<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.00-20081231.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="ECRCJ2005ELB.0700713701.case.xml"><NO.CASE>C-107/04</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62004J0107</NO.CELEX><NO.SEQ>0011.0002</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>7149</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>7162</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>14</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><LEFT>ΑΠΟΦΑΣΗ της <DATE ISO="20050714">14. 7. 2005</DATE> — ΥΠΟΘΕΣΗ C-107/04</LEFT><RIGHT>COMITÉ ANDALUZ DE AGRICULTURA ECOLÓGICA</RIGHT></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Απόφαση του Δικαστηρίου</HT> (πρώτο τμήμα)</P><P>της <DATE ISO="20050714">14ης Ιουλίου 2005</DATE><NOTE NOTE.ID="E0001" NUMBERING="STAR"><P>Γλώσσα διαδικασίας: η ισπανική.</P></NOTE></P></TI></TITLE><JUDGMENT.INIT><P>Στην υπόθεση C-107/04,</P><P>με αντικείμενο αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 234 ΕΚ την οποία υπέβαλε το Tribunal Supremo (Ισπανία), με <HT TYPE="ITALIC">απόφαση</HT> της <DATE ISO="20031201">1ης Δεκεμβρίου 2003</DATE>, που περιήλθε στο Δικαστήριο την <DATE ISO="20040301">1η Μαρτίου 2004</DATE>, στο πλαίσιο της υποθέσεως,</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P>Comité Andaluz de Agricultura Ecológica</P></PLAINTIFS><AGAINST>κατά</AGAINST><DEFENDANTS><P>Administración General del Estado,</P><P>Comité Aragonés de Agricultura Ecológica,</P></DEFENDANTS></PARTIES><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πρώτο τμήμα),</P><P>συγκείμενο από τους P. Jann (εισηγητή), πρόεδρο τμήματος, Κ. Lenaerts, J. Ν. Cunha Rodrigues, Μ. Ilešič και Ε. Levits, δικαστές,</P><?PAGE NO="I-7150"?><P>γενική εισαγγελέας: J. Kokott</P><P>γραμματέας: Μ. Ferreira, κύρια υπάλληλος διοικήσεως,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας της <DATE ISO="20050303">3ης Μαρτίου 2005</DATE>,</VISA></GR.VISA><GR.CONSID><CONSID><P>λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που κατέθεσαν:</P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>η Ισπανική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον Ε. Braquehais Conesa,</P></ITEM><ITEM><P>η Ελληνική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τη Σ. Χαριτάκη και Β. Κοντόλαιμο,</P></ITEM><ITEM><P>η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από την S. Pardo Quintillán, καθώς και τους Β. Doherty και F. Jimeno Fernandez,</P></ITEM></LIST></CONSID></GR.CONSID><GR.VISA><VISA>αφού άκουσε τη γενική εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις της κατά τη συνεδρίαση της <DATE ISO="20050317">17ης Μαρτίου 2005</DATE>,</VISA></GR.VISA><PREAMBLE.FINAL><P>εκδίδει την ακόλουθη</P></PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P>Απόφαση</P></TI></TITLE><NP><NO.P>1</NO.P><TXT>Η αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) 2092/91 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19910624">24ης Ιουνίου 1991</DATE>, περί του<?PAGE NO="I-7151"?> βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="198" DATE.PUB="1991" PAGE.FIRST="1">ΕΕ L 198, σ. 1</REF.DOC.OJ>), όπως τροποποιήθηκε, προκειμένου να περιληφθούν τα κτηνοτροφικά προϊόντα, με τον κανονισμό (ΕΚ) 1804/1999 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19990719">19ης Ιουλίου 1999</DATE>, (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="222" DATE.PUB="1999" PAGE.FIRST="1">ΕΕ L 222, σ. 1</REF.DOC.OJ>, στο εξής: κανονισμός 2092/91).</TXT></NP><NP><NO.P>2</NO.P><TXT>Η αίτηση υποβλήθηκε στο πλαίσιο εκδικάσεως προσφυγής ακυρώσεως που άσκησε η Comité Andaluz de Agricultura Ecológica κατά της Administración General del Estado.