Γαλλικη Δημοκρατια, εκπροσωπουμενη ἀπό τόν G. Guillaume, μέ ἀναπληρωτή του τόν Ρ. Moreau Defarges, μέ τόπο επιδόσεων την γαλλική πρεσβεία στό Λουξεμβοῦργο,
Επιτροπής τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτητων, εκπροσωπούμενης ἀπό τόν νομικό της σύμβουλο, Β. van der Esch, επικουρούμενο ἀπό τόν G. Marenco, μέλος της νομικῆς τῆς ὑπηρεσίας, μέ ἀντίκλητο στό Λουξεμβοῦργο τόν νομικό τῆς σύμβουλο Ο. Montalto, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,
καί τῶν υπέρ αὐτής παρεμβαινόντων
Βασιλειου τῶν Κατω Χωρών, εκπροσωπουμένου ἀπό τόν Α. Bos,
καί
Ομοσπονδιακης Δημοκρατίας τῆς Γερμανιας, εκπροσωπουμενης ἀπό τόν Μ. Seidel, Ministerialrat στό ὁμοσπονδιακό ὑπουργείο οικονομικών, καί ἀπό τόν Α. Deringer, δικηγόρο παρά τω Oberlandesgericht τῆς Κολωνίας,
189/80
Ιταλική Δημοκρατία, εκπροσωπούμενη ἀπό τόν Α. Squillante, προϊστάμενο τῆς υπηρεσίας διπλωματικών διαφορῶν, συνθηκών και νομοθετικῶν υποθέσεων, επικουρούμενο ἀπό τόν Ι. Μ. Braguglia, Avvocato dello Stato, μέ τόπο επιδόσεων την ιταλική πρεσβεία στό Λουξεμβοῦργο,
καί ἡ προσθέτως υπέρ αὐτής παρεμβαίνουσα
Γαλλική Δημοκρατία, εκπροσωπούμενη ἀπό τόν G. Guillaume, επικουρούμενο ἀπό τόν Α. Carnelutti, ἀναπληρωτή του,
Επιτροπής τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπουμενης ἀπό τόν νομικό της σύμβουλο Β. van der Esch, επικουρούμενο ἀπό τόν S. Fabro, μέλος τῆς νομικῆς της υπηρεσίας, μέ ἀντίκλητο στό Λουξεμβοῦργο τόν νομικό τῆς σύμβουλο Ο. Montalto, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,
καί τῶν προσθέτως υπέρ αὐτῆς παρεμβαινόντων
Βασιλειου τῶν Κατω Χωρών
καί
Ομοσπονδιακής Δημοκρατιας τῆς Γερμανιας,
190/80
Ηνωμένο Βασιλειο τῆς Μεγαλης Βρετανιας και τῆς Βορείου Ιρλανδιας, εκπροσωπούμενο ἀπό τόν W. Η. Godwin, Treasury Solicitor, μέ τόπο επιδόσεων την βρετανική πρεσβεία στό Λουξεμβοῦργο,
καί ἡ προσθέτως υπέρ αὐτοῦ παρεμβαίνουσα
Γαλλική Δημοκρατια, εκπροσωπούμενη ἀπό τόν G. Guillaume, επικουρούμενο ἀπό τόν Α. Carnelutti, ἀναπληρωτή του,
Επιτροπής τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενης ἀπό τόν νομικό της σύμβουλο Β. van der Esch, επικουρούμενο ἀπό τόν P.J. Kuyper, μέλος τῆς νομικής τῆς υπηρεσίας, μέ ἀντίκλητο στό Λουξεμβοῦργο τόν νομικό τῆς σύμβουλο Μ. Cervino, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,
καί τῶν προσθέτως υπέρ αυτής παρεμβαινόντων
Βασιλειου τῶν Κατω Χωρών
καί
Ομοσπονδιακής Δημοκρατιας τῆς Γερμανιας,
πού έχουν ὡς ἀντικείμενο την ἀκύρωση, κατ' εφαρμογή τοῦ ἄρθρου 173 της συνθήκης ΕΟΚ, τῆς ὁδηγίας 80/723/ΕΟΚ τῆς Ἐπιτροπῆς, τῆς
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
συγκείμενο ἀπό τους J. Mertens de Wilmars, πρόεδρο, Α. Touffait καί Ο. Due, προέδρους τμήματος, Ρ. Pescatore, Mackenzie Stuart, Α. O'Keeffe, Τ. Koopmans, Α. Χλωρό καί F. Grévisse, δικαστές,
γενικός εἰσαγγελεύς: G. Reischl
γραμματεύς: Ρ. Heim
εκδίδει τήν παρούσα
Τά πραγματικά περιστατικά τῆς υποθέσεως, ἡ εξέλιξη τῆς διαδικασίας, τά αιτήματα, οἱ Ισχυρισμοί καί τά επιχειρήματα τῶν διαδίκων ἔχουν συνοπτικῶς ὡς έξης:
Τό
Γιά την εφαρμογή τῆς ὁδηγίας τό
Τό
Ή προθεσμία συμμορφώσεως πρός τήν ὁδηγία έληξε στίς
Τό τρίτο μέρος, τίτλος Ι, κεφάλαιο 1 τῆς συνθήκης, τό όποιο επιγράφεται
Τό άρθρο 90 ὁρίζει:
Τά άρθρα 93 καί 94 ὁρίζουν:
'Αρθρο 93
'Αν τό ἐν λόγω κράτος δέν συμμορφωθεί πρός τήν ἀπόφαση αυτή εντός τῆς ταχθείσης προθεσμίας, ή 'Επιτροπή ἡ ὁποιοδήποτε άλλο ενδιαφερόμενο κράτος δύναται νά προσφύγει ἀπ᾽ ευθείας στό Δικαστήριο, κατά παρέκκλιση τῶν άρθρων 169 καί 170.
Κατόπιν αιτήσεως Κράτους μέλους, τό Συμβούλιο δύναται νά ἀποφασίσει, ομοφώνως, ὅτι ενίσχυση πού έχει θεσπισθεί ἡ πού πρόκειται νά θεσπισθεί ἀπό τό κράτος αυτό, θεωρείται συμβιβάσιμος μέ τήν κοινή ἀγορά, κατά παρέκκλιση τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 92 ή τῶν προβλεπομένων ἀπό τό άρθρο 94 κανονισμῶν, ἄν εξαιρετικές περιστάσεις δικαιολογούν μία τέτοια ἀπόφαση. 'Αν ἡ 'Επιτροπή έχει κινήσει, ὡς προς τήν ενίσχυση αὐτή, τήν διαδικασία πού προβλέπεται στό πρώτο εδάφιο τῆς παρούσης παραγράφου, ή αἴτηση τοῦ ενδιαφερομένου κράτους πρός τό Συμβούλιο έχει ὡς ἀποτέλεσμα τήν ἀναστολή τῆς σχετικής διαδικασίας μέχρις ὅτου ἀποφανθεί τό Συμβούλιο.
