Brussell, 11.7.2023

COM(2023) 398 final

2023/0282(NLE)

Proposta għal

DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

dwar il-pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni Ewropea fil-Kunsill tal-Membri tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ (IOC) fir-rigward tal-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina mal-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda, 2015


MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI

1.Suġġett tal-proposta

Din il-proposta tikkonċerna d-deċiżjoni li tistabbilixxi l-pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni fil-Kunsill tal-Membri tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ (l-“IOC”) b’rabta mal-adeżjoni tal-Gvern tal-Bożnija-Ħerzegovina mal-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda (“il-Ftehim”).

2.Kuntest tal-proposta

2.1.Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda

Il-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda (“il-Ftehim”) għandu l-għan li (i) jfittex li tinkiseb uniformità fil-leġiżlazzjoni nazzjonali u internazzjonali fir-rigward tal-karatteristiċi fiżikokimiċi u organolettiċi taż-żjut taż-żebbuġa, taż-żjut mir-residwi taż-żebbuġ u taż-żebbuġ tal-mejda sabiex jiġi evitat kwalunkwe ostaklu għall-kummerċ; (ii) jwettaq attivitajiet fil-qasam tal-ittestjar fiżikokimiku u organolettiku sabiex jiżdied l-għarfien dwar il-kompożizzjoni u l-karatteristiċi tal-kwalità tal-prodotti taż-żebbuġ, bil-ħsieb li jiġu kkonsolidati l-istandards internazzjonali; u (iii) jsaħħaħ ir-rwol tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ bħala forum ta’ eċċellenza għall-komunità xjentifika internazzjonali fil-qasam taż-żebbuġ u taż-żejt taż-żebbuġa.

Il-verżjoni mġedda tal-Ftehim daħlet fis-seħħ fl-1 ta’ Jannar 2017.

L-Unjoni Ewropea hija parti għall-Ftehim 1 .

2.2.Kunsill tal-Membri

Il-Kunsill tal-Membri tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ (“il-Kunsill tal-Membri”) huwa l-ogħla awtorità u korp tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-IOC u għandu jeżerċita s-setgħat kollha u jwettaq il-funzjonijiet kollha li huma meħtieġa biex jintlaħqu l-objettivi ta’ dan il-Ftehim. Bħala parti għall-Ftehim, l-Unjoni Ewropea hija membru tal-IOC u hija rrappreżentata fil-Kunsill tal-Membri. Id-deċiżjonijiet tal-Kunsill tal-Membri dwar l-adeżjoni ta’ membru ġdid għandhom jittieħdu b’kunsens. Skont l-Artikolu 10(4)(b) tal-Ftehim, jekk ma jkunx jista’ jintlaħaq kunsens fil-limitu taż-żmien stabbilit mill-President tal-Kunsill tal-Membri, il-membri għandhom jivvutaw. Id-deċiżjoni għandha titqies li ġiet adottata meta mill-inqas il-maġġoranza tal-membri li jirrappreżentaw mill-inqas 86 fil-mija tal-ishma tal-parteċipazzjoni tal-membri jkunu favuriha.

Bħalissa hemm 18-il membru fl-IOC u minn total ta’ 1 000 sehem, l-Unjoni Ewropea għandha 650 wieħed.

2.3.Att previst tal-Kunsill tal-Membri

Wara l-applikazzjoni formali tal-Bożnija-Ħerzegovina bid-data tat-22 ta’ Frar 2023 biex taderixxi mal-Ftehim, huwa mistenni li l-Kunsill tal-Membri jadotta, matul sessjoni futura tal-Kunsill tal-Membri, jew fil-qafas ta’ proċedura għall-adozzjoni tad-deċiżjonijiet mill-Kunsill tal-Membri permezz tal-iskambju tal-korrispondenza, deċiżjoni li tikkonċerna l-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina.

L-iskop tal-att previst huwa li jistabbilixxi l-kundizzjonijiet għall-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina skont l-Artikolu 29 tal-Ftehim.

