ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 17.2.2025
COM(2025) 44 final
2025/0025(NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης όσον αφορά την απόφαση των Συμμετεχόντων στην τομεακή συμφωνία σχετικά με τις εξαγωγικές πιστώσεις για αεροσκάφη πολιτικής αεροπορίας
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.Αντικείμενο της πρότασης
Η παρούσα πρόταση αφορά απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στις συνεδριάσεις των Συμμετεχόντων στην τομεακή συμφωνία σχετικά με τις εξαγωγικές πιστώσεις για αεροσκάφη πολιτικής αεροπορίας, παράρτημα III του Διακανονισμού του ΟΟΣΑ για τις εξαγωγικές πιστώσεις οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης (στο εξής: Διακανονισμός) όσον αφορά τις τροποποιήσεις της τομεακής συμφωνίας σχετικά με τις εξαγωγικές πιστώσεις για αεροσκάφη πολιτικής αεροπορίας (στο εξής: «τομεακή συμφωνία για τα αεροσκάφη» ή «ΤΣΑ»).
2.Πλαίσιο της πρότασης
2.1.Ο Διακανονισμός για τις εξαγωγικές πιστώσεις οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης και η τομεακή συμφωνία για τα αεροσκάφη
Ο Διακανονισμός αποτελεί «συμφωνία κυρίων» μεταξύ της Ένωσης, της Αυστραλίας, της Ελβετίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ιαπωνίας, του Καναδά, της Κορέας, της Νέας Ζηλανδίας, της Νορβηγίας και της Τουρκίας (στο εξής: Συμμετέχοντες), η οποία έχει ως στόχο να παράσχει ένα πλαίσιο για την ορθή χρήση των εξαγωγικών πιστώσεων που τυγχάνουν δημόσιας στήριξης. Στην πράξη, αυτό σημαίνει την καθιέρωση ισότιμων όρων ανταγωνισμού μεταξύ των Συμμετεχόντων (όπου ο ανταγωνισμός βασίζεται στην τιμή και στην ποιότητα των εξαγόμενων αγαθών και υπηρεσιών και όχι στους χρηματοδοτικούς όρους), παράλληλα με την προσπάθεια να καταργηθούν οι επιδοτήσεις και να αρθούν οι στρεβλώσεις του εμπορίου που συνδέονται με εξαγωγικές πιστώσεις οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης. Ο Διακανονισμός άρχισε να ισχύει τον Απρίλιο του 1978, έχει αόριστη διάρκεια και, παρόλο που λαμβάνει στήριξη για την υλοποίησή του από τη Γραμματεία του ΟΟΣΑ, δεν αποτελεί πράξη του ΟΟΣΑ.
Ορισμένοι από τους κανόνες που προβλέπονται στον Διακανονισμό αφορούν συγκεκριμένους τομείς και περιγράφονται λεπτομερώς στα τομεακά παραρτήματα του Διακανονισμού (που ονομάζονται «τομεακές συμφωνίες»). Η ΤΣΑ είναι αυτοτελής συμφωνία για εξαγωγικές πιστώσεις που τυγχάνουν δημόσιας στήριξης σε σχέση με αεροσκάφη πολιτικής αεροπορίας. Λειτουργεί ανεξάρτητα από τον Διακανονισμό.
Διαχειριστές της ΤΣΑ είναι οι ίδιοι οι Συμμετέχοντες σε αυτήν, δηλαδή η Αυστραλία, η Βραζιλία, η Ελβετία, η Ευρωπαϊκή Ένωση, οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιαπωνία, ο Καναδάς, η Κορέα, η Νέα Ζηλανδία και η Νορβηγία.
Η ΤΣΑ υπόκειται σε τακτικές επικαιροποιήσεις, λαμβανομένων υπόψη των εξελίξεων στις χρηματοπιστωτικές αγορές και στις πολιτικές που επηρεάζουν την παροχή εξαγωγικών πιστώσεων οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης. Η ΤΣΑ έχει μεταφερθεί στο δίκαιο της Ένωσης και, ως εκ τούτου, έχει καταστεί νομικά δεσμευτική στην Ένωση δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1233/2011, της 16ης Νοεμβρίου 2011, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Οι αναθεωρήσεις των όρων και των προϋποθέσεων του Διακανονισμού ενσωματώνονται στο δίκαιο της ΕΕ μέσω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 2 του εν λόγω κανονισμού.
2.2.Οι Συμμετέχοντες στην τομεακή συμφωνία για τα αεροσκάφη και λήψη αποφάσεων
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκπροσωπεί την Ένωση στις συναντήσεις των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ, καθώς και στις γραπτές διαδικασίες λήψης αποφάσεων από τους Συμμετέχοντες στην ΤΣΑ. Οι αποφάσεις για όλες τις τροποποιήσεις στον Διακανονισμό λαμβάνονται με συναίνεση.
