|
18.10.2022 |
EL |
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης |
L 270/67 |
ΑΠΟΦΑΣΗ (ΚΕΠΠΑ) 2022/1965 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 17ης Οκτωβρίου 2022
προς υποστήριξη του προγράμματος δράσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για την πρόληψη, την καταπολέμηση και την εξάλειψη του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες του τις πτυχές
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και ιδίως το άρθρο 28 παράγραφος 1 και το άρθρο 31 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη την πρόταση του ύπατου εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
|
(1) |
Στις 20 Ιουλίου 2001, τα κράτη που συμμετείχαν στη διάσκεψη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (OHE) για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες του τις πτυχές ενέκριναν το πρόγραμμα δράσης του ΟΗΕ για την πρόληψη, την καταπολέμηση και την εξάλειψη του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες του τις πτυχές («πρόγραμμα δράσης του ΟΗΕ»). Στις 8 Δεκεμβρίου 2005, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ εξέδωσε το Διεθνές Νομικό Μέσο που επιτρέπει στα κράτη να εντοπίζουν και να επισημαίνουν, κατά τρόπο έγκαιρο και αξιόπιστο, τα παράνομα φορητά όπλα και τον ελαφρό οπλισμό («Διεθνές Νομικό Μέσο Επισήμανσης»). Και στα δύο αυτά διεθνή εργαλεία διακηρύσσεται ότι τα κράτη θα συνεργάζονται, κατά το δέον, με τον ΟΗΕ, προκειμένου να στηρίζουν την αποτελεσματική τους εφαρμογή. |
|
(2) |
Στις 12 Ιουλίου 2002, το Συμβούλιο υιοθέτησε την κοινή δράση 2002/589/ΚΕΠΠΑ (1) για την καταπολέμηση της αποσταθεροποιητικής συσσώρευσης και διάδοσης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού («SALW»). |
|
(3) |
Στις 16 Δεκεμβρίου 2005, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τη στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της παράνομης συσσώρευσης και διακίνησης SALW και των πυρομαχικών τους. Η εν λόγω στρατηγική αναγνωρίζει ότι η υποστήριξη προς το πρόγραμμα δράσης του ΟΗΕ αποτελεί την πρώτη προτεραιότητα για δράση σε διεθνές επίπεδο και απευθύνει έκκληση για την έκδοση νομικά δεσμευτικού διεθνούς μέσου για τον εντοπισμό και τη σήμανση SALW και των πυρομαχικών τους. |
|
(4) |
Μετά την έκδοση του Διεθνούς Νομικού Μέσου Επισήμανσης, η Ένωση υποστήριξε την πλήρη εφαρμογή του μέσω της υιοθέτησης και εφαρμογής της κοινής δράσης 2008/113/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου (2). Το Συμβούλιο αξιολόγησε θετικά την εφαρμογή της κοινής δράσης. |
|
(5) |
Στις 18 Ιουλίου 2011, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 2011/428/ΚΕΠΠΑ (3), η οποία υποστήριξε τη δεύτερη διάσκεψη του ΟΗΕ για την επισκόπηση της προόδου όσον αφορά την εφαρμογή του προγράμματος δράσης του ΟΗΕ το 2012. |
|
(6) |
Η Ατζέντα του 2030 για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη που δρομολογήθηκε στις 25-27 Σεπτεμβρίου 2015 επιβεβαιώνει ότι η καταπολέμηση του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού είναι αναγκαία για να επιτευχθούν πολλοί στόχοι βιώσιμης ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν την ειρήνη, τη δικαιοσύνη και τους ισχυρούς θεσμούς, τη μείωση της φτώχειας, την οικονομική ανάπτυξη, την υγεία, την ισότητα των φύλων και την ασφάλεια των πόλεων. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με τον Στόχο Βιώσιμης Ανάπτυξης 16.4, όλα τα κράτη έχουν δεσμευτεί να μειώσουν σημαντικά τις παράνομες ροές χρημάτων και όπλων. |
|
(7) |
Στις 3 Απριλίου 2017, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 2017/633/ΚΕΠΠΑ (4), η οποία υποστήριξε την τρίτη διάσκεψη του ΟΗΕ για την επισκόπηση της προόδου όσον αφορά την εφαρμογή του προγράμματος δράσης του ΟΗΕ το 2018. Στις 30 Ιουνίου 2018, η τρίτη διάσκεψη επισκόπησης υιοθέτησε έγγραφο αποτελεσμάτων στο οποίο τα κράτη ανανέωσαν τη δέσμευσή τους για την πρόληψη και την καταπολέμηση της εκτροπής SALW. Τα κράτη επαναβεβαίωσαν την προθυμία τους να συνεχίσουν τη διεθνή συνεργασία και να ενισχύσουν την περιφερειακή συνεργασία, βελτιώνοντας τον συντονισμό, τη διαβούλευση, την ανταλλαγή πληροφοριών και την επιχειρησιακή συνεργασία και εμπλέκοντας σχετικούς περιφερειακούς και υποπεριφερειακούς οργανισμούς, καθώς και τις αρχές επιβολής του νόμου, συνοριακού ελέγχου και έκδοσης αδειών εισαγωγής και εξαγωγής. |
|
(8) |
Στο πρόγραμμά του για τον αφοπλισμό με τίτλο «Διασφάλιση του κοινού μας μέλλοντος», το οποίο παρουσιάστηκε στις 24 Μαΐου 2018, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ ζήτησε να αντιμετωπιστεί η υπέρμετρη συσσώρευση και το λαθρεμπόριο συμβατικών όπλων και να στηριχθούν οι προσεγγίσεις σε επίπεδο χωρών όσον αφορά τα SALW και τα πυρομαχικά τους τα οποία αναγνωρίζονται ως βασικοί παράγοντες που ευνοούν την ένοπλη βία και τις συγκρούσεις. |
|
(9) |
Στις 19 Νοεμβρίου 2018, το Συμβούλιο ενέκρινε τη στρατηγική της ΕΕ κατά των παράνομων πυροβόλων όπλων, φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού και των πυρομαχικών τους, με τίτλο «Ασφαλέστερη οπλοκατοχή για την προστασία των πολιτών» («στρατηγική της ΕΕ κατά των SALW»), η οποία παρέχει τις κατευθυντήριες γραμμές για τη δράση της Ένωσης στον τομέα των SALW. Σύμφωνα με τη στρατηγική της ΕΕ κατά των SALW, το πρόγραμμα δράσης του ΟΗΕ αποτελεί το παγκόσμιο πλαίσιο για την αντιμετώπιση της απειλής που συνιστούν τα παράνομα SALW και υποστηρίζεται η πλήρης και αποτελεσματική εφαρμογή του σε εθνικό, περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο. |
|
(10) |
Στις 17 Δεκεμβρίου 2018, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 2018/2011/ΚΕΠΠΑ (5). Στη στρατηγική της ΕΕ κατά των SALW αναφέρεται ότι η Ένωση θα ενσωματώνει συστηματικά τη διάσταση του φύλου κατά τον σχεδιασμό νέων έργων που αφορούν την καταπολέμηση της ένοπλης βίας και τον έλεγχο των SALW εν γένει, καθώς και την ανταλλαγή ορθών πρακτικών στον εν λόγω τομέα. |
|
(11) |
Στην τελική έκθεση της «Όγδοης ανά διετία συνόδου των κρατών για την εξέταση της εφαρμογής του προγράμματος δράσης του ΟΗΕ» του 2022 σημειώνονται τα ακόλουθα:
|
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
1. Ενόψει της εφαρμογής της στρατηγικής της ΕΕ κατά των SALW, σκοπός της παρούσας απόφασης είναι να στηρίξει την πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή του προγράμματος δράσης του ΟΗΕ και του Διεθνούς Νομικού Μέσου Επισήμανσης, να ενισχύσει τη διεθνή, περιφερειακή και εθνική ασφάλεια, να συμβάλει στην πραγμάτωση της ανθρώπινης ασφάλειας και να προωθήσει τη βιώσιμη ανάπτυξη μέσω του ελέγχου των SALW.
2. Κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 1, οι στόχοι της παρούσας απόφασης είναι οι εξής:
|
α) |
να στηρίξει τις μακρόπνοες παγκόσμιες εξελίξεις της πολιτικής στο πλαίσιο της τέταρτης διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για την επισκόπηση της προόδου όσον αφορά την εφαρμογή του προγράμματος δράσης του ΟΗΕ το 2024, |
|
β) |
να ενισχύσει την αποτελεσματική εθνική και περιφερειακή εφαρμογή του προγράμματος δράσης και του Διεθνούς Νομικού Μέσου Επισήμανσης, |
|
γ) |
να στηρίξει πολιτικές και προγράμματα ελέγχου των SALW που συνεκτιμούν τη διάσταση του φύλου. |
3. Το παράρτημα της παρούσας απόφασης περιλαμβάνει λεπτομερή περιγραφή του έργου.
Άρθρο 2
1. Ο ύπατος εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας («ΥΕ») είναι αρμόδιος για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης.
2. Το Γραφείο Αφοπλισμού του ΟΗΕ (UNODA) αναλαμβάνει την τεχνική υλοποίηση του έργου που αναφέρεται στο άρθρο 1.
3. Το UNODA εκτελεί τα καθήκοντά του υπό την ευθύνη του ΥΕ. Για τον σκοπό αυτό, ο ΥΕ συνομολογεί τις αναγκαίες ρυθμίσεις με το UNODA.
Άρθρο 3
1. Το ποσό δημοσιονομικής αναφοράς για την υλοποίηση του έργου που χρηματοδοτείται από την Ένωση ανέρχεται σε 4 524 465,05 EUR.
2. Η διαχείριση των δαπανών που χρηματοδοτούνται από το οριζόμενο στην παράγραφο 1 ποσό αναφοράς πραγματοποιείται σύμφωνα με τις διαδικασίες και τους κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης.
3. Η Επιτροπή επιβλέπει την ορθή διαχείριση των δαπανών που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή συνάπτει την απαιτούμενη χρηματοδοτική συμφωνία με το UNODA. Η χρηματοδοτική συμφωνία ορίζει ότι το UNODA οφείλει να διασφαλίζει την προβολή της συνεισφοράς της Ένωσης, ανάλογη προς το ύψος της.
