|
Publicatieblad |
NL L-serie |
|
2025/63 |
15.1.2025 |
AANBEVELING (EU) 2025/63 VAN DE COMMISSIE
van 15 januari 2025
over de evaluatie van uitgaande investeringen in technologiegebieden die van cruciaal belang zijn voor de economische veiligheid van de Unie
DE EUROPESE COMMISSIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 292,
Overwegende hetgeen volgt:
|
(1) |
De Commissie en de hoge vertegenwoordiger hebben een gezamenlijke mededeling over de Europese strategie voor economische veiligheid (1) (“de strategie”) aangenomen om een alomvattende strategische aanpak van economische veiligheid tot stand te brengen. |
|
(2) |
De Unie blijft een van de meest aantrekkelijke bestemmingen en partners voor ondernemingen in de hele wereld (2) en een belangrijke bron van uitgaande investeringen. De Unie blijft zich inzetten voor een open investeringsklimaat. Niettemin wordt in de mededeling betreffende de strategie erkend dat “[a]ls gevolg van toenemende geopolitieke spanningen en een wereldwijde economische integratie die verder gaat dan ooit tevoren, [...] bepaalde economische stromen en activiteiten een risico voor onze veiligheid [vormen]” en dat “[v]ergaande technologische verschuivingen [bijdragen] aan de intensiteit van deze concurrentie en [...] de economische en veiligheidsuitdagingen nog complexer [maken]”. |
|
(3) |
In de strategie wordt een reeks complexe uitdagingen voor de economische veiligheid van de Unie en haar lidstaten geïdentificeerd, waaruit blijkt dat deze uitdagingen betrekking hebben op handels-, technologie- en veiligheidsdoelstellingen die een geïntegreerde beleidsrespons vereisen. Het aanpakken van economische veiligheidsrisico’s zal ertoe bijdragen dat de Unie haar leidende rol in de technologie behoudt en in staat is haar belangen te bevorderen en te verdedigen, op geopolitieke druk te reageren en economische schokken te weerstaan. De strategie is gericht op het identificeren, beoordelen en beheren van risico’s in vier categorieën: risico’s in verband met de weerbaarheid van toeleveringsketens; risico’s voor de fysieke en cyberveiligheid van kritieke infrastructuur; risico’s voor de veiligheid van technologie en het weglekken van technologie; risico’s in verband met de inzet van economische afhankelijkheid als wapen of economische dwang. |
|
(4) |
De risico’s als gevolg van het weglekken van technologie zijn waarschijnlijk bijzonder acuut voor een beperkte reeks technologische ontwikkelingen die de militaire en inlichtingencapaciteit kan versterken van actoren die deze kunnen gebruiken om de internationale vrede en veiligheid te ondermijnen. Dit weglekken mag niet worden aangewakkerd door kapitaal, deskundigheid en kennis uit de Unie: ook niet in het kader van uitgaande investeringen vanuit de Unie. |
|
(5) |
Om haar beoordeling van de risico’s van het weglekken van technologie in verband met uitgaande investeringen te ondersteunen, heeft de Commissie in juli 2023 een speciale deskundigengroep inzake uitgaande investeringen opgericht, bestaande uit deskundigen van de Commissie en de lidstaten (“de deskundigengroep”) (3), die de kwesties in verband met het risico dat kritieke technologie en knowhow in het kader van uitgaande investeringen opzettelijk of onopzettelijk weglekken uit de Unie naar derde landen, heeft onderzocht. |
|
(6) |
Tegelijkertijd heeft de Commissie in Aanbeveling (EU) 2023/2113 over kritieke technologiegebieden tien technologiegebieden aangewezen die in aanmerking komen voor nadere risicobeoordeling met de lidstaten (4). Naar aanleiding van die aanbeveling heeft de Commissie samen met de lidstaten diepgaande collectieve risicobeoordelingen van een aantal van de daarin genoemde technologiegebieden verricht. De resultaten van die beoordelingen zullen als basis dienen voor de aanpak van de Unie ten aanzien van uitgaande investeringen, die verder zou kunnen evolueren in combinatie met een diepgaander inzicht in de risico’s. |
|
(7) |
Uit de werkzaamheden van de deskundigengroep is gebleken dat de lidstaten momenteel niet systematisch gegevens verzamelen over afzonderlijke uitgaande investeringstransacties en dergelijke investeringen niet op zodanige wijze evalueren dat veiligheidsrisico’s kunnen worden geïdentificeerd of beoordeeld. Bijgevolg moet prioriteit worden gegeven aan het dichten van de bestaande kenniskloof door een systematische evaluatie te verrichten van uitgaande investeringen van de Unie door de lidstaten, om een geïnformeerde, op feiten gebaseerde beleidsdiscussie te kunnen voeren. |
|
(8) |
