Voorlopige editie

CONCLUSIE VAN AVOCAAT-GENERAAL

D. SPIELMANN

van 8 september 2026 (1)

Zaken C‑529/24 P, C‑536/24 P, C‑537/24 P en C‑585/24 P

Raad van de Europese Unie

tegen

Hypo Vorarlberg Bank AG,

Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad (C‑529/24 P),

en

Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad

tegen

Hypo Vorarlberg Bank AG (C‑536/24 P),

en

Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad

tegen

Volkskreditbank AG (C‑537/24 P)

en

Raad van de Europese Unie

tegen

Volkskreditbank AG

Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad (C‑585/24 P)

„ Hogere voorziening – Economische en monetaire unie – Bankenunie – Gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme voor kredietinstellingen en bepaalde beleggingsondernemingen – Gemeenschappelijk afwikkelingsfonds – Besluit over de berekening van de vooraf te betalen bijdragen voor de bijdrageperiode 2022 – Artikel 291, lid 2, VWEU – Uitvoeringsbevoegdheden die aan de Raad zijn toegekend – Motivering van de toewijzing van bevoegdheid – Artikel 70, lid 7, van verordening (EU) nr. 806/2014 – Artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening (EU) 2015/81 – Grenzen aan de uitvoeringsbevoegdheden – Artikel 69 van verordening (EU) nr. 806/2014 – Verplichting om het streefbedrag te bereiken – Artikel 70, lid 2, van verordening (EU) nr. 806/2014 – Maximum van 12,5 % van het streefbedrag – Artikel 264, tweede alinea, VWEU – Beperking in de tijd van de werking van een nietigverklaring ”






Inhoud


I. Inleiding

II. Toepasselijke bepalingen

A. Intergouvernementele overeenkomst

B. BRRD

C. Gedelegeerde verordening 2015/63

D. GAM-verordening

E. Uitvoeringsverordening 2015/81

III. Opmerkingen vooraf

IV. Voorgeschiedenis van het geding

V. Besluit van de GAR 2022

VI. Procesverloop voor het Gerecht en bestreden arresten

VII. Procedure bij het Hof en conclusies van partijen

VIII. Hogere voorzieningen

A. Eerste middel

1. Argumenten van de GAR en de instellingen van de Unie

2. Argumenten van de kredietinstellingen

3. Beoordeling

B. Tweede middel

1. Argumenten van de GAR en de instellingen van de Unie

2. Argumenten van de kredietinstellingen

3. Beoordeling

a) Toetsing van cumulatieve voorwaarden

b) Vraag of artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 het verbod naleeft om de inhoud van de GAM-verordening aan te vullen of te wijzigen

C. Derde middel

1. Argumenten van de GAR en de instellingen van de Unie

2. Argumenten van de kredietinstellingen

3. Beoordeling

IX. Handhaving van de werking in de tijd

A. Argumenten van partijen

B. Beoordeling

X. Kosten

XI. Conclusie


I.      Inleiding

1.        De onderhavige conclusie heeft betrekking op de hogere voorzieningen die zijn ingesteld door de Raad van de Europese Unie en de Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad (hierna: „GAR”) tot vernietiging van de arresten van het Gerecht van de Europese Unie van 29 mei 2024, Hypo Vorarlberg Bank/GAR (Vooraf te betalen bijdragen voor 2022) (T‑395/22, EU:T:2024:333) en 3 juli 2024, Volkskreditbank/GAR (Vooraf te betalen bijdragen voor 2022) (T‑406/22, EU:T:2024:439) (hierna: „bestreden arresten”).

2.        Met deze arresten heeft het Gerecht besluit SRB/ES/2022/18 van de Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad (GAR) van 11 april 2022 over de berekening van de vooraf aan het gemeenschappelijk afwikkelingsfonds (hierna: „GAF”) te betalen bijdragen voor 2022 (hierna: „besluit van de GAR 2022”) nietig verklaard, voor zover dit besluit betrekking heeft op Hypo Vorarlberg Bank AG en Volkskreditbank AG, en heeft het de werking van dit besluit gehandhaafd totdat de nodige maatregelen ter uitvoering van deze arresten zijn genomen, en wel binnen een redelijke termijn die niet langer mag zijn dan twaalf maanden vanaf de dag waarop deze arresten onherroepelijk zijn geworden.

3.        In de onderhavige zaken moet het Hof vaststellen, ten eerste, of de toekenning van uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad naar behoren is gemotiveerd, ten tweede, of de Raad de hem toegekende uitvoeringsbevoegdheid niet heeft overschreden, ten derde, of het Gerecht blijk heeft gegeven van onjuiste rechtsopvattingen bij de uitlegging van twee bepalingen van verordening (EU) nr. 806/2014(2) tot vaststelling van het bedrag van de bijdragen die door de binnen de bankunie erkende kredietinstellingen verschuldigd zijn, en, ten vierde, of het Gerecht de werking van de bestreden arresten op geldige wijze tijdelijk kon opschorten.

II.    Toepasselijke bepalingen

A.      Intergouvernementele overeenkomst

4.        Artikel 5, lid 1, onder a), van de intergouvernementele overeenkomst(3) bepaalt onder meer dat, wanneer wordt besloten om gedurende het eerste jaar van de overgangsperiode een beroep te doen op het GAF, een beroep wordt gedaan op alle financiële middelen die beschikbaar zijn in het compartiment dat overeenstemt met de overeenkomstsluitende partijen waar de instelling of groep in afwikkeling is gevestigd of over een vergunning beschikt. Gedurende het tweede en het derde jaar van deze overgangsperiode wordt een beroep gedaan op 60 % respectievelijk 40 % van deze financiële middelen, en gedurende de daaropvolgende jaren van de overgangsperiode neemt de beschikbaarheid van de financiële middelen in de met de betrokken overeenkomstsluitende partijen overeenstemmende compartimenten jaarlijks af met 6 2/3 procentpunten.

B.      BRRD

5.        Artikel 103, lid 7, van richtlijn 2014/59/EU(4) bepaalt dat de Europese Commissie bevoegd is om gedelegeerde handelingen vast te stellen met het oog op de nadere omschrijving van het begrip „aanpassen van de bijdragen aan de financieringsregelingen aan het risicoprofiel van de instellingen”, „rekening houdend met al hetgeen volgt:

[...]

c)      de financiële toestand van de instelling;

[...]

g)      het belang van de instelling voor de stabiliteit van het financiële stelsel of de economie van een of meer lidstaten of van de Unie;

[...]”

C.      Gedelegeerde verordening 2015/63

6.        Artikel 4 van gedelegeerde verordening (EU) 2015/63(5) luidt als volgt:

„1.      De afwikkelingsautoriteiten bepalen de jaarlijkse bijdragen die elke instelling moet betalen in verhouding tot haar risicoprofiel op basis van de informatie die de instelling overeenkomstig artikel 14 heeft verstrekt en volgens de methode die in deze afdeling wordt beschreven.

2.      De afwikkelingsautoriteit bepaalt de in lid 1 bedoelde jaarlijkse bijdrage op basis van het jaarlijkse streefbedrag van de afwikkelingsfinancieringsregeling, rekening houdend met het streefbedrag dat overeenkomstig artikel 102, lid 1, van [de BRRD] uiterlijk op 31 december 2024 moet worden gehaald, en uitgaande van het op kwartaalbasis berekende gemiddelde bedrag aan gedekte deposito’s van een jaar eerder van alle instellingen waaraan op haar grondgebied vergunning is verleend.”

D.      GAM-verordening

7.        Artikel 70 („Vooraf te betalen bijdragen”) van de GAM-verordening bepaalt:

„1.      De individuele bijdrage van elke instelling wordt ten minste jaarlijks geïnd en wordt berekend volgens de verhouding tussen het bedrag van haar passiva (exclusief eigen vermogen), verminderd met gedekte deposito’s, en het totaalbedrag van de passiva (exclusief eigen vermogen), verminderd met gedekte deposito’s van alle instellingen waaraan op de grondgebieden van alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend.

2.      [...]

Elk jaar wordt de berekening van de bijdragen van individuele instellingen gebaseerd op:

a)      een vaste bijdrage op basis van de verhouding tussen het bedrag van de passiva van de instelling (exclusief eigen vermogen en gedekte deposito’s) en het totaalbedrag van de passiva (exclusief eigen vermogen en gedekte deposito’s) van alle instellingen waaraan op de grondgebieden van de deelnemende lidstaten vergunning is verleend; en

b)      een voor risico’s aangepaste bijdrage op basis van de criteria in artikel 103, lid 7, van [de BRRD], rekening houdend met het evenredigheidsbeginsel, zonder verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten te creëren.

[...]

6.      De overeenkomstig artikel 103, lid 7, van [de BRRD] door de Commissie vastgestelde gedelegeerde handelingen waarin het begrip ,aanpassen van de bijdragen aan het risicoprofiel van de instellingen’ nader wordt omschreven, worden toegepast.

7.      Op voorstel van de Commissie stelt de Raad, in het kader van de in lid 6 bedoelde gedelegeerde handelingen, uitvoeringshandelingen vast waarin de voorwaarden voor de uitvoering van de leden 1, 2 en 3 worden bepaald, met name wat betreft:

a)      de toepassing van de methode voor de berekening van individuele bijdragen;

b)      de praktische modaliteiten voor het verbinden van instellingen aan in de gedelegeerde handelingen omschreven riscofactoren.”

E.      Uitvoeringsverordening 2015/81

8.        Artikel 4 van uitvoeringsverordening (EU) 2015/81(6) bepaalt:

„Na raadpleging van de [Europese Centrale Bank (ECB)] of de nationale bevoegde autoriteiten en in nauwe samenwerking met de nationale afwikkelingsautoriteiten berekent de [GAR] voor elke bijdrageperiode de jaarlijkse bijdrage die elke instelling verschuldigd is op basis van het jaarlijkse streefbedrag van het fonds. Het jaarlijkse streefbedrag wordt vastgesteld onder verwijzing naar het in artikel 69, lid 1, en artikel 70 van [de GAM-verordening] bedoelde streefbedrag van het fonds en volgens de methode die in gedelegeerde verordening [2015/63] is omschreven.”

9.        Overeenkomstig artikel 8, lid 1, van deze verordening worden, in afwijking van artikel 4 van deze verordening, tijdens de in artikel 69, lid 1, van de GAM-verordening bedoelde initiële periode de jaarlijkse bijdragen van de instellingen berekend volgens de volgende aangepaste methode (hierna: „aangepaste berekeningsmethode”):

„a)      in het eerste jaar van de initiële periode geldt voor die instellingen dat 60 % van hun jaarlijkse bijdragen overeenkomstig artikel 103 van [de BRRD] en artikel 4 van gedelegeerde verordening [2015/63] wordt berekend, en dat 40 % van hun jaarlijkse bijdragen overeenkomstig de artikelen 69 en 70 van [de GAM-verordening] en artikel 4 van deze verordening wordt berekend;

[...]

g)      in het zevende jaar van de initiële periode geldt voor die instellingen dat 6,67 % van hun jaarlijkse bijdragen overeenkomstig artikel 103 van [de BRRD] en artikel 4 van gedelegeerde verordening [2015/63] wordt berekend, en dat 93,33 % van hun jaarlijkse bijdragen overeenkomstig de artikelen 69 en 70 van [de GAM-verordening] en artikel 4 van deze verordening wordt berekend;

[...]”

III. Opmerkingen vooraf

10.      De financiële crisis van 2008 heeft aangetoond dat er op het niveau van de Unie een tekort aan instrumenten bestond om doeltreffend te kunnen omgaan met de insolventie van kredietinstellingen en beleggingsondernemingen (hierna: „instellingen”), of, op zijn minst, de negatieve gevolgen ervan tot een minimum te beperken. Om te voorkomen dat de lidstaten in de toekomst ertoe worden genoopt zwakke of falende instellingen te redden met het geld van de belastingbetaler, heeft de wetgever van de Unie verschillende instrumenten aangenomen die er in wezen op gericht zijn te waarborgen dat het falen van een instelling geen invloed heeft op de stabiliteit van de financiële markten van de verschillende lidstaten.(7)

11.      Een van deze instrumenten is de BRRD, die tot doel heeft de wet- en regelgeving van alle lidstaten met betrekking tot het herstel en de afwikkeling van op het grondgebied van de Unie erkende instellingen te harmoniseren. De richtlijn verplicht elke lidstaat met name om een of meer autoriteiten aan te wijzen die bevoegd zijn om de in deze richtlijn bedoelde afwikkelingsinstrumenten toe te passen, waaronder het opzetten van een nationale financieringsregeling door middel van een fonds dat onder zeggenschap staat van zijn nationale afwikkelingsautoriteit.(8) Daartoe moesten de beschikbare financiële middelen van deze regeling – die waren verkregen via jaarlijks geïnde bijdragen van alle instellingen waaraan op het grondgebied van elke lidstaat een vergunning is verleend – aan het einde van een periode van tien jaar, die liep van 1 januari 2015 tot en met 31 december 2024, ten minste 1 % bedragen van het bedrag aan gedekte deposito’s van al deze instellingen.(9) Bovendien mochten de lidstaten hogere streefbedragen vaststellen.(10) Volgens de BRRD wordt de jaarlijkse bijdrage van elke instelling berekend als het verhoudingsgetal tussen, enerzijds, het bedrag van haar passiva (exclusief eigen vermogen) minus gedekte deposito’s (hierna: „nettopassief”), en, anderzijds, het totaalbedrag van de passiva (exclusief eigen vermogen) minus gedekte deposito’s (hierna: „totaalbedrag van het nettopassief”) van alle instellingen waaraan op het grondgebied van de lidstaat vergunning is verleend.(11) Deze jaarlijkse bijdrage moest worden aangepast aan het risicoprofiel van elke betrokken instelling, dat werd vastgesteld op basis van bepaalde specifieke risico-indicatoren, volgens de methode die is vastgelegd in gedelegeerde verordening 2015/63.(12)

12.      Om de integratie van het afwikkelingskader verder te bevorderen, heeft de GAM-verordening, waarvan de ontwerptekst(13) grotendeels was geïnspireerd op het door de BRRD ingevoerde stelsel, eenvormige regels en procedures vastgesteld voor de afwikkeling van instellingen in de lidstaten van de eurozone en in de lidstaten die de euro niet als munt hebben, maar die een nauwe samenwerking met de ECB hebben opgezet (hierna: „deelnemende lidstaten”).(14) Daartoe is bij deze verordening een gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme ingesteld, waarbij de GAR belast is met de toepassing van de regels en procedures(15), en wordt met name voorzien in de oprichting van een GAF om de effectieve toepassing van de afwikkelingsinstrumenten te verzekeren.(16) Daartoe moesten de beschikbare financiële middelen van het GAF aan het eind van een periode van acht jaar, lopend van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2023 (hierna: „initiële periode”), ten minste 1 % bereiken van het bedrag van de gedekte deposito’s van alle instellingen waaraan in alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend (hierna: „streefbedrag”).(17) Volgens die verordening zijn deze financiële middelen afkomstig uit individuele bijdragen die jaarlijks bij elke instelling worden geïnd, en die worden berekend volgens de verhouding tussen het bedrag van haar nettopassief en het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan op de grondgebieden van alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend.(18) De berekening van deze bijdragen is bovendien gebaseerd op een forfaitaire bijdrage en een bijdrage die afhankelijk is van het risicoprofiel van elke betrokken instelling, waarbij wordt verwezen naar de risico-indicatoren die zijn vastgelegd in de BRRD(19) en naar gedelegeerde verordening 2015/63 als instrument ter verduidelijking van het begrip „aanpassen van de bijdragen aan het risicoprofiel”(20). Vervolgens bepaalt de GAM-verordening dat de GAR elk jaar de individuele bijdragen berekent om ervoor te zorgen dat de bijdragen die alle instellingen waaraan op de grondgebieden van alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend, verschuldigd zijn, niet meer bedragen dan 12,5 % van het streefbedrag (hierna: „plafond van 12,5 %”).(21)

13.      Aangezien de deelnemende lidstaten zowel aan de BRRD als aan de GAM-verordening gebonden zijn, bepaalt deze laatste dat, wanneer de GAR taken en bevoegdheden uitoefent die krachtens de BRRD door de nationale afwikkelingsautoriteit moeten worden uitgeoefend, de GAR wordt beschouwd als de relevante nationale afwikkelingsautoriteit.(22) De deelnemende lidstaten die op grond van de BRRD en die verordening de bijdragen van de op hun grondgebied gelegen instellingen innen, blijven evenwel bevoegd wat het overdragen van die bijdragen aan het GAF betreft. In dit verband legt de intergouvernementele overeenkomst de verplichting vast om de op nationaal niveau geïnde bijdragen aan het GAF over te dragen tot de datum van inwerkingtreding van die verordening.(23) Om de financiële draagkracht van het GAF vanaf de oprichting ervan te versterken, hebben de verdragsluitende partijen zich er bovendien toe verbonden de krachtens de BRRD geïnde bijdragen volledig aan het GAF over te dragen.(24) Deze overeenkomst voorziet bovendien in de toewijzing, gedurende een overgangsperiode(25), van de op nationaal niveau geïnde bijdragen aan onderscheiden, met elk van de overeenkomstsluitende partijen overeenstemmende compartimenten, evenals in de geleidelijke mutualisatie van het gebruik van deze compartimenten, op zodanige wijze dat zij aan het einde van de overgangsperiode ophouden te bestaan.(26)

14.      Ten slotte heeft de Raad, op grond van artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening, uitvoeringsverordening 2015/81 vastgesteld. Daarin heeft hij een aangepaste berekeningsmethode voor de individuele bijdragen vastgesteld om de berekening van de individuele bijdragen af te stemmen op het tempo van de mutualisatie van de financiële middelen in geval van een beroep op het GAF tijdens de initiële periode. Daartoe is de berekening van de aan het gemutualiseerde deel toe te wijzen bijdragen van de nationale compartimenten binnen het GAF gebaseerd op de criteria die zijn vastgelegd in de GAM-verordening, terwijl de berekening van de aan het niet-gemutualiseerde deel van de compartimenten toe te wijzen bijdragen is gebaseerd op de criteria die zijn vastgelegd in de BRRD.(27)

IV.    Voorgeschiedenis van het geding

15.      De voorgeschiedenis van het geding is weergegeven in de punten 2 tot en met 4 van het bestreden arrest. Deze voorgeschiedenis kan als volgt worden beschreven.

