1

Permezz tal-appell tiegħu, Alaa Hamoudi jitlob l-annullament tad-digriet tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tat‑13 ta’ Diċembru 2023, Hamoudi vs Frontex (T‑136/22, iktar ’il quddiem id-“digriet appellat”, EU:T:2023:821), li permezz tiegħu din ċaħdet ir-rikors tiegħu bbażat fuq l-Artikolu 268 TFUE u intiż sabiex jikseb kumpens għad-dannu li huwa allegatament ġarrab wara ksur tad-dritt tal-Unjoni li l-Aġenzija Ewropea għall-Gwardja tal-Fruntiera u tal-Kosta (Frontex) allegatament wettqet fil-kuntest ta’ miżuri ta’ tkeċċija li l-awtoritajiet Griegi allegatament ħadu fil-konfront tiegħu.

Il-kuntest ġuridiku

Ir‑Regolament (UE) 2019/1896

2

Il-premessi 2, 3, 24, 81 u 103 tar-Regolament (UE) 2019/1896 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑13 ta’ Novembru 2019 dwar il-Gwardja Ewropea tal-Fruntiera u tal-Kosta u li jħassar ir-Regolamenti (UE) Nru 1052/2013 u (UE) 2016/1624 (ĠU 2019, L 295, p. 1) jipprovdu:

3

L-Artikolu 1 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Suġġett”, jipprovdi:

4

L-Artikolu 4 tal-imsemmi regolament, intitolat “Gwardja Ewropea tal-Fruntiera u tal-Kosta”, jipprovdi:

5

L-Artikolu 5 tal-istess regolament, intitolat “[Frontex]”, jipprevedi, fil-paragrafi 3 u 4 tiegħu:

6

L-Artikolu 7 tar-Regolament 2019/1896, intitolat “Responsabbiltà kondiviża”, jinqara kif ġej:

7

L-Artikolu 10 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Kompiti ta’ [Frontex]”, jipprovdi:

8

L-Artikolu 36(2) tal-imsemmi regolament, intitolat “Azzjonijiet [minn Frontex] fil-fruntieri esterni” jipprevedi, fil-paragrafu 2 tiegħu:

9

L-Artikolu 37 tal-istess regolament, intitolat “Bidu ta’ operazzjonijiet konġunti u interventi rapidi fil-fruntieri esterni”, jipprovdi:

10

Skont l-Artikolu 38 tar-Regolament Nru 2019/1896, intitolat “Pjan operazzjonali għall-operazzjonijiet konġunti”:

11

L-Artikolu 39 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Proċedura għat-tnedija ta’ intervent rapidu fil-fruntieri”, jipprovdi:

12

L-Artikolu 44 tal-imsemmi regolament, intitolat “Uffiċjal ta’ Koordinazzjoni”, jinqara kif ġej:

13

L-Artikolu 46 tal-istess regolament, intitolat “Deċiżjoni ta’ sospensjoni, terminazzjoni tal-attivitajiet jew li ma jiġux imnedija attivitajiet”, jipprevedi, fil-paragrafi 4 u 5 tiegħu:

14

L-Artikolu 48 tar-Regolament 2019/1896, bit-titolu “Ritorn”, jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu:

15

L-Artikolu 80 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Protezzjoni tad-drittijiet fundamentali u strateġija għad-drittijiet fundamentali”, jinqara kif ġej:

16

L-Artikolu 97 tal-imsemmi regolament, intitolat “Responsabbiltà”, jistabbilixxi, fil-paragrafu 4 tiegħu:

Ir-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali

17

L-Artikolu 88 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali jipprovdi li:

18

L-Artikolu 89 ta’ dan ir-regolament jipprovdi:

19

L-Artikolu 90(1) tal-imsemmija Regoli jinqara kif ġej:

20

L-Artikolu 91 tal-istess regolament jipprovdi:

21

Skont l-Artikolu 92(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, din tal-aħħar tistabbilixxi l-miżuri li hija tqis xierqa permezz ta’ digriet li jifformula l-fatti li għandhom jiġu pprovati.

22

L-Artikolu 93 ta’ dan ir-regolament jipprevedi:

23

L-Artikolu 94 tal-imsemmi regolament jinqara kif ġej:

24

L-Artikolu 95 tal-istess regolament jipprevedi:

25

L-Artikolu 106 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali jipprovdi:

26

L-Artikolu 126 ta’ dan ir-regolament jipprevedi:

Il-fatti li wasslu għall-kawża

27

Il-fatti li wasslu għall-kawża ġew esposti kif ġej fil-punti 2 sa 5 u 10 tad-digriet appellat:

Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali u d-digriet appellat

28

Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fl‑10 ta’ Marzu 2022, l-appellant ippreżenta rikors ibbażat fuq l-Artikoli 268 u 340 TFUE u intiż sabiex jikseb kumpens għad-dannu li huwa allegatament ġarrab minħabba l-aġir illegali ta’ Frontex fil-kuntest tal-operazzjonijiet tagħha fil-Baħar Eġew, b’mod partikolari matul l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. F’dan ir-rigward, huwa talab li Frontex tiġi kkundannata tħallsu s-somma ta’ EUR 500 000 bħala kumpens għad-dannu morali li huwa allegatament ġarrab minħabba ksur tal-Artikoli 38, 46 u 80 tar-Regolament 2019/1896 kif ukoll tal-Artikolu 1 (dinjità tal-bniedem), tal-Artikolu 2 (dritt għall-ħajja), tal-Artikolu 3 (dritt għall-integrità tal-persuna), tal-Artikolu 4 (projbizzjoni tat-tortura u tal-pieni jew trattamenti inumani jew degradanti), tal-Artikolu 6 (dritt għal-libertà u s-sigurtà), tal-Artikolu 18 (dritt għall-ażil), tal-Artikolu 19 (protezzjoni fil-każ ta’ tneħħija, ta’ tkeċċija u ta’ estradizzjoni) u tal-Artikolu 21 (nondiskriminazzjoni) tal-Karta.

