CONCLUSIE VAN ADVOCAAT-GENERAAL
P. PIKAMÄE
van 16 december 2021 ( 1 )
Zaak C‑568/20
J
tegen
H Limited
[verzoek van het Oberste Gerichtshof (hoogste federale rechter in civiele en strafzaken, Oostenrijk) om een prejudiciële beslissing]
„Prejudiciële verwijzing – Justitiële samenwerking in burgerlijke zaken – Tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken – Verordening (EU) nr. 1215/2012 – Materiële werkingssfeer – In een lidstaat gegeven beslissingen – Certificaat waaruit de uitvoerbaarheid van de beslissing blijkt – Gronden tot weigering van de tenuitvoerlegging – Strijdigheid met de openbare orde van de aangezochte lidstaat – Schending van een Unierechtelijke regel – Gronden tot weigering van de tenuitvoerlegging die zijn vastgesteld in de wetgeving van de aangezocht lidstaat”
|
1. |
Nadat het gerecht van de lidstaat van herkomst het in artikel 53 van verordening (EU) nr. 1215/2012 ( 2 ) bedoelde certificaat heeft afgegeven waaruit de uitvoerbaarheid van de gegeven beslissing en de toepasselijkheid van die verordening blijken, kan dan het gerecht van de aangezochte lidstaat, waarbij een verzoek aanhangig is gemaakt tot weigering van de tenuitvoerlegging van die beslissing door de persoon jegens wie om tenuitvoerlegging wordt verzocht, dit verzoek toewijzen op grond van een onjuiste beoordeling wat de toepasselijkheid van die verordening betreft, voor zover de procedure voor het gerecht van de lidstaat van herkomst ertoe strekte in een derde staat gewezen vonnissen uitvoerbaar te verklaren? Dit is de vraag die het Hof in de onderhavige zaak dient te beantwoorden. |
I. Toepasselijke bepalingen
|
2. |
In het kader van de onderhavige zaak zijn de artikelen 2, 39, 41, 42, 45, 46, 52 en 53 van verordening nr. 1215/2012 van belang. |
II. Feiten van het hoofdgeding, procedure en prejudiciële vragen
|
3. |
Na een vordering ingesteld door H Limited, een kredietinstelling, op basis van twee in 2013 in Jordanië gewezen vonnissen houdende veroordeling van J, een kredietnemer, tot betaling van het debetsaldo van twee leningen, heeft de High Court of Justice (England & Wales), Queen’s Bench Division (rechter in eerste aanleg van Engeland en Wales, Verenigd Koninkrijk; hierna: „High Court of Justice”), bij beslissing van 20 maart 2019 en in het kader van een summiere procedure J veroordeeld tot betaling aan H Limited van 10392463 Amerikaanse dollar (USD), vermeerderd met 5422031,65 USD aan rente en 125000 pond sterling (GBP) aan kosten. Deze rechter heeft tevens het certificaat als bedoeld in artikel 53 van verordening nr. 1215/2012 (hierna: „certificaat”) opgesteld en vervolgens afgegeven. |
|
4. |
H Limited heeft een procedure tot tenuitvoerlegging van deze beslissing ingesteld in Oostenrijk, waar J woonachtig is. Laatstgenoemde heeft krachtens de artikelen 45 en 46 van verordening nr. 1215/2012 verzocht om weigering van de tenuitvoerlegging. Ter ondersteuning hiervan heeft hij betoogd dat er sprake is van schending van de Oostenrijkse openbare orde ( 3 ) en dat de genoemde beslissing, die strekte tot tenuitvoerlegging van in een derde staat gegeven beslissingen, geen uitvoerbare beslissing vormt in de zin van verordening nr. 1215/2012. In het kader van de procedure tot weigering van de tenuitvoerlegging is het gerecht van de aangezochte lidstaat (hierna: „aangezocht gerecht”) niet gebonden aan het certificaat dat is opgesteld door het gerecht van de lidstaat van herkomst (hierna: „gerecht van herkomst”). |
|
5. |
In eerste aanleg heeft het Bezirksgericht Freistadt (rechter in eerste aanleg Freistadt, Oostenrijk) op 9 oktober 2019 beslist dat H Limited de beslissing van 20 maart 2019 van de High Court of Justice ten uitvoer kon leggen. Het Landesgericht Linz (rechter in tweede aanleg Linz, Oostenrijk), optredend als appelrechter, heeft het door J ingestelde hoger beroep bij beslissing van 22 juni 2020 verworpen. |
|
6. |
Nadat J buitengewoon beroep in Revision had ingesteld tegen de beslissing van de appelrechter, heeft het Oberste Gerichtshof (hoogste federale rechter in civiele en strafzaken, Oostenrijk) bij beslissing van 23 september 2020 de behandeling van de zaak geschorst en het Hof verzocht om een prejudiciële beslissing over de volgende vragen:
|
III. Procedure bij het Hof
|
7. |
Verzoeker en verweerster in het hoofdgeding, de Duitse regering alsmede de Europese Commissie hebben schriftelijke opmerkingen ingediend. |
IV. Analyse
A. Reikwijdte van het verzoek om een prejudiciële beslissing
|
8. |
De verwijzingsbeslissing mag dan wel drie formeel verschillende prejudiciële vragen bevatten, zij zijn mijns inziens nauw met elkaar verbonden en vallen onder één en dezelfde rechtsvraag, te weten de vraag onder welke voorwaarden het aangezochte gerecht een verzoek tot weigering van de tenuitvoerlegging van de beslissing van het gerecht van herkomst kan toewijzen op grond van de niet-toepasselijkheid van verordening nr. 1215/2012, ook al heeft dit tweede gerecht een certificaat afgegeven waaruit de uitvoerbaarheid ervan blijkt. |
|
9. |
Ik geef het Hof daarom in overweging deze drie vragen gezamenlijk te onderzoeken in de navolgende herformulering: „Moeten de bepalingen van verordening nr. 1215/2012 aldus worden uitgelegd dat het gerecht van de aangezochte lidstaat, waarbij een verzoek tot weigering van de tenuitvoerlegging overeenkomstig artikel 46 ervan is ingediend, op grond van die bepalingen mag oordelen dat, in strijd met de beoordeling van het gerecht van de lidstaat van herkomst die blijkt uit de afgifte van het certificaat bedoeld in artikel 53 ervan, deze verordening niet van toepassing is op grond dat de procedure voor dit tweede gerecht strekte tot uitvoerbaarverklaring van vonnissen die in burgerlijke en handelszaken in een derde staat zijn gewezen, en bijgevolg de tenuitvoerlegging van de beslissing van dat gerecht mag weigeren?” |
|
10. |
Om deze vraag te kunnen beantwoorden moet eerst worden nagegaan of in het onderhavige geval sprake is van een uitvoerbare beslissing, en tevens wat de reikwijdte van het certificaat is. Vervolgens dient een analyse te worden verricht van de bevoegdheden waarover het aangezochte gerecht waarbij een verzoek tot weigering van de tenuitvoerlegging van die beslissing is ingediend, krachtens verordening nr. 1215/2012 beschikt. |
B. Bestaan van een uitvoerbare beslissing in de zin van verordening nr. 1215/2012
|
11. |
Wat de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken in de Europese rechtsruimte betreft, is de belangrijkste vernieuwing van het bij verordening nr. 1215/2012 ingestelde stelsel ongetwijfeld de afschaffing van het exequatur. Zo bepaalt artikel 39 van deze verordening dat een „in een lidstaat gegeven beslissing die in die lidstaat uitvoerbaar is, [...] in andere lidstaten uitvoerbaar [is] zonder dat een verklaring van uitvoerbaarheid is vereist”. Deze bepaling moet worden gelezen in het licht van overweging 26 van die verordening, volgens welke een beslissing die door de gerechten van een lidstaat is gegeven, op dezelfde manier moet worden behandeld als een beslissing die in de aangezochte lidstaat is gegeven. |
|
12. |