4. Η Επιτροπή επιδιώκει να συνάψει τη χρηματοδοτική συμφωνία που αναφέρεται στην παράγραφο 3 το ταχύτερο δυνατό μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης. Ενημερώνει το Συμβούλιο για τυχόν δυσκολίες στη διαδικασία αυτή και για την ημερομηνία σύναψης της χρηματοδοτικής συμφωνίας.
Άρθρο 4
1. Ο ΥΕ υποβάλλει στο Συμβούλιο έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας απόφασης βάσει τακτικών περιγραφικών εκθέσεων που εκπονεί το UNODA. Οι εν λόγω εκθέσεις αποτελούν τη βάση για την αξιολόγηση που πραγματοποιεί το Συμβούλιο.
2. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με τις χρηματοδοτικές πτυχές του έργου που αναφέρεται στο άρθρο 1.
Άρθρο 5
1. Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημερομηνία της έκδοσής της.
2. Η παρούσα απόφαση λήγει 36 μήνες μετά την ημερομηνία σύναψης της χρηματοδοτικής συμφωνίας που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 3. Ωστόσο, λήγει έξι μήνες μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της, εάν δεν έχει συναφθεί χρηματοδοτική συμφωνία εντός του εν λόγω χρονικού διαστήματος.
Λουξεμβούργο, 17 Οκτωβρίου 2022.
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος
J. BORRELL FONTELLES
(1) Κοινή δράση 2002/589/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2002, για τη συμβολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην καταπολέμηση της αποσταθεροποιητικής συσσώρευσης και διάδοσης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού και για την κατάργηση της κοινής δράσης 1999/34/ΚΕΠΠΑ (ΕΕ L 191 της 19.7.2002, σ. 1).
(2) Κοινή δράση 2008/113/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2008, προς υποστήριξη του Διεθνούς Νομικού Μέσου που επιτρέπει στα κράτη να εντοπίζουν και να επισημαίνουν, κατά τρόπο έγκαιρο και αξιόπιστο, τα παράνομα φορητά όπλα και τον ελαφρό οπλισμό (SALW) στο πλαίσιο της στρατηγικής της ΕΕ για την καταπολέμηση της παράνομης συσσώρευσης και διακίνησης SALW και των πυρομαχικών τους (ΕΕ L 40 της 14.2.2008, σ. 16).
(3) Απόφαση 2011/428/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 18ης Ιουλίου 2011, προς υποστήριξη της υπηρεσίας των Ηνωμένων Εθνών για δραστηριότητες σε θέματα αφοπλισμού για την εφαρμογή του προγράμματος δράσης των Ηνωμένων Εθνών για την πρόληψη, την καταπολέμηση και την εξάλειψη του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες του τις πτυχές (ΕΕ L 188 της 19.7.2011, σ. 37).
(4) Απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2017/633 του Συμβουλίου, της 3ης Απριλίου 2017, προς υποστήριξη του προγράμματος δράσης των Ηνωμένων Εθνών για την πρόληψη, την καταπολέμηση και την εξάλειψη του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες του τις πτυχές (ΕΕ L 90 της 4.4.2017, σ. 12).
(5) Απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2018/2011 του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2018, υπέρ πολιτικών, προγραμμάτων και δράσεων με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου για την καταπολέμηση της διακίνησης και κατάχρησης φορητών όπλων, σε συμμόρφωση με το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια (ΕΕ L 322 της 18.12.2018, σ. 38).
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΟΥ ΠΡΟΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΡΑΣΗΣ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ, ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΞΑΛΕΙΨΗ ΤΟΥ ΛΑΘΡΕΜΠΟΡΙΟΥ ΦΟΡΗΤΩΝ ΟΠΛΩΝ ΚΑΙ ΕΛΑΦΡΟΥ ΟΠΛΙΣΜΟΥ ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΟΥ ΤΙΣ ΠΤΥΧΕΣ
1. Ιστορικό
Η έγκριση του προγράμματος δράσης των Ηνωμένων Εθνών για την πρόληψη, την καταπολέμηση και την εξάλειψη του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες του τις πτυχές (ΠΔ) το 2001 αποτέλεσε σημείο καμπής στις διεθνείς προσπάθειες για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού (SALW). Έκτοτε, έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος ως προς την εφαρμογή των διατάξεων του ΠΔ και του σχετικού Μέσου Εντοπισμού, ήτοι του Διεθνούς Νομικού Μέσου του 2005 που επιτρέπει στα κράτη να εντοπίζουν και να επισημαίνουν, κατά τρόπο έγκαιρο και αξιόπιστο, τα παράνομα φορητά όπλα και τον ελαφρό οπλισμό (ΔΜΕ). Ωστόσο, διάφορες προκλήσεις και εμπόδια εξακολουθούν να παρεμποδίζουν την πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή και των δύο μέσων.
Ο αποτελεσματικός έλεγχος των φορητών όπλων δεν συμβάλλει μόνο στην ενίσχυση της εθνικής και ανθρώπινης ασφάλειας. Προωθεί επίσης τη βιώσιμη ανάπτυξη, όπως έχει αναγνωριστεί από τα κράτη στην Ατζέντα του 2030 για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, η οποία συνιστά το πλαίσιο για την ολοκληρωμένη χάραξη πολιτικής και τον προγραμματισμό σε παγκόσμιο επίπεδο. Οι παράνομες ροές όπλων έχουν κεντρικό ρόλο στην έναρξη, την επιδείνωση και τη διατήρηση των ένοπλων συγκρούσεων, της διάχυτης βίας και των εγκληματικών και τρομοκρατικών πράξεων. Οι ροές αυτές, ιδίως σε περιβάλλοντα συγκρούσεων, επηρεάζουν δυσμενώς το έργο του προσωπικού ανθρωπιστικών και ειρηνευτικών επιχειρήσεων και περιπλέκουν τη σύναψη ειρηνευτικών συμφωνιών.
Το ΠΔ και το ΔΜΕ εξακολουθούν να παρέχουν το καθολικό πλαίσιο, για το οποίο έχουν συμφωνήσει όλα τα κράτη μέλη του ΟΗΕ, με σκοπό την αντιμετώπιση του προβλήματος των φορητών όπλων, δεσμεύοντας όλα τα κράτη να βελτιώσουν τις εθνικές νομοθεσίες και πολιτικές για τα φορητά όπλα, τους ελέγχους εισαγωγών/εξαγωγών, τη διαχείριση αποθεμάτων, τη σήμανση και τον εντοπισμό, και να συμμετάσχουν σε συνεργασία και συνδρομή. Ωστόσο, τις τελευταίες δεκαετίες έχουν ανακύψει νέες προκλήσεις που σχετίζονται με τον έλεγχο των SALW, μεταξύ άλλων εξελίξεις στην κατασκευή, την τεχνολογία και τον σχεδιασμό SALW, οι οποίες θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την αποτελεσματικότητα ορισμένων από τις διατάξεις του ΠΔ και του ΔΜΕ.
Η όγδοη ανά διετία σύνοδος των κρατών (BMS8), η οποία πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2022, και η τέταρτη διάσκεψη επισκόπησης (RevCon4), η οποία έχει προγραμματιστεί για το 2024, παρέχουν στα κράτη ευκαιρίες για να προβούν σε απολογισμό των εναπομενόντων κενών, να αντιμετωπίσουν τις νέες προκλήσεις και να θέσουν σε εφαρμογή διορθωτικές πολιτικές και επιχειρησιακά μέτρα, ώστε να μπορέσουν να ενισχύσουν την παγκόσμια ατζέντα πολιτικής και την αποτελεσματικότητα του ΠΔ και του ΔΜΕ.
Από τις δεσμεύσεις στη δράση
Παρά την αξιέπαινη πρόοδο σε παγκόσμιο επίπεδο πολιτικής, εξακολουθούν να απαιτούνται στιβαρές εθνικές και περιφερειακές δράσεις για την υλοποίηση των παγκόσμιων δεσμεύσεων και των περιφερειακών μέσων που έχουν συμφωνηθεί από τα κράτη. Δεδομένου ότι κυκλοφορούν παγκοσμίως περίπου ένα δισεκατομμύριο πυροβόλα όπλα (1), ο έλεγχος των SALW παραμένει επείγον και πιεστικό καθήκον.
Τα αιτήματα διεθνούς συνδρομής (2) παραμένουν πολυάριθμα. Απαιτούνται ενισχυμένοι, βιώσιμοι και προβλέψιμοι μηχανισμοί συνδρομής για την κάλυψη των απαιτήσεων και την ενίσχυση του ελέγχου και της ρύθμισης των SALW. Πολλά κράτη χρειάζονται διεθνή συνδρομή προκειμένου να μπορέσουν να τηρήσουν πλήρως τις πολιτικές δεσμεύσεις που αφορούν τον έλεγχο των φορητών όπλων, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεων στο πλαίσιο της Ατζέντας του 2030 για την Ανάπτυξη.