29

Fl‑10 ta’ Marzu 2022, l-appellant talab lill-Qorti Ġenerali, minn naħa, tadotta miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew miżuri istruttorji sabiex Frontex tipproduċi dokumenti fil-pussess tagħha, u, min-naħa l-oħra, torganizza seduta għas-sottomissjonijiet orali. Fid‑29 ta’ April u fit‑18 ta’ Mejju 2022, l-appellant talab lill-Qorti Ġenerali tadotta miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura intiżi għall-produzzjoni minn Frontex ta’ dokumenti oħra.

30

Permezz tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikors tal-appellant. Wara li fakkret, fil-punti 19 sa 23 ta’ dan id-digriet, il-prinċipji li jirregolaw il-kundizzjonijiet għall-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni u, fil-punti 28 sa 34 tal-imsemmi digriet, dawk relatati b’mod partikolari mar-realtà tad-dannu invokat, il-Qorti Ġenerali ġabret fil-qosor, fil-punt 36 tal-istess digriet, il-fatti li wasslu għad-dannu allegat invokati mill-appellant fir-rikors tiegħu fl-ewwel istanza, fit-termini li ġejjin:

31

Fil-punt 37 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali rrilevat li, “[s]abiex jiġu pprovati dawn l-allegazzjonijiet dwar il-preżenza u l-parteċipazzjoni tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, ir-rikorrent jibbaża ruħu fuq il-provi li ġejjin:

–

fl-ewwel lok, fuq ix-xhieda tiegħu stess, mehmuża bħala Anness A. 1 mar-rikors;

–

fit-tieni lok, fuq artiklu tal-media Bellingcat, ippubblikat fl‑20 ta’ Mejju 2020 fuq l-internet (iktar ’il quddiem [l-“artiklu ta’ Bellingcat]”), u, b’mod partikolari, żewġ vidjos YouTube inklużi f’dan l-artiklu. Ir-rikors jinkludi hyperlink għas-sit internet li jinkludi l-artiklu, kemm fit-test tiegħu kif ukoll fl-Anness A. 2 tiegħu;

–

u, fit-tielet lok, fuq erba’ ritratti, mehmuża bħala Anness A. 2 mar-rikors. Dawn ir-ritratti huma ritratti tal-iskrin bil-kulur meħuda mill-vidjos li jinsabu [fl-artiklu ta’ Bellingcat]”.

32

Fil-punt 39 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali qieset li dawn il-provi kienu manifestament insuffiċjenti sabiex jipprovaw, b’mod konklużiv, il-preżenza u l-involviment tal-appellant fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. Għar-raġunijiet esposti fil-punti 40 sa 60 ta’ dak id-digriet, hija kkonkludiet, fil-punt 61 tal-imsemmi digriet, li l-appellant ma kienx ipprova r-realtà tad-dannu invokat u li, għaldaqstant, il-kundizzjoni dwar ir-realtà tad-dannu ma kinitx manifestament issodisfatta.

33

Għaldaqstant, fil-punt 62 tal-istess digriet, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikors bħala manifestament nieqes minn kull bażi fid-dritt, mingħajr ma kien neċessarju li jiġi eżaminat jekk ġewx issodisfatti l-kundizzjonijiet l-oħra għar-responsabbiltà mhux kuntrattwali ta’ Frontex.

It-talbiet tal-partijiet fl-appell

34

L-appellant jitlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:

–

tannulla d-digriet appellat;

–

tiddeċiedi fuq il-mertu tal-każ jekk hija tqis li għandha biżżejjed informazzjoni misluta mill-proċess; sussidjarjament, tibgħat lura l-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex din twettaq eżami komplet tal-fatti, u

–

tikkundanna lil Frontex għall-ispejjeż taż-żewġ istanzi.

35

Frontex titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:

–

tiċħad l-appell u

–

tikkundanna lill-appellant għall-ispejjeż, inklużi dawk imġarrba minn Frontex.

Fuq l-appell

36

Insostenn tal-appell tiegħu, l-appellant jinvoka aggravju wieħed, ibbażat fuq ksur mill-Qorti Ġenerali tal-prinċipji li jirregolaw l-oneru tal-prova, bi ksur tad-drittijiet iggarantiti mill-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma fl‑4 ta’ Novembru 1950 (iktar ’il quddiem il-“KEDB”), li l-osservanza tagħhom hija meħtieġa skont l-Artikolu 52(3) tal-Karta bħala livell minimu ta’ protezzjoni. Dan l-aggravju uniku jinkludi żewġ partijiet, li għandhom jiġu eżaminati flimkien.

L-argumenti tal-partijiet

37

Fl-ewwel parti tal-aggravju uniku tiegħu, l-appellant isostni, essenzjalment, li huwa bi ksur tal-prinċipji li jirregolaw l-oneru tal-prova li, fil-punti 35, 39, 61 u 62 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali qieset li huwa ma kienx manifestament wera b’mod suffiċjenti li l-kundizzjoni għall-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni dwar ir-realtà tad-dannu kienet issodisfatta.

