European flag

Επίσημη Εφημερίδα
της Ευρωπαϊκής Ένωσης

EL

Σειρά L


2026/2093

16.9.2026

ΚΑΤ’ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2026/2093 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 10ης Ιουλίου 2026

για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά τις εθνικές ενισχύσεις για την απόσταξη οίνου, τον πρώιμο τρύγο και την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων σε αιτιολογημένες περιπτώσεις κρίσης

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση κοινής οργάνωσης των αγορών γεωργικών προϊόντων και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 922/72, (ΕΟΚ) αριθ. 234/79, (ΕΚ) αριθ. 1037/2001 και (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 του Συμβουλίου (1), και ιδίως το άρθρο 216 παράγραφος 4 και τα άρθρα 223 και 227,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2026/471 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2) θεσπίζει σειρά μέτρων για την προσαρμογή του δυναμικού παραγωγής οίνου, τη διαχείριση της αμπελοοινικής αγοράς και τη στήριξη του αμπελοοινικού τομέα, με στόχο την αντιμετώπιση των διαφόρων προκλήσεων που επηρεάζουν τον τομέα και την προσαρμογή του στις νέες εξελίξεις της αγοράς σε ένα πλαίσιο υψηλής διεθνούς αβεβαιότητας. Μεταξύ άλλων μέτρων, ο κανονισμός (ΕΕ) 2026/471 διεύρυνε το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 216 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013. Εκτός από την απόσταξη οίνου, τα κράτη μέλη μπορούν πλέον να υποβάλλουν αίτηση έγκρισης από την Επιτροπή για τη χορήγηση εθνικών ενισχύσεων με σκοπό τη στήριξη του πρώιμου τρύγου και της προαιρετικής εκρίζωσης παραγωγικών αμπελώνων σε περιπτώσεις κρίσης υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Η Επιτροπή έχει εξουσιοδοτηθεί να συμπληρώνει το εν λόγω άρθρο με τη θέσπιση κανόνων σχετικά με τους γενικούς όρους επιλεξιμότητας και τα κριτήρια προτεραιότητας όσον αφορά τις εν λόγω εθνικές ενισχύσεις, καθώς και να προσδιορίζει τις καταστάσεις της αγοράς οι οποίες αιτιολογούν τα εν λόγω μέτρα, να καθορίζει τη μέθοδο υπολογισμού των εν λόγω ενισχύσεων και να θεσπίζει κανόνες για τη συνοχή με άλλα μέτρα στήριξης της κοινής γεωργικής πολιτικής.

(2)

Στο πλαίσιο αυτό, είναι σκόπιμο να καθοριστούν οι προϋποθέσεις για την ύπαρξη κατάστασης κρίσης για την οποία τα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλουν αίτηση έγκρισης για τη χορήγηση εθνικών ενισχύσεων για την απόσταξη, τον πρώιμο τρύγο και την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων, καθώς και οι κατηγορίες και τα χρώματα οίνου στα οποία μπορούν να εφαρμοστούν τα εν λόγω μέτρα.

(3)

Η απόσταξη οίνου και ο πρώιμος τρύγος αποσκοπούν στην απόσυρση του πλεονάσματος οίνου από την αγορά και στην πρόληψη της παραγωγής του εν λόγω οίνου πριν από τον τρύγο, αντίστοιχα. Ενώ τα μέτρα αυτά είναι κατάλληλα σε καταστάσεις όπου η αμπελοοινική αγορά επηρεάζεται από συγκυριακές καταστάσεις υπερπροσφοράς που προκαλούν ή απειλούν να προκαλέσουν διατάραξη της αγοράς, η μόνιμη εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των διαρθρωτικών ανισορροπιών της αγοράς μεταξύ προσφοράς και ζήτησης. Ως εκ τούτου, τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των συνθηκών της αγοράς που αιτιολογούν την έγκριση των εθνικών ενισχύσεων για τα εν λόγω μέτρα πρέπει να αντικατοπτρίζουν, αφενός, μια συγκυριακή υπερπροσφορά στην αγορά βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα και, αφετέρου, μια πιο μακροπρόθεσμη διαρθρωτική ανισορροπία της αγοράς. Συνεπώς, τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των συνθηκών της αγοράς που μπορούν να αιτιολογήσουν την έγκριση των εν λόγω εθνικών ενισχύσεων πρέπει να οριστούν διαφορετικά για την απόσταξη οίνου και τον πρώιμο τρύγο, αφενός, και για τη μόνιμη εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων, αφετέρου. Λαμβανομένης υπόψη της έντονης κατάτμησης της αμπελοοινικής αγοράς της Ένωσης, είναι σκόπιμο να επιτραπεί στα κράτη μέλη να εστιάσουν τα μέτρα στο κατάλληλο γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής και στους τύπους οίνων που πλήττονται από την κρίση της αγοράς. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να επιτραπεί η εφαρμογή των μέτρων που θα καθοριστούν από τα κράτη μέλη σε περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο και για μία ή περισσότερες κατηγορίες και για ένα ή περισσότερα χρώματα οίνου.

