–

għal Generalstaatsanwaltschaft Hamburg, minn J. Fröhlich, bħala aġent,

–

għall-Gvern Ġermaniż, minn J. Möller, M. Hellmann u F. Halabi, bħala aġenti,

–

għall-Gvern Rumen, minn E. Gane, L.-E. Batagoi u A. Wellman, bħala aġenti,

–

għall-Gvern Pollakk, minn M.B. Majczyna u J. Sawicka, bħala aġenti,

–

għall-Kummissjoni Ewropea, minn C. Ladenburger, M. Wasmeier u S. Grünheid, bħala aġenti,

1

It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva (UE) 2016/343/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta’ Marzu 2016 dwar it-tisħiħ ta’ ċerti aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza u tad-dritt li wieħed ikun preżenti waqt il-proċess fil-proċedimenti kriminali (ĠU 2016, L 65, p. 1).

2

Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ proċedura ta’ eżekuzzjoni, fil-Ġermanja, ta’ mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa fis‑7 ta’ Ottubru 2019 mill-Judecătoria Deva (il-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Deva, ir-Rumanija) u fl‑4 ta’ Frar 2020 mit-Tribunalul Hunedoara (il-Qorti tal-Kontea ta’ Hunedoara, ir-Rumanija) għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ pieni li jċaħħdu l-libertà li TR ġie kkundannat għalihom fl-assenza tiegħu minn qrati Rumeni.

Il-kuntest ġuridiku

Id-dritt tal-Unjoni

Id-Deċiżjoni Qafas 2002/584/ĠAI

3

Il-premessi 1, 5 sa 7, 10 u 12 tad-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2002/584/ĠAI tat-13 ta’ Ġunju 2002 fuq il-mandat ta’ arrest Ewropew u l-proċeduri ta’ ċediment bejn l-Istati Membri (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 19, Vol. 6, p. 34), kif emendata bid-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2009/299/ĠAI tas-26 ta’ Frar 2009 (ĠU 2009, L 81, p. 24) (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni Qafas 2002/584”) huma redatti kif ġej:

4

L-Artikolu 1 ta’ din id-deċiżjoni qafas, intitolat “Definizzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew u l-obbligazzjoni li jiġi esegwit”, jiddisponi:

5

L-Artikolu 4a tal-imsemmija deċiżjoni qafas, intitolat “Deċiżjonijiet mogħtija wara kawża li fiha l-persuna ma dehritx personalment”, jipprovdi:

Id-Deċiżjoni Qafas 2009/299

6

Il-premessa 1 tad-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2009/299/ĠAI tas-26 ta’ Frar 2009 li temenda d-Deċiżjonijiet Qafas 2002/584/ĠAI, 2005/214/ĠAI, 2006/783/ĠAI, 2008/909/ĠAI u 2008/947/ĠAI, u b’hekk issaħħaħ id-drittijiet proċedurali ta’ persuni, li trawwem l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku fir-rigward ta’ deċiżjonijiet mogħtija fl-assenza tal-persuna konċernata fil-kawża (ĠU 2009, L 81, p. 24) tiddikjara:

Id-Direttiva 2016/343

7

Skont il-premessi 33 u 35 tad-Direttiva 2016/343:

8

L-Artikolu 8 ta’ din id-direttiva, intitolat “Id-dritt li persuna tkun preżenti waqt il-proċess”, huwa redatt kif ġej:

9

L-Artikolu 9 tal-istess direttiva, intitolat “Id-dritt għal proċess mill-ġdid”, jipprovdi:

Id-dritt Ġermaniż

10

L-Artikolu 83 tal-Gesetz über die internationale Rechtshilfe in Strafsachen (il-Liġi dwar l-Assistenza Ġudizzjarja Internazzjonali f’Materji Kriminali), tat-23 ta’ Diċembru 1982 (BGBl.1982 I, p. 2071), fil-verżjoni tagħha ppubblikata fis‑27 ta’ Ġunju 1994 (BGBl. 1994 I, p. 1537), jipprovdi:

Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari

11

Mit-talba għal deċiżjoni preliminari jirriżulta li l-qorti tar-rinviju, il-Hanseatisches Oberlandesgericht Hamburg (il-Qorti Reġjonali Superjuri ta’ Hamburg, il-Ġermanja) hija adita b’żewġ mandati ta’ arrest Ewropej maħruġa mill-awtoritajiet Rumeni, rispettivament, fis‑7 ta’ Ottubru 2019 u fl‑4 ta’ Frar 2020, intiżi għall-konsenja ta’ TR, ċittadin Rumen, għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ pieni li jċaħħdu l-libertà li għalihom ġie kkundannat fl-assenza tiegħu minn qrati Rumeni. TR bħalissa huwa miżmum taħt arrest għall-estradizzjoni f’Hamburg (il-Ġermanja) u ilu hekk miżmum mill‑31 ta’ Marzu 2020.