In het kader van dit nieuwe stelsel van rechtstreekse tenuitvoerlegging van beslissingen speelt het door het gerecht van herkomst afgegeven certificaat een sleutelrol. Uit de gecombineerde bepalingen van de artikelen 37 en 42 van verordening nr. 1215/2012 blijkt namelijk dat de verzoeker, met het oog op de erkenning en tenuitvoerlegging in een lidstaat van een in een andere lidstaat gegeven beslissing, alleen een afschrift van de betrokken beslissing hoeft over te leggen samen met dit certificaat. Volgens artikel 42, lid 1, onder b), van deze verordening blijkt uit het certificaat dat de bovengenoemde beslissing uitvoerbaar is en bevat dit certificaat een uittreksel van die beslissing, alsook, in voorkomend geval, relevante informatie over de invorderbare kosten van de procedure en de berekening van rente. Dit certificaat wordt overeenkomstig artikel 43, lid 1, van deze verordening vóór de tenuitvoerlegging betekend aan de persoon jegens wie om de tenuitvoerlegging wordt verzocht. ( 4 ) In dit verband is, zulks in navolging van advocaat-generaal Bot ( 5 ), het certificaat door het Hof aangemerkt als de grondslag voor de toepassing van het beginsel van rechtstreekse uitvoerbaarheid van de in de lidstaten gegeven beslissingen, waardoor de betrokken beslissing geschikt is voor vrij verkeer binnen de Europese rechtsruimte. ( 6 ) |
|
13. |
Voor de verkrijging van dit certificaat moet de verzoeker zich wenden tot het gerecht van herkomst, zijnde het gerecht dat de beslissing heeft gegeven waarvan de tenuitvoerlegging wordt gevorderd ( 7 ). Dit gerecht kent het geding het best en verkeert, wat de zaak ten gronde betreft, in de beste positie om te bevestigen dat de beslissing uitvoerbaar is. Met de afgifte van een certificaat na een procedure waarin recht wordt gesproken ( 8 ), bevestigt het gerecht van herkomst impliciet dat het vonnis dat in een andere lidstaat moet worden erkend en ten uitvoer gelegd, binnen de werkingssfeer van verordening nr. 1215/2012 valt, aangezien de afgifte van het certificaat alleen onder deze voorwaarde mogelijk is. Wanneer het gerecht dat de ten uitvoer te leggen beslissing heeft gegeven, zich bij het wijzen van het vonnis niet heeft uitgesproken over de toepasselijkheid van verordening nr. 1215/2012, moet deze rechterlijke instantie in het stadium van afgifte van dit certificaat nagaan of het geding binnen de werkingssfeer van deze verordening valt. ( 9 ) |
|
14. |
In de onderhavige zaak staat vast dat het gerecht van herkomst het certificaat heeft opgesteld en afgegeven op grond van zijn beslissing van 20 maart 2019, die dus binnen de werkingssfeer van verordening nr. 1215/2012 valt. In deze omstandigheden is in beginsel sprake van een in een lidstaat gegeven uitvoerbare beslissing ( 10 ) in de zin van artikel 2, onder a), en artikel 39 van verordening nr. 1215/2012, die valt onder de daarin voorziene regeling voor rechtstreekse tenuitvoerlegging. Hierbij gaat het om een feit dat voor het aangezochte gerecht bindend is. |
|
15. |
In het verzoek om een prejudiciële beslissing is in wezen de vraag aan de orde onder welke voorwaarden dit gerecht een dergelijke situatie ter discussie kan stellen wegens een vermeende onjuiste beoordeling van het gerecht van herkomst wat de toepasselijkheid van verordening nr. 1215/2012 betreft, waardoor het certificaat onregelmatig zou zijn afgegeven. Uit dat verzoek blijkt dat de verwijzende rechter van oordeel is dat een toetsing op dit punt kan leiden tot weigering van de tenuitvoerlegging, zelfs zonder dat wordt vastgesteld dat er sprake is van een van de weigeringsgronden van artikel 45 van verordening nr. 1215/2012. |
C. Mogelijkheid van weigering van de tenuitvoerlegging op grond van de niet-toepasselijkheid van verordening nr. 1215/2012
|
16. |
Voor de beantwoording van bovenstaande vraag dient een analyse te worden verricht van de wettelijke regeling inzake de weigering van de tenuitvoerlegging zoals vastgelegd in verordening nr. 1215/2012. Ter onderbouwing van de stelling dat toetsing van de door het gerecht van herkomst verrichte beoordeling van de toepasselijkheid van deze verordening mogelijk is, verwijzen de verwijzende rechter en de Duitse regering ook naar de rechtspraak van het Hof met betrekking tot de toetsing van het certificaat als bedoeld in artikel 54 van verordening (EG) nr. 44/2001. ( 11 ) |
1. Relevantie van de rechtspraak inzake de toetsing van het certificaat als bedoeld in artikel 54 van verordening nr. 44/2001
|
17. |
Er zij aan herinnerd dat verordening nr. 44/2001 aan de persoon die om tenuitvoerlegging verzocht de verplichting oplegde om vooraf te verzoeken om de afgifte door het gerecht of de autoriteit van de aangezochte lidstaat van een verklaring van uitvoerbaarheid. Dit verzoek diende vergezeld te gaan van een expeditie van de betrokken beslissing en, in voorkomend geval, van het certificaat bedoeld in artikel 54 van verordening nr. 44/2001, waarbij deze twee documenten, volgens overweging 17 van deze verordening, dienden te worden onderworpen aan een eenvoudige formele controle. Het Hof heeft geoordeeld dat de autoriteiten van de aangezochte lidstaat in een eerste fase van de procedure alleen mochten nagaan of die formaliteiten voor de afgifte van de uitvoerbaarverklaring van de beslissing vervuld waren. In een tweede fase van de procedure dienden zij de gegrondheid te beoordelen van het eventueel door de verweerder ingestelde rechtsmiddel tegen deze verklaring in het licht van de gronden voor betwisting, bedoeld in de artikelen 34 en 35 van verordening nr. 44/2001. ( 12 ) |
|
18. |
In dit verband heeft het Hof gepreciseerd dat niets de rechter van de aangezochte lidstaat uitdrukkelijk verbood om de juistheid van de in het certificaat vermelde feitelijke gegevens na te gaan. Deze controle was gerechtvaardigd omdat de opsteller van het certificaat niet noodzakelijk dezelfde was als die welke de oorspronkelijke beslissing had gewezen en diezelfde gegevens niet meer dan indicatief konden zijn, met een louter informatieve waarde. Dat vloeide eveneens voort uit de niet-verplichte overlegging van het betrokken certificaat, waarbij de voor de uitvoerbaarverklaring bevoegde rechter van de aangezochte lidstaat een gelijkwaardig document kon aanvaarden. ( 13 ) |
|
19. |
Afgezien van de zeer beperkte reikwijdte van de aldus beschreven controle, kan deze rechtspraak niet mutatis mutandis worden toegepast in de onderhavige zaak en nog minder worden geëxtrapoleerd, aangezien het nieuwe stelsel van erkenning en tenuitvoerlegging dat voortvloeit uit verordening nr. 1215/2012 aanzienlijk verschilt van de voorganger ervan. Zo heeft deze verordening een einde gemaakt aan de aan de tenuitvoerlegging in de aangezochte lidstaat voorafgaande fase van de uitvoerbaarverklaring, de overlegging van het certificaat waaruit de uitvoerbaarheid van de beslissing blijkt verplicht gesteld en de afgifte van dit certificaat alleen toevertrouwd aan het gerecht van herkomst dat het geschil het best kent. Verder bevat deze verordening geen overweging die overeenkomt met overweging 17 van verordening nr. 44/2001. |
|
20. |
Het Hof heeft in punt 35 van het arrest Weil ( 14 ) radicaal geoordeeld dat de tenuitvoerleggingsprocedure van verordening nr. 44/2001 „net als tenuitvoerlegging onder toepassing van verordening nr. 1215/2012, belet dat een rechter van de aangezochte lidstaat later op enige wijze nagaat of de vordering die heeft geleid tot de beslissing waarvan om tenuitvoerlegging wordt verzocht, binnen de werkingssfeer van verordening nr. 44/2001 valt, aangezien deze verordening voorziet in een beperkt aantal gronden voor het instellen van een beroep tegen de uitspraak omtrent de uitvoerbaarheid van die beslissing”. |
