<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE A_Doc_Ref SYSTEM "ARR.dtd">
<A_Doc_Ref A_Langue="mt" A_Version_doc="4.0" A_Debut_ID="MT62014J0542">
   <Properties>
      <Property name="Juridiction">C</Property>
      <Property name="NumeroOrdre">0542</Property>
      <Property name="Annee">2014</Property>
      <Property name="Formation">IV</Property>
      <Property name="Langue">MT</Property>
      <Property name="MessInFileNumber">L_Arr_Mess_Fr.xml</Property>
      <Property name="DtFilename">TRA-DT-FR-ARRET-C-0542-2014-201605783-01_00.xml</Property>
      <Property name="TypeDoc">ARR</Property>
      <Property name="NatureAff">RP</Property>
      <Property name="CreatedFrom">Litige</Property>
      <Property name="EP_Mode">0</Property>
      <Property name="EP_ModeText">DEF</Property>
      <Property name="EP_Titre1"/>
      <Property name="EP_Titre2">K. Jürimäe - Projet d'arrêt du 18/02/2016</Property>
      <Property name="EP_Titre3"/>
      <Property name="EP_Mention">0</Property>
      <Property name="EP_Mention_Texte">Texte pour publication</Property>
      <Property name="EP_IsMention_Texte">0</Property>
      <Property name="Version"/>
      <Property name="EP_Version">0</Property>
      <Property name="NEW">0</Property>
      <Property name="FileDoc">Document1</Property>
      <Property name="TypeOrd"/>
      <Property name="TOC_Position_NotVademecum">0</Property>
      <Property name="NumProc">1</Property>
      <Property name="TypeProc">P</Property>
      <Property name="NumSuite">1</Property>
      <Property name="LitFilePath">C:\Users\verdehu\AppData\Local\Temp\canevas\Litige.xml</Property>
      <Property name="Created">Canevas 3.8.8 K 18/01/2016 14:18:30</Property>
      <Property name="FootNotes">False</Property>
      <Property name="EP_Titre0"/>
      <Property name="EP_DocDeTravail">0</Property>
      <Property name="EP_FormJug_Footer">0</Property>
      <Property name="EP_FormJug_ID">-</Property>
      <Property name="EP_FormJug_Texte"/>
      <Property name="Filename">^CONVERSION^stsc@TRA-DOC-MT-ARRET-C-0542-2014-201605783-06_90</Property>
      <Property name="serveur_nom">Doc2XML_2003_TRAD_SUIVI2</Property>
      <Property name="serveur_config_path">C:\Documents and Settings\gti_prod\Application Data\Doc2XML\PR_Doc2XML_2003_TRAD_SUIVI2.xml</Property>
      <Property name="watch">O:\GTiWebTools\Automates\Suivi_II\conversion\doc2xml_trad\In\</Property>
      <Property name="QuotationMark_Open">«</Property>
      <Property name="QuotationMark_Close">»</Property>
      <Property name="serveur_nom">Doc2XML_2003_PC_TRAD SV2_PUB</Property>
      <Property name="serveur_config_path">C:\Documents and Settings\gti_prod\Application Data\Doc2XML\PR_Doc2XML_2003_SV2_PUB.xml</Property>
      <Property name="watch">P:\GTiWebTools\Automates\Suivi_II\conversion\doc2xml_pub\In\</Property>
   </Properties>
   <A_Header_Gauche>
      <blockquote id="A010000000">
         <para style="header" id="A150000000">SENTENZA TAL-21.7.2016 — KAWŻA C‑542/14</para>
      </blockquote>
   </A_Header_Gauche>
   <A_Header_Droit>
      <blockquote id="A010000001">
         <para style="header" id="A150000001">VM REMONTS <emphasis role="italc" id="A400000000">ET</emphasis>
         </para>
      </blockquote>
   </A_Header_Droit>
   <A_Footer_Gauche>
      <blockquote id="A010000002">
         <para style="footer" id="A150000002">I - 8<emphasis role="tab" id="A400000001"/>
         </para>
      </blockquote>
   </A_Footer_Gauche>
   <A_Footer_Droit>
      <blockquote id="A010000003">
         <para style="footer" id="A150000003">
            <emphasis role="tab" id="A400000002"/>
            <emphasis role="tab" id="A400000003"/>I - 9</para>
      </blockquote>
   </A_Footer_Droit>
   <Affaire>
      <Introduction>
         <section id="A000000000">
            <para style="19Centre" id="A150000004">SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla)</para>
            <para style="19Centre" id="A150000005">21 ta’ Lulju 2016 <footnote role="fNote" id="A110000000">
                  <number>*</number>
                  <para style="42FootnoteLangue" id="A150000006">
                     <emphasis role="suprscpt" id="A400000004"/> Lingwa tal-kawża: il-Latvjan.</para>
               </footnote>
            </para>
            <para style="71Indicateur" id="A150000007">
               <phrase role="motcle" id="A410000000">“Rinviju għal deċiżjoni preliminari </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000001">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000002"> Kompetizzjoni </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000003">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000004"> Artikolu 101(1) TFUE </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000005">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000006"> Sitwazzjoni purament interna </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000007">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000008"> Applikazzjoni ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali analoga </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000009">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000010"> Ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000011">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000012"> Prattika miftiehma </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000013">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000014"> Responsabbiltà ta’ impriża għall-aġir ta’ fornitur ta’ servizzi </phrase>