16.      Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank zijn in Oostenrijk gevestigde kredietinstellingen. Bij zijn besluit van de GAR 2022 heeft de GAR, gelet op artikel 70, lid 2, van de GAM-verordening, de vooraf te betalen bijdragen aan het GAF (hierna: „vooraf te betalen bijdragen”) voor het jaar 2022 (hierna: „bijdrageperiode 2022”) vastgesteld voor instellingen die onder de gecombineerde bepalingen van artikel 2 en artikel 67, lid 4, van die verordening vallen, waaronder Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank.

17.      Bij bijdragekennisgeving van 22 april 2022 heeft de Finanzmarktaufsichtsbehörde (toezichthoudende autoriteit voor financiële markten, Oostenrijk) – als nationale afwikkelingsautoriteit in de zin van artikel 3, lid 1, punt 3, van die verordening – Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank gelast om hun vooraf te betalen bijdrage voor de bijdrageperiode 2022, zoals deze door de GAR was vastgesteld, te betalen.

V.      Besluit van de GAR 2022

18.      In zijn besluit heeft de GAR de methode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen voor de bijdrageperiode 2022 beschreven. Na vaststelling van de trend van een gestage groei van de gedekte deposito’s tijdens de initiële periode, die werd versterkt door een reeks belangrijke eenmalige gebeurtenissen vanaf 2019, met name de COVID-19-pandemie en de oorlog tussen Oekraïne en Rusland, heeft de GAR het streefbedrag van het GAF aan het einde van de initiële periode geraamd op 79,98 miljard EUR.(28) Gezien de beschikbare financiële middelen ten bedrage van ongeveer 52 miljard EUR, en om in de resterende jaren tot het einde van de initiële periode ten minste 1 % van het bedrag aan gedekte deposito’s van alle erkende instellingen in alle deelnemende lidstaten te bereiken, is de GAR tot de slotsom gekomen dat hij in de cycli van 2022 en 2023 28 miljard euro moest ophalen.(29)

19.      Aangezien de cyclus van 2022 de voorlaatste was van de initiële periode, was de GAR van mening dat hij over een beperkte speelruimte beschikte om dit verwachte tekort van 28 miljard EUR – tussen de op dat moment beschikbare financiële middelen in het GAF en het streefbedrag van ongeveer 80 miljard EUR dat voor het einde van de initiële periode was geraamd – in de loop van de tijd weg te werken. Bijgevolg heeft de GAR het totale bedrag van de bijdragen aan het GAF voor de bijdrageperiode 2022 vastgesteld op ongeveer 14 miljard EUR.(30)

20.      Vervolgens heeft de GAR de methode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen voor de bijdrageperiode 2022 beschreven. Hij heeft onder meer aangegeven dat voor dit zevende jaar van de initiële periode 6,67 % van de vooraf te betalen bijdragen is berekend op basis van de „nationale grondslag”, dat wil zeggen op basis van de gegevens die zijn verstrekt door de instellingen waaraan op het grondgebied van de betrokken deelnemende lidstaat vergunning is verleend (hierna: „nationale grondslag”), overeenkomstig artikel 103 van de BRRD en artikel 4 van gedelegeerde verordening 2015/63. Hij voegde hieraan toe dat het restant van de vooraf te betalen bijdragen (namelijk 93,33 %) is berekend op basis van de „grondslag van de bankenunie”, dat wil zeggen op basis van de gegevens die zijn verstrekt door alle instellingen waaraan op het grondgebied van alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend (hierna: „Uniegrondslag”), overeenkomstig de artikelen 69 en 70 van de GAM-verordening en artikel 4 van uitvoeringsverordening 2015/81.(31)

VI.    Procesverloop voor het Gerecht en bestreden arresten

21.      Met hun verzoekschriften, respectievelijk op 27 juni 2022 en 1 juli 2022 neergelegd ter griffie van het Gerecht, hebben Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank op grond van artikel 263, lid 4, VWEU bij het Gerecht beroep ingesteld tot nietigverklaring van het besluit van de GAR 2022 voor zover het hen betreft. Ter ondersteuning van hun beroep hebben Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank acht middelen aangevoerd.

22.      Bij de bestreden arresten heeft het Gerecht het beroep van Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank toegewezen.(32)

23.      Daartoe heeft het Gerecht in de eerste plaats de op grond van artikel 277 VWEU aangevoerde exceptie van onwettigheid toegewezen en artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening niet-toepasselijk verklaard, op grond dat deze bepaling, in strijd met artikel 291, lid 2, VWEU, uitvoeringsbevoegdheden toekent aan de Raad zonder dat deze toekenning naar behoren is gemotiveerd.(33)

24.      In de tweede plaats heeft het Gerecht de exceptie van onwettigheid van artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 toegewezen en geoordeeld dat de Raad, door deze bepaling vast te stellen, de uitvoeringsbevoegdheden heeft overschreden die hem krachtens artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening zijn toegekend, door de bij die verordening ingevoerde methode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen te wijzigen.(34)

25.      In de derde plaats heeft het Gerecht geoordeeld dat het besluit van de GAR 2022 artikel 70, lid 2, van de GAM-verordening heeft geschonden, op grond dat het bedrag van de vooraf te betalen bijdragen voor de bijdrageperiode 2022 meer bedroeg dan 12,5 % van het uiteindelijke streefbedrag, dat in dat jaar op ongeveer 80 miljard EUR werd geraamd.(35)

26.      In de vierde plaats, gelet op het feit dat een van de gronden voor de nietigverklaring van het besluit van de GAR 2022 de onwettigheid van artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening en van uitvoeringsverordening 2015/81 betreft, heeft het Gerecht het verzoek van de GAR toegewezen om de werking van dit besluit, voor zover het betrekking heeft op Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank, te handhaven totdat de nodige maatregelen ter uitvoering van de bestreden arresten zijn genomen, en dit binnen een redelijke termijn die niet langer mag zijn dan twaalf maanden te rekenen vanaf de dag waarop voornoemde arresten onherroepelijk worden.(36)

VII. Procedure bij het Hof en conclusies van partijen

27.      In hun bij het Hof ingestelde hogere voorzieningen verzoeken de Raad en de GAR, ondersteund door het Europees Parlement, interveniënt in eerste aanleg, en de Commissie, interveniënte in hogere voorziening, het Hof:

–        de bestreden arresten te vernietigen;

–        het beroep te verwerpen of, subsidiair, de zaken terug te verwijzen naar het Gerecht;

–        Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank te verwijzen in de kosten;

–        meer subsidiair, de werking van het besluit van de GAR 2022 te handhaven gedurende een periode van dertig maanden vanaf de datum waarop de arresten van het Hof onherroepelijk zijn geworden.

28.      Hypo Vorarlberg Bank, ondersteund door de Österreichischer Sparkassenverband, interveniënte in hogere voorziening, en Volkskreditbank, verzoeken het Hof de hogere voorzieningen te verwerpen en rekwirantes te verwijzen in de kosten;

29.      Bij beschikkingen van de president van het Hof van 30 juni 2025 zijn de Bundesverband deutscher Banken eV en de Fédération bancaire française toegelaten als interveniënten ter terechtzitting ter ondersteuning van de vorderingen van Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank.

30.      Partijen zijn ter gemeenschappelijke terechtzitting van de zaken C‑454/24 P, C‑529/24 P, C‑536/24 P, C‑537/24 P, C‑585/24 P, C‑671/24 P en C‑705/24 P van 17 maart 2026 in hun pleidooien gehoord.

VIII. Hogere voorzieningen

31.      Ter ondersteuning van hun hogere voorzieningen voeren rekwirantes in wezen drie middelen aan, die zijn ontleend aan het feit dat het Gerecht blijk heeft gegeven van onjuiste rechtsopvattingen door, ten eerste, te oordelen dat de GAM-verordening geen rechtvaardiging bevatte voor de toekenning van uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad op grond van artikel 70, lid 7, van die verordening, en, ten tweede, dat de Raad bij de vaststelling van artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 die aldus toegekende bevoegdheden had overschreden. Ten derde heeft het Gerecht artikel 69, lid 1, en artikel 70, lid 2, van de GAM-verordening onjuist uitgelegd en geschonden door te oordelen dat het plafond van 12,5 % onder alle omstandigheden moest worden nageleefd, ten koste van het streefbedrag dat aan het einde van de initiële periode moest worden bereikt.

A.      Eerste middel

1.      Argumenten van de GAR en de instellingen van de Unie

32.      Rekwirantes voeren aan dat het Gerecht in de punten 32 tot en met 43 van de bestreden arresten blijk heeft gegeven van onjuiste rechtsopvattingen door te oordelen dat de toekenning van uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad bij artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening (hierna: „betrokken uitvoeringsbevoegdheid”) niet naar behoren was gemotiveerd overeenkomstig artikel 291, lid 2, VWEU.

33.      In dit verband voeren zij aan dat de wetgever van de Unie de rechtspraak van het Hof heeft nageleefd, volgens welke het vereiste om omstandig de redenen uiteen te zetten waarom de Raad wordt belast met de vaststelling van uitvoeringsmaatregelen voor een juridisch bindend besluit van de Unie, moet worden beoordeeld in het licht van de aard en de inhoud van de basishandeling die moet worden uitgevoerd of gewijzigd, alsmede van de context waarin dit besluit is vastgesteld, en dat een algemene en beknopte motivering voldoende kan zijn.(37)

34.      Het klopt dat in overweging 114 van de GAM-verordening de redenen waarom de betreffende uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad en niet aan de Commissie is toegekend, niet uitdrukkelijk worden vermeld. Niettemin worden daarin wel de feitelijke redenen uiteengezet voor de toekenning van uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad, namelijk dat de wetgever van de Unie het „noodzakelijk” achtte uitvoeringsmaatregelen vast te stellen om de toepassing van de berekeningsmethode voor de individuele bijdragen aan het GAF nader te bepalen, alsook de technische modaliteiten voor de berekening van de forfaitaire bijdrage en de risicogewogen bijdrage. In die overweging is ook aangegeven dat uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad „moesten” worden toegekend, met name om te „sporen met het evenredigheidsbeginsel, zonder aanleiding te geven tot distorsies tussen de banksectorstructuren van de lidstaten”, hetgeen wordt bevestigd door artikel 70, lid 2, onder b), van die verordening.

35.      Deze motivering in overweging 114 van de GAM-verordening wordt overigens verduidelijkt door de historische context waarin deze verordening is aangenomen. De GAM-verordening is erop gericht de integratie van het afwikkelingskader in de bankenunie te verdiepen, hetgeen een risico op verstoringen tussen deelnemende en niet-deelnemende lidstaten met zich meebrengt. De betreffende uitvoeringsbevoegdheid is dus voor alle lidstaten een gevoelig onderwerp, vanwege de directe en onmiddellijke invloed die de berekeningsmethode voor de individuele bijdragen heeft op het bedrag van de in elke deelnemende lidstaat geïnde bijdragen, de mogelijke verstoringen tussen de structuren van de banksector die de uitvoeringsmaatregelen kunnen veroorzaken, en de potentieel aanzienlijke impact van deze maatregelen op de budgettaire soevereiniteit van de lidstaten en op de financiële stabiliteit van de lidstaten en de Unie als geheel. De toekenning van de betrokken uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad is derhalve ook gerechtvaardigd gezien de rol van de Raad binnen de Unie in het algemeen en binnen het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme in het bijzonder, dat bestaat uit vertegenwoordigers van alle lidstaten, die beschikken over specifieke expertise met betrekking tot hun nationale banksector.

36.      Bovendien dient rekening te worden gehouden met de bredere systemische context van artikel 70, lid 7, en overweging 114 van de GAM-verordening. In de overwegingen 12, 19 en 20 van deze verordening worden ook de overwegingen uiteengezet die ten grondslag liggen aan de financiering van het GAF en de berekening van de bijdragen, evenals het bijzonder gevoelige karakter van deze aspecten voor alle lidstaten en de noodzaak om geen inbreuk te maken op de budgettaire soevereiniteit van de lidstaten. Overweging 24 van diezelfde verordening illustreert de uitvoeringsbevoegdheden van de Raad met betrekking tot het nemen van besluiten die aanzienlijke gevolgen kunnen hebben voor de financiële stabiliteit van de lidstaten en de Unie. Door te verwijzen naar artikel 103, lid 7, onder g), van de BRRD, benadrukt artikel 70, lid 6, van de GAM-verordening het belang van vooraf te betalen bijdragen voor de stabiliteit van het financiële stelsel of de economie van de lidstaten en de Unie, en benadrukt artikel 70, lid 2, tweede alinea, onder b), van deze verordening uitdrukkelijk het belang van het voorkomen van verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten en de noodzaak om rekening te houden met het evenredigheidsbeginsel bij de vaststelling van uitvoeringshandelingen die de toepassing van de berekeningsmethode regelen.

37.      Ten slotte wijzen de verwijzingen naar de intergouvernementele overeenkomst, die met name zijn opgenomen in de overwegingen 19 en 20 van de GAM-verordening, en in artikel 1, derde alinea, en de artikelen 67 en 77 van diezelfde verordening, op het nauwe verband tussen deze twee instrumenten en de noodzaak om te zorgen voor samenhang tussen de berekeningsmethode voor de individuele bijdragen, die in elke deelnemende lidstaat zullen worden geïnd, en de geleidelijke mutualisatie van de bijdragen van de lidstaten aan het GAF waarin de genoemde overeenkomst voorziet, hetgeen overigens uitdrukkelijk blijkt uit de overwegingen 14 en 15 van uitvoeringsverordening 2015/81. De intergouvernementele overeenkomst vormt dus een integrerend onderdeel van het rechtskader dat de financiering en het gebruik van het GAF regelt. Zij bevestigt de potentieel aanzienlijke gevolgen die uitvoeringsmaatregelen kunnen hebben voor de lidstaten en hun begroting, waarvoor de Raad de desbetreffende uitvoeringsbevoegdheid heeft gekregen.

38.      Rekwirantes leiden daaruit af dat het Gerecht in punt 38 van de bestreden arresten ten onrechte heeft geoordeeld dat er „geen motivering” terug te vinden is waaruit blijkt dat de toekenning van de betrokken uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad werd gerechtvaardigd door een specifieke rol, en dat het in de punten 39 en 40 van die arresten ten onrechte heeft aangegeven dat de intergouvernementele overeenkomst in dit verband geen relevant contextueel element vormde.

39.      Het Parlement voert in wezen enkele van dezelfde argumenten aan als die van rekwirantes om te stellen dat de rechtvaardiging voor de toekenning van de betrokken uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad op voldoende begrijpelijke wijze blijkt uit de relevante bepalingen van de GAM-verordening en de normatieve context daarvan, en de Commissie is van mening dat het Gerecht niet naar behoren rekening heeft gehouden met het gehele corpus van toepasselijke regels om de contextuele motivering van deze bevoegdheidstoekenning te beoordelen.

2.      Argumenten van de kredietinstellingen

40.      Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank, die ter terechtzitting werden ondersteund door de Bundesverband deutscher Banken, zijn van mening dat de toekenning van de betreffende uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad in strijd is met de vereisten die voortvloeien uit artikel 291, lid 2, VWEU, gelezen in samenhang met artikel 296, tweede alinea, VWEU. Het doet er niet toe of het „noodzakelijk” of „passend” was om uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad te delegeren.

41.      In dit verband voeren zij in wezen aan dat, hoewel in de overwegingen van de GAM-verordening waarnaar rekwirantes verwijzen, wordt gewezen op de noodzaak om distorsies tussen de banksectorstructuren in de verschillende lidstaten te voorkomen en de financiële stabiliteit te waarborgen, deze overwegingen slechts toelichten waarom een uitvoeringsverordening in verband met de berekeningsmethode van de bijdragen moest worden vastgesteld, en geen melding maken van de rol van de Raad in verband met deze berekening. Wat de intergouvernementele overeenkomst betreft, deze kan niet worden ingeroepen om de toekenning van uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad te rechtvaardigen, aangezien deze overeenkomst geen betrekking heeft op de berekening van de bijdragen door de GAR vanaf het jaar 2016, maar op de overdracht van de eerder op nationaal niveau geïnde bijdragen. De verplichting om de toekenning van dergelijke bevoegdheden te rechtvaardigen, rust overigens op de opsteller van de uit te voeren basishandeling.

42.      Ter terechtzitting voerden Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank, ondersteund door het Bundesverband deutscher Banken, verder aan dat de totstandkoming van de GAM-verordening evenmin het standpunt kan staven dat de toekenning van de betreffende uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad naar behoren gerechtvaardigd was, aangezien uit het besluit om de oorspronkelijk aan de Commissie toegekende gedelegeerde bevoegdheid te vervangen door een uitvoeringsbevoegdheid ten gunste van de Raad, geen duidelijke en eenvormige motivering naar voren komt.

3.      Beoordeling

43.      Wat betreft de toekenning van een uitvoeringsbevoegdheid, bepaalt artikel 291, lid 1, VWEU dat de lidstaten alle maatregelen van intern recht nemen die nodig zijn ter uitvoering van de juridisch bindende handelingen van de Unie. Is het evenwel, zoals bepaald in lid 2 van dit artikel, nodig dat juridisch bindende handelingen van de Unie volgens eenvormige voorwaarden worden uitgevoerd, dan kennen deze handelingen uitvoeringsbevoegdheden toe aan de Commissie, of, in naar behoren gemotiveerde specifieke gevallen en in het kader van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB), aan de Raad.