(4)

Είναι επίσης σκόπιμο να καθοριστούν βασικά κριτήρια επιλεξιμότητας ανάλογα με το περιεχόμενο του μέτρου. Μόνο οι αμπελοκαλλιεργητές που καλλιεργούν αμπελώνες για την παραγωγή οίνου μπορούν να είναι επιλέξιμοι, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, για εθνικές ενισχύσεις για τον πρώιμο τρύγο και την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων, ενώ άλλες επιχειρήσεις παραγωγής, εμπορίας ή απόσταξης οίνου μπορούν να επωφελούνται από εθνικές ενισχύσεις για την απόσταξη οίνου. Στο πλαίσιο αυτό, στην περίπτωση της απόσταξης οίνου, είναι σημαντικό, όταν οι δικαιούχοι δεν είναι οινοπαραγωγοί, τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν ότι το οικονομικό όφελος που προκύπτει από τις εθνικές ενισχύσεις μετακυλίεται στους οινοπαραγωγούς. Για να διασφαλιστεί η συνοχή της αμπελοοινικής πολιτικής της Ένωσης, θα πρέπει να αποφευχθεί το ενδεχόμενο οι αμπελοκαλλιεργητές που κατέχουν αμπελώνες οι οποίοι φυτεύτηκαν χωρίς άδεια να λαμβάνουν στήριξη για την εκρίζωση ή τον πρώιμο τρύγο. Για τους ίδιους λόγους συνοχής της πολιτικής, μόνο οι οίνοι που πληρούν τις σχετικές νομικές απαιτήσεις και προϋποθέσεις της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων για τους οίνους που φέρουν προστατευόμενη ονομασία προέλευσης ή προστατευόμενη γεωγραφική ένδειξη, κατά περίπτωση, μπορούν να λαμβάνουν δημόσια στήριξη για την απόσταξη.

(5)

Για να εξασφαλιστούν ισότιμοι όροι ανταγωνισμού μεταξύ των οινοπαραγωγών στα διάφορα κράτη μέλη και να αποφευχθεί η στρέβλωση του ανταγωνισμού, είναι σκόπιμο να καθοριστούν τα στοιχεία που θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα κράτη μέλη κατά τον υπολογισμό της μέγιστης στήριξης που θα παρέχεται με τη μορφή εθνικών ενισχύσεων για τον πρώιμο τρύγο, την απόσταξη οίνου και την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων.

(6)

Για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο ο πρώιμος τρύγος και η απόσταξη οίνου να καταστούν τακτική εμπορική διέξοδος για οίνους από περιοχές που πλήττονται από διαρθρωτική ανισορροπία της αγοράς, είναι σκόπιμο τα κράτη μέλη που εφαρμόζουν τέτοια μέτρα να αντιμετωπίζουν επανειλημμένα και τις υποκείμενες διαρθρωτικές αιτίες της εν λόγω ανισορροπίας. Ως εκ τούτου, οι νέες άδειες για τον πρώιμο τρύγο και την απόσταξη θα πρέπει να εξαρτώνται από την παράλληλη εφαρμογή της προαιρετικής εκρίζωσης παραγωγικών αμπελώνων και από την εφαρμογή των όρων που προβλέπονται στο άρθρο 58 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) κατά την υλοποίηση παρεμβάσεων αναδιάρθρωσης και μετατροπής. Οι όροι αυτοί έχουν ως στόχο να αποφευχθεί η συμβολή των παρεμβάσεων αναδιάρθρωσης και μετατροπής στην αύξηση των αποδόσεων σε περιφέρειες που πλήττονται ήδη από διαρθρωτική ανισορροπία της αγοράς.

