European flag

Publicatieblad
van de Europese Unie

NL

L-serie


2025/1055

28.5.2025

BESLUIT (EU) 2025/1055 VAN DE COMMISSIE

van 19 mei 2025

inzake de verenigbaarheid van de prestatiedoelstellingen in het overeenkomstig Verordening (EG) nr. 549/2004 van het Europees Parlement en de Raad door Zweden ingediende ontwerpprestatieplan met de EU-wijde prestatiedoelstellingen voor de vierde referentieperiode van de prestatie- en heffingsregeling voor het gemeenschappelijk Europees luchtruim

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2025) 2927)

(Slechts de tekst in de Zweedse taal is authentiek)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien Verordening (EG) nr. 549/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 10 maart 2004 tot vaststelling van het kader voor de totstandbrenging van het gemeenschappelijke Europese luchtruim (de kaderverordening) (1), en met name artikel 11, lid 3, punt c),

Gezien Verordening (EU) 2024/2803 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2024 inzake de tenuitvoerlegging van het gemeenschappelijk Europees luchtruim (2), en met name artikel 58, lid 3,

Gezien Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317 van de Commissie van 11 februari 2019 tot vaststelling van een prestatie- en heffingsregeling in het gemeenschappelijk Europees luchtruim en tot intrekking van Uitvoeringsverordeningen (EU) nr. 390/2013 en (EU) nr. 391/2013 (3), en met name artikel 14, lid 2,

Overwegende hetgeen volgt:

ALGEMENE OVERWEGINGEN

(1)

Krachtens artikel 11 van Verordening (EG) nr. 549/2004 moeten de lidstaten, op nationaal niveau of op het niveau van functionele luchtruimblokken (FAB’s), plannen opstellen met bindende prestatiedoelstellingen voor elke referentieperiode van de prestatie- en heffingsregeling voor luchtvaartnavigatiediensten en netwerkfuncties. Die plannen moeten lokale prestatiedoelstellingen bevatten die verenigbaar zijn met de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor de betrokken referentieperiode.

(2)

De Uniewijde prestatiedoelstellingen voor de vierde referentieperiode (RP4, 2025-2029) zijn vastgesteld in Uitvoeringsbesluit (EU) 2024/1688 van de Commissie (4).

(3)

Alle lidstaten hebben ontwerpprestatieplannen voor RP4 vastgesteld, die uiterlijk op 1 oktober 2024 ter beoordeling bij de Commissie werden ingediend. Na controle van de volledigheid van die ontwerpprestatieplannen heeft de Commissie de lidstaten verzocht om uiterlijk op 15 november 2024 geactualiseerde ontwerpprestatieplannen in te dienen.

(4)

De in dit besluit opgenomen beoordeling van de Commissie is gebaseerd op het door Zweden ingediende geactualiseerde ontwerpprestatieplan voor RP4 (“het ontwerpprestatieplan”).

(5)

Het prestatiebeoordelingsorgaan (PBO), dat de Commissie bijstaat bij de tenuitvoerlegging van de prestatieregeling, heeft een verslag met zijn beoordeling over de ontwerpprestatieplannen bij de Commissie ingediend.

(6)

Overeenkomstig artikel 14, lid 1, van Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317 heeft de Commissie de verenigbaarheid van de in het ontwerpprestatieplan opgenomen lokale prestatiedoelstellingen beoordeeld op basis van de criteria die zijn vastgesteld in punt 1 van bijlage IV bij die Uitvoeringsverordening, en rekening houdende met lokale omstandigheden, voor zover relevant.