44.      Vóór de vaststelling van artikel 291, lid 2, VWEU bepaalde artikel 145 EEG – dat later artikel 202 EG werd, zoals gewijzigd bij de Europese Akte – dat de Raad zich „het recht kan voorbehouden in bijzondere gevallen bepaalde uitvoeringsbevoegdheden rechtstreeks uit te oefenen”.(38) Hoewel in de bewoordingen van deze laatste twee bepalingen niet expliciet werd vermeld dat de Raad verplicht was om een dergelijk voorbehoud van bevoegdheid te motiveren, heeft het Hof reeds in 1989 geoordeeld dat de Raad zich slechts in uitzonderingsgevallen uitvoeringsbevoegdheden kan voorbehouden, en mits dit uitvoerig wordt gemotiveerd.(39)

45.      Zo heeft het Hof aangegeven dat artikel 145, derde streepje, EEG, dat overeenkomt met artikel 291, lid 2, VWEU, aldus moet worden uitgelegd dat de Raad, wanneer hij als wetgever optreedt, slechts in welbepaalde gevallen de uitoefening van bepaalde uitvoeringsbevoegdheden rechtstreeks aan zich kan houden, welke beslissing omstandig moet worden gemotiveerd.(40)

46.      Artikel 202, derde streepje, EG, dat in de plaats is gekomen van artikel 145, derde streepje, EEG, is uitgelegd in het arrest Commissie/Raad(41) en het arrest van 6 mei 2008, Parlement/Raad(42), waarin het Hof heeft gepreciseerd dat de Raad, als opsteller van de basishandeling, aan de hand van de aard en de inhoud van het basisbesluit dat moet worden uitgevoerd of gewijzigd(43), naar behoren moet motiveren waarom een uitzondering wordt gemaakt op de regel dat in het stelsel van genoemd Verdrag, wanneer op gemeenschapsniveau uitvoeringsmaatregelen van een basisbesluit moeten worden vastgesteld, die bevoegdheid normaal door de Commissie dient te worden uitgeoefend. Dit vereiste vindt zijn grondslag in artikel 253 EG, thans artikel 296, tweede alinea, VWEU, dat voorziet in een algemene motiveringsplicht voor alle door de instellingen vastgestelde handelingen.(44)

47.      In tegenstelling tot artikel 145, derde streepje, EG en artikel 202, derde streepje, EG, legt artikel 291, lid 2, VWEU de opstellers van een basisbesluit die ervoor kiezen om uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad toe te kennen – behalve in gevallen die betrekking hebben op het GBVB – uitdrukkelijk de verplichting op om deze keuze naar behoren te motiveren.(45) Gezien de expliciete vermelding van deze motiveringsverplichting in de huidige tekst van het Verdrag, heeft het Hof zijn rechtspraak ter zake bevestigd.(46)

48.      In dit geval staat het aan het Hof om te onderzoeken of het Gerecht blijk heeft gegeven van onjuiste rechtsopvattingen toen het in wezen oordeelde dat uit artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening, gelezen in samenhang met de diverse contextuele elementen waarop rekwirantes zich beroepen, niet blijkt dat de toekenning van de betrokken uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad naar behoren is gemotiveerd in de zin van artikel 291, lid 2, VWEU.

49.      Zoals is uiteengezet in de punten 32 tot en met 39 van de onderhavige conclusie, verwijzen rekwirantes, ondersteund door het Parlement en de Commissie, uitdrukkelijk naar overweging 114 van de GAM-verordening, waarin de feitelijke redenen voor de toekenning van uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad worden uiteengezet, naar de historische context waarin deze verordening is aangenomen, met betrekking tot de integratie van het afwikkelingskader in de bankenunie en het risico van distorsies tussen de banksectorstructuren, en naar de rol van de GAR, bestaande uit vertegenwoordigers van alle lidstaten, die beschikken over specifieke expertise met betrekking tot hun nationale banksector, op dit gevoelige gebied dat raakt aan de financiële stabiliteit van de lidstaten en de Unie. Dergelijke contextuele elementen komen in wezen naar voren uit de overwegingen 12, 19, 20 en 24 van de GAM-verordening, uit artikel 70, lid 6, van diezelfde verordening, door de verwijzing daarin naar artikel 103, lid 7, onder g), van de BRRD, en uit artikel 70, lid 2, tweede alinea, onder b), van de GAM-verordening. Rekwirantes beroepen zich bovendien op de overwegingen 19 en 20 van de GAM-verordening, op artikel 1, derde alinea, en de artikelen 67 en 77 van die verordening, alsmede op de overwegingen 14 en 15 van uitvoeringsverordening 2015/81 om het verband tussen de GAM-verordening en de intergouvernementele overeenkomst aan te tonen.

50.      Ik moet toegeven dat ik niet ongevoelig ben voor de verklaringen die rekwirantes in hun stukken aan het Hof en ter terechtzitting hebben gegeven, waarmee zij het optreden van de Raad trachten te rechtvaardigen op grond van het verband tussen de samenstelling van de GAR en de deskundigheid van zijn leden, en de rol van deze instelling gelet op, onder meer, de gevolgen die de berekening van de bijdragen kunnen hebben voor de financiële stabiliteit en de economische situatie van de instellingen in de deelnemende lidstaten.

51.      Ik kan mij echter niet van de overtuiging ontdoen dat dergelijke toelichtingen noch duidelijk blijken uit de overwegingen van de GAM-verordening, noch uit de artikelen van die verordening, noch uit de andere bepalingen waarnaar rekwirantes verwijzen.

52.      In de eerste plaats moet immers worden vastgesteld dat de redenen waarom de betrokken uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad is toegekend, niet uitdrukkelijk blijken uit de tekst van artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening of uit een andere bepaling van die verordening.(47)

53.      Vervolgens worden, zoals het Gerecht terecht heeft opgemerkt in punt 32 van de bestreden arresten, in overweging 114 van de GAM-verordening het doel en de inhoud van de vast te stellen uitvoeringsbesluiten vermeld, evenals de beslissing om de Raad de bevoegdheid te verlenen om deze vast te stellen, zonder dat daarin wordt uiteengezet waarom deze uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad zou moeten worden voorbehouden. Overweging 114 vermeldt inderdaad dat de wetgever van de Unie het noodzakelijk achtte uitvoeringsmaatregelen vast te stellen „om de toepassing van de berekeningsmethode voor de individuele bijdragen aan het [GAF] nader te bepalen, alsook de technische modaliteiten voor de berekening van de forfaitaire bijdrage en de risicogewogen bijdrage”. Die methode „moet er garant voor staan” dat bij de berekeningsformule voor de individuele bijdragen rekening wordt gehouden met bepaalde elementen en met „het evenredigheidsbeginsel, zonder aanleiding te geven tot distorsies tussen de banksectorstructuren van de lidstaten”. In de overweging wordt daarentegen op geen enkele wijze aangegeven waarom de Raad deze uitvoeringsbevoegdheid zou moeten krijgen.

54.      Hetzelfde geldt voor de andere bepalingen van de GAM-verordening waarop rekwirantes zich beroepen.

55.      In overweging 12 van die verordening wordt gewezen op het essentiële belang van de invoering van een gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme vanwege de nauwe verwevenheid van de banksystemen binnen de interne markt, alsook op de bescherming die dit mechanisme zal bieden aan de stabiliteit van de banken in de lidstaten.

56.      Overweging 19 van deze verordening wijst op de noodzaak om de band tussen de lidstaten en de banksector te verbreken en te voorkomen dat nationale praktijken de mededinging op de interne markt verstoren. Daartoe zou het GAF, als essentieel onderdeel voor de goede werking van het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme, moeten worden gefinancierd uit de op nationaal niveau geïnde bijdragen van de banken en op het niveau van de Unie moeten worden gemutualiseerd, overeenkomstig de intergouvernementele overeenkomst. De overweging voegt hieraan toe dat, om te zorgen voor een verdere ontkoppeling met de gepercipieerde begrotingssituatie van elke lidstaat, ervoor moet worden gezorgd dat in het kader van het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme genomen besluiten geen inbreuk maken op de budgettaire soevereiniteit of de budgettaire verantwoordelijkheden van de lidstaten.

57.      Overweging 20 van de GAM-verordening verduidelijkt dat deze verordening, tezamen met de BRRD, de modaliteiten voor het gebruik van het GAF en de algemene criteria voor de vaststelling en de berekening van de vooraf en achteraf te betalen bijdragen bepaalt. Hierin wordt bovendien verwezen naar de regel die in de intergouvernementele overeenkomst is vastgelegd, volgens welke de bijdragen die tijdens een overgangsperiode op nationaal niveau worden geïnd overeenkomstig de BRRD en genoemde verordening, zullen worden toegewezen aan verschillende nationale compartimenten, die stapsgewijs zullen worden samengevoegd.

58.      Overweging 24 van die verordening verwijst naar de aanzienlijke gevolgen van afwikkelingsbesluiten voor de financiële stabiliteit van de lidstaten en de Unie, alsook voor de budgettaire soevereiniteit van de lidstaten. In deze overweging staat bovendien te lezen dat het aan de Raad, als instelling die uitvoeringsbevoegdheden kan uitoefenen, wordt overgelaten om bij het nemen van afwikkelingsbesluiten effectief toezicht uit te oefenen op de evaluatie van het GAF, omtrent het al dan niet bestaan van een openbaar belang en om een oordeel uit te spreken over wezenlijke verandering in het bedrag van het GAF dat aan een specifieke afwikkelingsmaatregel dient te worden besteed.(48)

59.      In deze overwegingen wordt daarentegen op geen enkele wijze melding gemaakt van een rechtvaardiging voor de uitvoeringsbevoegdheid van de Raad met betrekking tot de vaststelling van de berekeningsmethode voor de individuele bijdragen.

60.      Bovendien wordt in artikel 70, lid 2, tweede alinea, onder b), van de GAM-verordening weliswaar uitdrukkelijk het belang benadrukt om verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten te voorkomen en de noodzaak om rekening te houden met het evenredigheidsbeginsel, en kan artikel 70, lid 6, van die verordening, dat verwijst naar artikel 103, lid 7, van de BRRD, worden opgevat als een illustratie van onder meer het belang van de vooraf te betalen bijdragen voor de stabiliteit van het financiële stelsel of de economie van een of meer lidstaten of van de Unie. Deze bepalingen bevatten echter geen motivering waarom het aan de Raad zou toekomen om de berekening van de bijdragen in het kader van een uitvoeringsbevoegdheid nader te specificeren.

61.      Voorts hebben de verwijzingen naar de intergouvernementele overeenkomst, die zijn opgenomen in de overwegingen 19 en 20 van de GAM-verordening, alsook in artikel 1, derde alinea, en in de artikelen 67 en 77 van diezelfde verordening, uitsluitend betrekking op de overdracht van de op nationaal niveau geïnde middelen, op de opdeling van het GAF in nationale compartimenten en op de geleidelijke samenvoeging van de op nationaal niveau geïnde middelen die aan deze compartimenten zijn toegewezen. Zelfs indien wordt aangenomen dat deze overeenkomst een integrerend onderdeel vormt van het rechtskader dat de financiering en het gebruik van het GAF regelt, en dat zij de potentieel aanzienlijke gevolgen bevestigt die de uitvoeringsmaatregelen kunnen hebben voor de lidstaten en hun begroting, wordt daarin op geen enkele wijze vermeld waarom de Raad de desbetreffende uitvoeringsbevoegdheid zou moeten krijgen.

62.      Het is juist dat uit het voorgaande volgt dat de bepalingen waarop rekwirantes zich beroepen het belang van de vooraf te betalen bijdragen voor de stabiliteit van het financiële stelsel illustreren, evenals de potentieel aanzienlijke gevolgen die uitvoeringsmaatregelen kunnen hebben voor de lidstaten en hun begroting, alsmede voor de financiële stabiliteit van de Unie, de budgettaire soevereiniteit van de lidstaten, het belang van het voorkomen van verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten, of nog de noodzaak om bij de vaststelling van uitvoeringshandelingen ter regeling van de toepassing van de berekeningsmethode rekening te houden met het evenredigheidsbeginsel. Naar mijn mening kunnen zij echter niet in de plaats komen van of een oplossing bieden voor het ontbreken van een motivering waarin wordt uiteengezet waarom het noodzakelijk is de Raad een uitvoeringsbevoegdheid toe te kennen die specifiek betrekking heeft op de toepassing van de methode voor de berekening van de individuele bijdragen en de praktische modaliteiten voor het verbinden van instellingen aan in de gedelegeerde handelingen omschreven riscofactoren, zoals vastgelegd in artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening.

63.      Het gevoelige karakter van deze kwesties vormt evenmin een voldoende reden om de Raad op dit gebied uitvoeringsbevoegdheden toe te kennen, aangezien de Commissie eveneens kan worden gemachtigd om uitvoeringsmaatregelen vast te stellen in „bijzonder gevoelige sectoren”.(49)

64.      In de overwegingen 14 en 15 van uitvoeringsverordening 2015/81 wordt de specifieke financiële context uiteengezet waarin de bijdragen worden berekend, evenals de noodzaak om een aangepaste berekeningsmethode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen in te voeren die hiermee rekening houdt. Net als het Gerecht in punt 39 van de bestreden arresten ben ik van mening dat de verplichting om de toekenning van een uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad te motiveren, rust op de opsteller van de basishandeling. De Raad kan de toekenning van een dergelijke bevoegdheid in het uitvoeringsbesluit dus niet achteraf rechtvaardigen.

65.      De rechtspraak van het Hof waarnaar rekwirantes verwijzen, leidt naar mijn mening niet tot een andere conclusie.

66.      In de zaken die hebben geleid tot de arresten Commissie/Raad, National Iranian Oil Company/Raad en Fenix International, heeft het Hof weliswaar rekening gehouden met de context waarin de basishandeling, waarbij aan de Raad uitvoeringsbevoegdheid werd toegekend, is vastgesteld, maar heeft het zich systematisch gebaseerd op een uitdrukkelijk in de tekst opgenomen motivering, hetzij in de basishandeling zelf – zij het in algemene en beknopte bewoordingen –, hetzij in andere verordeningen, die het Hof beschouwde als onderdeel van een samenhangend geheel. Uit de lezing van de overwegingen en de desbetreffende bepalingen in de arresten Commissie/Raad en Fenix International bleek immers dat er sprake was van een uitdrukkelijke, zij het soms beknopte, motivering die de rechtvaardiging van het ten gunste van de Raad gemaakte uitvoeringsvoorbehoud duidelijk aangeeft.(50) Wat het arrest National Iranian Oil Company/Raad betreft, zij vastgesteld dat, aangezien de betrokken verordening aan de Raad dezelfde uitvoeringsbevoegdheid toekende als die welke hem reeds was toegekend in eerdere verordeningen, die in materiële zin in het verlengde daarvan lagen, de motivering waarmee de eerdere verordeningen uitdrukkelijk waren onderbouwd, de betrokken verordening impliciet maar toereikend kon rechtvaardigen.(51)

67.      Naar mijn mening is dat in de onderhavige zaak niet het geval. Zoals is aangegeven in punt 62 van deze conclusie, zijn de bepalingen waarnaar rekwirantes verwijzen bedoeld om de algemene context te schetsen waarin de GAM-verordening is vastgesteld, evenals het gevoelige gebied waarop de oprichting van het GAF betrekking heeft, maar niet om de toekenning van een uitvoeringsbevoegdheid te rechtvaardigen, zoals deze is vastgelegd in artikel 70, lid 7, van die verordening, die een specifiek karakter voor de Raad heeft. Overweging 114 beperkt zich ertoe te stellen dat de Raad de bevoegdheid „moet” hebben om de methode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen nader te bepalen, zonder echter te motiveren waarom dit zo zou zijn. De context van deze verordening volstaat niet om het volstrekte gebrek aan motivering te verhelpen. De toelichtingen die rekwirantes in hun stukken hebben gegeven en ter terechtzitting hebben gepresenteerd, hoe gedetailleerd en contextueel deze ook mogen zijn, worden niet vermeld in de tekst van de GAM-verordening en dit volstrekte gebrek aan motivering wordt in deze zaak niet gecompenseerd door het bestaan van een motivering in andere verordeningen, handelingen of overeenkomsten.

68.      Sommige rechtsgeleerden hebben aangevoerd dat het Hof tot nu toe een zekere coulance heeft getoond bij de toepassing van de verplichting om de toekenning van uitvoeringsbevoegdheid naar behoren te motiveren, door geen gedetailleerde motivering te eisen(52), maar ik ben er niet van overtuigd dat het Hof daarmee een vorm van automatisme heeft willen toestaan, waarbij de loutere vermelding van de noodzaak om uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad toe te kennen of de opmerking dat aldus „moet” gehandeld worden, in dit verband volstaat. Het Unierecht voorziet in een verplichting tot uitvoerige motivering, op grond waarvan de opsteller van de basishandeling een motivering moet opnemen in de handeling waarin uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad worden voorbehouden.(53)

69.      Moet een dergelijk standpunt als buitensporig formalistisch worden beschouwd, temeer in dit concrete geval, aangezien de instellingen van de Unie het eens zijn over de rol van de Raad op het betreffende gebied?(54) Ik ben daar niet van overtuigd.

70.      Een dergelijk standpunt lijkt mij ten eerste noodzakelijk om de naleving van de regels inzake de toewijzing van bevoegdheden op institutioneel vlak te waarborgen. In dit verband sluit ik mij aan bij de opmerkingen van advocaat-generaal Léger in de zaak Commissie/Raad, waarin hij stelt dat elke keer dat de Raad zich bevoegdheden voorbehoudt zonder dat aan het vereiste van een gedetailleerde motivering is voldaan, het institutioneel evenwicht in het kader van de toekenning en uitoefening van uitvoeringsbevoegdheden, zoals dit uit het Verdrag voortvloeit, in gevaar wordt gebracht. Het Hof moet er zich door middel van zijn controle van verzekeren dat het beginsel van de attributie van uitvoeringsbevoegdheden aan de Commissie niet van zijn inhoud en strekking wordt beroofd.(55)

71.      Ten tweede, zelfs indien ervan wordt uitgegaan dat het regelgevingskader waarvan uitvoeringsverordening 2015/81 deel uitmaakt, een geheel vormt waarvan de integriteit behouden moet blijven, kan niet worden uitgesloten dat het tegenovergestelde standpunt – dat zou berusten op een bijzonder soepele uitlegging van de eis van een uitvoerige motivering van de toekenning van uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad – gevolgen zou hebben die verder reiken dan de omstandigheden van de onderhavige zaak, en eveneens zou worden toegepast in een geval waarin een instelling van de Unie zich beroept op een gebrek aan motivering met betrekking tot de toekenning van een uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad en op een schending van de institutionele prerogatieven van de Commissie en het Parlement.

72.      Het volstaat niet dat alle instellingen van de Unie die aan het wetgevingsproces van de GAM-verordening hebben deelgenomen, op de een of andere manier op de hoogte waren van de motieven voor de toekenning van de betrokken uitvoeringsbevoegdheden, om te kunnen concluderen dat deze toekenning gemotiveerd is. In ieder geval blijkt uit het wetgevingsproces, in tegenstelling tot wat de Raad ter terechtzitting heeft gesuggereerd, niet dat vanaf het begin was overwogen om de bevoegdheid om de berekeningsmethode voor de individuele bijdragen nader te bepalen, aan de Raad toe te kennen. Artikel 66, lid 3, onder a), van het door de Commissie ingediende voorstel voor de GAM-verordening bepaalde immers dat de vooraf te betalen bijdragen die verschuldigd zijn ter financiering van het GAF, zouden worden berekend volgens een door de Commissie in gedelegeerde handelingen uitgewerkte methode.