'Αν τό Συμβούλιο δέν ἀποφανθεῖ εντός τριών μηνών ἀπό τήν υποβολή τῆς αἰτή-σεως, ἀποφασίζει ἡ 'Επιτροπή.
Ἄρθρο 94
νά ἀκυρώσει τήν ὁδηγία (ΕΟΚ) 80/723 τῆς 'Επιτροπής, τῆς νά καταδικάσει τήν 'Επιτροπή στά δικαστικά έξοδα. (Ή βρετανική κυβέρνηση ζητεί, ἐπί πλέον, νά καταδικάσει στά δικαστικά έξοδα τήν γερμανική κυβέρνηση καί τήν ὀλλανδική κυβέρνηση).
νά κάνει δεκτές τίς προσφυγές τῆς Ιταλικής κυβερνήσεως καί τῆς βρετανικής κυβερνήσεως καί νά ἀκυρώσει τήν ἀμφισβητούμενη ὁδηγία νά καταδικάσει τήν 'Επιτροπή στά δικαστικά έξοδα, καθώς καί στίς δαπάνες, στίς ὁποίες υπεβλήθη ἡ γαλλική κυβέρνηση λόγω τῶν ὑπό κρίση διαφορών.
νά ἀπορρίψει τίς προφυγές, ὡς ἀβάσιμες· νά καταδικάσει τίς προσφεύγουσες στά δικαστικά έξοδα.
νά ἀπορρίψει τίς προσφυγές· νά καταδικάσει τίς προσφεύγουσες στά δικαστικά έξοδα.
Ὡς παράδειγμα τέτοιας ελλείψεως διαφανειας ἀναφέρει τίς πληροφορίες πού διαθέτει γιά τήν Régie Renault καί γιά τό Instituto per la Ricostruzione Industriale (IRI). Ἐνώ ὁ κύκλος εργασιών καί τά κέρδη τῆς Régie Renault δημοσιεύονται, ἀπό τίς ετήσιες εκθέσεις τῆς δέν συνάγεται μέχρι ποιο σημείο ἀπέφερε ἡ ἐπένδυση τοῦ γαλλικοῦ κράτους, ἐνῶ, παραδείγματος χάριν, είναι γνωστά τά μερίσματα τῆς Citroën καί τῆς Peugeot.
Όσον άφορᾶ τό IRI, ἡ 'Επιτροπή δηλώνει ὅτι γνωρίζει έως ποιό σημείο ἀπέδωσαν οἱ καταβληθείσες επιχορηγήσεις, τῶν οποίων επίσης γνωρίζει τό ὕψος καί ποιες εἶναι οἱ ἐξακριβωθεῖσες ετήσιες ἀπώλειες, άλλά υποστηρίζει ὅτι τῆς εἶναι αδύνατο νά προσδιορίσει, βάσει μόνον τῶν δημοσιευμένων πληροφοριών, έως ποιο σημείο οἱ ἀπώλειες πρέπει νά ἀποδοθούν σέ μή οἰκρνομικές δραστηριότητες πού επιβάλλει τό κράτος, ή ἀποτελοῦν δείγμα ἐκμεταλλεύσεως μέ ελλείμματα πού χρηματοδοτούνται μέσω κρατικών πόρων.
Κατά τήν 'Επιτροπή, τό άρθρο 222 τῆς συνθήκης ΕΟΚ ἀφήνει τά Κράτη μέλη ἐλεύθερα νά καθορίσουν τό σύστημα καί τίς λεπτομέρειες ἐφαρμογής τοῦ δημοσίου τομέως τῆς οἰκονομίας τους. Όσον άφορᾶ τό άρθρο 90, πράγματι δέν εμποδίζει αυτήν τήν ελευθερία δράσεως, άλλά λόγω τῆς ἀνομοιογένειας τῶν δομών εντός τῶν Κρατών μελών ἀποσκοπεί στην εξασφάλιση τῆς ὀρθής ἐφαρμογής τῆς συνθήκης, ἀπαγορεύοντας μέ τήν παράγραφο 1 στά Κράτη μέλη νά χρησιμοποιούν τήν επιρροή πού ἀσκοῦν στίς δημόσιες επιχειρήσεις τους, ὅποία καί ἄν εἶναι ἡ λειτουργία τους εντός τῆς εθνικής οἰκονομίας, γιά νά ἀποφύγουν τίς ὑποχρεώσεις πού υπέχουν βάσει τοῦ κοινοτικού δικαίου. Αυτό εἶναι τό συγκεκριμένο περιεχόμενο τῆς υποχρεώσεως νά μή θεσπίζουν ούτε νά διατηρούν μέτρα ἀντίθετα πρός τους κανόνες τῆς συνθήκης.
Ή 'Επιτροπή δέχεται ὅτι, ἑρμηνευόμενη κατά γράμμα, ἡ ἀναφερθείσα παράγραφος φαίνεται ὅτι θέτει ὡς προϋπόθεση γιά τήν εφαρμογή τοῦ ἄρθρου 90 τήν παράβαση άλλων διατάξεων τῆς συνθήκης. Μιά τέτοια, ὅμως, ἑρμηνεία δέν θά ελάμβανε επαρκῶς ὑπ' ὄψη τό γεγονός ὅτι τό άρθρο αυτό ἀποτελεί κανόνα πού παραπέμπει στό σύνολο τῶν διατάξεων τῆς συνθήκης, περιλαμβανομένου καί τοῦ ἄρθρου 5, τό όποιο προβλέπει τήν υποχρέωση συνεργασίας μεταξύ τῶν Κρατῶν μελών.
