*****

ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

της 10ης Δεκεμβρίου 1982

σχετικά με τις αρχές μιας κοινοτικής πολιτικής όσον αφορά την ηλικία συνταξιοδότησης

(82/857/ΕΟΚ)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 235,

το σχέδιο σύστασης που υπέβαλε η Επιτροπή,

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (1),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (2),

Εκτιμώντας:

ότι το Συμβούλιο εξέδωσε στις 18 Δεκεμβρίου 1979 ψήφισμα για τη ρύθμιση του χρόνου εργασίας (3) και ότι στα πλαίσια της Μόνιμης Επιτροπής Απασχόλησης επετεύχθη ευρεία συμφωνία όσον αφορά την αναγνώριση της ανάγκης να χορηγηθεί προοδευτικά σε όλους τους εργαζόμενους το δικαίωμα επιλογής, μετά από ορισμένη ηλικία, της στιγμής της συνταξιοδότησής τους·

ότι σειρά λόγων δικαιολογούν μεγαλύτερη ελαστικότητα όσον αφορά την ηλικία συνταξιοδότησης· ότι οι λόγοι αυτοί ερείδονται κυρίως στις αντικειμενικές ανάγκες και στις επιθυμίες των ενδιαφερομένων, αλλά και σε σκέψεις γενικής πολιτικής·

ότι πρέπει να προσδιοριστεί ορισμένος αριθμός αρχών για να πραγματοποιηθεί προοδευτικά ο κοινοτικός αυτός στόχος,

ΚΑΛΕΙ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ:

Να αναγνωρίσουν σαν έναν από τους στόχους της κοινωνικής τους πολιτικής την επίτευξη της ελαστικής, συνταξιοδότησης, δηλαδή, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζει η νομοθεσία τους, την ελεύθερη επιλογή της στιγμής κατά την οποία οι μισθωτοί εργαζόμενοι, κατά την έννοια της εθνικής νομοθεσίας, διακαιούνται να συνταξιοδοτηθούν.

ΣΥΝΙΣΤΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ:

Α. Να διαπνέονται από τις ακόλουθες αρχές προκειμένου να επιτύχουν προοδευτικά την ελαστική συνταξιοδότηση στα πλαίσια των διαφόρων συνταξιοδοτικών συστημάτων, λαμβάνοντας, ιδίως, υπόψη, την αυτονομία των κοινωνικών εταίρων:

1. Για να επιτύχουν η αποχώρηση, με σκοπό τη συνταξιοδότηση, να πραγματοποιείται εθελοντικά, θα πρέπει να γίνουν ελαστικότεροι οι κανόνες που αφορούν το όριο ηλικίας για την απονομή σύνταξης γήρατος. Για το σκοπό αυτό:

- ο μισθωτός εργαζόμενος θα πρέπει, μετά από μια καθορισμένη ηλικία καί, εφόσον συντρέχει περίπτωση, έως ένα όριο ηλικίας, να έχει το δικαίωμα να επιλέγει ελεύθερα την ηλικία από την οποία θα μπορεί να συνταξιοδοτηθεί·

- σε αντίθετη περίπτωση, και εφόσον το σύστημα προβλέπει καθορισμένη ηλικία για τη συνταξιοδότηση, θα πρέπει ο μισθωτός εργαζόμενος να έχει τη δυνατότητα, κατά τη διάρκεια μια προκαθορισμένης περιόδου να ζητήσει να συνταξιοδοτηθεί νωρίτερα ή, αντίθετα, να μεταφέρει τη συνταξιοδότησή του πέρα από την προκαθορισμένη ηλικία. Οι μειώσεις που θα επιφέρονται στα ποσά της σύνταξης που ζητήθηκε νωρίτερα δεν θα πρέπει να είναι τέτοιες ώστε να τείνουν να διαστρεβλώνουν τη δυνατότητα αυτή·

- επιπλέον, ελαστικότερες διατάξεις όσον αφορά την ηλικία απονομής σύνταξης γήρατος μπορούν επίσης να προκύψουν από σύστημα που αναγνωρίζει, ύστερα από έναν ορισμένο αριθμό ετών ασφάλισης ή επαγγελματικής δραστηριότητας, το δικαίωμα για συνταξιοδότηση λόγω αρχαιότητας.