Het bepalen van de omvang van de potentiële bezorgdheid over uitgaande investeringen brengt verschillende uitdagingen met zich mee. De eerste uitdagingen zijn onder meer het verkrijgen van inzicht in de omvang en de aard van uitgaande investeringen van de Unie, het verzamelen van relevante gegevens en bewijsmateriaal, en het beoordelen of deze investeringen duidelijk identificeerbare collectieve risico’s voor de economische veiligheid creëren of verergeren. Om deze uitdagingen aan te pakken, moet inzicht worden verkregen in de relevante individuele transacties, de technologie en knowhow die daarmee verband houden en, in voorkomend geval, de analyse van sectorale gegevens en investeringstrends. De evaluatie van individuele transacties moet de lidstaten en de Commissie de nodige informatie verschaffen over uitgaande investeringen in de beperkte reeks technologiegebieden. |
|
(9) |
Op basis van de verzamelde informatie moeten de Unie en haar lidstaten beoordelen of er risico’s zijn voor de economische veiligheid in verband met uitgaande investeringen, en moeten zij eventuele lacunes in het bestaande EU-beleid in kaart brengen, onder meer met betrekking tot handels- en investeringscontroles om dergelijke veiligheidsrisico’s te identificeren en te beperken. Dit moet helpen om te bepalen of een diepgaander inzicht nodig is op bepaalde technologiegebieden, en om evenredige en gerichte reacties te ontwikkelen om vastgestelde risico’s te beperken, hetzij via bestaande instrumenten, hetzij via nieuwe instrumenten op nationaal niveau of op het niveau van de Unie. |
|
(10) |
Om dit hierboven beschreven proces op gang te brengen, heeft de Commissie eerder dit jaar een witboek over uitgaande investeringen (5) gepubliceerd, waarin de eerste werkzaamheden van de Unie op dit gebied worden beschreven. Het is bedoeld om belanghebbenden opmerkingen en input te vragen teneinde de Commissie te helpen de reikwijdte van een toekomstige aanbeveling van de Commissie over uitgaande investeringen te bepalen in nauwe samenwerking met de lidstaten. |
|
(11) |
Het witboek werd ondersteund door een openbare raadpleging om gestructureerde input en reacties op de aanpak ervan te ontvangen (6). De respondenten van deze raadpleging waren het erover eens dat potentiële risico’s in verband met uitgaande investeringen moeten worden beoordeeld. Daarom zet de Commissie haar geleidelijke aanpak voort met deze aanbeveling, en legt zij een gemeenschappelijk toepassingsgebied vast om de evaluatie en de risicobeoordeling te structureren, terwijl de lidstaten de details van de uitvoering ervan afzonderlijk kunnen bepalen, afhankelijk van hun specifieke omstandigheden. |
|
(12) |
In het licht van de in Aanbeveling (EU) 2023/2113 genoemde technologiegebieden en voortbouwend op de samenwerking met de deskundigengroep, de reacties op de openbare raadpleging en de administratieve lasten voor de lidstaten en ondernemingen, moeten de evaluatie en de risicobeoordeling door de lidstaten gericht zijn op geavanceerde halfgeleider-, artificiële intelligentie en kwantumtechnologieën waarvan is vastgesteld dat zij waarschijnlijk de belangrijkste risico’s van het weglekken van technologie door uitgaande investeringen zullen vormen. |
|
(13) |
Wat het soort uitgaande investeringstransacties betreft, moet de evaluatie betrekking hebben op een breed scala aan transacties, met uitzondering van transacties waarvan het niet waarschijnlijk is dat zij de ontwikkeling of overdracht van kritieke technologieën of knowhow mogelijk maken of vergemakkelijken. |
|
(14) |
Wat de geografische dekking betreft, moet de evaluatie “landneutraal” zijn en mogen specifieke bestemmingen niet a priori worden uitgesloten. Niettemin kunnen de lidstaten hun evaluatieactiviteiten prioriteren op basis van de risicoprofielen van afzonderlijke landen. De risicoprofielen moeten worden gecoördineerd met andere lidstaten en de Commissie en moeten, in voorkomend geval, het gedrag van het betrokken land in het verleden – inclusief schendingen van het VN-Handvest – omvatten. |
|
(15) |
Bij de op grond van deze aanbeveling verrichte evaluatie moet ook worden vastgesteld of uitgaande investeringen van de Unie naar derde landen de succesvolle ontwikkeling van kritieke technologieën versnellen of vergroten in landen die dergelijke technologieën kunnen gebruiken om de veiligheidsgerelateerde capaciteiten van de Unie, haar lidstaten en andere landen te verstoren of te overtreffen, of om de internationale vrede en veiligheid te ondermijnen. |
|
(16) |
