IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 28.1.2025
COM(2025) 12 final
RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL
dwar l-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 1921/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta’ Diċembru 2006 dwar il-preżentazzjoni ta’ data tal-istatistika dwar l-iżbark ta’ prodotti tas-sajd fl-Istati Membri
1SFOND
Il-Kummissjoni (Eurostat) tirċievi d-data tal-istatistika dwar l-iżbark tal-prodotti tas-sajd skont ir-Regolament (KE) Nru 1921/2006 (“ir-Regolament”). Skont l-Artikolu 2 tar-Regolament, il-prodotti tas-sajd ikunu meqjusa li ġew żbarkati f’territorju ta’ Stat Membru jekk jiġu żbarkati fil-portijiet tiegħu mill-bastimenti tas-sajd tal-UE u tal-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Kummerċ Ħieles (EFTA), jew jekk jiġu żbarkati f’territorju mhux tal-UE mill-bastimenti tal-UE u mbagħad importati fl-UE. L-Artikolu 10 tar-Regolament jeħtieġ li kull 3 snin, il-Kummissjoni tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill li jivvaluta, b’mod partikolari, il-kwalità u r-rilevanza tad-data tal-istatistika miġbura. Ir-rapport irid janalizza wkoll l-kosteffettività tas-sistema għall-ġbir u għall-ipproċessar tad-data tal-istatistika dwar l-iżbarki u jipproponi l-aħjar prattiki għat-tnaqqis tal-ammont ta’ xogħol fil-livell nazzjonali u għall-produzzjoni ta’ data tal-istatistika aktar utli u ta’ kwalità aħjar.
Ir-Regolament japplika għall-Istati Membri tal-UE u huwa rilevanti għall-pajjiżi kollha taż-ŻEE. Madankollu, minħabba li jikkonċerna l-iżbarki tal-prodotti tas-sajd tal-baħar, ħames Stati Membri mingħajr kosta huma eżentati mill-obbligu ta’ rappurtar tad-data (iċ-Ċekja, il-Lussemburgu, l-Ungerija, l-Awstrija u s-Slovakkja).
Minbarra l-istatistika dwar l-iżbarki, l-Eurostat tirċievi wkoll data relatata mal-qabdiet, mal-flotta u mal-akkwakultura. Għall-ġestjoni tal-politika komuni tas-sajd, dipartimenti oħra tal-Kummissjoni, prinċipalment id-Direttorat Ġenerali għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd (DĠ MARE), jiġbru wkoll data skont tliet regolamenti oħra: Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1224/2009 li jistabbilixxi sistema ta’ kontroll għall-iżgurar tal-konformità mar-regoli tas-sajd; Ir-Regolament (UE) 2017/1004 dwar il-ġbir, il-ġestjoni u l-użu ta’ data dwar is-sajd; u r-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2017/218 dwar ir-reġistru tal-flotta tas-sajd tal-Unjoni.
Kull 3 snin, il-Kummissjoni tiġbor rapporti ta’ kwalità nazzjonali li fuqhom ikun ibbażat dan ir-rapport. Ir-rapporti nazzjonali jinkludu informazzjoni dettaljata dwar il-kwalità tad-data u dwar il-metodi użati għall-ġbir tagħha. Ir-rapporti nazzjonali tal-kwalità jsegwu l-linji gwida tas-Sistema Ewropea tal-Istatistika (ESS) u jinġabru bl-użu tal-Metadata Handler tal-ESS .
Dan ir-rapport huwa bbażat fuq: (i) ir-rapporti tal-kwalità dwar l-iżbarki ppreżentati lill-Eurostat mill-Istati Membri relaturi għas-sena ta’ referenza 2022; (ii) analiżi tal-konformità; u (iii) id-data dwar il-kostijiet miġbura mill-Eurostat.
Il-Kummissjoni adottat ir-rapporti ta’ valutazzjoni preċedenti rigward l-istatistika dwar l-iżbarki ppreżentati skont ir-Regolament f’Novembru 2010, f’April 2014, f’Mejju 2016, fi Frar 2019 u f’Diċembru 2021.