(7)

Για να διασφαλιστεί η ορθή λειτουργία και η εναρμονισμένη προσέγγιση του συστήματος εφαρμογής για τις εθνικές ενισχύσεις που αναφέρονται στον παρόντα κανονισμό, είναι σκόπιμο να καθοριστούν ορισμένες απαιτήσεις σχετικά με τις πληροφορίες που πρέπει να παρέχουν τα κράτη μέλη στην Επιτροπή για να αιτιολογήσουν το αίτημά τους για έγκριση και να προβλεφθούν ορισμένες απαιτήσεις κοινοποίησης σχετικά με την αποτελεσματική εφαρμογή των μέτρων εντός ορισμένης ετήσιας προθεσμίας.

(8)

Λαμβανομένων υπόψη των προκλήσεων που αντιμετωπίζει επί του παρόντος ο αμπελοοινικός τομέας, είναι αναγκαίο να δοθεί στα κράτη μέλη η δυνατότητα να εφαρμόσουν τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό κατά την επόμενη περίοδο εμπορίας. Συνεπώς, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να αρχίσει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Αντικείμενο

1.   Ο παρών κανονισμός θεσπίζει κανόνες για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 όσον αφορά τις αιτήσεις έγκρισης εθνικών ενισχύσεων που μπορούν να καταβάλλουν τα κράτη μέλη στον αμπελοοινικό τομέα για την απόσταξη οίνου, τον πρώιμο τρύγο και την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων, σε αιτιολογημένες περιπτώσεις κρίσης της αγοράς, σύμφωνα με το άρθρο 216 του εν λόγω κανονισμού.

2.   Ο παρών κανονισμός καθορίζει τα κριτήρια που χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη για να προσδιορίσουν την ύπαρξη κρίσης της αγοράς που αιτιολογεί τη χορήγηση των εθνικών ενισχύσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, καθώς και τους γενικούς όρους επιλεξιμότητας και τους κανόνες για τον υπολογισμό των μέγιστων ποσών στήριξης που μπορούν να χορηγούν τα κράτη μέλη μέσω των εν λόγω εθνικών ενισχύσεων.

3.   Ο παρών κανονισμός προβλέπει επίσης ορισμένες απαιτήσεις συνοχής μεταξύ των εν λόγω εθνικών ενισχύσεων και άλλων μέτρων στήριξης της κοινής γεωργικής πολιτικής για τον αμπελοοινικό τομέα που χορηγούνται στην ίδια περιοχή παραγωγής.

Άρθρο 2

Ορισμοί

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

1)

«απόσταξη»: η διάθεση οίνου, όπως ορίζεται στο παράρτημα VII μέρος II σημείο 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013, με πλήρη απόσταξη σε ακατέργαστη αλκοόλη με αλκοολικό τίτλο τουλάχιστον 92 % κατ’ όγκο·

2)

«πρώιμος τρύγος»: η εργασία που ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013·

3)

«εκρίζωση»: η πλήρης εκρίζωση και απομάκρυνση όλων των πρέμνων συγκεκριμένης αμπελουργικής έκτασης που περιλαμβάνεται στο μητρώο που αναφέρεται στο άρθρο 145 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013·

4)

«κατηγορία» οίνου: είτε οίνος προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης, είτε οίνος προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης, είτε οίνος χωρίς γεωγραφική ένδειξη·

5)

«χρώμα» οίνου: ερυθρός οίνος, ερυθρωπός οίνος ή λευκός οίνος.