De resultaten van de door de lidstaten, met de steun van de Commissie, te verrichten risicobeoordeling moeten in het kader van de deskundigengroep een gemeenschappelijk inzicht in de risico’s mogelijk maken. Besprekingen in de deskundigengroep zullen een nuttig referentiepunt zijn voor verdere beleidskeuzes en zullen helpen bepalen of er behoefte is aan risicobeperkende maatregelen. De Commissie en de lidstaten zullen ervoor zorgen dat gevoelige informatie op een veilige manier wordt gedeeld, opgeslagen en waar nodig gerubriceerd om het noodzakelijke beschermingsniveau te waarborgen. |
|
(17) |
Deze aanbeveling loopt niet vooruit op de resultaten van deze risicobeoordelingen, noch op de noodzaak om maatregelen te nemen om potentiële risico’s te beperken. Eventuele latere voorstellen voor risicobeperkende maatregelen ter bescherming van de economische veiligheid zullen op dergelijke beoordelingen voortbouwen. Alle beleidsmaatregelen moeten evenredig en nauwkeurig gericht zijn om de risico’s aan te pakken die zijn vastgesteld voor elk soort uitgaande investering of activiteit en voor elk gebied van kritieke technologie. |
|
(18) |
De Commissie moedigt de lidstaten aan om in het kader van hun evaluatieactiviteiten relevante belanghebbenden, waaronder het bedrijfsleven, de academische wereld en het maatschappelijk middenveld, te raadplegen om een volledig beeld te krijgen van het investeringsklimaat en de potentiële risico’s en om in het belang van burgers en bedrijven van de Unie te kunnen handelen. |
|
(19) |
De evaluatie en risicobeoordeling waarin deze aanbeveling voorziet, zijn tijdelijke maatregelen om passende beleidsmaatregelen te helpen vormgeven, |
HEEFT DE VOLGENDE AANBEVELING VASTGESTELD:
1. Technologiegebieden die voor evaluatie in aanmerking komen
De lidstaten moeten uitgaande investeringen met betrekking tot de volgende reeds genoemde technologiegebieden evalueren:
|
a) |
Halfgeleidertechnologieën, dat wil zeggen technologie of knowhow in verband met:
|
|
b) |
Artificiële-intelligentie- (AI-)technologieën, d.w.z. elke technologie of knowhow met betrekking tot een machinaal systeem dat is ontworpen om op verschillende niveaus van autonomie te werken en dat na uitrol adaptiviteit kan vertonen, en dat voor expliciete of impliciete doelstellingen, uit de ontvangen input afleidt hoe het output kan genereren, zoals voorspellingen, inhoud, aanbevelingen of beslissingen die van invloed kunnen zijn op fysieke of virtuele omgevingen (“AI-systeem”), die worden gebruikt voor de volgende toepassingen:
|
|
c) |
Kwantumtechnologieën, dat wil zeggen technologie of knowhow in verband met:
|
2. Transacties die voor evaluatie in aanmerking komen
De lidstaten moeten uitgaande investeringen (8) door natuurlijke of rechtspersonen die ingezetene of gevestigd zijn in de Unie (“EU-investeerders”) evalueren om in een derde land een economische activiteit uit te oefenen die verband houdt met een technologiegebied als omschreven in punt 1, zoals:
|
a) |
de verwerving van een vennootschap of een deelneming in een vennootschap die een daadwerkelijke deelneming in het bestuur van of de zeggenschap over de vennootschap mogelijk maakt (“verwerving”); |
|
b) |
de absorptie van een of meer andere ondernemingen door een onderneming of de combinatie van twee of meer ondernemingen om een nieuwe vennootschap op te richten (“fusie”); |
|
c) |
de overdracht van materiële of immateriële activa naar aanleiding van een contractuele regeling, met inbegrip van intellectuele eigendom of specifieke knowhow, die noodzakelijk is voor het tot stand brengen of in stand houden van een economische activiteit, indien deze een identificeerbaar onderdeel vormen van de bedrijfsactiviteiten van een onderneming, met uitzondering van de overdracht van individuele producten of software voor tweeërlei gebruik die onder Verordening (EU) 2021/821 van het Europees Parlement en de Raad inzake tweeërlei gebruik (9) vallen en geen deel uitmaken van andere bredere goederen of diensten (“overdracht van activa”); |
|
d) |
de eerste oprichting van een bedrijf, met inbegrip van de oprichting van een dochteronderneming, een filiaal of soortgelijke ondernemingen (“greenfield investment”); |
|
e) |
de oprichting van, of de investering in, een onderneming die middelen combineert om een gezamenlijk ondernemingsdoel te bereiken met een andere persoon (“joint venture”); |
|
f) |
de verstrekking van kapitaal, gekoppeld aan bepaalde immateriële voordelen zoals managementbijstand, toegang tot investeringen en talentnetwerken, markttoegang en betere toegang tot aanvullende financiering (“durfkapitaal”), indien de EU-investeerder over deskundigheid beschikt of eerder heeft geïnvesteerd in ondernemingen die een van de drie in punt 1 genoemde technologiegebieden vervreemden of ontwikkelen. |
Investeringen zonder zeggenschap die beperkt zijn tot het verkrijgen van een rendement op het geïnvesteerde kapitaal, moeten van de evaluatie worden uitgesloten.