               <phrase role="Separator" id="A410000015">—</phrase>
               <phrase role="motcle" id="A410000016"> Kundizzjonijiet”</phrase>
            </para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000008">Fil-Kawża C‑542/14,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000009">li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-Augstākā tiesa (qorti suprema, il-Latvja), permezz ta’ deċiżjoni tat‑13 ta’ Novembru 2014, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fis‑27 ta’ Novembru 2014, fil-proċedura</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000010">
               <emphasis role="bold" id="A400000005">SIA “VM Remonts”, </emphasis>li kienet SIA “DIV un Ko”,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000011">
               <emphasis role="bold" id="A400000006">SIA “Ausma grupa”,</emphasis>
            </para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000012">vs</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000013">
               <emphasis role="bold" id="A400000007">Konkurences padome,</emphasis>
            </para>
            <para style="19Centre" id="A150000014">u</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000015">
               <emphasis role="bold" id="A400000008">Konkurences padome,</emphasis>
            </para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000016">vs</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000017">
               <emphasis role="bold" id="A400000009">SIA “Pārtikas kompānija”,</emphasis>
            </para>
            <para style="19Centre" id="A150000018">IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla),</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000019">komposta minn T. von Danwitz, President tal-Awla, C. Lycourgos, E. Juhász, C. Vajda u K. Jürimäe (Relatur), Imħallfin,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000020">Avukat Ġenerali: M. Wathelet,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000021">Reġistratur: M. Aleksejev, Amministratur,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000022">wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tal‑21 ta’ Ottubru 2015,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000023">wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:</para>
            <itemizedlist id="A030000000">
               <listitem id="A060000000">
                  <blockquote id="A010000004">
                     <title id="A210000000">
                        <number>–</number>
                     </title>
                     <para style="03Tiretlong" id="A150000024">għall-Gvern Latvjan, minn I. Kalniņš u J. Treijs-Gigulis, bħala aġenti,</para>
                  </blockquote>
               </listitem>
               <listitem id="A060000001">
                  <blockquote id="A010000005">
                     <title id="A210000001">
                        <number>–</number>
                     </title>
                     <para style="03Tiretlong" id="A150000025">għall-Gvern Taljan, minn G. Palmieri, bħala aġent, assistita minn P. Gentili, avvocato dello Stato,</para>
                  </blockquote>
               </listitem>
               <listitem id="A060000002">
                  <blockquote id="A010000006">
                     <title id="A210000002">
                        <number>–</number>
                     </title>
                     <para style="03Tiretlong" id="A150000026">għall-Kummissjoni Ewropea, minn N. Khan u C. Giolito kif ukoll minn I. Rubene, bħala aġenti,</para>
                  </blockquote>
               </listitem>
            </itemizedlist>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000027">wara li semgħet il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tat‑3 ta’ Diċembru 2015,</para>
            <para style="02AlineaAltA" id="A150000028">tagħti l-preżenti</para>
         </section>
      </Introduction>
      <A_Motif>
         <section id="B000000000">
            <para style="75Debutdesmotifs" id="B150000000">
               <emphasis role="bold" id="B400000000">Sentenza</emphasis>
            </para>
            <blockquote id="B010000000">
               <title id="B210000000">
                  <number>1</number>
               </title>
               <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000001">It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE.</para>
            </blockquote>
            <blockquote id="B010000001">
               <title id="B210000001">
                  <number>2</number>
               </title>