73.      Ik ben dan ook van mening dat het Gerecht in wezen, in de punten 38, 42 en 43 van de bestreden arresten, geen blijk heeft gegeven van onjuiste rechtsopvattingen door te oordelen dat de toekenning van de betrokken uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad niet naar behoren was gemotiveerd in de zin van artikel 291, lid 2, VWEU.

74.      Uit een en ander volgt dat het eerste middel volgens mij ongegrond moet worden verklaard.

75.      Voor het geval het Hof dit voorstel niet zou volgen, en in het belang van een goede rechtsbedeling, moeten thans de argumenten van rekwirantes worden onderzocht die zijn ontleend aan onjuiste rechtsopvattingen waarvan het Gerecht blijk heeft gegeven door te oordelen dat de Raad de grenzen van de betrokken uitvoeringsbevoegdheid heeft overschreden.

B.      Tweede middel

1.      Argumenten van de GAR en de instellingen van de Unie

76.      Rekwirantes zijn in wezen van mening dat het Gerecht blijk heeft gegeven van verschillende onjuiste rechtsopvattingen bij zijn oordeel dat de Raad, door artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 vast te stellen, de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden die hem krachtens artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening zijn toegekend, heeft overschreden.

77.      In de eerste plaats voert de Raad aan dat het Hof in de arresten van 15 oktober 2014, Parlement/Commissie(56) en Fenix International, drie voorwaarden heeft geformuleerd voor de toetsing van de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden die voortvloeien uit artikel 291, lid 2, VWEU, namelijk dat de vastgestelde uitvoeringsmaatregelen in overeenstemming zijn met de essentiële algemene doelstellingen van de basiswetgevingshandeling, dat zij noodzakelijk of nuttig zijn om de eenvormige uitvoering van die handeling te bevorderen, en dat zij die handeling op geen enkele wijze wijzigen of aanvullen. De vraag of artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 enkel de normatieve inhoud van de GAM-verordening nader bepaalt, vereist dus een gestructureerd onderzoek van deze drie cumulatieve voorwaarden en het Gerecht heeft zijn onderzoek in de punten 52 tot en met 54 van de bestreden arresten ten onrechte beperkt tot de derde van die voorwaarden.

78.      In de tweede plaats betogen rekwirantes dat het Gerecht in de punten 63 tot en met 67, 71, 72 en 85 van die arresten ten onrechte heeft geoordeeld dat artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 de leden 1 en 2 van artikel 70 van de GAM-verordening, waarnaar lid 7 van deze bepaling verwijst, „aanvult”, hetgeen blijkt uit het onderzoek van alle drie bovengenoemde voorwaarden. Wanneer de toekenning van uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad wordt uitgelegd in de context ervan, maakt deze het niet alleen mogelijk om de aangepaste berekeningsmethode van artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 vast te stellen, maar vereist zij dit zelfs om de GAM-verordening eenvormig uit te voeren, zonder deze aan te vullen of te wijzigen, anders dan het Gerecht in de punten 78 en 79 van die arresten heeft aangegeven.

79.      In dit verband beroepen rekwirantes zich ten eerste op de uitdrukkelijk in artikel 70, lid 2, onder b), van de GAM-verordening vermelde noodzaak om de voor risico’s aangepaste bijdrage te baseren op de criteria van artikel 103, lid 7, van de BRRD, waaronder meer in het bijzonder de criteria die zijn uiteengezet onder c) en g) van die bepaling, te weten de „financiële toestand van de instelling” en het belang van elke instelling „voor de stabiliteit van het financiële stelsel of de economie van een of meer lidstaten of van de Unie”, en om rekening te houden met het evenredigheidsbeginsel, zonder verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten te creëren. Volgens rekwirantes houden dergelijke vereisten, gelet op de gevolgen die de methode voor de berekening van de bijdragen kan hebben voor de nationale banksectoren, in dat het risicoprofiel van de instellingen tijdens een overgangsperiode wordt bepaald aan de hand van zowel de lidstaat waar de instelling is gevestigd als de bankenunie in haar geheel.

80.      De onderlinge samenhang tussen artikel 70 van de GAM-verordening en artikel 103 van de BRRD biedt des te meer een rechtvaardiging voor de invoering van de aangepaste berekeningsmethode, anders dan het Gerecht in de punten 75 en 76 van de bestreden arresten heeft geoordeeld. De regels voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen die deze bepalingen in vergelijkbare bewoordingen stellen, en de verwijzing van eerstgenoemde bepaling naar de tweede, impliceren immers dat de berekening van de vooraf te betalen bijdragen overeenkomstig die verordening nauw verband houdt met de berekening van de vooraf te betalen bijdragen waarin is voorzien in de BRRD. Dit geldt des te meer omdat artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening in wezen bepaalt dat de uitvoeringsbevoegdheid van de Raad moet worden uitgeoefend in het kader van gedelegeerde verordening 2015/63. Deze laatste verwijst naar artikel 103, leden 1 en 2, van de BRRD, en dus naar een methode voor de berekening van de individuele bijdragen die vereist dat rekening wordt gehouden met de gegevens van instellingen waaraan op nationale basis vergunning is verleend.

81.      Ten tweede is de geleidelijke overgang van de bij de BRRD ingevoerde berekeningsmethode naar de bij de GAM-verordening ingevoerde berekeningsmethode, zoals voorgeschreven door de aangepaste berekeningsmethode, noodzakelijk of nuttig om de eenvormige toepassing van de bijdragen aan het GAF in de initiële periode – die wordt gekenmerkt door de overgang van een uit de BRRD voortvloeiend financieringsstelsel naar de geleidelijke toepassing van die verordening – te vergemakkelijken. Deze noodzaak van een overgangsperiode blijkt niet alleen uit de overwegingen 14 en 15 van uitvoeringsverordening 2015/81, uit het voorstel van de Commissie voor een uitvoeringsverordening(57) en uit het advies van de Juridische Dienst van de Raad(58), maar ook uit de intergouvernementele overeenkomst. De GAM-verordening heeft immers tot doel, zoals blijkt uit de artikelen 67 en 77 van die verordening, te zorgen voor samenhang tussen de ontvangsten van het GAF in de vorm van jaarlijkse bijdragen en de in die overeenkomst vastgestelde nationale compartimenten, anders dan het Gerecht in de punten 80 tot en met 82 van de bestreden arresten heeft geoordeeld. De aangepaste berekeningsmethode waarborgt dat de berekening van de bijdragen in overeenstemming is met het tempo van de mutualisatie van de nationale compartimenten van het GAF tijdens de initiële periode.

82.      Ter terechtzitting hebben rekwirantes gepreciseerd dat de aangepaste berekeningsmethode het mogelijk heeft gemaakt de risicofactoren voor de berekening van de bijdragen te koppelen aan het gebruik van die bijdragen in geval van afwikkeling. Aangezien de nationale compartimenten binnen het GAF immers bij voorrang aan het begin van de initiële periode ter beschikking worden gesteld, zou deze methode tot gevolg hebben dat de daadwerkelijke capaciteit voor de financiering van een afwikkeling wordt gekoppeld aan het betrokken nationale compartiment, waarvan de omvang en de financiële capaciteit aanzienlijk kunnen verschillen tussen de deelnemende lidstaten. Zonder deze aanpassing zouden de instellingen aan het GAF hebben bijgedragen alsof zij reeds volledig waren gemutualiseerd, terwijl de toegang tot middelen bij afwikkeling grotendeels afhankelijk bleef van de omvang van hun respectieve nationale compartimenten.

83.      Bijgevolg vormt artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 geen aanvulling op of een wijziging van de GAM-verordening, maar bevat het enkel nadere preciseringen over de toepassing van de methode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen waarin artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening voorziet.

84.      Ten slotte voegt de GAR daaraan toe dat het Gerecht ten onrechte geen rekening heeft gehouden met het overgangskarakter van de aangepaste berekeningsmethode, die enkel tussen 2016 en 2022 is toegepast. In zijn arrest van 20 december 2023, Landesbank Baden-Württemberg/GAR(59), heeft het Gerecht in verband met een gedelegeerde handeling van de Commissie bevestigd dat de overgangsbepalingen niet leiden tot een wijziging van de basishandeling, maar bepalen hoe die handeling moet worden toegepast. Deze beginselen moeten in deze zaak van toepassing zijn.

85.      Het Parlement stelt dat uit de toetsing van de eerste twee voorwaarden, die betrekking hebben op de inachtneming van de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden zoals uiteengezet in het arrest Fenix International, blijkt dat ook aan de derde van deze voorwaarden is voldaan. Het voert in dit verband soortgelijke argumenten aan als die welke door de Raad zijn aangevoerd.

86.      De Commissie is van mening dat uit de GAM-verordening blijkt dat deze, naast haar eigen bepalingen, ook de toepassing van de bepalingen van de BRRD voorschrijft, en benadrukt het fundamentele belang van de intergouvernementele overeenkomst. Artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 strekt ertoe duidelijkheid te verschaffen over het verband en de wisselwerking tussen de nationale component van de vooraf te betalen bijdragen, waarvan de berekening is vastgelegd in de BRRD, en de gemutualiseerde component van die bijdragen, waarvan de berekening is vastgelegd in de GAM-verordening. Het houdt rekening met de geleidelijke afschaffing van de component van de op nationaal niveau berekende bijdragen overeenkomstig die overeenkomst, en met de daaruit voortvloeiende geleidelijke verhoging van de component van de op het niveau van de bankenunie berekende bijdragen, waarbij dezelfde methode voor de aanpassing aan het risicoprofiel wordt toegepast, namelijk die van gedelegeerde verordening 2015/63.

2.      Argumenten van de kredietinstellingen

87.      Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank voeren aan dat de grieven van de Raad, waarin het Gerecht wordt verweten dat het de eerste twee voorwaarden met betrekking tot de naleving van de in het arrest Fenix International vastgestelde grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden niet heeft onderzocht, niet-ontvankelijk zijn. Aangezien de drie voorwaarden cumulatief zijn, is het voldoende om aan te voeren dat één ervan niet is nageleefd, wat hier het geval is, aangezien in het bij het Gerecht ingestelde beroep tot nietigverklaring alleen de voorwaarde dat de vastgestelde uitvoeringsmaatregelen de GAM-verordening niet kunnen wijzigen of aanvullen, werd aangevoerd.

88.      Hieruit volgt dat de argumenten van rekwirantes waarin wordt uiteengezet waarom de aangepaste berekeningsmethode noodzakelijk was en de algemene hoofddoelstellingen van de GAM-verordening eerbiedigt, niet doorslaggevend zijn. Hoewel Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank erkennen dat de taak van de Raad erin kan bestaan bepalingen vast te stellen om verstoringen tussen de structuren van de banksector te voorkomen, zijn zij in dit verband van mening dat uit de argumenten van rekwirantes niet duidelijk blijkt welke verstoringen door middel van de aangepaste berekeningsmethode zijn voorkomen en dat de Raad in ieder geval zijn uitvoeringsbevoegdheden hiervoor niet mag overschrijden.

89.      Wat de vermeende onderlinge samenhang tussen artikel 70 van de GAM-verordening en artikel 103 van de BRRD betreft, betogen Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank dat alleen lid 7 van laatstgenoemde bepaling in artikel 70 van die verordening wordt vermeld. De Uniewetgever heeft bepaalde elementen van de BRRD dus uitdrukkelijk in de GAM-verordening opgenomen, namelijk de noodzaak om bij de berekening van de bijdragen rekening te houden met de in de BRRD vastgestelde risico-indicatoren. Hij heeft echter niet voorzien in de toepassing van de volledige methode voor de berekening van de BRRD, noch in de geleidelijke overgang van de berekening op basis van de BRRD naar de berekening op basis van die verordening.

90.      Overigens bestaat er een verschil tussen, enerzijds, de mutualisatie van de nationale compartimenten van het GAF en de voorwaarden voor een beroep op dit fonds, zoals vastgelegd in de intergouvernementele overeenkomst en in de artikelen 67 en 77 van de GAM-verordening, en de aanpassing van de berekeningsmethode voor de bijdragen in die zin dat deze in overeenstemming is met het tempo van de mutualisatie van de nationale compartimenten van het GAF tijdens de initiële periode, anderzijds, waar de wetgever van de Unie nooit melding van heeft gemaakt. Noch de door de Raad uit te voeren bepalingen, te weten artikel 70, leden 1 tot en met 3, van deze verordening, noch de norm die hem uitvoeringsbevoegdheden toekent, te weten artikel 70, lid 7, van die verordening, verwijzen naar die overeenkomst. Uit de intergouvernementele overeenkomst blijkt evenmin dat de overgedragen bijdragen moeten worden berekend volgens een gecombineerde berekeningsmethode op basis van de BRRD en de GAM-verordening.

91.      Ten slotte betwisten Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank de relevantie van het arrest van 20 december 2023, Landesbank Baden-Württemberg/GAR(60), omdat er geen sprake is van een uitvoeringsverordening, maar van een gedelegeerde verordening, in het kader waarvan de Commissie overeenkomstig artikel 290, lid 1, VWEU bevoegd is om bepaalde niet-essentiële onderdelen van de basiswetgevingshandeling aan te vullen of te wijzigen.

92.      Ter terechtzitting voerde de Bundesverband deutscher Banken in hoofdzaak aan dat de aangepaste berekeningsmethode noch verenigbaar was met de algemene doelstellingen van de GAM-verordening, noch noodzakelijk was om de bijdragen van de instellingen op basis van hun risicoprofiel te berekenen, in overeenstemming met het evenredigheidsbeginsel. Zij voegde hier in wezen aan toe dat uit de beleidsdoelstelling die met de invoering van een dergelijke berekeningsmethode wordt nagestreefd, duidelijk blijkt dat de Raad de in artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening vastgestelde grenzen heeft overschreden.

3.      Beoordeling

93.      Om te beginnen merk ik op dat, zoals het Gerecht terecht in punt 53 van de bestreden arresten heeft opgemerkt, artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening – dat de Raad uitvoeringsbevoegdheid toekent – weliswaar de voorwaarden voor de tenuitvoerlegging van de leden 1 tot en met 3 van die bepaling vermeldt, maar dat artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 niet strekt tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitvoering van artikel 70, lid 3, van de GAM-verordening betreffende onherroepelijke betalingsverplichtingen. Lid 3 is derhalve in deze zaak niet relevant en ik zal mijn onderzoek dan ook toespitsen op de betrokken uitvoeringsbevoegdheid die aan de Raad is toegekend bij artikel 70, lid 7, van die verordening, voor zover daarin wordt verwezen naar de leden 1 en 2 van dat artikel.

94.      In het kader van deze analyse zal ik in de eerste plaats ingaan op de grieven van rekwirantes die zijn gebaseerd op de onjuiste rechtsopvattingen van het Gerecht, in die zin dat het Gerecht heeft nagelaten op gestructureerde wijze te onderzoeken of in de onderhavige zaak was voldaan aan de eerste twee voorwaarden voor de beperkingen van de uitvoeringsbevoegdheden, zoals vastgelegd in de rechtspraak van het Hof. In de tweede plaats zal ik ingaan op de grieven die zijn gebaseerd op de onjuiste rechtsopvattingen waarvan het Gerecht blijk heeft gegeven bij zijn oordeel dat artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 de methode voor de berekening van de bijdragen, zoals die voortvloeit uit artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening, wijzigt.

a)      Toetsing van cumulatieve voorwaarden

95.      Volgens de rechtspraak van het Hof, die het Gerecht in punt 49 van de bestreden arresten in wezen in herinnering heeft gebracht, moet de Raad, wanneer aan hem uitvoeringsbevoegdheden worden toegekend op grond van artikel 291, lid 2, VWEU, de inhoud van de betrokken wetgevingshandeling nader bepalen teneinde de uitvoering ervan in alle lidstaten volgens eenvormige voorwaarden te verzekeren. Zo moeten de bepalingen van een door de Commissie vastgestelde uitvoeringshandeling, ten eerste, de algemene hoofddoelen eerbiedigen die worden nagestreefd door de wetgevingshandeling die deze bepalingen nader dienen te bepalen, en, ten tweede, noodzakelijk of nuttig zijn voor de eenvormige uitvoering ervan, zonder dat zij deze aanvullen of wijzigen, zelfs niet wat de niet-essentiële onderdelen ervan betreft.(61) Om de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden in acht te nemen, moet dus aan een reeks van drie cumulatieve voorwaarden worden voldaan.

96.      In dit geval heeft het Gerecht, na de uit het arrest Fenix International voortvloeiende vereisten in herinnering te hebben gebracht, in punt 52 van de bestreden arresten zijn onderzoek beperkt tot de vraag of artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 voldeed aan de voorwaarde dat het de GAM-verordening niet mag aanvullen of wijzigen.

97.      Naar mijn mening bevat een dergelijke analyse geen onjuiste rechtsopvattingen.

98.      Hoewel het Hof in de zaken die hebben geleid tot de arresten van 15 oktober 2014, Parlement/Commissie(62) en Fenix International, heeft onderzocht of de betrokken bepalingen voldeden aan de drie voorwaarden met betrekking tot de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden, moet worden vastgesteld dat de gestructureerde analyse die het Hof heeft gevolgd, erop gericht was de argumenten te verwerpen waarin werd aangevoerd dat dit niet het geval was, wat inhield dat de Raad de hem toegekende uitvoeringsbevoegdheden niet had overschreden. Uit deze rechtspraak van het Hof kan echter niet worden afgeleid dat de Unierechter verplicht is om deze drie voorwaarden in een bepaalde volgorde te onderzoeken, noch dat het noodzakelijk is om alle voorwaarden te onderzoeken wanneer aan een van die voorwaarden niet is voldaan. Aangezien aan deze drie voorwaarden cumulatief moet zijn voldaan, hetgeen partijen niet betwisten, volstaat het feit dat aan één ervan niet is voldaan immers om te concluderen dat de Raad de hem op grond van artikel 291, lid 2, VWEU verleende uitvoeringsbevoegdheid heeft overschreden.(63)

99.      Bovendien kan niet worden gesteld dat de naleving van de eerste twee voorwaarden automatisch de naleving van de derde voorwaarde meebrengt, hetgeen de Raad ter terechtzitting heeft erkend. Zelfs indien wordt geoordeeld dat artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 noodzakelijk of nuttig is voor de uitvoering van de GAM-verordening of zelfs de algemene hoofddoelstellingen van deze verordening eerbiedigt, neemt dit dus niet weg dat, voor zover niet is voldaan aan de voorwaarde inzake het verbod om de inhoud van de GAM-verordening aan te vullen of te wijzigen, de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden niet in acht zijn genomen.