Ook indirecte investeringen van een EU-investeerder moeten worden geëvalueerd, zoals investeringen via een entiteit uit een derde land die als investeringsvehikel wordt gebruikt, via een bestaande dochteronderneming of in het kader van een bestaande joint venture met een onderneming uit een derde land. Dit omvat de geleidelijke overdracht van activa in de loop van de tijd, maar tijdens de evaluatieperiode, en investeringen die gericht zijn op het schenden of omzeilen van bestaande veiligheidsgerelateerde handels- en investeringscontroles (alsook gerichte individuele maatregelen), met inbegrip van beperkende maatregelen van de Unie op grond van artikel 215 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie.
De evaluatie moet zowel betrekking hebben op nieuwe en lopende transacties als op transacties die sinds 1 januari 2021 zijn verricht, maar kan, in gevallen waarin de lidstaten transacties van bijzonder belang vaststellen, ook activiteiten van vóór die datum omvatten.
3. Evaluatieinstrumenten en uitwisseling met belanghebbenden
|
a) |
De lidstaten moeten een adequaat evaluatiesysteem opzetten dat kan voorzien in vrijwillige of verplichte verstrekking van informatie over transacties. Zij moeten overwegen de bestaande mechanismen aan te passen met het oog op de in deze aanbeveling beschreven evaluatieactiviteiten. |
|
b) |
De lidstaten worden aangemoedigd om in het kader van hun evaluatieactiviteiten relevante belanghebbenden, waaronder het bedrijfsleven, de academische wereld en het maatschappelijk middenveld, te raadplegen. |
4. Te verzamelen informatie
|
a) |
De lidstaten moeten voldoende informatie verzamelen om de risico’s te beoordelen die mogelijk voortvloeien uit verschillende transacties en activiteiten en uit de betrokken entiteiten. |
|
b) |
De in punt a) bedoelde informatie moet het volgende omvatten:
|
|
c) |
Alle verzamelde gegevens moeten naar behoren worden beschermd en, indien nodig, worden gerubriceerd voordat ze met de Commissie of met andere lidstaten worden gedeeld. |
5. Risicobeoordeling
Voor elke onderzochte transactie moeten de lidstaten, met de steun van de Commissie, de in dit punt beschreven risicobeoordeling verrichten om vast te stellen of er al dan niet risico’s voor de economische veiligheid zijn.
|
a) |
De risicobeoordeling moet een kwalitatieve beoordeling per geval van de transacties en activiteiten omvatten, waarbij prioriteit wordt gegeven aan transacties en activiteiten met de grootste en meest waarschijnlijke potentiële gevolgen voor de economische veiligheid, met inbegrip van – in voorkomend geval – de deelname van de onderneming aan EU-projecten of -programma’s. |
|
b) |
Bij de risicobeoordeling moeten elementen van risico’s en potentiële kwetsbaarheden in kaart worden gebracht, met name met betrekking tot het weglekken van technologie, zoals de belangrijkste soorten dreigingen en dreigingsactoren en geopolitieke factoren –bijvoorbeeld historische patronen van de verwerving van technologie – die relevant zijn om de waarschijnlijkheid van negatieve gevolgen voor de economische veiligheid te beoordelen. |
|
c) |
Bij de risicobeoordeling moet onder meer rekening worden gehouden met de volgende aspecten:
|
|
d) |
De lidstaten moeten een gemeenschappelijke methode volgen die samen met de Commissie moet worden ontwikkeld in het kader van de deskundigengroep. |
6. Verslaglegging aan de Commissie en de andere lidstaten
In het kader van de deskundigengroep moeten de lidstaten regelmatig van gedachten wisselen over de voortgang van de evaluatie en uiterlijk op 15 juli 2025 een update over de voortgang van hun werkzaamheden aan de Commissie verstrekken. Uiterlijk op 30 juni 2026 moeten de lidstaten bij de Commissie en de andere lidstaten een uitgebreid verslag indienen over de uitvoering van deze aanbeveling, met inbegrip van de resultaten van de evaluatie en de risicobeoordeling.