(7)

De Commissie heeft haar beoordeling van het ontwerpprestatieplan aangevuld met een evaluatie van de in punt 2 van bijlage IV bij die uitvoeringsverordening uiteengezette elementen. Met betrekking tot punt 2.1, d), vii), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317 merkt de Commissie op dat zij in het kader van die evaluatie geen gedetailleerde analyse heeft uitgevoerd van de methode die Zweden heeft gebruikt voor de toewijzing van kosten tussen en-route- en terminaldiensten in RP4. Daarom heeft de Commissie in dit stadium geen conclusies getrokken over de verenigbaarheid van die kostentoewijzingsmethode met artikel 15, lid 2, punten e) en f), van Verordening (EG) nr. 550/2004 van het Europees Parlement en de Raad (5) en artikel 22, lid 5, van Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317.

BEOORDELING VAN DE COMMISSIE

Beoordeling van de veiligheidsdoelstellingen

(8)

Wat het prestatiekerngebied veiligheid betreft, is de verenigbaarheid van de in het ontwerpprestatieplan opgenomen doelstellingen beoordeeld op basis van punt 1.1 van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317.

(9)

De door Zweden voorgestelde prestatiedoelstellingen op het prestatiekerngebied veiligheid met betrekking tot de doeltreffendheid van het veiligheidsbeheer, uitgesplitst per veiligheidsbeheersdoelstelling en uitgedrukt als een niveau van tenuitvoerlegging:

Zweden

Doelstellingen inzake de doeltreffendheid van het veiligheidsbeheer, uitgedrukt als een niveau van tenuitvoerlegging, variërend van EASA-niveau A tot en met D

Verlener van luchtvaartnavigatiediensten

Veiligheidsbeheersdoelstelling

2025

2026

2027

2028

2029

LFV

Veiligheidsbeleid en -doelstellingen

C

C

C

C

C

Beheer van veiligheidsrisico’s

D

D

D

D

D

Veiligheidsborging

C

C

C

C

C

Bevordering van de veiligheid

C

C

C

C

C

Veiligheidscultuur

C

C

C

C

C

(10)

De Commissie is tot de vaststelling gekomen dat de door Zweden voorgestelde veiligheidsprestatiedoelstellingen voor de verlener van luchtvaartnavigatiediensten “LFV” gelijk zijn aan de Uniewijde veiligheidsdoelstellingen voor elk kalenderjaar van 2025 tot en met 2029.

(11)

De Commissie merkt op dat Zweden in het ontwerpprestatieplan maatregelen heeft voorgesteld om te garanderen dat LFV de lokale milieudoelstellingen bereikt, die betrekking hebben op de uitvoering van zijn systeem voor veiligheidsbeheer.

(12)

De door Zweden voorgestelde veiligheidsdoelstellingen voor de verleners van terminalluchtvaartnavigatiediensten binnen het toepassingsgebied van het ontwerpprestatieplan, namelijk “ACR”, “SDATS” en “AFAB”, liggen eveneens in de lijn van de Uniewijde prestatiedoelstellingen. De Commissie merkt voorts op dat Zweden maatregelen heeft voorgesteld om hun veiligheidsprestatiedoelstellingen te bereiken.

(13)

Op basis van de bevindingen in overwegingen 9 tot en met 12 moeten de in het ontwerpprestatieplan opgenomen lokale veiligheidsprestatiedoelstellingen als verenigbaar worden beschouwd met de Uniewijde prestatiedoelstellingen.

Beoordeling van de milieudoelstellingen

(14)

Wat het prestatiekerngebied milieu betreft, is de verenigbaarheid van de door de in het ontwerpprestatieplan opgenomen doelstellingen inzake de gemiddelde horizontale en-routevluchtefficiëntie van het werkelijke traject beoordeeld op basis van het criterium van punt 1.2 van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317. De voorgestelde milieudoelstellingen van Zweden zijn vergeleken met de relevante referentiewaarden voor horizontale en-routevluchtefficiëntie die zijn vastgesteld in het plan voor de verbetering van het Europese routenetwerk (“ERNIP”), dat is opgesteld overeenkomstig bijlage I bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/123 van de Commissie (6) en dat beschikbaar was op het ogenblik van de vaststelling van de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4, namelijk 2 juli 2024.