100. Het Gerecht heeft zich naar mijn mening dan ook terecht – zonder blijk te geven van onjuiste rechtsopvattingen – beperkt tot het onderzoek van de voorwaarde op grond waarvan artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 de GAM-verordening niet kon aanvullen of wijzigen, zonder vooraf de argumenten van de instellingen van de Unie te hebben onderzocht waarmee zij wilden aantonen dat deze bepaling in overeenstemming was met de essentiële algemene doelstellingen van die verordening en noodzakelijk of nuttig was voor de eenvormige uitvoering ervan.

101. Aangezien het Gerecht op basis van dit onderzoek tot de slotsom is gekomen dat niet aan deze voorwaarde was voldaan, was het niet verplicht om de twee andere voorwaarden voor de grenzen van de uitvoeringsbevoegdheden te onderzoeken, zodat de argumenten van de Raad in dit verband ongegrond moeten worden verklaard.

b)      Vraag of artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 het verbod naleeft om de inhoud van de GAM-verordening aan te vullen of te wijzigen

102. Anders dan de gedelegeerde bevoegdheid die de Uniewetgever krachtens artikel 290, lid 1, VWEU bij een wetgevingshandeling aan de Commissie kan toekennen om haar in staat te stellen regels vast te stellen ter aanvulling of wijziging van niet-essentiële onderdelen van de handeling(64), omvatten de krachtens artikel 291, lid 2, VWEU aan de Commissie of de Raad verleende uitvoeringsbevoegdheden in wezen de bevoegdheid om maatregelen vast te stellen die noodzakelijk of nuttig zijn voor de eenvormige uitvoering van de bepalingen van de wetgevingshandeling op grond waarvan zij zijn vastgesteld, en die zich beperken tot het nader bepalen van de inhoud ervan, met inachtneming van de algemene hoofddoelen die met die handeling worden nagestreefd, zonder deze te wijzigen of aan te vullen, wat de essentiële of niet-essentiële onderdelen ervan betreft(65), en voor zover de aldus vastgestelde uitvoeringsmaatregelen niet in strijd zijn met die wetgevingshandeling.(66)

103. In het bijzonder heeft het Hof geoordeeld dat een uitvoeringsmaatregel ertoe beperkt is de bepalingen van de betrokken wetgevingshandeling nader te omschrijven wanneer er louter mee wordt beoogd, in het algemeen of in bepaalde specifieke gevallen, de draagwijdte van die bepalingen te verduidelijken of de toepassingsmodaliteiten ervan vast te stellen, op voorwaarde evenwel dat die maatregel elke tegenstrijdigheid met de doelstellingen van die bepalingen vermijdt en op geen enkele wijze de normatieve inhoud of de werkingssfeer van die handeling wijzigt.(67)

104. In dit verband hebben het Parlement en de Raad aan de Raad, overeenkomstig de bewoordingen van artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening, de bevoegdheid toegekend om, in het kader van de in lid 6 van die bepaling bedoelde gedelegeerde handelingen, uitvoeringshandelingen vast te stellen ter vaststelling van de voorwaarden voor de tenuitvoerlegging van de leden 1 en 2 van die bepaling, met name wat betreft de toepassing van de methode voor de berekening van individuele bijdragen en de praktische modaliteiten voor het toewijzen van de in die gedelegeerde handelingen omschreven risicofactoren aan de instellingen. In het kader van deze uitvoeringsbevoegdheid heeft de Raad uitvoeringsverordening 2015/81 vastgesteld, waarvan artikel 8, lid 1, in casu ter discussie staat.

105. Vastgesteld moet worden dat artikel 70, lid 1, van de GAM-verordening bepaalt dat de individuele bijdrage van elke instelling ten minste jaarlijks wordt geïnd en wordt berekend volgens de verhouding tussen het bedrag van haar nettopassief en het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan op de grondgebieden van alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend. In lid 2, tweede alinea, onder a) en b), van deze bepaling wordt daarentegen bepaald dat de berekening van de door elke instelling vooraf te betalen bijdrage gebaseerd is op, ten eerste, een forfaitaire bijdrage op basis van de verhouding tussen het bedrag van het nettopassief van de instelling en het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan op de grondgebieden van de deelnemende lidstaten vergunning is verleend, en, ten tweede, een voor risico’s aangepaste bijdrage op basis van de criteria in artikel 103, lid 7, van de BRRD, rekening houdend met het evenredigheidsbeginsel, zonder verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten te creëren.

106. Het is nuttig te verduidelijken dat de forfaitaire bijdrage en de voor risico’s aangepaste bijdrage weliswaar kunnen worden beschouwd als twee afzonderlijke onderdelen van de berekening van de jaarlijkse bijdragen, maar dat zij nauw met elkaar verbonden zijn. Voor instellingen zoals die waarop de onderhavige zaken betrekking hebben, wordt de voor risico’s aangepaste bijdrage namelijk berekend door rekening te houden met het bedrag van de vaste bijdrage van elke instelling en dit aan te passen aan het risicoprofiel van die instelling.(68) De aanpassing van de bijdrage aan het risicoprofiel van een instelling berust op een vergelijking van de mate waarin die instelling ten opzichte van de andere betrokken instellingen is blootgesteld aan de relevante risicofactoren.(69)

107. Uit de bewoordingen van artikel 70, lid 2, tweede alinea, onder a), van de GAM-verordening blijkt dus dat de vaste bijdrage, die wordt gebruikt om het bedrag van de voor risico’s aangepaste bijdrage te bepalen, elk jaar wordt berekend op basis van de verhouding tussen het bedrag van het nettopassief van de betrokken instelling en het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan „op de grondgebieden van de deelnemende lidstaten” vergunning is verleend. Evenzo verwijst lid 1 van deze bepaling voor de berekening van de individuele bijdragen naar het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan „op de grondgebieden van alle deelnemende lidstaten” vergunning is verleend.

108. Zoals het Gerecht in de punten 61 en 62 van de bestreden arresten in wezen heeft opgemerkt, vormt het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan op het grondgebied van de deelnemende lidstaten vergunning is verleend, overeenkomstig de bewoordingen van artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening dus de passende gegevensbasis waarmee rekening moet worden gehouden bij de vaststelling van het bedrag van de forfaitaire bijdrage, die als basis zal dienen voor de berekening van de voor risico’s aangepaste bijdrage. Deze bepalingen maken overigens geen onderscheid tussen een berekeningsmethode die tijdens of na de initiële periode zou worden toegepast.

109. Artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening vermeldt dus niet uitdrukkelijk dat in de initiële periode voor de berekening van een dalend percentage van de bijdragen rekening moet worden gehouden met de gegevens van de bankinstellingen die overeenkomstig artikel 103, lid 2, van de BRRD op basis van een nationale grondslag zijn verzameld. Ik leid hieruit af dat niets in de tekst van die bepaling uitdrukkelijk de conclusie wettigt dat de daarin opgenomen methode voor de berekening van de vooraf te betalen bijdragen aldus kon worden uitgelegd dat zij gedeeltelijk en tijdelijk een andere gegevensbasis dan de Uniegrondslag omvatte.

110. Niettemin moet worden vastgesteld dat de aangepaste berekeningsmethode erin voorzag dat een deel van de vooraf te betalen bijdragen zou worden berekend op basis van de nationale grondslag, zoals het Gerecht in de punten 58 tot en met 60 en 63 tot en met 65 van de bestreden arresten heeft opgemerkt. Zo bepaalt artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 dat elk jaar van de initiële periode een dalend deel van de jaarlijkse bijdragen wordt berekend overeenkomstig artikel 103 van de BRRD en artikel 4 van gedelegeerde verordening 2015/63, te weten rekening houdend met het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan op het grondgebied van de deelnemende lidstaat vergunning is verleend (dus een nationale grondslag), terwijl een toenemend deel van de bijdragen wordt berekend overeenkomstig de artikelen 69 en 70 van de GAM-verordening en artikel 4 van uitvoeringsverordening 2015/81, te weten rekening houdend met het totaalbedrag van het nettopassief van alle instellingen waaraan op het grondgebied van alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend (dus een Uniegrondslag). De aangepaste berekeningsmethode houdt dus in dat de gegevens waarmee rekening wordt gehouden bij de berekening van een deel van de bijdragen, op basis van een nationale grondslag worden verzameld, terwijl zij voor het andere deel op basis van een Uniegrondslag worden verzameld. Daarmee is de Raad wezenlijk afgeweken van de specifieke bewoordingen van artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening.

111. Rekwirantes zijn niettemin in wezen van mening dat de afnemende inaanmerkingneming van de op basis van de nationale grondslag verzamelde gegevens, zoals bedoeld in artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81, rechtsgeldig is gebaseerd op de GAM-verordening, aangezien er een onderlinge samenhang bestaat tussen artikel 70 van deze verordening en artikel 103 van de BRRD alsook gedelegeerde verordening 2015/63. Meer in het bijzonder kon het risicoprofiel van de instellingen, met name de risico-indicatoren „de financiële positie van de instelling” en „het belang van de instelling voor de stabiliteit van het financiële stelsel of de economie van een of meer lidstaten of van de Unie” in artikel 103, lid 7, onder c) en g), van de BRRD, worden beïnvloed door de geleidelijk toenemende mutualisatie van de nationale compartimenten in geval van een beroep op het GAF, zoals bepaald in de intergouvernementele overeenkomst. Met deze context moest op passende wijze rekening worden gehouden om het evenredigheidsbeginsel in acht te nemen en geen verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten te creëren, zoals bepaald in artikel 70, lid 2, onder b), van de GAM-verordening. De aangepaste berekeningsmethode beantwoordt aan al deze doelstellingen, hetgeen uitdrukkelijk blijkt uit de overwegingen 14 en 15 van uitvoeringsverordening 2015/81.

112. Voor zover deze argumenten aldus worden opgevat dat de aangepaste berekeningsmethode noodzakelijk was voor de uitvoering van de GAM-verordening en in overeenstemming was met de algemene hoofddoelstellingen van deze verordening, herinner ik eraan dat, zoals blijkt uit punt 99 van deze conclusie, een dergelijke vaststelling de Raad niet kan machtigen om het verbod om de inhoud van die verordening aan te vullen of te wijzigen, te schenden.

113. Indien met deze argumenten daarentegen wordt betoogd dat de verwijzing in artikel 70 van de GAM-verordening naar de risico-indicatoren van artikel 103, lid 7, van de BRRD en van gedelegeerde verordening 2015/63, alsook de verwijzing naar het evenredigheidsbeginsel en de te vermijden verstoringen tussen de structuren van de banksector, de mogelijkheid omvatten om bij de berekening van de vooraf te betalen bijdragen rekening te houden met gegevens die op basis van de nationale grondslag zijn verzameld, ben ik van mening dat dit op zijn minst duidelijk moet blijken uit de tekstonderdelen van de GAM-verordening, die de basiswetgevingshandeling vormt.(70)

114. In dit verband moet in de eerste plaats worden vastgesteld dat artikel 70, lid 2, onder b), van de GAM-verordening bepaalt dat de voor risico’s aangepaste bijdrage is gebaseerd op de criteria van artikel 103, lid 7, van de BRRD. Evenzo legt artikel 70, lid 7, van die verordening, door te verwijzen naar lid 6 van deze bepaling, dat voorziet in de toepassing van „door de Commissie vastgestelde gedelegeerde handelingen waarin het begrip ,aanpassen van de bijdragen aan het risicoprofiel van de instellingen’ nader wordt omschreven”, een uitdrukkelijk verband met artikel 103, lid 7, van de BRRD en met gedelegeerde verordening 2015/63. Er zijn dus bepaalde gelijkenissen tussen de methode voor de berekening van de individuele bijdragen die is ingevoerd bij de GAM-verordening en die van de BRRD.

115. Elk van deze berekeningsmethoden gaat namelijk uit van het nettopassief van de betrokken instelling en vereist dat een forfaitaire bijdrage in de zin van de GAM-verordening(71) of een jaarlijkse basisbijdrage in de zin van de BRRD(72) wordt aangepast aan het risicoprofiel van die instelling. Daartoe moet rekening worden gehouden met de in artikel 103, lid 7, van de BRRD vastgestelde risico-indicatoren en moet de passende aanpassingsmethode worden toegepast, zoals is gespecificeerd in gedelegeerde verordening 2015/63.

116. Zo vermeldt artikel 103, lid 7, van de BRRD de acht elementen waarmee de Commissie rekening moet houden bij de vaststelling van de gedelegeerde handeling om het begrip „aanpassen van de bijdragen aan het risicoprofiel van de instellingen” te verduidelijken, en worden in gedelegeerde verordening 2015/63 de in het kader van die aanpassing toe te passen beginselen uiteengezet en concreet toegepast. Deze laatste verordening stelt de precieze berekeningsmethode vast die in de praktijk wordt gebruikt om het bedrag van de vooraf te betalen bijdragen van de instellingen te bepalen op basis van de aanpassing aan hun risicoprofiel, beschrijft de verschillende stappen van deze berekeningsmethode en vermeldt de wiskundige formules die door de GAR of de nationale afwikkelingsautoriteiten moeten worden toegepast.(73) Gedelegeerde verordening 2015/63 heeft derhalve tot doel te zorgen voor een eenvormige uitlegging van de criteria die zijn vastgelegd in artikel 103, lid 7, van de BRRD, zodat de vaststelling van de risico-indicatoren van instellingen met het oog op de berekening van hun individuele bijdragen in de hele Unie op vergelijkbare wijze plaatsvindt, zowel in het kader van het door de BRRD ingestelde systeem als in dat van de GAM-verordening.(74)

117. De twee berekeningsmethoden verschillen daarentegen van elkaar wat betreft de gegevensbasis waarmee rekening moet worden gehouden bij de vaststelling van de jaarlijkse bijdragen. In tegenstelling tot de gegevensbasis die als grondslag dient voor de berekeningsmethode van de BRRD, die uitsluitend bestaat uit gegevens van bankinstellingen die op basis van een nationale grondslag zijn verzameld, wordt in artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening alleen de Uniegrondslag uitdrukkelijk genoemd.

118. Zoals het Gerecht in punt 75 van de bestreden arresten heeft vastgesteld, wordt in artikel 103, lid 7, van de BRRD, de enige bepaling van die richtlijn waarnaar uitdrukkelijk wordt verwezen in artikel 70 van de GAM-verordening, geenszins verwezen naar de nationale grondslag die als gegevensbasis dient voor de in artikel 103, lid 2, van die richtlijn vastgestelde methode voor de berekening van de bijdragen. Uit gedelegeerde verordening 2015/63 blijkt evenmin dat de GAR, wanneer hij in het kader van de GAM-verordening als afwikkelingsautoriteit optreedt, zich voor de berekening van een variabel percentage van de vooraf te betalen bijdragen moet baseren op een dergelijke nationale grondslag. Bovendien wordt in overweging 109 van die verordening weliswaar gepreciseerd dat „[o]m een eerlijke berekening van de bijdragen te waarborgen en het ontplooien te stimuleren van activiteiten volgens een model dat minder risico’s meebrengt, [...] bij de bepaling van de bijdragen aan het [GAF] rekening [dient] te worden gehouden met de mate van risico die de kredietinstelling aangaat overeenkomstig [de BRRD] en met de ter uitvoering daarvan vastgestelde gedelegeerde handelingen”(75), maar wordt ook daarin niet vastgesteld dat het noodzakelijk is om een afnemend deel van de bijdragen te berekenen op basis van gegevens die op basis van een nationale grondslag zijn verzameld.

119. Ik sta des te meer versteld van het argument dat de verwijzing in artikel 70 van de GAM-verordening naar artikel 103, lid 7, van de BRRD en naar gedelegeerde verordening 2015/63 de Raad zou hebben gemachtigd om de aangepaste berekeningsmethode vast te stellen, aangezien een dergelijk argument aan artikel 70 van de GAM-verordening een dubbele betekenis geeft die mij tegenstrijdig lijkt.

120. Ten eerste moet artikel 70 van de GAM-verordening volgens rekwirantes immers aldus worden opgevat dat het impliciet ziet op de inaanmerkingneming van een toenemend percentage van de op basis van een Uniegrondslag verzamelde gegevens en van een dalend percentage van de op basis van een nationale grondslag verzamelde gegevens. Ten tweede wordt ditzelfde artikel overeenkomstig de tekst zelf van uitvoeringsverordening 2015/81 opgevat als een verwijzing naar een berekeningsmethode waarbij alleen rekening wordt gehouden met gegevens die zijn verzameld op basis van een Uniegrondslag. Zo bepaalt artikel 8, lid 1, onder a) tot en met h), van die uitvoeringsverordening dat een stijgend percentage van de jaarlijkse bijdragen zal worden berekend „overeenkomstig de artikelen 69 en 70 van [de GAM-verordening] en artikel 4 [van deze uitvoeringsverordening]” en dat „in het achtste jaar van de initiële periode [...] voor die instellingen [geldt] dat 100 % van hun jaarlijkse bijdragen overeenkomstig de artikelen 69 en 70 van [de GAM-verordening] en artikel 4 [van deze uitvoeringsverordening] wordt berekend”. Volgens de bewoordingen van dit artikel 4 moet de berekeningsmethode echter in overeenstemming zijn met artikel 70 van de GAM-verordening en met „de methode die in gedelegeerde verordening [2015/63] is omschreven”.(76) Deze bepalingen zijn door alle partijen uitgelegd in die zin dat, in toenemende mate gedurende de initiële periode, tot 100 % in het laatste jaar daarvan, uitsluitend de op basis van een Uniegrondslag verzamelde gegevens als grondslag dienen voor de berekening van de jaarlijkse bijdragen. Hieruit volgt dus in de eerste plaats dat de loutere verwijzing naar gedelegeerde verordening 2015/63 niet aldus kan worden opgevat dat zij impliciet inhoudt dat wordt verwezen naar de berekeningsmethode van de BRRD en naar het gebruik van op nationale grondslag verzamelde gegevens, en in de tweede plaats dat de in artikel 70 van de GAM-verordening vastgestelde berekeningsmethode enkel voorziet in het gebruik van op basis van een Uniegrondslag verzamelde gegevens van instellingen waaraan vergunning is verleend.

