Op 5 augustus 2024 heeft de Commissie een besluit vastgesteld waarbij toezeggingen bindend zijn gemaakt overeenkomstig artikel 71 van Verordening (EU) 2022/2065 van het Europees Parlement en de Raad van 19 oktober 2022 betreffende een eengemaakte markt voor digitale diensten en tot wijziging van Richtlijn 2000/31/EG  (1) . Overeenkomstig artikel 80 van die verordening publiceert de Commissie hierbij de namen van de partijen en de belangrijkste inhoud van het besluit, waaronder de opgelegde sancties, rekening houdend met het legitieme belang van het betrokken zeer grote onlineplatform of de betrokken zeer grote zoekmachine en van eventuele derden met het oog op de bescherming van hun vertrouwelijke informatie.

1.   INLEIDING

(1)

Overeenkomstig artikel 71 van Verordening (EU) 2022/2065 maakt de Commissie bij dit besluit de toezeggingen van TikTok Technology Limited (“TTTL”) in zaak DSA.100121 bindend en verklaart zij dat er in die zaak geen redenen zijn om verder op te treden.

(2)

Het besluit betreft het onderzoek naar vermoedelijke inbreuken op Verordening (EU) 2022/2065 in verband met de uitrol van TikTok Lite in de Unie. De Commissie had het vermoeden dat de aanbieder van TikTok inbreuk had gemaakt op artikel 34 van Verordening (EU) 2022/2065, aangezien hij de systeemrisico’s in de Unie die voortvloeien uit het TikTok Lite Rewards-programma niet zorgvuldig had geïdentificeerd, geanalyseerd en beoordeeld vóór de uitrol van die functionaliteit in de Unie. De Commissie had verder het vermoeden dat de aanbieder van TikTok inbreuk had gemaakt op artikel 35 van Verordening (EU) 2022/2065, aangezien hij geen redelijke, evenredige en doeltreffende risicobeperkende maatregelen had genomen die zijn toegesneden op de specifieke systeemrisico’s waartoe het TikTok Lite Rewards-programma in de Unie aanleiding geeft.

2.   PROCEDURE

(3)

Bij besluit van 25 april 2023 heeft de Commissie TikTok aangewezen als een zeer groot online platform overeenkomstig artikel 33, lid 4, van Verordening (EU) 2022/2065 (2).

(4)

Op grond van artikel 33, lid 6, en artikel 92 van Verordening (EU) 2022/2065 moest de aanbieder van TikTok vanaf 28 augustus 2023 met betrekking tot TikTok aan die verordening voldoen.

(5)

De Commissie heeft op 22 april 2024 op grond van artikel 66 van Verordening (EU) 2022/2065 een procedure ingeleid in zaak DSA.100121 met betrekking tot het gebruik van het TikTok Lite Rewards-programma in de Unie (“besluit tot inleiding van de procedure”).

(6)

TTTL heeft bij brief van 22 juli 2024, zonder enige inbreuk op Verordening (EU) 2022/2065 te erkennen, twee toezeggingen overeenkomstig artikel 71 van die verordening gedaan om ervoor te zorgen dat de bepalingen van die verordening waarop de Commissie zich in haar besluit tot inleiding van de procedure had beroepen, zouden worden nageleefd.

3.   DE AANBIEDER VAN TIKTOK

(7)

De Commissie is van mening dat de aanbieder van TikTok in de Unie bestaat uit zowel TTTL als ByteDance Limited (“ByteDance”), de juridische entiteit die uiteindelijk zeggenschap heeft over de groep ondernemingen waartoe TTTL behoort.

4.   BESCHRIJVING VAN HET TIKTOK LITE REWARDS-PROGRAMMA

(8)

De aanbieder van TikTok lanceerde in april 2024 het “TikTok Lite Rewards-programma” (3), in het kader waarvan gebruikers virtuele punten (“Points”) konden verdienen door deel te nemen aan vijf verschillende taken (“Tasks”): het bekijken van inhoud (“Watch Task”), het liken van inhoud (“Like Task”), het volgen van makers (“Follow Task”), het aanbevelen van de TikTok Lite-app aan vrienden (“Referral Task”) en het dagelijks checken van de app (“Check-in Task”). Gebruikers konden punten omzetten in twee soorten beloningen (“Rewards”) in het Reward Center: (i) cadeaubonnen van externe partners (zoals Amazon en PayPal), en (ii) virtuele munten (“Coins”) die kunnen worden gebruikt om cadeaus naar makers op TikTok te sturen.

