In de zaak No. 2-54 heeft de Italiaanse Regering, eisende partij, onder meer de Beschikking van de Hoge Autoriteit No. 2-54 de dato 7 Januari 1954 bestreden door te stellen, dat artikel 1 van deze Beschikking in strijd was met paragraaf 30, No. 2, van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen en derhalve het Verdrag, in het bijzonder de eerste alinea van artikel 33, schond. Deze vernietigingsgrond steunde hierop, dat de bestreden Beschikking de niet-Italiaanse staalproducenten van de Gemeenschap toestond zowel op de Italiaanse alsook op de niet-Italiaanse markt kortingen op de in hun prijsschalen vermelde prijzen toe te staan, ofschoon paragraaf 30, No. 2, van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen de Hoge Autoriteit verbiedt hiervoor zonder toestemming van de Italiaanse Regering goedkeuring te geven. De Hoge Autoriteit antwoordde, dat dit verwijt ongegrond was; dat de bedoelde paragraaf slechts de niet-Italiaanse ondernemingen verbiedt zich bij de verkoop van staal op de Italiaanse markt aan de aanbiedingen van de Italiaanse producenten overeenkomstig artikel 60, lid 2 sub b, van het Verdrag aan te passen; en dat overigens de bestaande douane-rechten, alsmede het feit dat de niet-Italiaanse verkopers de transportkosten in rekening moeten brengen, ook in de toekomst een doeltreffende bescherming voor de Italiaanse staalproducenten vormden.

De Franse Regering was, eerder dan de Italiaanse Regering, reeds in beroep gekomen tegen artikel 1 van Beschikking 2-54, evenwel op andere gronden. Op het beroep van de Franse Regering heeft het Hof dit artikel bij zijn Vonnis No. 1-54 van 21 December 1954 vernietigd. In het Vonnis No. 2-54 verklaarde het Hof het beroep van de Italiaanse Regering met betrekking tot dit artikel gegrond, onder meer omdat dit artikel paragraaf 30, No. 2, van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen schond. Ten aanzien van dit punt heeft het Hof zich in punt 11 van deel A, II, van de rechtsoverwegingen als volgt uitgesproken:

De eisende partij vordert vernietiging van de artikelen 1, 2 en 3 van Beschikking 2-54 wegens schending van paragraaf 30 van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen. Deze eis moet — wat betreft de artikelen 2 en 3 van Beschikking 2-54 — op de bovenvermelde gronden worden verworpen. Indien artikel 3 van Beschikking 2-54, waardoor de voor de toepassing van nieuwe prijsschalen voorziene termijn wordt verkort, al tot gevolg heeft, dat Italiaanse ondernemingen genoodzaakt zijn sneller te reageren op eventuele wijzigingen van de prijsschalen hunner concurrenten, zo maakt het artikel geen ernstige inbreuk op de hun verleende bijzondere bescherming.

De gegrondheid der vordering van de eisende partij ten aanzien van artikel 1 van genoemde Beschikking volgt intussen uit de volgende overwegingen:

Zelfs indien men van oordeel is, dat paragraaf 30 van de Overgangsbepalingen in het bijzonder ten doel heeft te verbieden, zich aan de prijzen van de Italiaanse ondernemingen aan te passen, dan volgt daar niet noodzakelijkerwijze uit, dat de bewoordingen van deze bepaling bescherming van de Italiaanse staalindustrie in een andere vorm uitsluiten. De bewering van het tegendeel zou een petitio principii betekenen. Immers, bij gebreke van een duidelijke en nauwkeurige tekst is het evenzeer gerechtvaardigd aan te nemen, dat de Overeenkomst de Italiaanse ondernemingen — als overgangsmaatregel en bij wijze van uitzondering — onverkort het voordeel heeft willen waarborgen van de bescherming op douanegebied, die daarbij ten behoeve van deze ondernemingen werd ingevoerd. Het eigenlijke doel van de Overeenkomst is te voorkomen, dat Italiaanse ondernemingen op de Italiaanse markt concurrentie ondervinden van niet-Italiaanse ondernemingen, die prijzen, lager dan die van hun eigen prijsschalen, toepassen.