12

TR huwa suġġett:

–

għall-ewwel kundanna definittiva in absentia, mill-qrati Rumeni, għal tliet reati ta’ theddid u delitt ta’ għoti ta’ nar volontarju, għal piena li ċċaħħad il-libertà ta’ 6 snin u 6 xhur u 1 832 jum ta’ priġunerija, imnaqqsa bil-perijodu diġà skontat mill-1 ta’ Jannar 2016 sal‑14 ta’ April 2017 kif ukoll bi 48 jum addizzjonali, minħabba li wettaq ir-reati ta’ rikatt u ta’ distruzzjoni (fi stat ta’ reċidività);

–

għat-tieni kundanna in absentia, għal piena li ċċaħħad il-libertà ta’ 4 snin li minnha għadu jrid jiskonta 2 snin u 4 xhur, miżjuda bil-perijodu rimanenti tal-piena ta’ 1 786 jum li tirriżulta minn kundanna oħra, talli wettaq ir-reati ta’ assoċjazzjoni kriminali, ta’ traffikar ta’ drogi narkotiċi relatati ma’ assoċjazzjoni kriminali, żewġ reati fil-qasam tas-sigurtà fit-toroq u għal offiżi u feriti.

13

Mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li TR ħarab fix-xahar ta’ Ottubru 2018 sabiex imur il-Ġermanja sabiex jevita l-proċeduri kriminali mibdija kontrih fir-Rumanija u li wasslu għall-kundanni msemmija fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza.

14

Wara talba għal informazzjoni, l-awtoritajiet Rumeni informaw lill-uffiċċju tal-prosekutur ġenerali ta’ Hamburg li, fir-rigward tal-kundanni kriminali li kienu s-suġġett tal-mandati ta’ arrest Ewropej tas‑7 ta’ Ottubru 2019 u tal‑4 ta’ Frar 2020, il-persuna mfittxija ma setgħetx tiġi mħarrka personalment fl-indirizz tad-domiċilju magħruf fir-Rumanija. Kien minħabba f’din ir-raġuni li, konformement mad-dritt Rumen, kull darba tħalliet notifika uffiċjali fl-indirizz tal-persuna mfittxija, peress li d-dritt Rumen jipprevedi li, fl-iskadenza ta’ terminu ta’ għaxart ijiem, it-taħrikiet jitqiesu li ġew innotifikati.

15

L-awtoritajiet Rumeni żiedu li, fiż-żewġ proċeduri li wasslu għall-imsemmija kundanni, il-persuna akkużata kienet irrappreżentata, fl-ewwel istanza, minn avukati tal-għażla tagħha, u li, fl-appell, hija kienet hekk irrappreżentata minn avukati maħtura ex officio mill-qrati.

16

Mill-mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ mill-Judecătoria Deva (il-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Deva, ir-Rumanija) kif ukoll mill-informazzjoni addizzjonali pprovduta fl‑20 ta’ Mejju 2020, jirriżulta li, minkejja li kien jaf bil-proċeduri li kien suġġett għalihom, TR la deher fil-proċedura tal-ewwel istanza quddiem dik il-qorti, u lanqas fil-proċedura tal-appell quddiem il-Curtea de Apel Alba Iulia (il-Qorti tal-Appell ta’ Alba Iulia, ir-Rumanija), iżda li, wara li kien kiseb konjizzjoni tal-proċedura prevista quddiem il-Judecătoria Deva (il-Qorti tal-Ewwel Istanza ta’ Deva), TR kien ta mandat lil avukata tal-għażla tiegħu li kienet effettivament iddefendietu fl-ewwel istanza. Matul il-proċedura tal-appell, TR kien irrappreżentat minn avukata maħtura ex officio.

17

Madankollu, l-awtoritajiet Rumeni rrifjutaw li jilqgħu t-talba tal-awtoritajiet Ġermaniżi intiża sabiex jinkisbu garanziji fir-rigward tal-ftuħ mill-ġdid tal-proċeduri kriminali msemmija, peress li TR kien ġie validament imħarrek u għalhekk il-kundanni kriminali ma setgħux ikunu s-suġġett ta’ reviżjoni skont il-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali Rumen.