Άρθρο 3

Απόσταξη οίνου και πρώιμος τρύγος σε αιτιολογημένες περιπτώσεις κρίσης

1.   Με την επιφύλαξη της έγκρισης της Επιτροπής, όπως προβλέπεται στο άρθρο 216 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013, τα κράτη μέλη μπορούν να χορηγούν εθνικές ενισχύσεις για την απόσταξη οίνου και τον πρώιμο τρύγο σε αιτιολογημένες περιπτώσεις κρίσης υπό τους όρους που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό. Οι εν λόγω εθνικές ενισχύσεις είναι αναλογικές, δεόντως αιτιολογημένες και στοχεύουν σε οίνους και περιοχές παραγωγής που πλήττονται από κατάσταση κρίσης, σύμφωνα με την παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου. Η απόσταξη και ο πρώιμος τρύγος μπορούν να εφαρμοστούν σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο, για μία ή περισσότερες κατηγορίες οίνου και για ένα ή περισσότερα χρώματα οίνου.

2.   Για να προσδιοριστεί η ύπαρξη κατάστασης κρίσης, το κράτος μέλος που επιθυμεί να κάνει χρήση των εθνικών ενισχύσεων για τα μέτρα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 αποδεικνύει την ύπαρξη μίας ή περισσότερων από τις ακόλουθες συνθήκες της αγοράς, για τις κατηγορίες και τα χρώματα των επιλέξιμων οίνων, είτε σε εθνικό είτε σε περιφερειακό επίπεδο, κατά περίπτωση:

α)

σημαντική αύξηση των τελευταίων διαθέσιμων αποθεμάτων οίνου σε επίπεδο παραγωγής σε σύγκριση με τα μέσα αποθέματα οίνου κατά την ίδια περίοδο του έτους κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας ή, εναλλακτικά, κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας, εξαιρουμένων των υψηλότερων και των χαμηλότερων τιμών·

β)

σημαντική μείωση της μέσης τιμής στην αμπελοοινική αγορά σε επίπεδο παραγωγής για τους έξι τελευταίους μήνες σε σύγκριση με τη μέση αγοραία τιμή κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας ή, εναλλακτικά, κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας, εξαιρουμένων των υψηλότερων και των χαμηλότερων τιμών·

γ)

σημαντική μείωση των σωρευμένων πωλήσεων στην αμπελοοινική αγορά σε επίπεδο παραγωγής για την τρέχουσα περίοδο εμπορίας σε σύγκριση με τον μέσο όρο των σωρευμένων πωλήσεων για την ίδια περίοδο κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας ή, εναλλακτικά, κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας, εξαιρουμένων των υψηλότερων και των χαμηλότερων τιμών, και υπό την προϋπόθεση ότι η μείωση αυτή δεν προκύπτει από μείωση της παραγωγής.

3.   Οι επιλέξιμοι δικαιούχοι των εθνικών ενισχύσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 είναι, για τον πρώιμο τρύγο, αμπελοκαλλιεργητές των οποίων η εκμετάλλευση περιλαμβάνει μόνο αμπελουργικές εκτάσεις που έχουν φυτευτεί με άδεια φύτευσης σύμφωνα με την ενωσιακή και την εθνική νομοθεσία και, για την απόσταξη, φυσικά ή νομικά πρόσωπα που παράγουν ή εμπορεύονται οίνο, οργανώσεις οινοπαραγωγών ή ενώσεις τους, ενώσεις δύο ή περισσότερων οινοπαραγωγών ή αποσταγματοποιοί αμπελοοινικών προϊόντων.

Όταν ο δικαιούχος μέτρου απόσταξης δεν είναι οινοπαραγωγός, το οικείο κράτος μέλος διασφαλίζει ότι το οικονομικό όφελος του μέτρου μετακυλίεται στους σχετικούς οινοπαραγωγούς.

