Προσωρινό κείμενο

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ένατο τμήμα)

της 22ας Οκτωβρίου 2026 (*)

« Προδικαστική παραπομπή – Εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας – Κανονισμός (ΕΕ) 2022/1854 – Παρέμβαση έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας – Άρθρο 6, παράγραφος 1 – Άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, και παράγραφος 2 – Ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούν ορισμένες πηγές ενέργειας – Εθνικό ανώτατο όριο χαμηλότερο των 180 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh) παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας – Επιτρέπεται – Διαφοροποίηση του ανώτατου ορίου με κριτήριο την ύπαρξη, στις 8 Οκτωβρίου 2022, σύμβασης αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων η οποία δεσμεύει τον ενδιαφερόμενο παραγωγό – Αναλογικότητα και απαγόρευση των διακρίσεων – Μη παροχή επαρκών διευκρινίσεων – Απαράδεκτο »

Στην υπόθεση C‑187/25,

με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Administrativen sad Plovdiv (διοικητικό πρωτοδικείο Plovdiv, Βουλγαρία) με απόφαση της 7ης Μαρτίου 2025, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 7 Μαρτίου 2025, στο πλαίσιο της δίκης

«EVN Bulgaria Renewables» EOOD

κατά

Direktor na Teritorialna direktsia Plovdiv na Natsionalnata agentsia za prihodite,

παρισταμένης της:

Okrazhna prokuratura gr. Plovdiv,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (ένατο τμήμα),

συγκείμενο από τους I. Jarukaitis (εισηγητή), πρόεδρο του τετάρτου τμήματος, προεδρεύοντα του ενάτου τμήματος, N. Jääskinen και M. Condinanzi, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: A. Biondi

γραμματέας: V. Di Bucci

έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,

λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:

–        η «EVN Bulgaria Renewables» EOOD, εκπροσωπούμενη από την G. Petkova, advokat,

–        ο Direktor na Teritorialna direktsia Plovdiv na Natsionalnata agentsia za prihodite, εκπροσωπούμενος από τον P. Georgiev,

–        η Ιρλανδική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από την M. Browne, Chief State Solicitor, την S. Finnegan και τον A. Joyce, επικουρούμενους από την C. Donnelly, SC, και τον S. Brittain, BL,

–        η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από την O. Beynet, τον T. Scharf και τον I. Zaloguin,

κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, να εκδικάσει την υπόθεση χωρίς ανάπτυξη προτάσεων,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

1        Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 6, παράγραφος 1, και του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, και παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΕ) 2022/1854 του Συμβουλίου, της 6ης Οκτωβρίου 2022, σχετικά με παρέμβαση έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας (ΕΕ 2022, L 261 I, σ. 1).

2        Η υπό κρίση αίτηση υποβλήθηκε στο πλαίσιο ένδικης διαφοράς μεταξύ της «EVN Bulgaria Renewables» EOOD (στο εξής: EVN) και του Direktor na Teritorialna direktsia Plovdiv na Natsionalnata agentsia za prihodite (διευθυντή της περιφερειακής διεύθυνσης Plovdiv της Εθνικής Υπηρεσίας Δημοσίων Εσόδων, Βουλγαρία) (στο εξής: φορολογική αρχή) σχετικά με τη νομιμότητα πράξης προσδιορισμού οφειλής.

 Το νομικό πλαίσιο

 Το δίκαιο της Ένωσης

3        Οι αιτιολογικές σκέψεις 12, 25 και 46 του κανονισμού 2022/1854 είχαν ως εξής:

«(12)      [...] Η ενιαία υποχρέωση για μετακύλιση των πλεοναζόντων εσόδων στους καταναλωτές θα έδινε τη δυνατότητα σε όλα τα κράτη μέλη να προστατεύσουν τους καταναλωτές τους. Η θετική επίδραση στις τιμές της ενέργειας θα είχε θετικό αντίκτυπο στη διασυνδεδεμένη αγορά ενέργειας της [Ευρωπαϊκής] Ένωσης και θα συνέβαλλε επίσης στη μείωση του ποσοστού πληθωρισμού. [...]

[...]

(25)      Σε μια κατάσταση όπου οι καταναλωτές εκτίθενται σε εξαιρετικά υψηλές τιμές που βλάπτουν επίσης την οικονομία της Ένωσης, είναι αναγκαίο να περιοριστούν, σε προσωρινή βάση, τα έκτακτα αγοραία έσοδα των παραγωγών που έχουν χαμηλότερο οριακό κόστος, μέσω της εφαρμογής του ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα που προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας εντός της Ένωσης.

[...]

(46)      Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι όλα τα πλεονάζοντα έσοδα που προκύπτουν από την εφαρμογή του ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας μετακυλίονται στους τελικούς πελάτες ηλεκτρικής ενέργειας προκειμένου να μετριαστεί ο αντίκτυπος των εξαιρετικά υψηλών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας. Τα πλεονάζοντα έσοδα θα πρέπει να καταλήγουν σε πελάτες, συμπεριλαμβανομένων τόσο νοικοκυριών όσο και επιχειρήσεων, οι οποίοι πλήττονται σε ιδιαίτερα μεγάλο βαθμό από τις υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας. [...]»

4        Το άρθρο 1 του κανονισμού 2022/1854, το οποίο έφερε τον τίτλο «Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής», προέβλεπε τα εξής:

«Ο παρών κανονισμός θεσπίζει επείγουσα παρέμβαση για τον μετριασμό των επιπτώσεων των υψηλών τιμών ενέργειας μέσω έκτακτων, στοχευμένων και χρονικά περιορισμένων μέτρων. Τα εν λόγω μέτρα αποσκοπούν [...] στη θέσπιση ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα ορισμένων παραγωγών από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και στην αναδιανομή στους τελικούς πελάτες ηλεκτρικής ενέργειας με στοχευμένο τρόπο, [...] ώστε να συμβάλλουν στην οικονομική προσιτότητα της ενέργειας για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.»

5        Το άρθρο 6 του κανονισμού 2022/1854, το οποίο έφερε τον τίτλο «Υποχρεωτικό ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα», προέβλεπε στην παράγραφο 1 τα εξής:

«Τα αγοραία έσοδα των παραγωγών που προκύπτουν από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 1 περιορίζονται κατ’ ανώτατο όριο σε 180 [ευρώ] ανά [μεγαβατώρα (MWh)] παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας.»

6        Το άρθρο 7 του κανονισμού 2022/1854, το οποίο έφερε τον τίτλο «Εφαρμογή του ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα για τους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας», όριζε τα εξής:

«1.      Το ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα που προβλέπεται στο άρθρο 6 εφαρμόζεται στα αγοραία έσοδα που προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από τις ακόλουθες πηγές:

α)      αιολική ενέργεια·

[...]