Dan ir-rapport ikopri biss id-data annwali dwar il-kwantitajiet totali u l-prezzijiet unitarji tal-prodotti tas-sajd li ġew żbarkati fl-2022 fit-territorju tal-Istati Membri. Id-data miġbura mill-Eurostat tinqasam skont l-ispeċi, il-bandiera tal-bastiment, il-preżentazzjoni u l-użu maħsub.
2SEJBIET EWLENIN
2.1Tempestività u puntwalità
Il-biċċa l-kbira tal-Istati Membri rrispettaw l-iskadenzi għall-preżentazzjoni tad-data għall-perjodu kopert minn dan ir-rapport. Il-valutazzjoni tal-konformità għall-istatistika dwar l-iżbark ta’ prodotti tas-sajd għas-sena ta’ referenza 2022 tqabblet ma’ dik tas-snin preċedenti. Meta mqabbla mal-ġbir tad-data għas-sena ta’ referenza 2019, il-puntwalità tjiebet, b’pajjiż wieħed biss li wassal id-data kemxejn tard.
Skont il-proċedura tas-soltu, id-data kienet soġġetta għal validazzjoni minn qabel awtomatika tal-istruttura u l-kontenut tagħha, u l-pajjiżi rċevew rapport li jindika kwalunkwe żball. Il-pajjiżi reġgħu ppreżentaw id-data tagħhom, kif meħtieġ, sakemm ma ġie rrappurtat l-ebda żball ieħor. L-Eurostat imbagħad wettaq kontrolli addizzjonali u meta sab inkonsistenzi talab lill-pajjiżi rapportaturi biex jikkoreġu d-data u jippreżentaw r-reviżjonijiet. Għas-sena ta’ referenza 2022, id-data ppreżentata minn terz tal-pajjiżi rapportaturi kienet teħtieġ kjarifiki u korrezzjonijiet. Madankollu, jidher b’mod ċar li saru sforzi sinifikanti mill-pajjiżi rapportaturi u mill-Eurostat biex itejbu l-kwalità tad-data fuq tul ta’ żmien.
Il-Kummissjoni (l-Eurostat) ħarġet id-data immedjatament wara l-validazzjoni, f’konformità mal-prattika tas-soltu tagħha. Għalkemm rarament jirriżulta li jkun meħtieġ, id-data tista’ tiġi riveduta fi kwalunkwe waqt.
2.2Akkuratezza u komparabbiltà
Skont ir-rapporti tal-kwalità li waslu mingħand l-Istati Membri, l-utenti jikklassifikaw l-akkuratezza tagħhom bħala tajba jew tajba ħafna u l-affidabbiltà tagħhom bħala stabbli jew imtejba.
F’Ottubru 2019, l-Eurostat ippubblika verżjoni riveduta ta’ manwal iddedikat għall-istatistika dwar il-qabdiet u l-iżbarki. Bl-użu tal-manwal rivedut, sar titjib ulterjuri fil-komparabbiltà tad-data tal-istatistika bejn il-pajjiżi.
Minħabba d-dati ta’ adeżjoni differenti tal-Istati Membri fl-UE, it-tul tad-data tas-serje kronoloġika disponibbli jvarja, u dan jirriżulta fi gradi differenti ta’ komparabilità fuq tul ta’ żmien. Madankollu, meta jitqies biss il-perjodu kopert minn dan ir-rapport, id-data hija komparabbli.
2.3Rilevanza
L-iżvilupp, il-monitoraġġ u l-evalwazzjoni tal-politika komuni tas-sajd jeħtieġu ħafna data u informazzjoni dettaljata. Għalhekk, id-data tal-istatistika miġbura skont ir-Regolament hija essenzjali għat-tfassil ta’ politika li tkun infurmata u bbażata fuq l-evidenza, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll fil-livell tal-UE. Id-data dwar il-livelli tal-produzzjoni u x-xejriet hija importanti għall-analiżi tal-iżvilupp tas-settur tas-sajd bħala parti mill-politika komuni tas-sajd. Dawk li jfasslu l-politika u l-industrija b’hekk ikollhom bażi soda fuq xiex jibnu l-futur tas-settur.