|
21. |
De inhoud van dit punt roept serieuze vragen op die mijns inziens ertoe nopen dit punt in het onderhavige geval niet in aanmerking te nemen. Ik merk op dat het betrokken punt een vraagstuk aansnijdt dat niet direct overeenkomt met dat van de prejudiciële vraag, namelijk de uitlegging van artikel 54 van verordening nr. 44/2001 ter bepaling van het bestaan van een controle door de bevoegde autoriteit van de toepasselijkheid van deze verordening vóór de afgifte van het in deze bepaling bedoelde certificaat. De daarin vervatte aanwijzing lijkt mij een overvloedige grond voor een reeds in punt 33 van het betrokken arrest gemotiveerd antwoord. |
|
22. |
Hoe dan ook was verordening nr. 1215/2012 ratione temporis niet van toepassing en de loutere verwijzing ernaar, in het kader van een vergelijkende beoordeling zonder enige uitleg, kan niet worden beschouwd als een nuttig precedent om de discussie over de omvang van de bevoegdheden van het aangezochte gerecht te beëindigen, a fortiori niet omdat de stelsels voor de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen die zijn ingesteld door verordening nr. 44/2001 en verordening nr. 1215/2012 aanzienlijk verschillen. ( 15 ) |
2. Gronden voor weigering van de tenuitvoerlegging die zijn vastgesteld in verordening nr. 1215/2012
a) Opmerkingen vooraf
|
23. |
Het lijkt mij noodzakelijk om vooraf een aantal opmerkingen te maken over de betrekkelijk ingewikkelde wettelijke regeling inzake weigering van de tenuitvoerlegging die is ingesteld bij verordening nr. 1215/2012. |
|
24. |
In de eerste plaats kan worden opgemerkt dat in de rechtsleer ervan wordt uitgegaan dat het in het kader van verordening nr. 1215/2012 aan de veroordeelde staat om te reageren, teneinde onder aanvoering van een door deze verordening toegelaten grond te verzoeken om weigering van tenuitvoerlegging en dat, zonder reactie van de betrokkene, de beslissing niet zal worden gecontroleerd ( 16 ), wat heeft geleid tot de slotsom dat er sprake is van een „volledig geprivatiseerde” controle van beslissingen. ( 17 ) In dezelfde geest heeft het Hof verklaard dat de bij verordening nr. 1215/2012 ingestelde regeling inzake de erkenning en tenuitvoerlegging van gerechtelijke beslissingen gebaseerd is op de afschaffing van het exequatur, hetgeen inhoudt dat de bevoegde rechter van de aangezochte lidstaat geen toezicht uitoefent en dat alleen de persoon tegen wie de tenuitvoerlegging wordt gevraagd, kan opkomen tegen de tenuitvoerlegging van de hem betreffende beslissing. ( 18 ) Hieruit blijkt dus dat vóór het verzoek om weigering van de tenuitvoerlegging en de erdoor ingeleide procedure, waarop afdeling 3 van hoofdstuk III van verordening nr. 1215/2012 ziet, en a fortiori bij gebreke van een dergelijk verzoek, het aangezochte gerecht geen enkele beoordelingsvrijheid heeft met betrekking tot de beslissing en het certificaat van het gerecht van herkomst. ( 19 ) |
|
25. |
In de tweede plaats zij eraan herinnerd dat het beginsel van onderling vertrouwen tussen de lidstaten, dat in het Unierecht van wezenlijk belang is, met name wat de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht betreft, vereist dat elk van de lidstaten, behoudens uitzonderlijke omstandigheden, ervan uitgaat dat alle andere lidstaten het Unierecht en, meer in het bijzonder, de door dat recht erkende grondrechten in acht nemen. Zoals blijkt uit overweging 26 van verordening nr. 1215/2012, berust het bij deze verordening ingevoerde stelsel van erkenning en tenuitvoerlegging op het wederzijdse vertrouwen in de rechtsbedeling binnen de Unie. Een dergelijk vertrouwen verlangt met name dat in een lidstaat gegeven rechterlijke beslissingen in een andere lidstaat van rechtswege worden erkend en ten uitvoer gelegd. Binnen dat stelsel moeten de bepalingen van verordening nr. 1215/2012 die de gronden voor betwisting van de erkenning of de tenuitvoerlegging van een beslissing uitputtend opsommen ( 20 ), strikt worden uitgelegd omdat zij de verwezenlijking van een van de fundamentele doelstellingen van deze verordening belemmeren ( 21 ). |
|
26. |
De vijf weigeringsgronden betreffen de kennelijke strijdigheid met de openbare orde van de aangezochte lidstaat; de omstandigheid dat het stuk dat het geding inleidt niet tijdig is betekend wanneer de beslissing bij verstek is gegeven; de onverenigbaarheid van de beslissing met een tussen dezelfde partijen in de aangezochte lidstaat gegeven beslissing; de onverenigbaarheid met een eerdere beslissing die in een andere staat is gegeven, en de schending van bepaalde bevoegdheidsregels door het gerecht van de lidstaat van herkomst. Deze limitatieve lijst bevat geen verwijzing naar de toepasselijkheid van verordening nr. 1215/2012 of naar schending van artikel 2, onder a), en artikel 39 van die verordening, volgens welke de beslissing waarvan om tenuitvoerlegging wordt verzocht in een lidstaat moet zijn gegeven. |
|
27. |
In de derde plaats volgt uit verordening nr. 1215/2012 dat de Europese wetgever heeft voorzien in het naast elkaar bestaan van twee soorten weigeringsgronden, namelijk, om te beginnen, de gronden die in artikel 41, lid 2, van deze verordening generiek worden aangeduid als „de in de aangezochte lidstaat wettelijk vastgestelde gronden voor weigering” en, voorts, die welke specifiek zijn opgesomd in artikel 45 van deze verordening, te lezen in samenhang met artikel 46 ervan, waarbij deze gronden met elkaar verbonden zijn door de noodzakelijke verenigbaarheid van de eerstgenoemde met de laatstgenoemde gronden. Gezien de onderlinge verhouding die de wetgever aldus heeft vastgesteld, lijkt het mij passend om eerst de gronden voor weigering van tenuitvoerlegging te onderzoeken die voortvloeien uit de gecombineerde bepalingen van de artikelen 45 en 46 van deze verordening, en meer in het bijzonder de grond die betrekking heeft op de strijdigheid met de openbare orde van de aangezochte lidstaat, waar het in het onderhavige geval om gaat en waarop J zich beroept. ( 22 ) |
b) In artikel 45 van verordening nr. 1215/2012 bedoelde grond voor weigering van de tenuitvoerlegging die is ontleend aan strijdigheid met de openbare orde van de aangezochte lidstaat
|
28. |
Het in artikel 45, lid 1, van verordening nr. 1215/2012 gebruikte begrip „openbare orde” moet, zoals gezegd, strikt worden uitgelegd, omdat het de verwezenlijking van een van de fundamentele doelstellingen van voornoemde verordening belemmert en slechts in uitzonderlijke situaties een rol mag spelen. De lidstaten blijven krachtens het in deze bepaling gemaakte voorbehoud in beginsel weliswaar vrij om de eisen van hun openbare orde vast te leggen overeenkomstig hun nationale opvattingen, doch de afbakening van dit begrip is een kwestie van uitlegging van deze verordening. Ofschoon het derhalve niet aan het Hof is om de inhoud van het begrip openbare orde van een lidstaat te definiëren, is het wel de taak van het Hof om toe te zien op de grenzen waarbinnen het gerecht van een lidstaat dit begrip kan inroepen teneinde een beslissing uit een andere lidstaat niet te erkennen. ( 23 ) |