2.      Το ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα που προβλέπεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται [...] σε παραγωγούς των οποίων τα έσοδα ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας υπόκεινται ήδη σε ανώτατο όριο ως αποτέλεσμα κρατικών ή δημόσιων μέτρων που δεν έχουν θεσπισθεί δυνάμει του άρθρου 8.

[...]

4.      Τα κράτη μέλη μπορούν να αποφασίσουν ότι το ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα δεν εφαρμόζεται στα έσοδα που προκύπτουν από τις πωλήσεις ηλεκτρικής ενέργειας στην αγορά ενέργειας εξισορρόπησης [...].

[...]»

7        Το άρθρο 8 του κανονισμού 2022/1854, το οποίο έφερε τον τίτλο «Εθνικά μέτρα για την αντιμετώπιση της κρίσης», όριζε τα εξής:

«1.      Τα κράτη μέλη μπορούν:

α)      να διατηρούν ή να θεσπίζουν μέτρα που περιορίζουν περαιτέρω τα αγοραία έσοδα των παραγωγών που παράγουν ηλεκτρική ενέργεια από τις πηγές που απαριθμούνται στο άρθρο 7 παράγραφος 1 [...]·

β)      να καθορίζουν υψηλότερο ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα για τους παραγωγούς που παράγουν ηλεκτρική ενέργεια από τις πηγές που απαριθμούνται στο άρθρο 7 παράγραφος 1, υπό την προϋπόθεση ότι οι επενδυτικές και λειτουργικές τους δαπάνες υπερβαίνουν το ανώτατο όριο που καθορίζεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1·

[...]

δ)      να καθορίζουν ειδικό ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα που προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από λιθάνθρακα·

[...]

2.      Τα μέτρα που αναφέρονται στην παράγραφο 1, σε συμφωνία με τον παρόντα κανονισμό:

α)      είναι αναλογικά και αμερόληπτα·

β)      δεν θέτουν σε κίνδυνο τα επενδυτικά μηνύματα·

γ)      διασφαλίζουν την κάλυψη των επενδυτικών και των λειτουργικών δαπανών·

δ)      δεν στρεβλώνουν τη λειτουργία των χονδρικών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας, ιδίως δε δεν θίγουν την αξιολογική κατάταξη και τη διαμόρφωση των τιμών στη χονδρική αγορά·

ε)      είναι συμβατά με το ενωσιακό δίκαιο.»

8        Το άρθρο 22 του κανονισμού 2022/1854, το οποίο έφερε τον τίτλο «Έναρξη ισχύος και εφαρμογή», προέβλεπε τα εξής:

«1.      Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2.      Με την επιφύλαξη της υποχρέωσης διασφάλισης της κατανομής των πλεοναζόντων εσόδων σύμφωνα με το άρθρο 10 [...], ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, με την επιφύλαξη των ακολούθων:

[...]

γ)      τα άρθρα 6, 7 και 8 εφαρμόζονται από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023,

[...]».

 Το βουλγαρικό δίκαιο

 Ο νόμος για την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές

9        Ο Zakon za energiyata ot vazobnovyaemi iztochnitsi (νόμος για την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές) (DV αριθ. 35, της 3ης Μαΐου 2011), όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης (DV αριθ. 29, της 10ης Απριλίου 2012), προβλέπει στο άρθρο 31 τα εξής:

«(1)      Η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές αγοράζεται από τον δημόσιο προμηθευτή ή από τους τελικούς προμηθευτές στην προνομιακή τιμή που έχει καθορίσει η Darzhavna Komisia za energiyno i vodno regulirane [(Κρατική Ρυθμιστική Επιτροπή Ενέργειας και Υδάτων, Βουλγαρία), νυν Komisia za energiyno i vodno regulirane (Ρυθμιστική Επιτροπή Ενέργειας και Υδάτων, Βουλγαρία) (στο εξής: KEVR)], όπως ισχύει κατά την ημερομηνία θέσης σε λειτουργία [...] του σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας [...]

(2)      Η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές, κατά την παράγραφο 1, αγοράζεται βάσει μακροχρόνιων συμβάσεων πώλησης οι οποίες συνάπτονται για χρονικό διάστημα:

[...]

2.      δώδεκα ετών, για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από αιολική ενέργεια·

[...]».

 Ο νόμος για την ενέργεια και ο νόμος για την τροποποίηση και τη συμπλήρωση του νόμου για την ενέργεια

10      Ο Zakon za energetikata (νόμος για την ενέργεια) (DV αριθ. 107, της 9ης Δεκεμβρίου 2003) έχει τροποποιηθεί επανειλημμένως, μεταξύ άλλων με τον Zakon za izmenenie i dopalnenie na zakona za energetikata (νόμο για την τροποποίηση και τη συμπλήρωση του νόμου για την ενέργεια) (DV αριθ. 38, της 8ης Μαΐου 2018). Ο τελευταίος ως άνω νόμος προβλέπει στο άρθρο 68 των μεταβατικών και τελικών διατάξεών του τα εξής:

«(1)      Το αργότερο έως τις 31 Οκτωβρίου 2018, οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές σε σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 4 [μεγαβάτ (MW)] και άνω συνάπτουν με το Fond “Sigurnost na elektroenergiynata sistema” [“Ταμείο για την Ασφάλεια του Συστήματος Εφοδιασμού με Ηλεκτρική Ενέργεια”, Βουλγαρία (στο εξής: FSES)] σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων για τις ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας που παράγουν, έως το ύψος της καθορισθείσας καθαρής ειδικής παραγωγής τους, βάσει της οποίας καθορίστηκε η προνομιακή τιμή που ισχύει για αυτούς. Οι συμβάσεις αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων θα τεθούν σε ισχύ το αργότερο την 1η Ιανουαρίου 2019.

(2)      Η πριμοδότηση καθορίζεται ετησίως από την [KEVR], το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου, ως η διαφορά μεταξύ της προνομιακής τιμής που είχε καθοριστεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, ή της επικαιροποιημένης προνομιακής τιμής του σταθμού, και της εκτιμώμενης τιμής αγοράς για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τιμής η οποία καθορίζεται για την εν λόγω περίοδο αναλόγως της πρωτογενούς πηγής ενέργειας.

[...]

(4)      Η πριμοδότηση χορηγείται έως τη λήξη της οικείας μακροχρόνιας σύμβασης πώλησης [...], η οποία έχει συναφθεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου.

[...]

(8)      Από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της σύμβασης της παραγράφου 1, θεωρείται ότι έχει λήξει η σύμβαση πώλησης του αντίστοιχου παραγωγού που αναφέρεται στην παράγραφο 1, η οποία είχε συναφθεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, ο δε δημόσιος προμηθευτής ή οι τελικοί προμηθευτές δεν αγοράζουν σε προνομιακή τιμή την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από τον εν λόγω παραγωγό.