Οἱ σχέσεις μεταξύ τοῦ δημοσίου καί των δημοσίων επιχειρήσεων βασίζονται σέ νομοθετικές διατάξεις ἡ διατάξεις τοῦ προϋπολογισμοί), οἱ όποῖες, επομένως, συνιστοῦν
Καί τό γεγονός ἀκόμη ὅτι ένα Κράτος μέλος παραλείπει νά καταστήσει διαφανείς τίς οικονομικές του σχέσεις, έστω καί λόγω ἀδρανείας, συνιστᾶ
Βασιζομενη στην εξουσία πού τῆς παρέχει τό άρθρο 90, παράγραφος 3, νά ἐκδίδει, προς εφαρμογή τῆς παραγράφου 1, ὁδηγίες ή ἀποφάσεις κατά τό μέτρο πού εἶναι αναγκαίο, ἡ 'Επιτροπή θεωρεί ὅτι εἶναι ἁρμοδία ὄχι μόνον νά ενεργήσει σέ περίπτωση τεκμαιρομένης ἡ διαπιστουμένης παραβάσεως, άλλά επίσης νά διευκρινίσει τά καθήκοντα τῶν Κρατών μελών μέ μία προληπτική ενέργεια, δημιουργώντας μέ τόν τρόπο αυτό μία νέα ιδιαίτερη υποχρέωση, τῆς ὁποίας ἡ μή τήρηση δύναται νά θέσει σέ κίνηση τήν διαδικασία, πού βασίζεται στό άρθρο 169 τῆς συνθήκης. Ἔτσι, τό άρθρο 90 επιτρέπει στόν τομέα των δημοσίων επιχειρήσεων ενέργειες κατά ἐθνικῶν διοικητικών μεθόδων πού δύνανται νά θέσουν σέ κίνδυνο τόν ρόλο της 'Επιτροπῆς, ὡς φύλακος τῆς συνθήκης.
Αυτό σημαίνει ὅτι τό άρθρο 90, παράγραφος 3, έχει συμπληρωματικό, άλλά καί επικουρικό χαρακτῆρα έναντι τῆς εξουσίας πού διαθέτει ἡ 'Επιτροπή. 'Αν ένα κρατικό μέτρο πού άφορᾶ δημοσία επιχείρηση είναι αὐτό καθ' ἑαυτό ἀντίθετο πρός τήν συνθήκη, εφαρμόζονται οἱ συνήθεις κανόνες καταστολῆς. 'Οταν τά μέτρα πού εἶναι ἀντίθετα πρός τους κανόνες τῆς συνθήκης δέν δύνανται νά ἐντοπισθοῦν μέ τους ουσιαστικούς καί διαδικαστικούς αυτούς κανόνες, ή 'Επιτροπή έχει τήν δυνατότητα νά κάνει χρήση τῆς ἐξουσίας ἐκ τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3, διαθέτει δέ γιά προληπτικές ενέργειες, ἐντός τοῦ πλαισίου τῆς ἀποστολῆς τῆς ὡς φύλακος τῆς συνθήκης, τήν Ιδιαίτερη εξουσία νά ἀπευθύνει στά Κράτη μέλη τίς ἀναγκαίες ὁδηγίες ἤ ἀποφάσεις.
Ἡ
Ή ἀρμοδιότης πού τό άρθρο 90, παράγραφος 3, παρέχει στην Επιτροπή νά μέριμνα γιά τήν ἐφαρμογή τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 90, σύμφωνα μέ τόν ρόλο της ὡς φύλακος τῆς συνθήκης, τῆς ἐπιτρέπει νά ἀπευθύνει στά Κράτη μέλη εντολές ἐφ' ὅσον εἶναι ἀνάγκη, δηλαδή ὅταν αυτά θεσπίζουν ἡ διατηροῦν μέτρα ἀντίθετα πρός τους κανόνες πού περιέχονται Ιδίως στά άρθρα 85 ἕως 94. Τό άρθρο 90, παράγραφος 3, έχει ὡς σκοπό νά διευκολύνει τήν εφαρμογή τῶν κανόνων αυτών καί ὄχι νά ἐπιτρέψει στην 'Επιτροπή νά ρυθμίζει κατά γενικό τρόπο τήν εφαρμογή τοῦ συνόλου τῶν διατάξεων τῆς συνθήκης ἐπί των δημοσίων επιχειρήσεων.
Ή έκφραση
Τό ίδιο ισχύει καί γιά τήν ὑπό τῆς ὁδηγίας γενομένη επέκταση τῶν υποχρεώσεων πού υπέχουν τά Κράτη μέλη, ὡς πρός τό καθήκον παροχής ὀρισμένων πληροφοριών οἰκονομικῆς καί λογιστικής φύσεως πού ἀφοροῦν τίς δημόσιες επιχειρήσεις ἐπί ἐθνικοῦ επιπέδου καί κατά ορισμένη τάξη, καθώς καί τήν ὑποχρέωση διατηρήσεως ἑνός μηχανισμού συστηματικής πληροφορήσεως γιά ὅλες τις κινήσεις καί την χρήση τῶν δημοσίων πόρων, ὅταν πρόκειται γιά δημόσιες επιχειρήσεις.
Στά ἀνωτέρω προστίθεται — ἰσχυρίζεται ή γαλλική κυβέρνηση — τό γεγονός ὅτι τά στοιχεία πού ἀφοροῦν τίς οικονομικές σχέσεις παραμένουν στην διάθεση τῆς 'Επιτροπής ἐπί 5 έτη καί ὅτι οἱ οἰκονομικές υποχρεώσεις τῶν δημοσίων ἐπιχειρήσεων παραμένουν, ἀπό τό γεγονός αυτό, σέ ἀβεβαιότητα καθ' ὅλη τήν περίοδο αυτή. Περαιτέρω, επικρίνει ἀκόμη τό γεγονός ὅτι ή ὁδηγία βασίζεται σέ μιά ἀντίληψη περί δημοσίας επιχειρήσεως, ἡ ὁποία δέν ἀναφέρεται στην συνθήκη καί ὅτι επιβάλλει στίς δημόσιες ἐπιχειρήσεις νέα βάρη, τά όποια δέν υφίστανται οἱ ἰδιωτικές ἐπιχειρήσεις.
Ὅσον άφορα τό σημείο αυτό, ἡ γαλλική κυβέρνηση ἀμφισβητεί τό εύστοχο τῆς συγκρίσεως πού έκανε ἡ Επιτροπή μεταξύ τῆς στρατηγικής πωλήσεων τῆς Peugeot, τῆς Citroen, καί τῆς Renault. Στόν τομέα αυτό, τόσο οἱ δημόσιες, ὅσο καί οἱ ἰδιωτικές επιχειρήσεις ἀπολαύουν ἐλευθερίας δράσεως πού εἶναι σύμφωνη μέ τήν συνθήκη, καί ὁ τρόπος καλύψεως τῶν ἀπωλειών εἶναι υπόθεση τῆς επιχειρήσεως καί τῶν μετόχων της.
Ἐπικουρικῶς, ἡ γαλλική κυβέρνηση ζητεί την ἀκύρωση τῆς ἐν λόγω ὁδηγίας, επειδή ἐφαρμόζεται, σιωπηρῶς ἡ ρητῶς, στους τομείς τοῦ χάλυβος, τοῦ άνθρακος καί τῆς ἀτομικής ενεργείας.