18

Permezz ta’ deċiżjoni tat‑28 ta’ Mejju 2020, il-qorti tar-rinviju, konformement mal-leġiżlazzjoni Ġermaniża applikabbli, awtorizzat il-konsenja ta’ TR lir-Repubblika tar-Rumanija b’eżekuzzjoni tal-mandati ta’ arrest Ewropej tas‑7 ta’ Ottubru 2019 u tal‑4 ta’ Frar 2020. Għal dan il-għan, hija qieset li, għalkemm il-konsenja ta’ persuna għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ piena hija ċertament fil-prinċipju eskluża meta din il-persuna ma tkunx dehret personalment waqt is-seduta fil-proċeduri li wasslu għall-kundanna, TR kien ostakola t-taħrika tiegħu personalment fir-Rumanija billi ħarab lejn il-Ġermanja. Barra minn hekk, huwa kien jaf bil-proċeduri li jikkonċernawh, li fihom huwa kien irrappreżentat minn avukat.

19

TR oġġezzjona għall-estradizzjoni tiegħu u oppona l-estradizzjoni ssemplifikata prevista fl-Artikolu 41 tal-Liġi dwar l-Assistenza Ġudizzjarja Internazzjonali f’Materji Kriminali.

20

Huwa jikkontesta d-deċiżjoni tat‑28 ta’ Mejju 2020 li tordna l-estradizzjoni tiegħu minħabba li l-konsenja tiegħu lir-Repubblika tar-Rumanija hija illegali minħabba l-assenza ta’ garanzija min-naħa tal-awtoritajiet Rumeni fir-rigward tad-dritt tiegħu għal ftuħ mill-ġdid tal-proċeduri kriminali msemmija, peress li tali assenza ta’ garanzija hija inkompatibbli mal-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 2016/343.

21

F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Hanseatisches Oberlandesgericht Hamburg (il-Qorti Reġjonali Superjuri ta’ Hamburg) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domanda preliminari li ġejja:

Fuq il-proċedura b’urġenza

22

Il-qorti tar-rinviju qiegħda titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex din it-talba għal deċiżjoni preliminari tkun suġġetta għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari prevista fl-Artikolu 107 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja.

23

F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat, fl-ewwel lok, li d-domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju tirrigwarda kemm l-interpretazzjoni tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 kif ukoll l-interpretazzjoni tad-Direttiva 2016/343, li tagħmel parti mill-oqsma previsti mit-Titolu V tat-Tielet Parti tat-Trattat FUE, dwar l-ispazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja. Konsegwentement, dan ir-rinviju jista’ jkun suġġett għall-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari.

24

Fit-tieni lok, fir-rigward tal-kriterju marbut mal-urġenza, jeħtieġ, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, li tittieħed inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanza li l-persuna kkonċernata fil-kawża prinċipali hija attwalment imċaħħda mil-libertà u li ż-żamma tagħha taħt detenzjoni tiddependi fuq l-eżitu tal-kwistjoni fil-kawża prinċipali (sentenza tat‑28 ta’ Novembru 2019, Spetsializirana prokuratura, C‑653/19 PPU, EU:C:2019:1024, punt 22).

25

F’dan il-każ, mill-elementi tal-proċess li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha għad-dispożizzjoni tagħha jirriżulta li l-urġenza fis-sens tal-Artikolu 107(2) tar-Regoli tal-Proċedura tirriżulta mill-konsegwenzi eventwalment gravi li deċiżjoni tardiva jista’ jkollha fuq il-persuna suġġetta għall-mandati ta’ arrest Ewropej, li l-qorti tar-rinviju hija mitluba teżegwixxi, b’mod partikolari minħabba ċ-ċaħda tal-libertà subita mit-tqegħid tagħha taħt arrest għall-estradizzjoni f’Hamburg mill-31 ta’ Marzu 2020 u li l-konsenja tagħha lir-Repubblika tar-Rumanija jew il-ħelsien tagħha jiddependu mir-risposta għad-domanda preliminari magħmula lill-Qorti tal-Ġustizzja.

26

F’dawn iċ-ċirkustanzi, fit-23 ta’ Settembru 2020, fuq proposta tal-Imħallef Relatur, wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, ir-Raba’ Awla tal-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li tilqa’ t-talba tal-qorti tar-rinviju intiża sabiex ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jinstema’ bil-proċedura b’urġenza għal deċiżjoni preliminari.