(9)      Από την 1η Ιουλίου 2018 έως το χρονικό σημείο της έναρξης ισχύος της σύμβασης της παραγράφου 1, ο δημόσιος προμηθευτής αγοράζει την ηλεκτρική ενέργεια σε προνομιακές τιμές από τους παραγωγούς που αναφέρονται στην παράγραφο 1 και είναι συνδεδεμένοι στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

[...]»

11      Οι συμπληρωματικές διατάξεις του νόμου για την ενέργεια, όπως ίσχυαν κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης, προβλέπουν στο άρθρο 1, σημείο 42, τα εξής:

«Για τους σκοπούς του παρόντος νόμου:

[...]

42.      “Εκτιμώμενη τιμή αγοράς ανά ομάδα παραγωγών αναλόγως της πρωτογενούς πηγής ενέργειας” είναι η σταθμισμένη μέση ετήσια τιμή που καθορίζεται από την [KEVR], βάσει μεθοδολογίας, για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ηλιακή ενέργεια, αιολική ενέργεια, υδροηλεκτρικούς σταθμούς με εγκατεστημένη ισχύ έως 10 MW, βιομάζα και άλλα είδη ανανεώσιμων πηγών, καθώς και για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται με συμπαραγωγή ηλεκτρισμού και θερμότητας υψηλής απόδοσης από φυσικό αέριο και άνθρακα.»

 Ο νόμος σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022

12      Ο Zakon za prilagane na razporedbi na Zakona za darzhavnia byudzhet na Republika Bulgaria za 2022 g., Zakona za byudzheta na darzhavnoto obshtestveno osiguryavane za 2022 g. i Zakona za byudzheta na Natsionalnata zdravnoosiguritelna kasa za 2022 g. (νόμος για την εφαρμογή των διατάξεων του νόμου για τον κρατικό προϋπολογισμό της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας του έτους 2022, του νόμου για τον προϋπολογισμό της κρατικής κοινωνικής ασφάλισης του έτους 2022 και του νόμου για τον προϋπολογισμό του εθνικού ταμείου ασφάλισης ασθένειας του έτους 2022) (DV αριθ. 104, της 30ής Δεκεμβρίου 2022), όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης (στο εξής: νόμος σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022), προβλέπει στο άρθρο 8 των μεταβατικών και τελικών διατάξεών του τα εξής:

«(1)      Οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας οι οποίοι διαθέτουν εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με εγκατεστημένη ισχύ μεγαλύτερη από 1 MW και τα αγοραία έσοδα των οποίων προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας η οποία παράγεται από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του [κανονισμού 2022/1854], [...] καταβάλλουν στο [FSES] εισφορές ειδικού σκοπού οι οποίες ισούνται με τη θετική διαφορά μεταξύ των αγοραίων εσόδων, χωρίς τον φόρο προστιθέμενης αξίας [(ΦΠΑ)], και του καθορισθέντος ανώτατου ορίου στα έσοδα, το οποίο υπολογίζεται με εφαρμογή των τιμών για την οικεία κατηγορία παραγωγών, για χρονικό διάστημα παράδοσης από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023, εξαιρουμένων των συναλλαγών που αφορούν την ενέργεια εξισορρόπησης οι οποίες είναι αναγκαίες για την κάλυψη των αναγκών εξισορρόπησης του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας από την εταιρία ESO (Elektroenergien sistemen operator [διαχειριστής του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας]) EAD. Το ύψος της εισφοράς ειδικού σκοπού υπολογίζεται για κάθε συναλλαγή.

(2)      Οι τιμές που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό του ανώτατου ορίου στα έσοδα για την οικεία κατηγορία παραγωγών, κατά την έννοια της παραγράφου 1, καθορίζονται με απόφαση του Ministerski savet [Υπουργικού Συμβουλίου, Βουλγαρία].

(3)      Οι παραγωγοί οι οποίοι διαθέτουν εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με εγκατεστημένη ισχύ μεγαλύτερη από 1 MW, έχουν συνάψει σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων εν ισχύι στις 8 Οκτωβρίου 2022 και τα αγοραία έσοδα των οποίων προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας η οποία παράγεται από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του [κανονισμού 2022/1854], καταβάλλουν στο [FSES] εισφορές ειδικού σκοπού επί των αγοραίων εσόδων από κάθε συναλλαγή η οποία συνάπτεται σε ελεύθερα διαπραγματεύσιμες τιμές, χωρίς τον [ΦΠΑ], για χρονικό διάστημα παράδοσης από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023, εξαιρουμένων των συναλλαγών που αφορούν την ενέργεια εξισορρόπησης. Το ύψος της εισφοράς ειδικού σκοπού για κάθε συναλλαγή ισούται με:

1.      τη θετική διαφορά μεταξύ των αγοραίων εσόδων σε ελεύθερα διαπραγματεύσιμες τιμές (επιτευχθείσα τιμή αγοράς) που προκύπτουν από την οικεία συναλλαγή, χωρίς τον [ΦΠΑ], και του καθορισθέντος ανώτατου ορίου στα έσοδα, το οποίο υπολογίζεται με εφαρμογή της εκτιμώμενης τιμής αγοράς βάσει της απόφασης για τον καθορισμό των τιμών που εξέδωσε η [KEVR], με την οποία καθορίζεται η ισχύουσα πριμοδότηση για τον αντίστοιχο παραγωγό, προκειμένου για τους παραγωγούς για τους οποίους το ύψος της πριμοδότησης αυτής δεν είναι 0,00 βουλγαρικά λεβ (BGN) ανά MWh χωρίς τον [ΦΠΑ], και

2.      το 90 % της θετικής διαφοράς μεταξύ των αγοραίων εσόδων σε ελεύθερα διαπραγματεύσιμες τιμές (επιτευχθείσα τιμή αγοράς) που προκύπτουν από την οικεία συναλλαγή, χωρίς τον [ΦΠΑ], και του καθορισθέντος ανώτατου ορίου στα έσοδα, το οποίο υπολογίζεται με εφαρμογή της προνομιακής τιμής που καθορίζεται με την απόφαση της [KEVR] σύμφωνα με τη σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων, προκειμένου για τους παραγωγούς για τους οποίους το καθορισθέν ύψος της ισχύουσας πριμοδότησης ανέρχεται σε 0,00 BGN ανά MWh χωρίς τον [ΦΠΑ].

[...]»

 Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα

13      Η EVN είναι παραγωγός ηλεκτρικής ενέργειας με έδρα στη Βουλγαρία. Είναι ιδιοκτήτρια αιολικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην Kavarna (Βουλγαρία), συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 16 MW, ο οποίος τέθηκε σε λειτουργία στις 8 Ιουνίου 2012. Βάσει του άρθρου 31 του νόμου για την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης, η EVN συνήψε στις 28 Ιουνίου 2012 με τη Natsionalna elektricheska kompaniya AD σύμβαση πώλησης της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγει ο εν λόγω σταθμός (στο εξής: σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας) για το χρονικό διάστημα έως τις 28 Ιουνίου 2024, σε προνομιακή τιμή 191 BGN (περίπου 98 ευρώ) ανά MWh.