Het Hof ziet in paragraaf 30, No. 2, van de Overgangsbepalingen een verbod van verkoop in Italië beneden de in de prijsschalen vermelde prijzen. Dit verbod heeft slechts zin, wanneer in de andere landen van de Gemeenschap verkopen beneden de prijsschalen bij uitzondering op grond van speciale bepalingen zijn toegestaan. Een dergelijke bepaling is die van artikel 60, lid 2 sub b, betreffende het recht van prijsaanpassing. De bestreden Beschikkingen echter voeren een nieuw stelsel in, dat van toepassing is op de gehele gemeenschappelijke markt, volgens welk stelsel verkoop tegen prijzen lager dan die van de prijsschalen geoorloofd is. Aangenomen moet worden, dat dit stelsel onderworpen blijft aan het verbod dat is neergelegd in paragraaf 30, en dit te meer nu deze paragraaf niet uitdrukkelijk van prijsaanpassing gewaagt, maar in volstrekt algemene bewoordingen is vervat. Paragraaf 30 moet dan ook als volgt worden geïnterpreteerd: zelfs wanneer bij uitzondering verkoop beneden de prijsschalen geoorloofd is, zo geldt zulks niet voor de Italiaanse markt. Wat het stelsel van prijsafwijkingen ten aanzien van de prijsschalen betreft, verbiedt paragraaf 30 dit tot de Italiaanse markt uit te strekken. Beschikking 2-54 miskent dit verbod en schendt daardoor een rechtsregel met betrekking tot de toepassing van het Verdrag.

Terzelfder tijd als de Italiaanse Regering had ook eisende partij beroep ingesteld tegen de bovenvermelde Beschikkingen van de Hoge Autoriteit; ten aanzien van de beweerde schending van paragraaf 30, No. 2, van de Overgangsbepalingen door artikel 1 van de Beschikking van de Hoge Autoriteit No. 2-54 bracht zij in hoofdzaak dezelfde argumenten naar voren als de Italiaanse Regering, waarbij'echter als vernietigingsgrond détournement de pouvoir werd gesteld. De Hoge Autoriteit beriep zich te harer verdediging op nagenoeg dezelfde argumenten als in de zaak No. 2-54. Het Hof overwoog in punt 1 van deel II van zijn Vonnis No. 3-54, dat er geen reden was op dit punt een uitspraak te geven en motiveerde zijn beslissing als volgt:

Daar artikel 1 van de Beschikking van de Hoge Autoriteit No. 2-54 bij het arrest van 21 December 1954 in de zaak Franse Regering tegen Hoge Autoriteit er ga omnes is vernietigd, is aan het onderhavige beroep tot vernietiging van dit artikel de grondslag ontvallen.

Er is derhalve geen reden te onderzoeken, of het beroep op dit punt al dan niet gegrond is en dit met zoveel woorden in het arrest vast te stellen, daar een reeds vernietigde of inmiddels ingetrokken beschikking geen inbreuk op de rechten of belangen van de eisende partij kan maken. Dit arrest moet zich er derhalve toe beperken vast te stellen, dat er geen reden is over het beroep tot vernietiging van artikel 1 van de Beschikking van de Hoge Autoriteit No. 2-54 een uitspraak te geven.

Het probleem van de juiste interpretatie van paragraaf 30, No. 2, van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen heeft in het verleden aanleiding gegeven tot vragen van de zijde van verschillende belanghebbende groepen. Met name werd de vraag gesteld, of de Italiaanse ondernemingen krachtens paragraaf 30, No. 2, bevoegd zijn hun prijzen op de Italiaanse markt onderling aan te passen. Naar aanleiding hiervan moge worden opgemerkt, dat het Vonnis van het Hof in de bovengenoemde zaak de volgende passages bevat:

Het Hof ziet in paragraaf 30 van de Overgangsbepalingen een verbod van verkoop in Italië beneden de in de prijsschalen vermelde prijzen.

(Publicatieblad van de Gemeenschap van 11 Januari 1955, blz. 573, eerste alinea),

en:

Paragraaf 30 moet dan ook als volgt worden geïnterpreteerd:

zelfs wanneer bij uitzondering verkoop beneden de prijsschalen geoorloofd is, zo geldt zulks niet voor de Italiaanse markt.