(15)

De door Zweden voor RP4 voorgestelde doelstellingen inzake milieuprestaties en de overeenkomstige nationale referentiewaarden uit het ERNIP, uitgedrukt als de gemiddelde horizontale en-routevluchtefficiëntie van het werkelijke traject:

Zweden

2025

2026

2027

2028

2029

Doelstellingen op het prestatiekerngebied milieu, uitgedrukt als de gemiddelde horizontale en-routevluchtefficiëntie van het werkelijke traject

1,73  %

1,71  %

1,69  %

1,67  %

1,65  %

Referentiewaarden

1,73  %

1,71  %

1,69  %

1,67  %

1,65  %

(16)

De Commissie merkt op dat de door Zweden voorgestelde milieudoelstellingen gelijk zijn aan de overeenkomstige nationale referentiewaarden voor elk kalenderjaar van RP4.

(17)

De Commissie merkt op dat Zweden in het ontwerpprestatieplan maatregelen heeft voorgesteld om de lokale milieudoelstellingen te bereiken, zoals de toepassing van versterkte vrije luchtcorridors en geplande wijzigingen van het luchtruim om de routes van luchtruimgebruikers naar de luchthavens Stockholm Arlanda en Gothenburg Landvetter te verkorten (“het SWEA-project”)

(18)

Op basis van de bevindingen in overwegingen 15, 16 en 17 moeten de in het ontwerpprestatieplan opgenomen doelstellingen op het prestatiekerngebied milieu als verenigbaar worden beschouwd met de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4.

Beoordeling van de capaciteitsdoelstellingen

(19)

Wat het prestatiekerngebied capaciteit betreft, is de verenigbaarheid van de in het ontwerpprestatieplan opgenomen doelstellingen inzake gemiddelde en-route-ATFM-vertraging per vlucht beoordeeld op basis van het criterium van punt 1.3 van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317. De voorgestelde en-routecapaciteitsdoelstellingen van Zweden zijn vergeleken met de relevante referentiewaarden in het overeenkomstig artikel 9 van Uitvoeringsverordening (EU) 2019/123 opgestelde operationeel netwerkplan, die beschikbaar waren op het ogenblik van de vaststelling van de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4, namelijk 2 juli 2024.

(20)

De door Zweden voor RP4 voorgestelde en-routecapaciteitsdoelstellingen, uitgedrukt in minuten ATFM-vertraging per vlucht, en de overeenkomstige referentiewaarden in het operationeel netwerkplan:

Zweden

2025

2026

2027

2028

2029

Doelstellingen op het prestatiekerngebied capaciteit, uitgedrukt in minuten en-route-ATFM-vertraging per vlucht

0,18

0,13

0,11

0,11

0,11

Referentiewaarden

0,18

0,13

0,11

0,11

0,11

(21)

De Commissie merkt op dat de door Zweden voorgestelde capaciteitsdoelstellingen gelijk zijn aan de overeenkomstige nationale referentiewaarden voor elk kalenderjaar van RP4.

(22)

De Commissie merkt op dat Zweden in het ontwerpprestatieplan maatregelen heeft voorgesteld om de lokale en-routecapaciteitsdoelstellingen te bereiken, zoals sectoroptimalisering, verbeteringen van het luchtruimbeheer, de luchtverkeersstromen en het capaciteitsbeheer, dynamische sectorconfiguraties, de uitvoering van het SWEA-project, en een gematigde toename van het aantal operationele luchtverkeersleiders in de luchtverkeersleidingscentra.

(23)

Op basis van de bevindingen in overwegingen 20, 21 en 22 moeten de in het ontwerpprestatieplan opgenomen doelstellingen op het prestatiekerngebied capaciteit als verenigbaar worden beschouwd met de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4.