2. Τα αναφερόμενα στο σημείο 1 μέτρα δεν πρέπει να αποτελέσουν εμπόδιο, στις υπάρχουσες ή μελλοντικές δυνατότητες, για τους μισθωτούς εργαζομένους να επιτύχουν προοδευτική μείωση του χρόνου εργασίας τους κατά τα τελευταία έτη που προηγούνται της συνταξιοδότησής τους.

3. Τα μέτρα που αποσκοπούν, με χρηματικά κίνητρα, να επιτύχουν την πρόωρη αποχώρηση των ηλικιωμένων εργαζομένων, τα οποία έχουν θεσπισθεί μόνο προσωρινά και εξαιτίας εκτάτων οικονομικών συνθηκών, δεν πρέπει εντούτοις να θεωρούνται ότι ανήκουν σ' ενα ελαστικό συνταξιοδοτικό σύστημα.

Τα Κράτη μέλη καθορίζουν, επιπλέον, ποια είναι τα καθεστώτα τα οποία δεν μπορούν να θεωρηθούν ότι ανήκουν σ' ενα ελαστικό συνταξιοδοτικό σύστημα.

4. Οι μισθωτοί εργαζόμενοι στους οποίους χορηγήθηκε σύνταξη γήρατος δεν μπορούν να αποκλεισθούν από κάθε μορφή αμειβόμενης δραστηριότητας.

5. Προγράμματα προετοιμασίας για τη συνταξιοδότηση πρέπει να εφαρμοσθούν κατά τα έτη που προηγούνται της λήξεως της επαγγελματικής ζωής, με τη συμμετοχή αντιπροσωπευτικών οργανώσεων των εργοδοτών και των μισθωτών εργαζομένων και άλλων ενδιαφερόμενων οργανισμών.

Β. Να προβούν, σε πρώτο στάδιο, σε εξέταση των συνταξιοδοτικών συστημάτων τους υπό το φώς των αρχών αυτών κατά τα δύο προσεχή έτη, και να εξετάσουν επιπλέον αν είναι πραγματοποιήσιμη η γενίκευση της δυνατότητας για προοδευτική συνταξιοδότηση, προκειμένου να διευκολυνθεί η μετάβαση από την πλήρη απασχόληση στη συνταξιοδότηση.

Μέσα σε προθεσμία δυόμισι ετών, από την έκδοση της παρούσας σύστασης, τα Κράτη μέλη θα ανακοινώσουν τα αποτελέσματα των εξετάσεων αυτών στην Επιτροπή, για να μπορέσει να καταρτίσει έκθεση που θα υποβάλει στο Συμβούλιο, όσον αφορά την πραγματοποιηθείσα πρόοδο και τα εμπόδια που έτυχαν κατά την εφαρμογή της ελαστικής συνταξιοδότησης και της προοδευτικής συνταξιοδότησης, και να προτείνει, ενδεχομένως, κάθε αναγκαίο μέτρο για την πραγματοποίηση κοινών στόχων που θα διευκολύνουν τη μετάβαση των μισθωτών εργαζομένων από την πλήρη απασχόληση στη συνταξιοδότηση.

Έγινε στις Βρυξέλλες, στις 10 Δεκεμβρίου 1982.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

G. FENGER MOELLER

(1) ΕΕ αριθ. C 267 της 11. 10. 1982, σ. 71.

(2) ΕΕ αριθ. C 178 της 15. 7. 1982, σ. 30.

(3) ΕΕ αριθ. C 2 της 4. 1. 1980, σ. 1.