Θεωρεί ὅτι τό πεδίο εφαρμογής τῆς ὁδηγίας είναι τελείως γενικό καί ὁ ὁρισμός τῆς δημοσίας επιχειρήσεως πού δίδεται στό ἄρθρο 2, καθώς καί οἱ ἐξαιρέσεις πού ἀπαριθμούνται στό άρθρο 4 συνεπάγονται ὅτι οἱ διατάξεις τῆς ὁδηγίας ἐφαρμόζονται σέ ὅλες τίς δημόσιες επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων καί τῶν ἐπιχειρήσεων πού εμπίπτουν στίς συνθήκες ΕΚΑΧ καί ΕΚΑΕ.
Ή επέκταση αυτή, ἡ ὁποία συμπλέκεται μέ μία σειρά ρητών διατάξεων τῶν συνθηκών ΕΚΑΧ καί ΕΚΑΕ, ἀντιβαίνει πρός τους κανόνες πού καθορίζουν τό πεδίο εφαρμογής τῶν τριών συνθηκών, ἰδίως πρός τό άρθρο 232 τῆς συνθήκης ΕΟΚ.
Ἐπί πλέον, ἀπό τήν ἀπαρίθμηση τῶν οικονομικών σχέσεων πού πρέπει νά καταστούν διαφανείς, δέν συνάγεται ὅτι οἱ σχέσεις αὐτές καθ' εαυτές πρέπει νά θεωρηθούν ὡς ενισχύσεις κατά τήν έννοια τοῦ ἄρθρου 92. Ό τομέας, τοῦ ὁποίου ἡ ὁδηγία ἀπαιτεί τήν διαφάνεια, εἶναι πολύ περισσότερο ευρύς ἀπό τόν τομέα τῶν ενισχύσεων.
'Από τήν ἀναφορά τῆς παραγράφου 3 τοῦ άρθρου 90 στό σύνολο τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ καί ἀπό τήν ρητή ἀναφορά τῆς παραγράφου 1 τοῦ ἰδίου ἄρθρου στά άρθρα 92 έως 94 συνάγεται σαφώς ὅτι ζητήματα πού ἀφοροῦν ενισχύσεις δύνανται νά εἶναι ἀντικείμενο τῶν μέτρων πού προβλέπει τό άρθρο 90, παράγραφος 3. Ή γαλλική κυβέρνηση, ἐξ άλλου, ἀνεγνώρισε στην ἀπάντηση τῆς ὅτι τό άρθρο 90, παράγραφος 3, ἀποσκοπεί στην διευκόλυνση τῆς εφαρμογής τῶν κανόνων πού ἀφοροῦν τόν έλεγχο τῶν ενισχύσεων.
Ή 'Επιτροπή παραδέχεται ὅτι οἱ ἁρμοδιότητες τῆς βάσει τοῦ ἄρθρου 90 περιορίζονται στην ἐποπτεία τῆς τηρήσεως τῶν κανόνων τῆς συνθήκης καί ὅτι δεν έχει τήν ἁρμοδιότητα νά τροποποιεί τίς ουσιαστικές διατάξεις. 'Από τήν δυνατότητα επιλογής
πού προσφέρει τό ἄρθρο 10, παράγραφος 3, μεταξύ ἀποφάσεως καί ὁδηγίας συνάγεται ήδη ὅτι τά μέτρα αυτά δύνανται νά έχουν ὄχι μόνον κατασταλτικό, άλλα καί προληπτικό χαρακτήρα.
Ούτε ἡ υποχρέωση νά τηρούνται τά στοιχεία στην διάθεση τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπί πέντε έτη δημιουργεί κατάσταση ἀβεβαιότητος.
Τό άρθρο 5 δέν δύναται νά ερμηνευθεί ὑπό τήν έννοια ὅτι ἀντικαθιστᾶ τήν διαδικασία εξετάσεως τῶν ενισχύσεων πού ὁρίζει τό άρθρο 93.
Ἡ Ἐπιτροπή δέν καθώρισε σ' αυτήν τήν 'ίδια τήν ὁδηγία ὅτι δέν εφαρμόζεται στίς επιχειρήσεις ΕΚΑΧ, διότι μιά τέτοια ἐφαρμογή ἀποκλείεται ἀπό τό άρθρο 232 τῆς συνθήκης, περί ενισχύσεως, πού περιέχονται στην συνθήκη ΕΚΑΧ. 'Αντιθέτως θά έπρεπε νά καθορίσει μέχρι ποιοῦ σημείου ή ὁδηγία εφαρμόζεται στίς επιχειρήσεις τοῦ τομέως τῆς ἀτομικής ἐνεργείας, διότι, δεδομένου ὅτι ἡ συνθήκη Εὐρατόμ δέν περιέχει διατάξεις περί τῶν ενισχύσεων, τά άρθρα 92 καί 93 τῆς συνθήκης ΕΟΚ καί, συνεπῶς, ή ὁδηγία ἐφαρμόζονται στόν τομέα αυτόν.
Παρομοίως, οἱ υποχρεώσεις πού επιβάλλει τό άρθρο 5 τῆς ὁδηγίας εἶναι δυσανάλογες ἐν σχέσει πρός τόν σκοπό πού ἡ 'Επιτροπή επεδίωκε νά ἐπιτύχει μέ τήν ἐν λόγω ὁδηγία, δηλαδή τήν ενδεχόμενη διαπίστωση μεμονωμένων περιπτώσεων ενισχύσεων πού ἀντιβαίνουν πρός τήν συνθήκη καί δέν έχουν γνωστοποιηθεί.
Ἐπαναλαμβάνοντας τήν ήδη ἀναφερθείσα ἐπιχειρηματολογία τῆς ἡ
Βάσει τῆς επιχειρηματολογίας πού ήδη ἀνέπτυξε, ἡ Επιτροπή θεωρεί ὅτι ὁ ἐκ τῆς ἀναρμοδιότητος ἀντλούμενος λόγος δέν ευσταθεί. Ή 'Επιτροπή δέχεται ὅτι οἱ ἁρμοδιότητες τῆς δυνάμει τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3, δέν εἶναι δυνατόν νά χρησιμοποιηθούν πρός τροποποίηση τῶν ουσιαστικών κανόνων, πρός τους ὁποίους ὀφείλουν νά συμμορφώνονται τά Κράτη μέλη, ἀλλα τονίζει ἀκόμη μία φορά ὅτι, ἀκόμη καί ἄν ἡ ἀποστολή τῆς περιορίζεται στην εποπτεία τῆς τηρήσεως τῶν κανόνων τῆς συνθήκης, δύναται νά ἐκδώσει προληπτικά ή τεχνικής φύσεως μέτρα γιά νά ἐκτιμήσει καλύτερα τήν ἀκριβή φύση καί τήν ἔκταση τῶν οικονομικών σχέσεων μεταξύ τῶν Κρατών μελών καί τῶν δημοσίων επιχειρήσεων τους. Ό καθορισμός τῶν ἐννοιῶν τοῦ δημοσίου καί τῶν δημοσίων επιχειρήσεων είναι ἀναγκαῖος γιά τήν ὁριοθέτηση τοῦ πεδίου, έκτος τοῦ ὁποίου ἐφαρμόζεται ή υποχρέωση διαφάνειας.