2.3.Η προς έκδοση πράξη των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ
Μολονότι η ΤΣΑ εστιάζει στις εξαγωγικές πιστώσεις που σχετίζονται με τις εξαγωγές πολιτικών αεροσκαφών, οι Συμμετέχοντες παρέχουν επίσης στήριξη στο πλαίσιο της ΤΣΑ για συναλλαγές που αφορούν την παροχή συντήρησης και άλλων υπηρεσιών, καθώς και την εξαγωγή ανταλλακτικών και συνόλων (κιτ) για κινητήρες. Ωστόσο, με την πάροδο των ετών η πρακτική εμπειρία από την ΤΣΑ έχει δείξει ασάφειες όσον αφορά την εφαρμογή των κανόνων σε συναλλαγές αυτού του είδους. Ως εκ τούτου, προτάθηκε να συμπεριληφθούν στην ΤΣΑ ειδικοί όροι και προϋποθέσεις για τις συμβάσεις συντήρησης και συντήρησης, καθώς και για τα ανταλλακτικά και τα σύνολα (κιτ) για κινητήρες (που σχετίζονται με αεροσκάφη τα οποία καλύπτονται από την ΤΣΑ). Οι κανόνες αυτοί θα διασφαλίσουν τη συνεκτική εφαρμογή και ερμηνεία των όρων της ΤΣΑ για τις εν λόγω συναλλαγές, συμβάλλοντας στη δημιουργία πιο ισότιμων όρων ανταγωνισμού.
Συγκεκριμένα, οι κανόνες:
·θα προβλέπουν μεγαλύτερες προθεσμίες αποπληρωμής για συναλλαγές που υπερβαίνουν μια ορισμένη συμβατική αξία·
·θα μειώσουν την ελάχιστη προκαταβολή από 30 % σε 15 % της συμβατικής αξίας εξαγωγής· και
·θα προσαρμόσουν τον ορισμό της ημερομηνίας έναρξης της πίστωσης (ο οποίος σήμερα εστιάζει στη στιγμή που ο αγοραστής λαμβάνει το κύριο αεροσκάφος και όχι στη διάσταση των υπηρεσιών) ώστε να συμμορφώνεται με τα ορόσημα παράδοσης που ισχύουν συνήθως στις εν λόγω συμβάσεις.
Από το 2022 πραγματοποιούνται συζητήσεις μεταξύ των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ σχετικά με την προσθήκη αυτών των κανόνων, οι οποίες αναμένεται να καταλήξουν σε αποτέλεσμα το πρώτο τρίμηνο του 2025.
3.Θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης
Η προτεινόμενη θέση της Ένωσης είναι να υποστηριχθεί η αλλαγή στο κείμενο της ΤΣΑ όσον αφορά την υποστήριξη των συμβάσεων συντήρησης και συντήρησης, των ανταλλακτικών και των συνόλων (κιτ) για κινητήρες που σχετίζονται με αεροσκάφη τα οποία καλύπτονται από την ΤΣΑ. Οι νέοι ειδικοί κανόνες θα συμβάλουν στη διασφάλιση της συνεκτικής εφαρμογής της ΤΣΑ όσον αφορά τις εν λόγω συναλλαγές και στην ενίσχυση των ισότιμων όρων ανταγωνισμού μεταξύ των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ.
4.Νομική βάση
4.1.Διαδικαστική νομική βάση
4.1.1.Αρχές
Το άρθρο 218 παράγραφος 9 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) προβλέπει την έκδοση αποφάσεων για τον καθορισμό «των θέσεων που θα πρέπει να ληφθούν, εξ ονόματος της Ένωσης, σε όργανο που συνιστάται από δεδομένη συμφωνία, όταν το εν λόγω όργανο καλείται να θεσπίσει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα, με εξαίρεση τις πράξεις που συμπληρώνουν ή τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας».
Η έννοια των «πράξεων που παράγουν έννομα αποτελέσματα» περιλαμβάνει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα δυνάμει των κανόνων του διεθνούς δικαίου που διέπουν το εκάστοτε όργανο. Περιλαμβάνει επίσης κείμενα που δεν έχουν μεν δεσμευτική ισχύ βάσει του διεθνούς δικαίου, αλλά «επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο των ρυθμίσεων που θεσπίζει ο νομοθέτης της Ένωσης».