               <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000002">Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn, minn naħa, SIA “VM Remonts”, li kienet SIA “DIV un Ko” u SIA “Ausma grupa”, u Konkurences padome (kunsill tal-kompetizzjoni, il-Latvja) u, min-naħa l-oħra, dan tal-aħħar u SIA “Pārtikas kompānija” dwar allegat ftehim bejn dawn l-impriżi waqt il-parteċipazzjoni tagħhom f’sejħa għal offerti organizzata mill-belt ta’ Jūrmala (il-Latvja).</para>
            </blockquote>
            <section id="B000000001">
               <title style="04Titre1" id="B200000000">
                  <titlecontent id="B300000000">
                     <emphasis role="bold" id="B400000001">Il-kuntest ġuridiku</emphasis>
                  </titlecontent>
               </title>
               <blockquote id="B010000002">
                  <title id="B210000002">
                     <number>3</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000003">Skont l-Artikolu 11(1) tal-Konkurences likums (liġi dwar il-kompetizzjoni), tal‑4 ta’ Ottubru 2001 (<emphasis role="italc" id="B400000002">Latvijas Vēstnesis</emphasis>, 2001, Nru 151):</para>
                  <para style="02AlineaAltA" id="B150000004">“Huma pprojbiti u nulli sa mill-konklużjoni tagħhom il-ftehimiet bejn operaturi li għandhom l-għan jew l-effett li jikkawżaw ostakolu, restrizzjoni jew distorsjoni tal-kompetizzjoni fit-territorju tal-Latvja, inkluż il-ftehimiet dwar:</para>
                  <blockquote id="B010000003">
                     <para style="09Marge0avecretrait" id="B150000005">[...]</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000004">
                     <para style="09Marge0avecretrait" id="B150000006">5)<emphasis role="tab" id="B400000003"/>il-parteċipazzjoni jew l-assenza ta’ parteċipazzjoni f’sejħa għal offerti jew f’għoti jew f’dispożizzjonijiet li jirrigwardaw tali azzjonijiet (astensjonijiet) sakemm il-kompetituri ma jkunux ħabbru pubblikament l-offerta komuni tagħhom u sakemm tali offerta ma jkollhiex l-għan li tikkawża ostakolu, restrizzjoni jew distorsjoni tal-kompetizzjoni;</para>
                  </blockquote>
                  <para style="02AlineaAltA" id="B150000007">[...]”</para>
               </blockquote>
            </section>
            <section id="B000000002">
               <title style="04Titre1" id="B200000001">
                  <titlecontent id="B300000001">
                     <emphasis role="bold" id="B400000004">Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari</emphasis>
                  </titlecontent>
               </title>
               <blockquote id="B010000005">
                  <title id="B210000003">
                     <number>4</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000008">Il-kunsill muniċipali tal-belt ta’ Jūrmala fetaħ sejħa għal offerti dwar il-provvista ta’ ikel fl-istabbilimenti edukattivi. DIV un Ko, Ausma grupa u Pārtikas kompānija ssottomettew offerti f’din is-sejħa għal offerti.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000006">
                  <title id="B210000004">
                     <number>5</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000009">Pārtikas kompānija talbet lil SIA “Juridiskā sabiedrība ‘B&amp;Š partneri’” sabiex tingħata assistenza legali għall-preparazzjoni u l-preżentazzjoni tal-offerta tagħha. Din il-kumpannija tal-aħħar irrikorriet, min-naħa tagħha, għal subappaltatur, SIA “MMD lietas”, li rċeviet mingħand Pārtikas kompānija abbozz ta’ offerta.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000007">
                  <title id="B210000005">
                     <number>6</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000010">Mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li dan l-abbozz kien ġie ppreparat minn Pārtikas kompānija b’mod indipendenti, mingħajr ftehim fuq il-prezzijiet ma’ DIV un Ko jew Ausma grupa.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000008">
                  <title id="B210000006">
                     <number>7</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000011">Minn din id-deċiżjoni jirriżulta wkoll li MMD lietas kienet b’mod parallel, mingħajr ma informat lil Pārtikas kompānija dwar dan, ippreparat l-offerti rispettivi ta’ DIV un Ko u ta’ Ausma grupa. F’dan il-kuntest, impjegat ta’ MMD lietas uża l-offerta ta’ Pārtikas kompānija bħala riferiment sabiex jipprepara l-offerti taż-żewġ offerenti oħrajn. Dan l-impjegat ipprepara, b’mod partikolari, dawn iż-żewġ offerti billi bbaża ruħu fuq il-prezzijiet li kienu jinsabu f’dik ta’ Pārtikas kompānija, b’tali mod li l-offerta ta’ Ausma grupa kienet madwar 5 % orħos minn dik ta’ Pārtikas kompānija u dik ta’ DIV un Ko kienet 5 % orħos minn dik ta’ Ausma grupa.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000009">
                  <title id="B210000007">
                     <number>8</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000012">Permezz ta’ deċiżjoni tal‑21 ta’ Ottubru 2011, il-kunsill tal-kompetizzjoni qies li t-tliet kumpanniji offerenti kienu kisru l-punt (5) tal-Artikolu 11(1) tal-liġi dwar il-kompetizzjoni, billi ppreparaw l-offerti tagħhom b’mod konġunt bil-għan li jissimulaw kompetizzjoni effettiva bejniethom. Il-kunsill tal-kompetizzjoni qies li din il-prattika miftiehma kienet ikkawżat distorsjoni tal-kompetizzjoni u impona multa fuq dawn l-impriżi.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000010">