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Το νομικό πλαίσιο</P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Η κοινοτική νομοθεσία</P></TI></TITLE><NP><NO.P>3</NO.P><TXT>Με τον κανονισμό 2092/91 θεσπίσθηκε πλαίσιο κοινοτικών κανόνων για τη ρύθμιση της παραγωγής, της επισημάνσεως και του ελέγχου των προϊόντων που παράγονται με βιολογικές μεθόδους παραγωγής. Όπως προκύπτει από την πέμπτη αιτιολογική σκέψη του εν λόγω κανονισμού σκοπός του είναι να διασφαλίσει συνθήκες θεμιτού ανταγωνισμού μεταξύ των παραγωγών βιολογικών προϊόντων, να εξασφαλίσει τη διαφάνεια σε κάθε στάδιο της παραγωγής και της κατεργασίας και να αυξήσει την αξιοπιστία αυτών των προϊόντων ενώπιον των καταναλωτών.</TXT></NP><NP><NO.P>4</NO.P><TXT>Το άρθρο 2 του εν λόγω κανονισμού προβλέπει ότι:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0001" REF.END="QE0001" CODE="00AB"/>Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ένα προϊόν θεωρείται ότι φέρει ενδείξεις που αναφέρονται στον βιολογικό τρόπο παραγωγής όταν στη σήμανση, τη διαφήμιση ή τα εμπορικά έγγραφα, το προϊόν, τα συστατικά του ή οι πρώτες ύλες ζωοτροφών χαρακτηρίζονται από τις ενδείξεις που χρησιμοποιούνται σε κάθε<?PAGE NO="I-7152"?> κράτος μέλος και επιτρέπουν στον αγοραστή να συμπεραίνει ότι το προϊόν, τα συστατικά του ή οι πρώτες ύλες παρήχθησαν σύμφωνα με τους κανόνες παραγωγής που αναφέρονται στο άρθρο 6 και, ειδικότερα με τους εξής όρους, ή με τα συνήθως χρησιμοποιούμενα παράγωγα τους, (όπως βιο-, οίκο- κ.λπ.) ή συντμήσεις αυτών, μόνο ή σε συνδυασμό, εφόσον οι εν λόγω όροι δεν εφαρμόζονται σε γεωργικά προϊόντα που περιέχονται σε τρόφιμα ή πρώτες ύλες ζωοτροφών ή προφανώς δεν έχουν καμία σχέση με τον τρόπο παραγωγής:</P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>στα ισπανικά: ecológico,</P></ITEM><ITEM><P>στα δανικά: økologisk,</P></ITEM><ITEM><P>στα γερμανικά: ökologisch, biologisch,</P></ITEM><ITEM><P>στα ελληνικά: βιολογικό,</P></ITEM><ITEM><P>στα αγγλικά: organic,</P></ITEM><ITEM><P>στα γαλλικά: biologique,</P></ITEM><ITEM><P>στα ιταλικά: biologico,</P></ITEM><ITEM><P>στα ολλανδικά: biologisch,</P></ITEM><ITEM><P>στα πορτογαλικά: biològico,</P></ITEM><?PAGE NO="I-7153"?><ITEM><P>στα φινλανδικά: luonnonmukainen,</P></ITEM><ITEM><P>στα σουηδικά: ekologisk.<QUOT.END ID="QE0001" REF.START="QS0001" CODE="00BB"/></P></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>5</NO.P><TXT>Το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 392/2004 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="20040224">24ης Φεβρουαρίου 2004</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="065" DATE.PUB="2004" PAGE.FIRST="1">ΕΕ L 65, σ. 1</REF.DOC.OJ>) και με την πράξη περί των όρων προσχωρήσεως της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Λετονίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Μάλτας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας και των προσαρμογών των συνθηκών επί των οποίων βασίζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="236" DATE.PUB="2003" PAGE.FIRST="346">ΕΕ 2003, L 236, σ. 346</REF.DOC.OJ>), προβλέπει ότι:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0002" REF.END="QE0002" CODE="00AB"/>Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ένα προϊόν θεωρείται ότι φέρει ενδείξεις σχετικές με τη βιολογική μέθοδο παραγωγής όταν, στην επισήμανση, στη διαφήμιση ή στα εμπορικά έγγραφα, το προϊόν, τα συστατικά του ή τα υλικά ζωοτροφών περιγράφονται με όρους που υπονοούν, για τον αγοραστή, ότι το προϊόν, τα συστατικά του ή τα υλικά ζωοτροφών έχουν ληφθεί σύμφωνα με τους κανόνες παραγωγής που καθορίζονται στο άρθρο 6. Ειδικότερα, οι ακόλουθοι όροι ή τα συνήθη παράγωγά τους (όπως, βιο-, οίκο- κ.λπ.) ή οι συντμήσεις τους, χωριστά ή σε συνδυασμό, θεωρούνται ενδείξεις αναφερόμενες στη βιολογική μέθοδο παραγωγής σε όλη την Κοινότητα και σε όλες τις επίσημες κοινοτικές γλώσσες, εκτός αν δεν εφαρμόζονται σε γεωργικά προϊόντα που περιέχονται σε τρόφιμα ή ζωοτροφές ή είναι προφανές ότι δεν έχουν καμία σχέση με αυτή τη μέθοδο παραγωγής:</P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>στα ισπανικά: ecológico,</P></ITEM><ITEM><P>στα τσεχικά: ekologické,</P></ITEM><ITEM><P>στα δανικά: økologisk,</P></ITEM><?PAGE NO="I-7154"?