<TI><P><HT TYPE="ITALIC"><HT TYPE="BOLD">Id-dritt tal-Unjoni</HT></HT></P></TI>3Id-Direttiva 2004/35 ġiet adottata fuq il-bażi tal-Artikolu 175(1) KE, li sar l-Artikolu 192(1) TFUE, u li jipprevedi l-proċeduri għall-adozzjoni mill-Unjoni Ewropea ta’ leġiżlazzjonijiet sabiex jitwettqu l-għanijiet fil-qasam tal-ambjent imsemmija fl-Artikolu 191(1) TFUE.4Il-premessi 1, 2, 4, 13, 18, 20 u 24 tad-Direttiva 2004/35 huma fformulati kif ġej:(1)Bħalissa fil-Komunità hemm ħafna żoni kkontaminati, li jwasslu għal riskji konsiderevoli għas-saħħa, u t-tnaqqis tal-bijodiversità żdied drammatikament fl-aħħar għaxar snin. In-nuqqas ta’ azzjoni jista’ jwassal għal żieda fil-kontaminazzjoni taż-żoni u telfa akbar ta’ diversità bijoloġika fil-futur. Il-prevenzjoni u r-rimedju, sakemm huwa possibbli, tad-danni ambjentali jikkontribwixxi għal l-implimentazzjoni ta’ l-għanijiet u tal-prinċipji tal-politika ambjentali tal-Komunità kif stabbilit fit-Trattat. Kondizzjonijiet lokali għandhom jitqiesu meta tittieħed deċiżjoni dwar kif għandu jseħħ ir-rimedju tad-danni.(2)Il-prevenzjoni u r-rimedju għad-danni ambjentali għandhu jkun implimentat bis-saħħa tal-prinċipju ta’ ‘min iniġġes iħallas’, kif indikat fit-Trattat u fid-dawl tal-prinċipju ta’ l-iżvillup sostenibbli. Il-prinċipju fondamentali ta’ din id-Direttiva għandu għalhekk ikun li l-operatur li minħabba l-attività tiegħu jikkawża danni ambjentali jew jikkawża periklu iminenti ta’ danni għandu jitqies finanzjarjament responsabbli, dan sabiex l-operatur jadotta miżuri u jiżviluppa drawwiet biex jiminimizza r-riskju ta’ danni ambjentali sabiex l-esposizzjoni tiegħu għar-responabiltà finanazjarja tonqos.[…]
(4)Danni ambjentali jfissru ukoll danni ikkkawżati minn elementi trasportati bl-ajru meta jikkawżaw danni lil l-ilma, l-art jew speċi protetti jew ambjenti naturali.[…]
(13)Mhux il-forom kollha ta’ danni ambjentali jistgħu jkunu rimedjati permezz tal-mekkaniżmu tar-responsabbilità. Sabiex dan ta’ l-aħħar jista’ jkun effettiv, hemm bżonn li jkun hemm wieħed jew iktar niġġieża identifikabbli, id-danni jriedu jkunu konkreti u kwantifikabbli, u katina ta’ kawżazzjoni għandha tkun stabbilita bejn id-danni u n-niġġies(a) identifikat(i). Ir-responsabbilità għalhekk mhiex istrument adattat fil-kuntest ta’ tinġiż mifrux, meta jkun impossibbli torbot l-effetti ambjentali negattivi ma’ azzjoni jew nuqqas ta’ ċertu atturi individwali.[…]
(18)Skond il-prinċipju ta’ ‘min iniġġes iħallas’, l-operatur li jikkawża danni ambjentali jew joħloq periklu iminenti ta’ danni għandu, fil-prinċipju, jbati l-ispejjeż tal-miżuri ta’ prevenzjoni jew ta’ rimedju neċessarji. Fil-każijiet fejn l-awtorità kompetenti taġixxi, hi innifisha jew permezz ta’ terza persuna, flok l-operatur, l-awtorità għandha tassigura li l-ispiza li tkun nefqet tirkupraha minn għand l-operatur. Huwa ukoll xieraq li l-operaturi għandhom fl-aħħarnett ibatu l-ispejjeż ta’ l-istima tad-danni ambjentali u, skond il-każ, ta’ l-istima tal-periklu iminenti tad-danni jekk jiġu fis-seħħ.[…]
