<TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Το δίκαιο της Ένωσης</HT></HT></P></TI>3Οι αιτιολογικές σκέψεις 8, 11 έως 13 και 15 της οδηγίας 2000/78 έχουν ως εξής:(8)Οι κατευθυντήριες γραμμές του 2000 για την απασχόληση, οι οποίες εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ελσίνκι στις 10 και 11 Δεκεμβρίου 1999, τονίζουν ότι πρέπει να προωθηθεί η δημιουργία προϋποθέσεων για μια αγορά εργασίας που θα ευνοεί την κοινωνική ένταξη, με τη διαμόρφωση ενός συνεκτικού συνόλου πολιτικών που θα στοχεύουν στην καταπολέμηση των διακρίσεων εις βάρος ομάδων, όπως είναι τα άτομα με ειδικές ανάγκες. Επίσης, υπογραμμίζουν την ανάγκη να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην υποστήριξη των ηλικιωμένων εργαζομένων, ούτως ώστε να αυξηθεί η συμμετοχή τους στην επαγγελματική ζωή.[…]
(11)Οι διακρίσεις λόγω θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού μπορούν να υπονομεύσουν την επίτευξη των στόχων της συνθήκης ΕΚ, ειδικότερα δε την επίτευξη υψηλού επιπέδου απασχόλησης και κοινωνικής προστασίας, την άνοδο του βιοτικού επιπέδου και της ποιότητας ζωής, την οικονομική και κοινωνική συνοχή και αλληλεγγύη [και την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων].(12)Προς τούτο, πρέπει να απαγορεύεται σε όλη την Κοινότητα κάθε άμεση ή έμμεση διάκριση λόγω θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού στους τομείς που καλύπτονται από την παρούσα οδηγία. Η απαγόρευση των διακρίσεων πρέπει να εφαρμόζεται και σε υπηκόους τρίτων χωρών, αλλά δεν καλύπτει τη διαφορετική μεταχείριση λόγω ιθαγένειας και δεν θίγει τις διατάξεις που ρυθμίζουν την είσοδο και την παραμονή υπηκόων τρίτων χωρών και την πρόσβασή τους στην απασχόληση και την επαγγελματική δραστηριότητα.(13)Η παρούσα οδηγία δεν εφαρμόζεται στα συστήματα κοινωνικής ασφάλισης και κοινωνικής προστασίας οι παροχές των οποίων δεν εξομοιούνται προς αμοιβή κατά την έννοια που δίδεται στον όρο αυτόν από την εφαρμογή του άρθρου 141 της συνθήκης ΕΚ, ούτε προς τις πάσης φύσεως αμοιβές που καταβάλλει το κράτος με στόχο την πρόσβαση στην απασχόληση ή την παραμονή σε αυτήν.[…]
(15)Αρμόδια για την εκτίμηση των γεγονότων, από τα οποία μπορεί να συναχθεί άμεση ή έμμεση διάκριση, είναι τα εθνικά δικαστήρια ή άλλοι αρμόδιοι φορείς. Σύμφωνα με τους κανόνες του εθνικού δικαίου ή την πρακτική, οι κανόνες αυτοί μπορούν να προβλέπουν παν αποδεικτικό μέσο για την έμμεση διάκριση συμπεριλαμβανομένων και των στατιστικών στοιχείων.4Το άρθρο 1 της οδηγίας αυτής ορίζει τα εξής:Σκοπός της παρούσας οδηγίας είναι η θέσπιση γενικού πλαισίου για την καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω θρησκείας ή πεποιθήσεων, ειδικών αναγκών, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού στον τομέα της απασχόλησης και της εργασίας, προκειμένου να υλοποιηθεί η αρχή της ίσης μεταχείρισης στα κράτη μέλη.
5Το άρθρο 2, παράγραφοι 1 και 2, της εν λόγω οδηγίας ορίζει:1.Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, η αρχή της ίσης μεταχειρίσεως σημαίνει την απουσία άμεσης ή έμμεσης διάκρισης για έναν από τους λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 1.2.Για τους σκοπούς της παραγράφου 1:
- α)συντρέχει άμεση διάκριση όταν, για έναν από τους λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 1, ένα πρόσωπο υφίσταται μεταχείριση λιγότερο ευνοϊκή από αυτήν την οποία υφίσταται, υπέστη ή θα υφίστατο σε ανάλογη κατάσταση ένα άλλο πρόσωπο,
- β)συντρέχει έμμεση διάκριση όταν μια εκ πρώτης όψεως ουδέτερη διάταξη, κριτήριο ή πρακτική ενδέχεται να προκαλέσει μειονεκτική μεταχείριση ενός προσώπου μιας ορισμένης θρησκείας ή πεποιθήσεων, με μια ορισμένη ειδική ανάγκη, μιας ορισμένης ηλικίας, ή ενός ορισμένου γενετήσιου προσανατολισμού, σε σχέση με άλλα άτομα εκτός εάν,
- i)η εν λόγω διάταξη, κριτήριο ή πρακτική δικαιολογείται αντικειμενικά από ένα θεμιτό στόχο και τα μέσα για την επίτευξη του στόχου αυτού είναι πρόσφορα και αναγκαία, ή
- ii)για τα πρόσωπα με κάποιο μειονέκτημα, ο εργοδότης ή κάθε πρόσωπο ή οργανισμός έναντι του οποίου ισχύει η παρούσα οδηγία, υποχρεούται, δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας, να λάβει κατάλληλα μέτρα, ανταποκρινόμενα στην αρχή που θέτει το άρθρο 5, με σκοπό την εξάλειψη των μειονεκτημάτων που συνεπάγεται η εν λόγω διάταξη, κριτήριο ή πρακτική.