14      Κατόπιν νομοθετικών τροποποιήσεων του καθεστώτος αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές, η σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας αντικαταστάθηκε από τη συναφθείσα στις 28 Σεπτεμβρίου 2018 σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων και έληξε κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 68, παράγραφος 8, των μεταβατικών και τελικών διατάξεων του νόμου για την τροποποίηση και τη συμπλήρωση του νόμου για την ενέργεια. Κατά τη σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων, το FSES υποχρεούται να καταβάλλει στην EVN πριμοδότηση για την ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από τον αιολικό σταθμό της Kavarna και για την οποία η EVN πραγματοποίησε συναλλαγές στην αγορά ενέργειας εξισορρόπησης. Η πριμοδότηση ανά MWh ηλεκτρικής ενέργειας αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ της προνομιακής τιμής που προβλέπεται στη σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας και της εκτιμώμενης τιμής, η οποία καθορίζεται για την οικεία περίοδο με απόφαση της KEVR.

15      Η τελευταία πριμοδότηση βάσει της ως άνω σύμβασης αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων καταβλήθηκε στην EVN για τον μήνα Οκτώβριο του 2021. Μετά τον μήνα αυτόν, η εκτιμώμενη τιμή που καθόρισε η KEVR υπερέβη την προνομιακή τιμή που προέβλεπε η σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας. Κατά συνέπεια, η πριμοδότηση για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγει ο εν λόγω σταθμός καθορίστηκε σε 0 BGN ανά MWh.

16      Θεωρώντας ότι η σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων είχε λήξει στις 30 Νοεμβρίου 2021, η EVN κατέβαλε για τον σταθμό της Kavarna και για το χρονικό διάστημα από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023 εισφορές ειδικού σκοπού σύμφωνα με το άρθρο 8 των μεταβατικών και τελικών διατάξεων του νόμου σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022, τις οποίες υπολόγισε με βάση το ανώτατο όριο στα έσοδα των 350 BGN (περίπου 180 ευρώ) που είχε καθοριστεί σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 2 του προαναφερθέντος άρθρου 8.

17      Με πράξη προσδιορισμού οφειλής της 27ης Ιουνίου 2024 βεβαιώθηκαν εις βάρος της EVN για το ίδιο χρονικό διάστημα διαφορετικά ποσά εισφορών ειδικού σκοπού, με ανώτατο όριο την προνομιακή τιμή των 191 BGN ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας. Βάσει της εν λόγω πράξης προσδιορισμού οφειλής, η EVN υποχρεούται να καταβάλει εισφορές ειδικού σκοπού ύψους 1 818 884,99 BGN (περίπου 929 980 ευρώ) καθώς και τόκους υπερημερίας ύψους 320 462 BGN (περίπου 163 850 ευρώ).

18      Η EVN άσκησε κατά της ως άνω πράξης προσδιορισμού οφειλής ενδικοφανή προσφυγή ενώπιον της φορολογικής αρχής, προβάλλοντας μεταξύ άλλων παράβαση του άρθρου 6, παράγραφος 1, και του άρθρου 8, παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854. Με απόφαση της 12ης Σεπτεμβρίου 2024, η φορολογική αρχή επικύρωσε την πράξη προσδιορισμού οφειλής. Κατόπιν τούτου, η EVN άσκησε προσφυγή ενώπιον του Administrativen sad Plovdiv (διοικητικού πρωτοδικείου Plovdiv, Βουλγαρία), το οποίο είναι το αιτούν δικαστήριο, με αίτημα την ακύρωση της εν λόγω πράξης.

19      Το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει, κατά πρώτον, ότι η φορολογική αρχή δικαιολογεί την επιβολή ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα, το οποίο καθορίστηκε βάσει του άρθρου 8 των μεταβατικών και τελικών διατάξεων του νόμου σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022, με την αιτιολογία ότι η ως άνω εθνική διάταξη αποτελεί μέτρο εκτέλεσης του άρθρου 6, παράγραφος 1, του κανονισμού 2022/1854. Προσθέτει ότι η φορολογική αρχή ερμηνεύει την τελευταία ως άνω διάταξη υπό την έννοια ότι καθορίζει μόνον το μέγιστο ύψος του ανώτατου ορίου και, επομένως, αφήνει στα κράτη μέλη την ελευθερία να καθορίζουν ανώτατο όριο χαμηλότερο των 180 ευρώ ανά MWh χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις απαιτήσεις του άρθρου 8, παράγραφος 2, του ίδιου κανονισμού. Η EVN αμφισβητεί την ερμηνεία αυτή.

20      Το αιτούν δικαστήριο εκθέτει, κατά δεύτερον, ότι το άρθρο 8 των μεταβατικών και τελικών διατάξεων του νόμου σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022, όπως εφαρμόζεται στην πράξη από τη φορολογική διοίκηση, προβλέπει διαφορετικές τιμές για τα ανώτατα όρια στα έσοδα των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές αναλόγως του αν στις 8 Οκτωβρίου 2022 υπήρχε ή όχι σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων με το FSES.

21      Συναφώς, το αιτούν δικαστήριο διευκρινίζει ότι, για τους παραγωγούς χωρίς σύμβαση ή για τους παραγωγούς των οποίων οι συμβάσεις είχαν ήδη λήξει κατά την ως άνω ημερομηνία, το ανώτατο όριο στα έσοδα ανέρχεται σε 350 BGN ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας, κατά το ως άνω άρθρο 8, παράγραφος 1, σε συνδυασμό με την παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου και σε συνδυασμό με σχετική απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. Αντιθέτως, κατά το εν λόγω άρθρο 8, παράγραφος 3, σημείο 2, για τους παραγωγούς που είναι συμβαλλόμενοι σε συμβάσεις αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων οι οποίες εξακολουθούσαν να ισχύουν στις 8 Οκτωβρίου 2022 και βάσει των οποίων το ύψος της οφειλόμενης πριμοδότησης είναι 0 BGN ανά MWh, το ανώτατο όριο στα έσοδα αντιστοιχεί στην προνομιακή τιμή που προβλέπει η σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας, η δε εισφορά ειδικού σκοπού ανέρχεται στην περίπτωση αυτή στο 90 % της θετικής διαφοράς μεταξύ των αγοραίων εσόδων σε ελεύθερα διαπραγματεύσιμες τιμές από την οικεία συναλλαγή, χωρίς τον ΦΠΑ, και του ανώτατου ορίου που καθορίζεται κατ’ αυτόν τον τρόπο.