Fuq id-domanda preliminari

27

Preliminarjament, għandu jitfakkar li, konformement ma’ ġurisprudenza stabbilita, fil-kuntest tal-proċedura ta’ kooperazzjoni bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja, stabbilita fl-Artikolu 267 TFUE, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tagħti lill-qorti nazzjonali risposta utli li tgħinha tiddeċiedi l-kawża li jkollha quddiemha. Minn din il-perspettiva, huwa l-obbligu, jekk ikun il-każ, tal-Qorti tal-Ġustizzja li tifformula mill-ġdid id-domandi li jkunu ġew ippreżentati lilha (sentenza tat-2 ta’ April 2020, Ruska Federacija, C‑897/19 PPU, EU:C:2020:262, punt 43 u l-ġurisprudenza ċċitata).

28

F’dan il-każ, mit-talba għal deċiżjoni preliminari jirriżulta li l-qorti tar-rinviju hija mitluba tiddeċiedi dwar il-legalità tal-konsenja ta’ TR lill-awtoritajiet Rumeni abbażi tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 83 tal-Liġi dwar l-Assistenza Ġudizzjarja Internazzjonali f’Materji Kriminali li jimplimentaw l-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 fid-dritt Ġermaniż.

29

Il-qorti tar-rinviju tqis li l-kundizzjonijiet neċessarji għal tali konsenja huma ssodisfatti sa fejn, minn naħa, din il-persuna evitat, b’għarfien sħiħ tal-fatti, il-proċeduri li taw lok għall-mandati ta’ arrest Ewropej li dik il-qorti għandha teżegwixxi billi ħarbet lejn il-Ġermanja u b’hekk ostakolat it-taħrika tagħha personalment u, min-naħa l-oħra, li l-imsemmija persuna kienet irrappreżentata fil-kuntest ta’ dawn il-proċeduri, fl-ewwel istanza, minn avukata tal-għażla tagħha u, fl-appell, minn avukata maħtura ex officio. Min-naħa l-oħra, quddiem dik il-qorti, TR sostna li din il-konsenja ma hijiex legali fid-dawl tar-rekwiżiti previsti fl-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 2016/343, għar-raġuni li ma kien hemm ebda garanzija ta’ ftuħ mill-ġdid tal-proċeduri kriminali kontra tiegħu fir-Rumanija.

30

F’dawn iċ-ċirkustanzi, hemm lok li d-domanda tal-qorti tar-rinviju tinftiehem bħala li tirrigwarda l-punt dwar jekk l-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 għandux jiġi interpretat fis-sens li l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni tista’ tirrifjuta l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-finijiet ta’ eżekuzzjoni ta’ piena jew ta’ miżura ta’ sigurtà li ċċaħħad il-libertà, meta l-persuna kkonċernata tkun ostakolat it-taħrika tagħha personalment u ma tkunx dehret personalment fil-proċeduri minħabba li din il-persuna tkun ħarbet lejn l-Istat Membru ta’ eżekuzzjoni, minħabba s-sempliċi fatt li din il-persuna ma jkollhiex il-garanzija li, f’każ li tiġi kkonsenjata lill-Istat Membru tal-ħruġ, sejjer jiġi rrispettat id-dritt tagħha għal proċeduri mill-ġdid kif iddefinit fl-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 2016/343.

31

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li d-Deċiżjoni Qafas 2002/584 għandha l-għan, hekk kif jirriżulta, b’mod partikolari, mill-Artikolu 1(1) u (2) tagħha, moqri fid-dawl tal-premessi 5 u 7 tagħha, li tissostitwixxi s-sistema ta’ estradizzjoni multilaterali bbażata fuq il-Konvenzjoni Ewropea dwar l-Estradizzjoni, iffirmata f’Pariġi fit‑13 ta’ Diċembru 1957, b’sistema ta’ konsenja bejn l-awtoritajiet ġudizzjarji tal-persuni kkundannati jew issuspettati għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ sentenzi jew tat-tressiq ta’ proċeduri kriminali, liema sistema tal-aħħar hija bbażata fuq il-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku (sentenzi tad‑29 ta’ Jannar 2013, Radu, C‑396/11, EU:C:2013:39, punt 33, u tal‑11 ta’ Marzu 2020, SF (Mandat ta’ arrest Ewropew – Garanzija ta’ ritorn lejn l-Istat ta’ eżekuzzjoni), C‑314/18, EU:C:2020:191, punt 37 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