Δεδομένου ὅτι ἡ διαδικασία τῶν κρατικών ενισχύσεων ἐφαρμόζεται ήδη δυνάμει τῆς παραγράφου 1 τοῦ ἄρθρου 90, τό γεγονός ὅτι ἡ 'Επιτροπή ἠδυνήθη νά ἀσκήσει τό καθήκον έλεγχου μέσω τῆς ἀμφισβητούμενης ὁδηγίας δέν συνιστά κατάχρηση εξουσίας.
Κατά τήν βρετανική κυβέρνηση ἡ μελέτη τοῦ συνόλου τῶν άρθρων 85 ἕως 90 ὁδηγεί στην διαπίστωση ὅτι ἡ πρωταρχική λειτουργία τοῦ ἄρθρου 90 εἶναι ἐν πάση περιπτώσει νά καταστήσει σαφές ὅτι οἱ εφαρμοστέοι στίς επιχειρήσεις κανόνες ἐφαρμόζονται, ἐπίσης, μέ τήν επιφύλαξη τῆς δευτέρας παραγράφου, καί στίς δημόσιες επιχειρήσεις.
Ὅσον άφορᾶ τά άρθρα 85 έως 86, ἡ διατύπωση τους περιορίζει τό πεδίο εφαρμογής τους στίς επιχειρήσεις, έτσι ώστε τό άρθρο 90 παίζει πολύ σημαντικό ρόλο γι' αυτές, επειδή έχει ὡς σκοπό νά εμποδίσει τα Κράτη μέλη νά χρησιμοποιήσουν τίς δημόσιες επιχειρήσεις γιά νά καταστρατηγήσουν τους κανόνες πού περιέχονται στα άρθρα 85 καί 86 καί νά επιτρέψει στην Ἐπιτροπή νά ενεργήσει μέσω τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3, σέ περίπτωση παραβάσεως. 'Αντιθέτως, ὅσον άφορᾶ τίς κρατικές ενισχύσεις, τό άρθρο 93 παρέχει στην Ἐπιτροπή ευρείες ἐξουσίες, ώστε ἀπό τήν άποψη αυτή τό άρθρο 90 εἶναι μικροτέρας σημασίας.
Ἡ 'Επιτροπή έχει εξουσία δράσεως, ὅταν ή παράβαση κανόνων τοῦ ἀνταγωνισμού ἐκ μέρους μιᾶς δημοσίας ἐπιχειρήσεως προέρχεται ὄχι μόνον ἀπό τήν συμπεριφορά αυτής τῆς ἰδίας τῆς επιχειρήσεως, ἀλλά μάλλον ἀπό ένα μέτρο πού ἐθέσπισε ἡ διατηρεί ένα Κράτος μέλος. Ὑπ'αὐτό τό πρίσμα, υπάρχει ἀναλογία πρός τό άρθρο 93, παράγραφος 2, τό όποιο εξουσιοδοτεί τήν 'Επιτροπή, ἄν διαπιστώσει ὅτι μιά συγκεκριμένη ενίσχυση ἀντιβαίνει πρός τήν κοινή ἀγορά, νά ἐκδώσει απόφαση, τήν ὁποία ἀπευθύνει στό ενδιαφερόμενο Κράτος μέλος ζητώντας του νά καταργήσει ή τροποποιήσει τήν ενίσχυση αυτή. Παρομοίως, τό άρθρο 90, παράγραφος 3, εξουσιοδοτεί τήν 'Επιτροπή νά ενεργήσει, ὅταν κρίνει ὅτι ένα συγκεκριμένο εθνικό μέτρο παραβαίνει τό άρθρο 90 καί νά ἀπευθύνει, ἐφ' ὅσον εἶναι ἀνάγκη, μιά ὁδηγία ἡ μιά ἀπόφαση πρός τό ενδιαφερόμενο Κράτος μέλος ζητώντας του νά καταργήσει ἡ νά τροποποιήσει τό μέτρο αυτό.
Ἡ ἀνάλυση αυτή ὁδηγεί στην διαπίστωση ὅτι τό άρθρο 90, παράγραφος 3, ἀναφέρεται στό καθήκον τῆς Ἐπιτροπῆς ὡς
Ἡ
Ἡ ἁρμοδιότης τῆς Ἐπιτροπῆς δυνάμει τοῦ άρθρου 90, παράγραφος 3, ἀναφέρεται στην δεύτερη κατηγορία γιά τους έξῆς τρεις λόγους.
Τέτοια ερμηνεία προφανῶς θά διετάρασσε σοβαρά τήν ισορροπία μεταξύ τῶν εξουσιῶν τῶν ὀργάνων.
Τό άρθρο 90, παράγραφος 3, δέν παρέχει καμμία νομοθετική εξουσία ἐν σχέσει πρός τίς κρατικές ενισχύσεις.
Βάσει τῶν αιτιολογικών σκέψεων πού περιέχει, εἶναι βέβαιο ὅτι ἡ ὁδηγία άφορᾶ τίς κρατικές ἐνισχύσεις. Κατά τό άρθρο 94, ὅμως, ἡ νομοθετική ἁρμοδιότης στον τομέα τῶν κρατικών ενισχύσεων ἀνήκει στό Συμβούλιο. 'Επειδή ἡ ἁρμοδιότης πού ρητώς ἀναγνωρίζεται σέ ένα όργανο δέν δύναται νά ἀσκηθεί ἀπό ένα άλλο, ἡ οδηγία δέν εμπίπτει στην ἁρμοδιότητα τῆς 'Επιτροπής βάσει τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3.
