, w decyzji stwierdza się, że wyświetlanie reklamy stanowi część zarówno usług firmy Alphabet skierowanych do użytkownika końcowego, jak i podstawowej usługi platformowej – internetowej usługi reklamowej firmy Alphabet.
(I)świadczonych przez Apple usług pośrednictwa internetowego AppStore, bez względu na urządzenie, za pomocą którego uzyskuje się do nich dostęp, ponieważ AppStore jest wykorzystywany w tym samym wspólnym celu na wszystkich urządzeniach, na których jest dostępny (tj. urządzeniach działających pod kontrolą systemów iOS, iPadOS, macOS, watchOS i tvOS), to znaczy w celu pośredniczenia w dystrybucji aplikacji;
(II)udostępnianego przez Apple systemu operacyjnego iOS, w przypadku którego w decyzji stwierdzono, że pomimo tego, że podstawowe funkcje i parametry techniczne systemów iOS i iPadOS są podobne i ich wynikiem są podobne środowiska, firma Apple przedstawiła wystarczające fakty i argumenty na potwierdzenie tego, że w rzeczywistości każdy z nich stanowi odrębny system operacyjny zgodnie z DMA, a jedynie iOS osiągnął ilościowe progi stanowiące podstawę do wskazania; oraz
(III)udostępnianej przez Apple przeglądarki internetowej Safari, bez względu na urządzenie, na którym jest ona udostępniana, ponieważ Safari pełni wspólną funkcję na wszystkich urządzeniach (tj. iPhone, iPad i Mac), jaką jest udostępnianie użytkownikom narzędzia zapewniającego dostęp do treści internetowych i interakcję z nimi.
25)Firma ByteDance odwołała się od decyzji Komisji o odrzuceniu jej kontrargumentacji i wskazaniu jej jako strażnika dostępu w odniesieniu do usługi TikTok (sprawa T-1077/23, w toku).
26)Firma Meta powiadomiła Komisję, że osiągnęła progi w odniesieniu do następujących podstawowych usług platformowych: (i) jej pojedynczego internetowego serwisu społecznościowego wspieranego reklamą internetową, obejmującego – zdaniem firmy Meta – Facebook, Instagram, Meta Ads, Messenger, Marketplace, Facebook Dating i Facebook Gaming Play; oraz (ii) jej usługi NIICS WhatsApp.
27)Komisja wskazała Meta jako strażnika dostępu dla:
(i)
internetowego serwisu społecznościowy firmy Meta – Facebook;
(ii)
internetowego serwisu społecznościowego firmy Meta – Instagram;
(iii)
internetowej usługi reklamowej firmy Meta – Meta Ads;
(iv)
usługi NIICS firmy Meta – WhatsApp;
(v)
usługi NIICS firmy Meta – Messenger; oraz
(vi)
usługi pośrednictwa internetowego firmy Meta – Marketplace.
28)W decyzji odrzucono kontrargumentację firmę Meta w odniesieniu do świadczonej przez nią usługi NIICS Messenger oraz usługi pośrednictwa internetowego Marketplace. Wbrew tym kontrargumentom Komisja uznaje usługę Messenger za samodzielną podstawową usługę platformową – NIICS, której nie sposób traktować jedynie jako funkcji chatu w ramach podstawowej usługi platformowej – internetowego serwisu społecznościowego Facebook. Podobne, wbrew przedstawionym kontrargumentom Komisja uznaje, że z usługi Marketplace korzystają użytkownicy biznesowi, a co za tym idzie usługę tę należy uznać za usługę pośrednictwa internetowego między przedsiębiorstwami a konsumentami.
29)Firma Meta odwołała się od decyzji o wskazaniu w odniesieniu do swojej usługi NIICS Messenger i swojej usługi pośrednictwa internetowego Marketplace jako ważnych punktów dostępu, które umożliwiają użytkownikom biznesowym dotarcie do użytkowników końcowych (sprawa T-1078/23).
30)Firma Microsoft powiadomiła Komisję, że osiągnęła progi w odniesieniu do następujących podstawowych usług platformowych: (i) udostępnianego przez siebie systemu operacyjnego Windows PC OS; (ii) udostępnianej przez siebie wyszukiwarki internetowej Bing; (iii) udostępnianej przez siebie przeglądarki internetowej Edge; (iv) świadczonej przez siebie internetowej usługi reklamowej Microsoft Advertising; (v) świadczonej przez siebie usługi NIICS Outlook.com; oraz (vi) udostępnianego przez siebie internetowego serwisu społecznościowego LinkedIn. Wraz z powiadomieniem firma Microsoft przedstawiła argumenty w celu wykazania, że chociaż jej wyszukiwarka internetowa Bing, przeglądarka internetowa Edge, internetowe usługi reklamowe Microsoft Advertising oraz jej usługa NIICS Outlook.com osiągnęły progi określone w art. 3 ust. 2 DMA, to te podstawowe usługi platformowe nie spełniają wymogów określonych w art. 3 ust. 1 DMA i w związku z tym nie powinny zostać objęte skierowaną do firmy Microsoft decyzją o wskazaniu.