Beoordeling van de capaciteitsdoelstellingen voor terminalluchtvaartnavigatiediensten

(24)

Overeenkomstig punt 2.1, b), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317 heeft de Commissie haar beoordeling van het ontwerpprestatieplan aangevuld met een evaluatie van de capaciteitsprestatiedoelstellingen voor terminalluchtvaartnavigatiediensten die zijn vastgesteld voor de in artikel 1, leden 3 en 4, van die uitvoeringsverordening bedoelde luchthavens. De Commissie heeft vastgesteld dat deze doelstellingen aanleiding geven tot bezorgdheid.

(25)

De Commissie merkt op dat de voorgestelde terminalcapaciteitsdoelstellingen voor RP4 leiden tot een aanzienlijke verslechtering van de gemiddelde ATFM-vertraging bij aankomst per jaar ten opzichte van de derde referentieperiode (RP3). De voorgestelde RP4-doelstellingen zijn namelijk vastgesteld op 0,35 minuut per vlucht, terwijl een werkelijke prestatie van 0,07 minuut ATFM-vertraging per vlucht werd genoteerd voor het jaar 2024.

(26)

De Commissie is dan ook van oordeel dat Zweden, in verband met de vaststelling van zijn definitief prestatieplan overeenkomstig artikel 16, punt a), van Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317, de terminalcapaciteitsdoelstellingen voor RP4 verder moet motiveren in het licht van de opmerkingen in overweging 25, of die doelstellingen naar beneden moet herzien.

Beoordeling van de kostenefficiëntiedoelstellingen

(27)

Wat het prestatiekerngebied kostenefficiëntie betreft, is de samenhang van de in het ontwerpprestatieplan opgenomen prestatiedoelstellingen inzake de bepaalde eenheidskosten (DUC) voor en-routeluchtvaartnavigatiediensten, beoordeeld op basis van de criteria die zijn vastgesteld in punt 1.4, a), b) en c), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317. Die criteria bestaan uit de tendens van de DUC in de loop van RP4, de langetermijntendens van de DUC in RP3 en RP4 (2020-2029), en de basiswaarde voor de DUC op het niveau van de heffingszone in vergelijking met de gemiddelde waarde van de heffingszones met een vergelijkbaar operationeel en economisch klimaat voor de verleners van luchtvaartnavigatiediensten.

(28)

De door Zweden voorgestelde en-routekostenefficiëntiedoelstellingen voor RP4 en de daarmee verband houdende basiswaarden:

En-routeheffingszone van Zweden

Basiswaarde 2019

Basiswaarde 2024

2025

2026

2027

2028

2029

Doelstellingen en basiswaarden op het prestatiekerngebied kostenefficiëntie, uitgedrukt als bepaalde eenheidskosten (in reële termen, in prijzen van 2022)

585,33 SEK

766,73 SEK

724,19 SEK

691,88 SEK

672,80 SEK

661,87 SEK

645,00 SEK

55,10  EUR

72,17  EUR

68,17  EUR

65,13  EUR

63,33  EUR

62,30  EUR

60,71  EUR

(29)

Wat betreft het beoordelingscriterium dat is uiteengezet in punt 1.4, a), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317, merkt de Commissie op dat de tendens van de bepaalde eenheidskosten in Zweden op het niveau van de heffingszone, namelijk – 3,4 % in RP4, beter is dan de Uniewijde tendens van – 1,2 % in diezelfde periode.

(30)

Wat betreft het beoordelingscriterium dat is uiteengezet in punt 1.4, b), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317, merkt de Commissie op dat de langetermijntendens van de bepaalde eenheidskosten in Zweden op het niveau van de heffingszone, namelijk + 1,1 % in RP3 en RP4, slechter is dan de Uniewijde langetermijntendens van – 1,0 % in diezelfde periode.

(31)

De Commissie merkt echter op dat Zweden als gevolg van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne een aanzienlijk deel van de overvluchten die het voor de oorlog bediende, heeft verloren. Die afname van het verkeer blijft in de loop van RP4 een aanzienlijke impact hebben op de kostenefficiëntieprestaties van de verlener van luchtvaartnavigatiediensten en heeft met name een negatief effect op de langetermijntendens van de bepaalde eenheidskosten in Zweden.