'Αν ἡ 'Επιτροπή ἐθεωροῦσε ὅτι ἐχρειάζετο πληροφορίες πέραν τοῦ τομέως τῶν κρατικών ἐνισχύσεων, γιά νά δυνηθεί νά ἀσκήσει τά καθήκοντά τῆς δυνάμει τοῦ άρθρου 90, παράγραφος 3, ἠδύνατο νά χρησιμοποιήσει ως ὀρθή βάση, χωρίς κἄν νά χρειασθεί νά προσφύγει στό άρθρο 235, τό άρθρο 213 τό όποιο προβλέπει ὅτι:
Ἡ
Ἡ επίμαχη ὁδηγία επέβαλε ἁπλώς μία πρόσθετη υποχρέωση θεσπίζοντας συμπληρωματικές διατάξεις, γιά νά διευκολυνθεί ή 'Επιτροπή στό καθῆκον τῆς νά ἐπαγρυπνᾶ ώστε τά Κράτη μέλη νά μή καταστρατηγούν τους κανόνες τῆς συνθήκης περί ἐνισχύσεων μέσω τῶν δημοσίων επιχειρήσεων. Γιά τήν άσκηση τοῦ καθήκοντος αυτού, καμμία διάταξη τῆς συνθήκης δέν δύναται νά υποχρεώσει τήν 'Επιτροπή νά περιορισθεί σέ ένα ρόλο ἁπλῆς καταστολῆς, δηλαδή νά ἀντιδρά μόνον ἐκ τῶν υστέρων, ὅπως προβλέπει τό άρθρο 169 της συνθήκης. Ή γενική εξουσία εποπτείας πού παρέχει τό άρθρο 155 τῆς συνθήκης διευκρινίζεται στό άρθρο 90, παράγραφος 3, καί τίποτα δέν εμποδίζει τήν 'Επιτροπή νά λάβει προληπτικά μέτρα γιά νά ἀσκήσει ἀποτελεσματικά τόν ρόλο τῆς ὡς φύλακος της συνθήκης καί νά εξασφαλίσει τήν ὀρθή εφαρμογή τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 90 καί, συνεπώς, τήν καλή λειτουργία τοῦ μηχανισμοῦ τοῦ ἄρθρου 93.
Ἡ Ἐπιτροπή ἀντικρούει την άποψη της βρετανικῆς κυβερνήσεως, ὅτι μέ τήν οδηγία σφετερίζεται τήν ἀποκλειστική ἁρμοδιότητα τοῦ Συμβουλίου. Στό πεδίο εφαρμογής ενός κανονισμοῦ πού
Τό ὅτι ἡ ὀδηγία ἀναφέρεται στίς κρατικές ενισχύσεις συμβαίνει διότι τό άρθρο 90 ἀναθέτει στην Ἐπιτροπή νά ἐπαγρυπνᾶ ὥστε οἱ ιδιαίτερες σχέσεις μεταξύ τῶν Κρατών μελών καί τῶν δημοσίων επιχειρήσεων τους νά μή θίγουν τους κανόνες τῆς συνθήκης, καί πιό συγκεκριμένα τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων. Ή ἰσορροπία επομένως διατηρεῖται μεταξύ τῶν ὀργάνων, ἐφ' ὄσον ἡ 'Επιτροπή δέν φθάνει μέχρι τοῦ σημείου νά θεσπίσει κανόνες περί εφαρμογής τῶν άρθρων 92 καί 93.
Δυνάμει τοῦ ἄρθρου 5 τῆς συνθήκης, ἡ 'Επιτροπή έχει γενική εξουσία πού δέν ἐξαρτᾶται ἀπό τήν άδεια τοῦ Συμβουλίου, νά λαμβάνει τίς ἀναγκαίες πληροφορίες ἐφ' ὅσον τά Κράτη μέλη ὑπέχουν υποχρέωση. Τό άρθρο 90, τό ὁποῖο ἀναφέρεται σέ ὅλους τους κανόνες τῆς συνθήκης, θά ἠδύνατο νά θεωρηθεί ὡς
Ούτε τό άρθρο 213 λαμβάνεται ὑπ' ὄψη, διότι πρωταρχική λειτουργία τοῦ άρθρου αὐτοῦ εἶναι ἡ ρύθμιση τῆς παροχής πληροφοριών ἀπό τίς επιχειρήσεις καί τους ιδιώτες πού δέν υπέχουν τίς ἀπό τό άρθρο 5 υποχρεώσεις, ἐνῶ ἡ ὁδηγία επιβάλλει ὐποχρεώσεις μόνον στά Κράτη μέλη.
Μολονότι ἡ συνθήκη δέν ἀναφέρεται στην σχέση μεταξύ τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3 καί τοῦ ἄρθρου 94, ἡ ἁρμοδιότης τοῦ Συμβουλίου δέν δύναται νά υπερβεί τό πεδίο εφαρμογής τῶν άρθρων 92 καί 93, διότι δυνάμει τοῦ ἄρθρου 94 τό Συμβούλιο δύναται νά ρυθμίζει μόνον τήν διαδικασία εφαρμογής τῶν άρθρων 92 καί 93 καί ἰδίως νά καθορίσει τίς κατηγορίες ενισχύσεων πού ἐξαιροῦνται ἀπό τήν διαδικασία αυτή. Τό άρθρο 92 δέν περιέχει ὁρισμό τῆς εννοίας τῆς ενισχύσεως. Ό ὁρισμός τῆς έννοιας αυτής δίδεται επομένως ἀπό τό πρωτογενές κοινοτικό δίκαιο καί υπόκειται μόνον στην ἑρμηνεία τοῦ Δικαστηρίου καί δέν εξαρτᾶται ἀπό περιοριστικούς ὁρισμούς πού δίδει τό Συμβούλιο μέσω κανονισμών εκδιδομένων βάσει τοῦ ἄρθρου 94.
Ἄν υποτεθεί ὅτι ὁρισμένες ενισχύσεις τῶν Κρατών μελών πρός τίς δημόσιες επιχειρήσεις δέν ἀνεκοινώθησαν στην 'Επιτροπή γιά εξέταση βάσει τοῦ ἄρθρου 93, οἱ ενισχύσεις αυτές εἶναι ἀπαγορευμένες καί ἡ 'Επιτροπή ὑποχρεοῦται νά ενεργήσει κατ' αὐτών. Τό άρθρο 93, ὅμως, δέν ἀναφέρει τίποτα ἐν σχέσει πρός τόν τρόπο, μέ τόν όποιο ἡ 'Επιτροπή δύναται νά πληροφορηθεί γιά τίς ενισχύσεις πού δέν ἀνεκοινώθησαν ούτε πώς δύναται νά ἐνεργήσει κατ' αυτών. Ὑπ' αυτές τίς συνθῆκες ή κίνηση τῆς διαδικασίας εξετάσεως πού προβλέπει τό άρθρο 93, παράγραφος 2, θά είχε ως συνέπεια την ἀποστέρηση τῶν διατάξεων τῆς παραγράφου 3 ἀπό την ἀναγκαστική τους ἰσχύ καί ἀκόμη την ενθάρρυνση της μη τηρήσεως τους.
Τό Συμβούλιο δέν δύναται, ἑπομένως, νά εκδώσει διατάξεις γιά τίς ἀναφερθεῖσες περιπτώσεις, ἀκόμη κι ἄν ἐξέδιδε κανονισμό βάσει τοῦ ἄρθρου 94, έτσι ὥστε ή ἁρμοδιότητα του δυνάμει τοῦ άρθρου αὐτοῦ νά μή ἀποκλείσει τήν θέσπιση ὁδηγιῶν ἐκ μέρους τῆς Ἐπιτροπῆς βάσει τοῦ άρθρου 90, παράγραφος 3.