4.   Το μέγιστο ποσό της εθνικής ενίσχυσης ανά εκτάριο σε σχέση με τον πρώιμο τρύγο δεν υπερβαίνει το άθροισμα:

α)

του άμεσου κόστους της πλήρους απομάκρυνσης ή καταστροφής των σταφυλιών που δεν έχουν ωριμάσει, το οποίο καθορίζεται από το κράτος μέλος βάσει αντιπροσωπευτικών συνήθων δαπανών·

β)

ποσού αποζημίωσης που δεν υπερβαίνει το 50 % της μέσης αξίας των σταφυλιών που παρήχθησαν στην ίδια περιοχή κατά τις τρεις προηγούμενες περιόδους εμπορίας, υπολογιζόμενου για τις μέσες αποδόσεις σε μέσες τιμές σταφυλιών, για τις κατηγορίες και τα χρώματα του επιλέξιμου οίνου στη σχετική γεωγραφική περιοχή, μείον το μέσο κόστος συγκομιδής στην ίδια περιοχή· και

γ)

κινήτρου που δεν υπερβαίνει το 20 % του αθροίσματος των δύο αυτών ποσών.

5.   Το ανώτατο ποσό της εθνικής ενίσχυσης ανά εκατόλιτρο επιλέξιμου οίνου που επωφελείται από την απόσταξη δεν υπερβαίνει το άθροισμα:

α)

του κόστους της απόσταξης οίνου, όπως εκτιμάται από το κράτος μέλος βάσει αντιπροσωπευτικών συνήθων δαπανών·

β)

ποσού αποζημίωσης που δεν υπερβαίνει το 50 % της μέσης τιμής της αγοράς κατά τη διάρκεια των τελευταίων έξι μηνών για τις κατηγορίες και τα χρώματα του επιλέξιμου οίνου και εντός του γεωγραφικού πεδίου εφαρμογής του μέτρου· και

γ)

κινήτρου που δεν υπερβαίνει το 20 % του αθροίσματος των δύο αυτών ποσών.

6.   Ο οίνος που είναι επιλέξιμος για απόσταξη σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό κατάγεται από την Ένωση και συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις για διάθεση στην αγορά της Ένωσης και, κατά περίπτωση, με τις προδιαγραφές προϊόντος για οίνους που φέρουν προστατευόμενη ονομασία προέλευσης ή προστατευόμενη γεωγραφική ένδειξη.

Άρθρο 4

Εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων σε αιτιολογημένες περιπτώσεις κρίσης

1.   Με την επιφύλαξη της έγκρισης της Επιτροπής, όπως προβλέπεται στο άρθρο 216 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013, τα κράτη μέλη που τηρούν το αμπελουργικό μητρώο που αναφέρεται στο άρθρο 145 του εν λόγω κανονισμού μπορούν να χορηγούν εθνικές ενισχύσεις για την προαιρετική εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων που εφαρμόζεται στην επικράτειά τους υπό τους όρους που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό. Οι εν λόγω εθνικές ενισχύσεις είναι αναλογικές, δεόντως αιτιολογημένες από το κράτος μέλος και στοχεύουν στους οίνους και τις περιοχές παραγωγής που πλήττονται από διαρθρωτική ανισορροπία της αγοράς σύμφωνα με την παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου. Η εκρίζωση μπορεί να εφαρμοστεί σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο για συγκεκριμένες περιοχές ή για αμπελώνες που παράγουν οίνους μίας ή περισσότερων κατηγοριών και ενός ή περισσότερων χρωμάτων.

2.   Για να προσδιοριστεί η ύπαρξη διαρθρωτικής ανισορροπίας της αγοράς, το κράτος μέλος που επιθυμεί να κάνει χρήση των εθνικών ενισχύσεων για το μέτρο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 αποδεικνύει την ύπαρξη μίας από τις ακόλουθες συνθήκες της αγοράς, για τις κατηγορίες και τα χρώματα οίνου που παράγεται από επιλέξιμους αμπελώνες, είτε σε περιφερειακό είτε σε εθνικό επίπεδο, κατά περίπτωση:

α)

σημαντική αύξηση του μέσου όρου των εκτιμώμενων τελικών αποθεμάτων οίνου κατά τις προηγούμενες πέντε περιόδους εμπορίας, σε σύγκριση με τον μέσο όρο των εκτιμώμενων τελικών αποθεμάτων οίνου κατά τις προηγούμενες 10 περιόδους εμπορίας. Η αύξηση των εκτιμώμενων αποθεμάτων οίνου κατά τις προηγούμενες πέντε περιόδους εμπορίας είναι επίσης σημαντικά μεγαλύτερη από την αύξηση της μέσης παραγωγής οίνου κατά την ίδια περίοδο αναφοράς των προηγούμενων 10 περιόδων εμπορίας.