38

Hekk kif allegatament jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (iktar ’il quddiem il-“Qorti EDB”) fil-kawżi li jirrigwardaw it-tkeċċija ta’ applikanti għall-ażil, fid-dawl tas-sitwazzjoni ta’ vulnerabbiltà li jkunu jinsabu fiha dawn tal-aħħar, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni d-diffikultajiet, jew saħansitra l-impossibbiltà, għal dawn il-persuni li jiksbu provi. B’mod partikolari, il-Qorti EDB tqis li, f’tali sitwazzjonijiet, l-assenza ta’ provi diretti ma tikkostitwixxix fattur deċiżiv, li spiss ikun neċessarju li l-imsemmija persuni jingħataw il-benefiċċju tad-dubju meta tiġi evalwata l-kredibbiltà tad-dikjarazzjonijiet tagħhom u tad-dokumenti li jissostanzjawhom, u li meta dawn l-istess persuni jkunu pproduċew prova prima facie insostenn tal-verżjoni tal-fatti tagħhom, l-oneru tal-prova jinqaleb (ara, f’dan is-sens, Qorti EDB, 23 ta’ Awwissu 2016, J.K. et vs L-Isvezja, CE:ECHR:2016:0823JUD005916612, punti 92 sa 97; Qorti EDB, 13 ta’ Frar 2020, N.D. u N.T. Vs Spanja, CE:ECHR:2017:1003JUD000867515, punt 85; u Qorti EDB, 18 ta’ Novembru 2021, M.H et vs Il-Kroazja, CE:ECHR:2021:1118JUD001567018, punt 268).

39

Billi imponiet rekwiżiti fil-qasam tal-prova li huma diffiċli, jew saħansitra impossibbli li jiġu ssodisfatti fil-kuntest ta’ operazzjonijiet ta’ refoulement, il-Qorti Ġenerali kisret id-drittijiet fundamentali ggarantiti mill-Karta, fosthom id-dritt għal rimedju effettiv, u s-sistema kompleta ta’ rimedji ġudizzjarji stabbilita mit-Trattat FUE. Dawn ir-rekwiżiti jwasslu sabiex Frontex tiġi eżentata minn kull obbligu legali li jimponilha tipprovdi informazzjoni rilevanti li għaliha hija l-unika waħda li għandha aċċess u minn kull konsegwenza li tirriżulta min-nuqqas ta’ produzzjoni ta’ din l-informazzjoni.

40

Barra minn hekk, l-impożizzjoni tal-imsemmija rekwiżiti allegatament wasslet lill-Qorti Ġenerali sabiex twettaq żbalji ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti kif ukoll żnaturamenti tal-provi.

41

Għaldaqstant, l-ewwel nett, l-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali li jinsabu fil-punti 37, 42, 46, 47, 53 u 55 tad-digriet appellat, li jgħidu li r-ritratti u l-vidjos li joriġinaw mill-artiklu ta’ Bellingcat ma kinux jippermettu li jiġi identifikat l-appellant jew il-post u d-data li fiha ttieħdu, jiżnaturaw dawn ir-ritratti u dawn il-vidjos.

42

It-tieni nett, f’dawn il-punti, il-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti u kisret il-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba tal-ġustizzja meta qieset li l-provi prodotti mill-appellant kienu wisq impreċiżi sabiex ikunu jistgħu jitqiesu li huma rilevanti u probatorji. F’dan ir-rigward, ir-ritratti u l-vidjos prodotti quddiem il-Qorti Ġenerali jippermettu li jiġi identifikat l-appellant kif ukoll li tiġi kkonfermata l-preżenza tiegħu matul l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. Dawn il-fatti huma kkorroborati mir-rapport tal-Uffiċċju Ewropew ta’ Kontra l-Frodi (OLAF) stabbilit wara l-investigazzjoni OC/2020/0866/A1 u li jirrigwarda irregolaritajiet serji li twettqu minn Frontex, li jikkonsistu b’mod partikolari f’li baqgħet siekta dwar jew li kienet involuta f’push-backs ta’ migranti (iktar ’il quddiem ir-“rapport tal-OLAF”), li għalih l-appellant kellu aċċess wara żvelar a’ informazzjoni fl-istampa. L-appellant talab lill-Qorti Ġenerali tadotta miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura sabiex dan ir-rapport jiġi prodott. Madankollu, din it-talba baqgħet mingħajr segwitu u lanqas biss issemmiet fid-digriet appellat.