Στίς περιπτώσεις αυτές, δέν δύναται ἡ Επιτροπή νά υποχρεωθεί νά ἀκολουθήσει τήν πιό περίπλοκη διαδικασία τοῦ ἄρθρου 196 πού, ὅμως, δέν ἀπαιτεί καμμία συμπληρωματική νόμιμη βάση, άλλα δύναται νά προβεῖ στην διαπίστωση ὅτι ἡ ἐνίσχυση ἐπραγματοποιήθη κατά παράβαση τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 93 καί ὅτι πρέπει νά καταργηθεί ἡ νά τροποποιηθεί. Ούτε εἶναι δυνατόν νά ἀπαιτηθεί, ούτε 'έχει ἀπαιτηθεῖ ἐξ άλλου στό παρελθόν, προηγουμένη έκδοση κανονισμού τοῦ Συμβουλίου, πού καθορίζει τήν διαδικασία.
'Επί πλέον, ἡ ἐπίμαχη ὁδηγία άφορᾶ τό προηγούμενο στάδιο, δηλαδή τήν ἁρμοδιότητα τῆς Ἐπιτροπῆς νά λαμβάνει τίς ἀναγκαίες πληροφορίες γιά νά δυνηθεί νά διαπιστώσει ενδεχόμενες παραβάσεις τῆς συνθήκης.
Ή επίμαχη ὁδηγία δέν φθάνει μέχρι τοῦ σημείου αὐτοῦ. Μόνος σκοπός τῆς εἶναι νά δημιουργήσει τίς προϋποθέσεις πού επιτρέπουν τήν ἐξέταση τῶν οικονομικών σχέσεων μεταξύ τῶν Κρατών μελών καί τῶν δημοσίων τους ἐπιχειρήσεων. Τό ζήτημα ἄν οἱ σχέσεις αυτές συνιστούν ενισχύσεις ἀσυμβίβαστες πρός τήν συνθήκη ἐξαρτάται τελικώς ἀπό τήν ἀπόφαση τοῦ Δικαστηρίου καί δέν δύναται νά ἐπιλυθεί παρά μόνο ἐντός τοῦ πλαισίου τῆς διαδικασίας τῶν άρθρων 92 καί 93 γιά τήν ὁποία τό Συμβούλιο δύναται νά θεσπίσει κανόνες δυνάμει τοῦ ἄρθρου 94.
Ἡ ὁδηγία δέν ὑπερέβη τό μέτρο πού ήταν ἀναγκαίο. 'Αν διαπράττονται 'ίδιες ἡ ἀνάλογες παραβάσεις σέ διάφορα Κράτη μέλη ή ομοσπονδιακή κυβέρνηση ἀντιλαμβάνεται τήν άποψη πού ἀναφέρεται στην ἀπάντηση τοῦ 'Ηνωμένου Βασιλείου ὑπό τήν έννοια ὅτι μία ὁδηγία πού εκδίδει ή 'Επιτροπή δυνάμει τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3, μέ σκοπό νά θέσει τέρμα στίς ἐν λόγω παραβάσεις, δέν συνιστά ἀπαράδεκτη πράξη νομοθετικοῦ χαρακτῆρος. Κατά τήν άποψη αυτή, ἡ 'Επιτροπή δύναται νά ἀπαιτήσει ἀπό τα Κράτη μέλη νά τῆς ἀνακοινώνουν ὅλες τίς ενισχύσεις πού χορηγούνται σέ δημόσιες επιχειρήσεις σέ μία τέτοια ὁδηγία ἡ 'Επιτροπή δύναται νομίμως νά καθορίσει τό σύνολο τῶν στοιχείων πού, κατ' αὐτήν δύνανται νά συνιστούν ενισχύσεις, γιά τίς οποίες εἶναι ἀναγκαία ή κατά τό άρθρο 93 ἐξέταση. 'Εν σχέσει πρός τήν ἐναλλακτική αύτη λύση ἡ προσβαλλομένη ὁδηγία περιορίζεται νά προσδιορίσει τά πραγματικά στοιχεία πού επιτρέπουν την συναγωγή συμπερασμάτων γιά μιά πιθανή ἡ δυνατή ύπαρξη ενισχύσεων, ἀσυμβιβάστων πρός τήν συνθήκη.
Ή γαλλική κυβέρνηση δέχεται ὅτι ὁ αυστηρότερος έλεγχος τῶν ενισχύσεων, ὁ όποιος συνίσταται στην ὀρθή εφαρμογή τῶν άρθρων 92 καί 93 ἀπαιτεί πλήρη πληροφόρηση ἐν σχέσει πρός τίς κρατικές ἐνισχύσεις, άλλά δηλώνει ὅτι δέν δύναται νά δεχθεί τήν άποψη τῆς ὁμοσπονδιακής κυβερνήσεως, ἡ ὁποία Ισχυρίζεται ὅτι ή 'Επιτροπή εἶναι ελλιπώς πληροφορημένη περί τῶν δημοσίων επιχειρήσεων καί ὅτι οἱ ἐπιχορηγήσεις πού δίδονται στίς ἐπιχειρήσεις αυτές παρουσιάζουν τέτοιες διαφορές πού δέν υφίσταται ἡ αυτή κατάσταση ἐν σχέσει πρός τίς ἰδιωτικές επιχειρήσεις.
Τό άρθρο 5 τῆς συνθήκης, τό όποιο δέν ελήφθη ὡς νόμιμη βάση γιά την θέσπιση τῆς ὁδηγίας, δέν έχει καμμία ιδιαίτερη σημασία ἐν σχέσει πρός την ειδικότερη υποχρέωση πού προβλέπει ρητῶς τό άρθρο 90, παράγραφος 1, ἀπαγορεύοντας τήν θέσπιση ἡ διατήρηση μέτρων ἀντιθέτων προς τήν συνθήκη. Ή άποψη τῆς παρεμβαινούσης, ὅτι ένα μέτρο δύναται νά ἐμπίπτει στό πεδίο εφαρμογής τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 1, ἀνεξαρτήτως ἄν εἶναι ἀντίθετο πρός τήν συνθήκη, ἀντιφάσκει πρός τήν διατύπωση αυτού τοῦ ἰδίου τοῦ άρθρου, ἀπό τό όποιο συνάγεται σαφῶς ὅτι μόνον ἕνα εἰδικό μέτρο καί ὄχι ἡ παράλειψη ἀντιβαίνει πρός τό άρθρο 90, παράγραφος 1.