><ITEM><P>στα γερμανικά: ökologisch, biologisch,</P></ITEM><ITEM><P>στα εσθονικά: mahe or/ökoloogiline,</P></ITEM><ITEM><P>στα ελληνικά: βιολογικό,</P></ITEM><ITEM><P>στα αγγλικά: organic,</P></ITEM><ITEM><P>στα γαλλικά: biologique,</P></ITEM><ITEM><P>στα ιταλικά: biologico,</P></ITEM><ITEM><P>στα λεττονικά: bioloģiskā,</P></ITEM><ITEM><P>στα λιθουανικά: ekologiškas,</P></ITEM><ITEM><P>στα ουγγρικά: ökológiai,</P></ITEM><ITEM><P>στα μαλτέζικα: organiku,</P></ITEM><ITEM><P>στα ολλανδικά: biologisch,</P></ITEM><?PAGE NO="I-7155"?><ITEM><P>στα πολωνικά: ekologiczne,</P></ITEM><ITEM><P>στα πορτογαλικά: biològico,</P></ITEM><ITEM><P>στα σλοβακικά: ekologické,</P></ITEM><ITEM><P>στα σλοβένικα: ekološki,</P></ITEM><ITEM><P>στα φινλανδικά: luonnonmukainen,</P></ITEM><ITEM><P>στα σουηδικά: ekologisk.<QUOT.END ID="QE0002" REF.START="QS0002" CODE="00BB"/></P></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>6</NO.P><TXT>Οι λόγοι αυτής της τροποποιήσεως του άρθρου 2 του κανονισμού 2092/91 εκτέθηκαν στη δεύτερη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 392/2004 ως εξής:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0003" REF.END="QE0003" CODE="00AB"/>Ο κανονισμός (ΕΟΚ) 2092/91 προβλέπει επίσης κοινοτικής κλίμακας προστασία ορισμένων όρων που χρησιμοποιούνται για να υποδείξουν στους καταναλωτές ότι ένα προϊόν διατροφής ή ζωοτροφής, ή τα συστατικά του, παράγεται σύμφωνα με τη βιολογική μέθοδο παραγωγής που καθορίζεται στον εν λόγω κανονισμό. Η προστασία εφαρμόζεται και στα συνήθη παράγωγα ή συντμήσεις αυτών των όρων, είτε χρησιμοποιούνται χωριστά είτε σε συνδυασμό, και ανεξάρτητα από τη χρησιμοποιούμενη γλώσσα. Για να αποφευχθεί κάθε ενδεχόμενο παρερμηνείας όσον αφορά το πεδίο εφαρμογής της προστασίας, είναι σκόπιμο να τροποποιηθεί ο κανονισμός αναλόγως.<QUOT.END ID="QE0003" REF.START="QS0003" CODE="00BB"/></P></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-7156"?><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Η εθνική νομοθεσία</P></TI></TITLE><NP><NO.P>7</NO.P><TXT>Το άρθρο 3, παράγραφος 1, του βασιλικού διατάγματος 1852/1993, της <DATE ISO="19931022">22ας Οκτωβρίου 1993</DATE>, περί βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής <HT TYPE="ITALIC">(BOE</HT> αριθ. 283, της <DATE ISO="19931126">26ης Νοεμβρίου 1993</DATE>, σ. 33528), προέβλεπε αρχικώς:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0004" REF.END="QE0004" CODE="00AB"/>Κατά τις διατάξεις του άρθρου 2 του κανονισμού 2092/91, ένα προϊόν φέρει, εν πάση περιπτώσει, ενδείξεις περί βιολογικού τρόπου παραγωγής όταν επί του προϊόντος αυτού ή των συστατικών του, κατά την επισήμανση, τη διαφήμιση ή επί των σχετικών με αυτό εμπορικών εγγράφων, τίθεται η ένδειξη <QUOT.START ID="QS0005" REF.END="QE0005" CODE="201C"/>ecológico<QUOT.END ID="QE0005" REF.START="QS0005" CODE="201D"/>.</P><P>Ομοίως, μπορούν να χρησιμοποιούνται, πέραν των ειδικών ενδείξεων που μπορούν να προβλέπουν οι αυτόνομες περιφέρειες, οι ενδείξεις: <QUOT.START ID="QS0006" REF.END="QE0006" CODE="201C"/>obtenido sin el empleo de productos químicos de sínteses<QUOT.END ID="QE0006" REF.START="QS0006" CODE="201D"/>, <QUOT.START ID="QS0007" REF.END="QE0007" CODE="201C"/>biológico<QUOT.END ID="QE0007" REF.START="QS0007" CODE="201D"/>, <QUOT.START ID="QS0008" REF.END="QE0008" CODE="201C"/>orgánico<QUOT.END ID="QE0008" REF.START="QS0008" CODE="201D"/>, <QUOT.START ID="QS0009" REF.END="QE0009" CODE="201C"/>biodinàmico<QUOT.END ID="QE0009" REF.START="QS0009" CODE="201D"/>, και οι αντίστοιχες σύνθετες λέξεις, καθώς και οι ενδείξεις <QUOT.START ID="QS0010" REF.END="QE0010" CODE="201C"/>eco<QUOT.END ID="QE0010" REF.START="QS0010" CODE="201D"/> και <QUOT.START ID="QS0011" REF.END="QE0011" CODE="201C"/>bio<QUOT.END ID="QE0011" REF.START="QS0011" CODE="201D"/>, συνοδευόμενες ή μη από το όνομα του προϊόντος, το όνομα των συστατικών του ή το εμπορικό του σήμα.