(20)L-operatur ma għandhux ikun mitlub jbati l-ispejjeż ta’ azzjonijiet ta’ prevenzjoni jew rimedju mwettqa skond din id-Direttiva f’sitwazzjonijiet fejn id-danni, jew il-periklu ta’ danni msemmija huma ir-riżultat ta’ affarijiet li l-operatur ma għandux control [kontroll] fuqhom. L-Istati Membri jistgħu jippermettu li l-operaturi li ma għandhomx tort jew li ma kienux negliġenti ma jbatux l-ispejjeż tal-miżuri ta’ rimedju, f’każijiet fejn id-danni msemmija huma r-riżultat ta’ emissjonijiet jew avvenimenti awtorizzati espliċitament jew fejn il-periklu ta’ danni ma kienx magħruf meta seħħ l-emissjoni jew l-avveniment.[…]
(24)Huwa neċessarju li mezzi effettivi ta’ l-implimentazzjoni u infurzar jkunu disponibbli, filwaqt li jkun assigurat li l-interessi leġittimi ta’ l-operaturi relevanti u partijiet oħra li għandhom interess ikunu adekwatament protetti. L-awtoritajiet kompetenti għandhom ikunu inkarigati minn kompiti speċifiċi li jirrikjedu diskrezzjoni amministrattiva xierqa, jiġifieri l-inkarigu biex issir stima ta’ l-importanza tad-danni u d-deċiżjoni liema miżuri ta’ rimedju għandhom jittieħdu.[…]
5Konformement mal-Artikolu 1 tagħha, id-Direttiva 2004/35 tistabbilixxi qafas ta’ responsabbiltà ambjentali bbażat fuq il-prinċipju ta’ min iniġġes iħallas, għall-prevenzjoni u għar-rimedju tad-dannu ambjentali.6L-Artikolu 2 ta’ din id-direttiva jinkludi d-definizzjonijiet li ġejjin:“Għal l-iskop ta’ din id-Direttiva t-tifsiriet li ġejjin għandhom jgħoddu:
- 1.danni ambjentali jfisser
- a)danni lil l-ispeċi protetti u lil l-ambjenti naturali, li huma kull dannu li għandu effett negattiv sinifikattiv fuq il-kisba u l-manteniment ta’ l-istatus favorevoli ta’ ħarsien ta’ dawn l-ispeċi jew ambjenti. L-importanza ta’ dawn l-effetti għandha tkun ikalkolata fi stima tal-kondizzjonijiet tal-bażi, u wara li jkunu ikkunsidrati il-kriterji stabbiliti fl-Anness I.
[…]
- b)Danni lil l-ilma, li huma kull dannu li jolqot b’mod negattivi u sinifikattiv l-istatus ekoloġiku, kimiku u/jew kwantitattiv u/jew il-potenzal ekoloġiku, kif mfisser fid-Direttiva 2000/60/KE, ta’ l-ilma ikkonċernati, bl-eċċezjoni ta’ l-effetti negattivi meta l-Artikolu 4(7) ta’ dik id-Direttiva jgħodd;
- ċ)Danni lil l-art, li huma kull kontaminazzjoni ta’ l-art li toħloq periklu sinifikattiv li is-saħħa tal-bniedem tkun milquta b’mod negattiv bħala riżultat ta’ l-introduzzjoni diretta jew indiretta, fi, fuq jew taħt l-art, ta’ sustanzi, preparazzjonijiet, organiżmi jew micro-organiżmi;
[…]
- 6.operatur: jfisser kull persuna fiżika jew ġuridika, privata jew pubblika li jopera jew jikkontrolla l-attività tax-xogħol jew, meta dan ikun regolat fil-liġ[i] nazzjonali, il-persuna li għandha poter ekonomiku deċisiv fuq il-funzjonament tekniku ta’ l-imsemmija attività liema poter ġie lilha ddelegat, li tinkludi d-detentur ta’ permess jew awtorizazzjoni għal l-imsemmija attività jew il-persuna li tireġistra jew tinnotifika l-imsemmija attività;
- 7.attività tax-xogħol’: tfisser kull attività magħmula bħala parti minn attività ekonomika, kummerċ jew impriża, mingħajr ma jingħata każ jekk l-attività hijiex pubblika jew privata, tagħmel qligħ jew li ma tagħmilx qligħ;
[…]
- 10.miżuri ta’ prevenzjoni: jfissru kull miżura li tittieħed kontra avveniment, att jew ommissjoni li toħloq periklu iminenti ta’ danni ambjentali, bl-iskop ta’ prevenzjoni jew tnaqqies ta’ dawk id-danni;