(32)

Daarom is het noodzakelijk en passend om, met het oog op het in overweging 30 bedoelde beoordelingscriterium, te onderzoeken of Zweden zonder de in overweging 31 bedoelde omstandigheden aan de Uniewijde langetermijntendens van de bepaalde eenheidskosten zou voldoen.

(33)

Hiertoe heeft de Commissie de langetermijntendens van de bepaalde eenheidskosten herberekend in het licht van het geraamde structurele verkeersverlies voor Zweden als gevolg van de oorlog in Oekraïne, gemeten in en-routediensteenheden. Het resultaat van die herberekening is een aangepaste langetermijntendens van de bepaalde eenheidskosten voor Zweden van – 2,0 %, die beter is dan de Uniewijde langetermijntendens van de bepaalde eenheidskosten van – 1,0 %. Daarom wordt geconcludeerd dat Zweden voldoet aan het in overweging 30 bedoelde beoordelingscriterium, na rekening te hebben gehouden met het effect van de aanzienlijke afname van het verkeer als gevolg van de oorlog in Oekraïne.

(34)

Wat betreft het beoordelingscriterium dat is uiteengezet in punt 1.4, c), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317, merkt de Commissie op dat de basiswaarde voor de DUC in Zweden, namelijk 72,17 EUR, uitgedrukt in reële termen in prijzen van 2022 (“EUR2022”), 17,9 % hoger is dan de gemiddelde basiswaarde van 61,19 EUR in EUR2022 van de in artikel 7 van Uitvoeringsbesluit (EU) 2024/1688 vastgestelde vergelijkingsgroep.

(35)

Zoals uiteengezet in overweging 29, is het duidelijk dat de DUC van Zweden in RP4 aanzienlijke beter is dan de overeenkomstige Uniewijde tendens. Wanneer geen rekening wordt gehouden met de negatieve gevolgen van de verkeerswijzigingen die voortvloeien uit de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne, zoals bedoeld in de overwegingen 30 tot en met 33, voldoet Zweden bovendien ook aan de Uniewijde langetermijntendens van de DUC. De Commissie is dan ook van oordeel dat de kostenefficiëntiedoelstellingen van Zweden verenigbaar zijn met de Uniewijde prestatiedoelstellingen inzake kostenefficiëntie, ondanks de in overweging 34 bedoelde afwijking van de gemiddelde DUC-basiswaarde voor 2024.

(36)

Op basis van de bevindingen in overwegingen 28 tot en met 35 moeten de in het ontwerpprestatieplan opgenomen doelstellingen op het prestatiekerngebied kostenefficiëntie als verenigbaar worden beschouwd met de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4.

Evaluatie van de kostenefficiëntiedoelstellingen voor terminalluchtvaartnavigatiediensten

(37)

Overeenkomstig punt 2.1, c), van bijlage IV bij Uitvoeringsverordening (EU) 2019/317 heeft de Commissie haar beoordeling van het ontwerpprestatieplan aangevuld met een evaluatie van de kostenefficiëntiedoelstellingen voor terminalluchtvaartnavigatiediensten die zijn vastgesteld voor de in artikel 1, leden 3 en 4, van die uitvoeringsverordening bedoelde luchthavens. De Commissie heeft vastgesteld dat deze doelstellingen geen aanleiding geven tot bezorgdheid.

CONCLUSIES

(38)

In het licht van het voorgaande moeten de prestatiedoelstellingen in het ontwerpprestatieplan van Zweden als verenigbaar met de Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4 worden beschouwd,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

De prestatiedoelstellingen die zijn opgenomen in het ontwerpprestatieplan dat Zweden heeft ingediend voor de vierde referentieperiode (RP4), en die zijn uiteengezet in de bijlage bij dit besluit, zijn verenigbaar met de in Uitvoeringsbesluit (EU) 2024/1688 uiteengezette Uniewijde prestatiedoelstellingen voor RP4.