<QUOT.END ID="QE0004" REF.START="QS0004" CODE="00BB"/></P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>8</NO.P><TXT>Το διάταγμα αυτό τροποποιήθηκε με το βασιλικό διάταγμα 506/2001, της <DATE ISO="20010511">11ης Μαίου 2001</DATE> <HT TYPE="ITALIC">(BOE</HT> 126, της <DATE ISO="20010526">26ης Μαΐου 2001</DATE>, σ. 18609). Το τροποποιημένο άρθρο 3, παράγραφος 1, ορίζει ότι:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0012" REF.END="QE0012" CODE="00AB"/>Κατά τις διατάξεις του άρθρου 2 του κανονισμού 2092/91, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1804/1999, ένα προϊόν θεωρείται ότι φέρει ενδείξεις που αναφέρονται στον οικολογικό τρόπο παραγωγής του όταν στη σήμανση, τη διαφήμιση ή τα εμπορικά έγγραφα, το προϊόν, τα συστατικά του ή οι πρώτες ύλες<?PAGE NO="I-7157"?> ζωοτροφών χαρακτηρίζονται από τις ενδείξεις <QUOT.START ID="QS0013" REF.END="QE0013" CODE="201C"/>ecológico<QUOT.END ID="QE0013" REF.START="QS0013" CODE="201D"/> ή το πρώτο συνθετικό της εν λόγω λέξεως <QUOT.START ID="QS0014" REF.END="QE0014" CODE="201C"/>eco<QUOT.END ID="QE0014" REF.START="QS0014" CODE="201D"/>, μόνο ή σε συνδυασμό με την ονομασία του προϊόντος, ή του εμπορικού του σήματος.<QUOT.END ID="QE0012" REF.START="QS0012" CODE="00BB"/></P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>9</NO.P><TXT>Κατά την τρίτη και πέμπτη αιτιολογική σκέψη του εν λόγω βασιλικού διατάγματος, η τροποποίηση αυτή κατέστη αναγκαία προς άρση κάθε αμφιβολίας ως προς τις ενδείξεις οι οποίες, κατά την κοινοτική νομοθεσία, υποδηλώνουν βιολογικό τρόπο παραγωγής και προς αποτροπή της συγχύσεως που θα μπορούσε να προκληθεί στους καταναλωτές, λαμβανομένης υπόψη της πραγματικής καταστάσεως του κλάδου τροφίμων στην Ισπανία, όπου η χρήση της ενδείξεως bio έχει καταστεί συνήθης για την υποδήλωση τροφίμων που έχουν ορισμένα χαρακτηριστικά μη συνδεόμενα με τον βιολογικό τρόπο παραγωγής.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Η διαδικασία της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα</P></TI></TITLE><NP><NO.P>10</NO.P><TXT>Το Tribunal Supremo επελήφθη προσφυγής της Comité Andaluz de Agricultura Ecológica με την οποία ετίθετο ζήτημα νομιμότητας του βασιλικού διατάγματος 506/2001.</TXT></NP><NP><NO.P>11</NO.P><TXT>Κατά το αιτούν δικαστήριο, η έκβαση της κύριας δίκης εξαρτάται από την έκταση και την έννοια του κανονισμού 2092/91, ιδίως δε του άρθρου 2 αυτού. Κατόπιν διευκρινιστικών ερωτήσεων του Δικαστηρίου, το Tribunal Supremo ζήτησε τα προδικαστικά ερωτήματα να επεκταθούν στον εν λόγω κανονισμό όπως αυτός τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 392/2004, τροποποίηση η οποία επήλθε μετά την κατάθεση της αιτήσεως εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως.</TXT></NP><?PAGE NO="I-7158"?><NP><NO.P>12</NO.P><TXT>Το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει ότι έχει αμφιβολίες ως προς το κατά πόσον συμβιβάζονται με την κοινοτική νομοθεσία οι διατάξεις της εθνικής νομοθεσίας κατά τις οποίες ο όρος <QUOT.START ID="QS0015" REF.END="QE0015" CODE="00AB"/>ecológico<QUOT.END ID="QE0015" REF.START="QS0015" CODE="00BB"/>, το πρόθεμα αυτού <QUOT.START ID="QS0016" REF.END="QE0016" CODE="00AB"/>eco<QUOT.END ID="QE0016" REF.START="QS0016" CODE="00BB"/> και τα παράγωγα του χρησιμοποιούνται αποκλειστικώς προς υποδήλωση βιολογικού τρόπου παραγωγής, ενώ επιτρέπουν τη χρήση του όρου <QUOT.START ID="QS0017" REF.END="QE0017" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0017" REF.START="QS0017" CODE="00BB"/>, του προθέματος αυτού <QUOT.START ID="QS0018" REF.END="QE0018" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0018" REF.START="QS0018" CODE="00BB"/> και των παραγώγων του προς υποδήλωση προϊόντων που δεν ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις αυτές.