|
29. |
Dienaangaande zij eraan herinnerd dat artikel 52 van verordening nr. 1215/2012, volgens hetwelk de juistheid van de buitenlandse beslissing niet mag worden onderzocht, de rechter van de aangezochte lidstaat verbiedt de erkenning of tenuitvoerlegging van die beslissing te weigeren op de enkele grond dat de door de rechter van de lidstaat van herkomst toegepaste rechtsregel afwijkt van die welke de rechter van de aangezochte lidstaat zou hebben toegepast indien het geschil bij hem aanhangig was gemaakt. Evenmin mag de rechter van de aangezochte staat de juistheid nagaan van de beoordeling, rechtens of feitelijk, door de rechter van de staat van herkomst. De openbareordeclausule kan dus enkel worden ingeroepen indien de erkenning of de tenuitvoerlegging van de in een andere lidstaat gegeven beslissing op onaanvaardbare wijze zou indruisen tegen de rechtsorde van de aangezochte lidstaat doordat zij inbreuk zou maken op een fundamenteel beginsel. Het verbod om de juistheid van een buitenlandse beslissing te onderzoeken wordt dus enkel in acht genomen indien de inbreuk bestaat in een kennelijke schending van een rechtsregel die in de rechtsorde van de aangezochte staat van essentieel belang wordt geacht, of van een in die rechtsorde als fundamenteel erkend recht. ( 24 ) |
|
30. |
In het licht van deze overwegingen moet worden nagegaan of op basis van de door de verwijzende rechter aangereikte elementen kan worden vastgesteld dat de tenuitvoerlegging van de beslissing van 20 maart 2019 van de High Court of Justice kennelijk strijdig zou zijn met de Oostenrijkse openbare orde in de zin van artikel 45, lid 1, van verordening nr. 1215/2012. Deze elementen betreffen de schending, door het onlosmakelijk juridisch geheel bestaande in deze beslissing en het bijbehorende certificaat, van een regel van materieel recht, namelijk de kennelijk onjuiste toepassing van artikel 2, onder a), en artikel 39 van deze verordening, die vereisen dat de beslissing waarvan tenuitvoerlegging wordt gevorderd in een lidstaat is gegeven, en waardoor de materiële werkingssfeer van deze handeling met betrekking tot de beslissingen in kwestie wordt vastgesteld. |
|
31. |
Het Hof heeft zich reeds gebogen over een situatie waarin een kennelijke schending van een regel van Unierecht werd aangevoerd en heeft erkend dat het bestaan van een dergelijke schending mag worden onderzocht, rekening houdend met de integratie van het Unierecht in de rechtsorde van de lidstaten en met de taak van de nationale rechter, optredend als gewone Unierechter, om toe te zien op de daadwerkelijke toepassing van de Unierechtelijke regels. Het Hof heeft daarom verklaard dat de openbare-ordeclausule enkel kan worden toegepast wanneer de betrokken onjuiste rechtsopvatting inhoudt dat de erkenning – of in casu de tenuitvoerlegging – van de betrokken beslissing in de aangezochte staat de kennelijke schending van een fundamentele rechtsregel in de rechtsorde van de Unie en dus van deze lidstaat zou opleveren. ( 25 ) |
1) Kennelijke schending van een Unierechtelijke regel
|
32. |
Onder verwijzing naar het arrest Owens Bank ( 26 ) van het Hof is de verwijzende rechter van mening dat verordening nr. 1215/2012 niet van toepassing kan zijn op de beslissing van het gerecht van herkomst op een vordering tot tenuitvoerlegging van in een derde staat gewezen vonnissen (actio judicati), waarbij summier is getoetst of deze vonnissen de kredietnemer verplichten een bepaald bedrag aan de kredietverlenende bank te betalen, zonder een onderzoek ten gronde van de rechtsverhouding die aan de door deze vonnissen erkende schuld ten grondslag ligt. In dat arrest heeft het Hof geoordeeld dat het Verdrag van 27 september 1968 betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken ( 27 ), zoals gewijzigd, niet van toepassing is op in verdragsluitende staten aanhangige procedures of daarin opgekomen geschilpunten die betrekking hebben op de erkenning en tenuitvoerlegging van in derde staten gewezen vonnissen in burgerlijke en handelszaken. Deze oplossing lijkt mij op het onderhavige geval te moeten worden toegepast. |
|
33. |
Om te beginnen zij eraan herinnerd dat uit de bewoordingen zelf van artikel 2, onder a), en artikel 39 van verordening nr. 1215/2012 volgt dat de in hoofdstuk III ervan vastgestelde procedures voor erkenning en tenuitvoerlegging alleen van toepassing zijn op beslissingen die in een lidstaat zijn gegeven. Wat de bevoegdheidsregels betreft, zij erop gewezen dat de bepalingen van hoofdstuk II van verordening nr. 1215/2012, die op de grondslag van artikel 81 VWEU zijn vastgesteld omdat zij noodzakelijk zijn voor de goede werking van de interne markt, niet voorschrijven voor het gerecht van welke plaats de procedures tot erkenning en tenuitvoerlegging van in een derde staat gewezen vonnissen moeten worden gevoerd. ( 28 ) |
|
34. |
Vervolgens moet het doel van de bij het gerecht van herkomst ingestelde procedure worden onderzocht teneinde vast te stellen of zij ertoe strekte de voorwaarden te scheppen voor de gedwongen tenuitvoerlegging van een rechterlijke beslissing die in een derde staat in burgerlijke en handelszaken is gegeven. ( 29 ) In dit opzicht rechtvaardigt de door de verwijzende rechter verstrekte informatie, zoals eerder in deze conclusie is vermeld, mijns inziens een positief antwoord. ( 30 ) |
|
35. |
Hoewel verweerster in het hoofdgeding duidelijk heeft gemaakt het niet eens te zijn met de voorstelling van de oorspronkelijke procedure door de verwijzende rechter, erkent zij zonder meer dat het wel degelijk gaat om een vordering waarvoor de bijzondere procesregels van common law gelden, die is gebaseerd op eindbeslissingen uit derde landen en op grond waarvan een summier vonnis kan worden gewezen aan het einde van een onvolledige procedure, aangezien het verweer geen reële kans van slagen heeft. ( 31 ) Afgezien van de verwijzingen naar de rechtspraak van het Hof over het begrip „beslissing” zelf wat de inhoud ervan betreft, zijn de overwegingen dat de oorspronkelijke procedure op tegenspraak is gevoerd en dat het gerecht van herkomst de bezwaren van de schuldenaar heeft onderzocht (geen procesbevoegdheid, bedrog met het vonnis, ontbreken van een volmacht van de advocaat van de kredietinstelling en vordering tot verrekening van schuldvorderingen), in het kader van de beoordeling van het doel van de procedure niet ter zake dienend. ( 32 ) De bewering van de kredietinstelling dat de Jordaanse vonnissen niet uitvoerbaar waren in het Verenigd Koninkrijk en Oostenrijk, onderbouwt mijns inziens alleen maar de slotsom dat de procedure voor het gerecht van herkomst wel degelijk tot doel had in eerstgenoemde staat de voorwaarden te scheppen voor de gedwongen tenuitvoerlegging van die vonnissen. |
|
36. |
In deze omstandigheden leveren de beslissing van het gerecht van herkomst en het begeleidende certificaat, die een onlosmakelijk juridisch geheel vormen, een kennelijke schending van artikel 2, onder a), en artikel 39 van verordening nr. 1215/2012 op. Rest nog na te gaan of het gaat om fundamentele rechtsregels, zoals de rechtspraak van het Hof vereist. |
2) Fundamentele aard van de betrokken rechtsregel
|
37. |