32

Għalhekk, id-Deċiżjoni Qafas 2002/584 hija intiża li tistabbilixxi sistema ġdida ssemplifikata u iktar effikaċi ta’ konsenja ta’ persuni kkundannati jew issuspettati bi ksur tal-liġi kriminali, sabiex tiġi ffaċilitata u aċċellerata l-kooperazzjoni ġudizzjarja sabiex tikkontribwixxi għat-twettiq tal-għan mogħti lill-Unjoni li ssir żona ta’ libertà, ta’ sigurtà u ta’ ġustizzja billi tiġi bbażata fuq il-grad ta’ fiduċja għolja li għandha teżisti bejn l-Istati Membri (sentenzi tas‑26 ta’ Frar 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 37, u tal-24 ta’ Settembru 2020, Generalbundesanwalt beim Bundesgerichtshof (Prinċipju ta’ speċjalità), C‑195/20 PPU, EU:C:2020:749, punt 32 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

33

Fil-qasam irregolat mid-Deċiżjoni Qafas 2002/584, il-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku, li jikkostitwixxi, hekk kif jirriżulta b’mod partikolari mill-premessa 6 tagħha, il-“bażi” tal-kooperazzjoni ġudizzjarja fil-qasam kriminali, huwa applikat fl-Artikolu 1(2) ta’ din id-deċiżjoni qafas li jistabbilixxi r-regola li l-Istati Membri huma obbligati jeżegwixxu kull mandat ta’ arrest Ewropew fuq il-bażi tal-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku u konformement mad-dispożizzjonijiet tal-imsemmija deċiżjoni qafas. Fil-fatt, skont id-dispożizzjonijiet tal-istess deċiżjoni qafas, l-Istati Membri ma jistgħux jirrifjutaw li jeżegwixxu tali mandat ħlief fil-każijiet ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni obbligatorja, previsti fl-Artikolu 3 ta’ din tal-aħħar kif ukoll fil-każijiet ta’ nuqqas fakultattiv ta’ eżekuzzjoni elenkati fl-Artikoli 4 u 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584. Barra minn hekk, l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni tista’ tissubordina l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew biss għall-kundizzjonijiet iddefiniti fl-Artikolu 5 tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 (sentenza tas‑26 ta’ Frar 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 38 u l-ġurisprudenza ċċitata).

34

Għaldaqstant, filwaqt li l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew tikkostitwixxi l-prinċipju, ir-rifjut ta’ eżekuzzjoni huwa maħsub bħala eċċezzjoni li għandha tiġi interpretata b’mod strett (sentenza tal-25 ta’ Lulju 2018, Minister for Justice and Equality (Nuqqasijiet tas-sistema ġudizzjarja), C‑216/18 PPU, EU:C:2018:586, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).

35

Fir-rigward, b’mod partikolari, tal-każ fejn il-mandat ta’ arrest Ewropew ikun jirrigwarda piena stabbilita permezz ta’ deċiżjoni in absentia, il-punt 1 tal-Artikolu 5 tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, fil-verżjoni inizjali tiegħu, kien jipprevedi r-regola li l-Istat Membru ta’ eżekuzzjoni seta’ f’dan il-każ, jissubordina l-konsenja tal-persuna kkonċernata għall-kundizzjoni li tkun iggarantita proċeduri mill-ġdid li jiġu eżegwita fil-preżenza tal-istess persuna fl-Istat Membru emittenti (sentenza tal‑10 ta’ Awwissu 2017, Tupikas, C‑270/17 PPU, EU:C:2017:628, punt 52).

36

Din id-dispożizzjoni tħassret bid-Deċiżjoni Qafas 2009/299 u ġiet issostitwita, fid-Deċiżjoni Qafas 2002/584, bl-Artikolu 4a ġdid li jillimita l-possibbiltà li tiġi rrifjutata l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew billi jelenka, b’mod speċifiku u uniformi, il-kundizzjonijiet li fihom ir-rikonoxximent u l-eżekuzzjoni ta’ deċiżjoni mogħtija fi tmiem proċeduri li għalihom il-persuna kkonċernata ma tkunx dehret personalment ma jistgħux jiġu rrifjutati (sentenza tal‑10 ta’ Awwissu 2017, Tupikas, C‑270/17 PPU, EU:C:2017:628, punt 53 u l-ġurisprudenza ċċitata).

37

Għal dan il-għan, din id-deċiżjoni qafas tfittex armonizzazzjoni tal-kundizzjonijiet ta’ eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew fil-każ ta’ kundanna in absentia, li tirrifletti l-kunsens milħuq mill-Istati Membri kollha dwar il-portata li għandha tingħata, taħt id-dritt tal-Unjoni, lid-drittijiet proċedurali li jgawdu minnhom persuni kkundannati in absentia li jkunu suġġetti għal mandat ta’ arrest Ewropew (sentenza tas‑26 ta’ Frar 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 62).