L-att previst se jsir vinkolanti għall-partijiet billi jbiddel il-bilanċ deċiżjonali fi ħdan il-Kunsill tal-Membri meta d-deċiżjonijiet ma jiġux adottati b’kunsens f’konformità mal-Artikolu 10(4) tal-Ftehim.

3.Pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni

Minkejja li s-settur taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żebbuġ tal-mejda għadu modest fil-Bożnija-Ħerzegovina, hemm potenzjal għall-iżvilupp tiegħu f’reġjun bi tradizzjoni twila tal-produzzjoni u tal-konsum taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żebbuġ tal-mejda 2 . Il-valur miżjud (% tal-PDG) tas-settur tal-biedja fil-Bożnija-Ħerzegovina ġie rrappurtat li kien ta’ 5,2 % tal-PDG fl-2021 3 , b’impenn qawwi mill-pajjiż biex iżid is-sehem tal-produzzjoni taż-żebbuġ.

Meta jitqies il-fatt li l-Bożnija-Ħerzegovina qed tiżviluppa s-setturi taż-żebbuġ tagħha fir-rigward tal-konsum u li beħsiebha tiżviluppa l-produzzjoni tagħha, l-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina, b’ċerti kundizzjonijiet, se ssaħħaħ l-IOC, b’mod partikolari fir-rigward tal-kisba tal-uniformità fil-leġiżlazzjoni nazzjonali u internazzjonali relatata mal-karatteristiċi tal-prodotti taż-żebbuġ sabiex jiġi evitat kwalunkwe ostaklu għall-kummerċ. Din l-adeżjoni taqbel mal-objettivi tal-politika tal-Unjoni fir-rigward tal-istandards għall-kummerċjalizzazzjoni tal-prodotti agrikoli kif previst fit-Titolu II tal-Parti II tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 4 .

Deċiżjoni li għandha tiġi adottata mill-Kunsill tal-Membri se tistabbilixxi l-kundizzjonijiet għall-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina fir-rigward tal-ishma tal-parteċipazzjoni fl-IOC u tal-limitu taż-żmien għad-depożitu tal-istrument tal-adeżjoni.

L-ishma tal-parteċipazzjoni tal-Membri li jintużaw biex jiġu ffissati l-kontribuzzjonijiet finanzjarji u d-drittijiet tal-vot huma kkalkulati skont formula speċifikata fl-Artikolu 11 tal-Ftehim. L-Unjoni se tiżgura li din il-formula tintuża meta jiġu definiti l-ishma tal-parteċipazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina.

L-Unjoni se tappoġġa kwalunkwe limitu taż-żmien għad-depożitu tal-istrument tal-adeżjoni li jippermetti lill-Bożnija-Ħerzegovina taderixxi mal-Ftehim malajr. Jekk id-depożitu tal-istrument jiddewwem, l-Unjoni, f’deċiżjonijiet sussegwenti li għandhom jiġu adottati mill-Kunsill tal-Membri, tista’ tappoġġa l-estensjoni tal-perjodu għad-depożitu tal-istrument.

Meta jitqies il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet fi ħdan il-Kunsill tal-Membri tal-IOC, il-pożizzjoni tal-Unjoni hija meħtieġa biex jiġu stabbiliti l-kundizzjonijiet għall-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina.

4.Bażi legali

4.1.Bażi legali proċedurali

4.1.1.Prinċipji

L-Artikolu 218(9) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (it-TFUE) jipprevedi deċiżjonijiet li jistabbilixxu “l-pożizzjonijiet li għandhom jiġu adottati f’isem l-Unjoni f’sede stabbilita fi ftehim, meta dik is-sede tintalab tadotta atti li jkollhom effetti legali, sakemm dawn ma jkunux atti li jissupplimentaw jew jemendaw il-qafas istituzzjonali tal-ftehim.”

Il-kunċett tal-“atti li jkollhom effetti legali” jinkludi l-atti li jkollhom effetti legali skont ir-regoli tad-dritt internazzjonali li jirregola l-korp inkwistjoni. Jinkludi wkoll strumenti li ma jkollhomx effett vinkolanti skont id-dritt internazzjonali, iżda li “jistgħu jinfluwenzaw b’mod determinanti l-kontenut tal-leġiżlazzjoni adottata mil-leġiżlatura tal-UE” 5 .