Ik wijs erop dat, anders dan in het arrest Diageo Brands, de vergissing van het gerecht van herkomst geen verband houdt met een materieelrechtelijke regel die deel uitmaakt van een richtlijn voor minimale harmonisatie die tot doel heeft de uiteenlopende wetgevingen van de lidstaten inzake merken onderling dichter bij elkaar te brengen ( 33 ), maar met bepalingen van een verordening. Dienaangaande valt in overweging 6 van verordening nr. 1215/2012 te lezen dat het met het oog op het vrije verkeer van beslissingen in burgerlijke en handelszaken nodig en passend is de regels inzake de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in een verbindend en rechtsreeks toepasselijk rechtsinstrument van de Unie neer te leggen. |
|
38. |
Verordening nr. 1215/2012 – die haar rechtsgrondslag vindt in artikel 67, lid 4, VWEU, volgens hetwelk de toegang tot de rechter moet worden vergemakkelijkt, met name door het beginsel van wederzijdse erkenning van gerechtelijke beslissingen – strekt ertoe op het gebied van de samenwerking in burgerlijke en handelszaken het vereenvoudigde en doeltreffende stelsel van conflictregels en van erkenning en tenuitvoerlegging van gerechtelijke beslissingen dat is ingesteld bij de rechtsinstrumenten in het verlengde waarvan zij ligt, te versterken teneinde de justitiële samenwerking te vergemakkelijken en aldus bij te dragen tot de verwezenlijking van de opdracht van de Unie om een ruimte van vrijheid, veiligheid en recht te worden die berust op de hoge mate van vertrouwen die tussen de lidstaten moet bestaan. ( 34 ) Artikel 2, onder a), en artikel 39 van verordening nr. 1215/2012, die de reikwijdte van deze verordening met betrekking tot de relevante gerechtelijke beslissingen bepalen, moeten mijns inziens als fundamenteel worden beschouwd, aangezien de inachtneming ervan onontbeerlijk is voor de vervulling van de bovengenoemde doelstelling van de Unie. ( 35 ) |
|
39. |
Ik herinner eraan dat het begrip „openbare orde” in de zin van artikel 45, lid 1, van deze verordening strekt tot bescherming van rechtsbelangen die in een rechtsregel tot uitdrukking komen. In casu gaat het om de handhaving en de ontwikkeling van een Europese ruimte van vrijheid, veiligheid en recht die het vrije verkeer van gerechtelijke beslissingen – dat nodig is voor de goede werking van de interne markt – bevordert. ( 36 ) De toepassing van een stelsel inzake de tenuitvoerlegging van beslissingen dat werd opgezet voor de goede werking van de Unie en haar interne markt, mag er echter niet toe leiden dat, wegens een oorspronkelijke toepassingsfout een lidstaat ertoe wordt verplicht een in een derde staat gewezen vonnis ten uitvoer te leggen, hoewel de voorwaarden voor een exequatur van dat vonnis, in voorkomend geval, niet zijn vervuld gelet op de internationale openbare orde van de aangezochte lidstaat, waardoor deze fout zijn volle werking krijgt. |
|
40. |
De voorgestelde oplossing ( 37 ) lijkt mij niet in strijd met het door verordening nr. 1215/2012 ingevoerde stelsel. Hoewel het, om te beginnen, buiten kijf staat dat verordening nr. 1215/2012 gebaseerd is op een beginsel van directe tenuitvoerlegging van beslissingen, ingegeven door de wens van de Europese wetgever om de duur en de kosten van grensoverschrijdende geschillen te verminderen, voorziet deze handeling niettemin in de handhaving ( 38 ) en, in zekere zin, de versterking ( 39 ) van de aan de aangezochte lidstaat toevertrouwde controletaak. Voorts wordt door het „vangnet” bestaande in een eventuele controle van de toepasselijkheid van verordening nr. 1215/2012 in het kader van het onderzoek van de overeenstemming van de beslissing met de openbare orde van de aangezochte lidstaat, het wederzijdse vertrouwen van de lidstaten op het gebied van de rechtsbedeling geenszins afgezwakt, maar veeleer in hoge mate bewaard. |
3) Vereiste van uitputting van de rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst
|
41. |
Vast staat dat over punt 64 van het arrest van 16 juli 2015, Diageo Brands (C‑681/13, EU:C:2015:471) – volgens hetwelk de justitiabelen, behoudens bijzondere omstandigheden die het te moeilijk of onmogelijk maken de rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst aan te wenden, in die lidstaat alle bestaande rechtsmiddelen moeten uitputten om schending van de openbare orde in een eerder stadium te voorkomen –, veel is geschreven wat betreft de vaststelling van de juiste betekenis ervan. Anders dan wellicht is betoogd, kunnen de voorgaande overwegingen niet worden opgevat als de uitdrukking van een voorwaarde die voorafgaat aan het onderzoek van de grond inzake strijdigheid met de openbare orde. Het volstaat in dit verband uit te gaan van de ondubbelzinnige bewoordingen van punt 68 van dat arrest, waarin staat dat wanneer de rechter van de aangezochte staat nagaat „of eventueel sprake is van een kennelijke schending van de openbare orde van deze staat, [...] hij ermee rekening [moet] houden” dat, behoudens bijzondere omstandigheden die het te moeilijk of onmogelijk maken de rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst aan te wenden, de justitiabelen de plicht hebben in deze lidstaat alle beschikbare rechtsmiddelen aan te wenden om een dergelijke schending in een eerder stadium te voorkomen. Het vereiste van uitputting van rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst is slechts een element bij de beoordeling van de weigeringsgrond ontleend aan strijdigheid met de openbare orde. ( 40 ) |
|
42. |
De andere vraag die door de rechtspraak van het Hof wordt opgeworpen, betreft de draagwijdte ervan met betrekking tot de openbare orde in kwestie, procedureel en/of materieel. Vastgesteld dient te worden dat bovengenoemd arrest draait om twee duidelijk van elkaar te onderscheiden elementen, die betrekking hebben op schending van, ten eerste, de betrokken regel van materieel recht en, ten tweede, procedurele waarborgen. De uiteenzetting met betrekking tot de uitputting van rechtsmiddelen valt echter uitsluitend onder het onderzoek van dit tweede element. De bijdrage van dit arrest zou terecht kunnen worden omschreven als de veralgemening van de verificatie van de uitoefening van de rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst ( 41 ), waarvan reeds sprake was in zaken waarin het ging om een vermeende kennelijke schending van het recht op een eerlijk proces en daarom van de procedurele openbare orde. ( 42 ) Ik ben van mening dat de materiële internationale openbare orde van de aangezochte lidstaat, thans meer dan zijn procedurele tegenhanger, de essentiële waarden uitdrukt die eigen zijn aan die staat, vertaald in rechtsregels of ‑beginselen die niet noodzakelijkerwijs door de staat van herkomst worden gedeeld. Het kan daarom ongepast lijken om het gerecht van de lidstaat van herkomst te vragen een rol te spelen bij het verdedigen van deze waarden en de vaststelling van de kennelijke aard van de schending van de openbare orde daarvan te laten afhangen. |
|
43. |
