19.12.2017   

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

L 337/28

BESLUIT (GBVB) 2017/2370 VAN DE RAAD

van 18 december 2017

ter ondersteuning van de Haagse Gedragscode en de non-proliferatie van ballistische raketten in het kader van de uitvoering van de EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name artikel 28, lid 1,

Gezien het voorstel van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid,

Overwegende hetgeen volgt:

(1)

De Europese Raad heeft op 12 december 2003 de EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens („de strategie”) aangenomen, met in hoofdstuk III een lijst van maatregelen die zowel in de Unie als in derde landen moeten worden getroffen om die verspreiding te bestrijden.

(2)

De Unie geeft actief uitvoering aan de strategie en aan de in hoofdstuk III daarvan genoemde maatregelen, met name door financiële middelen vrij te maken voor specifieke projecten die gericht zijn op de versterking van het multilaterale non-proliferatiestelsel en van multilaterale vertrouwenwekkende maatregelen. De Haagse Gedragscode tegen de verspreiding van ballistische raketten („de Code”) vormt een integrerend deel van dat multilaterale non-proliferatiestelsel.

(3)

De Raad heeft op 17 november 2003 Gemeenschappelijk Standpunt 2003/805/GBVB (1) vastgesteld. In dat Gemeenschappelijk Standpunt wordt de Unie onder meer gevraagd zo veel mogelijk staten te overtuigen de Code te ondertekenen, in het bijzonder staten die beschikken over een vermogen inzake ballistische raketten, en wordt gevraagd dat de Code, in het bijzonder de vertrouwenwekkende maatregelen ervan, verder wordt ontwikkeld en uitgevoerd, en dat een nauwer verband tussen de Code en het multilaterale non-proliferatiestelsel van de Verenigde Naties (VN) wordt bevorderd.

(4)

De Raad heeft op 8 december 2008 conclusies aangenomen, alsmede een document getiteld „Nieuwe actielijnen voor de Europese Unie in de strijd tegen de proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor”. In dat document wordt gesteld dat de verspreiding van massavernietigingswapens (MVW) en hun overbrengingsmiddelen nog steeds een van de grootste veiligheidsproblemen vormt en dat een non-proliferatiebeleid een essentieel onderdeel van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid is.

(5)

De Raad heeft op 18 december 2008 Besluit 2008/974/GBVB (2) vastgesteld, ter ondersteuning van de Code in het kader van de uitvoering van de strategie.

(6)

De Raad heeft op 23 juli 2012 Besluit 2012/423/GBVB (3) vastgesteld. Met dat besluit konden, met succes, het universele karakter van de Code en de naleving van de beginselen ervan worden bevorderd.

(7)

De Raad heeft op 15 december 2014 Besluit 2014/913/GBVB (4) vastgesteld. Het besluit heeft ertoe bijgedragen de Code een duidelijker profiel te geven, en aldus de ondertekening ervan door nieuwe leden bevorderd. Voortzetting van de dialoog tussen ondertekenende en niet-ondertekenende staten is een prioriteit van de Unie, met het oog op verdere universalisering, betere uitvoering en versterking van de Code. Dit besluit dient daartoe bij te dragen.

(8)

Meer in het algemeen baart de voortdurende verspreiding van ballistische raketten waarmee MVW kunnen worden overgebracht, met name lopende rakettenprogramma's in het Midden-Oosten, Noordoost-Azië, en Zuidoost-Azië, de internationale gemeenschap steeds meer zorgen.

(9)

De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN-Veiligheidsraad) heeft in Resolutie 1540 (2004) beklemtoond, en in de Resoluties 1977 (2011) en 2325 (2016) herhaald, dat de verspreiding van nucleaire, chemische en biologische wapens en van de desbetreffende overbrengingsmiddelen een bedreiging voor de internationale vrede en veiligheid vormt, en de staten onder meer de verplichting opgelegd zich te onthouden van enigerlei vorm van steun aan niet-statelijke actoren voor het ontwikkelen, verwerven, vervaardigen, bezitten, vervoeren, overdragen of gebruiken van nucleaire, chemische of biologische wapens en van de desbetreffende overbrengingsmiddelen. De bedreiging die nucleaire, chemische en biologische wapens en hun overbrengingsmiddelen betekenen voor de internationale vrede en veiligheid, is herbevestigd in Resolutie 1887 (2009) van de VN-Veiligheidsraad over niet-verspreiding van kernwapens en nucleaire ontwapening,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

1.   Overeenkomstig de EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (de „strategie”), waarvan de doelstelling het handhaven, uitvoeren en versterken van de multilaterale ontwapenings- en non-proliferatieverdragen en -overeenkomsten is, verleent de Unie verder steun aan de universalisering, de volledige uitvoering en de versterking van de Haagse Gedragscode tegen de verspreiding van ballistische raketten (de „Code”).