6Το άρθρο 3, παράγραφοι 1 και 3, της ίδιας οδηγίας ορίζει τα εξής:1.Εντός των ορίων των εξουσιών που απονέμονται στην Κοινότητα, η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται σε όλα τα πρόσωπα, στον δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα, συμπεριλαμβανόμενων των δημόσιων φορέων, όσον αφορά:
[…]
- γ)τις εργασιακές συνθήκες και τους όρους απασχόλησης, συμπεριλαμβανομένων των απολύσεων και των αμοιβών,
[…]
3.Η παρούσα οδηγία δεν εφαρμόζεται στις πάσης φύσεως παροχές που καταβάλλουν τα δημόσια συστήματα ή τα εξομοιούμενα προς τα δημόσια, συμπεριλαμβανομένων των δημοσίων συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης ή προστασίας.
7Το άρθρο 16 της οδηγίας 2000/78 έχει ως εξής:Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα ώστε να:
- α)καταργηθεί κάθε νομοθετική, κανονιστική και διοικητική διάταξη αντιβαίνουσα στην αρχή της ίσης μεταχείρισης,
- β)κηρύσσονται ή μπορούν να κηρυχθούν άκυρες ή να τροποποιούνται οποιεσδήποτε διατάξεις αντίθετες προς την αρχή της ίσης μεταχείρισης οι οποίες περιέχονται στις ατομικές ή συλλογικές συμβάσεις ή συμφωνίες, τους εσωτερικούς κανονισμούς των επιχειρήσεων, τα καταστατικά κερδοσκοπικών ή μη κερδοσκοπικών οργανώσεων και τα καταστατικά ανεξάρτητων επαγγελματικών οργανώσεων και συνδικαλιστικών οργανώσεων εργαζομένων και των εργοδοτών.
<TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Το γερμανικό δίκαιο</HT></HT></P></TI>8Η Tarifvertrag zur sozialen Sicherung der Arbeitnehmer bei den Stationierungsstreitkräften im Gebiete der Bundesrepublik Deutschland (συλλογική σύμβαση εργασίας περί της κοινωνικής ασφαλίσεως των μισθωτών εργαζομένων στις ένοπλες δυνάμεις που σταθμεύουν στο έδαφος της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας), της 31ης Αυγούστου 1971 (στο εξής: TV SozSich), συνήφθη μεταξύ της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και διαφόρων συνδικάτων, με σκοπό τη ρύθμιση των όρων εργασίας των μισθωτών που εργάζονται στις ένοπλες δυνάμεις που σταθμεύουν στο έδαφός του για λογαριασμό των κρατών προελεύσεως, μεταξύ των οποίων είναι και το Ηνωμένο Βασίλειο.9Το άρθρο 2 της TV SozSich, με τίτλο Προϋποθέσεις επιλεξιμότητας, ορίζει τα εξής:Έχουν δικαίωμα σε παροχές που προβλέπονται από την παρούσα συλλογική σύμβαση εργασίας οι μισθωτοί οι οποίοι
1.απολύονται λόγω περιορισμού του προσωπικού
- a)συνεπεία της μειώσεως του στρατιωτικού προσωπικού,
- b)συνεπεία της καταργήσεως των εγκαταστάσεων ή των μονάδων ή της μεταφοράς τους εκτός της περιμέτρου του παρόντος μόνιμου τόπου εργασίας, κατόπιν αποφάσεως που ελήφθη για στρατιωτικούς σκοπούς από την ανώτατη ιεραρχική αρχή,
2.οσάκις, κατά τον χρόνο της απολύσεως,
- a)εργάζονται με πλήρη απασχόληση επί τουλάχιστον ένα έτος,