2.4Aċċessibbiltà
Id-data tal-istatistika dwar l-iżbark tal-prodotti tas-sajd hija disponibbli fil-bażi tad-data tal-Eurostat kemm fit-tabelli dettaljati tal-pajjiżi kif ukoll fit-tabella ta’ sommarju globali li turi d-data nazzjonali u tal-UE f’livell aktar aggregat.
Barra minn hekk, l-Istati Membri jippubblikaw id-data fil-bażijiet tad-data online nazzjonali jew fil-forma ta’ pubblikazzjonijiet elettroniċi. L-aċċess għal dawn il-prodotti huwa dejjem mingħajr ħlas.
Il-metadata ta’ referenza Ewropea, inkluż rapport dwar il-kwalità fuq livell tal-UE dwar l-istatistika dwar l-iżbarki, hi ppubblikata fil-bażi tad-data tal-Eurostat aċċessibbli għall-pubbliku. Il-Eurostat jippubblika d-data u l-artikli rigward l-iżbark ta’ prodotti tas-sajd fil-ġabra tiegħu online “Statistics Explained” u f’pubblikazzjonijiet ġenerali.
Hemm ukoll punt ta’ aċċess uniku għad-data, għall-metodoloġija u għall-pubblikazzjonijiet kollha fuq is-sit web tal-Eurostat.
2.5Kunfidenzjalità tad-data
Il-pajjiżi ppreżentaw biss id-data mhux kunfidenzjali dwar l-iżbarki fiż-żmien meta ġie adottat ir-Regolament fl-2006. Madankollu, mill-2012, xi pajjiżi bdew jibagħtu ċifri kunfidenzjali biex jipproteġu d-data tal-kumpaniji waħdanin. Dan huwa konformi mar-Regolament (KE) Nru 223/2009 dwar it-trażmissjoni ta’ data suġġetta għall-kunfidenzjalità statistika. Għalkemm għadu pjuttost baxx, il-proporzjon tal-punti tad-data kunfidenzjali rrappurtati mill-pajjiżi qed jikber b’mod kostanti, wara li żdied minn 2 % għal 4 % tad-data totali dwar l-iżbarki bejn l-2019 u l-2022.
Meta l-pajjiżi bdew jirrapportaw id-data kunfidenzjali, ġie miftiehem li l-Eurostat ikun japplika regola stretta meta jikkalkula l-aggregati tal-UE. Din ir-regola tipprovdi li aggregat huwa kunfidenzjali jekk valur wieħed inkluż fih ikun kunfidenzjali. L-Eurostat jirrikonoxxi li filwaqt li dan l-approċċ jipproteġi l-kunfidenzjalità, jillimita wkoll b’mod eċċessiv il-pubblikazzjoni tad-data. L-Eurostat għalhekk qed jaħdem mal-pajjiżi biex isib modi kif jippubblika aktar aggregati nazzjonali u fil-livell tal-UE filwaqt li xorta waħda jiżgura l-kunfidenzjalità tad-data.
3PIŻ U KOSTEFFETTIVITÀ
L-Eurostat ivvaluta l-kosteffettività tal-ġbir tad-data dwar l-iżbarki skont ir-Regolament bl-użu tar-rapporti tal-kwalità għall-2022, flimkien mal-analiżi tal-kostijiet ibbażata fuq stħarriġ immirat lejn l-istituti nazzjonali tal-istatistika. L-analiżi tal-kostijiet kienet ibbażata fuq il-kostijiet għall-2023, li kopriet il-ġbir tad-data dwar l-iżbarki għas-sena ta’ referenza 2022. B’kollox, 19-il pajjiż wieġbu għall-istħarriġ dwar il-kostijiet. It-total tal-kostijiet diretti u indiretti għall-pajjiżi kollha li pprovdew iċ-ċifri kien ta’ EUR 3,0 miljun fis-sena. Dan baqa’ fl-istess livell bħal tas-sena ta’ referenza 2019.