In het geval van een vermeende schending van een Unierechtelijke regel, boet dit argument evenwel aan belang in ( 43 ), wat mijns inziens impliceert dat het aangezochte gerecht moet nagaan of de rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst zijn uitgeput. In dit verband zou het passend zijn na te gaan of er sprake is van bijzondere omstandigheden die het aanwenden van de rechtsmiddelen te moeilijk of onmogelijk maken, ook wat betreft de afgifte van het certificaat na een procedure van gerechtelijke aard. Ik merk op dat de Commissie, verwijzend naar de oorspronkelijke procedure in de lidstaat van herkomst, in punt 29 van haar opmerkingen aangeeft dat het verzoek om toewijzing van het buitengewoon beroep door de appelrechter van het Verenigd Koninkrijk werd afgewezen. |
3. Gronden voor weigering van de tenuitvoerlegging als bedoeld in artikel 41, lid 2, van verordening nr. 1215/2012
|
44. |
Aangezien de verwijzende rechter zich afvraagt of het mogelijk is de tenuitvoerlegging te weigeren los van de constatering van een van de gronden bedoeld in artikel 45 van verordening nr. 1215/2012, is een analyse nodig van artikel 41, lid 2, van die verordening, waarin wordt bepaald dat „[n]iettegenstaande het bepaalde in lid 1, [...] de in de aangezochte lidstaat wettelijk vastgestelde gronden voor weigering of voor schorsing van de tenuitvoerlegging van toepassing [zijn] voor zover zij niet onverenigbaar zijn met de in artikel 45 genoemde gronden”. De bewoordingen van deze bepaling blinken, eerlijk gezegd, niet uit door nauwkeurigheid en zijn in zekere zin dubbelzinnig vanwege het gebruik van de formulering „gronden voor weigering van de tenuitvoerlegging”, die verwijst naar de formulering van de artikelen 45 en 46 van verordening nr. 1215/2012 ( 44 ). De noodzaak om artikel 41, lid 2, van die verordening een nuttig effect te verlenen impliceert immers uiteraard dat de gronden waarnaar in deze verschillende bepalingen wordt verwezen, niet dezelfde zijn. |
|
45. |
Artikel 41 van verordening nr. 1215/2012 valt onder afdeling 2 („Tenuitvoerlegging”) van hoofdstuk III en dus onder een andere afdeling dan die inzake de weigering van tenuitvoerlegging. Dit artikel bepaalt dat de procedure voor tenuitvoerlegging wordt beheerst door het recht van de aangezochte lidstaat. Een in een lidstaat gegeven beslissing die in de aangezochte lidstaat uitvoerbaar is, wordt aldaar onder dezelfde voorwaarden ten uitvoer gelegd als een in de aangezochte lidstaat gegeven beslissing. Dit verwijst naar de eigenlijke procedure voor tenuitvoerlegging die rechtstreeks kan worden uitgevoerd door de begunstigde van het oorspronkelijke vonnis, na overlegging van een afschrift van de beslissing en het certificaat aan de voor de tenuitvoerlegging bevoegde autoriteit, wanneer niet wordt verzocht om weigering van de tenuitvoerlegging of nadat een dergelijk verzoek door het aangezochte gerecht is afgewezen. |
|
46. |
In het licht van dit procedurele kader dient de inhoud van de in artikel 41, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 bedoelde gronden voor weigering van de tenuitvoerlegging te worden begrepen, wat bijzonder lastig is gelet op de grote verscheidenheid aan nationale regels die zien op de toepassing van tenuitvoerleggingsmaatregelen en de bezwaren die hiertegen kunnen worden aangevoerd. Bij wijze van voorbeeld kan worden verwezen naar geschillen met betrekking tot de mogelijkheid van inbeslagname van bepaalde goederen of geldsommen, de hoogte van de schuld na betalingen of verrekeningen na de veroordeling, onregelmatigheden die gevolgen kunnen hebben voor de tenuitvoerleggingshandelingen, maar ook het bestaan van de titel zelf vanwege de werking van een bevrijdende verjaring of het uitvoerbare karakter ervan. |
|
47. |
Het is belangrijk te benadrukken dat de toepassing van de niet‑geharmoniseerde gronden voor weigering van de tenuitvoerlegging als bedoeld in artikel 41, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 op een dubbele wijze is afgebakend, te weten door, ten eerste, het verbod op een onderzoek van de juistheid van de in een lidstaat gegeven beslissing, dat is opgenomen in artikel 52 van deze verordening ( 45 ) en, ten tweede, het vereiste van verenigbaarheid met de geharmoniseerde gronden die zijn opgesomd in artikel 45 van deze verordening in een uitputtende lijst, die niet de miskenning van de materiële werkingssfeer van deze handeling door het gerecht van herkomst omvat. ( 46 ) |
|
48. |
Ik herinner eraan dat de vaststelling van het bestaan van een grond voor weigering van de tenuitvoerlegging als bedoeld in dit laatste artikel tot gevolg heeft dat de beslissing van het gerecht van herkomst verwordt tot een „lege huls”, aangezien zij haar werking in de aangezochte lidstaat niet kan ontplooien en dus niet op enige wijze ten uitvoer kan worden gelegd. Gelet op de uitputtende aard van de in artikel 45 van verordening nr. 1215/2012 opgesomde gronden en het hierboven genoemde verenigbaarheidsvereiste, mag een grond als bedoeld in artikel 41, lid 2, van die verordening niet ertoe strekken de toelaatbaarheid van de executoriale titel zelf in twijfel te trekken, maar zou een dergelijke grond wel kunnen leiden tot een mogelijke beperking van de gevolgen en dus tot een beperking van de tenuitvoerlegging ervan. |
|
49. |
In die context kan niet worden aanvaard dat het aangezochte gerecht bij de beoordeling van een grond voor weigering van de tenuitvoerlegging als bedoeld in artikel 41, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 de regelmatigheid van het certificaat en daarmee de toepasselijkheid van deze verordening op de vordering die tot de beslissing heeft geleid kan controleren, wat tot gevolg zou kunnen hebben dat het aangezochte gerecht die beslissing haar uitvoerbaarheid ontneemt. |
V. Conclusie
|
50. |
Gelet op het voorgaande geef ik in overweging de prejudiciële vragen van het Oberste Gerichtshof als volgt te beantwoorden: „De artikelen 45 en 46 van verordening (EU) nr. 1215/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2012 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken moeten aldus worden uitgelegd dat het gerecht van de aangezochte lidstaat, waarbij een verzoek tot weigering van de tenuitvoerlegging van een beslissing is ingediend, dit verzoek kan toewijzen op grond dat de beslissing en het certificaat als bedoeld in artikel 53 van deze verordening, die door het gerecht van de lidstaat van herkomst zijn vastgesteld, strijdig zijn met de openbare orde van de aangezochte lidstaat, voor zover de aangevoerde onjuiste rechtsopvatting een kennelijke schending oplevert van een rechtsregel die als fundamenteel wordt beschouwd in de rechtsorde van de Unie en dus in de rechtsorde van die staat. Hiervan is sprake in het geval van een onjuiste rechtsopvatting die van invloed is op de toepassing van artikel 2, onder a), en artikel 39 van die verordening, volgens welke de beslissing waarvan om tenuitvoerlegging wordt verzocht, in een lidstaat moet zijn gegeven. Wanneer het gerecht van de aangezochte lidstaat nagaat of er sprake is van kennelijke strijdigheid met de openbare orde van deze staat wegens de schending van een materiële of formele regel van Unierecht, moet dit gerecht er rekening mee houden dat, behoudens bijzondere omstandigheden die het te moeilijk of onmogelijk maken om de rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst aan te wenden, de justitiabelen de plicht hebben in die lidstaat alle beschikbare rechtsmiddelen aan te wenden om een dergelijke strijdigheid in een eerder stadium te voorkomen.” |
( 1 ) Oorspronkelijke taal: Frans.