121. Hetzelfde geldt naar mijn mening voor het argument van rekwirantes dat de inaanmerkingneming van de risico-indicatoren van artikel 103, lid 7, onder c) en g), van de BRRD impliceert dat de bijdragen van de instellingen worden berekend volgens een methode die op afnemende wijze rekening houdt met de op basis van een nationale grondslag verzamelde gegevens van de instellingen waaraan vergunning is verleend. Aangezien diezelfde risico-indicatoren ook een rol spelen bij de bepaling van het risicoprofiel van de instellingen en van hun voor risico’s aangepaste bijdrage in het kader van een berekening die volledig op de Uniegrondslag is gebaseerd, blijkt uit de GAM-verordening niet dat de verwijzing naar die bepaling van de BRRD heeft geleid tot de geleidelijke overgang van een berekeningsmethode op basis van een nationale grondslag naar een berekeningsmethode op basis van een Uniegrondslag.

122. In de tweede plaats, wat betreft het argument van rekwirantes dat de GAM-verordening tot doel heeft de samenhang te waarborgen tussen de inkomsten van het GAF in de vorm van jaarlijkse bijdragen en de geleidelijk toenemende mutualisatie van de nationale compartimenten in geval van een beroep op het GAF, zoals bepaald in de intergouvernementele overeenkomst, ben ik van mening, zoals het Gerecht in wezen in punt 79 van de bestreden arresten heeft aangegeven, dat in die overeenkomst op geen enkele wijze wordt ingegaan op de vraag welke berekeningsmethode moet worden gevolgd voor de inning van de individuele bijdragen.(77) Hetzelfde geldt voor de GAM-verordening, die geen uitdrukkelijke aanwijzing bevat dat de inning van de individuele bijdragen het tempo moet volgen van de mutualisatie van de nationale compartimenten van het GAF in geval van een beroep op dit fonds. Artikel 67, leden 1 en 4, en artikel 77 van de GAM-verordening verwijzen uitsluitend, respectievelijk, naar de regels van de intergouvernementele overeenkomst betreffende de overdracht van de middelen en het gebruik van het GAF in het kader van een afwikkelingsprocedure.(78) Het verband dat zou bestaan tussen de berekening van de bijdragen tijdens de initiële periode en de geleidelijk toenemende mutualisatie van de compartimenten binnen het GAF blijkt dus niet voldoende uit die verordening.

123. Voorts merk ik op dat het tempo van de geleidelijke verhoging van de bijdragen die worden berekend op basis van de Uniegrondslag, in combinatie met de geleidelijke afschaffing van de bijdragen die worden berekend op basis van de nationale grondslag, zoals vastgesteld door de aangepaste berekeningsmethode, niet exact het tempo volgt van de mutualisatie van de nationale compartimenten van het bij de intergouvernementele overeenkomst ingestelde GAF. Zoals de Raad ter terechtzitting heeft bevestigd, komt het percentage van de bijdragen die op basis van de nationale grondslag worden berekend, immers niet exact overeen met de percentages van de niet-gemutualiseerde middelen binnen de nationale compartimenten die in het kader van een afwikkelingsprocedure mogen worden gebruikt.(79) Dit verschil heeft gevolgen voor alle jaren van de initiële periode en ondermijnt naar mijn mening het argument dat de aangepaste berekeningsmethode ervoor zorgt dat de daadwerkelijke financieringscapaciteit van een afwikkeling door de nationale compartimenten gekoppeld is aan de op basis van de nationale grondslag geïnde bijdragen.

124. Uit het voorgaande volgt dat evenmin kan worden betoogd dat de in artikel 70, lid 2, onder b), van de GAM-verordening genoemde noodzaak om rekening te houden met het evenredigheidsbeginsel zonder verstoringen tussen de structuren van de banksector in de lidstaten te creëren, impliciet een berekeningsmethode omvat die berust op een geleidelijke invoering van de bijdragen die worden berekend met inachtneming van de Uniegrondslag, in combinatie met een geleidelijke afschaffing van de bijdragen die zijn berekend met inachtneming van de nationale grondslag. Aan het begrip „evenredigheid” of aan de noodzaak om geen verstoringen tussen de structuren van de banksector te creëren, kan mijns inziens immers geen draagwijdte worden toegekend die voorbijgaat aan de overwegingen in de tekst zelf van die verordening.

125. Ik voeg hieraan toe dat, anders dan de Raad in zijn schriftelijke stukken aan het Hof heeft betoogd, uit het advies van zijn Juridische Dienst niet blijkt dat deze laatste van mening was dat artikel 7, lid 1, van het voorstel voor een uitvoeringsverordening, thans artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81, volledig verenigbaar was met de toekenning van bevoegdheden waarin in de GAM-verordening is voorzien. Na onderzoek van de rechtvaardigingen in de overwegingen 13 en 14 van het voorstel voor een uitvoeringsverordening met betrekking tot de noodzaak om verstoringen tussen de structuren van de banksector te voorkomen, is de Juridische Dienst tot de slotsom gekomen dat niets in het voorstel voor een uitvoeringsverordening, zoals het was geformuleerd, de conclusie wettigt dat de aangepaste berekeningsmethode in overeenstemming is met de algemene regels en beginselen van artikel 70, leden 1 en 2, van de GAM-verordening, en dat er een voldoende solide toelichting moet worden gegeven om een reëel verband tussen die methode en de risicofactoren vast te stellen. Het advies van de Juridische Dienst van de Raad had overigens niet tot doel zich uit te spreken over de aannemelijkheid van een dergelijke rechtvaardiging.(80)

126. Het is juist dat het voorstel voor een uitvoeringsverordening later is gewijzigd, met inbegrip van de overwegingen 13 en 14 waarop het advies van de Juridische Dienst van de Raad betrekking heeft. Dit neemt hoe dan ook niet weg dat de meer gedetailleerde toelichtingen in de overwegingen 13 tot en met 15 van uitvoeringsverordening 2015/81, die betrekking hebben op de naleving van het evenredigheidsbeginsel, de noodzaak om verstoringen tussen de structuren van de banksector te voorkomen en het nut om ervoor te zorgen dat de bijdragen op basis van het risicoprofiel toereikend zijn voor het verwachte gebruik van de niet-gemutualiseerde middelen van de nationale compartimenten, geen duidelijke grondslag vinden in de GAM-verordening, die de basiswetgevingshandeling is, zoals blijkt uit de punten 114 tot en met123 van deze conclusie.

127. Hoewel het doel achter de aangepaste berekeningsmethode erin bestond ervoor te zorgen dat de bijdragen die bepaalde instellingen in het kader van het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme verschuldigd waren, niet buitensporig hoger waren dan het bedrag van de bijdragen die zij in het kader van het bij de BRRD ingestelde mechanisme hadden moeten betalen(81), blijkt dit niet afzonderlijk uit die verordening. Zoals Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank hebben aangevoerd, is het bovendien evenzeer denkbaar dat de aangepaste berekeningsmethode voor andere instellingen tot hogere bijdragen heeft geleid dan die welke zij zouden hebben betaald op basis van een berekeningsmethode die uitsluitend rekening houdt met de Uniegrondslag.

128. Zoals het Gerecht in de punten 71, 72, 78 en 79 van de bestreden arresten terecht heeft opgemerkt, was de Raad dus niet gerechtigd om, via de hem bij de GAM-verordening toegekende uitvoeringsbevoegdheden, af te wijken van de berekeningsmethode die uitdrukkelijk is voorgeschreven in artikel 70, leden 1 en 2, van die verordening, waarin enkel wordt verwezen naar het verband tussen de gegevens van elke instelling afzonderlijk beschouwd en de gegevens die op basis van een Uniegrondslag zijn verzameld, en om de grondslag zelf van die berekeningsmethode te wijzigen.

129. Het is waar dat, zoals advocaat-generaal Rantos in zijn conclusies in de zaak Fenix International heeft opgemerkt, het onderscheid tussen het „aanvullen of wijzigen” en het „nader bepalen” van een wetgevingshandeling niet altijd vanzelfsprekend is.(82) Bovendien kan worden aangevoerd dat uitvoeringsmaatregelen, van welke aard dan ook, altijd iets „toevoegen” aan de basiswetgevingshandeling, met name omdat juist het vaststellen van eenvormige uitvoeringsvoorwaarden het ene of het andere element zal toevoegen aan de machtigingsbepaling van die wetgevingshandeling.(83)

130. Zoals advocaat-generaal Jääskinen echter in zijn conclusie in de zaak Verenigd Koninkrijk/Parlement en Raad opmerkte, waarbij hij de filosoof Stefan Körner aanhaalde, betekent het feit „dat grensgevallen voorkomen, niet dat er geen uitgesproken positieve of negatieve gevallen bestaan”.(84) Ik ben echter van mening dat een regeling die in het kader van een uitvoeringsbevoegdheid wordt vastgesteld, op zijn minst in overeenstemming moet zijn met de ondubbelzinnige bewoordingen van de algemene regel die in de basiswetgevingshandeling is vastgelegd.

131. Aan deze conclusie wordt niet afgedaan door het feit dat de aangepaste berekeningsmethode een overgangsmaatregel is.(85)

132. Ik ben dan ook van mening dat het Gerecht in punt 85 van de bestreden arresten terecht tot de slotsom is gekomen dat de bij artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 ingevoerde aangepaste berekeningsmethode de normatieve inhoud van de GAM-verordening wijzigt, zodat de Raad de hem bij artikel 70, lid 7, van die verordening verleende uitvoeringsbevoegdheden heeft overschreden.(86)

133. Derhalve geef ik het Hof in overweging om het tweede middel in hogere voorziening in zijn geheel ongegrond te verklaren.

C.      Derde middel

1.      Argumenten van de GAR en de instellingen van de Unie

134. Rekwirantes betogen in wezen dat het Gerecht in de punten 114 tot en met 122 van de bestreden arresten blijk heeft gegeven van talrijke onjuiste rechtsopvattingen door te oordelen dat het plafond van 12,5 % in alle omstandigheden gedurende de gehele initiële periode moest worden toegepast, ten koste van de doelstelling om het streefbedrag te bereiken, en door van de GAR te eisen dat hij dat streefbedrag opzettelijk en aanzienlijk zou overschatten. De uitlegging door het Gerecht van de verhouding tussen artikel 69, lid 1, en artikel 70, lid 2, eerste en vierde alinea, van de GAM-verordening is in strijd met de bewoordingen, de context en het doel van deze bepalingen, alsook met de beginselen van behoorlijk bestuur, rechtszekerheid en evenredigheid, en met de grenzen van de delegatie van bevoegdheden die zijn neergelegd in de rechtspraak Meroni/Hoge Autoriteit(87). De redenering van het Gerecht dienaangaande bevat overigens talrijke tegenstrijdigheden.

135. Om te beginnen blijkt uit de bewoordingen van artikel 69, lid 1, van de GAM-verordening dat het streefbedrag dat overeenkomt met „ten minste 1 % van het bedrag van de gedekte deposito’s van alle instellingen waaraan in alle deelnemende lidstaten vergunning is verleend” een strikt minimumvereiste is. Deze bepaling bepaalt het hoofddoel dat aan het einde van de initiële periode moet worden bereikt, hetgeen het Hof reeds heeft erkend.(88)

136. Anders dan het Gerecht in de punten 118 en 119 van de bestreden arresten stelt, blijkt de betekenis van artikel 70, lid 2, eerste en vierde alinea, van de GAM-verordening bovendien niet ondubbelzinnig uit de bewoordingen zelf van deze bepaling. Het Gerecht heeft zich overigens tegengesproken door de uitlegging van deze bepaling voort te zetten op een wijze die in strijd is met diezelfde bewoordingen. Overeenkomstig de bewoordingen van deze bepaling, gelezen in samenhang met artikel 3, lid 1, punt 35, van die verordening, is het „streefbedrag” waarnaar wordt verwezen, het „eindstreefbedrag”, dat pas aan het einde van de initiële periode met zekerheid bekend kan zijn. Anders dan het Gerecht in punt 115 van die arresten heeft geoordeeld, is de regel van het plafond van 12,5 % dus bedoeld om te worden toegepast op dat eindstreefbedrag en niet op het streefbedrag dat elk jaar van de initiële periode wordt „voorspeld”. De naleving van deze regel kan overigens slechts op gemiddelde basis worden geverifieerd, op basis van alle bijdragen die na afloop van die periode zijn geïnd, hetgeen in casu het geval was.(89)

137. Artikel 69, lid 1, en artikel 70, lid 2, eerste en vierde alinea, van de GAM-verordening moeten dus contextueel en teleologisch worden uitgelegd, teneinde deze bepalingen met elkaar in overeenstemming te brengen en er een nuttig effect aan te geven.

138. De hoofddoelstelling van artikel 69, lid 1, van de GAM-verordening, die met name blijkt uit de toelichting bij het voorstel voor de GAM-verordening, is ervoor te zorgen dat de financiële sector voldoende financiële middelen ter beschikking stelt om het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme in staat te stellen zijn taken te vervullen, teneinde de financiële stabiliteit van het stelsel te waarborgen, en dat de bijdragen van de financiële instellingen evenredig en voorspelbaar zijn.

139. Bovendien blijkt het indicatieve karakter van het plafond van 12,5 % uit de context en het doel van artikel 70, lid 2, eerste en vierde alinea, van de GAM-verordening. Zo werd in de toelichting bij het voorstel voor de GAM-verordening aangegeven dat de jaarlijkse bijdrage van de banksector tijdens de initiële periode, die toen op tien jaar was vastgesteld, „ongeveer” een tiende van het streefniveau zou bedragen.(90) Het plafond van 12,5 % was dus tijdens het wetgevingsproces alleen vastgesteld om rekening te houden met een initiële periode van acht jaar, en moest worden verzoend met het beginsel dat de bijdragen zo gelijkmatig mogelijk moeten worden verdeeld, zoals blijkt uit artikel 69, leden 2 en 5, van genoemde verordening en uit artikel 3, lid 1, van verordening (EU) 2017/747(91).

140. Artikel 69, leden 3 en 4, van de GAM-verordening, die betrekking hebben op bijzondere omstandigheden waarin de GAR ertoe kan worden gebracht de initiële periode te verlengen of na die periode nieuwe bijdragen te heffen, kunnen evenmin de conclusie rechtvaardigen dat het plafond van 12,5 % elk jaar van die periode strikt moet worden toegepast, als dat het systeem zou hebben toegestaan dat het streefbedrag aan het einde van de initiële periode niet werd bereikt.

141. Vanuit contextueel oogpunt voegt de GAR hieraan toe dat het niet de bedoeling van de Uniewetgever was om hem toe te staan meer bijdragen te heffen dan nodig was, in tegenstelling tot het systeem dat in het kader van de BRRD is ingesteld, waarin de lidstaten uitdrukkelijk de bevoegdheid is verleend om streefcijfers vast te stellen die hoger liggen dan het bedrag van „ten minste [...] 1 % van het bedrag aan de gedekte deposito’s”.(92) Het is de GAR niet toegestaan om, uitsluitend om het plafond van 12,5 % na te leven, het streefcijfer opzettelijk vast te stellen op een niveau dat kunstmatig hoger ligt dan het niveau dat zou voortvloeien uit een juiste weergave van de feiten en de economische beoordelingen die op het moment van de prognoses beschikbaar waren, in tegenstelling tot wat het Gerecht in de punten 125 tot en met 127 van de bestreden arresten heeft gesteld.

142. Een dergelijk vereiste van overschatting van het streefbedrag zou bovendien in strijd zijn met het in artikel 41 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie neergelegde beginsel van behoorlijk bestuur en met het rechtszekerheidsbeginsel en het evenredigheidsbeginsel. Het gaat voorts voorbij aan de grenzen van de bevoegdheidsdelegatie aan een agentschap van de Unie, zoals neergelegd in het arrest Meroni/Hoge Autoriteit.(93) Indien het de GAR zou worden toegestaan om het streefbedrag vast te stellen op een vrijelijk gekozen percentage van meer dan 1 % van het bedrag aan gedekte deposito’s, doet dit immers afbreuk aan de bevoegdheid van de wetgever om het bedrag vast te stellen dat noodzakelijk en evenredig is om de doeltreffende en toereikende financiering van het GAF te waarborgen, en wordt de verantwoordelijkheid voor de vaststelling van het passende definitieve streefbedrag in wezen overgedragen aan de GAR, die dan een echte politieke discretionaire bevoegdheid krijgt.

143. Ten slotte is de redenering van het Gerecht tegenstrijdig voor zover daarin, ten eerste, in punt 114 van de bestreden arresten wordt aangegeven dat het van belang is dat de GAR „een zo nauwkeurig mogelijke raming van het eindstreefbedrag [uitvoert] in het licht van de gegevens die beschikbaar waren op het tijdstip van deze raming” en, ten tweede, in de punten 125 en 126 van die arresten, dat de GAR ertoe gehouden was „op basis van conservatieve prognoses de evolutie van het bedrag van de gedekte deposito’s zodanig te ramen dat het eindstreefbedrag wordt bereikt en dat tegelijkertijd het plafond van 12,5 % in acht wordt genomen”, hetgeen zou impliceren dat het streefbedrag wordt overschat zonder dat dit door de beschikbare gegevens wordt gerechtvaardigd.

144. Ten slotte voert de GAR aan dat het juiste evenwicht tussen artikel 69, leden 1 en 2, en artikel 70, lid 2, van de GAM-verordening slechts kan worden gewaarborgd door te oordelen dat het plafond van 12,5 % geen absolute drempel is, maar moet worden toegepast op een wijze die verenigbaar is met de regel van een zo evenwichtig mogelijke verdeling van de bijdragen tijdens de initiële periode en met het hoofddoel om het definitieve streefbedrag aan het einde van die periode te bereiken. Het zou echter materieel onmogelijk zijn geweest om die doelstelling te verwezenlijken indien de GAR dit plafond strikt had moeten toepassen. Het Gerecht heeft in de punten 123 tot en met 126 van de bestreden arresten dan ook ten onrechte geoordeeld dat dit mogelijk was. Een dergelijke analyse is gebaseerd op onjuiste toetsingscriteria en houdt geen rekening met de feitelijke en juridische elementen die bestonden ten tijde van de vaststelling van het besluit van de GAR 2022, namelijk in bijdrageperiode 2022.