2.   De activiteiten ter ondersteuning van de Code, die beantwoorden aan maatregelen in overeenstemming met de strategie, bestaan uit regionale en subregionale workshops, conferenties, deskundigenbezoeken, onderzoek, informatie en communicatie, en evenementen in de marge van internationale conferenties.

3.   De doelstelling van de activiteiten is:

a)

het bevorderen van de ondertekening van de Code door een steeds groter aantal staten, en uiteindelijk de universaliteit ervan;

b)

het ondersteunen van de volledige uitvoering van de Code;

c)

het bevorderen van de dialoog tussen ondertekenende en niet-ondertekenende staten, teneinde vertrouwen en transparantie te helpen opbouwen, terughoudendheid aan te moedigen en meer stabiliteit en veiligheid voor iedereen te scheppen;

d)

het vergroten van de zichtbaarheid van de Code en van het publieke bewustzijn van de risico's en dreigingen die uitgaan van de verspreiding van ballistische raketten;

e)

het verkennen, met name via academisch onderzoek, van de mogelijkheden tot versterking van de Code en tot bevordering van de synergie tussen de Code en andere multilaterale instrumenten op dit gebied, zoals het Controleregime voor de uitvoer van rakettechnologie en -onderdelen, Resolutie 1540 (2004) van de VN-Veiligheidsraad en het VN-register van gelanceerde ruimtetuigen („United Nations Register of Objects Launched in Outer Space”).

4.   In de bijlage is een gedetailleerde omschrijving van de projecten opgenomen.

Artikel 2

1.   De hoge vertegenwoordiger (HV) is verantwoordelijk voor de uitvoering van dit besluit.

2.   De technische uitvoering van de in artikel 1, lid 2, bedoelde projecten is in handen van de Fondation pour la recherche stratégique (FRS). De FRS voert deze taak uit onder de verantwoordelijkheid van de HV. De HV treft daartoe de nodige regelingen met de FRS.

Artikel 3

1.   Het financieel referentiebedrag voor de uitvoering van de in artikel 1, lid 2, bedoelde projecten bedraagt 1 878 120,05 EUR.

2.   De door het bedrag in lid 1 gefinancierde uitgaven worden beheerd overeenkomstig de procedures en voorschriften die van toepassing zijn op de algemene begroting van de Unie.

3.   De Commissie houdt toezicht op het correcte beheer van de in lid 2 bedoelde uitgaven. Daartoe sluit zij meteen na de vaststelling van dit besluit een subsidieovereenkomst met de FRS voor het referentiebedrag. De voorschriften inzake subsidies in Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad (5) zijn op deze subsidieovereenkomst van toepassing. In die overeenkomst wordt bepaald dat de FRS er zorg voor moet dragen dat de bijdrage van de Unie zichtbaar is in verhouding tot haar omvang.

4.   De Commissie stelt alles in het werk om de in lid 3 bedoelde subsidieovereenkomst zo spoedig mogelijk na de inwerkingtreding van dit besluit te sluiten. Zij stelt de Raad in kennis van eventuele moeilijkheden en van de datum van sluiting van de subsidieovereenkomst.

Artikel 4

1.   De HV brengt aan de Raad verslag uit over de uitvoering van dit besluit, op basis van geregelde verslagen van de FRS. De verslagen van de FRS vormen de basis voor de evaluatie door de Raad.

2.   De Commissie verstrekt informatie over de financiële aspecten van de in artikel 1, lid 2, bedoelde projecten.

Artikel 5

1.   Dit besluit treedt in werking op de dag waarop het wordt vastgesteld.

2.   Dit besluit verstrijkt veertig maanden na de sluiting van de in artikel 3, lid 3, bedoelde subsidieovereenkomst. Het verstrijkt echter zes maanden nadat het in werking is getreden, indien op dat tijdstip geen subsidieovereenkomst is gesloten.

Gedaan te Brussel, 18 december 2017.

Voor de Raad

De voorzitter

K. SIMSON

(1)  Gemeenschappelijk Standpunt 2003/805/GBVB van de Raad van 17 november 2003 betreffende de universalisering en versterking van multilaterale overeenkomsten op het gebied van de non-proliferatie van massavernietigingswapens en overbrengingsmiddelen daarvoor (PB L 302 van 20.11.2003, blz. 34).

(2)  Besluit 2008/974/GBVB van de Raad van 18 december 2008 ter ondersteuning van de Haagse Gedragscode tegen de verspreiding van ballistische raketten in het kader van de uitvoering van de strategie van de EU tegen de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 345 van 23.12.2008, blz. 91).