Πολλά κράτη ακόμη δεν διαθέτουν εθνικούς συντονιστικούς μηχανισμούς και σε πολλές χώρες οι υφιστάμενοι μηχανισμοί είναι αδύναμοι. Οι μηχανισμοί αυτοί είναι απαραίτητοι για την εναρμόνιση των εθνικών πολιτικών και προγραμμάτων, την ανάπτυξη, την εφαρμογή, την αξιολόγηση και την παρακολούθηση ολοκληρωμένων εθνικών πολιτικών, στρατηγικών και προγραμμάτων για την αντιμετώπιση ζητημάτων που αφορούν τα φορητά όπλα. Ο αριθμός των εθνικών σχεδίων δράσης για τα SALW παραμένει μικρός και, ακόμη και όταν υφίστανται τέτοια σχέδια, δεν διατίθενται κονδύλια ή δεν εξασφαλίζεται η ενσωμάτωση σε ευρύτερα εθνικά πλαίσια ανάπτυξης και ασφάλειας. Η συλλογή δεδομένων εξακολουθεί να αποτελεί μείζονα πρόκληση σε πολλά κράτη, υπονομεύοντας τον εντοπισμό και την ποσοτική παρακολούθηση των προσπαθειών εφαρμογής. Όπου υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα, η εναρμόνιση και η ανάλυση των εθνικών δεδομένων παραμένουν προβληματικές. Παρά τη σχετική πρόοδο όσον αφορά τη σήμανση, υποβάλλονται σταθερά πολλά αιτήματα για συνδρομή σχετικά με τη διαχείριση αποθεμάτων, την καταγραφή σε μητρώα, τους ελέγχους μεταφοράς και τον εντοπισμό. (3) Δεδομένου ότι ο εντοπισμός εντάσσεται στο πλαίσιο των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ), τα χαμηλά ποσοστά επιτυχίας εν προκειμένω υπονομεύουν ειδικότερα την υλοποίηση της Ατζέντας του 2030. (4)
Μετά την έκτη ανά διετία σύνοδο των κρατών το 2016, έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος σε παγκόσμιο επίπεδο όσον αφορά την ενίσχυση της διασύνδεσης μεταξύ του ελέγχου των φορητών όπλων και της ισότητας των φύλων. Τα μοναδικά, βαθιά κοινωνικά χαρακτηριστικά του προβλήματος των φορητών όπλων καθιστούν αναγκαία την πλήρη ενσωμάτωση των έμφυλων προοπτικών σε όλες τις διαστάσεις του ελέγχου των φορητών όπλων. Αξιοσημείωτη πρόοδος όσον αφορά την εφαρμογή των διατάξεων που σχετίζονται με το φύλο είναι εμφανής στις εθνικές εκθέσεις που έχουν υποβάλει τα κράτη μέλη στο UNODA, σύμφωνα με τις οποίες μεταξύ του 2018 και του 2022 σημειώθηκε αλματώδης αύξηση από 40 % σε 63 % των κρατών που λαμβάνουν πλέον υπόψη τη διάσταση του φύλου στον έλεγχο των φορητών όπλων. (5)
Η απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2018/2011 του Συμβουλίου της ΕΕ, της 17ης Δεκεμβρίου 2018, υπέρ πολιτικών, προγραμμάτων και δράσεων με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου για την καταπολέμηση της διακίνησης και κατάχρησης φορητών όπλων, σε συμμόρφωση με το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια (ΓΕΑ) που ανέπτυξε τις δραστηριότητές του στην Αφρική, την Ασία και τον Ειρηνικό καθώς και στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική, έχει παίξει σημαντικό ρόλο στις προσπάθειες αυτές. Ωστόσο, το βάθος και η γεωγραφική εφαρμογή των προσπαθειών αυτών ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό και μόνο το 24 % των κρατών αναφέρουν ότι συλλέγουν αναλυτικά δεδομένα ανά φύλο και ηλικία σχετικά με τα φορητά όπλα. (6) Χωρίς χρήσιμες ακριβείς, λεπτομερείς και τεκμηριωμένες πληροφορίες σχετικά με τους διάφορους κινδύνους που ενέχουν τα φορητά όπλα για τις γυναίκες, τους άνδρες, τα κορίτσια και τα αγόρια και τις ειδικές ανάγκες τους όσον αφορά την ασφάλεια, οι παρεμβάσεις για τον έλεγχο των φορητών όπλων πιθανότατα δεν συνεκτιμούν τη διάσταση του φύλου και παρεμποδίζουν τις ουσιαστικές πολιτικές και προγραμματικές εξελίξεις καθώς και την επίτευξη του ΣΒΑ 5. Η περαιτέρω πρόοδος στο πλαίσιο αυτό θα ωφελήσει επίσης την εφαρμογή του θεματολογίου ΓΕΑ, αφού το νέο πλαίσιο παρακολούθησης ΓΕΑ περιλαμβάνει δείκτη για τον «αριθμό των χωρών που λαμβάνουν υπόψη τη διάσταση του φύλου κατά την εφαρμογή του προγράμματος δράσης (ΠΔ) για τα φορητά όπλα και τον ελαφρό οπλισμό» στο οποίο θα συμβάλει το παρόν έργο.
Το ζήτημα των φορητών όπλων εκδηλώνεται με πολύ διαφορετικούς τρόπους ανά τον κόσμο και οι προκλήσεις που αντιμετωπίζονται σε εθνικό επίπεδο όσον αφορά την κυκλοφορία παράνομων SALW αποτυπώνουν μοναδικούς συνδυασμούς περιστάσεων και συνθηκών. Κατά συνέπεια, η πρόοδος της εφαρμογής μπορεί, σε περιορισμένο μόνο βαθμό, να είναι αποτέλεσμα συντονισμένης σε παγκόσμιο επίπεδο προσπάθειας, και πρέπει περισσότερο να βασίζεται στην εθνική και περιφερειακή ανάληψη ευθύνης και τις αντίστοιχες προτεραιότητες. Για τον λόγο αυτό, κατά την έβδομη ανά διετία σύνοδο των κρατών για το ΠΔ (BMS7), τα κράτη συμφώνησαν «να εξετάσουν το ενδεχόμενο καθορισμού προαιρετικών εθνικών και περιφερειακών στόχων σύμφωνα με τις διατάξεις του προγράμματος δράσης, λαμβάνοντας υπόψη τα διαφορετικά εθνικά και περιφερειακά πλαίσια, με σκοπό την ενίσχυση της εθνικής και περιφερειακής ανάληψης ευθύνης και της μετρήσιμης προόδου της εφαρμογής.» (7) Οι στόχοι αυτοί θα πρέπει να αφορούν δράσεις που καθορίζονται στα εθνικά σχέδια δράσης ή στις στρατηγικές για τα SALW, συμπεριλαμβανομένων των περιφερειακών χαρτών πορείας, και θα πρέπει να είναι μετρήσιμοι και να ευθυγραμμίζονται με το ΠΔ και το ΔΜΕ καθώς και με τους στόχους και τις επιδιώξεις που έχουν συμφωνηθεί στην Ατζέντα του 2030. Επιπλέον, οι εθνικές προσπάθειες για τον έλεγχο των SALW πρέπει να εναρμονίζονται με άλλα εθνικά πλαίσια σχετικά με την ασφάλεια, την ισότητα των φύλων και την ανάπτυξη, όταν υπάρχουν.
Τα κράτη θα απευθύνονται στη Γραμματεία του ΟΗΕ για καθοδήγηση και βοήθεια για την εφαρμογή αυτής της νέας προσέγγισης με γνώμονα τους στόχους, η οποία παρέχει εντέλει μια μοναδική ευκαιρία για πιο προσαρμοσμένα αιτήματα διεθνούς συνδρομής και καλύτερη κατανομή πόρων. (8) Οι πρόσφατες τάσεις όσον αφορά την κατάρτιση περιφερειακών χαρτών πορείας/σχεδίων δράσης και προγραμμάτων αποτελούν εξαιρετικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίον ο καθορισμός στόχων μπορεί να διευκολύνει την πρόοδο της εφαρμογής και παράλληλα να διασφαλίσει την παροχή συντονισμένης συνδρομής για τη στήριξη των προσπαθειών αυτών.
Αξιοποιώντας προηγούμενα έργα και επιτυχίες, προλειαίνοντας το έδαφος για τη μελλοντική πορεία
Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της έχουν παράσχει πολύτιμες χρηματοδοτικές συνεισφορές για τη στήριξη του ΠΔ στο Γραφείο Αφοπλισμού των Ηνωμένων Εθνών (UNODA) και στα περιφερειακά κέντρα του τα τελευταία χρόνια, υποστηρίζοντας την προετοιμασία των διασκέψεων επισκόπησης στο πλαίσιο του ΠΔ (9)· χρηματοδοτώντας επιχειρησιακές πτυχές, όπως η ενισχυμένη διαχείριση αποθεμάτων στην Αφρική (10)· και, πιο πρόσφατα, υποστηρίζοντας πολιτικές, προγράμματα και δράσεις με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου για την καταπολέμηση της διακίνησης και κατάχρησης φορητών όπλων, σε συμμόρφωση με το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια (11).
Μεταξύ των απτών αποτελεσμάτων των εν λόγω έργων ήταν η συμφωνία για ένα μακρόπνοο έγγραφο αποτελεσμάτων κατά την τρίτη διάσκεψη επισκόπησης (12) που επιτεύχθηκε χάρη σε συζητήσεις εμπειρογνωμόνων, περιφερειακές διαβουλεύσεις και ένα πρόγραμμα χορηγιών που εξασφάλισε ευρύτερη και πιο ισότιμη συμμετοχή των εκπροσώπων των κρατών και της κοινωνίας των πολιτών στη διάσκεψη. Στην Αφρική, ενισχύθηκαν οι επιχειρησιακές και τεχνικές ικανότητες που βελτίωσαν συγκεκριμένα την υλική ασφάλεια και διαχείριση αποθεμάτων (PSSM) στη Μπουρκίνα Φάσο, το Τσαντ, το Μάλι, τη Μαυριτανία, τον Νίγηρα και τη Νιγηρία. Το εν εξελίξει έργο για το φύλο και τον έλεγχο των φορητών όπλων δημιούργησε εθνικές ικανότητες σε χώρες ανά τον κόσμο για τη στήριξη του ελέγχου των φορητών όπλων που λαμβάνει υπόψη τη διάσταση του φύλου, παρείχε κατάρτιση σε εκπροσώπους περιφερειακών και υποπεριφερειακών οργανισμών σχετικά με το θέμα αυτό, και ενίσχυσε σημαντικά τις συνέργειες μεταξύ των προσπαθειών ελέγχου των φορητών όπλων και της εφαρμογής του θεματολογίου για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια.
Η παρούσα πρόταση έργου βασίζεται σε αυτά τα προηγούμενα έργα και στα επιτεύγματά τους, ενώ εισάγει μια νέα, τριπλή προσέγγιση για την προώθηση της αποτελεσματικής εφαρμογής του ΠΔ και του ΔΜΕ.
Το νέο έργο θα δώσει τη δυνατότητα στο UNODA και στα περιφερειακά κέντρα του να διασφαλίσουν την ευθυγράμμιση της παγκόσμιας χάραξης πολιτικής και της εθνικής και περιφερειακής εφαρμογής καθώς και τη συνέχιση των διαπεριφερειακών διδαγμάτων.
2. Στόχοι, δραστηριότητες και αποτελέσματα του έργου
Πρωταρχικός στόχος του έργου είναι να ενισχύσει τη διεθνή, περιφερειακή και εθνική ασφάλεια, να συμβάλει στην πραγμάτωση της ανθρώπινης ασφάλειας και να προωθήσει τη βιώσιμη ανάπτυξη μέσω του ελέγχου των SALW.
Ο στόχος θα επιτευχθεί μέσω οριζόντιας προσέγγισης, που θα στηρίζει τις εργασίες για (1) μακρόπνοες παγκόσμιες εξελίξεις της πολιτικής στο πλαίσιο της τέταρτης διάσκεψης επισκόπησης· (2) αποτελεσματική εθνική και περιφερειακή εφαρμογή του ΠΔ και του ΔΜΕ· και με ιδιαίτερη έμφαση σε (3) πολιτικές και προγράμματα ελέγχου των φορητών όπλων που συνεκτιμούν τη διάσταση του φύλου.