38

Kif jirriżulta mill-kliem stess tal-Artikolu 4a(1) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, l-awtorità ġudizzjarja tal-eżekuzzjoni tista’ wkoll tirrifjuta l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-finijiet tal-eżekuzzjoni ta’ piena jew ta’ miżura ta’ sigurtà li jċaħħdu l-libertà jekk il-persuna kkonċernata ma tkunx dehret personalment fil-proċeduri li jkunu wasslu għad-deċiżjoni, sakemm il-mandat ta’ arrest Ewropew ma jkunx jindika li l-kundizzjonijiet stabbiliti, rispettivament fil-punti (a) sa (d) ta’ din id-dispożizzjoni jkunu ssodisfatti (sentenza tal‑10 ta’ Awwissu 2017, Tupikas, C‑270/17 PPU, EU:C:2017:628, punt 54 u l-ġurisprudenza ċċitata).

39

L-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 huwa intiż li jiżgura livell għoli ta’ protezzjoni u li jippermetti lill-awtorità ta’ eżekuzzjoni tipproċedi bil-konsenja tal-persuna kkonċernata minkejja l-assenza tagħha fil-proċeduri li jkunu wasslu għall-kundanna tagħha, filwaqt li jiġu osservati bis-sħiħ id-drittijiet tad-difiża tagħha (sentenza tal-10 ta’ Awwissu 2017, Tupikas, C‑270/17 PPU, EU:C:2017:628, punt 58).

40

Kif diġà ġie deċiż mill-Qorti tal-Ġustizzja, il-leġiżlatur tal-Unjoni adotta soluzzjoni li tikkonsisti f’li jiġu stabbiliti b’mod eżawrjenti l-każijiet li fihom l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-eżekuzzjoni ta’ deċiżjoni mogħtija in absentia għandha titqies li ma tippreġudikax id-drittijiet tad-difiża (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑26 ta’ Frar 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 44).

41

Minn dan isegwi li l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni hija marbuta li tipproċedi bl-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew, minkejja l-assenza tal-parti kkonċernata fil-proċeduri li wasslu għad-deċiżjoni, ladarba tkun ivverifikata l-eżistenza ta’ waħda miċ-ċirkustanzi previsti fil-paragrafu 1(a), (b), (ċ) jew (d) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 (sentenza tal-10 ta’ Awwissu 2017, Tupikas, C‑270/17 PPU, EU:C:2017:628, punt 55).

42

Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikolu 4a(1) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 la jikser id-dritt għal rimedju effettiv u għal smigħ xieraq u lanqas id-drittijiet tad-difiża ggarantiti rispettivament mill-Artikolu 47 u mill-Artikolu 48(2) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali u li għalhekk huwa kompatibbli mar-rekwiżiti tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑26 ta’ Frar 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punti 53 u 54).

43

Fir-rigward tad-Direttiva 2016/343, imsemmija mill-qorti tar-rinviju, għandu jiġi rrilevat li l-Artikolu 8(1) ta’ din id-direttiva jistabbilixxi d-dritt tal-persuni ssuspettati u tal-persuni akkużati li jkunu preżenti fil-proċeduri li jikkonċernawhom. Madankollu, skont il-paragrafu 2 ta’ dan l-artikolu, l-Istati Membri jistgħu jipprevedu li proċeduri li jistgħu jagħtu lok għal deċiżjoni dwar il-ħtija jew l-innoċenza ta’ persuna ssuspettata jew akkużata jistgħu jsir fl-assenza tagħha, sakemm ikunu osservati l-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-paragrafu.

44

Barra minn hekk, skont l-Artikolu 9 tal-imsemmija direttiva, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-persuni ssuspettati jew akkużati, meta dawn ma kinux preżenti fil-proċeduri tagħhom u meta ma kinux issodisfatti l-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 8(2) tad-Direttiva 2016/343, ikollhom id-dritt għal proċeduri mil-ġdid, jew għal rimedju legali ieħor, li jippermetti eżami mill-ġdid tal-merti tal-kawża, inkluż l-eżami ta’ provi ġodda, u li jista’ jwassal għall-annullament tad-deċiżjoni inizjali.

45

Issa, għandu jiġi kkonstatat li d-Deċiżjoni Qafas 2002/584 tinkludi dispożizzjoni speċifika, jiġifieri l-Artikolu 4a, li tirrigwarda, preċiżament, l-ipoteżi ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-finijiet ta’ eżekuzzjoni ta’ piena jew ta’ miżura ta’ sigurtà li jċaħħdu l-libertà, fir-rigward ta’ persuna kkonċernata li ma tkunx dehret personalment fil-proċeduri li jkunu wasslu għad-deċiżjoni li biha tkun ġiet imposta din il-piena jew din il-miżura.