- b)μπορούν να αποδείξουν τουλάχιστον πέντε έτη εργασίας κατά την έννοια του άρθρου 8 της [Tarifvertrag für die Arbeitnehmer bei den Stationierungsstreitkräften im Gebiet der Bundesrepublik Deutschland (συλλογικής συμβάσεως εργασίας των μισθωτών εργαζομένων στις ένοπλες δυνάμεις που σταθμεύουν στο έδαφος της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας), της 16ης Δεκεμβρίου 1966 (στο εξής: TV AL II)], ή της [Tarifvertrag für die bei den Dienststellen, Unternehmen und sonstigen Einrichtungen der alliierten Behörden und der alliierten Streitkräfte im Gebiet von Berlin beschäftigten Arbeitnehmer (συλλογικής συμβάσεως εργασίας των εργαζομένων σε υπηρεσίες, επιχειρήσεις και σε λοιπά όργανα των συμμαχικών διοικήσεων και των συμμαχικών δυνάμεων στον τομέα του Βερολίνου), της 30ής Ιανουαρίου 1968 (στο εξής: TV B II)], και έχουν συμπληρώσει το 40ό έτος της ηλικίας τους,
- c)είχαν τη μόνιμη κατοικία τους κατά τα πέντε τελευταία έτη εντός του εδαφικού πεδίου εφαρμογής της TV AL II ή της TV B II,
- d)δεν πληρούν τις προϋποθέσεις λήψεως συντάξεως γήρατος ή πρόωρης συντάξεως γήρατος στο πλαίσιο του συστήματος υποχρεωτικής συνταξιοδοτικής ασφαλίσεως, και
3.οσάκις ουδεμία άλλη κατάλληλη θέση εργασίας εντός του πεδίου εφαρμογής της TV AL II τους έχει προταθεί […]
10Το άρθρο 4 της TV SozSich, που επιγράφεται Προσωρινό επίδομα, ορίζει τα εξής:1.Προσωρινό επίδομα καταβάλλεται:
- a)ως συμπλήρωμα της αμοιβής που εισπράττεται για άλλη εργασία εκτός των ενόπλων δυνάμεων που σταθμεύουν στο γερμανικό έδαφος,
- b)ως συμπλήρωμα των παροχών του Bundesanstalt für Arbeit [(ομοσπονδιακού οργανισμού εργασίας, Γερμανία)] που χορηγούνται λόγω ανεργίας ή μέτρων επαγγελματικής εκπαιδεύσεως (επίδομα ανεργίας, κοινωνική ενίσχυση στους ανέργους, επίδομα συντηρήσεως),
- c)ως συμπλήρωμα των παροχών ασθενείας που καταβάλλονται από το σύστημα υποχρεωτικής ασφαλίσεως υγείας ή των αποζημιώσεων αναπηρίας που καταβάλλονται από το σύστημα υποχρεωτικής ασφαλίσεως ατυχημάτων σε περίπτωση ανικανότητας προς εργασία λόγω εργατικού ατυχήματος.
[…]
3.- a) (1)Η βάση υπολογισμού του προσωρινού επιδόματος που καταβάλλεται ως συμπλήρωμα της αμοιβής από άλλη εργασία [(παράγραφος 1, στοιχείο a)] είναι ο βασικός μισθός που προβλέπεται από τη συλλογική σύμβαση εργασίας στο άρθρο 16, σημείο 1a, της TV AL II, τον οποίο δικαιούται ο μισθωτός κατά την ημερομηνία της απολύσεως, για έναν πλήρη ημερολογιακό μήνα, βάσει του κανονικού ωραρίου εργασίας σύμφωνα με τη σύμβαση εργασίας του (μαθηματικός τύπος υπολογισμού: κανονικός εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας x 13: 3) […]
5.- a)Οι εργαζόμενοι οι οποίοι κατά την ημερομηνία της απολύσεώς τους έχουν συμπληρώσει
20 έτη υπηρεσίας (άρθρο 8 της TV AL II ή της TV B II) και το 55ο έτος της ηλικίας τους ή
25 έτη υπηρεσίας (άρθρο 8 της TV AL II ή της TV B II) και το 50ό έτος της ηλικίας τους,
λαμβάνουν προσωρινό επίδομα σύμφωνα με τις παραγράφους 1 έως 4 χωρίς χρονικό περιορισμό.
[…]
11Το άρθρο 8 της TV SozSich, που επιγράφεται Εξαίρεση από την καταβολή και επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων προσωρινών επιδομάτων και των επιδομάτων για τη μερική κάλυψη των εισφορών, ορίζει, στην παράγραφό του 1, στοιχείο c:Το προσωρινό επίδομα και τα επιδόματα για τη μερική κάλυψη των εισφορών δεν καταβάλλονται για τις περιόδους:
[…]
- c)μετά τον μήνα κατά τη διάρκεια του οποίου ο μισθωτός πληροί τις προϋποθέσεις για τη λήψη πρόωρης συντάξεως γήρατος ή συντάξεως αναπηρίας δυνάμει του συστήματος υποχρεωτικής συνταξιοδοτικής ασφαλίσεως.