Ως εκτιμώμενα τελικά αποθέματα οίνου μιας περιόδου εμπορίας νοούνται τα πραγματικά τελικά αποθέματα οίνου της εν λόγω περιόδου εμπορίας, προσαυξημένα κατά τις ποσότητες οίνου που αποσύρονται από την αγορά κατά την ίδια περίοδο εμπορίας με απόσταξη ή πρώιμο τρύγο σε εθνικό ή ενωσιακό επίπεδο. Η ποσότητα οίνου που αποσύρεται με πρώιμο τρύγο υπολογίζεται με τη μετατροπή της έκτασης που υπόκειται σε πρώιμο τρύγο σε ισοδύναμο όγκου οίνου με μέση απόδοση κατά το ίδιο έτος στην ίδια γεωγραφική περιοχή στην οποία εφαρμόστηκε·

β)

η ετήσια παραγωγή οίνου υπερβαίνει σημαντικά τις ποσότητες οίνου που πωλήθηκαν ετησίως σε επίπεδο παραγωγής κατά τη διάρκεια τουλάχιστον τριών ετών κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας·

γ)

τουλάχιστον μία από τις συνθήκες της αγοράς που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 έχει προκύψει σε τουλάχιστον τρεις περιόδους εμπορίας κατά τη διάρκεια των πέντε προηγούμενων περιόδων εμπορίας·

δ)

σημαντική μείωση της μέσης ετήσιας κερδοφορίας ανά εκτάριο αμπελώνα κατά τις προηγούμενες 10 περιόδους εμπορίας, η οποία υπολογίζεται βάσει τυποποιημένης μεθοδολογίας που χρησιμοποιείται στην οικονομική ανάλυση του γεωργικού τομέα.

3.   Επιλέξιμοι δικαιούχοι των εθνικών ενισχύσεων για την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων είναι οι αμπελοκαλλιεργητές των οποίων η εκμετάλλευση περιλαμβάνει μόνο αμπελουργικές εκτάσεις που έχουν φυτευτεί με άδεια φύτευσης σύμφωνα με την ενωσιακή και την εθνική νομοθεσία.

4.   Μόνο οι αμπελώνες οι οποίοι, κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης στήριξης από τον δικαιούχο, έχουν συγκομιστεί τουλάχιστον μία φορά κατά τη διάρκεια της τρέχουσας περιόδου εμπορίας και των δύο προηγούμενων περιόδων εμπορίας είναι επιλέξιμοι, υπό την προϋπόθεση ότι η σχετική δήλωση συγκομιδής έχει κοινοποιηθεί στην αρμόδια αρχή του οικείου κράτους μέλους.

5.   Οι αμπελώνες που αποτέλεσαν αντικείμενο πράξης αναδιάρθρωσης και μετατροπής που έλαβε στήριξη βάσει του άρθρου 58 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115 κατά τη διάρκεια των προηγούμενων πέντε οικονομικών ετών δεν είναι επιλέξιμοι για εθνικές ενισχύσεις εκρίζωσης.

6.   Το ανώτατο ποσό της εθνικής ενίσχυσης ανά εκτάριο παραγωγικού αμπελώνα που εκριζώθηκε δεν υπερβαίνει το άθροισμα:

α)

του άμεσου κόστους της εκρίζωσης, το οποίο καθορίζεται από το κράτος μέλος βάσει αντιπροσωπευτικών συνήθων δαπανών· και

β)

ποσού αποζημίωσης που δεν υπερβαίνει το 100 % της απώλειας εσόδων ενός έτους, το οποίο ορίζεται στο ίδιο επίπεδο με την ετήσια απώλεια εσόδων που ορίζεται από το κράτος μέλος για τους σκοπούς του άρθρου 59 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115.