                  <title id="B210000008">
                     <number>9</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000013">DIV un Ko, Ausma grupa u Pārtikas kompānija ppreżentaw rikorsi intiżi għall-annullament ta’ din id-deċiżjoni. B’sentenza tat‑3 ta’ Lulju 2013, l-Administratīvā apgabaltiesa (qorti amministrattiva reġjonali, il-Latvja) annullat l-imsemmija deċiżjoni sa fejn hija imputat ksur lil Pārtikas kompānija, iżda kkonfermat din l-istess deċiżjoni f’dak li jirrigwarda ż-żewġ kumpanniji l-oħra.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000011">
                  <title id="B210000009">
                     <number>10</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000014">Fil-fatt, minkejja li l-imsemmija qorti qieset li r-relazzjoni aritmetika li teżisti bejn il-prezzijiet tal-offerti tat-tliet offerenti kienet turi l-eżistenza ta’ prattika miftiehma, hija qieset, minn naħa l-oħra, li ebda element ma kien juri li Pārtikas kompānija kienet assoċjata f’din il-prattika.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000012">
                  <title id="B210000010">
                     <number>11</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000015">DIV un Ko u Ausma grupa ppreżentaw appell ta’ kassazzjoni quddiem l-Augstākā tiesa (qorti suprema, il-Latvja) kontra s-sentenza tal-Administratīvā apgabaltiesa (qorti amministrattiva reġjonali) peress li din kienet ċaħdet ir-rikors tagħhom. Il-kunsill tal-kompetizzjoni ppreżenta appell ta’ kassazzjoni kontra din is-sentenza sa fejn din laqgħet ir-rikors ta’ Pārtikas kompānija.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000013">
                  <title id="B210000011">
                     <number>12</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000016">F’dan il-kuntest, il-qorti tar-rinviju tosserva li ma huwiex ikkontestat bejn il-partijiet fil-kawża prinċipali li l-prattika miftiehma kontenzjuża ma tistax taffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri. Hija tindika madankollu li l-liġi dwar il-kompetizzjoni ġiet imfassla wara t-teħid inkunsiderazzjoni tan-neċessità ta’ armonizzazzjoni bejn id-dritt tal-kompetizzjoni nazzjonali u dak tal-Unjoni Ewropea, u li l-bażi legali korrispondenti fid-dritt tal-Unjoni għal din il-liġi hija b’mod partikolari l-Artikoli 81 u 82 KE (li saru l-Artikoli 101 u 102 TFUE). Fir-rigward b’mod iktar partikolari tal-Artikolu 11(1) tal-imsemmija liġi, din id-dispożizzjoni tipprevedi qafas legali essenzjalment identiku għal dak previst fl-Artikolu 101(1) TFUE. L-applikazzjoni tal-imsemmi Artikolu 11(1) ma għandhiex tkun differenti minn dik tal-Artikolu 101(1) TFUE.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000014">
                  <title id="B210000012">
                     <number>13</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000017">Issa, peress li l-Administratīvā apgabaltiesa (qorti amministrattiva reġjonali), li hija biss għandha kompetenza sabiex tiddeċiedi dwar il-fatti, ma kkonstatatx li d-diriġenti ta’ Pārtikas kompānija kienu awtorizzaw l-aġir ta’ MMD lietas jew kienu informati dwar dan, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk huwiex possibbli, f’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali, li l-parteċipazzjoni fi prattika miftiehma, fis-sens tal-imsemmi Artikolu 101(1), tiġi imputata lil impriża bħal Pārtikas kompānija minħabba l-aġir ta’ fornitur li jipprovdilha, bħal MMD lietas, servizzi b’mod indipendenti.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000015">
                  <title id="B210000013">
                     <number>14</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000018">Din il-qorti tistaqsi b’mod partikolari jekk il-kunsiderazzjonijiet fil-punt 97 tas-sentenza tas‑7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française <emphasis role="italc" id="B400000005">et </emphasis>vs Il‑Kummissjoni (100/80 sa 103/80, EU:C:1983:158), u fil-punt 25 tas-sentenza tas‑7 ta’ Frar 2013, Slovenská sporitel’ňa (C‑68/12, EU:C:2013:71), li skonthom l-imputazzjoni lil impriża ta’ ksur tal-Artikolu 101(1) TFUE ma tippreżumix azzjoni jew saħansitra għarfien mill-persuni assoċjati jew mill-amministraturi prinċipali tal-impriża kkonċernata, iżda l-azzjoni ta’ persuna li hija awtorizzata taġixxi f’isimha, humiex rilevanti f’sitwazzjoni bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali.</para>
               </blockquote>
               <blockquote id="B010000016">
                  <title id="B210000014">
                     <number>15</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000019">F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-Augstākā Tiesa (qorti suprema) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel id-domanda preliminari li ġejja lill-Qorti tal-Ġustizzja:</para>