Οι τρεις πυλώνες μαζί θα στηρίξουν το ΠΔ και το ΔΜΕ ως καθολικά παγκόσμια πλαίσια για τον έλεγχο των φορητών όπλων και θα εξασφαλίσουν τη συνεχή συνάφεια και αποτελεσματικότητά τους.
Αποτελέσματα και στους τρεις πυλώνες:
|
— |
Αυξάνεται η συνεργασία με περιφερειακούς και υποπεριφερειακούς οργανισμούς, καθιστώντας δυνατή μια πιο εξορθολογισμένη προσέγγιση των προσπαθειών πολιτικής και εφαρμογής σε υποπεριφερειακό, περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο. |
|
— |
Η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών, ιδίως των οργανώσεων γυναικών και των φορέων της νεολαίας, ενισχύεται σε όλα τα επίπεδα. |
3. Περιγραφή των στρατηγικών των πυλώνων του έργου
3.1 Προώθηση παγκόσμιων πολιτικών και δεσμεύσεων στο πλαίσιο της τέταρτης διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για την επισκόπηση της προόδου του προγράμματος δράσης για τα φορητά όπλα (RevCon4) το 2024.
3.1.1 Αποτελέσματα
|
— |
Η συνάφεια και η αποτελεσματικότητα των ΠΔ/ΔΜΕ διασφαλίζονται και αυξάνονται. |
|
— |
Η RevCon4 για το ΠΔ υποστηρίζεται επαρκώς και περιλαμβάνει ευρύ φάσμα ενδιαφερόμενων φορέων. |
|
— |
Οι εθνικές εκθέσεις των κρατών στο πλαίσιο του ΠΔ και του ΔΜΕ ενισχύονται, μεταξύ άλλων ως πλαίσια συλλογής δεδομένων για τον ΣΒΑ 16.4 (13) και τον δείκτη 16.4.2. (14) |
3.1.2 Δραστηριότητες
Διαδικτυακές συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων για την ανάπτυξη συστάσεων προσανατολισμένων στη δράση σχετικά με τον έλεγχο των SALW προς υποστήριξη της RevCon4.
Με μια σειρά διαδικτυακών συζητήσεων στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων συζητούνται και διερευνώνται διάφορα θέματα για να διασφαλιστεί η συνάφεια και η αποτελεσματικότητα του ΠΔ και του ΔΜΕ. Τα θέματα στρογγυλής τραπέζης θα καθοριστούν με βάση τα αποτελέσματα της BMS8 (δηλαδή, θα επιλεγούν από το έγγραφο αποτελεσμάτων της BMS8 και συγκεκριμένα από τους τομείς προτεραιότητας για περαιτέρω δράση και εξέταση, στη RevCon4). Το πρόσωπο που θα οριστεί πρόεδρος της RevCon4 θα προσκληθεί σε όλες τις συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων. Η δραστηριότητα αυτή θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με το UNIDIR. Όλες οι συνεδριάσεις στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων θα διεξαχθούν διαδικτυακά. Τα κυριότερα πορίσματα και οι συστάσεις κάθε συνεδρίασης στρογγυλής τραπέζης θα παρουσιαστούν και θα συζητηθούν σε όλες τις περιφερειακές συνεδριάσεις.
Ουσιαστικές και συμπεριληπτικές προετοιμασίες για τη RevCon4
Οι περιφερειακές συνεδριάσεις θα αποτελέσουν το βήμα για τα συμμετέχοντα κράτη και τους αντίστοιχους περιφερειακούς οργανισμούς για τον προσδιορισμό των προκλήσεων περιφερειακού ενδιαφέροντος που σχετίζονται με τα SALW και για τη συζήτηση των περιφερειακών προτεραιοτήτων για τη RevCon4. Το πρόσωπο που θα οριστεί πρόεδρος της RevCon4 θα προσκληθεί σε όλες τις περιφερειακές συνεδριάσεις.
Άλλες περιφέρειες και περιφερειακοί οργανισμοί θα διοργανώσουν ως συνήθως προπαρασκευαστική συνεδρίαση για τη RevCon4, όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, ο Σύνδεσμος Αραβικών Κρατών, η περιφέρεια του Ειρηνικού και ο ΟΑΣΕ. Το έργο δεν θα χρειαστεί να καλύψει τις εν λόγω περιφέρειες. Κατόπιν αιτήματος, το UNODA μπορεί να συμμετάσχει/εμπλακεί σε οποιαδήποτε από τις εν λόγω περιφερειακές συνεδριάσεις για να παρουσιάσει τα πορίσματα των συζητήσεων στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων. Η δραστηριότητα αυτή θα υλοποιηθεί από το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του στα τέλη του 2023/αρχές του 2024, με την ουσιαστική στήριξη του UNIDIR. Όλες οι δραστηριότητες θα πραγματοποιηθούν διά ζώσης.
Προτείνονται οι εξής πέντε περιφερειακές συνεδριάσεις:
|
Χώρες από τις υποπεριφέρειες |
Περιφερειακοί οργανισμοί |
Περιφερειακό κέντρο |
Τόπος |
|
Δυτική Αφρική και Κεντρική Αφρική |
Αφρικανική Ένωση, ECCAS, ECOWAS, RECSA, UEMOA, G5 του Σαχέλ |
UNREC |
Λομέ, Τόγκο |
|
Ανατολική Αφρική και Μεσημβρινή Αφρική |
Αφρικανική Ένωση, EAC, SADC, IGAD, RECSA, SARCOM |
UNREC |
Λομέ, Τόγκο |
|
Καραϊβική |
CARICOM |
UNLIREC |
Διαδικτυακά |
|
Λατινική Αμερική |
MERCOSUR, OAS, SICA |
UNLIREC |
Διαδικτυακά |
|
Κράτη του ASEAN και της Νότιας Ασίας |
ASEAN, SAARC |
UNRCPD |
Μπανγκόκ, Ταϊλάνδη |
Πρόγραμμα χορηγιών για να μπορέσουν να παραστούν στη RevCon4 συμμετέχοντες από αναπτυσσόμενες ή σοβαρά πληττόμενες χώρες
Λόγω έλλειψης πόρων, πολλές αναπτυσσόμενες χώρες δυσκολεύονται να εκπροσωπηθούν στις διασκέψεις επισκόπησης του ΠΔ από τους αρμόδιους αξιωματούχους τους που ασχολούνται με θέματα SALW στην εκάστοτε χώρα. Ένα πρόγραμμα χορηγιών για μια επιλεγμένη ομάδα χωρών που πλήττονται περισσότερο θα καταστήσει δυνατή τη συμμετοχή τους, εμπλουτίζοντας με τον τρόπο αυτό τις συζητήσεις στη RevCon4. Δίνει επίσης περισσότερες ευκαιρίες δικτύωσης και μπορεί να δημιουργήσει πιθανές συνέργειες με παράλληλες εκδηλώσεις και άλλες δραστηριότητες στο περιθώριο της RevCon4.
Η ΕΥΕΔ θα δώσει έγκριση για τους συμμετέχοντες, μετά από σύσταση του UNODA συμπεριλαμβανομένων των περιφερειακών κέντρων του. Κατ’ αρχήν, επιλεγμένοι αξιωματούχοι από τις εθνικές αρχές θα πρέπει να οριστούν εθνικά σημεία επαφής για το ΠΔ. Στα κριτήρια επιλογής περιλαμβάνονται επίσης ζητήματα φύλου, η έγκαιρη υποβολή εθνικής έκθεσης, η ενεργός συμμετοχή σε περιφερειακές συνεδριάσεις ή/και συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης.
Δράσεις για την ενίσχυση της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών στον έλεγχο των φορητών όπλων
Οι δραστηριότητες θα περιλαμβάνουν έρευνα και δράσεις προώθησης, εκστρατείες στα μέσα ενημέρωσης, προγράμματα χορηγιών και εργαστήρια. Οι δραστηριότητες θα πραγματοποιηθούν από το Διεθνές Δίκτυο Δράσης για τα Όπλα Μικρού Διαμετρήματος (IANSA), σε σύνδεση/συνεργασία με το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του, για τη στήριξη της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών στη RevCon4.
3.1.3 Υλοποιήσεις
— Το 2023 διοργανώθηκαν τέσσερις (4) διαδικτυακές συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων
Οι συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης διατύπωσαν συστάσεις προσανατολισμένες στη δράση τις οποίες τα κράτη θα μπορούσαν ενδεχομένως να συμπεριλάβουν στο έγγραφο αποτελεσμάτων της RevCon4 το 2024. Τα βασικά πορίσματα και οι συστάσεις των συζητήσεων στρογγυλής τραπέζης συγκεντρώθηκαν σε ένα ενιαίο συνοπτικό έγγραφο και δημοσιεύθηκαν πριν από την RevCon4. Το έγγραφο διατέθηκε στα αγγλικά και μεταφράστηκε στα αραβικά, τα γαλλικά και τα ισπανικά.
— Διοργανώθηκαν πέντε (5) διήμερες περιφερειακές συνεδριάσεις για να στηρίξουν τις κυβερνήσεις και τους οργανισμούς από συγκεκριμένες περιφέρειες κατά την προετοιμασία της RevCon4
Οι εθνικές εκθέσεις περιελήφθησαν στην ημερήσια διάταξη των περιφερειακών συνεδριάσεων και παρασχέθηκε βοήθεια στις αντιπροσωπείες που επιθυμούσαν να προετοιμάσουν ή/και να υποβάλουν τις εθνικές εκθέσεις τους κατά τη διάρκεια των συνεδριάσεων. Λόγω των χαμηλών ποσοστών υποβολής εκθέσεων στις περιφέρειες της Ασίας και του Ειρηνικού, πραγματοποιήθηκε ειδική ημερίδα συμβουλευτικής για την υποβολή εθνικών εκθέσεων μετά την περιφερειακή συνεδρίαση, με σκοπό την αύξηση των ποσοστών υποβολής εκθέσεων στις περιφέρειες αυτές για τη RevCon4. Τα πορίσματα και οι συστάσεις των συζητήσεων στρογγυλής τραπέζης εμπειρογνωμόνων (δραστηριότητα 1.3.1) παρουσιάστηκαν και συζητήθηκαν κατά τις συνεδριάσεις.