( 2 ) Verordening van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2012 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken (PB 2012, L 351, blz. 1).
( 3 ) Punt 18 van het verzoek om een prejudiciële beslissing.
( 4 ) Arrest van 28 februari 2019, Gradbeništvo Korana (C‑579/17, EU:C:2019:162, punt 36).
( 5 ) Conclusie in de zaak Gradbeništvo Korana (C‑579/17, EU:C:2018:863, punt 44).
( 6 ) Arrest van 28 februari 2019, Gradbeništvo Korana (C‑579/17, EU:C:2019:162, punten 37 en 39).
( 7 ) Artikel 2, onder f), van verordening nr. 1215/2012.
( 8 ) Arrest van 4 september 2019, Salvoni (C‑347/18, EU:C:2019:661, punt 31).
( 9 ) Arrest van 28 februari 2019, Gradbeništvo Korana (C‑579/17, EU:C:2019:162, punten 38 en 40).
( 10 ) Ingevolge artikel 67, lid 2, onder a), van het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (PB 2019, C 384 I, blz. 1) en gelet op de datum van de vaststelling ervan, te weten 20 maart 2019, vormt de door een Engels gerecht gegeven beslissing geen beslissing van een derde staat.
( 11 ) Verordening van de Raad van 22 december 2000 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken (PB 2001, L 12, blz. 1).
( 12 ) Arrest van 6 september 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, punten 28‑31).
( 13 ) Arrest van 6 september 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, punten 35 en 36).
( 14 ) Arrest van 6 juni 2019, Weil (C‑361/18, EU:C:2019:473).
( 15 ) Het is vaste rechtspraak dat, aangezien verordening nr. 1215/2012 verordening nr. 44/2001 intrekt en vervangt, de door het Hof gegeven uitlegging van de bepalingen van laatstgenoemde verordening ook geldt voor verordening nr. 1215/2012, maar enkel voor zover de bepalingen van deze beide instrumenten van Unierecht als „gelijkwaardig” kunnen worden beschouwd [arrest van 28 februari 2019, Gradbeništvo Korana (C‑579/17, EU:C:2019:162, punt 45)], wat in casu niet het geval is wat de bepalingen inzake het certificaat betreft.
( 16 ) Ferrand F., „Reconnaissance et exécution des jugements européens en matière civile et commerciale”, Droit et pratique de la procédure civile, Dalloz Action, hoofdstukken 541‑243.
( 17 ) D’Avout, L., „L’efficacité internationale des jugements après la refonte du règlement Bruxelles I”, Revue internationale de droit processuel, deel 5, nr. 2, 2015, blz. 258.
( 18 ) Zie in die zin arrest van 28 februari 2019, Gradbeništvo Korana (C‑579/17, EU:C:2019:162, punt 36). De vermelding van het begrip „erkenning” in punt 36 van dit arrest lijkt mij onjuist en is hier weggelaten, aangezien volgens artikel 45 van verordening nr. 1215/2012 de weigering van de erkenning van een beslissing door elke belanghebbende partij kan worden gevraagd.
( 19 ) De vraag rijst of uit de rechtspraak van het Hof niet kan worden afgeleid dat de aangezochte rechter een gebonden bevoegdheid heeft, aangezien hij enkel de door de verzoeker aangevoerde gronden voor weigering van de tenuitvoerlegging kan onderzoeken, maar niet ambtshalve daartoe kan overgaan. Ik wijs er echter op dat ingevolge artikel 47, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 de procedure inzake de weigering van tenuitvoerlegging, voor zover deze niet onder deze verordening valt, beheerst wordt door het recht van de aangezochte lidstaat. Zodra een verzoek om weigering van tenuitvoerlegging is ingediend en de beroepsprocedure is ingeleid, worden de prerogatieven van het gerecht van de aangezochte lidstaat, en meer bepaald de mogelijkheid of de verplichting om ambtshalve een grond tot weigering van tenuitvoerlegging te onderzoeken, dus bepaald door de procedureregels van die staat.
( 20 ) Arresten van 6 september 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, punt 31), en 23 oktober 2014, flyLAL-Lithuanian Airlines (C‑302/13, EU:C:2014:2319, punt 46).
( 21 ) Zie naar analogie arrest van 16 juli 2015, Diageo Brands (C‑681/13, EU:C:2015:471, punten 40 en 41).
( 22 ) Zie punt 18 van de verwijzingsbeslissing.
( 23 ) Zie naar analogie arrest van 25 mei 2016, Meroni (C‑559/14, EU:C:2016:349, punten 38‑40).
( 24 ) Zie naar analogie arrest van 25 mei 2016, Meroni (C‑559/14, EU:C:2016:349, punten 41 en 42).
( 25 ) Arrest van 16 juli 2015, Diageo Brands (C‑681/13, EU:C:2015:471, punten 48 en 50).
( 26 ) Arrest van 20 januari 1994, Owens Bank (C‑129/92, EU:C:1994:13).
( 27 ) PB 1972, L 299, blz. 32.
( 28 ) Zie in die zin arrest van 20 januari 1994, Owens Bank (C‑129/92, EU:C:1994:13, punten 17 en 23).
( 29 ) Zie in die zin arrest van 20 januari 1994, Owens Bank (C‑129/92, EU:C:1994:13, punt 13).