</TXT></NP><NP><NO.P>13</NO.P><TXT>Προς τούτο, το Tribunal Supremo αποφάσισε να αναστείλει τη διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><NP><NO.P><QUOT.START ID="QS0019" REF.END="QE0019" CODE="00AB"/>1.</NO.P><TXT>Θεωρούνται, κατά τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2092/91 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19910624">24ης Ιουνίου 1991</DATE>, όπως συμπληρώθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1804/99 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19990719">19ης Ιουλίου 1999</DATE>, περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής, σε όλα τα κράτη μέλη, οι όροι <QUOT.START ID="QS0020" REF.END="QE0020" CODE="201C"/>βιολογικός<QUOT.END ID="QE0020" REF.START="QS0020" CODE="201D"/> και <QUOT.START ID="QS0021" REF.END="QE0021" CODE="201C"/>οικολογικός<QUOT.END ID="QE0021" REF.START="QS0021" CODE="201D"/>, καθώς και τα πρώτα συνθετικά τους <QUOT.START ID="QS0022" REF.END="QE0022" CODE="201C"/>βιο<QUOT.END ID="QE0022" REF.START="QS0022" CODE="201D"/> και <QUOT.START ID="QS0023" REF.END="QE0023" CODE="201C"/>οικο<QUOT.END ID="QE0023" REF.START="QS0023" CODE="201D"/> ως ενδείξεις που υποδηλούν για τον αγοραστή ότι το προϊόν ή τα συστατικά του έχουν παραχθεί σύμφωνα με τους κανόνες βιολογικού τρόπου παραγωγής;</TXT></NP><NP><NO.P>2.</NO.P><TXT>Μήπως ο κανονισμός (ΕΟΚ) 2092/1991, του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19910624">24ης Ιουνίου 1991</DATE>, όπως συμπληρώθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1804/99 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19990719">19ης Ιουλίου 1999</DATE>, περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής, επιφυλάσσει κατ' ανάγκην, σε όλα τα κράτη μέλη, τους όρους <QUOT.START ID="QS0024" REF.END="QE0024" CODE="201C"/>βιολογικός<QUOT.END ID="QE0024" REF.START="QS0024" CODE="201D"/> και <QUOT.START ID="QS0025" REF.END="QE0025" CODE="201C"/>οικολογικός<QUOT.END ID="QE0025" REF.START="QS0025" CODE="201D"/>, καθώς και τα πρώτα συνθετικά τους <QUOT.START ID="QS0026" REF.END="QE0026" CODE="201C"/>βιο<QUOT.END ID="QE0026" REF.START="QS0026" CODE="201D"/> και <QUOT.START ID="QS0027" REF.END="QE0027" CODE="201C"/>οίκο<QUOT.END ID="QE0027" REF.START="QS0027" CODE="201D"/>, για τα προϊόντα τα οποία έχουν παραχθεί σύμφωνα με τους κανόνες που ορίζονται με τον εν λόγω κανονισμό για τον βιολογικό τρόπο παραγωγής;</TXT></NP><NP><NO.P>3.</NO.P><TXT>Μήπως το άρθρο 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) 2092/1991, του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19910624">24ης Ιουνίου 1991</DATE>, όπως συμπληρώθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1804/99 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19990719">19ης Ιουλίου 1999</DATE>, περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής, επιφυλάσσει στα ισπανικά τον όρο <QUOT.START ID="QS0028" REF.END="QE0028" CODE="201C"/>Ecológico<QUOT.END ID="QE0028" REF.START="QS0028" CODE="201D"/> και το πρώτο συνθετικό αυτού <QUOT.START ID="QS0029" REF.END="QE0029" CODE="201C"/>Eco<QUOT.END ID="QE0029" REF.START="QS0029" CODE="201D"/> για τα προϊόντα τα οποία έχουν παραχθεί σύμφωνα με τους κανόνες που θεσπίζονται με τον εν λόγω κανονισμό για τον βιολογικό τρόπο παραγωγής, κατά τρόπο ώστε να μην είναι αντίθετη προς τη διάταξη της ευρωπαϊκής κανονιστικής ρυθμίσεως η χρήση στην Ισπανία του όρου <QUOT.START ID="QS0030" REF.END="QE0030" CODE="201C"/>Biológico<QUOT.END ID="QE0030" REF.START="QS0030" CODE="201D"/> και του πρώτου συνθετικού του <QUOT.START ID="QS0031" REF.END="QE0031" CODE="201C"/>Bio<QUOT.END ID="QE0031" REF.START="QS0031" CODE="201D"/> για τα μη παραχθέντα με βιολογικό τρόπο παραγωγής προϊόντα, εφόσον η χρήση του όρου και του πρώτου συνθετικού τα έχει μετατρέψει σε όρο και πρώτο συνθετικό γενικού χαρακτήρα που δεν υποδηλούν, στην Ισπανία, είδη διατροφής συγκεκριμένων χαρακτηριστικών που έχουν σχέση με τη μέθοδο βιολογικής παραγωγής;<QUOT.END