43

It-tielet nett, fil-punti 40 u 41 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti u żnaturat il-provi meta qieset li x-xhieda tal-appellant annessa mar-rikors fl-ewwel istanza kellha biss valur probatorju dgħajjef, li ma kinitx suffiċjentement preċiża u li ma kinitx tippermetti li jiġu identifikati l-persuni l-oħra preżenti matul l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. L-appellant jinvoka, f’dan il-kuntest, ir-rapport tal-OLAF, li jistabbilixxi, l-ewwel nett, li mezzi kofinanzjati minn Frontex ipparteċipaw fl-implimentazzjoni ta’ tkeċċijiet kollettivi, kuntrarjament għal dak li affermat Frontex matul l-investigazzjoni. Sussegwentement, dan ir-rapport allegatament jattesta li Frontex kienet iddeċidiet li tirriloka l-mezzi tal-ajru tagħha sabiex ma tkunx xhud ta’ inċidenti fil-Baħar Eġew u tal-fatt li l-uffiċjali tagħha, minħabba biża’ ta’ ritaljazzjoni mill-Istat Membru ospitanti, kienu astjenew milli jirrapportaw l-inċidenti. Dawn l-elementi jikkorroboraw l-argument tal-appellant li l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020 huwa iktar każ ta’ nuqqas ta’ senjalizzazzjoni ta’ inċident milli każ ta’ nuqqas ta’ detezzjoni tiegħu. Fl-aħħar nett, l-imsemmi rapport jikkonferma l-kredibbiltà tal-artiklu ta’ Bellingcat dwar l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. Fid-dawl tal-imsemmija elementi, li ġew ippreżentati lill-Qorti Ġenerali, din tal-aħħar kellha tagħti lill-appellant il-benefiċċju tad-dubju għall-finijiet tal-istabbiliment tal-materjalità tal-fatti inkwistjoni.

44

Fit-tieni parti tal-aggravju uniku, l-appellant jallega li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi u ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti meta, fil-punti 14 u 62 tad-digriet appellat, qieset li kellha biżżejjed informazzjoni mill-atti tal-proċess u li r-rikors kien manifestament infondat fid-dritt. L-appellant essenzjalment jilmenta li l-Qorti Ġenerali ma investigatx il-każ b’mod korrett u li applikat b’mod żbaljat l-Artikolu 126 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali. B’mod iktar partikolari, billi rrifjutat, mingħajr ma pprovdiet motivazzjoni, li tilqa’ t-talbiet tal-appellant li tipproduċi u li tieħu inkunsiderazzjoni r-rapport tal-OLAF kif ukoll it-tliet rapporti li jinsabu fid-database tal-applikazzjoni ta’ trażmissjoni ta’ informazzjoni dwar l-operazzjonijiet konġunti (Joint Operations Reporting Application) (iktar ’il quddiem ir-“rapporti JORA”), li għalihom Frontex kellha aċċess esklużiv, u billi rrifjutat li torganizza seduta mitluba mill-appellant sabiex ikun jista’ jixhed waqt din is-seduta, il-Qorti Ġenerali kisret il-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba tal-ġustizzja kif ukoll il-prinċipju ta’ opportunitajiet ugwali għall-partijiet u wettqet eżami inkomplet tal-fatti. Dawn l-iżbalji, li jippreġudikaw is-sistema kompleta tar-rimedji ġudizzjarji stabbilita mit-Trattati u jwasslu sabiex Frontex tiġi eżentata inġustament minn kull responsabbiltà, jivvizzjaw l-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali li jinsabu fil-punti 14, 58, 59, 61 u 62 tad-digriet appellat.

45

L-appellant iqis ukoll li, bil-kontra ta’ dak li ssostni Frontex, dan l-aggravju huwa ammissibbli. Minn naħa, l-appellant ma jibbażax ruħu fuq provi li ma jinsabux fil-proċess, iżda fuq talbiet ta’ organizzazzjoni tal-proċedura indirizzati lill-Qorti Ġenerali intiżi sabiex tinkiseb il-produzzjoni ta’ dokumenti li għalihom Frontex kellha aċċess esklużiv. Min-naħa l-oħra, l-appellant jinvoka żnaturament tal-provi li jidher b’mod manifest mill-atti tal-proċess, b’tali mod li ma huwiex neċessarju li l-Qorti tal-Ġustizzja twettaq evalwazzjoni ġdida tal-fatti u tal-provi.

46

Frontex issostni li l-aggravju uniku huwa manifestament inammissibbli u, fi kwalunkwe każ, manifestament infondat.

47

Fl-ewwel lok, hija ssostni li l-ewwel parti tal-aggravju uniku hija inammissibbli. Qabelxejn, l-appellant sempliċement jitlob l-eżami mill-ġdid tal-provi jew l-evalwazzjoni tal-provi prodotti għall-ewwel darba fl-istadju tal-appell. Sussegwentement, huwa ma jsemmix il-punti kkontestati tad-digriet appellat meta jallega ksur kemm tal-prinċipji li jirregolaw l-oneru tal-prova kif ukoll tal-Artikolu 52(3) tal-Karta. Barra minn hekk, l-appellant jippreżenta bħala punti ta’ liġi dak li jikkostitwixxi evalwazzjonijiet fattwali. Dan allegatament huwa l-każ tal-punt dwar jekk l-appellant kellux jingħata l-benefiċċju tad-dubju, fis-sens tal-ġurisprudenza tal-Qorti EDB. Frontex tippreċiża, f’dan ir-rigward, li din il-ġurisprudenza ma tistax tipprevali fuq ir-regola tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea li tipprovdi li l-appell għandu jkun limitat għal punti ta’ liġi. Fl-aħħar nett, Frontex tqis li, f’diversi aspetti, l-appellant sempliċement jirrepeti l-argumenti fformulati fl-ewwel istanza.