                  <para style="02AlineaAltA" id="B150000020">“L-Artikolu 101(1) TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li sabiex jiġi ddikkjarat li impriża tkun ipparteċipat fi ftehim li jirrestrinġi l-kompetizzjoni, għandu jiġi pprovat aġir personali ta’ diriġent tal-impriża jew tal-fatt li dan kien jaf dwar, jew ikkonsenta, għal aġir ta’ persuna li kienet tipprovdi servizzi esterni għall-impriża filwaqt li taġixxi f’isem parteċipanti oħra għall-eventwali akkordju?”</para>
               </blockquote>
            </section>
            <section id="B000000003">
               <title style="04Titre1" id="B200000002">
                  <titlecontent id="B300000002">
                     <emphasis role="bold" id="B400000006">Fuq id-domanda preliminari</emphasis>
                  </titlecontent>
               </title>
               <section id="B000000004">
                  <title style="05Titre2" id="B200000003">
                     <titlecontent id="B300000003">
                        <emphasis role="italc" id="B400000007">Fuq il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja</emphasis>
                     </titlecontent>
                  </title>
                  <blockquote id="B010000017">
                     <title id="B210000015">
                        <number>16</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000021">Fid-deċiżjoni tar-rinviju, l-Augstākā tiesa (qorti suprema) tirrileva li l-prattika miftiehma inkwistjoni fil-kawża prinċipali tirrigwarda sitwazzjoni purament interna li ma għandhiex effett fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri. L-Artikolu 101 TFUE għalhekk ma japplikax għall-kawża prinċipali. Konsegwentement, għandu jiġi vverifikat jekk il-Qorti tal-Ġustizzja għandhiex ġurisdizzjoni sabiex tagħti risposta għad-domanda magħmula minn din il-qorti.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000018">
                     <title id="B210000016">
                        <number>17</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000022">F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja kemm-il darba ddikjarat li għandha ġurisdizzjoni sabiex tiddeċiedi dwar it-talbiet għal deċiżjoni preliminari li jirrigwardaw dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni f’sitwazzjonijiet li fihom il-fatti fil-kawża prinċipali kienu jinsabu barra mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan id-dritt, sakemm l-imsemmija dispożizzjonijiet ikunu saru applikabbli permezz tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, li kienet tikkonforma ruħha, għas-soluzzjonijiet għal sitwazzjonijiet purament interni, ma’ dawk adottati mid-dritt tal-Unjoni. Fil-fatt, f’tali każijiet, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, jeżisti interess ċert tal-Unjoni li, sabiex jiġu evitati differenzi f’interpretazzjonijiet futuri, id-dispożizzjonijiet jew il-kunċetti adottati mid-dritt tal-Unjoni jirċievu interpretazzjoni uniformi, indipendentement miċ-ċirkustanzi li fihom għandhom jiġu applikati (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tal‑14 ta’ Marzu 2013, Allianz Hungária Biztosító <emphasis role="italc" id="B400000008">et</emphasis>, C‑32/11, EU:C:2013:160, punt 20; tal‑4 ta’ Diċembru 2014, FNV Kunsten Informatie en Media, C‑413/13, EU:C:2014:2411, punt 18, kif ukoll tas‑26 ta’ Novembru 2015, Maxima Latvija, C‑345/14, EU:C:2015:784, punt 12).</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000019">
                     <title id="B210000017">
                        <number>18</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000023">F’dan il-każ, mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta, minn naħa, li l-leġiżlatur Latvjan kellu f’moħħu espressament li jarmonizza d-dritt nazzjonali tal-kompetizzjoni ma’ dak tal-Unjoni, u għalhekk dan il-leġiżlatur iddeċieda li japplika trattament identiku għas-sitwazzjonijiet interni u għas-sitwazzjonijiet irregolati mid-dritt tal-Unjoni. Min-naħa l-oħra, l-Augstākā tiesa (qorti suprema) tindika li l-Artikolu 11(1) tal-liġi dwar il-kompetizzjoni tipprevedi qafas legali essenzjalment identiku għal dak previst fl-Artikolu 101(1) TFUE u li l-imsemmi Artikolu 11(1) għandu jingħata l-istess interpretazzjoni bħall-Artikolu 101(1) TFUE.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000020">
                     <title id="B210000018">
                        <number>19</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000024">F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha ġurisdizzjoni sabiex tirrispondi għad-domanda magħmula.</para>
                  </blockquote>
               </section>
               <section id="B000000005">
                  <title style="05Titre2" id="B200000004">
                     <titlecontent id="B300000004">
                        <emphasis role="italc" id="B400000009">Fuq il-mertu</emphasis>
                     </titlecontent>
                  </title>
                  <blockquote id="B010000021">
                     <title id="B210000019">
                        <number>20</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000025">Permezz tad-domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 101(1) TFUE għandux jiġi interpretat fis-sens li impriża tista’ tinżamm responsabbli għal prattika miftiehma minħabba l-aġir ta’ fornitur indipendenti li jipprovdilha servizzi.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000022">