ID="QE0019" REF.START="QS0019" CODE="00BB"/></TXT></NP></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-7159"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Επί των προδικαστικών ερωτημάτων</P></TI></TITLE><NP><NO.P>14</NO.P><TXT>Με τα προδικαστικά της ερωτήματα, τα οποία επιβάλλεται να εξεταστούν από κοινού, το αιτούν δικαστήριο ερωτά, ουσιαστικώς, αν το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91, ακολούθως δε το ίδιο αυτό άρθρο όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 392/2004, έχει την έννοια ότι απαγορεύει να φέρουν στην Ισπανία προϊόντα που δεν έχουν παραχθεί με βιολογικό τρόπο παραγωγής, στην επισήμανση τους, τη διαφήμιση ή τα εμπορικά τους έγγραφα, την ένδειξη <QUOT.START ID="QS0032" REF.END="QE0032" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0032" REF.START="QS0032" CODE="00BB"/> ή το πρόθεμα αυτής <QUOT.START ID="QS0033" REF.END="QE0033" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0033" REF.START="QS0033" CODE="00BB"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>15</NO.P><TXT>Η Ισπανική Κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91 δεν απαγορεύει τη χρήση του όρου <QUOT.START ID="QS0034" REF.END="QE0034" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0034" REF.START="QS0034" CODE="00BB"/> ή του προθέματος αυτού <QUOT.START ID="QS0035" REF.END="QE0035" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0035" REF.START="QS0035" CODE="00BB"/> προς υποδήλωση προϊόντων που δεν προέρχονται από βιολογικό τρόπο παραγωγής, επειδή στον περιλαμβανόμενο στο άρθρο αυτό κατάλογο αναγράφεται, για την ισπανική γλώσσα, μόνο ο όρος <QUOT.START ID="QS0036" REF.END="QE0036" CODE="00AB"/>ecológico<QUOT.END ID="QE0036" REF.START="QS0036" CODE="00BB"/>. Όσον αφορά τον κανονισμό 2092/91, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 392/2004, η Ισπανική Κυβέρνηση δέχεται ότι είναι δυνατόν να επικρατήσει μία άλλη ερμηνεία και δηλώνει ότι είναι διατεθειμένη να προσαρμόσει την εθνική της νομοθεσία προς την <HT TYPE="ITALIC">απόιραση</HT> του Δικαστηρίου επί της παρούσας υποθέσεως, καθώς και επί της υποθέσεως Επιτροπή κατά Ισπανίας, που αφορά προσφυγή λόγω παραβάσεως, (βλ. την υπό σημερινή ημερομηνία απόφαση επί της υποθέσεως <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-135/03" YEAR="2005" PAGE.ECR="I-6909">C-135/03, Συλλογή 2005, σ. Ι-6909</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>16</NO.P><TXT>Οι Κυβερνήσεις της Ελλάδας και της Γαλλίας καθώς και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, απαντώντας σε ερώτηση του Δικαστηρίου, επισημαίνουν ότι από τον κανονισμό 2092/91, τόσο μετά την τροποποίηση του όσο και ως είχε αρχικώς, προκύπτει ότι οι όροι οι αντίστοιχοι των γαλλικών <QUOT.START ID="QS0037" REF.END="QE0037" CODE="00AB"/>biologique<QUOT.END ID="QE0037" REF.START="QS0037" CODE="00BB"/> και <QUOT.START ID="QS0038" REF.END="QE0038" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0038" REF.START="QS0038" CODE="00BB"/> πρέπει να τυγχάνουν της αυτής προστασίας σε ολόκληρη την Κοινότητα. Το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 392/2004, καθόσον προβλέπει ότι οι σχετικοί όροι ή τα παράγωγά τους <QUOT.START ID="QS0039" REF.END="QE0039" CODE="00AB"/>θεωρούνται ενδείξεις αναφερόμενες στη βιολογική μέθοδο παραγωγής σε όλη την Κοινότητα και σε όλες τις επίσημες κοινοτικές γλώσσες<QUOT.END ID="QE0039" REF.START="QS0039" CODE="00BB"/>, διευκρινίζει, απλώς, την περιεχόμενη στον αρχικό κανονισμό ρύθμιση. Το συμπέρασμα αυτό επιβεβαιώνει, εξάλλου, η δεύτερη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 392/2004. Συνεπώς, μολονότι, όσον αφορά την ισπανική γλώσσα, στον κατάλογο του άρθρου 2 του κανονισμού 2092/91 περιέχεται<?PAGE NO="I-7160"?> μόνο ο όρος <QUOT.START ID="QS0040" REF.END="QE0040" CODE="00AB"/>ecologico<QUOT.END ID="QE0040" REF.START="QS0040" CODE="00BB"/>, ο όρος <QUOT.START ID="QS0041" REF.END="QE0041" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0041" REF.START="QS0041" CODE="00BB"/> και τα παράγωγά του πρέπει, επίσης, να τυγχάνουν προστασίας στην Ισπανία.