(Publicatieblad van de Gemeenschap van11 Januari 1955, blz. 573, eerste alinea).

Op grond van deze passages is slechts één conclusie mogelijk: onder de gegeven omstandigheden zijn de Italiaanse staalproducenten verplicht op de Italiaanse markt uitsluitend de prijzen van hun eigen prijsschalen toe te passen, tenzij zij met ondernemingen van derde landen in concurrentie moeten treden. In dat geval mogen zij hun aanbiedingen aan die van de niet tot de Gemeenschap behorende ondernemingen aanpassen.

De Hoge Autoriteit moge de aandacht van Uw Vereniging op het bovenvermelde vestigen. Zij verzoekt U de bij U aangesloten ondernemingen er op attent te maken, dat bij de wijze van prijsnotering de bepalingen van het Verdrag in acht moeten worden genomen.

te interpreteren in die zin, dat paragraaf 30, No. 2, van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen prijsaanpassing van niet-Italiaanse ondernemingen op de Italiaanse markt verbiedt; dat paragraaf 30, No. 2, echter op de Italiaanse markt aanpassing van Italiaanse ondernemingen aan de prijzen van de overige Italiaanse ondernemingen of aanpassing van Italiaanse ondernemingen aan de prijzen van de overige niet-Italiaanse, maar roei tot de Gemeenschap behorende ondernemingen niet verbiedt.

De Hoge Autoriteit antwoordt, dat zij

zich ten aanzien van het verzoek van de ASSIDER tot interpretatie van het Vonnis refereert aan het oordeel van het Hof.

De omstreden passage van het Vonnis No. 2-54 is door verwijzing een onderdeel van het Vonnis No. 3-54 geworden.

De interpretatie, welke de Hoge Autoriteit van eerstgenoemd Vonnis in haar schrijven van 28 Februari 1955 geeft, steunt op enige afzonderlijke uit hun verband gerukte zinnen. Zij is echter in strijd met letter en geest van het Vonnis No. 2-54, dat uitdrukkelijk als enig doel van paragraaf 30, No. 2, noemt de hun (n. 1. de Italiaanse ondernemingen) verleende bijzondere bescherming. Men dient deze bescherming op te vatten als bescherming tegen ondernemingen uit de andere Staten van de Gemeenschap, zoals duidelijk blijkt uit de rechtsoverwegingen van het Vonnis en in het bijzonder uit de zin: Het eigenlijke doel van de Overeenkomst is te voorkomen, dat Italiaanse ondernemingen op de Italiaanse markt concurrentie ondervinden van niet-Italiaanse ondernemingen, die prijzen, lager dan die van hun eigen prijsschalen, toepassen. In het licht van deze passage is het onjuist, dat de Hoge Autoriteit — in strijd met haar vroegere overtuiging — thans ook de Italiaanse ondernemingen het recht ontzegt zich op de Italiaanse markt aan de prijzen van andere — Italiaanse of niet-Italiaanse — ondernemingen van de Gemeenschap aan te passen.

Deze interpretatie vindt voorts hierin steun, dat volgens paragraaf 30, No. 2, van de Overgangsbepalingen de Italiaanse Regering toestemming moet verlenen, wanneer, bij wijze van uitzondering, goedkeuring wordt gegeven tot het doen van aanbiedingen beneden de in de prijsschalen vermelde prijzen. Deze toestemming heeft slechts zin, wanneer het gaat om bescherming van de Italiaanse industrie tegen buitenlandse concurrentie.

De eisende partij is niet partij geweest in de zaak waarin het Vonnis, waarvan interpretatie wordt gevraagd, is gewezen. Voorts valt het te betwijfelen of de verwijzing in Vonnis No. 3-54 naar Vonnis No. 2-54 inderdaad de omstreden passage betreft, daar de eisende partij in haar eerste beroep détournement de pouvoir aanvoerde, terwijl de Italiaanse Regering zich beriep op schending van het Verdrag. Bovendien heeft het Hof, voor wat betreft de vraag of artikel 1 van Beschikking No. 2-54 paragraaf 30, No. 2, van de Overeenkomst met betrekking tot de Overgangsbepalingen schendt, ten aanzien van het beroep van de eisende partij verklaard, dat er geen aanleiding was hierover een uitspraak te geven. Tenslotte betreft het verzoek tot interpretatie een punt, dat in het Vonnis No. 2-54 slechts terloops ter sprake is gekomen.