— Δεκαπέντε (15) επιχορηγούμενοι συμμετέχοντες παρέστησαν στη RevCon4
Επιχορηγήθηκε το ταξίδι και η διαμονή έως και 15 συμμετεχόντων στη RevCon4 (όχι στην προπαρασκευαστική επιτροπή νωρίτερα το 2024). Επιπλέον, επιχορηγήθηκε το ταξίδι και για έναν συμμετέχοντα από κάθε περιφερειακό κέντρο (UNREC, UNLIREC, UNRCPD) για να παραστεί στη RevCon4 στη Νέα Υόρκη.
3.1.4 Η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών ενισχύθηκε με τους εξής τρόπους:
|
i. |
Εκπονήθηκε και διανεμήθηκε έκθεση σχετικά με τα αποτελέσματα της BMS8 για τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, η οποία τροφοδότησε τις προετοιμασίες για τη RevCon4. |
|
ii. |
Σχεδιάστηκε και προωθήθηκε εκστρατεία για τις εκδηλώσεις της Παγκόσμιας Εβδομάδας Δράσης κατά της ένοπλης βίας με θεματικό επίκεντρο τη RevCon4. |
|
iii. |
Πριν από τη διάσκεψη εκπονήθηκε και διανεμήθηκε οδηγός της κοινωνίας των πολιτών σχετικά με τη RevCon4, στον οποίον περιγράφεται πώς η κοινωνία των πολιτών θα μπορούσε να συμβάλει στις προετοιμασίες καθώς και στη RevCon4. |
|
iv. |
Έως και δέκα (10) εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών παρέστησαν στη RevCon4 και συμμετείχαν ενεργά σε εκδηλώσεις που διοργανώθηκαν στο περιθώριο της RevCon4 μέσω προγράμματος χορηγίας. |
|
v. |
Πραγματοποιήθηκε προπαρασκευαστικό εργαστήριο για τη RevCon4 για τις συμμετέχουσες οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. Ήταν μια διήμερη, διά ζώσης δραστηριότητα στην οποία συμμετείχαν μέλη του IANSA το σαββατοκύριακο πριν από τη διάσκεψη στη Νέα Υόρκη. |
|
vi. |
Εκπονήθηκαν και διανεμήθηκαν τρία (3) ενημερωτικά έγγραφα προώθησης για τα μέλη του IANSA σχετικά με θεματικά αντικείμενα για ζητήματα που δεν έχουν αντιμετωπιστεί επαρκώς από τα ΠΔ/ΔΜΕ. Τα έγγραφα διατέθηκαν στο διαδίκτυο στα αγγλικά με μετάφραση στα γαλλικά και στα ισπανικά. Έντυπα αντίγραφα διατέθηκαν στη RevCon4. |
3.2 Διασφάλιση της πλήρους και αποτελεσματικής εφαρμογής των ΠΔ/ΔΜΕ με βάση τις εθνικές και περιφερειακές προτεραιότητες, στόχους, στρατηγικές και σχέδια δράσης
3.2.1 Αποτελέσματα
|
— |
Ενισχύεται η πλήρης και αποτελεσματική εφαρμογή των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει τα κράτη στο πλαίσιο του ΠΔ και του ΔΜΕ. |
|
— |
Εφαρμόζεται πιλοτικά ο καθορισμός εθνικών και περιφερειακών στόχων, που συμφωνήθηκε από τα κράτη κατά τη BMS7. |
3.2.2 Δραστηριότητες
Αναβάθμιση του εργαλείου αξιολόγησης MOSAIC (σε ηλεκτρονική και σε έντυπη μορφή) ώστε να μπορούν τα κράτη να διενεργούν αυτοαξιολογήσεις όσον αφορά την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ
Το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC θα δώσει τη δυνατότητα στα κράτη να (αυτο)αξιολογήσουν τον βαθμό εφαρμογής των ΠΔ/ΔΜΕ και άλλων πλαισίων ελέγχου των φορητών όπλων σε εθνικό επίπεδο. Θα βοηθήσει τα κράτη να εντοπίσουν κενά στα εθνικά τους συστήματα ελέγχου των φορητών όπλων και να καθορίσουν τομείς προτεραιότητας που πρέπει να εξεταστούν για την ενίσχυση των εθνικών ικανοτήτων και τη διασφάλιση της πλήρους και αποτελεσματικής εφαρμογής των ΠΔ/ΔΜΕ.
Τα πορίσματα των αξιολογήσεων μπορούν να στηρίξουν την ανάπτυξη εθνικών και περιφερειακών σχεδίων δράσης, στρατηγικών, χαρτών πορείας ή/και στόχων και να διασφαλίσουν ότι αυτά βασίζονται στις διατάξεις που έχουν συμφωνηθεί στις κυριότερες παγκόσμιες συμφωνίες σχετικά με τα SALW. Το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για την υποστήριξη της συλλογής και της συγκέντρωσης πληροφοριών που πρέπει να περιλαμβάνονται στις εθνικές εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ και για τη διευκόλυνση της ανάπτυξης προτάσεων έργων για σκοπούς συγκέντρωσης κεφαλαίων.
Το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC θα διευκολύνει τις εθνικές εκτιμήσεις των οικείων συστημάτων ελέγχου φορητών όπλων σε σχέση με τους τομείς που καλύπτονται από τις ενότητες MOSAIC που περιλαμβάνονται στις σειρές 2, 3, 4, 5 και 6, καλύπτοντας, ως εκ τούτου, τον πλήρη κύκλο ζωής των φορητών όπλων, μεταξύ άλλων σε οριζόντια θέματα όπως το φύλο και η νεολαία. (15) Εκτός από τη χρήση του από τις εθνικές αρχές, προβλέπεται ότι ένα τέτοιο εργαλείο μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί από ευρύτερο φάσμα ενδιαφερόμενων φορέων, συμπεριλαμβανομένων περιφερειακών οργανισμών και της κοινωνίας των πολιτών. Θα ωφελήσει άμεσα το έργο των περιφερειακών κέντρων του UNODA και μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά τη διάρκεια διερευνητικών αποστολών στο πλαίσιο της Οντότητας για τη διάσωση ανθρώπινων ζωών (SALIENT) (16). Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι εν λόγω οντότητες μπορούν να στηρίξουν τις εθνικές προσπάθειες για τη χρήση του εργαλείου αξιολόγησης MOSAIC, θα καταρτιστούν και θα διατεθούν οδηγίες χρήσης.
Οι δραστηριότητες αυτές θα υλοποιηθούν σε συνεργασία με το UNIDIR.
Στήριξη των κρατών για ενίσχυση των προσπαθειών τους όσον αφορά την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ
Στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική υλοποιείται από το UNLIREC
|
— |
Ενοποίηση χάρτη πορείας SALW για τα κράτη της Κεντρικής Αμερικής (2022-2024), με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων κρατών μελών του Sistema de la Integración Centroamericana (SICA) (Κόστα Ρίκα, Ελ Σαλβαδόρ, Γουατεμάλα, Ονδούρα, Νικαράγουα και Παναμάς) για την ενίσχυση της εφαρμογής των διεθνών, περιφερειακών και υποπεριφερειακών μέσων σχετικά με τα SALW και τη μείωση της παράνομης διάδοσης όπλων και πυρομαχικών στην υποπεριφέρεια. (17) Οι δραστηριότητες θα συνίστανται σε υποπεριφερειακά σεμινάρια, εργαστήρια, συνόδους εργασίας (συντακτικές και θεματικές συνεδριάσεις). Τα κράτη της Κεντρικής Αμερικής θα μπορέσουν να αξιοποιήσουν την πολιτική δυναμική ενόψει της RevCon4 για την προώθηση μιας νέας υποπεριφερειακής πρωτοβουλίας με σαφείς στόχους και δείκτες. Η διαδικασία ενοποίησης της πρωτοβουλίας για τον χάρτη πορείας θα αναληφθεί σε συνεργασία με το Τμήμα Δημόσιας Ασφάλειας του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών (ΟΑΚ) και θα συμπληρώσει τις δραστηριότητες που περιγράφονται στην ΑΠΟΦΑΣΗ (ΚΕΠΠΑ) 2022/847 του ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της ΕΕ, της 30ής Μαΐου 2022. Το UNLIREC θα είναι σε θέση να κατευθύνει τη διαδικασία από κοινού με τον ΟΑΚ και να αξιοποιήσει την εμπειρογνωμοσύνη του από τον χάρτη πορείας της Καραϊβικής για τα πυροβόλα όπλα. Όλες οι δραστηριότητες θα συντονίζονται με τον υποπεριφερειακό οργανισμό SICA. |
|
— |
Μαθήματα για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου όπλων και πυρομαχικών (CTAM) και για την απαγόρευση των φορητών όπλων, των πυρομαχικών και των τμημάτων και συστατικών τους (ISAAPC) θα πραγματοποιηθούν σε κράτη της Νότιας και Κεντρικής Αμερικής. |
Στην Ασία και τον Ειρηνικό υλοποιούνται από το UNRCPD
|
— |
Στήριξη όσον αφορά τον ορισμό και την κατάρτιση εθνικών σημείων επαφής για το ΠΔ. Μέχρι σήμερα, μόνο 17 χώρες έχουν ορίσει και αναφέρει εθνικό σημείο επαφής για την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ στην περιφέρεια Ασίας και Ειρηνικού. Στο πλαίσιο αυτής της δραστηριότητας, το UNRCPD θα στηρίξει την καθιέρωση εθνικών σημείων επαφής, όπου δεν υπάρχουν, και θα ενισχύσει τις ικανότητες των υφιστάμενων σημείων επαφής και των εθνικών συντονιστικών μηχανισμών μέσω ειδικού περιφερειακού εργαστηρίου. Η δραστηριότητα θα πραγματοποιηθεί το 2023 ώστε να εξασφαλιστεί ο ορισμός εθνικών σημείων επαφής εγκαίρως για τη RevCon4. Η δραστηριότητα θα πραγματοποιηθεί διαδικτυακά. |
|
— |
Αξιολογήσεις MOSAIC σε επιλεγμένα κράτη για τον εντοπισμό κενών και ευκαιριών για ενισχυμένη εφαρμογή και τον καθορισμό εθνικών και περιφερειακών προτεραιοτήτων, στόχων και σχεδίων δράσης. Η δραστηριότητα αυτή θα πραγματοποιηθεί διά ζώσης. |