</TXT></NP><NP><NO.P>17</NO.P><TXT>Όπως προκύπτει από τη σκέψη 33 της υπό σημερινή ημερομηνία προαναφερθείσας αποφάσεως επί της υποθέσεως Επιτροπή κατά Ισπανίας, το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91 αναφέρεται, όσον αφορά την επισήμανση προϊόντων που έχουν παραχθεί με βιολογικό τρόπο παραγωγής, στις <QUOT.START ID="QS0042" REF.END="QE0042" CODE="00AB"/>ενδείξεις που είναι εν χρήσει στα κράτη μέλη [...] ή τα συνήθη παράγωγα τους<QUOT.END ID="QE0042" REF.START="QS0042" CODE="00BB"/> τις περιλαμβανόμενες σε κατάλογο ο οποίος ανέγραφε, για τις έντεκα τότε επίσημες γλώσσες της Κοινότητας, μία ή δύο σχετικές εκφράσεις. Στον κατάλογο αυτό, όσον αφορά πέντε από τις έντεκα γλώσσες, αναγραφόταν ένας μόνο όρος αντίστοιχους του γαλλικού όρου <QUOT.START ID="QS0043" REF.END="QE0043" CODE="00AB"/>biologique<QUOT.END ID="QE0043" REF.START="QS0043" CODE="00BB"/>. Για τρεις άλλες γλώσσες αναγραφόταν ένας μόνο όρος αντίστοιχος του γαλλικού όρου <QUOT.START ID="QS0044" REF.END="QE0044" CODE="00AB"/>écologique<QUOT.END ID="QE0044" REF.START="QS0044" CODE="00BB"/>. Όσον αφορά τη γερμανική γλώσσα, αναγράφονταν αδιακρίτως δύο όροι αντίστοιχοι των δύο προαναφερθέντων και για εκάστη των δύο υπολοίπων γλωσσών αναφερόταν ένας άλλος όρος.</TXT></NP><NP><NO.P>18</NO.P><TXT>Όσον αφορά την ισπανική γλώσσα, αναγραφόταν στον περιλαμβανόμενο στο εν λόγω άρθρο κατάλογο μόνο ο όρος <QUOT.START ID="QS0045" REF.END="QE0045" CODE="00AB"/>ecológico<QUOT.END ID="QE0045" REF.START="QS0045" CODE="00BB"/> και το παράγωγο <QUOT.START ID="QS0046" REF.END="QE0046" CODE="00AB"/>eco<QUOT.END ID="QE0046" REF.START="QS0046" CODE="00BB"/>, δεδομένου δε ότι δεν αποδείχθηκε η ύπαρξη διαφορετικής συνήθειας στην Ισπανία, το Δικαστήριο δεν διαπίστωσε, στο πλαίσιο της ασκηθείσας από την Επιτροπή προσφυγής, ότι το Βασίλειο της Ισπανίας παραλείποντας να επιβάλει στους παραγωγούς προϊόντων τα οποία δεν προέρχονται από βιολογική καλλιέργεια την υποχρέωση να χρησιμοποιούν άλλους όρους, όπως οι όροι <QUOT.START ID="QS0047" REF.END="QE0047" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0047" REF.START="QS0047" CODE="00BB"/> ή <QUOT.START ID="QS0048" REF.END="QE0048" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0048" REF.START="QS0048" CODE="00BB"/>, παρέβη τις υποχρεώσεις του (προαναφερθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Ισπανίας, σκέψη 35).</TXT></NP><NP><NO.P>19</NO.P><TXT>Το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 392/2004, διευκρινίζει ότι οι περιλαμβανόμενοι στο εν λόγω άρθρο όροι, στις διάφορες γλωσσικές αποδόσεις, δεν έχουν, για τα κράτη μέλη, αποκλειστικό αλλά ενδεικτικό χαρακτήρα ο οποίος περιλαμβάνει, επίσης, τις μεταφράσεις στις άλλες επίσημες γλώσσες της Κοινότητας. Προς τούτο, ο τροποποιημένος κανονισμός είναι αποτέλεσμα σταθμίσεως, όπως υπογράμμισε η γενική εισαγγελέας στα σημεία 26 έως 29 των προτάσεων της, των σημερινών αναγκών της κοινής αγοράς τροφίμων, των σκοπών της κοινής γεωργικής πολιτικής, των σκοπών της πολιτικής στον τομέα του περιβάλλοντος καθώς και των σκοπών της προστασίας των καταναλωτών.</TXT></NP><?PAGE NO="I-7161"?><NP><NO.P>20</NO.P><TXT>Επομένως, στο εξής πρέπει στην Ισπανία, εκτός του όρου <QUOT.START ID="QS0049" REF.END="QE0049" CODE="00AB"/>ecológico<QUOT.END ID="QE0049" REF.START="QS0049" CODE="00BB"/> να χρησιμοποιείται αποκλειστικώς και η μετάφραση του όρου <QUOT.START ID="QS0050" REF.END="QE0050" CODE="00AB"/>biologique<QUOT.END ID="QE0050" REF.START="QS0050" CODE="00BB"/>, αντίστοιχοι προς τον οποίο όροι αναγράφονται σε πολλά σημεία του καταλόγου του άρθρου 2, προς υποδήλωση προϊόντων προερχομένων από βιολογικό τρόπο παραγωγής.