145. Het Parlement is van mening dat het Gerecht in punt 123 van de bestreden arresten weliswaar terecht heeft geoordeeld dat het niet onmogelijk was om de doelstelling om het streefbedrag te bereiken te verzoenen met de regel van het plafond van 12,5 % en het vereiste om de jaarlijkse bijdragen zo evenwichtig mogelijk te verdelen, zoals blijkt uit een tekstuele uitlegging van de artikelen 69 en 70 van de GAM-verordening, maar dat het Gerecht in de punten 114 tot en met 116 van die arresten van een dergelijke uitlegging is afgeweken door te oordelen dat het plafond betrekking had op het verwachte eindstreefbedrag en niet op het eindstreefbedrag dat aan het einde van de initiële periode bekend was. Een dergelijke onjuiste rechtsopvatting zou ertoe hebben geleid dat van de GAR werd verlangd dat hij het streefbedrag overschreed, hetgeen noch uit de bewoordingen noch uit de doelstelling van de GAM-verordening blijkt en het niet mogelijk maakt om te voldoen aan het vereiste van een evenwichtige verdeling van de jaarlijkse bijdragen. Voor het overige sluiten de argumenten van het Parlement in wezen aan bij die van de GAR en de Raad. Hetzelfde geldt voor de Commissie, die van mening is dat de redenering van het Gerecht van het jaarlijkse streefbedrag het doorslaggevende element maakt, ten koste van het eindstreefbedrag dat aan het einde van de initiële periode bekend is, en aldus de rangorde van de te bereiken financiële streefdoelen omkeert.

2.      Argumenten van de kredietinstellingen 

146. Hypo Vorarlberg Bank, ondersteund door de Österreichischer Sparkassenverband, en Volkskreditbank, voeren ten eerste aan dat zowel uit de bewoordingen van artikel 70, lid 2, van de GAM-verordening als uit de wetgevingsprocedure duidelijk blijkt dat het plafond van 12,5 %, dat tweemaal bindend is geformuleerd, in alle omstandigheden tijdens de initiële periode in acht moest worden genomen, aangezien dit plafond was vastgesteld om de financiële instellingen te beschermen tegen buitensporige bijdragen en om de economische werking van de banksector niet onnodig te belemmeren. Ten tweede kan uit het in artikel 69, lid 1, van die verordening vastgestelde streefbedrag geen dwingende voorrang worden afgeleid, aangezien deze bepaling dezelfde rang heeft als artikel 70 van die verordening. Zij voegen daaraan toe dat de grief dat het Gerecht van de GAR verlangt dat hij het streefbedrag opzettelijk overschrijdt, berust op een onjuiste uitlegging van het bestreden arrest, aangezien het Gerecht enkel heeft aangegeven dat de GAR gebonden was aan conservatieve prognoses van de ontwikkeling van de gedekte deposito’s. Dergelijke vereisten zijn niet tegenstrijdig en sluiten elke overschatting uit.

3.      Beoordeling 

147. Om herhalingen te voorkomen, verwijs ik naar de punten 45 tot en met 106 van de conclusie die ik heden in de zaken GAR/Dexia (C‑454/24 P) en GAR/BAWAG P.S.K. (C‑705/24 P) neerleg, waarbij de punten 95 tot en met 133 van de bestreden arresten identiek zijn aan de punten 27 tot en met 65 van het arrest van 10 april 2024, [Dexia/GAR (Vooraf te betalen bijdragen voor 2022) (T‑411/22, EU:T:2024:216)], en de argumenten van rekwirantes in elk van die zaken in wezen dezelfde zijn, waarbij ik het Hof in overweging geef deze argumenten ongegrond te verklaren.

148. Aangezien geen van de door rekwirantes tot staving van hun hogere voorzieningen aangevoerde middelen is aanvaard, dienen deze hogere voorzieningen in hun geheel te worden afgewezen.

IX.    Handhaving van de werking in de tijd

A.      Argumenten van partijen

149. Voor zover de exceptie van onwettigheid betrekking heeft op artikel 70, lid 7, van de GAM-verordening en zowel uitvoeringsverordening 2015/81 als het besluit van de GAR 2022 raakt, voeren rekwirantes subsidiair aan dat drie opeenvolgende procedures noodzakelijk zijn om de gestelde gebreken te verhelpen, en verzoeken zij het Hof om de gevolgen van de nietigverklaring van dat besluit uit te stellen met een termijn van ten minste dertig maanden vanaf de datum waarop de in de onderhavige gedingen gewezen arresten onherroepelijk worden.

150. Hypo Vorarlberg Bank voert aan dat geen van de partijen in de procedure in eerste aanleg heeft verzocht om de werking van het besluit van de GAR 2022 in geval van nietigverklaring ervan gedurende een periode van dertig maanden te handhaven. Aangezien de GAR het Gerecht bovendien heeft verzocht om de werking van dat besluit te handhaven gedurende een periode van zes maanden vanaf de datum waarop het arrest van het Gerecht onherroepelijk werd, heeft het Gerecht een dergelijke handhaving ten onrechte verleend voor een periode van twaalf maanden. Hypo Vorarlberg Bank voegt daaraan toe dat de normale werking ex tunc van een nietigverklaring overeenkomstig artikel 264, tweede alinea, VWEU weliswaar kan worden beperkt, maar dat dit een uitzondering is die strikt moet worden uitgelegd.

151. Ten eerste is het besluit van de GAR 2022 niet nietig verklaard wegens schending van wezenlijke vormvoorschriften, maar wegens een materiële schending van een bepaling van de GAM-verordening. Ten tweede tonen rekwirantes niet aan dat er een risico voor de financiële stabiliteit bestaat of dat er ernstige negatieve gevolgen zijn verbonden aan een onmiddellijke nietigverklaring van het genoemde besluit of aan het handhaven van de werking daarvan gedurende een periode van meer dan twaalf maanden. Een dergelijke handhaving heeft daarentegen ernstige negatieve gevolgen voor de bankinstellingen, die noch de terugbetaling van de onrechtmatig geïnde bedragen noch de rente als forfaitaire schadevergoeding ontvangen.

152. Subsidiair betoogt Hypo Vorarlberg Bank dat hooguit een gedeeltelijke handhaving kan worden overwogen, zodat het deel van de geïnde bijdragen dat hoger is dan het aan het einde van de initiële periode bekende eindstreefbedrag, kan worden terugbetaald.

B.      Beoordeling

153. Opgemerkt moet worden dat het Hof enkel over dit middel hoeft te oordelen indien het de andere hogere voorzieningen afwijst en de nietigverklaring van het besluit van de GAR 2022 handhaaft, zoals ik in overweging geef.

154. Om herhalingen te voorkomen, verwijs ik naar de punten 23 tot en met 30 van de conclusie die ik heden in de zaak BAWAG P.S.K./GAR (C‑671/24 P) neerleg, aangezien het in de onderhavige zaak aan de orde zijnde besluit van de GAR uit 2022 door dezelfde onrechtmatigheden is aangetast als het besluit van de GAR dat in die zaak aan de orde is.

155. Ik geef het Hof dan ook in overweging om de werking van het besluit van de GAR 2022, voor zover het betrekking heeft op Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank, te handhaven gedurende een redelijke termijn die niet langer mag zijn dan dertig maanden vanaf de datum van uitspraak van de te wijzen arresten in de zaken C‑454/24 P, C‑529/24 P, C‑536/24 P, C‑537/24 P, C‑585/24 P, C‑671/24 P en C‑705/24 P, totdat een nieuw besluit van de GAR in werking treedt waarin de vooraf te betalen bijdragen van deze instellingen aan het GAF worden vastgesteld.

X.      Kosten

156. Uit een en ander volgt dat de hogere voorzieningen in hun geheel dienen te worden afgewezen. Bijgevolg beslist het Hof over de kosten volgens artikel 184, lid 2, van het Reglement voor de procesvoering van het Hof.

157. Volgens artikel 138, lid 1, van dat Reglement, dat ingevolge artikel 184, lid 1, ervan van toepassing is op de procedure in hogere voorziening, wordt de in het ongelijk gestelde partij in de kosten verwezen, voor zover dit is gevorderd. Aangezien de rekwirantes in hun respectieve hogere voorzieningen in het ongelijk zijn gesteld, moeten zij worden veroordeeld tot het dragen van hun eigen kosten, alsmede die van Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank, overeenkomstig de conclusies van laatstgenoemden.

158. Volgens artikel 140, leden 1 en 3, van het Reglement voor de procesvoering, dat krachtens artikel 184, lid 1, ervan van toepassing is op de procedure in hogere voorziening, dragen de instellingen die in het geding hebben geïntervenieerd hun eigen kosten, en kan het Hof bepalen dat andere interveniënten dan de in artikel 140, leden 1 en 2, ervan bedoelde, hun eigen kosten zullen dragen. Voorts kan het Hof overeenkomstig artikel 184, lid 4, van dat Reglement een partij die in eerste aanleg heeft geïntervenieerd, maar niet zelf de hogere voorziening heeft ingesteld, in haar eigen kosten verwijzen indien zij aan de schriftelijke of mondelinge behandeling bij het Hof heeft deelgenomen. Bijgevolg dragen het Parlement en de Commissie hun eigen kosten.

159. Op grond van deze bepalingen moet ook worden beslist dat de GAR en de Raad hun eigen kosten dragen in respectievelijk de zaken C‑529/24 P en C‑585/24 P, alsook C‑536/24 P en C‑537/24 P, en dat de Bundesverband deutscher Banken en de Fédération bancaire française in elk van die zaken hun eigen kosten dragen.

XI.    Conclusie

160. Gelet op het voorgaande geef ik het Hof in overweging te beslissen als volgt:

„1)      De hogere voorzieningen worden afgewezen.

2)      De werking van besluit SRB/ES/2022/18 van de Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad wordt, voor zover dit besluit Hypo Vorarlberg Bank AG en Volkskreditbank AG betreft, gehandhaafd tot de inwerkingtreding van een nieuwe handeling ter vervanging van dat besluit en uiterlijk binnen een termijn van dertig maanden na de uitspraak van de arresten die moeten worden gewezen in de zaken C‑454/24 P, C‑529/24 P, C‑536/24 P, C‑537/24 P, C‑585/24 P, C‑671/24 P en C‑705/24 P.

3)      De Raad van de Europese Unie draagt zijn eigen kosten en die van Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank in de zaken C‑529/24 P en C‑585/24 P.

4)      De Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad draagt zijn eigen kosten en die van Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank in de zaken C‑536/24 P en C‑537/24 P.

5)      De Raad draagt zijn eigen kosten in de zaken C‑536/24 P en C‑537/24 P.

6)      De Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad draagt zijn eigen kosten in de zaken C‑529/24 P en C‑585/24 P.

7)      Het Europees Parlement en de Europese Commissie, de Bundesverband deutscher Banken eV en de Fédération bancaire française dragen hun eigen kosten.”


1      Oorspronkelijke taal: Frans.


2      Verordening van het Europees Parlement en de Raad van 15 juli 2014 tot vaststelling van eenvormige regels en een eenvormige procedure voor de afwikkeling van kredietinstellingen en bepaalde beleggingsondernemingen in het kader van een gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme en een gemeenschappelijk afwikkelingsfonds en tot wijziging van verordening (EU) nr. 1093/2010 (PB 2014, L 225, blz. 1; hierna: „GAM-verordening”). „GAM” is de afkorting voor „gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme”.


3      Intergouvernementele overeenkomst betreffende de overdracht en de mutualisatie van de bijdragen aan het GAF, ondertekend te Brussel op 21 mei 2014 (hierna: „intergouvernementele overeenkomst”).


4      Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad van 15 mei 2014 betreffende de totstandbrenging van een kader voor het herstel en de afwikkeling van kredietinstellingen en beleggingsondernemingen en tot wijziging van richtlijn 82/891/EEG van de Raad en de richtlijnen 2001/24/EG, 2002/47/EG, 2004/25/EG, 2005/56/EG, 2007/36/EG, 2011/35/EU, 2012/30/EU en 2013/36/EU en de verordeningen (EU) nr. 1093/2010 en (EU) nr. 648/2012, van het Europees Parlement en de Raad  (PB 2014, L 173, blz. 190; hierna: „BRRD”). „BRRD” is de afkorting voor „Bank Recovery and Resolution Directive”.


5      Gedelegeerde verordening van de Commissie van 21 oktober 2014 tot aanvulling van richtlijn 2014/59/EU van het Europees Parlement en de Raad wat de vooraf te betalen bijdragen aan afwikkelingsfinancieringsregelingen betreft (PB 2015, L 11, blz. 44).


6      Uitvoeringsverordening van de Raad van 19 december 2014 tot vaststelling van eenvormige voorwaarden voor de toepassing van verordening (EU) nr. 806/2014 van het Europees Parlement en de Raad wat vooraf te betalen bijdragen aan het gemeenschappelijk afwikkelingsfonds betreft (PB 2015, L 15, blz. 1).


7      Zie overwegingen 1‑6, BRRD. Zie tevens de conclusie van advocaat-generaal Campos Sánchez-Bordona in de zaak State Street Bank International (C‑255/18, EU:C:2019:539, punten 33‑51).


8      Zie de overwegingen 15, 104 en 131, en artikel 3, BRRD.


9      Zie de overwegingen 105‑107, en de artikelen 102, 103 en 130, BRRD.


10      Zie artikel 102, lid 1, tweede zin, BRRD.


11      Zie artikel 103, lid 2, BRRD.


12      Zie artikel 103, lid 2, tweede alinea, en artikel 103, lid 7, BRRD, en artikelen 4 e.v. van gedelegeerde verordening 2015/63.


13      Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad van 10 juli 2013 tot vaststelling van eenvormige regels en een eenvormige procedure voor de afwikkeling van kredietinstellingen en bepaalde beleggingsondernemingen in het kader van een gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme en een gemeenschappelijk bankenafwikkelingsfonds en tot wijziging van verordening (EU) nr. 1093/2010 van het Europees Parlement en de Raad [COM(2013) 520 final] (hierna: „voorstel voor de GAM-verordening”).


14      Zie artikel 4, lid 1, GAM-verordening.


15      Zie de overwegingen 10 en 11, en artikel 1, BRRD.


16      Zie artikel 76, lid 1, GAM-verordening.


17      Zie artikel 69, lid 1, GAM-verordening. Artikel 3, lid 1, punt 35, van die verordening definieert „streefbedrag” als „het overeenkomstig artikel 69, lid 1, te bereiken bedrag aan beschikbare financiële middelen”.


18      Zie artikel 70, lid 1, GAM-verordening.


19      Zie artikel 70, lid 2, GAM-verordening.


20      Zie artikel 70, lid 6, GAM-verordening.


21      Zie artikel 70, lid 2, GAM-verordening. Dit afwikkelingsmechanisme is grotendeels geïnspireerd op het mechanisme dat de nationale afwikkelingsautoriteiten overeenkomstig de BRRD moeten instellen, hoewel in het door de BRRD ingestelde mechanisme geen plafond van 12,5 % is vastgesteld.


22      Zie artikel 5 van de GAM-verordening.


23      Zie overweging 20 van de GAM-verordening, maar ook de overwegingen 7 en 12, artikel 1, lid 1, onder a), en artikel 3 van de intergouvernementele overeenkomst.


24      Zie overweging 12, artikel 1 en artikel 3, lid 2, van de intergouvernementele overeenkomst.


25      De periode wordt gedefinieerd als de periode die loopt van 1 januari 2016 tot de datum waarop het GAF het streefbedrag bereikt, doch niet later dan acht jaar na de datum van toepassing van de intergouvernementele overeenkomst [zie artikel 1, lid 1, onder b), van die overeenkomst].


26      Zie overweging 20 en artikel 1 van de GAM-verordening, en overweging 9, artikel 1, lid 1, onder b), en de artikelen 4 en 5 van de intergouvernementele overeenkomst.


27      Zie de overwegingen 13‑15, artikel 4 en artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81.


28      79 987 450 580 EUR (zie bestreden arresten, punt 129).


29      Zie overwegingen 60 en 61 van het besluit van de GAR 2022.


30      14 253 573 821,46 EUR (zie overweging 62 van het besluit van de GAR 2022).


31      Zie afdeling 6 van het besluit van de GAR 2022.


32      Punten 134‑136 van de bestreden arresten.


33      Punten 23‑42 van de bestreden arresten.


34      Punten 45‑86 van de bestreden arresten.


35      Punten 95‑133 van de bestreden arresten.


36      Punten 141‑146 van de bestreden arresten.


37      Rekwirantes verwijzen naar de arresten van 18 januari 2005, Commissie/Raad (C‑257/01, EU:C:2005:25, punt 53; hierna: „arrest Commissie/Raad”); 1 maart 2016, National Iranian Oil Company/Raad (C‑440/14 P, EU:C:2016:128, punten 49 en 50 en aldaar aangehaalde rechtspraak, en punt 64; hierna: „arrest National Iranian Oil Company/Raad”), en 28 februari 2023, Fenix International (C‑695/20, EU:C:2023:127, punt 37; hierna: „arrest Fenix International”).


38      Artikel 10 van de Europese Akte bepaalde dan ook dat artikel 145 EEG zou worden aangevuld met de volgende bepalingen:


      „– verleent de Raad, in de besluiten die hij neemt, de Commissie de bevoegdheden ter uitvoering van de regels die hij stelt. De Raad kan de uitoefening van deze bevoegdheden aan bepaalde voorwaarden onderwerpen. Hij kan zich ook het recht voorbehouden in bijzondere gevallen bepaalde uitvoeringsbevoegdheden rechtstreeks uit te oefenen. De hierboven bedoelde voorwaarden dienen te beantwoorden aan de beginselen en regels die de Raad, op voorstel van de Commissie en na raadpleging van het Europees Parlement, vooraf met eenparigheid van stemmen heeft vastgesteld” (cursivering van mij).


39      Zie conclusie van advocaat-generaal Léger in de zaak Commissie/Raad (C‑257/01, EU:C:2004:226, punt 52).


40      Zie arresten van 24 oktober 1989, Commissie/Raad (16/88, EU:C:1989:397, punt 10); National Iranian Oil Company/Raad (punt 49), en 22 september 2016, NIOC e.a./Raad (C‑595/15 P, EU:C:2016:721, punt 55, hierna: „arrest NIOC e.a./Raad”).


41      Punt 51. In dit verband heeft advocaat-generaal Léger in zijn conclusie in de zaak Commissie/Raad (C‑257/01, EU:C:2004:226, punt 54) gesteld dat de uitvoerige motiveringsplicht inhoudt dat niet alleen de feitelijke en juridische redenen moeten worden vermeld die aanleiding hebben gegeven tot het besluit om uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad voor te behouden, doch eveneens waarom het van belang is dat de Raad bij wijze van uitzondering deze bevoegdheden uitoefent, en niet de Commissie.