7.   Οι πληροφορίες σχετικά με τα αμπελοτεμάχια που εκριζώθηκαν με τη στήριξη της εθνικής ενίσχυσης που αναφέρεται στην παράγραφο 1, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών σχετικά με το έτος εκρίζωσης του αμπελοτεμαχίου και την ταυτοποίηση του δικαιούχου, τηρούνται στο αμπελουργικό μητρώο που αναφέρεται στο άρθρο 145 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 για τουλάχιστον 10 περιόδους εμπορίας μετά από εκείνη κατά την οποία εκριζώθηκε το αμπελοτεμάχιο.

Άρθρο 5

Συνοχή με άλλα μέτρα στήριξης

Στα κράτη μέλη που έχουν ήδη εφαρμόσει εθνικές ενισχύσεις για την απόσταξη ή τον πρώιμο τρύγο σύμφωνα με το άρθρο 3 για τρεις ή περισσότερες περιόδους εμπορίας κατά τις πέντε προηγούμενες περιόδους εμπορίας στην ίδια γεωγραφική περιοχή και για τις ίδιες κατηγορίες και χρώματα οίνου, η έγκριση της χρήσης εθνικών ενισχύσεων για ένα επιπλέον έτος, για την ίδια γεωγραφική περιοχή και τους ίδιους σχετικούς οίνους, εξαρτάται από τη θέσπιση των ακόλουθων μέτρων από τα κράτη μέλη:

α)

τη χρήση των εθνικών ενισχύσεων για την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων σύμφωνα με το άρθρο 4 ή τη συμπερίληψη στα οικεία στρατηγικά σχέδια για την ΚΓΠ της μόνιμης παρέμβασης εκρίζωσης που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο ιε) του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115, για τουλάχιστον τα δύο επόμενα έτη εμπορίας ή οικονομικά έτη, αντίστοιχα· και

β)

τον καθορισμό, στα οικεία στρατηγικά σχέδια για την ΚΓΠ, για την παρέμβαση δυνάμει του άρθρου 58 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115, των ειδικών αγρονομικών, αμπελουργικών ή άλλων συνθηκών που προβλέπονται στο άρθρο 58 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο.

Άρθρο 6

Αίτηση έγκρισης

Τα κράτη μέλη που επιθυμούν να κάνουν χρήση των εθνικών ενισχύσεων που αναφέρονται στο άρθρο 1 υποβάλλουν στην Επιτροπή αίτηση έγκρισης η οποία, για κάθε μέτρο που αφορά τις σχετικές γεωγραφικές περιοχές, κατηγορίες και χρώματα οίνου, περιλαμβάνει τουλάχιστον τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

όσον αφορά την απόσταξη και τον πρώιμο τρύγο:

α)

το γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής, τις κατηγορίες και τα χρώματα οίνου, ή τους αμπελώνες που παράγουν τέτοιους οίνους, στα οποία στοχεύει το μέτρο, κατά περίπτωση·

β)

τυχόν πρόσθετους όρους επιλεξιμότητας και πιθανά κριτήρια προτεραιότητας που καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο για τον οίνο, τους αμπελώνες και τους δικαιούχους·

γ)

τη διάρκεια του μέτρου, συμπεριλαμβανομένης της πρόβλεψης των ημερομηνιών έναρξης και λήξης του μέτρου·

δ)

τις σχετικές πληροφορίες που αποδεικνύουν την ύπαρξη των συνθηκών της αγοράς που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχεία α), β) και γ)·

ε)

την αναμενόμενη ποσότητα επιλέξιμου προς απόσταξη οίνου ή την αναμενόμενη έκταση που θα υποβληθεί σε πρώιμο τρύγο·

στ)

τον συνολικό προβλεπόμενο προϋπολογισμό και το μέγιστο ποσό εθνικής ενίσχυσης ανά εκατόλιτρο αποσταγμένου οίνου ή ανά εκτάριο που υπόκειται σε πρώιμο τρύγο·

—

όσον αφορά την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων:

α)

το γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής, τις κατηγορίες και τα χρώματα οίνου στα οποία στοχεύει το μέτρο·

β)

τυχόν πρόσθετους όρους επιλεξιμότητας και πιθανά κριτήρια προτεραιότητας που καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο για τους αμπελώνες και τους δικαιούχους·