4.1.2.Applikazzjoni għall-każ preżenti

Il-Kunsill tal-Membri huwa korp stabbilit bi ftehim, jiġifieri l-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda.

L-att li l-Kunsill tal-Membri jrid jadotta jikkostitwixxi att b’effetti legali. L-att previst għandu effetti legali b’mod partikolari minħabba l-fatt li se jaffettwa l-bilanċ deċiżjonali fi ħdan il-Kunsill tal-Membri meta d-deċiżjonijiet ma jiġux adottati b’kunsens f’konformità mal-Artikolu 10(4) tal-Ftehim 6 .

L-att previst la jissupplimenta u lanqas jemenda l-qafas istituzzjonali tal-Ftehim.

Għalhekk, il-bażi legali proċedurali għad-deċiżjoni proposta hija l-Artikolu 218(9) tat-TFUE.

4.2.Bażi legali sostantiva

4.2.1.Prinċipji

Il-bażi legali sostantiva għal deċiżjoni skont l-Artikolu 218(9) tat-TFUE tiddependi primarjament mill-objettiv u mill-kontenut tal-att previst li fir-rigward tiegħu tittieħed pożizzjoni f’isem l-Unjoni. Jekk l-att previst ikollu żewġ għanijiet jew żewġ komponenti, u jekk wieħed minn dawk l-għanijiet jew il-komponenti jkun jista’ jiġi identifikat bħala dak ewlieni, filwaqt li l-ieħor ikun sempliċement inċidentali, id-deċiżjoni skont l-Artikolu 218(9) tat-TFUE trid tissejjes fuq bażi legali sostantiva waħda, jiġifieri dik meħtieġa mill-għan jew mill-komponent ewlieni jew predominanti.

4.2.2.Applikazzjoni għall-każ preżenti

L-objettiv ewlieni u l-kontenut tal-att previst huma relatati mal-politika kummerċjali komuni.

Għalhekk, il-bażi legali sostantiva tad-deċiżjoni proposta hija l-Artikolu 207 tat-TFUE.

4.3.Konklużjoni

Il-bażi legali tad-Deċiżjoni proposta jenħtieġ li tkun l-Artikolu 207 tat-TFUE, flimkien mal-Artikolu 218(9) tat-TFUE.

2023/0282 (NLE)

Proposta għal

DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

dwar il-pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni Ewropea fil-Kunsill tal-Membri tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ (IOC) fir-rigward tal-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina mal-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda, 2015

IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 207, flimkien mal-Artikolu 218(9) tiegħu,

Wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni Ewropea,

Billi:

(1)Il-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda, 2015 (“il-Ftehim”) ġie ffirmat f’isem l-Unjoni f’konformità mad-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2016/1892 fit-18 ta’ Novembru 2016, soġġett għall-konklużjoni tiegħu f’data aktar tard. Il-Ftehim daħal fis-seħħ b’mod proviżorju fl-1 ta’ Jannar 2017 f’konformità mal-Artikolu 31(2) tiegħu u ġie konkluż mill-Unjoni bid-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2019/848 tas-17 ta’ Mejju 2019 7 .

(2)Skont l-Artikolu 29 tal-Ftehim, il-Kunsill tal-Membri tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ (“il-Kunsill tal-Membri”) għandu jistabbilixxi l-kundizzjonijiet għall-adeżjoni ta’ Gvern mal-Ftehim.

(3)Il-Gvern tal-Bożnija-Ħerzegovina applika formalment biex jaderixxi mal-Ftehim. Għalhekk, jenħtieġ li l-Kunsill tal-Membri jiġi mistieden, matul sessjoni futura tiegħu, jew fil-qafas ta’ proċedura għall-adozzjoni tad-deċiżjonijiet mill-Kunsill tal-Membri permezz tal-iskambju tal-korrispondenza, biex jiġu stabbiliti l-kundizzjonijiet għall-adeżjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina, fir-rigward tal-ishma tal-parteċipazzjoni fl-IOC u tal-limitu taż-żmien għad-depożitu tal-istrument tal-adeżjoni.