|
— |
Συνδρομή σε κράτη της περιφέρειας Ασίας-Ειρηνικού για την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ. Μπορεί να παρασχεθεί συνδρομή για διάφορες πτυχές του ελέγχου των SALW, μεταξύ των οποίων οι νομοθετικές και κανονιστικές πτυχές, ο σχεδιασμός και η διαχείριση του ελέγχου των φορητών όπλων ή/και η επιχειρησιακή υποστήριξη. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνονται υποπεριφερειακές προσεγγίσεις (π.χ. για την ασφάλεια των συνόρων). Όλες οι δραστηριότητες θα λαμβάνουν υπόψη τη διάσταση του φύλου και θα είναι συμπεριληπτικές. Μπορεί να περιλαμβάνουν επιχειρησιακή υποστήριξη, κατάρτιση, εργαστήρια, συναντήσεις, συλλογή δεδομένων ή ερευνητικές δραστηριότητες. Κύριοι δικαιούχοι θα είναι εθνικές αρχές ή/και υπηρεσίες ασφαλείας και δυνάμεις άμυνας. Το UNRCPD θα απαντά στα αιτήματα χωρών για την παροχή συνδρομής κατά τη διάρκεια της υλοποίησης του έργου. Θα δοθεί προτεραιότητα στα αιτήματα παροχής συνδρομής που απορρέουν από άλλες δραστηριότητες που διεξάγονται δυνάμει του παρόντος έργου, ιδίως την αξιολόγηση MOSAIC, ή που έχουν κοινοποιηθεί μέσω εθνικών εκθέσεων. Η συνδρομή μπορεί να παρέχεται διά ζώσης ή/και διαδικτυακά. |
Στην Αφρική υλοποιείται από το UNREC
|
— |
Αξιολογήσεις MOSAIC σε επιλεγμένα κράτη για τον εντοπισμό κενών και ευκαιριών για ενισχυμένη εφαρμογή και τον καθορισμό εθνικών και περιφερειακών προτεραιοτήτων, στόχων και σχεδίων δράσης. Η δραστηριότητα αυτή θα πραγματοποιηθεί διά ζώσης. |
|
— |
Συνδρομή σε κράτη της Αφρικής για την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ. Μπορεί να παρασχεθεί συνδρομή για διάφορες πτυχές του ελέγχου των SALW, μεταξύ των οποίων οι νομοθετικές και κανονιστικές πτυχές, ο σχεδιασμός και η διαχείριση του ελέγχου των φορητών όπλων ή/και η επιχειρησιακή υποστήριξη. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνονται υποπεριφερειακές προσεγγίσεις (π.χ. για την ασφάλεια των συνόρων). Όλες οι δραστηριότητες θα λαμβάνουν υπόψη τη διάσταση του φύλου και θα είναι συμπεριληπτικές. Μπορεί να περιλαμβάνουν επιχειρησιακή υποστήριξη, κατάρτιση, εργαστήρια, συναντήσεις, συλλογή δεδομένων ή ερευνητικές δραστηριότητες. Κύριοι δικαιούχοι θα είναι εθνικές αρχές ή/και υπηρεσίες ασφαλείας και δυνάμεις άμυνας. Το UNREC θα απαντά στα αιτήματα χωρών για την παροχή συνδρομής κατά τη διάρκεια της υλοποίησης του έργου. Θα δοθεί προτεραιότητα στα αιτήματα παροχής συνδρομής που απορρέουν από άλλες δραστηριότητες που διεξάγονται δυνάμει του παρόντος έργου, ιδίως την αξιολόγηση MOSAIC, ή που έχουν κοινοποιηθεί μέσω εθνικών εκθέσεων. Η συνδρομή μπορεί να παρέχεται διά ζώσης ή/και διαδικτυακά. |
Δράσεις για την ενίσχυση της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών στον έλεγχο των φορητών όπλων, μεταξύ άλλων:
|
— |
Ετήσιες εκστρατείες - Το IANSA και οι οργανώσεις που είναι μέλη του θα διεξάγουν ετήσιες εκστρατείες δραστηριοτήτων για εκδηλώσεις όπως η Παγκόσμια Εβδομάδα Δράσης κατά της ένοπλης βίας, η Παγκόσμια Ημέρα Νεολαίας, ο Μήνας Αμνηστίας για την Αφρική, η Διεθνής Ημέρα Ειρήνης, η Ημέρα του Παιδιού της Αφρικής, η Διεθνής Ημέρα Καταστροφής Όπλων, η ημέρα «Wear Orange», η Διεθνής Ημέρα της Γυναίκας και οι 16 Ημέρες ακτιβισμού κατά της έμφυλης βίας. |
|
— |
Ανάπτυξη ικανοτήτων της κοινωνίας των πολιτών για τον έλεγχο των SALW - ανάπτυξη υλικού με γνώμονα την πολιτική και διοργάνωση ευκαιριών μάθησης για τα μέλη του IANSA, συμπεριλαμβανομένων διαδικτυακών σεμιναρίων και παρουσιάσεων, για την αξιολόγηση και τη βελτίωση των γνώσεων σχετικά με τα ΠΔ/ΔΜΕ και άλλα διεθνή/περιφερειακά/υποπεριφερειακά μέσα σχετικά με τον έλεγχο των SALW στην κοινωνία των πολιτών, ώστε να μπορούν να υποστηρίξουν και να προωθήσουν τον έλεγχο των φορητών όπλων. |
|
— |
Συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών, δράσεις προώθησης και πρόγραμμα ευαισθητοποίησης σχετικά με τον καθορισμό εθνικών και περιφερειακών στόχων, εθνικά και περιφερειακά σχέδια δράσης ή/και χάρτες πορείας - σε διαβούλευση και συνεργασία με το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του, το IANSA θα στηρίξει τα μέλη του δικτύου του για να συζητήσουν με αξιωματούχους και να προωθήσουν την ανάπτυξη από τα κράτη εθνικών και περιφερειακών στόχων και προτεραιοτήτων για την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ. |
|
— |
Πρόγραμμα επιχορηγήσεων για τη βιώσιμη συμμετοχή επιλεγμένων μελών του IANSA - το IANSA θα θεσπίσει πρόγραμμα επιχορηγήσεων για τα μέλη του IANSA, ώστε να μπορούν οι οργανώσεις βάσης να πραγματοποιούν προγραμματικό έργο. Το IANSA θα θεσπίσει διαδικασία για τη διευκόλυνση του προγράμματος επιχορηγήσεων βάσει σαφώς καθορισμένων κριτηρίων επιλογής, τα οποία θα εγκριθούν από το UNODA. |
|
— |
Υποστήριξη για την υποβολή εθνικών εκθέσεων - το IANSA και τα μέλη του, σε διαβούλευση με το UNODA, υποστηρίζουν σταθερά την τακτική και ολοκληρωμένη υποβολή εκθέσεων για τα ΠΔ/ΔΜΕ μέσω εποικοδομητικού διαλόγου με εθνικές αρχές και μέλη κοινοβουλίων. Οι δραστηριότητες θα πραγματοποιηθούν από το Διεθνές Δίκτυο Δράσης για τα Όπλα Μικρού Διαμετρήματος (IANSA), σε σύνδεση/συνεργασία με το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του, και θα στηρίξουν τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών στην πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ. |
3.2.3 Υλοποιήσεις
Το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC αναβαθμίστηκε ως εξής:
|
— |
Ανάπτυξη εργαλείου αξιολόγησης MOSAIC, το οποίο ενίσχυσε τους εθνικούς ελέγχους φορητών όπλων, στήριξε την εφαρμογή του ΠΔ και τροφοδότησε τον καθορισμό στόχων, καθώς και τα σχέδια δράσης και τις εξελίξεις του χάρτη πορείας, και διευκόλυνε τα αιτήματα παροχής διεθνούς συνδρομής. Το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC βασίστηκε στην προηγούμενη έκδοση βήτα του εργαλείου αξιολόγησης ISACS, του οποίου το πεδίο εφαρμογής περιοριζόταν στη σειρά 5 των διεθνών προτύπων για τον έλεγχο των φορητών όπλων (ISACS). |
|
— |
Το εργαλείο διατίθεται σε έντυπη μορφή στα αραβικά, στα αγγλικά, στα γαλλικά, στα πορτογαλικά και στα ισπανικά. Διατίθεται επίσης σε ηλεκτρονική μορφή στην αγγλική γλώσσα. |
|
— |
Κατάρτιση και δημοσίευση οδηγιών χρήσης για το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC στα αγγλικά, με μεταφράσεις στα αραβικά, τα γαλλικά, τα πορτογαλικά και τα ισπανικά. |
|
— |
Στο περιθώριο των περιφερειακών συνεδριάσεων προετοιμασίας για τη RevCon4 πραγματοποιήθηκαν συνδυασμένες ασκήσεις επικύρωσης/ συνεδρίες κατάρτισης για το εργαλείο αξιολόγησης MOSAIC με περιφερειακούς και υποπεριφερειακούς οργανισμούς και μηχανισμούς. |
Στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική
|
— |
Έως οκτώ (8) σεμινάρια/εργαστήρια /σύνοδοι εργασίας/συνεδριάσεις πραγματοποιήθηκαν διά ζώσης και διαδικτυακά για την υποστήριξη της ενοποίησης του χάρτη πορείας SALW για τα κράτη της Κεντρικής Αμερικής (2022-2024). Κατά το πρώτο έτος δραστηριοτήτων, ενοποιήθηκε το ΣΧΕΔΙΟ εγγράφου του χάρτη πορείας, ενώ κατά το δεύτερο έτος δόθηκε έμφαση στη δρομολόγηση της ανάπτυξης εθνικών στρατηγικών (εθνικά σχέδια δράσης (ΕΣΔ) ή παρόμοιες πρωτοβουλίες) και στην υλοποίηση των δραστηριοτήτων που περιλαμβάνονται στην υποπεριφερειακή πρωτοβουλία/ οδικό χάρτη. |
|
— |
Το UNLIREC πραγματοποίησε δύο (2) μαθήματα ISAAPC και τέσσερα (4) μαθήματα CTAM σε επιλεγμένα κράτη της Κεντρικής και της Νότιας Αμερικής. |
Στην Ασία και τον Ειρηνικό
|
— |
Πραγματοποιήθηκε ειδικό περιφερειακό εργαστήριο. Το περιφερειακό εργαστήριο επικεντρώθηκε στον ρόλο και τα καθήκοντα του εθνικού σημείου επαφής, ιδίως τον συντονισμό με τις εθνικές οντότητες, την υποβολή εθνικών εκθέσεων και την παροχή καθοδήγησης σχετικά με την πολιτική και τον προγραμματισμό που αφορούν τον έλεγχο των SALW. Βασίστηκε στην ενότητα 03.40 MOSAIC σχετικά με τους εθνικούς συντονιστικούς μηχανισμούς για τον έλεγχο των SALW. |