De Hoge Autoriteit ziet er evenwel van af de exceptie van niet-ontvankelijkheid op te werpen, daar zij zelve bij de verzochte interpretatie belang heeft.

De interpretatie van de eisende partij is te verdedigen, ofschoon ook voor de tegenovergestelde mening argumenten kunnen worden aangevoerd. Uit de tekst van paragraaf 30, No. 2, blijkt niet, dat er onderscheid is gemaakt tussen het recht tot prijsaanpassing van de Italiaanse en dat van de niet-Italiaanse ondernemingen. Het is niet uitgesloten, dat de opstellers van het Verdrag een algehele bescherming van de Italiaanse staalindustrie binnen de gemeenschappelijke markt hebben willen voorzien, dat wil zeggen zelfs tegen de concurrenten in haar eigen land.

In het Vonnis No. 2-54 had het Hof weliswaar over deze strijdvraag geen uitspraak te doen, maar de rechtsoverwegingen van het Vonnis waren van dien aard, dat de Hoge Autoriteit op grond daarvan tot de gevolgtrekkingen kon geraken, welke zij in haar schrijven van 28 Februari 1955 kenbaar heeft gemaakt. De volgende passages van het Vonnis komen in dit verband in aanmerking (cursieve gedeelten zoals in het verweerschrift):

Zelfs indien men van oordeel is, dat paragraaf 30 van de Overgangsbepalingen in het bijzonder ten doel heeft te verbieden, zich aan de prijzen van de Italiaanse ondernemingen aan te passen, dan volgt daar niet noodzakelijkerwijze uit, dat de bewoordingen van deze bepaling bescherming van de Italiaanse staalindustrie in een andere vorm uitsluiten.

Bij gebreke van een duidelijke en nauwkeurige tekst is het evenzeer gerechtvaardigd aan te nemen, dat de Overeenkomst de Italiaanse ondernemingen — als overgangsmaatregel en bij wijze van uitzondering — onverkort het voordeel heeft willen waarborgen van de bescherming op douanegebied, die daarbij ten behoeve van deze ondernemingen werd ingevoerd.

Het Hof ziet in paragraaf 30, No. 2, van de Overgangsbepalingen een verbod van verkoop in Italië beneden de in de prijsschalen vermelde prijzen. Dit verbod heeft slechts zin, wanneer in de andere landen van de Gemeenschap verkopen beneden de prijsschalen bij uitzondering op grond van speciale bepalingen zijn toegestaan. Een dergelijke bepaling is die van artikel 60, lid 2 sub b, betreffende het recht van prijsaanpassing. . . . . . Paragraaf 30 moet dan ook als volgt worden geïnterpreteerd: zelfs wanneer bij uitzondering verkoop beneden de prijsschalen geoorloofd is, zo geldt zulks niet voor de Italiaanse markt.

De volmachten van de Gemachtigde en de advocaat van partijen zijn in orde bevonden.

Nadat het verweerschrift op 20 April 1955 was ingediend, was de schriftelijke procedure beëindigd. Overeenkomstig de eerste alinea van artikel 34 van het Reglement van het Hof van Justitie heeft de Voorzitter van het Hof de Rechter O. Riese als Rechter-Rapporteur aangewezen.

Overeenkomstig het tweede lid van artikel 45 van het Reglement van het Hof van Justitie heeft de Voorzitter van het Hof de zitting voor de mondelinge procedure vastgesteld op 2 Juni 1955. Tijdens deze zitting, welke op de vastgestelde datum plaats vond, refereerden partijen zich geheel aan hun eerder genomen schriftelijke conclusies.

Overeenkomstig artikel 11 en de laatste alinea van artikel 21 van het Protocol betreffende het Statuut van het Hof van Justitie heeft de Advocaat-Generaal conclusie genomen en geconcludeerd tot verwerping van het beroep.

Overeenkomstig het tweede lid van artikel 50 van het Reglement van het Hof van Justitie heeft de Voorzitter van het Hof aan het einde der zitting de mondelinge procedure voor gesloten verklaard.