Artikel 2

Dit besluit is gericht tot het Koninkrijk Zweden.

Gedaan te Brussel, 19 mei 2025.

Voor de Commissie

Apostolos TZITZIKOSTAS

Lid van de Commissie


(1)   PB L 96 van 31.3.2004, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2004/549/oj.

(2)   PB L, 2024/2803, 11.11.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/2803/oj.

(3)   PB L 56 van 25.2.2019, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_impl/2019/317/oj.

(4)  Uitvoeringsbesluit (EU) 2024/1688 van de Commissie van 12 juni 2024 tot vaststelling van Uniewijde prestatiedoelstellingen voor het netwerk voor luchtverkeersbeheer voor de vierde referentieperiode van 1 januari 2025 tot en met 31 december 2029 (PB L, 2024/1688, 17.6.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_impl/2024/1688/oj).

(5)  Verordening (EG) nr. 550/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 10 maart 2004 betreffende de verlening van luchtvaartnavigatiediensten in het gemeenschappelijk Europees luchtruim (de luchtvaartnavigatiedienstenverordening) (PB L 96 van 31.3.2004, blz. 10, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2004/550/oj).

(6)  Uitvoeringsverordening (EU) 2019/123 van de Commissie van 24 januari 2019 tot vaststelling van nadere regels voor de uitvoering van de netwerkfuncties voor luchtverkeersbeheer en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 677/2011 van de Commissie (PB L 28 van 31.1.2019, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_impl/2019/123/oj).


BIJLAGE

Prestatiedoelstellingen in het ontwerpprestatieplan van Zweden die verenigbaar zijn bevonden met de EU-wijde prestatiedoelstellingen voor de vierde referentieperiode

PRESTATIEKERNGEBIED VEILIGHEID

Zweden

Doelstellingen inzake de doeltreffendheid van het veiligheidsbeheer, uitgedrukt als een niveau van tenuitvoerlegging, variërend van niveau A tot en met D van het Agentschap van de Europese Unie voor de veiligheid van de luchtvaart (EASA)

Verlener van luchtvaartnavigatiediensten

Veiligheidsbeheersdoelstelling

2025

2026

2027

2028

2029

LFV, ACR, AFAB, SDATS

Veiligheidsbeleid en -doelstellingen

C

C

C

C

C

Beheer van veiligheidsrisico’s

D

D

D

D

D

Veiligheidsborging

C

C

C

C

C

Bevordering van de veiligheid

C

C

C

C

C

Veiligheidscultuur

C

C

C

C

C


PRESTATIEKERNGEBIED MILIEU

Zweden

2025

2026

2027

2028

2029

Doelstellingen op het prestatiekerngebied milieu, uitgedrukt als de gemiddelde horizontale en-routevluchtefficiëntie van het werkelijke traject

1,73  %

1,71  %

1,69  %

1,67  %

1,65  %


PRESTATIEKERNGEBIED CAPACITEIT

Zweden

2025

2026

2027

2028

2029

Doelstellingen op het prestatiekerngebied capaciteit, uitgedrukt in minuten en-route-ATFM-vertraging per vlucht

0,18

0,13

0,11

0,11

0,11


PRESTATIEKERNGEBIED KOSTENEFFICIËNTIE

En-routeheffingszone van Zweden

Basiswaarde 2019

Basiswaarde 2024

2025

2026

2027

2028

2029

Doelstellingen en basiswaarden op het prestatiekerngebied kostenefficiëntie, uitgedrukt als bepaalde eenheidskosten (in reële termen, in prijzen van 2022)

SEK 585,33

SEK 766,73

SEK 724,19

SEK 691,88

SEK 672,80

SEK 661,87

SEK 645,00

EUR 55,10

EUR 72,17

EUR 68,17

EUR 65,13

EUR 63,33

EUR 62,30

EUR 60,71


ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2025/1055/oj

ISSN 1977-0758 (electronic edition)