48

Fi kwalunkwe każ, din il-parti hija parzjalment ineffettiva u parzjalment infondata. Qabel kollox, imkien ma huwa kkontestat li l-artiklu ta’ Bellingcat ma jsemmix isem l-appellant u li l-kwalità grafika ta’ dawn il-vidjos hija relattivament fqira. Barra minn hekk, l-allegati żnaturamenti jew żbalji bl-ebda mod ma huma stabbiliti, peress li dawn ma jidhrux b’mod manifest mill-atti tal-proċess. Sussegwentement, ir-rapport tal-OLAF huwa irrilevanti peress li bl-ebda mod ma jistabbilixxi li l-appellant jidher fuq ir-ritratti prodotti minn dan tal-aħħar. Fl-aħħar nett, bil-kontra għal dak li jsostni l-appellant, il-Qorti Ġenerali ħadet debitament inkunsiderazzjoni l-argumenti u l-provi prodotti minn dan tal-aħħar.

49

Fit-tieni lok, Frontex tqis li t-tieni parti tal-aggravju uniku hija inammissibbli wkoll. Minn naħa, l-appellant jibbaża ruħu fuq ir-rapport tal-OLAF li ma kienx jinsab fil-proċess tal-ewwel istanza. Min-naħa l-oħra, fir-rigward tar-rapporti JORA, huwa ma jindikax il-punti tad-digriet appellat li jikkontesta abbażi ta’ dawn ir-rapporti.

50

Fi kwalunkwe każ, din il-parti ma hijiex fondata. F’dan ir-rigward, Frontex tqis li l-appellant ma jistax jikkontesta l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali li tinsab fil-punt 14 tad-digriet appellat, li tgħid li hija kellha biżżejjed informazzjoni mill-atti tal-proċess, jew iċ-ċaħda tar-rikors bħala manifestament infondat fid-dritt, fil-punt 62 ta’ dan id-digriet, billi jinvoka r-rapport tal-OLAF, ir-rapporti JORA jew inkella t-talba tal-appellant li tiġi organizzata seduta sabiex ikun jista’ jidher quddiem il-Qorti Ġenerali.

51

Fir-rigward tat-talba tal-appellant lill-Qorti Ġenerali sabiex tordna l-produzzjoni tar-rapport tal-OLAF, fl-intier tiegħu, inklużi l-annessi tiegħu, mis-sentenza tas‑16 ta’ Lulju 2009, SELEX Sistemi Integrati vs Il-Kummissjoni (C‑481/07 P, EU:C:2009:461, punt 44), jirriżulta li hija biss il-Qorti Ġenerali li tista’ tiddeċiedi dwar in-neċessità eventwali li tiġi kkompletata l-informazzjoni li hija jkollha billi tordna miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew miżuri istruttorji, li ma jistgħux ikollhom l-għan li jikkumpensaw għan-nuqqas tal-appellant li jipproduċi l-provi. Fi kwalunkwe każ, dan ir-rapport huwa irrilevanti peress li l-appellant ma jindikax li ismu huwa ċċitat fih jew li l-imsemmi rapport jippermetti li jiġi stabbilit li huwa kien jidher fuq ir-ritratti li huwa pproduċa fl-ewwel istanza.

52

Barra minn hekk, fir-rigward tat-talba tal-appellant li tiġi organizzata seduta għas-sottomissjonijiet orali sabiex ikun jista’ jidher bħala xhud, Frontex tqis li l-appellant ma jiħux inkunsiderazzjoni l-fatt li hija l-Qorti Ġenerali li għandha tiddeċiedi jekk kawża teħtieġx is-smigħ ta’ xhud jew iż-żamma ta’ seduta. Frontex tippreċiża li, peress li l-appellant ma pproduċa ebda prova li turi li huwa persuna kkonċernata mill-miżuri meħuda mill-awtoritajiet Griegi u/jew li huwa jidher fuq ir-ritratti prodotti fl-ewwel istanza, il-Qorti Ġenerali ma tistax tkun obbligata tadotta miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew miżuri istruttorji, peress li dawn ma jippermettux li jiġu prodotti l-provi li l-produzzjoni tagħhom ma saritx mill-appellant. La l-Qorti Ġenerali u lanqas il-Qorti tal-Ġustizzja ma jistgħu jippreżumu li l-appellant kien ikkonċernat mill-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. L-appellant lanqas ma jindika b’liema mod seduta quddiem il-Qorti Ġenerali kienet tippermetti li jiġi stabbilit li huwa kien wieħed mill-persuni li jidhru fuq ir-ritratti ta’ kwalità ħażina prodotti fl-ewwel istanza.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja

Fuq l-ammissibbiltà

53

Frontex tikkontesta, fl-ewwel lok, l-ammissibbiltà tal-aggravju uniku tal-appell għar-raġuni, essenzjalment, li l-appellant ma jidentifikax bi preċiżjoni suffiċjenti l-punti tad-digriet appellat li huwa jikkontesta.

54

F’dan ir-rigward, mit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 256(1) TFUE, mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea kif ukoll mill-Artikolu 168(1)(d) u mill-Artikolu 169(2) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li appell għandu jindika b’mod preċiż il-punti kkritikati tas-sentenza li l-annullament tagħha jkun mitlub kif ukoll l-argumenti legali li jissostanzjaw b’mod speċifiku din it-talba, taħt piena ta’ inammissibbiltà tal-appell jew tal-aggravju kkonċernat (sentenza tat‑12 ta’ Diċembru 2024, DD/FRA, C‑680/22 P, EU:C:2024:1019, punt 99 u l-ġurisprudenza ċċitata).