22      Αφού επισημαίνει ότι η ως άνω ρύθμιση μειώνει το ανώτατο όριο τιμής που θεσπίζει το άρθρο 6, παράγραφος 1, του κανονισμού 2022/1854, το αιτούν δικαστήριο αναφέρει ότι ανακύπτει το ζήτημα αν η ρύθμιση αυτή αντιβαίνει στις αρχές της αναλογικότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων, καθόσον το ανώτατο όριο στα έσοδα από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, το οποίο αντιστοιχεί στην προνομιακή τιμή την οποία προέβλεπε η σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας που είχε λήξει, εξαρτάται από το αν στις 8 Οκτωβρίου 2022 εξακολουθούσε να ισχύει σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων βάσει της οποίας, εν πάση περιπτώσει, δεν οφείλεται καμία πριμοδότηση.

23      Υπό τις συνθήκες αυτές, το Administrativen sad Plovdiv (διοικητικό πρωτοδικείο Plovdiv) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:

«1)      Έχει το άρθρο 6, παράγραφος 1, του [κανονισμού 2022/1854] την έννοια ότι το υποχρεωτικό ανώτατο όριο που θεσπίστηκε με την εν λόγω διάταξη για τα αγοραία έσοδα από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, [του εν λόγω κανονισμού], ύψους 180 ευρώ ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας, συνιστά ενιαίο ανώτατο όριο για τα αγοραία έσοδα σε ολόκληρη την Ένωση, το οποίο ισχύει σε όλα τα κράτη μέλη, τα δε κράτη μέλη μπορούν να διατηρούν ή να θεσπίζουν επιπλέον μέτρα που περιορίζουν περαιτέρω τα αγοραία έσοδα, καθορίζοντας ιδίως, στις περιπτώσεις του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, και τηρουμένων των απαιτήσεων του άρθρου 8, παράγραφος 2, του κανονισμού, χαμηλότερο ανώτατο όριο;

2)      Πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 8, παράγραφος 2, του [κανονισμού 2022/1854], και ιδίως τις απαιτήσεις της αναλογικότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων σύμφωνα με το στοιχείο αʹ της διάταξης αυτής, η ρύθμιση του άρθρου 8, παράγραφος 3, σημείο 2, των μεταβατικών και τελικών διατάξεων του [νόμου σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022], σύμφωνα με την οποία, για αγοραία έσοδα από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του κανονισμού [2022/1854], τα οποία πραγματοποιούνται από παραγωγούς των οποίων οι συμβάσεις αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων σύμφωνα με το άρθρο 68, παράγραφος 1, σε συνδυασμό με το άρθρο 68, παράγραφος 9, [των μεταβατικών και τελικών διατάξεων] του νόμου για την τροποποίηση και τη συμπλήρωση του νόμου για την ενέργεια, δεν είχαν λήξει στις 8 Οκτωβρίου 2022 σε σχέση με την αντίστοιχη εγκατάσταση, ισχύει ανώτατο όριο στα έσοδα το οποίο ανέρχεται στο ύψος της προνομιακής τιμής βάσει της σύμβασης πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας σύμφωνα με το άρθρο 31 του [νόμου για την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης];»

 Επί του παραδεκτού της αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως

24      Η φορολογική αρχή υποστηρίζει ότι η υπό κρίση αίτηση προδικαστικής αποφάσεως είναι άνευ αντικειμένου, διότι οι εθνικοί κανόνες που διέπουν τις εισφορές ειδικού σκοπού τις οποίες προβλέπει ο νόμος σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022 πρέπει να τυγχάνουν αυστηρής εφαρμογής και δεν επιδέχονται ερμηνεία. Με το επιχείρημα αυτό αμφισβητεί, κατ’ ουσίαν, το παραδεκτό της εν λόγω αιτήσεως.

25      Πρέπει να υπομνησθεί ότι, κατά το άρθρο 267 ΣΛΕΕ, εναπόκειται στο εθνικό δικαστήριο, και όχι στους διαδίκους της κύριας δίκης, να απευθυνθεί στο Δικαστήριο. Επομένως, αφού η ευχέρεια του καθορισμού των ερωτημάτων που πρέπει να υποβληθούν στο Δικαστήριο ανήκει μόνο στο εθνικό δικαστήριο, οι διάδικοι δεν μπορούν να ζητήσουν να κηρυχθούν άνευ αντικειμένου (απόφαση της 9ης Δεκεμβρίου 1965, Singer, 44/65, EU:C:1965:122, σ. 205).

26      Εξάλλου, τα σχετικά με την ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης ερωτήματα που υποβάλλει εθνικός δικαστής εντός του πραγματικού και νομικού πλαισίου το οποίο ο ίδιος προσδιορίζει με δική του ευθύνη, και του οποίου την ακρίβεια δεν οφείλει να ελέγξει το Δικαστήριο, θεωρούνται κατά τεκμήριο λυσιτελή. Το Δικαστήριο μπορεί να απορρίψει αίτηση εθνικού δικαστηρίου για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως μόνον όταν προδήλως προκύπτει ότι η ζητούμενη ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης δεν έχει καμία σχέση με το υποστατό ή το αντικείμενο της διαφοράς της κύριας δίκης, όταν το πρόβλημα είναι υποθετικής φύσης ή όταν το Δικαστήριο δεν διαθέτει τα πραγματικά ή νομικά στοιχεία που είναι αναγκαία προκειμένου να δώσει χρήσιμη απάντηση στα ερωτήματα που του υποβλήθηκαν (αποφάσεις της 24ης Ιουνίου 2008, Commune de Mesquer, C‑188/07, EU:C:2008:359, σκέψη 30, και της 4ης Ιουνίου 2026, Darashev, C‑312/24, EU:C:2026:449, σκέψη 53 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

27      Επομένως, ο λόγος απαραδέκτου που προέβαλε η φορολογική αρχή δεν μπορεί να καταστήσει απαράδεκτη την αίτηση προδικαστικής αποφάσεως και, ως εκ τούτου, πρέπει να απορριφθεί.

 Επί των προδικαστικών ερωτημάτων

 Επί του πρώτου προδικαστικού ερωτήματος

28      Κατά πάγια νομολογία, στο πλαίσιο της διαδικασίας συνεργασίας μεταξύ των εθνικών δικαστηρίων και του Δικαστηρίου την οποία καθιερώνει το άρθρο 267 ΣΛΕΕ, στο Δικαστήριο εναπόκειται να δώσει στο αιτούν δικαστήριο χρήσιμη απάντηση η οποία να του παρέχει τη δυνατότητα να επιλύσει τη διαφορά της οποίας έχει επιληφθεί. Υπό το πρίσμα αυτό, το Δικαστήριο μπορεί, εφόσον είναι αναγκαίο, να αναδιατυπώσει τα ερωτήματα που του έχουν υποβληθεί (βλ. αποφάσεις της 17ης Ιουλίου 1997, Krüger, C‑334/95, EU:C:1997:378, σκέψεις 22 και 23, της 28ης Νοεμβρίου 2000, Roquette Frères, C‑88/99, EU:C:2000:652, σκέψη 18, και της 21ης Μαΐου 2026, Utiledulci, C‑545/24, EU:C:2026:412, σκέψη 16).