5.   VERMOEDENS VAN DE COMMISSIE

(9)

Ten eerste had de Commissie het vermoeden dat de aanbieder van TikTok inbreuk heeft gemaakt op artikel 34, lid 1, van Verordening (EU) 2022/2065 omdat hij geen ad-hocrisicobeoordeling heeft uitgevoerd vóór de uitrol van het TikTok Lite Rewards-programma in de Unie.

(10)

De aanbieder van TikTok was van mening dat hij wettelijk niet verplicht was om vóór de uitrol van het TikTok Lite Rewards-programma in de Unie een dergelijke ad-hocrisicobeoordeling uit te voeren, aangezien hij na een voorlopige analyse tot de conclusie was gekomen dat het niet waarschijnlijk was dat dat programma kritieke gevolgen zou hebben voor een systeemrisico.

(11)

De Commissie nam echter het voorlopige standpunt in dat het TikTok Lite Rewards-programma waarschijnlijk kritieke gevolgen zou hebben voor de risico’s die gepaard gaan met de ontwikkeling van problematisch gebruik van sociale media en gedragsverslaving en dat de aanbieder van TikTok daarom wettelijk verplicht was een ad-hocrisicobeoordeling uit te voeren vóór de uitrol van het TikTok Lite Rewards-programma in de Unie. De Commissie had namelijk het vermoeden dat het gebruik van meerdere ontwerppatronen die op TikTok Lite beschikbaar zijn om gebruikers aan de dienst te binden, waarschijnlijk kritieke gevolgen zou hebben voor het risico van het ontwikkelen van problematisch gebruik van sociale media en gedragsverslaving bij ontvangers van die dienst.

(12)

Ten tweede had de Commissie het vermoeden dat de aanbieder van TikTok inbreuk heeft gemaakt op artikel 35, lid 1, van Verordening (EU) 2022/2065 omdat hij geen redelijke, evenredige en doeltreffende risicobeperkende maatregelen heeft genomen die zijn toegesneden op de krachtens artikel 34 geïdentificeerde specifieke systeemrisico’s.

(13)

De aanbieder van TikTok was van mening dat hij de risico’s in verband met het TikTok Lite Rewards-programma naar behoren heeft beperkt.

(14)

De Commissie had echter het vermoeden dat geen van de maatregelen die door de aanbieder van TikTok zijn geïdentificeerd als risicobeperkende maatregelen in verband met de invoering van het TikTok Lite Rewards-programma redelijke, evenredige en doeltreffende maatregelen vormen in de zin van Verordening (EU) 2022/2065 om de systeemrisico’s te beperken waartoe TikTok Lite in de Unie aanleiding geeft, of in ieder geval niet zijn toegesneden op de specifieke risico’s die hadden moeten worden geïdentificeerd krachtens artikel 34 van Verordening (EU) 2022/2065.

6.   VOORGESTELDE TOEZEGGINGEN

(15)

TTTL, als hoofdvestiging van de aanbieder van TikTok in de Unie, heeft op 22 juli 2024 de volgende toezeggingen (“de toezeggingen”) voorgelegd om te zorgen voor de naleving van de artikelen 34 en 35 van Verordening (EU) 2022/2065: 1. toezegging tot terugtrekking: TTTL verbindt zich ertoe het momenteel opgeschorte TikTok Lite Rewards-programma, dat in april 2024 in Frankrijk en Spanje werd gelanceerd en aanleiding gaf tot de inleiding van de procedure in zaak DSA.100121 (punt 10 van het besluit van de Commissie van 22 april 2024), uit de Europese Unie terug te trekken; 2. toezegging ter voorkoming van omzeiling: met het oog op de doeltreffendheid van de toezegging tot terugtrekking en om te voorkomen dat deze wordt omzeild, verbindt TTTL zich ertoe in de Europese Unie geen programma te lanceren of te hervatten dat direct of indirect tot doel of tot gevolg heeft de toezegging tot terugtrekking te omzeilen met het doel de naleving van deze toezegging te ontlopen.

7.   CONCLUSIE

(16)

De ingediende toezeggingen zijn toereikend om de door de Commissie vastgestelde voorlopige bezwaren weg te nemen.