                     <title id="B210000020">
                        <number>21</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000026">F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat, preliminarjament, li din id-domanda ma tirrigwardax ir-regoli dwar l-evalwazzjoni tal-provi u dwar il-livell ta’ prova meħtieġ, li bħala prinċipju jaqgħu, fl-assenza ta’ regoli tal-Unjoni fil-qasam, taħt l-awtonomija proċedurali tal-Istati Membri (ara s-sentenza tal‑21 ta’ Jannar 2016, Eturas <emphasis role="italc" id="B400000010">et</emphasis>, C‑74/14, EU:C:2016:42, punti 29 sa 37), iżda l-elementi li jikkostitwixxu l-ksur u li għandhom jiġu ssodisfatti sabiex jiġi kkonstatat li impriża hija responsabbli għal prattika miftiehma.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000023">
                     <title id="B210000021">
                        <number>22</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000027">Sussegwentement, għandu jitfakkar li, fil-kuntest tad-dritt tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, impriża għandha tinftiehem bħala li tkopri unità ekonomika anki jekk, mill-aspett ġuridiku, din l-unità ekonomika hija magħmula minn diversi persuni fiżiċi jew ġuridiċi (sentenzi tat‑12 ta’ Lulju 1984, Hydrotherm Gerätebau, 170/83, EU:C:1984:271, punt 11, kif ukoll tal‑10 ta’ Settembru 2009, Akzo Nobel <emphasis role="italc" id="B400000011">et </emphasis>vs Il‑Kummissjoni, C‑97/08 P, EU:C:2009:536, punt 55).</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000024">
                     <title id="B210000022">
                        <number>23</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000028">Madankollu, għandu jiġi rrilevat, fl-ewwel lok, li s-sentenzi tas‑7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française <emphasis role="italc" id="B400000012">et </emphasis>vs Il‑Kummissjoni (100/80 sa 103/80, EU:C:1983:158), u tas‑7 ta’ Frar 2013, Slovenská sporitel’ňa (C‑68/12, EU:C:2013:71), ingħataw mill-Qorti tal-Ġustizzja f’kawżi li fihom l-impriżi kienu ġew implikati abbażi tal-aġir tal-impjegati tagħhom. Issa, impjegat iwettaq il-funzjonijiet tiegħu f’isem, u taħt id-direzzjoni ta’, l-impriża li jaħdem għaliha u, għalhekk, huwa meqjus bħala parti integrali mill-unità ekonomika li tikkostitwixxi din l-impriża (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Settembru 1999, Becu <emphasis role="italc" id="B400000013">et</emphasis>, C‑22/98, EU:C:1999:419, punt 26).</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000025">
                     <title id="B210000023">
                        <number>24</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000029">Għall-finijiet tal-konstatazzjoni ta’ ksur tad-dritt tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, l-aġir antikompetittiv ta’ impjegat huwa għalhekk attribwibbli lill-impriża li jagħmel parti minnha, u għalhekk hija l-impriża li, bħala prinċipju, tinżamm responsabbli għal dan l-aġir.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000026">
                     <title id="B210000024">
                        <number>25</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000030">Min-naħa l-oħra, sa fejn fornitur joffri, għal remunerazzjoni, servizzi f’suq partikolari b’mod indipendenti, huwa għandu jitqies, għall-finijiet tal-applikazzjoni tar-regoli intiżi li jissanzjonaw l-aġir antikompetittiv, bħala impriża distinta minn dawk li lilhom joffri s-servizzi tiegħu, u l-aġir ta’ tali fornitur ma jistax jiġi attribwit immedjatament lil waħda minn dawn l-impriżi.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000027">
                     <title id="B210000025">
                        <number>26</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000031">Għalhekk ir-relazzjoni bejn impriża u l-impjegati tagħha ma hijiex, bħala prinċipju, paragunabbli għal dik li teżisti bejn din l-impriża u l-fornituri ta’ servizzi li jipprovdulha servizzi, b’mod illi l-kunsiderazzjonijiet fil-punti 97 tas-sentenza tas‑7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française <emphasis role="italc" id="B400000014">et </emphasis>vs Il‑Kummissjoni (100/80 sa 103/80, EU:C:1983:158), u 25 tas-sentenza tas‑7 ta’ Frar 2013, Slovenská sporitel’ňa (C‑68/12, EU:C:2013:71), ma humiex applikabbli għal din is-sitwazzjoni tal-aħħar.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000028">
                     <title id="B210000026">