|
— |
Οι αξιολογήσεις MOSAIC διενεργήθηκαν διά ζώσης σε έως και δύο (2) επιλεγμένα κράτη. |
|
— |
Έως και τέσσερα (4) κράτη της περιφέρειας Ασίας και Ειρηνικού έλαβαν συνδρομή για την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ. |
Στην Αφρική
|
— |
Οι αξιολογήσεις MOSAIC διενεργήθηκαν διά ζώσης σε έως και δύο (2) επιλεγμένα κράτη. |
|
— |
Έως και τέσσερα (4) κράτη στην Αφρική έλαβαν συνδρομή για την εφαρμογή των ΠΔ/ΔΜΕ. |
3.2.4 Η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών ενισχύθηκε με τους εξής τρόπους:
|
i. |
Αναπτύχθηκαν δραστηριότητες και υλικό για εκστρατείες και δόθηκαν μικρές υποτροφίες σε τοπικές και εθνικές οργανώσεις-μέλη του IANSA για δραστηριότητες που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια των εκστρατειών. |
|
ii. |
Αναπτύχθηκε υλικό προσανατολισμένο στις πολιτικές και διοργανώθηκαν ευκαιρίες μάθησης για τα μέλη του IANSA. |
|
iii. |
Θεσπίστηκε πρόγραμμα συμμετοχής και προώθησης της κοινωνίας των πολιτών σχετικά με τον καθορισμό εθνικών και περιφερειακών στόχων, τα σχέδια δράσης ή/και τους χάρτες πορείας. |
|
iv. |
Θεσπίστηκε πρόγραμμα επιχορηγήσεων για τη βιώσιμη συμμετοχή επιλεγμένων μελών του IANSA. |
|
v. |
Πραγματοποιήθηκαν δράσεις προώθησης με εθνικές αρχές και μέλη κοινοβουλίων για τη βελτιωμένη υποβολή εθνικών εκθέσεων. |
3.3 Κάλυψη της συνεχιζόμενης απαίτησης για ενίσχυση και εμβάθυνση των πολιτικών και των προγραμμάτων ελέγχου των φορητών όπλων με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου, σύμφωνα με το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια
3.3.1 Αποτελέσματα
|
— |
Η βιώσιμη στρατηγική και επιχειρησιακή ικανότητα για την ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου στον έλεγχο των φορητών όπλων μεταξύ ενός ευρέος φάσματος βασικών ενδιαφερόμενων φορέων αυξάνεται περαιτέρω και εμβαθύνεται. |
|
— |
Ενισχύονται περαιτέρω οι συνέργειες και οι αξιοποιήσιμες διασυνδέσεις με συμπληρωματικά πλαίσια και θεματολόγια πολιτικής, ιδίως με την Ατζέντα του 2030, το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια, «το κοινό μας θεματολόγιο» και τα ψηφίσματα της Γενικής Συνέλευσης για τις γυναίκες και τον αφοπλισμό. |
3.3.2 Δραστηριότητες
Όλες οι δραστηριότητες θα βασιστούν στα αποτελέσματα του προηγούμενου έργου που χρηματοδοτήθηκε από την ΕΕ, δηλαδή της απόφασης (ΚΕΠΠΑ) 2018/2011 του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 2018 υπέρ πολιτικών, προγραμμάτων και δράσεων με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου για την καταπολέμηση της διακίνησης και κατάχρησης φορητών όπλων, σε συμμόρφωση με το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια.
Ενίσχυση της συνιστώσας ελέγχου των φορητών όπλων στο θεματολόγιο ΓΕΑ
Περιλαμβάνεται εν προκειμένω η συνεχής συμμετοχή του UNODA στο δίκτυο σημείων επαφής για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια, με σκοπό την προώθηση του ελέγχου των φορητών όπλων στα εθνικά σχέδια δράσης, τις στρατηγικές και τις προσπάθειες εφαρμογής στον τομέα ΓΕΑ. Η συμμετοχή θα είναι διαρκής καθ’ όλη τη διάρκεια της υλοποίησης του έργου και θα πραγματοποιείται διά ζώσης ή/και διαδικτυακά.
Στήριξη των κρατών για την ενίσχυση πολιτικών και προγραμμάτων ελέγχου των φορητών όπλων που συνεκτιμούν τη διάσταση του φύλου
Στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική υλοποιείται από το UNLIREC
|
— |
Κατάρτιση με αντικείμενο την ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου στον έλεγχο των φορητών όπλων σε κράτη της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής - τα μαθήματα απευθύνονται στις εθνικές αρχές που είναι αρμόδιες για τον έλεγχο και τη ρύθμιση των φορητών όπλων, την ασφάλεια των πολιτών και την πρόληψη και τη μείωση της βίας κατά των γυναικών/της έμφυλης βίας. |
|
— |
Σειρά διαδικτυακών σεμιναρίων για τους ελέγχους των SALW και τη διάσταση του φύλου ενόψει της RevCon4 - τα θέματα θα ποικίλλουν και θα καθοριστούν σε συντονισμό με τα κράτη της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής και σύμφωνα με τις προετοιμασίες και τα αποτελέσματα της RevCon4. |
Στην Ασία και τον Ειρηνικό υλοποιούνται από το UNRCPD
|
— |
Εναρμόνιση της εφαρμογής συγκλινόντων θεματολογίων για τον έλεγχο των φορητών όπλων και την ισότητα των φύλων - θα περιλαμβάνεται στο πλαίσιο αυτό η δραστηριοποίηση χωρών της Ασίας και του Ειρηνικού που διαθέτουν μη ισχύοντα, υφιστάμενα ή σχεδιαζόμενα εθνικά σχέδια δράσης για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια, ώστε να ενισχυθεί η εφαρμογή συγκλινόντων θεματολογίων με πρωτοβουλίες για τον έλεγχο των φορητών όπλων. Η πρωτοβουλία θα διερευνήσει επίσης συνέργειες με άλλα πλαίσια για την ισότητα των φύλων, ιδίως με την πρωτοβουλία Spotlight. |
|
— |
Περιφερειακό σεμινάριο για την οικουμενικότητα της Συνθήκης για το εμπόριο όπλων (ΣΕΟ) στην περιφέρεια Ασίας-Ειρηνικού και τη σύγκλιση με το θεματολόγιο ΓΕΑ - το 2013, τα κράτη θέσπισαν τη ΣΕΟ, μια πολυμερή συνθήκη που ρυθμίζει συγκεκριμένα το διεθνές εμπόριο συμβατικών όπλων. Η ΣΕΟ είναι επίσης η πρώτη νομικά δεσμευτική συνθήκη περί όπλων που αναγνωρίζει τη σχέση μεταξύ του εμπορίου όπλων και της έμφυλης βίας. Η εφαρμογή της ΣΕΟ δίνει επίσης στα κράτη τη δυνατότητα να εκπληρώσουν τις δεσμεύσεις τους σχετικά με τις εξαγωγές όπλων που καθορίστηκαν στο ΠΔ το 2001. Η προσχώρηση στη ΣΕΟ παραμένει σε χαμηλά επίπεδα στην Ασία και τον Ειρηνικό, ωστόσο, η πρόσφατη προσχώρηση της Κίνας και των Φιλιππίνων δημιούργησε ευνοϊκή πολιτική δυναμική στην περιφέρεια για την προώθηση της οικουμενικότητας της Συνθήκης. Το εργαστήριο βασίστηκε στη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και μελών κοινοβουλίων στο πλαίσιο του προηγούμενου έργου, στο οποίο η ΣΕΟ είχε προσδιοριστεί ως βασικός τομέας προτεραιότητας. Το εργαστήριο θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με βασικούς εταίρους, συμπεριλαμβανομένων οργανισμών του ΟΗΕ, περιφερειακών και διεθνών οργανισμών και της κοινωνίας των πολιτών. Θα διοργανωθεί διαδικτυακά. |
Στην Αφρική υλοποιείται από το UNREC
|
— |
Περιφερειακά εργαστήρια για την ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου στον έλεγχο των φορητών όπλων με σκοπό την ανταλλαγή απόψεων σχετικά με τις προκλήσεις και τις προτεραιότητες που σχετίζονται με το φύλο - θα πραγματοποιηθούν περιφερειακά εργαστήρια για τη Δυτική Αφρική, την Κεντρική Αφρική, την Ανατολική Αφρική και τη Μεσημβρινή Αφρική. Τα εργαστήρια θα υλοποιηθούν σε συνεργασία με περιφερειακούς οργανισμούς και βασικούς εταίρους και θα διοργανωθούν διά ζώσης. |
|
— |
Ενσωμάτωση του ελέγχου των φορητών όπλων στις ευρύτερες προσπάθειες για ισότητα των φύλων, ανάπτυξη και ασφάλεια μέσω μιας σειράς διαδικτυακών σεμιναρίων με εμπειρογνώμονες που ασχολούνται με την έμφυλη βία, τη σεξουαλική βία στο πλαίσιο συγκρούσεων, τη συμμετοχή των νέων, τα ανθρωπιστικά ζητήματα και την παροχή βοήθειας σε εκτοπισθέντες στο εσωτερικό χωρών και σε πρόσφυγες με σκοπό την ευαισθητοποίηση σχετικά με τους υποκείμενους παράγοντες και τις επιπτώσεις της διάδοσης, της παράνομης διακίνησης και της κατάχρησης φορητών όπλων και την ανάγκη σύνδεσης ή/και ενσωμάτωσης του ελέγχου των όπλων σε άλλα θεματολόγια. Στόχος των διαδικτυακών σεμιναρίων είναι η ανάπτυξη μιας πολυδιάστατης προσέγγισης για την πρόληψη και τη μείωση της ένοπλης βίας και η δημιουργία συγκεκριμένων διασυνδέσεων μεταξύ των εθνικών αρχών ελέγχου των φορητών όπλων και άλλων ενδιαφερόμενων φορέων για τον σκοπό αυτό. Η σειρά διαδικτυακών σεμιναρίων θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με βασικούς εταίρους και θα διοργανωθεί διαδικτυακά. |
Δράσεις για την ενίσχυση της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών στον έλεγχο των φορητών όπλων, μεταξύ άλλων:
|
— |
Ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου και έκθεση για τα SALW σχετικά με τα επιτεύγματα και τα διδάγματα που αντλήθηκαν στο πλαίσιο του χρηματοδοτούμενου από την ΕΕ έργου βάσει της (ΚΕΠΠΑ) 2018/2011, συμπεριλαμβανομένων επισκόπησης και αξιολόγησης των δραστηριοτήτων που υλοποιήθηκαν από το IANSA και τα μέλη του και συστάσεων για περαιτέρω συμμετοχή. Η έκθεση θα τροφοδοτήσει άλλες δραστηριότητες που σχετίζονται με το φύλο στο πλαίσιο του παρόντος έργου. |
|
— |
Διαδικτυακά εργαστήρια, καταρτίσεις και εκδηλώσεις σχετικά με την ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου στον έλεγχο των φορητών όπλων για την κοινωνία των πολιτών· σε συνεργασία με το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του, το IANSA θα διοργανώσει διαδικτυακά εργαστήρια, καταρτίσεις και εκδηλώσεις με αντικείμενο το φύλο και τον έλεγχο των φορητών όπλων καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου υλοποίησης του έργου, που θα απευθύνονται σε ευρύ, παγκόσμιο κοινό. |
|
— |
Προτάσεις της κοινωνίας των πολιτών για την ενίσχυση των συνεργειών με το θεματολόγιο ΓΕΑ. Δημιουργία εργαλειοθήκης που θα συγκεντρώνει τις προτάσεις μελών του IANSA για την ενίσχυση των συνεργειών μεταξύ του ελέγχου των φορητών όπλων και των θεματολογίων ΓΕΑ, εστιάζοντας σε τεχνικές προώθησης, διαπεριφερειακές ανταλλαγές μηνυμάτων και εφαρμοστέες πολιτικές σε όλες τις περιφέρειες. Η εργαλειοθήκη θα διαδοθεί ευρέως, μεταξύ άλλων κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων που διοργανώνονται από το IANSA ή/και το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του. Οι ανωτέρω δραστηριότητες θα πραγματοποιούνται από το IANSA, σε σύνδεση/συνεργασία με το UNODA και τα περιφερειακά κέντρα του, για τη στήριξη της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών σε πολιτικές και προγράμματα ελέγχου των φορητών όπλων με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου, σύμφωνα με το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια. |
3.3.3 Υλοποιήσεις
Ο έλεγχος των όπλων και ο αφοπλισμός, συμπεριλαμβανομένων των φορητών όπλων, προωθήθηκαν στις εργασίες και τα δίκτυα των Ηνωμένων Εθνών στον τομέα ΓΕΑ, μεταξύ άλλων όσον αφορά τη σεξουαλική βία στο πλαίσιο συγκρούσεων. (18)
Ενίσχυση της ικανότητας των κρατών να συνεκτιμούν τη διάσταση του φύλου σε πολιτικές και προγράμματα για τα φορητά όπλα με τους εξής τρόπους:
|
|
Στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική
|
|
|
Στην Ασία και τον Ειρηνικό
|
|
|
Στην Αφρική
|
3.3.4 Η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών στον έλεγχο των φορητών όπλων ενισχύεται με τους εξής τρόπους:
|
i. |
Εκπόνηση και διάδοση έκθεσης σχετικά με τα επιτεύγματα και τα διδάγματα που αντλήθηκαν στο πλαίσιο του χρηματοδοτούμενου από την ΕΕ έργου βάσει της (ΚΕΠΠΑ) 2018/2011. |
|
ii. |
Πραγματοποιήθηκαν διαδικτυακά εργαστήρια, καταρτίσεις και εκδηλώσεις με αντικείμενο την ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου στον έλεγχο των φορητών όπλων για την κοινωνία των πολιτών. |
|
iii. |
Δημιουργήθηκε και διαδόθηκε εργαλειοθήκη που συγκεντρώνει τις προτάσεις μελών του IANSA για την ενίσχυση των συνεργειών μεταξύ του ελέγχου των φορητών όπλων και των θεματολογίων ΓΕΑ. |
4. Ευαισθητοποίηση, προώθηση, προβολή και συμπράξεις
Το UNODA και οι εταίροι υλοποίησης θα διατηρήσουν μόνιμο αντίκτυπο μέσω αποτελεσματικής ευαισθητοποίησης, προώθησης, προβολής και συμπράξεων.
Το UNODA θα υποστηρίξει τη διάδοση των πληροφοριών και των αποτελεσμάτων των προτεινόμενων δραστηριοτήτων στο ευρύτερο δυνατό κοινό. Επιπλέον, θα επιδιωχθεί η προβολή στο πλαίσιο όλων των σχετικών δράσεων με χρήση των μέσων ενημέρωσης, παράλληλων εκδηλώσεων και διαδικτυακών εργαλείων. Το UNODA και το IANSA θα αναπτύξουν και θα συμμετάσχουν σε εκστρατείες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Το UNODA και το IANSA θα χρησιμοποιήσουν το ευρύτερο δυνατό φάσμα εργαλείων επικοινωνίας, στα οποία θα περιλαμβάνονται ιστοσελίδα, γραπτά δελτία Τύπου, επιλεγμένα εργαλεία των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, παράλληλες εκδηλώσεις και άτυπες ενημερώσεις. Η υλοποίηση όλων των δράσεων θα ιχνηλατείται με εργαλεία παρακολούθησης και αξιολόγησης, μεταξύ άλλων έρευνες γνώμης των συμμετεχόντων και τακτικές συνεδριάσεις της αντίστοιχης ομάδας εργασίας.
Το UNODA θα λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσει την κατάλληλη προβολή της συνεισφοράς της Ένωσης στη δράση. Τα μέτρα αυτά θα εφαρμοστούν σύμφωνα με το Εγχειρίδιο Επικοινωνίας και Προβολής για τις εξωτερικές δράσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης που έχει καταρτιστεί από την Επιτροπή.
Ο συντονισμός με ευρύ φάσμα εταίρων, συμπεριλαμβανομένων δικαιούχων δυνάμει άλλων αποφάσεων του Συμβουλίου της ΕΕ, θα εξασφαλίζεται καθ’ όλη τη διάρκεια της υλοποίησης του έργου.
Το UNODA θα συνεχίσει να συμμετέχει ενεργά στον άτυπο συντονιστικό μηχανισμό για θέματα φύλου και SALW, ο οποίος συστάθηκε στο πλαίσιο του εν εξελίξει έργου το 2019.
5. Διάρκεια
Η συνολική εκτιμώμενη διάρκεια του έργου, συμπεριλαμβανομένων όλων των δραστηριοτήτων στο πλαίσιο των τριών πυλώνων του, θα είναι 36 μήνες.
6. Υποβολή εκθέσεων
Το UNODA θα εκπονεί τακτικές εκθέσεις, βάσει της συμφωνίας που προέκυψε κατόπιν διαπραγμάτευσης.
7. Συνολικό κόστος
Η συνολική εκτιμώμενη χρηματοδότηση που ζητείται από την ΕΕ για την υλοποίηση της φάσης ΙΙ ανέρχεται σε XXX EUR.
(1) https://www.smallarmssurvey.org/database/global-firearms-holdings
(2) https://smallarms.un-arm.org/international-assistance
(3) Παρουσίαση από το UNODA στην BMS7 με τίτλο «Πρόγραμμα δράσης για τα SALW. Διεθνές Μέσο Εντοπισμού. Τάσεις, προκλήσεις και ευκαιρίες. Στοιχεία από τις εθνικές εκθέσεις του 2020», https://documents.unoda.org/wp-content/uploads/2021/07/BMS7-UNODA-Trends-challenges-opportunities.pdf
(4) Ο δείκτης ΣΒΑ 16.4.2 έχει ως εξής: «Ποσοστό κατασχεθέντων, ευρεθέντων ή παραδοθέντων όπλων των οποίων η παράνομη προέλευση ή χρήση έχει εντοπιστεί ή διαπιστωθεί από αρμόδια αρχή σύμφωνα με τα διεθνή μέσα».
(5) Παρουσίαση από το UNODA στην BMS7 με τίτλο «Πρόγραμμα δράσης για τα SALW. Διεθνές Μέσο Εντοπισμού. Τάσεις, προκλήσεις και ευκαιρίες. Στοιχεία από τις εθνικές εκθέσεις του 2020».
(6) https://smallarms.un-arm.org/statistics
(7) https://undocs.org/A/CONF.192/BMS/2021/1, παρ. 50. Βλ. επίσης παρ. 51, 52, 57 και 58.
(8) https://www.undocs.org/A/74/187
(9) Απόφαση 2011/428/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της ΕΕ, της 18ης Ιουλίου 2011 και απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2017/633 του Συμβουλίου της ΕΕ, της 3ης Απριλίου 2017
(10) Απόφαση 2014/912/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της ΕΕ, της 15ης Δεκεμβρίου 2014
(11) Απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2018/2011 του Συμβουλίου της ΕΕ, της 17ης Δεκεμβρίου 2018
(12) https://meetings.unoda.org/section/poa-revcon3-2018_documents
(13) ΣΒΑ 16.4: «Έως το 2030, σημαντική μείωση των παράνομων ροών χρημάτων και όπλων, ενίσχυση της ανάκτησης και επιστροφής κλεμμένων περιουσιακών στοιχείων και καταπολέμηση κάθε μορφής οργανωμένου εγκλήματος».
(14) Δείκτης ΣΒΑ 16.4.2: «Ποσοστό κατασχεθέντων, ευρεθέντων ή παραδοθέντων όπλων των οποίων η παράνομη προέλευση ή χρήση έχει εντοπιστεί ή διαπιστωθεί από αρμόδια αρχή σύμφωνα με τα διεθνή μέσα».
(15) www.un.org/disarmament/mosaic
(16) www.un.org/disarmament/salient
(17) Επισημαίνεται ότι τα κράτη του SICA Μπελίζ και Δομινικανή Δημοκρατία αποτελούν αμφότερα μέρος του χάρτη πορείας της Καραϊβικής για τα πυροβόλα όπλα, ενώ θα πρέπει να επιβεβαιωθεί η συμμετοχή της Νικαράγουας.
(18) Συμμετοχή, πρόληψη συγκρούσεων, προστασία και αρωγή και ανασυγκρότηση.