(4)Peress li l-Bożnija-Ħerzegovina qed tiżviluppa s-settur taż-żebbuġ tagħha fir-rigward tal-konsum u beħsiebha tiżviluppa l-produzzjoni tagħha, l-adeżjoni tagħha, b’ċerti kundizzjonijiet, tista’ssaħħaħ l-IOC, b’mod partikolari fir-rigward tal-kisba tal-uniformità fil-leġiżlazzjoni nazzjonali u internazzjonali relatata mal-karatteristiċi tal-prodotti taż-żebbuġ sabiex jiġi evitat kwalunkwe ostaklu għall-kummerċ.

(5)Jixraq li tiġi stabbilita l-pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni fil-Kunsill tal-Membri, peress li d-deċiżjonijiet li għandhom jiġu adottati se jkollhom effetti legali fuq l-Unjoni billi jħallu impatt fuq il-bilanċ deċiżjonali fi ħdan il-Kunsill tal-Membri meta d-deċiżjonijiet ma jiġux adottati b’kunsens f’konformità mal-Artikolu 10(4) tal-Ftehim,

ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:

Artikolu 1

Il-pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni fi ħdan il-Kunsill tal-Membri tal-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ waqt sessjoni futura tiegħu, jew fil-qafas ta’ proċedura għall-adozzjoni tad-deċiżjonijiet mill-Kunsill tal-Membri permezz tal-iskambju tal-korrispondenza, fir-rigward tal-kondizzjonijiet għall-adeżjoni tal-Gvern tal-Bożnija-Ħerzegovina mal-Ftehim, hija stipulata fl-Anness.

Artikolu 2

Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lill-Kummissjoni.

Magħmul fi Brussell,

   Għall-Kunsill

   Il-President

(1)    Id-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2016/1892 tal-10 ta’ Ottubru 2016 dwar l-iffirmar, f’isem l-Unjoni Ewropea, u l-applikazzjoni provviżorja tal-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda, 2015 (ĠU L 293, 28.10.2016, p. 2) u d-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2019/848 tat-17 ta’ Mejju 2019 dwar il-konklużjoni f’isem l-Unjoni Ewropea tal-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda, 2015 (ĠU L 139, 27.05.2019, p. 1).
(2)    Skont iċ-ċifri mill-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ, il-produzzjoni annwali taż-żebbuġ tal-mejda fil-Bożnija-Ħerzegovina laħqet madwar l-1 000 tunnellata fis-sena tal-kummerċjalizzazzjoni 2019/20, li żdiedet b’mod sinifikanti meta mqabbla mas-snin tal-kummerċjalizzazzjoni preċedenti (madwar 500 tunnellata).
(3)    Skont il-ġabra tal-indikaturi tal-iżvilupp tal-Bank Dinji.
(4)    Ir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Diċembru 2013 li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-swieq fi prodotti agrikoli u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 922/72, (KEE) Nru 234/79, (KE) Nru 1037/2001 u (KE) Nru 1234/2007 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 671).
(5)    Is-Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Ottubru 2014, Il-Ġermanja vs Il-Kunsill, C-399/12, ECLI:EU:C:2014:2258, il-paragrafi 61 sa 64.
(6)    L-Atti tal-Kunsill tal-Membri li jikkonċernaw l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa u li jistgħu jiġu adottati mingħajr kunsens, huma vinkolanti skont id-dritt internazzjonali f’konformità mal-Artikolu 20(3) tal-Ftehim u huma kapaċi jinfluwenzaw b’mod determinanti l-kontenut tal-leġiżlazzjoni tal-UE, jiġifieri: l-atti delegati u tal-implimentazzjoni bbażati fuq ir-Regolament (UE) Nru 1308/2013.
(7)    Id-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2019/848 tas-17 ta’ Mejju 2019 dwar il-konklużjoni f’isem l-Unjoni Ewropea tal-Ftehim Internazzjonali dwar iż-Żejt taż-Żebbuġa u ż-Żebbuġ tal-Mejda, 2015 (ĠU L 139, 27.05.2019, p. 1).