- 11.miżuri ta’ rimedju: tfisser kull azzjoni, jew tagħqid ta’ azzjonijiet, li tinkludi miżuri ta’ mitigazzjoni jew temporanji bl-iskop ta’ restorazzjoni, reabilitazzjoni jew tibdil tar-riżorsi naturali milquta u/jew is-servizzi mfixxkla, jew l-provvediment ta’ alternatiiva ekwivalenti għal dawk ir-riżorsi jew servizzi kif stabbilit fl-Anness [II];
[…]
7L-Artikolu 3 tal-imsemmija direttiva, intitolat L-Iskop, jipprevedi fil-paragrafu 1 tiegħu:Din id-Direttiva għandha tgħodd għall-:
- a)danni ambjentali ikkawżati minn attivitajiet tax-xogħol li jinstabu fil-lista ta’ l-Anness III, kif ukoll kull periklu iminenti ta’ l-imsemmija danni minħabba l-istess attivitajiet;
- b)danni lil l-ispeċi protetti u lil l-ambjenti naturali kkawżati minn attivitajiet tax-xogħol mhux fil-lista ta’ l-Anness III, u lil kull periklu iminenti ta’ l-imsemmija danni li jseħħ minħabba l-msemmija attivitajiet, kull meta l-operatur għandu tort jew kien negliġenti.
8Skont l-Artikolu 4(5) tal-istess direttiva, din għandha tgħodd biss għal danni ambjentali jew periklu iminenti ta’ danni ambjentali kkawżati minn tniġġies ta’ natura mifruxa, meta l-katina tal-kawżazzjoni bejn id-danni u l-attivitajiet ta’ l-operatur individwali tista’ tiġI stabbilita.9L-Artikolu 5 tad-Direttiva 2004/35, intitolat Mezz ta’ prevenzjoni, jaqra kif ġej:1.Meta d-danni ambjentali għandhom ma seħħewx imam [imma] hemm periklu iminenti ta’ l-imsemmija danni jseħħu, l-operatur għandu, mingħajr dewmien, jieħu l-miżuri ta’ prevenzjoni neċessarji.[…]
3.L-awtorità kompetenti tista’, f’kull ħin:
[…]
- b)titlob lil l-operatur jieħu il-miżuri ta’ prevenzjoni neċessarji;
[…]
- d)hi innifisha tieħu il-miżuri ta’ prevenzjoni neċessarji.
4.L-awtorità kompetenti għandha titlob li l-miżuri ta’ prevenzjoni jittieħdu mil l-operatur. Jekk l-operatur jonqos li jħares l-obligi stabbiliti fil-paragrafu 1 jew 3(b) jew (c), ma jistax ikun identifikat jew mhux obligat skond din-id-Direttiva li jbati l-ispejjeż, l-awtorità kompetenti tista’ tieħu l-miżuri hi stess.
10L-Artikolu 6 ta’ din id-direttiva, intitolat Azzjoni ta’ Rimedju, jipprevedi:1.Meta d-danni ambjentali fil-fatt seħħew l-operatur għandu, mingħajr dewmien, jinforma l-awtorità kompetenti dwar kull aspett relevanti tas-sitwazzjoni u jieħu:
- a)kull pass prattikabbli biex jikkontrolla malajr, jillimta, jneħħi jew f’kull mod ieħor jikkontrolla l-kontaminanti relevanti u/jew kull fattur ta’ dannu ieħor sabiex id-danni ambjentali jkunu limitati jew aktar danni u l-effetti negattivi fuq is-saħħa tal-bniedem jew aktar tfixkil tas-servizzi jiġu evitati; u
- b)il-miżuri ta’ rimedju neċessarji […]
2.L-awtorità kompetenti tista’, f’kull ħin:
- a)titlob lil l-operatur biex jipprovdi informazzjoni supplimentari dwar kull danni li seħħew;
- b)tieħu, titlob lil l-operatur jieħu jew tagħti istruzzjonijiet lil l-operatur dwar, kull pass prattikabbli biex jikkontrolla malajr, jillimta, jneħħi jew f’kull mod ieħor jikkontrolla l-kontaminanti relevanti u/jew kull fattur ta’ dannu ieħor sabiex id-danni ambjentali jkunu limitati jew aktar danni u l-effetti negattivi fuq is-saħħa tal-bniedem jew aktar tfixkil tas-servizzi jiġu evitati;
- ċ)titlob lil l-operatur jieħu l-miżuri ta’ rimedju neċessarji;
[…]
- e)hi innifisha tieħu il-miżuri ta’ rimedju neċessarji.