γ)

τη διάρκεια του μέτρου, συμπεριλαμβανομένης της πρόβλεψης των ημερομηνιών έναρξης και λήξης του μέτρου·

δ)

τις σχετικές πληροφορίες που αποδεικνύουν την ύπαρξη των συνθηκών της αγοράς που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχεία α), β), γ) και δ)·

ε)

την αναμενόμενη έκταση των προς εκρίζωση αμπελώνων και τον αντίστοιχο όγκο δυνητικής παραγωγής οίνου·

στ)

τον συνολικό προβλεπόμενο προϋπολογισμό και το μέγιστο ποσό εθνικής ενίσχυσης ανά εκτάριο.

Άρθρο 7

Κοινοποιήσεις

1.   Τα κράτη μέλη των οποίων η αίτηση για εθνικές ενισχύσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 έχει εγκριθεί ενημερώνουν την Επιτροπή, έως τις 30 Σεπτεμβρίου για την προηγούμενη περίοδο εμπορίας κατά την οποία εφαρμόζονται, σχετικά με:

α)

τις ποσότητες οίνου που αποσύρονται από την αγορά για κάθε μέτρο απόσταξης που εφαρμόζεται σύμφωνα με το άρθρο 3, ανά κατηγορία και χρώμα οίνου, καθώς και τους όγκους αλκοόλης που παράγονται από τον οίνο που παραδίδεται και αποστάζεται και το αντίστοιχο ποσό των εθνικών ενισχύσεων που χορηγούνται·

β)

τις εκτάσεις που έχουν επωφεληθεί από εθνικές ενισχύσεις για τον πρώιμο τρύγο που εφαρμόζονται σύμφωνα με το άρθρο 3, ανά κατηγορία και χρώμα οίνου, καθώς και το αντίστοιχο ποσό των εθνικών ενισχύσεων που χορηγούνται·

γ)

τις εκτάσεις που έχουν επωφεληθεί από εθνικές ενισχύσεις για την εκρίζωση παραγωγικών αμπελώνων που εφαρμόζονται σύμφωνα με το άρθρο 4, ανά κατηγορία και χρώμα οίνου, καθώς και το αντίστοιχο ποσό των εθνικών ενισχύσεων που χορηγούνται.

2.   Οι κοινοποιήσεις προς την Επιτροπή που αναφέρονται στην παράγραφο 1 πραγματοποιούνται σύμφωνα με τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2017/1183 της Επιτροπής (4).

Άρθρο 8

Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, 10 Ιουλίου 2026.

Για την Επιτροπή

Η Πρόεδρος

Ursula VON DER LEYEN


(1)   ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 671, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/1308/oj.

(2)  Κανονισμός (ΕΕ) 2026/471 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Φεβρουαρίου 2026, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1308/2013, (ΕΕ) αριθ. 251/2014 και (ΕΕ) 2021/2115 όσον αφορά ορισμένους κανόνες της αγοράς και μέτρα τομεακής στήριξης στον αμπελοοινικό τομέα και για τα αρωματισμένα αμπελοοινικά προϊόντα, και του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1143 όσον αφορά ορισμένους κανόνες επισήμανσης για τα αλκοολούχα ποτά (ΕΕ L, 2026/471, 26.2.2026, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2026/471/oj).

(3)  Κανονισμός (ΕΕ) 2021/2115 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 2ας Δεκεμβρίου 2021, σχετικά με τη θέσπιση κανόνων για τη στήριξη των στρατηγικών σχεδίων που πρέπει να καταρτίζονται από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κοινής γεωργικής πολιτικής (στρατηγικά σχέδια για την ΚΓΠ) και να χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1305/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 (ΕΕ L 435 της 6.12.2021, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/2115/oj).

(4)  Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2017/1183 της Επιτροπής, της 20ής Απριλίου 2017, για τη συμπλήρωση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά τις κοινοποιήσεις στην Επιτροπή πληροφοριών και εγγράφων (ΕΕ L 171 της 4.7.2017, σ. 100, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_del/2017/1183/oj).


ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_del/2026/2093/oj

ISSN 1977-0669 (electronic edition)