                        <number>27</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000032">Madankollu, ma jistax jiġi eskluż li, f’ċerti ċirkustanzi, fornitur li jippreżenta ruħu bħala indipendenti jaħdem fil-verità taħt id-direzzjoni jew il-kontroll ta’ impriża li tuża s-servizzi tiegħu. Dan ikun il-każ, per eżempju, f’ċirkustanzi meta huwa ma jkollux awtonomija u flessibbiltà, jew ikollu ftit biss, fir-rigward tal-mod kif jeżerċita l-attività miftiehma, fejn l-indipendenza allegata tiegħu tkun taħbi relazzjoni ta’ xogħol (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑4 ta’ Diċembru 2014, FNV Kunsten Informatie en Media, C‑413/13, EU:C:2014:2411, punti 35 u 36). Barra minn hekk, tali direzzjoni jew tali kontroll jistgħu jiġu dedotti mill-eżistenza ta’ rabtiet organizzazzjonali, ekonomiċi u ġuridiċi partikolari bejn il-fornitur inkwistjoni u l-utent tas-servizzi, bħal fir-relazzjoni bejn il-kumpanniji omm u s-sussidjarji tagħhom (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑24 ta’ Ġunju 2015, Fresh Del Monte Produce vs Il‑Kummissjoni u Il‑Kummissjoni vs Fresh Del Monte Produce, C‑293/13 P u C‑294/13 P, EU:C:2015:416, punti 75 u 76 u l-ġurisprudenza ċċitata). F’tali ċirkustanzi, l-impriża li tuża s-servizzi tista’ tinżamm responsabbli għal aġir eventwali tal-fornitur.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000029">
                     <title id="B210000027">
                        <number>28</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000033">Fit-tieni lok, għandu jiġi rrilevat li, jekk jitqies li l-fornitur inkwistjoni huwa realment indipendenti, fatt li hija l-qorti nazzjonali li għandha tivverifika, f’ċirkustanzi bħal dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali, il-prattika miftiehma li timplika lil dan il-fornitur tista’ tiġi imputata lill-impriża li tuża s-servizzi tiegħu taħt ċerti kundizzjonijiet biss.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000030">
                     <title id="B210000028">
                        <number>29</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000034">F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li impriża tista’ tinżamm responsabbli għal ftehimiet jew prattiki miftiehma li għandhom għan antikompetittiv meta hija riedet tikkontribwixxi bl-aġir tagħha stess għall-għanijiet komuni mfittxija mill-parteċipanti kollha u li hija kellha għarfien tal-aġir materjali previst jew imwettaq minn impriżi oħra fit-tħaddin ta’ dawn l-għanijiet, jew li hija setgħet raġonevolment tipprevedih jew li hija kienet lesta li taċċetta r-riskju tiegħu (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑8 ta’ Lulju 1999, Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, C‑49/92 P, EU:C:1999:356, punt 87).</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000031">
                     <title id="B210000029">
                        <number>30</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000035">Għalhekk, il-prattika miftiehma kontenzjuża tista’, b’mod partikolari, tiġi imputata lill-impriża li tuża s-servizzi, jekk hija kellha għarfien tal-għanijiet antikompetittivi li l-kompetituri tagħha u l-fornitur riedu jilħqu u jekk hija riedet tikkontribwixxi għal dawn l-għanijiet bl-aġir tagħha stess. Minkejja li tali kundizzjoni hija, ċertament, issodisfatta meta din l-impriża kellha l-intenzjoni, permezz tal-fornitur tagħha, li tiżvela l-informazzjoni kummerċjali sensittiva tagħha lill-kompetituri tagħha, jew meta hija tkun approvat espressament jew taċitament li huwa jaqsam l-informazzjoni kummerċjali sensittiva tagħha magħhom (ara, b’analoġija, is-sentenzi tas‑7 ta’ Jannar 2004, Aalborg Portland <emphasis role="italc" id="B400000015">et </emphasis>vs Il‑Kummissjoni, C‑204/00 P, C‑205/00 P, C‑211/00 P, C‑213/00 P, C‑217/00 P u C‑219/00 P, EU:C:2004:6, punti 82 sa 84, kif ukoll tal‑21 ta’ Jannar 2016, Eturas <emphasis role="italc" id="B400000016">et</emphasis>, C‑74/14, EU:C:2016:42, punt 28), dan ma huwiex il-każ meta dan il-fornitur ikun uża, mingħajr ma jkun informa lill-imsemmija impriża li tuża s-servizzi tiegħu, l-informazzjoni kummerċjali sensittiva ta’ din tal-aħħar sabiex jagħmel l-offerti tal-imsemmija kompetituri.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000032">
                     <title id="B210000030">
                        <number>31</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000036">Il-prattika miftiehma kontenzjuża tista’ wkoll tiġi imputata lil din l-istess impriża li tuża s-servizzi jekk hija setgħet raġonevolment tipprevedi li l-fornitur li għalih tirrikorri kien ser jaqsam l-informazzjoni kummerċjali tagħha mal-kompetituri tagħha u hija kienet lesta taċċetta dan ir-riskju.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000033">
                     <title id="B210000031">
                        <number>32</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000037">Hija l-qorti nazzjonali, konformement mar-regoli tad-dritt nazzjonali tagħha dwar l-evalwazzjoni tal-provi u dwar il-livell ta’ prova meħtieġ, li għandha tivverifika jekk, fiċ-ċirkustanzi fil-kawża prinċipali, waħda minn dawn il-kundizzjonijiet hijiex issodisfatta.</para>
                  </blockquote>
                  <blockquote id="B010000034">
                     <title id="B210000032">
                        <number>33</number>
                     </title>
                     <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000038">Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, ir-risposta għad-domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 101(1) TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li impriża tista’, bħala prinċipju, tinżamm responsabbli għal prattika miftiehma minħabba l-aġir ta’ fornitur indipendenti li jipprovdilha servizzi biss jekk waħda minn dawn il-kundizzjonijiet hija ssodisfatta:</para>