4.1.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Η προς έκδοση πράξη επηρεάζει καθοριστικά το περιεχόμενο της νομοθεσίας της ΕΕ και, συγκεκριμένα, τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1233/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, για την εφαρμογή ορισμένων κατευθυντήριων γραμμών στον τομέα των εξαγωγικών πιστώσεων οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης και την κατάργηση των αποφάσεων 2001/76/ΕΚ και 2001/77/ΕΚ του Συμβουλίου. Πράγματι, το άρθρο 1 του εν λόγω κανονισμού ορίζει ότι «[ο]ι κατευθυντήριες γραμμές που περιέχονται στον Διακανονισμό περί των εξαγωγικών πιστώσεων οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης (“ο Διακανονισμός”) εφαρμόζονται στην Ένωση. Το κείμενο του Διακανονισμού προσαρτάται στον παρόντα κανονισμό.». Εξίσου σημαντικό είναι το γεγονός ότι το άρθρο 2 του εν λόγω κανονισμού ορίζει ότι «[η] Επιτροπή εκδίδει πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση σύμφωνα με το άρθρο 3 για την τροποποίηση του παραρτήματος II, ως αποτέλεσμα τροποποιήσεων των κατευθυντήριων γραμμών που συμφωνήθηκαν από τους Συμμετέχοντες στον Διακανονισμό». Αυτό περιλαμβάνει τροποποιήσεις των παραρτημάτων του Διακανονισμού, όπως η ΤΣΑ.
Συνεπώς, η διαδικαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
4.2.Ουσιαστική νομική βάση
4.2.1.Αρχές
Η ουσιαστική νομική βάση για την έκδοση απόφασης δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ εξαρτάται πρωτίστως από τον στόχο και το περιεχόμενο της προς έκδοση πράξης σε σχέση με την οποία λαμβάνεται θέση εξ ονόματος της Ένωσης.
4.2.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Ο κύριος στόχος και το περιεχόμενο της προς έκδοση πράξης αφορούν τις εξαγωγικές πιστώσεις, οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της κοινής εμπορικής πολιτικής. Επομένως, η ουσιαστική νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης είναι το άρθρο 207 της ΣΛΕΕ.
4.3.Συμπέρασμα
Η νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης θα πρέπει να είναι το άρθρο 207 παράγραφος 4 πρώτο εδάφιο της ΣΛΕΕ, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
5.Δημοσίευση της προς έκδοση πράξης
Δεδομένου ότι η πράξη των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ θα τροποποιήσει τον Διακανονισμό για τις εξαγωγικές πιστώσεις οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης, ο οποίος αποτελεί το παράρτημα II του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1233/2011, είναι σκόπιμο να δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά την αποδοχή της.
2025/0025 (NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης όσον αφορά την απόφαση των Συμμετεχόντων στην τομεακή συμφωνία σχετικά με τις εξαγωγικές πιστώσεις για αεροσκάφη πολιτικής αεροπορίας
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 207 παράγραφος 4 πρώτο εδάφιο, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Οι κατευθυντήριες γραμμές που περιέχονται στον Διακανονισμό για τις εξαγωγικές πιστώσεις οι οποίες τυγχάνουν δημόσιας στήριξης (στο εξής: Διακανονισμός), συμπεριλαμβανομένης της τομεακής συμφωνίας σχετικά με τις εξαγωγικές πιστώσεις για αεροσκάφη πολιτικής αεροπορίας (στο εξής: «τομεακή συμφωνία για τα αεροσκάφη» ή «ΤΣΑ») στο παράρτημα III του Διακανονισμού, μεταφέρονται στο δίκαιο της Ένωσης και, ως εκ τούτου, καθίστανται νομικά δεσμευτικές στην Ένωση δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1233/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
(2)Η προς έκδοση απόφαση σχετικά με τροποποίηση της ΤΣΑ αποσκοπεί στη θέσπιση ειδικών κανόνων που παρέχουν ασφάλεια δικαίου και ενισχύουν τους ισότιμους όρους ανταγωνισμού μεταξύ των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ όσον αφορά τη στήριξη των συμβάσεων συντήρησης και υπηρεσιών, των ανταλλακτικών και των συνόλων (κιτ) για κινητήρες που σχετίζονται με αεροσκάφη τα οποία καλύπτονται από την ΤΣΑ.
(3)Ενδείκνυται να καθοριστεί η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης όσον αφορά τις τροποποιήσεις της ΤΣΑ, καθώς η προς έκδοση απόφαση των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ θα είναι δεσμευτική για την Ένωση και ικανή να επηρεάσει με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο της νομοθεσίας της Ένωσης, δυνάμει του άρθρου 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1233/2011,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης είναι η υποστήριξη απόφασης των Συμμετεχόντων στην ΤΣΑ σχετικά με την τροποποίηση της ΤΣΑ με στόχο τη θέσπιση ειδικών κανόνων σχετικά με τη στήριξη των συμβάσεων συντήρησης και υπηρεσιών, των ανταλλακτικών και των συνόλων (κιτ) για κινητήρες σύμφωνα με το παράρτημα της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο/Η Πρόεδρος