( 30 ) In punt 10 van haar opmerkingen heeft de Commissie erop gewezen dat de beslissing van het gerecht van herkomst is gegeven na een summiere procedure inzake de tenuitvoerlegging van twee in Jordanië verkregen vonnissen. Zij heeft in punt 36 van die opmerkingen ook vermeld dat de procedure bij dat gerecht zich beperkte tot het onderzoek van het bestaan van een betalingsverplichting, op basis van een onherroepelijke beslissing, ten aanzien van de partij die verzoekt om tenuitvoerlegging.
( 31 ) Zie punten 16, 25 en 27 van de opmerkingen van H Limited. Zij voegt hieraan toe (punt 20) dat in controles met betrekking tot de openbare orde, het recht om te worden gehoord bij de inleiding van de procedure en de indirecte bevoegdheid van het buitenlandse gerecht wordt voorzien door de betrokken common-lawprocedure, wat de vaststelling van een gelijkstelling van deze procedure met een exequaturprocedure versterkt. Deze aanwijzingen komen overeen met de analyse van de erkennings- en tenuitvoerleggingsprocedures volgens de common law in het Verenigd Koninkrijk in het rapport-Schlosser over het Verdrag van 9 oktober 1978 inzake de toetreding van het Koninkrijk Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland tot het Verdrag betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken, alsmede tot het Protocol betreffende de uitlegging daarvan door het Hof van Justitie (PB 1979, C 59, blz. 71, punten 6 e.v.).
( 32 ) Deze bezwaren hebben betrekking op nevenaspecten die onlosmakelijk verbonden zijn met de tenuitvoerleggingsprocedure waarvan zij deel uitmaken. Ik breng in herinnering dat het Hof in het arrest van 20 januari 1994, Owens Bank (C‑129/92, EU:C:1994:13, punten 29‑37), heeft verklaard dat het Executieverdrag niet van toepassing was op in verdragsluitende staten aanhangige procedures „of daarin opgekomen geschilpunten”, die betrekking hebben op de erkenning en tenuitvoerlegging van in derde staten gewezen vonnissen.
( 33 ) Arrest van 16 juli 2015, Diageo Brands (C‑681/13, EU:C:2015:471, punt 51).
( 34 ) Arrest van 9 maart 2017, Pula Parking (C‑551/15, EU:C:2017:193, punt 53).
( 35 ) Zie naar analogie arrest van 1 juni 1999, Eco Swiss (C‑126/97, EU:C:1999:269, punt 36).
( 36 ) Zie in die zin arrest van 23 oktober 2014, flyLAL-Lithuanian Airlines (C‑302/13, EU:C:2014:2319, punt 56).
( 37 ) De elementen in de verwijzingsbeslissing kunnen wijzen op een schending van een andere fundamentele Unierechtelijke regel, namelijk het beginsel van het verbod op fraude en rechtsmisbruik, dat een algemeen Unierechtelijk beginsel is dat de justitiabelen dienen na te leven. Volgens het Hof mag de Unieregelgeving niet zo ruim worden toegepast dat zij handelingen zou dekken die zijn verricht met het doel om door fraude of misbruik te profiteren van de door het Unierecht toegekende voordelen [arrest van 28 oktober 2020, Kreis Heinsberg (C‑112/19, EU:C:2020:864, punt 46)]. De vaststelling van fraude berust op een samenstel van onderling overeenstemmende aanwijzingen waaruit zowel een objectief als een subjectief gegeven blijkt. Om te beginnen, wat het onderhavige geval betreft, bestaat het objectieve gegeven in het feit dat de toepassingsvoorwaarden van verordening nr. 1215/2012 met betrekking tot de betrokken beslissingen niet zijn vervuld. Voorts wordt het subjectieve gegeven gevormd door de intentie van H Limited om deze voorwaarden te omzeilen of te ontduiken door middel van een procedure die erop gericht is, in een lidstaat die geen duidelijke band heeft met J, de voorwaarden te scheppen voor de gedwongen tenuitvoerlegging van twee Jordaanse vonnissen, met het oog op het verkrijgen van het voordeel dat verbonden is aan de toepassing van deze verordening, namelijk rechtstreekse tenuitvoerlegging van deze beslissingen in Oostenrijk, waar J. zijn woonplaats heeft. Deze situatie kan worden gelijkgesteld met die van „dubbele exequatur”.
( 38 ) Er zij op gewezen dat het voorstel van de Commissie voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken [COM(2010) 748 definitief] niet alleen voorzag in de afschaffing van het exequatur maar ook in de kennelijke strijdigheid met de openbare orde van de aangezochte lidstaat als grond voor de niet‑tenuitvoerlegging van de in de lidstaat van herkomst gegeven beslissing. Vanwege de verhitte discussies die door het tweede voorstel waren teweeggebracht en de voorbehouden die door verschillende lidstaten werden geuit, heeft de Europese wetgever uiteindelijk van dit voorstel afgezien.
( 39 ) Zie artikel 41, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 wat betreft de mogelijke toepassing van de in de aangezochte lidstaat wettelijk vastgestelde gronden voor weigering of schorsing van de tenuitvoerlegging.
( 40 ) Deze uitlegging wordt bevestigd door het arrest van 25 mei 2016, Meroni (C‑559/14, EU:C:2016:349, punten 46 en 54). In punt 54 van dat arrest koppelt het Hof de vaststelling ten gronde van het ontbreken van kennelijke strijdigheid met de openbare orde van de aangezochte lidstaat duidelijk aan de vaststelling dat de betrokken justitiabelen hun procedurele rechten voor het gerecht van de lidstaat van herkomst geldend kunnen maken.
( 41 ) Pailler L., Journal du droit international (Clunet), nr. 4, oktober 2016, 20.
( 42 ) Zie arresten van 2 april 2009, Gambazzi (C‑394/07, EU:C:2009:219, punten 42‑45), en 6 september 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, punt 61). In het arrest van 25 mei 2016, Meroni (C‑559/14, EU:C:2016:349), vindt de toetsing van de verplichting om alle rechtsmiddelen in de lidstaat van herkomst uit te putten eveneens plaats met betrekking tot de kwalificatie van kennelijke strijdigheid met de formele openbare orde.
( 43 ) Ik herinner hier aan de integratie van het Unierecht in de rechtsorde van de lidstaten en aan de taak van de nationale rechter, als gewone Unierechter, om de daadwerkelijke toepassing van de Unierechtelijke regels te verzekeren.
( 44 ) Uit overweging 30 van verordening nr. 1215/2012 volgt dat de keuze van deze terminologie wordt verklaard door procedurele overwegingen, namelijk de insteek van de Europese wetgever om het onderzoek door het aangezochte gerecht van alle gronden ter betwisting van die tenuitvoerlegging, zoals uiteengezet in artikel 41, lid 2, en artikel 45 van deze verordening, in dezelfde procedure, ingeleid op verzoek van de partij jegens wie om tenuitvoerlegging wordt verzocht, bijeengebracht te zien. Er zij aan herinnerd dat volgens artikel 47, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 de procedure inzake de weigering van tenuitvoerlegging, voor zover deze niet onder die verordening valt, wordt beheerst door het recht van de aangezochte lidstaat.
( 45 ) Artikel 52 van verordening nr. 1215/2012 valt onder afdeling 4 („Gemeenschappelijke bepalingen”) van hoofdstuk III.
( 46 ) Hieraan moet worden toegevoegd dat de in artikel 41, lid 2, van verordening nr. 1215/2012 genoemde gronden, net als die in artikel 45, strikt moeten worden uitgelegd.