29      Εν προκειμένω, από την απόφαση περί παραπομπής προκύπτει ότι το μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα ορισμένων παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο προβλέπεται στο άρθρο 8 των μεταβατικών και τελικών διατάξεων του νόμου σχετικά με την εφαρμογή προϋπολογισμών του έτους 2022 και από το οποίο, στην περίπτωση της EVN, ανέκυψε η διαφορά της κύριας δίκης, ίσχυσε, όπως προέβλεπε η ίδια διάταξη, για την ηλεκτρική ενέργεια που παραδόθηκε κατά το χρονικό διάστημα από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023.

30      Εξάλλου, κατά το άρθρο 22, παράγραφος 2, στοιχείο γʹ, του κανονισμού 2022/1854, οι διατάξεις του κανονισμού αυτού των οποίων την ερμηνεία ζητεί το αιτούν δικαστήριο με το πρώτο προδικαστικό ερώτημα εφαρμόζονταν από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023. Επιπλέον, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι από καμία διάταξη του εν λόγω κανονισμού δεν προκύπτει ότι αυτός έχει εφαρμογή σε μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα το οποίο θεσπίζεται με εθνική ρύθμιση για περίοδο προγενέστερη της έναρξης ισχύος του ούτε, κατά μείζονα λόγο, ότι μια τέτοια ρύθμιση πρέπει να τηρεί τις προϋποθέσεις που προβλέπει ο ίδιος κανονισμός (απόφαση της 18ης Δεκεμβρίου 2025, Electrabel κ.λπ., C‑633/23, EU:C:2025:991, σκέψη 58). Λαμβανομένης δε υπόψη της σαφούς διατύπωσης του ως άνω άρθρου 22, παράγραφος 2, στοιχείο γʹ, το ίδιο ισχύει κατ’ ανάγκην και για μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα το οποίο θεσπίζεται με εθνική ρύθμιση για περίοδο μεταγενέστερη της ημερομηνίας λήξης της εφαρμογής των εν λόγω διατάξεων.

31      Υπό τις συνθήκες αυτές, το πρώτο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να αναδιατυπωθεί και να γίνει δεκτό ότι, με το ερώτημα αυτό, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί αν το άρθρο 6, παράγραφος 1, και το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 έχουν την έννοια ότι απαγορεύουν σε κράτος μέλος να καθορίζει, για το χρονικό διάστημα από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023, ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα τα οποία πραγματοποιούν οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού, σε ύψος χαμηλότερο από το ανώτατο όριο των 180 ευρώ ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας που προβλέπεται στην πρώτη από τις διατάξεις αυτές, τηρουμένων των απαιτήσεων του άρθρου 8, παράγραφος 2, του ίδιου κανονισμού.

32      Κατά πάγια νομολογία, για την ερμηνεία διάταξης του δικαίου της Ένωσης πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όχι μόνον το γράμμα της, αλλά και το πλαίσιο στο οποίο αυτή εντάσσεται και οι σκοποί που επιδιώκονται με τη ρύθμιση της οποίας αποτελεί μέρος (βλ. αποφάσεις της 17ης Νοεμβρίου 1983, Merck, 292/82, EU:C:1983:335, σκέψη 12, και της 4ης Ιουνίου 2026, Landkreis Schweinfurt, C‑621/24, EU:C:2026:450, σκέψη 56).

33      Όσον αφορά το γράμμα των διατάξεων των οποίων ζητείται η ερμηνεία, επισημαίνεται ότι το άρθρο 6, παράγραφος 1, του κανονισμού 2022/1854 προβλέπει ότι τα αγοραία έσοδα των παραγωγών τα οποία προκύπτουν από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του ίδιου κανονισμού περιορίζονται κατ’ ανώτατο όριο σε 180 ευρώ ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας. Το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του εν λόγω κανονισμού διευκρινίζει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να διατηρούν ή να θεσπίζουν μέτρα που «περιορίζουν περαιτέρω», μεταξύ άλλων, τα αγοραία έσοδα των παραγωγών που παράγουν ηλεκτρική ενέργεια από τις πηγές που απαριθμούνται στο ως άνω άρθρο 7, παράγραφος 1. Το άρθρο 8, παράγραφος 2, του κανονισμού 2022/1854 απαριθμεί τις προϋποθέσεις τις οποίες πρέπει να πληρούν τα μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 8, παράγραφος 1.

34      Επομένως, διαπιστώνεται ότι από το γράμμα των ως άνω διατάξεων προκύπτει ότι τα κράτη μέλη μπορούν, τηρουμένων των προϋποθέσεων του άρθρου 8, παράγραφος 2, του κανονισμού 2022/1854, να θεσπίζουν, μεταξύ άλλων, μέτρα τα οποία περιορίζουν περαιτέρω τα αγοραία έσοδα των εν λόγω παραγωγών. Επιπλέον, κανένα στοιχείο του γράμματος των εν λόγω διατάξεων δεν υποδηλώνει ότι τέτοιο μέτρο δεν μπορεί να λάβει τη μορφή μέτρου επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα σε ύψος χαμηλότερο από εκείνο που προβλέπεται στο άρθρο 6, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που απαριθμούνται στο ως άνω άρθρο 8, παράγραφος 2. Αντιθέτως, δεδομένου ότι το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 επιτρέπει τη θέσπιση μέτρων «που περιορίζουν περαιτέρω» τα αγοραία έσοδα των ενδιαφερόμενων παραγωγών, από αυτή καθεαυτήν τη διατύπωση της διάταξης αυτής συνάγεται ότι τα μέτρα επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα, όταν θεσπίζονται βάσει του εν λόγω άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, μπορούν να προβλέπουν ανώτατο όριο χαμηλότερο από εκείνο που προβλέπεται στο ως άνω άρθρο 6, παράγραφος 1 (πρβλ. αποφάσεις της 18ης Δεκεμβρίου 2025, Electrabel κ.λπ., C‑633/23, EU:C:2025:991, σκέψεις 29 και 30, και της 22ας Ιανουαρίου 2026, Secab, C‑423/23, EU:C:2026:32, σκέψη 42).

35      Η ως άνω γραμματική ερμηνεία επιρρωννύεται από το πλαίσιο στο οποίο εντάσσονται το άρθρο 6, παράγραφος 1, και το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854. Πράγματι, αφενός, το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο βʹ, του κανονισμού αυτού προβλέπει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίζουν υψηλότερο ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα για τους παραγωγούς που παράγουν ηλεκτρική ενέργεια από τις πηγές που απαριθμούνται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του εν λόγω κανονισμού, υπό την προϋπόθεση ότι οι επενδυτικές και λειτουργικές τους δαπάνες υπερβαίνουν το ανώτατο όριο που καθορίζεται στο άρθρο 6, παράγραφος 1, του ίδιου κανονισμού. Αφετέρου, το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, του κανονισμού 2022/1854 προβλέπει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίζουν ειδικό ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα που προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από λιθάνθρακα.