</TXT></NP><NP><NO.P>21</NO.P><TXT>Πάντως, η νέα αυτή διατύπωση, παρά το γράμμα της δεύτερης αιτιολογικής σκέψεως του κανονισμού 392/2004, κατά το οποίο πρέπει <QUOT.START ID="QS0051" REF.END="QE0051" CODE="00AB"/>να αποφευχθεί κάθε ενδεχόμενο παρερμηνείας<QUOT.END ID="QE0051" REF.START="QS0051" CODE="00BB"/>, δεν επηρεάζει το περιεχόμενο του κανονισμού 2092/91. Πράγματι, η τροποποίηση του εν λόγω άρθρου 2 υποδηλώνει μάλλον τη βούληση του νομοθέτη να τροποποιήσει τον κανονισμό 2092/91 και όχι να τον αφήσει ως έχει. Αν δεν υπήρχε τέτοια βούληση, δεν θα ήταν αναγκαία η υιοθέτηση αυτής της νομοθετικής τροποποιήσεως (βλ. προαναφερθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Ισπανίας, σκέψη 38).</TXT></NP><NP><NO.P>22</NO.P><TXT>Συνεπώς, στα προδικαστικά ερωτήματα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι:</TXT><P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>το άρθρο 2 του κανονισμού 2092/91 έχει την έννοια ότι δεν απαγορεύει να φέρουν στην Ισπανία προϊόντα που δεν έχουν παραχθεί με βιολογικό τρόπο παραγωγής, στην επισήμανση, τη διαφήμιση και τα εμπορικά τους έγγραφα, τον όρο <QUOT.START ID="QS0052" REF.END="QE0052" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0052" REF.START="QS0052" CODE="00BB"/> ή το πρόθεμα αυτού <QUOT.START ID="QS0053" REF.END="QE0053" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0053" REF.START="QS0053" CODE="00BB"/>,</P></ITEM><ITEM><P>το εν λόγω άρθρο 2, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 392/2004, έχει την έννοια ότι απαγορεύει στο εξής να φέρουν τέτοια προϊόντα, στην Ισπανία, στην επισήμανση, τη διαφήμιση και τα εμπορικά τους έγγραφα, τον όρο <QUOT.START ID="QS0054" REF.END="QE0054" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0054" REF.START="QS0054" CODE="00BB"/> ή το πρόθεμα αυτού <QUOT.START ID="QS0055" REF.END="QE0055" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0055" REF.START="QS0055" CODE="00BB"/>.</P></ITEM></LIST></P></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-7162"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Επί των δικαστικών εξόδων</P></TI></TITLE><NP><NO.P>23</NO.P><TXT>Δεδομένου ότι η διαδικασία έχει, ως προς τους διαδίκους της. κύριας δίκης, τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι κατέθεσαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><JURISDICTION><INTRO><P>Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πρώτο τμήμα) αποφαίνεται:</P></INTRO><P>Το άρθρο 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) 2092/91 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19910624">24ης Ιουνίου 1991</DATE>, περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής, όπως τροποποιήθηκε, προκειμένου να περιληφθούν τα κτηνοτροφικά προϊόντα, με τον κανονισμό (ΕΚ) 1804/1999 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="19990719">19ης Ιουλίου 1999</DATE>, έχει την έννοια ότι δεν απαγορεύει να φέρουν στην Ισπανία προϊόντα που δεν έχουν παραχθεί με βιολογικό τρόπο παραγωγής, στην επισήμανση, τη διαφήμιση και τα εμπορικά τους έγγραφα, τον όρο <QUOT.START ID="QS0056" REF.END="QE0056" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0056" REF.START="QS0056" CODE="00BB"/> ή το πρόθεμα αυτού <QUOT.START ID="QS0057" REF.END="QE0057" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0057" REF.START="QS0057" CODE="00BB"/>,</P><P>Το εν λόγω άρθρο 2, του κανονισμού 2092/91, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 392/2004 του Συμβουλίου, της <DATE ISO="20040224">24ης Φεβρουαρίου 2004</DATE>, έχει την έννοια ότι απαγορεύει στο εξής να φέρουν τέτοια προϊόντα, στην Ισπανία, στην επισήμανση, τη διαφήμιση και τα εμπορικά τους έγγραφα, τον όρο <QUOT.START ID="QS0058" REF.END="QE0058" CODE="00AB"/>biológico<QUOT.END ID="QE0058" REF.START="QS0058" CODE="00BB"/> ή το πρόθεμα αυτού <QUOT.START ID="QS0059" REF.END="QE0059" CODE="00AB"/>bio<QUOT.END ID="QE0059" REF.START="QS0059" CODE="00BB"/>.</P></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><P>(υπογραφές)</P></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>