46

F’dan il-kuntest, eventwali nuqqas ta’ konformità tad-dritt nazzjonali tal-Istat Membru emittenti mad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2016/343 ma jistax jikkostitwixxi raġuni li tista’ twassal għal rifjut ta’ eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew.

47

Fil-fatt, il-fatt li jiġu invokati d-dispożizzjonijiet ta’ direttiva sabiex tiġi ostakolata l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew jippermetti li tiġi evitata s-sistema stabbilita mid-Deċiżjoni Qafas 2002/584 li tipprovdi b’mod eżawrjenti r-raġunijiet għan-nuqqas ta’ eżekuzzjoni. Dan huwa iktar u iktar minnu peress li d-Direttiva 2016/343 ma tinkludix dispożizzjonijiet applikabbli għall-ħruġ u għall-eżekuzzjoni tal-mandati ta’ arrest Ewropej, kif essenzjalment ikkonstata l-Avukat Ġenerali fil-punti 62 u 63 tal-konklużjonijiet tiegħu.

48

Barra minn dan, hemm lok li jitfakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li, billi l-Istat Membru emittenti ppreveda proċeduri kriminali li jinkludu diversi gradi ta’ qorti u li għalhekk jistgħu jirriżultaw f’diversi deċiżjonijiet ġudizzjarji suċċessivi li minn tal-inqas waħda minnhom ingħatat fl-assenza tal-persuna kkonċernata, il-kunċett ta’ “proċess li rriżulta fid-deċiżjoni”, fis-sens tal-Artikolu 4a(1) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, għandu jiġi interpretat fis-sens li jirrigwarda biss l-istanza li fi tmiemha tkun ingħatat id-deċiżjoni li ddeċidiet b’mod finali fuq il-ħtija tal-persuna kkonċernata kif ukoll fuq il-kundanna tagħha għal piena, bħalma hija miżura li ċċaħħad il-libertà, wara eżami mill-ġdid tal-mertu tal-kawża fil-fatt u fid-dritt (sentenza tal-10 ta’ Awwissu 2017, Tupikas, C‑270/17 PPU, EU:C:2017:628, punt 98).

49

F’dan il-każ, il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 li jqajmu dubju li ma setax jitwarrab mir-risposti rċevuti għad-domandi magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja waqt is-seduta, huma dawk tal-informazzjoni uffiċjali u effettiva lil TR kif ukoll tal-mandat mogħti minn TR lill-avukati maħtura ex officio mill-qrati Rumeni. Skont l-indikazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju, il-mandati ta’ arrest Ewropej imsemmija fil-punt 12 ta’ din is-sentenza nħarġu wara żewġ sentenzi fl-appell. TR ma deherx waqt il-proċeduri tal-appell u kien irrappreżentat minn avukata maħtura ex officio. Min-naħa l-oħra, minn dawn l-indikazzjonijiet jirriżulta li, fir-rigward ta’ mill-inqas waħda mill-proċeduri fl-ewwel istanza, TR kellu għarfien tal-proċeduri previsti, ta mandat lil konsulent legali maħtur minnu stess sabiex jiddefendih fil-proċeduri u effettivament ġie difiż minn dan il-konsulent matul il-proċeduri.

50

Minn dan isegwi li l-qorti tar-rinviju, li għandha tivverifika jekk humiex issodisfatti l-kundizzjonijiet ta’ applikazzjoni eventwali tal-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 fil-kawża li hija adita biha, għandha, qabel kollox, tiddetermina jekk humiex il-proċeduri kontra TR fl-ewwel istanza jew fl-appell li jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “proċess li rriżulta fid-deċiżjoni”, fis-sens tal-Artikolu 4a(1) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja, u sussegwentement teżamina jekk l-imsemmija kundizzjonijiet humiex issodisfatti fir-rigward ta’ kull waħda minn dawn il-proċeduri.

51

Fil-każ li l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni tqis li l-kundizzjonijiet, stabbiliti fl-imsemmi Artikolu 4a(1)(a) jew (b) li jostakolaw il-possibbiltà li tiġi rrifjutata l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew ma humiex issodisfatti, b’dan l-istess Artikolu 4a jipprevedi każ ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni fakultattiv ta’ dan il-mandat, l-imsemmija qorti tista’, fi kwalunkwe każ, tieħu inkunsiderazzjoni ċirkustanzi oħra li jippermettulha tiżgura ruħha li l-konsenja tal-persuna kkonċernata ma timplikax ksur tad-drittijiet tad-difiża tagħha u tipproċedi għall-konsenja tiegħu lill-Istat Membru emittenti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-24 ta’ Mejju 2016, Dworzecki, C‑108/16 PPU, EU:C:2016:346, punt 50).