(3)  Besluit 2012/423/GBVB van de Raad van 23 juli 2012 ter ondersteuning van de non-proliferatie van ballistische raketten,in het kader van de uitvoering van de strategie van de EU tegen de verspreiding van massavernietigingswapens, alsmede van Gemeenschappelijk Standpunt 2003/805/GBVB van de Raad (PB L 196 van 24.7.2012, blz. 74).

(4)  Besluit 2014/913/GBVB van de Raad van 15 december 2014 ter ondersteuning van de Haagse Gedragscode en de non-proliferatie van ballistische raketten in het kader van de uitvoering van de strategie van de EU tegen de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 360 van 17.12.2014, blz. 44).

(5)  Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie en tot intrekking van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 (PB L 298 van 26.10.2012, blz. 1).

BIJLAGE

1.   DOELSTELLING

De voornaamste doelstelling van dit besluit is de bevordering, via specifieke maatregelen, van de universaliteit, de volledige uitvoering en de versterking van de Haagse Gedragscode tegen de verspreiding van ballistische raketten („de Code”), in overeenstemming met de EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens.

Dit besluit vormt een aanvulling op de diplomatieke betrekkingen van de Unie met staten die de Code hebben ondertekend, en staten die dat niet hebben gedaan. De relevante boodschappen van de Unie in dit opzicht zijn:

a)

voor ondertekenende staten:

i)

het belang van de volledige uitvoering van de Code, met name via de in de Code vastgelegde jaarlijkse verklaringen en aankondigingen van lanceringen;

ii)

de aanmoediging om de Code ten volle te benutten als een middel ter bevordering van transparantie en vertrouwen, zowel regionaal als internationaal, en om de verspreiding van ballistische raketten voor de overbrenging van massavernietigingswapens (MVW) te helpen beteugelen en voorkomen;

b)

voor niet-ondertekenende staten:

i)

de aanmoediging om de Code te ondertekenen en aldus bij te dragen tot de bredere multilaterale inspanningen ter voorkoming van de verspreiding van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor;

ii)

gebruikmaken van de bepalingen van de Code om de regionale spanningen te helpen verminderen en vertrouwen te wekken, en zo meer veiligheid voor iedereen bevorderen.

Voorts wordt met dit besluit een beperkt aantal onderzoekspapers gefinancierd over de synergie tussen de Code en andere relevante multilaterale instrumenten, zoals het Controleregime voor de uitvoer van rakettechnologie en -onderdelen (MTCR), Resolutie 1540 (2004) van de VN-Veiligheidsraad, en het VN-register van gelanceerde ruimtetuigen („United Nations Register for Objects Launched in Outer Space”).

Tot slot is dit besluit gericht op de ondersteuning van de lopende beleidsdialoog in de internationale gemeenschap inzake de veiligheid en duurzaamheid in de ruimte, met name via een beperkte financiële bijdrage aan de jaarlijkse ruimteconferenties die worden georganiseerd door het VN-Instituut voor Ontwapeningsonderzoek (UNIDIR) in Genève.

2.   MAATREGELEN

2.1.   Doelstellingen van de maatregelen

a)

het bevorderen van de ondertekening van de Code door een steeds groter aantal staten, en uiteindelijk de universaliteit ervan;

b)

het ondersteunen van de volledige uitvoering van de Code door de ondertekenende staten;

c)

het bevorderen van de dialoog tussen de ondertekenende en de niet-ondertekenende staten, teneinde vertrouwen en transparantie te helpen opbouwen, terughoudendheid aan te moedigen en meer stabiliteit en veiligheid voor iedereen te scheppen;

d)

het vergroten van de zichtbaarheid van de Code en van het publieke bewustzijn van de risico's en dreigingen die uitgaan van de verspreiding van ballistische raketten;

e)

het verkennen, met name via academisch onderzoek, van de mogelijkheden tot versterking van de Code en tot bevordering van de synergie tussen de Code en andere relevante multilaterale instrumenten, zoals het MTCR en Resolutie 1540 (2004) van de VN-Veiligheidsraad.

2.2.   Beschrijving van de maatregelen

a)

De FRS zal aan outreaching doen in de vorm van regionale en/of subregionale seminars en deskundigenmissies teneinde

i)

het bewustzijn te vergroten van de risico's en uitdagingen van de verspreiding van ballistische raketten;

ii)

aan deskundigen ter zake een platform te bieden om informeel van gedachten te wisselen („Chatham House rules”) over strategische kwesties en zo te helpen bij het opbouwen van vertrouwen tussen staten, en

iii)

de Uniedoelstellingen van universaliteit, volledige uitvoering en versterking van de Code te bevorderen.