Ir-rapporti ta’ kwalità tal-2022 ippreżentati minn 23 Stat Membru tal-UE u pajjiż taż-ŻEE wrew li l-maġġoranza tal-pajjiżi jiġbru d-data bl-użu ta’ sorsi ta’ data amministrattiva. B’kollox, 11-il pajjiż jużawha bħala l-uniku sors, 4 flimkien ma’ ċensiment, 3 flimkien ma’ ċensiment u stħarriġ kampjunarju, 2 flimkien ma’ stħarriġ kampjunarju, 1 flimkien ma’ konsultazzjoni ma’ esperti u 1 flimkien ma’ sorsi oħra. Pajjiż wieħed biss juża ċensiment bħala l-uniku metodu ta’ ġbir tad-data. Għadd ta’ pajjiżi rrapportaw kisbiet fl-effiċjenza, l-aktar marbuta ma’ awtomatizzazzjoni ulterjuri (6 pajjiżi), ma’ taħriġ (3 pajjiżi), ma’ żieda fl-użu ta’ data amministrattiva (3 pajjiżi) u mal-introduzzjoni ta’ stħarriġ online (pajjiż 1).
4KONKLUŻJONIJIET U TRIQ ’IL QUDDIEM: RAZZJONALIZZAZZJONI U SIMPLIFIKAZZJONI TAL-ISTATISTIKA EWROPEA DWAR IS-SAJD
L-Eurostat iħabrek biex itejjeb kontinwament il-kwalità u d-disponibbiltà tal-istatistika Ewropea filwaqt li jimminimizza l-piż tar-rapportar.
Għal dak il-għan, fl-2018, il-Eurostat nieda l-proġett “Razzjonalizzazzjoni u Simplifikazzjoni tal-istatistika Ewropea dwar is-sajd”. Il-proġett jikkonsisti minn: (i) evalwazzjoni tal-istatistika attwali dwar l-akkwakultura, il-qabdiet u l-iżbarki; u (ii) valutazzjoni tal-impatt tal-għażliet futuri tal-politika u l-leġiżlazzjoni futura possibbli. L-evalwazzjoni, li kopriet ukoll l-implimentazzjoni tar-Regolament, ġiet konkluża fl-2019. Il-valutazzjoni tal-impatt tal-EFS tnediet fil-bidu tal-2020 u ġiet iffinalizzata f’Novembru 2021.
L-istatistika dwar l-iżbarki hija robusta f’termini ta’ puntwalità, kompletezza u konsistenza. Il-pajjiżi jipprovdu informazzjoni affidabbli dwar il-volum u l-valur tal-prodotti tas-sajd li jiġu żbarkati fl-UE u data dettaljata fil-livell tal-ispeċijiet li tista’ tintuża fl-analiżi tas-suq tal-ħut tal-UE.
Il-koerenza u l-komparabbiltà tal-ġbir tad-data huma msaħħa mil-linji gwida tekniċi u l-proċeduri ta’ validazzjoni tal-Eurostat.
L-aċċess għat-data tal-istatistika huwa pubbliku u mingħajr ħlas. Il-metadata li takkumpanja l-istatistika prodotta tinkludi rapporti ta’ kwalità kemm nazzjonali kif ukoll fil-livell tal-UE.
Huma biss ftit il-pajjiżi rapportaturi li jiffaċċjaw problemi li jittrattaw kwistjonijiet ta’ kunfidenzjalità, jew rigward il-kwantità jew il-prezz tal-prodotti żbarkati. Jeħtieġ li jinstab approċċ vijabbli biex jiġi limitat l-impatt tal-kunfidenzjalità fuq l-aggregati tal-UE.
Kif imsemmi hawn fuq, jeżistu opportunitajiet biex tissaħħaħ ir-rilevanza tal-istatistika Ewropea dwar is-sajd u l-akkwakultura, tiġi ssimplifikata s-sistema attwali u jiġi mmodernizzat il-ġbir tad-data, pereżempju billi jintużaw sorsi ta’ data amministrattiva b’mod aktar effettiv fil-livell tal-UE.