Κατά τήν βρετανική κυβέρνηση τό άρθρο 93, παράγραφος 1, ἐξουσιοδοτεί τήν Ἐπιτροπή νά προβεί, στόν τομέα τῶν κρατικών ενισχύσεων, σέ διαρκή εξέταση τῶν συστημάτων ενισχύσεων σέ συνεργασία μέ τά Κράτη μέλη. Ή συνεργασία αύτη σέ συνδυασμό μέ τό άρθρο 5 επιτρέπει στην 'Επιτροπή νά ζητήσει πληροφορίες γιά νά εξακριβώσει ἄν ἐχορηγήθη ενίσχυση, πού δέν έχει ἀνακοινωθεί. Όταν λάβει τίς πληροφορίες αυτές ἡ 'Επιτροπή εξετάζει τό ἀνάλογο μέτρο· άλλως δύναται νά κινήσει τήν διαδικασία τοῦ ἄρθρου 169. Ή 'Επιτροπή δύναται, ἐξ άλλου, νά διατυπώσει προτάσεις βάσει τοῦ ἄρθρου 94.
Ἡ επίμαχη ὁδηγία δέν εἶναι δυνατόν νά χαρακτηρισθεί ὡς ἁπλή αἴτηση πληροφοριών, πού έχει γενική μορφή, ἡ δέ ενδεχομένη ἀπαίτηση παροχής πληροφοριών, μέ τήν ὁποία επιδιώκεται νά διαπιστωθούν ενδεχόμενες παραβάσεις τῆς συνθήκης δέν συνεπάγεται τήν εξουσία ἐκδόσεως νέων ουσιαστικών κανόνων κατά τήν έννοια τοῦ άρθρου 90, παράγραφος 3, οἱ ὁποίες επιβάλλουν νέες υποχρεώσεις στά Κράτη μέλη. Ή ἑρμηνεία τοῦ ἄρθρου 213, πού ἔδώσε ἡ παρεμβαίνουσα, καταλήγει στό παράδοξο ἀποτέλεσμα ὅτι δυνάμει τοῦ άρθρου αυτού, τό Συμβούλιο δέν εἶναι ἁρμόδιο νά εξουσιοδοτήσει τήν Ἐπιτροπή νά ζητήσει τίς ἀναγκαίες πληροφορίες, ἐνῶ δυνάμει τοῦ ἄρθρου 90, παράγραφος 3, τό όποιο δέν περιέχει καμμία τέτοια διάταξη, ή 'Επιτροπή εἶναι ἁρμόδια νά θεσπίσει ὁδηγία γενικής ἐφαρμογής μέ τό ἴδιο ἀποτέλεσμα.
Τό άρθρο 90 δέν περιέχει τίποτα πού ἀντιτίθεται στό νά έχει προληπτικό χαρακτήρα ή ἀρμοδιότης αυτή. Είναι ιδίως σημαντικό τό ὅτι ἡ παράγραφος 3 δίδει στην 'Επιτροπή τά μέσα, τῶν ὁποίων δύναται νά κάνει χρήση, χωρίς νά εἶναι ἡ χωρίς νά καταστεί αναγκαία ἡ εφαρμογή τοῦ ἄρθρου 169, τό όποιο προϋποθέτει τήν ύπαρξη σαφώς καθορισμένων ὑποχρεώσεων πού δέν ἐτη-ρήθησαν, πράγμα πού ἀκριβῶς δέν συμβαίνει στίς περιπτώσεις πού ἀναφέρονται στό άρθρο 90.
Γιά νά ενεργήσει ἐντός τῶν πλαισίων των άρθρων 92 έως 94 ἡ 'Επιτροπή πρέπει νά γνωρίζει ἡ νά έχει υπόνοιες γιά τήν ύπαρξη ενός εθνικού μέτρου πού έχει τόν χαρακτήρα ενισχύσεως. Ἐπ' αὐτοῦ τοῦ σημείου, ή ὀλλανδική κυβέρνηση υποστηρίζει τήν άποψη τῆς 'Επιτροπής, δηλαδή ὅτι ἀκριβῶς ή έλλειψη πληροφοριών καί διεξοδικών λεπτομερειών ὡς πρός τίς σχέσεις μεταξύ τῶν Κρατών μελών καί τῶν δημοσίων επιχειρήσεων τους, εμποδίζει τήν 'Επιτροπή νά εκπληρώσει τό καθῆκον πού τῆς επιβάλλει τό άρθρο 93. Δέν εἶναι καθόλου βέβαιο ὅτι οἱ σχέσεις αυτές πρέπει per se νά χαρακτηρισθούν ὡς ἐνισχύσεις, μόνο δέ στην περίπτωση μέτρων πού ἐκ τῶν προτέρων έχουν χαρακτηρισθεί ὡς ενισχύσεις θά πρέπει νά βασισθεί στό άρθρο 94 μιά πιό λεπτομερής ρύθμιση, γιά νά λάβει ἡ 'Επιτροπή τίς ἀναγκαίες πληροφορίες.
Είναι επομένως νομικώς ἐσφαλμένο νά βασισθεί τό ἀντικείμενο τῆς ὁδηγίας στό άρθρο 94, διότι ἡ γενικότερη υποχρέωση παροχής πληροφοριών υπερβαίνει τα ὅρια τοῦ ἄρθρου αυτού.
Κατά τήν συνεδρίαση τῆς
Ό γενικός εἰσαγγελεύς ἀνέπτυξε τίς προτάσεις του κατά τήν συνεδρίαση τῆς
ἀναρμοδιότης τῆς Επιτροπής· έλλειψη ἀναγκαιότητος καί παραβίαση τῆς ἀρχής τῆς ἀναλογικότητος· διάκριση σέ βάρος τῶν δημοσίων επιχειρήσεων· παράβαση τῶν άρθρων 90, 92 καί 93, κατά τό ὅτι ἡ ὁδηγία ὁρίζει τίς έννοιες τῆς δημοσίας επιχειρήσεως καί τῆς κρατικής ενισχύσεως· παράβαση τῶν κανόνων πού καθορίζουν τό πεδίο εφαρμογής τῶν συνθηκών ΕΟΚ, ΕΚΑΧ καί ΕΚΑΕ· ελλιπής αιτιολογία καί παραβίαση τῆς ἀρχής τῆς ἰσότητος ὡς πρός τίς εξαιρέσεις πού προβλέπει ἡ ὁδηγία.
Διά ταύτα
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
κρίνει καί ἀποφασίζει:
Mertens de Wilmars
Touffait
Due
Pescatore
Mackenzie Stuart
O'Keeffe
Koopmans
Χλωρός
Grévisse
Ἐδημοσιεύθη σέ δημοσία συνεδρίαση στό Λουξεμβοῦργο στίς
Ὁ γραμματεύς
P. Heim
Ὁ πρόεδρος
J. Mertens de Wilmars