36      Τα ανωτέρω στοιχεία επιβεβαιώνουν, επομένως, ότι στα μέτρα που μπορούν να θεσπίζουν τα κράτη μέλη βάσει του άρθρου 8, παράγραφος 1, του κανονισμού 2022/1854 περιλαμβάνονται και μέτρα επιβολής ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα σε επίπεδα διαφορετικά από εκείνο που προβλέπεται στο άρθρο 6, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού.

37      Η ερμηνεία που έγινε δεκτή στη σκέψη 34 της παρούσας απόφασης επιρρωννύεται επίσης από τον σκοπό που επιδιώκει ο κανονισμός 2022/1854, όπως εκφράζεται στο άρθρο 1 του κανονισμού αυτού, κατά το οποίο ο κανονισμός αυτός αποσκοπεί, μεταξύ άλλων, στη θέσπιση ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα ορισμένων παραγωγών από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και στην αναδιανομή τους στους τελικούς πελάτες ηλεκτρικής ενέργειας με στοχευμένο τρόπο, τούτο δε, όπως εκθέτει η αιτιολογική σκέψη 12 του ίδιου κανονισμού, προκειμένου να προστατευθούν οι καταναλωτές, με μείωση του ποσοστού πληθωρισμού. Συναφώς, η αιτιολογική σκέψη 25 του ίδιου κανονισμού διευκρινίζει ότι, σε μια κατάσταση όπου οι καταναλωτές εκτίθενται σε εξαιρετικά υψηλές τιμές που βλάπτουν επίσης την οικονομία της Ένωσης, είναι αναγκαίο να περιοριστούν, σε προσωρινή βάση, τα έκτακτα αγοραία έσοδα των παραγωγών που έχουν χαμηλότερο οριακό κόστος, μέσω της εφαρμογής του ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα που προκύπτουν από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας εντός της Ένωσης. Στο ίδιο πνεύμα, και η αιτιολογική σκέψη 46 του κανονισμού 2022/1854 εκθέτει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι όλα τα πλεονάζοντα έσοδα που προκύπτουν από την εφαρμογή του ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας μετακυλίονται στους τελικούς πελάτες ηλεκτρικής ενέργειας προκειμένου να μετριαστεί ο αντίκτυπος των εξαιρετικά υψηλών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.

38      Αν όμως τα μέτρα τα οποία μπορούν να θεσπίζουν τα κράτη μέλη βάσει του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 για τον περαιτέρω περιορισμό των αγοραίων εσόδων δεν περιλάμβαναν μέτρα επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα σε επίπεδο χαμηλότερο από το ανώτατο όριο που προβλέπεται στο άρθρο 6, παράγραφος 1, του ίδιου κανονισμού, μολονότι ο νομοθέτης της Ένωσης θεώρησε ότι τέτοιο μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου είναι, κατ’ αρχήν, ιδιαιτέρως κατάλληλο για την επίτευξη του ως άνω σκοπού, θα υπονομευόταν η πλήρης πρακτική αποτελεσματικότητα του εν λόγω κανονισμού. Πράγματι, υπό τις συνθήκες αυτές, τα κράτη μέλη δεν θα είχαν στη διάθεσή τους ένα εργαλείο το οποίο ο νομοθέτης της Ένωσης θεώρησε, εντούτοις, ιδιαιτέρως πρόσφορο για την επίτευξη του εν λόγω σκοπού.

39      Επομένως, το άρθρο 6, παράγραφος 1, και το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 δεν απαγορεύουν σε κράτος μέλος να θεσπίζει, βάσει της δεύτερης από τις διατάξεις αυτές, μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου στα αγοραία έσοδα τα οποία πραγματοποιούν οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που απαριθμούνται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού, σε ύψος χαμηλότερο από εκείνο που προβλέπεται στην πρώτη από τις ως άνω διατάξεις, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 8, παράγραφος 2, του ίδιου κανονισμού.

40      Εξάλλου, αφενός, δεδομένου ότι από την απόφαση περί παραπομπής προκύπτει ότι οι επίμαχες στην υπόθεση της κύριας δίκης εισφορές ειδικού σκοπού οφείλονται για συναλλαγές που πραγματοποιήθηκαν στην αγορά ενέργειας εξισορρόπησης, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι, κατά το άρθρο 7, παράγραφος 4, του κανονισμού 2022/1854, τα κράτη μέλη μπορούν να αποφασίσουν ότι το ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα δεν εφαρμόζεται στα έσοδα που προκύπτουν, ιδίως, από τις πωλήσεις ηλεκτρικής ενέργειας στην αγορά ενέργειας εξισορρόπησης. Ως εκ τούτου, εφόσον το οικείο κράτος μέλος δεν έχει ασκήσει την ευχέρεια αυτή, το μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα, είτε πρόκειται για το προβλεπόμενο στο άρθρο 6, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού είτε, κατά περίπτωση, για μέτρο που έχει θεσπίσει κράτος μέλος βάσει του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του ίδιου κανονισμού, εφαρμόζεται, κατ’ αρχήν, στα έσοδα από τις πωλήσεις ηλεκτρικής ενέργειας που πραγματοποιούνται στην αγορά αυτή. Επομένως, η περίσταση αυτή, ακόμη και αν επιβεβαιωθεί από το αιτούν δικαστήριο, δεν ασκεί επιρροή στην ερμηνεία που εκτέθηκε στις σκέψεις 33 έως 39 της παρούσας απόφασης.

41      Αφετέρου, κατά το άρθρο 7, παράγραφος 2, του κανονισμού 2022/1854, το προβλεπόμενο στο άρθρο 6, παράγραφος 1, του εν λόγω κανονισμού ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα δεν εφαρμόζεται στους παραγωγούς των οποίων τα έσοδα ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας υπόκεινται ήδη σε ανώτατο όριο λόγω κρατικών ή δημόσιων μέτρων που δεν έχουν θεσπιστεί δυνάμει του άρθρου 8 του ίδιου κανονισμού. Εντούτοις, από την απόφαση περί παραπομπής δεν προκύπτει ότι τούτο ισχύει στην υπόθεση της κύριας δίκης.

42      Κατόπιν του συνόλου των ανωτέρω σκέψεων, στο πρώτο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 6, παράγραφος 1, και το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 έχουν την έννοια ότι δεν απαγορεύουν σε κράτος μέλος να καθορίζει, για το χρονικό διάστημα από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023, ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα τα οποία πραγματοποιούν οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού, σε ύψος χαμηλότερο από το ανώτατο όριο των 180 ευρώ ανά MWh παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας που προβλέπεται στην πρώτη από τις διατάξεις αυτές, τηρουμένων των απαιτήσεων του άρθρου 8, παράγραφος 2, του ίδιου κανονισμού.