55

Ma jissodisfax dawn ir-rekwiżiti u għandu jiġi ddikjarat li huwa inammissibbli, aggravju li l-argument tiegħu ma jkunx suffiċjentement ċar u preċiż sabiex jippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita l-istħarriġ tagħha tal-legalità b’mod partikolari peress li l-elementi essenzjali li fuqhom ikun ibbażat l-aggravju ma jkunux jirriżultaw b’mod suffiċjentement koerenti u li jinftiehem mit-test ta’ dan l-appell, test li, f’dan ir-rigward, ikun ifformulat b’mod oskur u ambigwu. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li għandu jiġi miċħud bħala manifestament inammissibbli appell li ma jkollux struttura koerenti, li jkun limitat għal dikjarazzjonijiet ġenerali u li ma jkun jinkludi ebda indikazzjonijiet preċiżi marbuta mal-punti tad-deċiżjoni appellata li jkunu possibbilment ivvizzjati bi żball ta’ liġi (sentenza tat‑12 ta’ Diċembru 2024, DD vs FRA, C‑680/22 P, EU:C:2024:1019, punt 100 u l-ġurisprudenza ċċitata).

56

Fil-każ ineżami, fl-uniku aggravju tiegħu, l-appellant espona l-konsegwenzi tal-allegat ksur tal-prinċipji li jirregolaw l-oneru tal-prova, fid-dawl tad-drittijiet iggarantiti mill-KEDB u mill-Artikolu 52(3) tal-Karta, fuq, minn naħa, l-investigazzjoni mill-Qorti Ġenerali ta’ dan il-każ u, min-naħa l-oħra, l-evalwazzjoni mill-Qorti Ġenerali tal-atti tal-proċess tal-ewwel istanza. Barra minn hekk, f’kull parti ta’ dan l-aggravju, l-appellant indika l-punti tad-digriet appellat li huma vvizzjati bl-iżbalji ta’ liġi invokati. Minn dan isegwi li l-elementi essenzjali li fuqhom huwa bbażat dan l-aggravju jirriżultaw b’mod suffiċjentement koerenti u li jinftiehem mit-test tal-appell u li l-argument tal-appellant huwa suffiċjentement ċar u preċiż sabiex jippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita l-istħarriġ tagħha tal-legalità.

57

Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà bbażata fuq assenza ta’ identifikazzjoni suffiċjenti tal-punti tad-digriet appellat li huma kkontestati għandha tiġi miċħuda.

58

Fit-tieni lok, Frontex issostni li l-appell huwa inammissibbli, sa fejn, fih, l-appellant jipprova jippreżenta bħala punti ta’ liġi punti ta’ fatt u jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja twettaq evalwazzjoni ġdida tal-fatti jew tal-provi. B’mod partikolari, Frontex issostni li l-kwistjoni tal-eżistenza ta’ dubju li minnu għandu jibbenefika r-rikorrent hija kwistjoni fattwali u li t-tagħlim tal-ġurisprudenza tal-Qorti EDB dwar l-oneru tal-prova li jaqa’ fuq l-applikanti għall-ażil f’kawżi ta’ tkeċċija ma jistax jipprevali fuq ir-regola tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea li tgħid li appell huwa limitat għal punti ta’ liġi.

59

F’dan ir-rigward, mill-Artikolu 256 TFUE kif ukoll mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea jirriżulta li l-appell huwa limitat għal punti ta’ liġi. Il-Qorti Ġenerali biss għandha ġurisdizzjoni sabiex tikkonstata u tevalwa l-fatti rilevanti kif ukoll sabiex tevalwa l-provi. Għaldaqstant, l-evalwazzjoni ta’ dawn il-fatti u ta’ dawn il-provi ma tikkostitwixxix, bla ħsara għall-każ ta’ żnaturament tagħhom, kwistjoni ta’ liġi suġġetta, bħala tali, għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest ta’ appell (sentenza tal‑10 ta’ Settembru 2024, Google u Alphabet vs Il-Kummissjoni (Google Shopping), C‑48/22 P, EU:C:2024:726, punt 61 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

60

Madankollu, il-kwistjoni dwar jekk, fid-dawl tal-ġurisprudenza tal-Qorti EDB u tal-Artikolu 52(3) tal-Karta, ir-regoli fil-qasam tal-oneru tal-prova applikabbli għal persuni li jkunu jinsabu f’sitwazzjoni bħal dik tal-appellant għandhomx jiġu organizzati b’tali mod li dawn il-persuni jkunu jistgħu jingħataw il-benefiċċju tad-dubju hija kwistjoni ta’ liġi. Fil-fatt, il-kwistjoni tat-tqassim tal-oneru tal-prova, minkejja li jista’ jkollha effett fuq il-konstatazzjonijiet ta’ fatt magħmula mill-Qorti Ġenerali, tikkostitwixxi kwistjoni ta’ liġi (sentenza tas‑6 ta’ Jannar 2004, BAI u Il-Kummissjoni vs Bayer, C‑2/01 P u C‑3/01 P, EU:C:2004:2, punt 61).

61

Barra minn hekk, fl-appell tiegħu, l-appellant jimmotiva, b’mod speċifiku, l-iżnaturamenti li allegatament twettqu mill-Qorti Ġenerali. Għaldaqstant, l-allegati żnaturamenti ma jikkorrispondux għal talba għal evalwazzjoni mill-ġdid tal-fatti jew tal-provi.

62

Minn dan isegwi li l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà bbażata fuq il-preżentazzjoni ta’ punti ta’ fatt u ta’ liġi għandha wkoll tiġi miċħuda.