                     <itemizedlist id="B030000000">
                        <listitem id="B060000000">
                           <blockquote id="B010000035">
                              <title id="B210000033">
                                 <number>–</number>
                              </title>
                              <para style="03Tiretlong" id="B150000039">il-fornitur kien jopera fil-verità taħt id-direzzjoni jew il-kontroll tal-impriża involuta, jew</para>
                           </blockquote>
                        </listitem>
                        <listitem id="B060000001">
                           <blockquote id="B010000036">
                              <title id="B210000034">
                                 <number>–</number>
                              </title>
                              <para style="03Tiretlong" id="B150000040">din l-impriża kellha għarfien tal-għanijiet antikompetittivi mfittxija mill-kompetituri tagħha u mill-fornitur u riedet tikkontribwixxi għalihom bl-aġir tagħha stess, jew</para>
                           </blockquote>
                        </listitem>
                        <listitem id="B060000002">
                           <blockquote id="B010000037">
                              <title id="B210000035">
                                 <number>–</number>
                              </title>
                              <para style="03Tiretlong" id="B150000041">l-imsemmija impriża setgħet raġonevolment tipprevedi l-aġir antikompetittiv tal-kompetituri tagħha u tal-fornitur u kienet lesta taċċetta dan ir-riskju.</para>
                           </blockquote>
                        </listitem>
                     </itemizedlist>
                  </blockquote>
               </section>
            </section>
            <section id="B000000006">
               <title style="04Titre1" id="B200000005">
                  <titlecontent id="B300000005">
                     <emphasis role="bold" id="B400000017">Fuq l-ispejjeż</emphasis>
                  </titlecontent>
               </title>
               <blockquote id="B010000038">
                  <title id="B210000036">
                     <number>34</number>
                  </title>
                  <para style="01PointnumeroteAltN" id="B150000042">Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.</para>
               </blockquote>
            </section>
         </section>
      </A_Motif>
      <Dispositif>
         <section id="D000000000">
            <para style="41DispositifIntroduction" id="D150000000">Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi:</para>
            <para style="30Dispositifalinea" id="D150000001">
               <emphasis role="bold" id="D400000000">L-Artikolu 101(1) TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li impriża tista’, bħala prinċipju, tinżamm responsabbli għal prattika miftiehma minħabba l-aġir ta’ fornitur indipendenti li jipprovdilha servizzi biss jekk waħda minn dawn il-kundizzjonijiet hija ssodisfatta:</emphasis>
            </para>
            <itemizedlist id="D030000000">
               <listitem id="D060000000">
                  <blockquote id="D010000000">
                     <title id="D210000000">
                        <number>–</number>
                     </title>
                     <para style="31Dispositiftiretlong" id="D150000002">
                        <emphasis role="bold" id="D400000001">il-fornitur kien jopera fil-verità taħt id-direzzjoni jew il-kontroll tal-impriża involuta, jew</emphasis>
                     </para>
                  </blockquote>
               </listitem>
               <listitem id="D060000001">
                  <blockquote id="D010000001">
                     <title id="D210000001">
                        <number>–</number>
                     </title>
                     <para style="31Dispositiftiretlong" id="D150000003">
                        <emphasis role="bold" id="D400000002">din l-impriża kellha għarfien tal-għanijiet antikompetittivi mfittxija mill-kompetituri tagħha u mill-fornitur u riedet tikkontribwixxi għalihom bl-aġir tagħha stess, jew</emphasis>
                     </para>
                  </blockquote>
               </listitem>
               <listitem id="D060000002">
                  <blockquote id="D010000002">
                     <title id="D210000002">
                        <number>–</number>
                     </title>
                     <para style="31Dispositiftiretlong" id="D150000004">
                        <emphasis role="bold" id="D400000003">l-imsemmija impriża setgħet raġonevolment tipprevedi l-aġir antikompetittiv tal-kompetituri tagħha u tal-fornitur u kienet lesta taċċetta dan ir-riskju.</emphasis>
                     </para>
                  </blockquote>
               </listitem>
            </itemizedlist>
         </section>
      </Dispositif>
      <A_Signatures>
         <section id="D000000001">
<para style="77Signatures" id="D150000005">Firem</para>

</section>
      </A_Signatures>
   </Affaire>
</A_Doc_Ref>