 Επί του δευτέρου προδικαστικού ερωτήματος

43      Επισημαίνεται ότι από τη διατύπωση του δευτέρου προδικαστικού ερωτήματος που υπέβαλε το αιτούν δικαστήριο προκύπτει ότι το Δικαστήριο καλείται να αποφανθεί επί του συμβατού χαρακτήρα διάταξης του εσωτερικού δικαίου με το δίκαιο της Ένωσης. Πλην όμως, στο πλαίσιο του συστήματος συνεργασίας που καθιερώνει το άρθρο 267 ΣΛΕΕ, το Δικαστήριο δεν είναι αρμόδιο να αποφαίνεται επί του συμβατού χαρακτήρα των κανόνων του εσωτερικού δικαίου με τις διατάξεις του δικαίου της Ένωσης, οπότε δεν μπορεί να απαντήσει στο εν λόγω ερώτημα υπό τη διατύπωση αυτή. Αντιθέτως, το Δικαστήριο είναι αρμόδιο να παρέχει στο εθνικό δικαστήριο όλα τα ερμηνευτικά στοιχεία τα οποία άπτονται του δικαίου της Ένωσης και τα οποία παρέχουν στο δεύτερο τη δυνατότητα να εκτιμήσει το συμβατό των κανόνων του εθνικού δικαίου με τη ρύθμιση της Ένωσης (πρβλ. αποφάσεις της 6ης Μαρτίου 2007, Placanica κ.λπ., C‑338/04, C‑359/04 και C‑360/04, EU:C:2007:133, σκέψεις 36 και 37 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και της 12ης Μαρτίου 2026, Zirvatta, C‑597/24, EU:C:2026:198, σκέψη 37).

44      Εντούτοις, από το άρθρο 94 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου και από πάγια νομολογία προκύπτει ότι, προκειμένου να καταστεί δυνατή η χρήσιμη για το εθνικό δικαστήριο ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης, η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως πρέπει, πρώτον, να περιέχει συνοπτική έκθεση του αντικειμένου της διαφοράς της κύριας δίκης, καθώς και των σχετικών πραγματικών περιστατικών, όπως αυτά διαπιστώθηκαν από το αιτούν δικαστήριο, ή, τουλάχιστον, έκθεση των πραγματικών στοιχείων στα οποία στηρίζονται τα ερωτήματα. Πρέπει, δεύτερον, να περιλαμβάνει το περιεχόμενο των εθνικών διατάξεων που ενδέχεται να έχουν εφαρμογή στην υπόθεση της κύριας δίκης και, ενδεχομένως, τη σχετική εθνική νομολογία. Τρίτον, το αιτούν δικαστήριο πρέπει να εκθέτει τους λόγους που το οδήγησαν να διερωτηθεί ως προς την ερμηνεία ή το κύρος ορισμένων διατάξεων του δικαίου της Ένωσης, καθώς και την κατά τη γνώμη του σχέση μεταξύ των διατάξεων αυτών και της εφαρμοστέας στη διαφορά της κύριας δίκης εθνικής νομοθεσίας (βλ. διάταξη του Προέδρου του Δικαστηρίου της 12ης Ιουνίου 2014, Municipiul Piatra Neamț, C‑13/14, EU:C:2014:2000, σκέψη 10 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και απόφαση της 4ης Ιουνίου 2026, Darashev, C‑312/24, EU:C:2026:449, σκέψη 56).

45      Εν προκειμένω, είναι αληθές ότι το αιτούν δικαστήριο παρέθεσε το περιεχόμενο των εθνικών διατάξεων που έχουν εφαρμογή στη διαφορά της κύριας δίκης και εξέθεσε συνοπτικώς το αντικείμενο της διαφοράς αυτής. Ωστόσο, όπως επισήμανε και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως ουδόλως εξηγεί τους λόγους της διαφορετικής μεταχείρισης των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας στους οποίους εφαρμόστηκε το επίμαχο στην υπόθεση της κύριας δίκης μέτρο επιβολής ανώτατου ορίου στα έσοδα, αναλόγως του αν, στις 8 Οκτωβρίου 2022, δεσμεύονταν ή όχι από σύμβαση αντισταθμιστικών πριμοδοτήσεων. Ειδικότερα, το αιτούν δικαστήριο δεν εξηγεί κατά πόσον η κατάσταση των παραγωγών που δεσμεύονταν από τέτοια σύμβαση κατά την ημερομηνία εκείνη διαφέρει από την κατάσταση των παραγωγών που δεν δεσμεύονταν. Επιπλέον, το αιτούν δικαστήριο δεν εκθέτει ούτε τους σκοπούς που ενδεχομένως επιδίωκε ο εθνικός νομοθέτης όταν εισήγαγε τη διάκριση αυτή ούτε τους λόγους για τους οποίους το ίδιο εκφράζει αμφιβολίες ως προς την ερμηνεία του άρθρου 8, παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 ούτε την κατά τη γνώμη του σχέση μεταξύ της διάταξης αυτής και της εφαρμοστέας στη διαφορά της κύριας δίκης εθνικής νομοθεσίας.

46      Ως εκ τούτου, ακόμη και αν γίνει δεκτό ότι, με το δεύτερο προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί αν το άρθρο 8, παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, του κανονισμού 2022/1854 έχει την έννοια ότι αντιτίθεται σε εθνική ρύθμιση όπως η περιγραφόμενη στη διατύπωση του εν λόγω ερωτήματος, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι το Δικαστήριο δεν διαθέτει τα αναγκαία στοιχεία προκειμένου να δώσει χρήσιμη απάντηση στο ερώτημα αυτό.

47      Κατά συνέπεια, το δεύτερο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να κριθεί απαράδεκτο.

 Επί των δικαστικών εξόδων

48      Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.

Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (ένατο τμήμα) αποφαίνεται:

Το άρθρο 6, παράγραφος 1, και το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, του κανονισμού (ΕΕ) 2022/1854 του Συμβουλίου, της 6ης Οκτωβρίου 2022, σχετικά με παρέμβαση έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας,

έχουν την έννοια ότι:

δεν απαγορεύουν σε κράτος μέλος να καθορίζει, για το χρονικό διάστημα από την 1η Δεκεμβρίου 2022 έως τις 30 Ιουνίου 2023, ανώτατο όριο στα αγοραία έσοδα τα οποία πραγματοποιούν οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από τις πηγές που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού, σε ύψος χαμηλότερο από το ανώτατο όριο των 180 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh) παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας που προβλέπεται στην πρώτη από τις διατάξεις αυτές, τηρουμένων των απαιτήσεων του άρθρου 8, παράγραφος 2, του ίδιου κανονισμού.

(υπογραφές)


*      Γλώσσα διαδικασίας: η βουλγαρική.