63

Fit-tielet lok, sa fejn Frontex tikkontesta l-ammissibbiltà tal-appell billi ssostni li l-appellant sempliċement irrepeta l-argumenti fformulati fl-ewwel istanza, huwa minnu li mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li appell ma jistax sempliċement jirrepeti l-motivi u l-argumenti li jkunu diġà ġew sottomessi quddiem il-Qorti Ġenerali mingħajr ma jippreżenta argumenti biex jiġi stabbilit li hija żbaljat fid-dritt (sentenza tas‑26 ta’ Ġunju 2025, Mainova vs Il-Kummissjoni, C‑484/23 P, EU:C:2025:482 punt 56 u l-ġurisprudenza ċċitata). Madankollu, fil-każ ineżami, l-appellant ressaq speċifikament argumenti intiżi li jistabbilixxu li l-Qorti Ġenerali, fid-digriet appellat, wettqet żbalji ta’ liġi b’tali mod li din l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà għandha tiġi miċħuda.

64

Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal, l-appell tal-appellant huwa ammissibbli.

Fuq il-mertu

65

L-appellant isostni, essenzjalment, li l-Qorti Ġenerali kisret il-prinċipji li jirregolaw l-oneru tal-prova, li żnaturat il-provi u li wettqet żbalji ta’ klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti meta ddeċidiet li l-provi li huwa kien ipproduċa kienu manifestament insuffiċjenti sabiex juru, b’mod konklużiv, il-preżenza tiegħu u l-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, b’tali mod li huwa ma kienx wera r-realtà tad-dannu li huwa jinvoka u, għaldaqstant, is-sodisfazzjon tal-kundizzjoni dwar ir-realtà tad-dannu li huwa suġġett għaliha l-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni għall-aġir ta’ Frontex.

–

Kunsiderazzjonijiet preliminari

66

Fl-ewwel lok, għandu jitfakkar li Frontex hija aġenzija tal-Unjoni maħluqa mir-Regolament Nru 2007/2004 sabiex ittejjeb il-ġestjoni integrata tal-fruntieri esterni tal-Unjoni msemmija, issa, mill-Artikolu 77(1)(c) TFUE. Mill-Artikolu 7(1) u (4) tar-Regolament 2019/1896 jirriżulta li, għalkemm Frontex u l-awtoritajiet nazzjonali responsabbli għall-ġestjoni tal-fruntieri għandhom responsabbiltà kondiviża f’dan ir-rigward, Frontex hija kompletament responsabbli u hija obbligata li tagħti rendikont ta’ kull deċiżjoni li hija tieħu u ta’ kull attività li hija responsabbli għaliha waħedha skont dan ir-regolament.

67

L-Artikolu 97(4) tar-Regolament 2019/1896 jipprevedi, bħat-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE li jikkostitwixxi konkretizzazzjoni tiegħu, li fil-qasam tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali, Frontex għandha tikkumpensa, konformement mal-prinċipji ġenerali komuni għas-sistemi legali tal-Istati Membri, id-danni kkawżati mid-dipartimenti tagħha jew mill-persunal tagħha fl-eżerċizzju ta’ dmirijiethom. Konsegwentement, il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar din id-dispożizzjoni tat-Trattat FUE hija rilevanti fil-każ ineżami.

68

Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE huwa suġġett għall-fatt li jkunu ssodisfatti numru ta’ kundizzjonijiet, jiġifieri l-eżistenza ta’ ksur suffiċjentement serju ta’ dispożizzjoni legali intiża li tagħti drittijiet lill-individwi, ir-realtà tad-dannu u l-eżistenza ta’ rabta kawżali diretta bejn il-ksur tal-obbligu tal-awtur tal-att u d-dannu mġarrab mill-persuni leżi (ara s-sentenzi tal‑5 ta’ Marzu 1996, Brasserie du pêcheur u Factortame, C‑46/93 u C‑48/93, EU:C:1996:79, punt 51, kif ukoll tal‑5 ta’ Marzu 2024, Kočner vs Europol, C‑755/21 P, EU:C:2024:202, punt 117 u l-ġurisprudenza ċċitata).

69

Minn din il-ġurisprudenza jirriżulta wkoll li, meta waħda minn dawn il-kundizzjonijiet ma tkunx issodisfatta, l-azzjoni għandha tiġi miċħuda kollha kemm hi mingħajr ma jkun meħtieġ li jiġu eżaminati l-kundizzjonijiet l-oħra għall-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni u li l-qorti tal-Unjoni ma hijiex obbligata teżamina l-imsemmija kundizzjonijiet f’ordni partikolari (sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, United Parcel Service vs Il‑Kummissjoni, C‑297/22 P, EU:C:2023:1027, punt 61 u l-ġurisprudenza ċċitata).

70

Għal dak li jikkonċerna b’mod iktar partikolari t-tieni waħda minn dawn l-istess kundizzjonijiet dwar ir-realtà tad-dannu, huwa meħtieġ li d-dannu li għalih jintalab kumpens ikun reali u ċert (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑14 ta’ Ottubru 2014, Giordano vs Il-Kummissjoni, C‑611/12 P, EU:C:2014:2282, punt 36 u l-ġurisprudenza ċċitata).