3.L-awtorità kompetenti għandha titlob li l-miżuri ta’ rimedju jittieħdu mil l-operatur. Jekk l-operatur jonqos li jħares l-obliggi stabbiliti fil-paragrafu 1 jew 2(b), (ċ) […] ma jistax jiġi identifikat jew mhux meħtieġ jbati l-ispejjeż skond din id-Direttiva, l-awtorità kompetenti tista’ tieħu l-miżuri hi stess, meta jkun falla kull tentattiv ieħor.
11L-Artikolu 8(1) u (3) tal-imsemmija direttiva jipprovdi:1.L-operatur għandu jbati l-ispejjeż għal l-azzjoni ta’ prevenzjoni u rimedju li ittieħdu skond din id-Direttiva.[…]
3.L-operatur m’għandux ikun mitlub jbati l-ispejjeż tal-miżuri ta’ prevenzjoni jew rimedju mwettqa skond din id-Direttiva meta jista’ juri li d-danni ambjentali jew il-periklu iminenti ta’ danni ambjentali:
- a)kienu kkawżati minn terza persuna u seħħew minkejja li miżuri ta’ sigurità xierqa kienu f’posthom; jew
- b)huma r-riżultat ta’ konformità ma ordni jew istruzzjoni ta’ bilfors minn awtorità pubblika ħlief ordni jew istruzzjoni li ħarġet wara emissjoni jew każ ikkawżat mil l-attivitajiet ta’ l-operatur proprju.
F’dawn il-każijiet L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri xierqa biex jgħinu lil l-operatur jirkupra l-ispejjeż li nefaq.
12L-Artikolu 11(2) u (3) tal-istess direttiva huwa fformulat kif ġej:2.L-obbligu li jkun stabbilit liema operatur ikkawża d-danni jew periklu iminenti ta’ danni, li ssir stima tas-sinjifikanza tad-danni u li jkun stabbilit liema miżuri ta’ rimedju għandhom jittieħdu b’referenza għal l-Anness II huwa ta’ l-awtorità kompetenti. […]3.L-Istati Membri għandhom jassiguraw li l-awtorità kompetenti tista’ tagħti l-poter jew titlob lill-parti terzi jwettqu l-miżuri neċessarji ta’ prevenzjoni u rimedju.
13L-Artikolu 16 tad-Direttiva 2004/35, intitolat Ir-relazzjoni mal-liġ[i] nazzjonali, jippreċiża fil-paragrafu 1 tiegħu li din id-direttiva m’għandhiex iżżomm lil L-Istati Membri milli jżżommu jew jadottaw dispożizzjonijiet aktar stretti f’dak li għandu x’jaqsam mal-prevenzjoni u r-rimedju tad-danni ambjentali, li jinkludi l-identifikazzjoni ta’ attivitajiet oħra li jistgħu jkunu soġġetti għar-rekwiżiti ta’ prevenzjoni u rimedju ta’ din id-Direttiva u l-identifikazzjoni ta’ partijiet responsabbli oħra.14L-Anness III tal-imsemmija direttiva jelenka tnax-il attivitajiet meqjusa mil-leġiżlatur tal-Unjoni bħala perikolużi fis-sens tal-Artikolu 3(1) tagħha. Dawn l-attivitajiet ikopru b’mod partikolari operazzjonijiet ta’ ġestjoni tal-iskart suġġetti għal permess jew għal reġistrazzjoni skont l-atti tal-Unjoni fil-qasam.