52

Fil-kuntest ta’ tali evalwazzjoni, l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni tista’ b’hekk tieħu inkunsiderazzjoni l-imġiba murija mill-persuna kkonċernata. Fil-fatt huwa f’dan l-istadju tal-proċedura ta’ konsenja li tista’ tingħata attenzjoni partikolari lill-fatt li l-persuna kkonċernata ppruvat tevita n-notifika tal-informazzjoni indirizzata lilha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑24 ta’ Mejju 2016, Dworzecki, C‑108/16 PPU, EU:C:2016:346, punt 51) jew anki li ppruvat tevita kull kuntatt mal-avukati maħtura ex officio mill-qrati Rumeni.

53

Bl-istess mod, l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni tista’ wkoll tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt, invokat fit-talba għal deċiżjoni preliminari quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, li TR appella mid-deċiżjonijiet tal-ewwel istanza, fatt li jikkonferma l-eżistenza ta’ mandat ta’ avukat validu fid-dritt Rumen.

54

Jekk jirriżulta li huma l-proċeduri fl-ewwel istanza u mhux fl-appell li jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “proċess li rriżulta fid-deċiżjoni”, fis-sens tal-Artikolu 4a(1) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, mill-indikazzjonijiet miġbura fil-qosor fil-punt 49 ta’ din is-sentenza jirriżulta li l-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 4a(1)(b) tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 jidhru, bla ħsara għall-verifika mill-qorti tar-rinviju, li huma ssodisfatti, fir-rigward ta’ mill-inqas deċiżjoni waħda li sservi bħala bażi għal wieħed mill-mandati ta’ arrest Ewropej inkwistjoni fil-kawża prinċipali, b’tali mod li l-qorti tar-rinviju ma għandhiex il-fakultà li tirrifjuta, abbażi tal-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584, l-eżekuzzjoni ta’ dan il-mandat ta’ arrest.

55

Madankollu, għandu jiġi rrilevat li l-impossibbiltà li tiġi invokata d-Direttiva 2016/343 sabiex tiġi prekluża l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew, minbarra fil-każ ta’ raġunijiet għal nuqqas ta’ eżekuzzjoni previsti fid-Deċiżjoni Qafas 2002/584, bl-ebda mod ma taffettwa l-obbligu assolut tal-Istat Membru emittenti li josserva fi ħdan l-ordinament ġuridiku tiegħu d-dispożizzjonijiet kollha tad-dritt tal-Unjoni, inkluża d-Direttiva 2016/343. Jekk ikun il-każ, peress li t-terminu għat-traspożizzjoni ta’ din id-direttiva skada, il-persuna kkonċernata tista’, fil-każ tal-konsenja tagħha lill-Istat Membru emittenti, tinvoka quddiem il-qrati ta’ dan l-Istat Membru dawk id-dispożizzjonijiet tal-imsemmija direttiva li jidhru li huma, mill-perspettiva tal-kontenut tagħhom, inkundizzjonati u suffiċjentement preċiżi, jekk dan l-Istat ikun naqas milli jittrasponi l-istess direttiva fit-termini stabbiliti jew ikun għamel traspożizzjoni inkorretta tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal‑15 ta’ Frar 2017, British Film Institute, C‑592/15, EU:C:2017:117, punt 13, u tal‑4 ta’ Ottubru 2018, Link Logistik N&N, C‑384/17, EU:C:2018:810, punt 47).

56

Mill-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti jirriżulta li l-Artikolu 4a tad-Deċiżjoni Qafas 2002/584 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni ma tistax tirrifjuta l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-finijiet ta’ eżekuzzjoni ta’ piena jew ta’ miżura ta’ sigurtà li jċaħħdu l-libertà, meta l-persuna kkonċernata tkun ostakolat it-taħrika tagħha personalment u ma tkunx dehret personalment fil-proċeduri minħabba li tkun ħarbet lejn l-Istat Membru ta’ eżekuzzjoni, għas-sempliċi raġuni li hija ma għandhiex il-garanzija li, f’każ ta’ konsenja lill-Istat Membru emittenti, sejjer jiġi rrispettat id-dritt ta’ din il-persuna għal proċeduri mill-ġdid, kif iddefinit fl-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 2016/343.

Fuq l-ispejjeż

57

Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija dik il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni tal-osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.