(17)

Met de toezegging tot terugtrekking wordt ervoor gezorgd dat de aanbieder van TikTok voldoet aan de artikelen 34 en 35 van Verordening (EU) 2022/2065, aangezien met de terugtrekking van het TikTok Lite Rewards-programma de belonings- en stimuleringskenmerken van dat programma worden verwijderd, met inbegrip van het gecombineerde gebruik van de Tasks en de diverse ontwerppatronen voor het vasthouden van aandacht, die een directe beloning vormen voor habitueel gebruik van en langdurig engagement met TikTok Lite. Deze belonings- en stimuleringskenmerken creëren door hun ontwerp een risico op problematisch gebruik van sociale media en gedragsverslaving, met werkelijke of voorzienbare ernstige negatieve gevolgen voor het fysieke of mentale welzijn van een persoon, werkelijke of voorzienbare negatieve gevolgen met betrekking tot de bescherming van minderjarigen en werkelijke of voorzienbare negatieve gevolgen voor de uitoefening van de rechten van het kind. Aangezien de Commissie bezorgd is dat het TikTok Lite Rewards-programma door zijn ontwerp bijdraagt tot dit risico op de ontwikkeling van problematisch gebruik van sociale media en gedragsverslaving, is zij van mening dat dit risico niet doeltreffend kan worden aangepakt door aanvullende risicobeperkende maatregelen in te voeren.

(18)

Met de toezegging ter voorkoming van omzeiling wordt de doeltreffendheid van de toezegging tot intrekking gewaarborgd, die, zoals hierboven vermeld, de vermoedens van de Commissie in deze zaak op een passende manier wegneemt, aangezien zij de aanbieder van TikTok belet om in de Unie een programma te lanceren of te hervatten dat direct of indirect tot doel of tot gevolg heeft de toezegging tot intrekking te omzeilen.

(19)

De Commissie is ook van mening dat de aard van deze toezeggingen en de vermeende niet-naleving door de aanbieder van TikTok van zijn door deze toezeggingen beoogde verplichtingen ervoor zorgen dat deze toezeggingen gemakkelijk te controleren zijn. Op grond van artikel 34, lid 1, en artikel 42, lid 4, van Verordening (EU) 2022/2065 is de aanbieder van TikTok verplicht om een ad-hocrisicobeoordeling uit te voeren vóór de uitrol van een nieuwe functionaliteit die waarschijnlijk kritieke gevolgen zal hebben voor de systeemrisico’s die zijn geïdentificeerd op grond van artikel 34 van die verordening, en om onverwijld na de voltooiing een rapport met de resultaten van die ad-hocrisicobeoordeling door te sturen naar de Commissie en de digitaledienstencoördinator van de plaats van vestiging. Zoals uiteengezet in overweging 11 is de Commissie van mening dat een functionaliteit die het habituele gebruik van of een langdurig engagement met TikTok rechtstreeks beloont, waarschijnlijk kritieke gevolgen zal hebben voor de in artikel 34, lid 1, van Verordening (EU) 2022/2065 vastgestelde systeemrisico’s. Bijgevolg moet de Commissie op de hoogte worden gebracht vóór de uitrol van een dergelijke functionaliteit in de Unie, zodat zij doeltreffend kan toezien op de naleving van de toezeggingen.

(20)

De Commissie is van mening dat de voorgestelde toezeggingen in overeenstemming zijn met het evenredigheidsbeginsel, aangezien de aanbieder van TikTok geen minder belastende toezeggingen heeft voorgesteld die de vermoedens van de Commissie op een even passende manier zouden wegnemen.

(21)

De Commissie concludeert dat de toezegging tot intrekking en de toezegging ter voorkoming van omzeiling noodzakelijk en evenredig zijn om de vermoedens van de Commissie op een passende manier weg te nemen.

(22)

In het licht van de aangeboden toezeggingen is de Commissie van mening dat de procedure in zaak DSA.100121 moet worden beëindigd.

(23)

Het besluit maakt de toezeggingen van TTTL, als hoofdvestiging van de aanbieder van TikTok in de Unie, juridisch bindend voor onbepaalde tijd.

---

(1)   PB L 277 van 27.10.2022, blz. 1.

(2)  Besluit van de Commissie C(2023) 2720 final.

(3)  Het TikTok Lite Rewards-programma was alleen beschikbaar op TikTok Lite, een nieuwe softwaretoepassing die in april 2024 in Spanje en Frankrijk werd gelanceerd. TikTok Lite maakt deel uit van de TikTok-dienst die in het aanwijzingsbesluit is aangemerkt als een zeer groot online platform.