Indien risico’s worden vastgesteld, moeten de lidstaten de Commissie nadere gegevens verstrekken over de combinaties van risicofactoren die kenmerkend zijn voor uitgaande investeringen die van invloed kunnen zijn op de economische veiligheid.
Gedurende deze periode moeten de lidstaten en de Commissie informatie blijven uitwisselen overeenkomstig Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad (10) en de beveiligingsvoorschriften voor de bescherming van gerubriceerde EU-informatie (11) (indien van toepassing) en beoordelingen in het kader van de deskundigengroep, met inbegrip van informatie over de afzonderlijke transacties die door de lidstaten worden beoordeeld met het oog op de in punt 5 bedoelde risicobeoordeling.
7. Conclusies van de evaluatie
Op basis van de informatie die in het in punt 6 bedoelde verslag wordt gedeeld, moeten de lidstaten en de Commissie de resultaten van deze exercitie bespreken om in de deskundigengroep tot een gemeenschappelijk inzicht in de risico’s te komen.
8. Autoriteiten van lidstaten
De lidstaten moeten een centraal contactpunt aanwijzen dat verantwoordelijk is voor de communicatie over eventuele follow-upmaatregelen naar aanleiding van deze aanbeveling. In voorkomend geval moeten zij een of meer nationale autoriteiten aanwijzen die verantwoordelijk zijn voor de aanbevolen evaluatie van uitgaande investeringstransacties en ervoor zorgen dat die nationale autoriteiten, waar mogelijk, bestaande instrumenten toepassen, met inbegrip van controles op de uitvoer van producten voor tweeërlei gebruik, om de risico’s die zij bij de in deze aanbeveling beschreven evaluatie hebben vastgesteld, tegen te gaan. Zij moeten de gegevens van de centrale contactpunten en de aangewezen autoriteiten uiterlijk op 15 maart 2025 aan de Commissie meedelen.
Gedaan te Brussel, 15 januari 2025.
Voor de Commissie
Maroš ŠEFČOVIČ
Lid van de Commissie
(1) Gezamenlijke mededeling aan het Europees Parlement, de Europese Raad en de Raad betreffende een “strategie voor economische veiligheid van de EU” (JOIN(2023) 20 final).
(2) De termen onderneming, bedrijf en bedrijfsleven worden in deze aanbeveling door elkaar gebruikt.
(3) Register van deskundigengroepen van de Commissie, code E03911.
(4) Aanbeveling (EU) 2023/2113 van de Commissie van 3 oktober 2023 over technologiegebieden die kritiek zijn voor de economische veiligheid van de EU met het oog op nadere risicobeoordeling met de lidstaten (PB L 2023/2113 van 11.10.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2023/2113/oj).
(5) COM(2024) 24 final.
(6) https://policy.trade.ec.europa.eu/consultations/monitoring-and-risk-assessment-outbound-investment_en.
(7) Het begrip “geïntegreerde schakelingen en andere halfgeleiders” omvat onder meer microprocessoren, grafische processoren, microcontrollers, logische chips, geheugenchips, radiofrequentiechips, fotonische chips, analoge chips, kwantumchips, optische halfgeleiders, vermogenshalfgeleiders, discretes en sensoren/microsystemen.
(8) De term investering omvat niet activiteiten zoals bankleningen, clearing, verzending van betalingen, overneming, schuldratingdiensten, prime brokerage, algemene bewaarneming, onderzoek of analyse van aandelen en andere diensten die ondergeschikt zijn aan een transactie.
(9) Verordening (EU) 2021/821 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2021 tot instelling van een Unieregeling voor controle op de uitvoer, de tussenhandel, de technische bijstand, de doorvoer en de overbrenging van producten voor tweeërlei gebruik (PB L 206 van 11.6.2021, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/821/oj).
(10) Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/679/oj).
(11) Besluit (EU, Euratom) 2015/444 van de Commissie van 13 maart 2015 betreffende de veiligheidsvoorschriften voor de bescherming van gerubriceerde EU-informatie (PB L 72 van 17.3.2015, blz. 53, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2015/444/oj).
ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2025/63/oj
ISSN 1977-0758 (electronic edition)