31)Komisja wskazała firmę Microsoft jako strażnika dostępu dla:
(i)
systemów operacyjnych firmy Microsoft dla komputerów osobistych, co obejmuje Windows PC OS; oraz
(ii)
internetowego serwisu społecznościowy firmy Microsoft – LinkedIn.
32)W swojej decyzji Komisja przyjęła kontrargumentację firmę Microsoft w odniesieniu do jej usługi NIICS Outlook.com, jako że w świetle obecnej konfiguracji tej usługi nie jest ona ważnym punktem dostępu umożliwiającym użytkownikom biznesowym dotarcie do użytkowników końcowych. Odrębną decyzją Komisja rozpoczęła badania rynku dotyczące wyszukiwarki internetowej Bing, przeglądarki internetowej Edge oraz internetowych usług reklamowych Microsoft Advertising, gdyż Komisja uznała argumenty przedstawione przez firmę Microsoft za dostatecznie uzasadnione, by podważyć w wyraźny sposób domniemania określone w art. 3 ust. 2 DMA.
33)Firma Samsung powiadomiła Komisję, że osiągnęła progi w odniesieniu do swojej przeglądarki internetowej Samsung Internet Browser („SIB”). Wraz z powiadomieniem firma Samsung przedłożyła wniosek o obalenie domniemania w związku z SIB, przedstawiając argumenty w celu wykazania, że chociaż SIB osiągnęła wszystkie określone w art. 3 ust. 2 DMA progi, nie spełnia ona wymogów określonych w art. 3 ust. 1 DMA i w związku z tym nie powinna zostać wskazana jako strażnik dostępu. Komisja przyjęła argumenty za obaleniem domniemania przedstawione przez firmę Samsung odnośnie do jej przeglądarki internetowej SIB i postanowiła nie wskazywać firmy Samsung jako strażnika dostępu. Komisja w szczególności uznała niski udział tej przeglądarki pod względem wyświetleń stron i niewielką skalę jej wykorzystania w Unii za przesłankę tego, że SIB nie jest znaczącą przeglądarką internetową w Unii i co za tym idzie nie stanowi dla użytkowników biznesowych ważnego punktu dostępu umożliwiającego im dotarcie do użytkowników końcowych.
34)Strażnicy dostępu muszą zastosować się do obowiązków określonych w art. 5, 6, 7 i 15 DMA w terminie sześciu miesięcy od daty wskazania, co oznacza, że firmy wskazane w dniu 5 września 2023 r. muszą zastosować się do wspomnianych obowiązków do dnia 7 marca 2024 r. Dlatego też monitorowanie stosowania się do tych obowiązków wykracza poza zakres niniejszego pierwszego rocznego sprawozdania.
35)Spoczywający na strażnikach dostępu obowiązek przekazywania informacji o koncentracjach zgodnie z art. 14 DMA i obowiązek ustanowienia komórki nadzoru przestrzegania przepisów rozporządzenia zgodnie z art. 28 DMA mają zastosowanie od momentu wskazania, a więc podejmowane w 2023 r. działania Komisji dotyczące tych kwestii uwzględniono w niniejszym sprawozdaniu. Komisja ocenia stosowanie się wskazanych przedsiębiorstw do tych obowiązków i może w razie potrzeby podjąć odpowiednie kroki.
36)Zgodnie z art. 14 DMA strażnicy dostępu są zobowiązani do poinformowania Komisji o każdej zamierzanej koncentracji, jeśli łączące się podmioty lub podmiot docelowy koncentracji świadczą podstawowe usługi platformowe, inne usługi w sektorze cyfrowym lub umożliwiają gromadzenie danych.
37)W 2023 r. Komisja otrzymała – we wrześniu, październiku i grudniu 2023 r. – trzy zgłoszenia o planowanych koncentracjach z udziałem strażników dostępu. Jawne streszczenie informacji przedłożonych przez strażników dostępu zgodnie z art. 14 DMA wraz z datą powiadomienia i tożsamością odpowiednich przedsiębiorstw jest publikowane na stronie Komisji w sposób ciągły i nie wcześniej niż cztery miesiące od otrzymania informacji.
38)Zgodnie z art. 28 DMA strażnicy dostępu zobowiązani są do ustanowienia komórki nadzoru przestrzegania rozporządzenia, która musi być niezależna od komórek operacyjnych strażnika dostępu i składać się z pracownika lub pracowników ds. nadzoru przestrzegania rozporządzenia, którzy posiadają wystarczające uprawnienia, status i zasoby, aby móc monitorować zgodność strażnika dostępu z przepisami DMA i oferować doradztwo w tej kwestii.