De FRS zal tot negen regionale en/of subregionale evenementen organiseren, onder meer in Latijns-Amerika en de Caraïben, in het Midden-Oosten/Afrika, en in Zuidoost-Azië, en tot zes landspecifieke deskundigenmissies naar niet-ondertekenende staten. Al die evenementen worden georganiseerd in nauwe samenwerking met de autoriteiten van de respectieve regeringen en, waar passend, met andere relevante academische instellingen.

b)

De FRS zal tot zes aan de Code gewijde evenementen organiseren, in de marge van internationale conferenties, met name de jaarvergadering van de Code-staten in Wenen en de zitting van de Eerste Commissie van de Algemene Vergadering van de VN in New York. Dergelijke evenementen in de marge zullen worden opgezet met het oog op de verdieping van de betrekkingen tussen de Code en de VN, conform Resolutie 71/33, die op 5 december 2016 door de Algemene Vergadering van de VN werd aangenomen.

c)

De FRS zal, in nauwe samenwerking met de betrokken autoriteiten, een bezoek van een internationale deskundigengroep aan een ruimtevaartbasis organiseren, overeenkomstig artikel 4, onder a), subpunt ii, derde streepje, van de Code.

d)

De FRS zal uit de subsidie van de Unie driemaal een bedrag van 29 240,00 EUR overmaken aan UNIDIR om de jaarlijkse conferenties van UNIDIR inzake ruimteveiligheidskwesties te helpen financieren, en om aldus bij te dragen tot de overkoepelende doelstelling van de ondersteuning van de Code. De FRS en UNIDIR zullen zorgen voor de zichtbaarheid van de Unie op deze conferenties, in verhouding met de omvang van de bijdrage van de Unie.

e)

De FRS zal opdracht geven tot minstens vier onderzoekspapers, die zij zal publiceren, over kwesties in verband met de Code, waaronder een of meer onderzoekspapers over het verband tussen de Code en andere desbetreffende multilaterale instrumenten, zoals de MTCR en Resolutie 1540 (2004) van de VN-Veiligheidsraad. Daartoe zal de FRS om bijdragen verzoeken van alle onderzoeksinstellingen die deel uitmaken van of geassocieerd zijn met het EU-consortium voor non-proliferatie. De onderwerpen van de onderzoekspapers zullen worden overeengekomen door de FRS en de bevoegde diensten van de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO).

f)

De FRS zal communicatie- en informatieactiviteiten op touw zetten met de tweevoudige doelstelling om de zichtbaarheid van de Code, en van de bijdrage van de Unie eraan, te verhogen. De FRS zal een gedetailleerd communicatie- en informatieplan opstellen, dat door de EDEO en de Commissie moet worden goedgekeurd.

2.3.   Resultaten van de maatregelen

a)

een toename van het aantal staten dat de Code heeft ondertekend;

b)

een betere uitvoering van de Code door de ondertekenende staten;

c)

een groter bewustzijn onder beleidsmakers, regelgevers, deskundigen en het brede publiek van het belang voor staten om de Code te ondertekenen en uit te voeren;

d)

meer zichtbaarheid voor de inspanningen van de Unie om de universaliteit, de volledige uitvoering en de versterking van de Code te bevorderen.

3.   PARTNERS VOOR DE MAATREGELEN

De FRS zal, in nauwe samenwerking met de EDEO, doorgaan met het ontwikkelen van doeltreffende partnerschappen met belangstellende regionale en subregionale organisaties, staatsautoriteiten, onderzoeksinstellingen en andere relevante organen.

De FRS zal met betrekking tot de in punt 2.2, onder e), vermelde maatregel nauw met UNIDIR samenwerken.

4.   INTERACTIE MET INSPANNINGEN VAN DE UNIE

Op basis van de regelmatige feedback van de FRS over zijn activiteiten kan de Unie besluiten die inspanningen aan te vullen met gerichte diplomatieke actie ter verhoging van het bewustzijn van het belang voor staten om de Code te ondertekenen en uit te voeren.

5.   BEGUNSTIGDEN VAN DE MAATREGELEN

a)

staten, zowel zij die de Code hebben ondertekend als zij die dat niet hebben gedaan;

b)

overheidsfunctionarissen, beleidsmakers, regelgevers, deskundigen;

c)

internationale, regionale en subregionale organisaties;

d)

de academische wereld en het maatschappelijk middenveld;

e)

de voorzitter van de jaarvergadering van de Code-staten.

6.   PLAATS

De FRS zal, in overleg met de bevoegde diensten van de EDEO, mogelijke plaatsen voor de bijeenkomsten, workshops en andere evenementen selecteren. De criteria voor de keuze van de plaatsen zijn onder meer de bereidheid en de inzet van een betrokken staat of intergouvernementele organisatie in een bepaalde regio om het evenement te organiseren. De specifieke locaties van landenbezoeken of landspecifieke activiteiten zullen afhangen van de uitnodigingen van belangstellende staten of intergouvernementele organisaties.

7.   LOOPTIJD

De totale looptijd van de actie wordt op 36 maanden geraamd.