42      C‑133/06, EU:C:2008:257, punt 47.


43      Vóór de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon dekte de uitdrukking „uitvoeringsbevoegdheden” in artikel 202, derde streepje, EG twee soorten bevoegdheden: enerzijds de bevoegdheid om een wetgevingshandeling van de Unie of een aantal bepalingen daarvan op het niveau van de Unie ten uitvoer te leggen, en anderzijds in bepaalde omstandigheden de bevoegdheid om normatieve handelingen vast te stellen die niet-essentiële onderdelen van een wetgevingshandeling aanvullen of wijzigen. Het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, ondertekend te Rome op 4 november 1950, stelde een onderscheid voor tussen deze twee soorten bevoegdheden, dat uiteindelijk is overgenomen in het Verdrag van Lissabon, waarin in de artikelen 290 en 291 VWEU een onderscheid wordt gemaakt tussen gedelegeerde bevoegdheid en uitvoeringsbevoegdheid [zie in dit verband arrest van 18 maart 2014, Commissie/Parlement en Raad (C‑427/12, EU:C:2014:170, punt 36)].


44      Zie in die zin arresten Commissie/Raad (punt 59); National Iranian Oil Company/Raad (punt 60 en aldaar aangehaalde rechtspraak), en NIOC e.a./Raad (punt 66 en aldaar aangehaalde rechtspraak).


45      Zie Blumann, C., „Un nouveau départ pour la comitologie. Le règlement n o 182/2011 du 16 février 2011”, Cahiers de droit européen, nr. 1, 2011, blz. 26‑52, waarin deze wijziging van de verdragstekst werd geïnterpreteerd als een teken dat het toekennen van uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad moeilijker zou zijn dan onder het EEG- en het EG-Verdrag, althans in theoretisch opzicht, gezien de wens om deze instelling niet langer een uitvoerende rol te laten vervullen, zodat zij zich volledig op haar andere taken kan concentreren.


46      Zie arresten National Iranian Oil Company/Raad (punten 50 en 60 en aldaar aangehaalde rechtspraak); NIOC e.a./Raad (punt 56 en aldaar aangehaalde rechtspraak), en Fenix International (punt 37 en aldaar aangehaalde rechtspraak).


47      Ter terechtzitting lijkt hierover consensus te zijn bereikt.


48      Ik merk in dit verband op dat zowel het Gerecht, in punt 35 van de bestreden arresten, als de GAR, in zijn stukken voor het Hof, een verband hebben gelegd tussen overweging 24 en artikel 18, lid 7, van de GAM-verordening.


49      Zie Chamon, M., „The Sui Generis Framework for Implementing the Law of EMU: A Constitutional Assessment”, European Papers, deel 6, nr. 3, 2021, blz. 1463‑1484, inz. blz. 1480‑1482, waarin onder meer, bij wijze van voorbeeld, wordt verwezen naar overweging 14 van verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (PB 2011, L 55, blz. 13).


50      Zie arresten Commissie/Raad (punten 33, 34, 38, 53‑56 en 59), en Fenix International (punten 39 en 40). Zie ook het arrest van 16 februari 2022, Hongarije/Parlement en Raad (C‑156/21, EU:C:2022:97, punten 188 en 189), waarin het Hof heeft geoordeeld dat de bepalingen in de betrokken verordening, waarin wordt vermeld dat de uitvoeringsbevoegdheden aan de Raad zijn toegekend om de eenvormige toepassing van die verordening te waarborgen, gelet op de omvang van de financiële gevolgen van dergelijke maatregelen, voldoende waren om te oordelen dat de toekenning van deze bevoegdheden aan de Raad naar behoren was gerechtvaardigd.


51      Zie arrest National Iranian Oil Company/Raad (punten 60‑65). Zie in die zin ook de conclusie van advocaat-generaal Cruz Villalón in de zaak National Iranian Oil Company/Raad (C‑440/14 P, EU:C:2015:545, punten 93‑97).


52      Zie Chamon, M., „Only Fans of the Council’s implementing powers in Luxembourg: Fenix International”, Common Market Law Review, nr. 6, deel 60, 2023, blz. 1683‑1704, inz. blz. 1693.


53      Zie de conclusie van advocaat-generaal Léger in de zaak Commissie/Raad (C‑257/01, EU:C:2004:226, punt 54).


54      Ter terechtzitting heeft de Raad in wezen betoogd dat de relevante jurisprudentie van het Hof moet worden geanalyseerd in het licht van het feit dat de gewone wetgevingsprocedure in dit geval werd gekenmerkt door het weloverwogen besluit van de Raad en het Parlement, met instemming van de Commissie, om uitvoeringsbevoegdheid aan de Raad toe te kennen.


55      Zie in die zin de conclusie van advocaat-generaal Léger in de zaak Commissie/Raad (C‑257/01, EU:C:2004:226, punten 55 en 59). Zie over het risico van een „bevoegdheidsverschuiving” („competence creep”) ook Dougan M., „EU Competences in an Age of Complexity and Crisis: Challenges and Tensions in the System of Attributed Powers”, Common Market Law Review, nr. 1, deel 61, 2024, blz. 93‑138, inz. blz. 120‑124.


56      C‑65/13, EU:C:2014:2289.


57      Zie het voorstel voor een uitvoeringsverordening van de Raad van 24 november 2014 tot vaststelling van eenvormige voorwaarden voor de toepassing van verordening (EU) nr. 806/2014 van het Europees Parlement en de Raad wat vooraf te betalen bijdragen aan het gemeenschappelijk afwikkelingsfonds betreft [COM(2014) 710 final; hierna: „voorstel voor een uitvoeringsverordening”].


58      Zie het advies van de Juridische Dienst van de Raad van 13 november 2014 over de verenigbaarheid van artikel 7 van het voorstel betreffende overgangsbepalingen met de GAM-verordening (doc. 15506/14) (hierna: „advies van de Juridische Dienst van de Raad”). Artikel 7, lid 1, van dat voorstel is artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 geworden.


59      T‑389/21, EU:T:2023:827, punten 231‑236.


60      T‑389/21, EU:T:2023:827.


61      Zie in die zin arresten van 15 oktober 2014, Parlement/Commissie (C‑65/13, EU:C:2014:2289, punten 43‑46), en Fenix International (punten 44‑49).


62      C‑65/13, EU:C:2014:2289.


63      Zie naar analogie arrest van 23 oktober 2007, Parlement/Commissie (C‑403/05, EU:C:2007:624, punten 49‑70), waarin het Hof een besluit van de Commissie nietig heeft verklaard nadat het tot de slotsom was gekomen dat dit een doelstelling nastreefde die verder ging dan het beleidskader van de verordening op grond waarvan de Raad haar een uitvoeringsbevoegdheid had verleend, zonder het onderzoek voort te zetten.


64      Zie onder meer arresten van 18 maart 2014, Commissie/Parlement en Raad (C‑427/12, EU:C:2014:170, punt 38), en 17 maart 2016, Parlement/Commissie (C‑286/14, EU:C:2016:183, punt 30 en aldaar aangehaalde rechtspraak).


65      Zie in die zin arresten van 15 oktober 2014, Parlement/Commissie (C‑65/13, EU:C:2014:2289, punt 45), en Fenix International (punten 48 en 49). Zie voor meer informatie over het onderscheid tussen gedelegeerde handelingen en uitvoeringshandelingen, onder meer de conclusie van advocaat-generaal Cruz Villalón in de zaak Commissie/Parlement en Raad (C‑427/12, EU:C:2013:871, punten 21‑79); Blumann, C., „Un nouveau départ pour la comitologie. Le règlement n o 182/2011 du 16 février 2011”, op. cit.; Salomia, O.‑M., „Delegated Acts and Implementing Acts – New Legal Acts of the European Union”, Challenges of the Knowledge Society. Public Law, deel 7, mei 2017, blz. 551‑556; Chamon, M., „The Sui Generis Framework for Implementing the Law of EMU: A Constitutional Assessment”, op. cit.; Craig, P., „Comitology, Rulemaking, and the Lisbon Settlement: Tensions and Strains”, in Rulemaking by the European Commission: The New System for Delegation of Powers, Bergström, C. F., en Ritleng, D. (red.), Oxford University Press, 2016, blz. 173‑202.


66      Zie in die zin arrest van 15 oktober 2014, Parlement/Commissie (C‑65/13, EU:C:2014:2289, punt 44 en aldaar aangehaalde rechtspraak).


67      Zie arrest Fenix International (punt 50).


68      Zoals de GAR ter terechtzitting heeft uiteengezet, „hangt de bijdrage in haar geheel af van het risicoprofiel”. Zie ook toelichting, blz. 2 en overweging 6 van het voorstel voor een uitvoeringsverordening.


69      Zie arrest van 15 juli 2021, Commissie/Landesbank Baden-Württemberg en GAR (C‑584/20 P en C‑621/20 P, EU:C:2021:601, punt 131).


70      Zie naar analogie arrest van 23 oktober 2007, Parlement/Commissie (C‑403/05, EU:C:2007:624, punten 52‑59), waarin het Hof heeft geoordeeld dat de verordening waarbij aan de Commissie uitvoeringsbevoegdheden worden toegekend, die betrekking had op het beheer van de financiële en technische hulp en van de economische samenwerking met de ontwikkelingslanden in Latijns-Amerika en in Azië, geen uitdrukkelijke vermelding bevatte met betrekking tot de bestrijding van terrorisme en internationale misdaad, een gebied waarop het besluit van de GAR 2022 betrekking had en dat de Commissie ter uitvoering van die verordening had vastgesteld.


71      Zie artikel 70, lid 2, onder a), BRRD.


72      Zie artikel 103, lid 2, tweede alinea, BRRD, en overweging 5 van gedelegeerde verordening 2015/63.


73      Zie in die zin arrest van 15 juli 2021, Commissie/Landesbank Baden-Württemberg en GAR (C‑584/20 P en C‑621/20 P, EU:C:2021:601, punten 128 en 130).


74      Zie overweging 21 van gedelegeerde verordening 2015/63.


75      Cursivering van mij.


76      De GAR heeft ter terechtzitting bevestigd dat deze verwijzing betrekking heeft op de volledige tekst en de berekeningsmethode zoals vastgelegd in gedelegeerde verordening 2015/63.


77      Zie onder meer de overwegingen 7 en 9 van de intergouvernementele overeenkomst, waaruit blijkt dat de BRRD en de GAM-verordening weliswaar de algemene criteria vaststellen voor de vaststelling en berekening van de bijdragen, maar dat die overeenkomst de deelnemende lidstaten verplicht om de op nationaal niveau geïnde bijdragen aan het GAF over te dragen, op grond van eenvormige criteria, modaliteiten en voorwaarden, met name de toewijzing, gedurende een overgangsperiode, van de op nationaal niveau geïnde bijdragen aan onderscheiden, met elk van de overeenkomstsluitende partijen overeenstemmende compartimenten, alsook de geleidelijk toenemende mutualisatie van de compartimenten op zodanige wijze dat de compartimenten aan het einde van de overgangsperiode ophouden te bestaan.


78      Ik merk op dat de GAR ter terechtzitting heeft erkend dat het technisch mogelijk zou zijn geweest om de bijdragen geleidelijk binnen het GAF te mutualiseren zonder de berekeningsmethode tijdens de overgangsperiode aan te passen.


79      Zo bepaalt artikel 8, lid 1, onder a), van uitvoeringsverordening 2015/81 dat de instellingen in het eerste jaar van de initiële periode 60 % van hun jaarlijkse bijdragen betalen, berekend volgens de methode van de BRRD. Overeenkomstig artikel 5, lid 1, onder a), van de intergouvernementele overeenkomst wordt in het eerste jaar van de overgangsperiode in eerste instantie gebruikgemaakt van alle beschikbare financiële middelen in de compartimenten die overeenkomen met de overeenkomstsluitende partijen waar de betrokken instelling of groep in afwikkeling is gevestigd of over een vergunning beschikt.


80      Zie punt 1, voetnoot 2, en de punten 14, 18‑24 en 39 van het advies van de Juridische Dienst van de Raad.


81      De aangepaste berekeningsmethode van artikel 8, lid 1, van uitvoeringsverordening 2015/81 lijkt het resultaat te zijn geweest van onderhandelingen die met name uitgingen van de Franse Republiek, die de verstoringen die verband hielden met de specifieke kenmerken van haar banksector gedeeltelijk wilde neutraliseren, aangezien de bijdrage van de Franse instellingen door de overgang naar het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme hoger werd dan de bijdrage die in een zuiver nationaal afwikkelingssysteem verschuldigd was. Zie Franse Senaat, gewone zitting van 2014‑2015, verslag nr. 307 namens de commissie Financiën over het wetsontwerp tot goedkeuring van de ratificatie van de overeenkomst betreffende de overdracht en mutualisatie van de bijdragen aan het gemeenschappelijk afwikkelingsfonds (versnelde procedure) van Albéric de Montgolfier, ingediend op 4 maart 2015, inz. blz. 19‑20, beschikbaar op: https://www.senat.fr/rap/l14‑307/l14‑3071.pdf.


82      C‑695/20, EU:C:2022:685, punt 42. Zie ook de conclusie van advocaat-generaal Jääskinen in de zaak Verenigd Koninkrijk/Parlement en Raad (C‑270/12, EU:C:2013:562, punt 78), waarin hij heeft verklaard dat „de grens tussen aanvulling van een wetgevingshandeling op niet-essentiële onderdelen en de vaststelling van nadere uitvoeringsregels niet altijd eenvoudig is te trekken”.


83      Zie Craig P., „Comitology, Rulemaking, and the Lisbon Settlement: Tensions and Strains”, op. cit., inz. blz. 177‑178; Chamon, M., „Only Fans of the Council’s implementing powers in Luxembourg: Fenix International”, op. cit., inz. blz. 1698‑1699.


84      C‑270/12, EU:C:2013:562, punt 78 en voetnoot 103.


85      Zoals Hypo Vorarlberg Bank en Volkskreditbank terecht opmerken, heeft het Gerecht zich in het arrest van 20 december 2023, Landesbank Baden-Württemberg/GAR (T‑389/21, EU:T:2023:827, punten 228‑237), gebogen over de bevoegdheden waarover de Commissie beschikt in het kader van een gedelegeerde bevoegdheid met betrekking tot de uitvoering van artikel 103, lid 7, van de BRRD. In deze context heeft het Gerecht in wezen geoordeeld dat de ruime beoordelingsmarge waarover de Commissie beschikt bij de uitvoering van de betrokken bepaling van de BRRD, in voorkomend geval de noodzaak kon meebrengen om te voorzien in overgangsperioden waarin bepaalde in die bepaling genoemde risico-indicatoren niet zouden worden toegepast, met name vanwege de niet-beschikbaarheid van de gegevens die nodig zijn voor de berekening ervan.


86      Ik zal mij hier niet uitspreken over de meer specifieke vraag of de aangepaste berekeningsmethode of, meer in het bijzonder, de keuze om de gegevensbasis aan te passen die als grondslag dient voor de berekening van de bijdragen, kan worden aangemerkt als een „essentieel onderdeel” van de basiswetgevingshandeling, voor de vaststelling waarvan politieke keuzes moeten worden gemaakt die tot de eigen verantwoordelijkheden van de Uniewetgever behoren, zodat deze niet kan worden gedelegeerd of opgenomen in uitvoeringshandelingen [zie in die zin en naar analogie arrest Fenix International (punten 41 en 42 en aldaar aangehaalde rechtspraak)], of dat een dergelijk aspect in voorkomend geval aan de Commissie kon worden gedelegeerd, zoals in de loop van het wetgevingsproces was voorzien (zie artikel 66 van het voorstel voor de GAM-verordening van de Commissie).


      Aangezien een dergelijke vraag naar mijn mening buiten het kader van de onderhavige hogere voorziening valt, wil ik er slechts op wijzen dat, hoewel de wetgever van de Unie over een beoordelingsbevoegdheid beschikt wanneer hij beslist een gedelegeerde bevoegdheid op grond van artikel 290, lid 1, VWEU dan wel een uitvoeringsbevoegdheid op grond van artikel 291, lid 2, VWEU te verlenen [zie arrest van 18 maart 2014, Commissie/Parlement en Raad (C‑427/12, EU:C:2014:170, punt 40)], die bevoegdheid evenwel moet worden uitgeoefend met inachtneming van de in de artikelen 290 VWEU en 291 VWEU gestelde voorwaarden [zie arrest van 16 juli 2015, Commissie/Parlement en Raad (C‑88/14, EU:C:2015:499, punt 28)].


87      Arrest van 13 juni 1958 (9/56, EU:C:1958:7, blz. 45‑46), waarin het Hof in wezen heeft geoordeeld dat de delegatie van een discretionaire bevoegdheid, welke een grote vrijheid van waardering veronderstelt en waarvan de uitoefening zelfs kan resulteren in het voeren van een waar economisch beleid, de bevoegdheid tot keuzebepaling van het delegerende gezag aan het andere gezag overdraagt, en een werkelijke overdracht van verantwoordelijkheid betekent. Een dergelijke delegatie van bevoegdheden zou afbreuk doen aan de fundamentele waarborg van het evenwicht der bevoegdheden, hetwelk kenmerkend is voor de organisatorische opbouw van de Unie.


88      Rekwirantes verwijzen met name naar de arresten van 14 november 2019, State Street Bank International (C‑255/18, EU:C:2019:967, punten 41‑44), en 15 juli 2021, Commissie/Landesbank Baden-Württemberg en GAM (C‑584/20 P en C‑621/20 P, EU:C:2021:601, punt 113).


89      In dit verband preciseert de GAR dat indien moest worden nagegaan of het plafond van 12,5 % in acht was genomen ten opzichte van het eindstreefbedrag dat bekend was aan het einde van de op 31 december 2023 vastgestelde initiële periode, hij jaarlijks gemiddeld 12,15 % van dat streefbedrag zou hebben geheven.


90      Zie punt 4.3.2 van de toelichting bij het voorstel voor de GAM-verordening.


91      Gedelegeerde verordening van de Commissie van 17 december 2015 tot aanvulling van verordening (EU) nr. 806/2014 van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot de criteria voor de berekening van vooraf te betalen bijdragen, en de omstandigheden en voorwaarden waaronder de betaling van buitengewone achteraf te betalen bijdragen geheel of gedeeltelijk kan worden opgeschort (PB 2017, L 113, blz. 2).


92      Zie met name artikel 102, lid 1, BRRD.


93      Arrest van 13 juni 1958 (9/56, EU:C:1958:7).