39)Komisja monitorowała ustanowienie takiej komórki nadzoru przestrzegania rozporządzenia przez każdego wskazanego strażnika dostępu w celu zapewnienia spełnienia przez nią wymogów określonych w art. 28 DMA. Po przeprowadzeniu rozmów i udzieleniu przez Komisję odpowiednich wskazówek dotyczących tego wymogu wszyscy wskazani strażnicy dostępu powołali pracowników ds. nadzoru przestrzegania niniejszego rozporządzenia w oparciu o zasady przedstawione w art. 28 DMA i przekazali Komisji związane z tym szczegółowe informacje.
40)W DMA określono ogólne zasady regulujące zależności między DMA a innymi odpowiednimi przepisami prawa Unii, takimi jak przepisy prawa konkurencji, prawa o ochronie danych i prawa ochrony konsumentów. Zasady te sformułowano w art. 1 ust. 5 i 6 DMA.
41)Dodatkowo w art. 37 i 38 DMA przewidziano ścisłą współpracę między Komisją i państwami członkowskimi oraz koordynację ich działań w zakresie egzekwowania przepisów w celu zapewnienia spójnego, skutecznego i komplementarnego egzekwowania dostępnych instrumentów prawnych stosowanych wobec strażników dostępu.
42)Dotychczasowo współpraca między Komisją a organami krajowymi, a w szczególności krajowymi organami ochrony konkurencji (NCA), przebiegała głównie za pośrednictwem Europejskiej Sieci Konkurencji. Współpraca ta odbywała się w obu kierunkach: Komisja dostarczała NCA informacji i aktualizacji dotyczących jej decyzji o wskazaniu i badań rynku przeprowadzanych na podstawie DMA, a NCA dostarczały Komisji informacji i wymieniały z nią poglądy, jak przewidziano w DMA, na temat odpowiednich działań w zakresie egzekwowania prawa na gruncie ich krajowych przepisów prawa konkurencji.
43)W okresie sprawozdawczym żaden NCA nie poinformował Komisji o pierwszych formalnych czynnościach dochodzeniowych i zamiarze wszczęcia na mocy krajowego prawa konkurencji dochodzenia wobec wskazanego strażnika dostępu. Przed końcem okresu sprawozdawczego jeden NCA przekazał Komisji zgodnie z art. 38 ust. 3 DMA projekt środków, jakie zamierza zastosować w stosunku do wskazanego strażnika dostępu w oparciu o krajowe prawo konkurencji. Jako że obowiązki ustanowione w art. 5, 6 i 7 DMA mają zastosowanie dopiero od dnia 7 marca 2024 r., NCA nie przeprowadziły żadnego dochodzenia na podstawie art. 38 ust. 7 w związku z możliwym niezastosowaniem się do tych obowiązków na ich terytorium.
44)Grupę wysokiego szczebla ds. aktu o rynkach cyfrowych ustanowiono decyzją Komisji z 23 marca 2023 r. na podstawie art. 40 DMA. W skład tej grupy wchodzą europejskie organy i sieci wskazane w DMA, przy czym grupa ta powstała jako grupa ekspertów zgodnie z decyzją Komisji ustanawiającą przepisy horyzontalne dotyczące tworzenia i funkcjonowania grup ekspertów Komisji. Grupie wysokiego szczebla przewodniczy Komisja, która zapewnia ponadto obsługę sekretariatu grupy. Grupa ma na celu wspieranie spójnego i skutecznego wdrażania przepisów DMA oraz innych przepisów sektorowych mających zastosowanie do strażników dostępu.
45)Grupa odpowiada także za identyfikację i ocenę współdziałania przepisów DMA z odnośnymi przepisami sektorowymi. Oprócz tego Komisja może także wykorzystywać fachową wiedzę i doświadczenie odnośnych organów i sieci sektorowych podczas badań rynku pod względem nowych usług i praktyk.
46)Grupa wysokiego szczebla zebrała się na inauguracyjnym posiedzeniu w dniu 12 maja 2023 r. po tym, jak każdy z jej pięciu członków mianował swoich sześciu przedstawicieli. Podczas inauguracyjnego posiedzenia członkowie przedstawili informacje dotyczące rozwoju sytuacji w obszarach ich kompetencji mające znaczenie dla egzekwowania DMA. Komisja zaprezentowała stan wdrożenia DMA, po czym nastąpiła wymiana poglądów.
47)Grupa wysokiego szczebla uzgodniła regulamin wewnętrzny podczas swojego drugiego posiedzenia 27 listopada 2023 r. Podczas tego posiedzenia skupiono się na przygotowaniu do utworzenia podgrup w ramach grupy wysokiego szczebla. Przewiduje się, że w 2024 roku utworzone zostaną dwie podgrupy. Grupa wysokiego szczebla i jej podgrupy nie będą uczestniczyły w toczących się postępowaniach lub badaniach Komisji na podstawie DMA.