71

Fit-tieni lok, fir-rigward tar-regoli fil-qasam tal-oneru u tal-produzzjoni tal-provi li jirrigwardaw l-istabbiliment tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Unjoni skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE, hija, bħala prinċipju, il-parti li tqiegħed inkwistjoni din ir-responsabbiltà li għandha turi permezz ta’ provi konklużivi li l-kundizzjonijiet għall-istabbiliment tagħha huma ssodisfatti. Għaldaqstant, din il-parti hija b’mod partikolari obbligata tipproduċi tali provi tal-eżistenza u tal-portata tad-dannu li hija tinvoka (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑12 ta’ Diċembru 2024, Nemea Bank vs BĊE et, C‑181/22 P, EU:C:2024:1020, punt 60 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). Għal dan l-għan, l-imsemmija parti tista’ tinvoka provi ta’ kull natura, peress li l-prinċipju fid-dritt tal-Unjoni huwa dak tal-produzzjoni libera tal-provi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑12 ta’ Diċembru 2024, DD vs FRA, C‑130/22 P, EU:C:2024:1018, punt 92 u l-ġurisprudenza ċċitata).

72

Madankollu, fl-eżerċizzju tal-ġurisdizzjoni li l-Artikolu 268 TFUE, moqri flimkien mal-Artikolu 256(1) TFUE, jagħti lill-Qorti Ġenerali sabiex tieħu konjizzjoni fl-ewwel istanza ta’ tilwim dwar il-kumpens għad-danni msemmija fit-tieni u fit-tielet paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE u lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tieħu konjizzjoni ta’ dawn il-kawżi fl-appell, il-qorti tal-Unjoni għandha tiżgura protezzjoni ġudizzjarja effettiva tal-individwi.

73

Fil-fatt, ir-rikors għad-danni msemmi fl-Artikolu 268 TFUE għandu jiġi evalwat fid-dawl tas-sistema kollha ta’ protezzjoni ġudizzjarja tal-individwi stabbilita mit-Trattati u jikkontribwixxi għan-natura effettiva ta’ din il-protezzjoni (sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2020, Bank Refah Kargaran vs Il-Kunsill, C‑134/19 P, EU:C:2020:793, punt 34 u l-ġurisprudenza ċċitata).

74

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li mill-Artikolu 2 TUE jirriżulta li l-Unjoni hija bbażata, b’mod partikolari, fuq il-valuri ta’ ugwaljanza u tal-Istat tad-dritt. Issa, l-eżistenza stess ta’ stħarriġ ġudizzjarju effettiv maħsub sabiex tiġi żgurata l-osservanza tad-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni hija inerenti għall-eżistenza ta’ tali Stat tad-dritt (sentenza tal‑25 ta’ Ġunju 2020, CSUE vs KF, C‑14/19 P, EU:C:2020:492, punt 58 u l-ġurisprudenza ċċitata).

75

Barra minn hekk, l-Artikolu 47 tal-Karta, li jikkostitwixxi affermazzjoni mill-ġdid tal-prinċipju ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva, fl-ewwel paragrafu tiegħu jeżiġi li kull persuna li tkun ġarrbet ksur tad-drittijiet u tal-libertajiet tagħha ggarantiti mid-dritt tal-Unjoni għandha dritt għal rimedju effettiv quddiem qorti skont il-kundizzjonijiet previsti fl-imsemmi artikolu (sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2020, Bank Refah Kargaran vs Il-Kunsill C‑134/19 P, EU:C:2020:793, punt 36 u l-ġurisprudenza ċċitata).

76

Barra minn hekk, għandu jitfakkar li, hekk kif jirriżulta mill-preambolu tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 88/591/ECSC, KEE, Euratom, tal‑24 ta’ Ottubru 1988, li tistabbilixxi l-Qorti tal-Prim’ Istanza tal-Komunitajiet Ewropej (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 001, p. 181), il-Qorti Ġenerali nħolqot sabiex iżżomm il-kwalità u l-effettività tal-istħarriġ ġudizzjarju fl-ordinament ġuridiku Komunitarju, li sar l-ordinament ġuridiku tal-Unjoni. Dan il-preambolu jippreċiża, f’dan ir-rigward, li l-għoti lill-Qorti Ġenerali tal-ġurisdizzjoni sabiex tieħu konjizzjoni, fl-ewwel istanza, tar-rikorsi li jeħtieġu eżami fil-fond tal-fatti kumplessi, u b’hekk jistabbilixxi grad doppju ta’ ġurisdizzjoni, huwa tali li jtejjeb il-protezzjoni ġudizzjarja tal-partijiet fil-kawża.

77

Konsegwentement, l-applikazzjoni mill-Qorti Ġenerali tar-regoli dwar l-oneru u l-produzzjoni tal-provi ma tistax tippreġudika l-effettività tal-protezzjoni ġudizzjarja tad-drittijiet mogħtija lill-individwi mid-dritt tal-Unjoni. Tali applikazzjoni ma tistax b’mod partikolari twassal sabiex jiġi impost fuq parti oneru tal-prova eċċessiv jew saħansitra impossibbli li jiġi ssodisfatt (probatio diabolica) jew sabiex jitqiegħed inkwistjoni l-prinċipju ta’ opportunitajiet ugwali għall-partijiet, li jimplika, hekk kif iddeċidiet il-Qorti tal-Ġustizzja, l-obbligu li kull parti tiġi offruta possibbiltà raġonevoli li tippreżenta l-kawża tagħha f’kundizzjonijiet li ma jpoġġuhiex f’sitwazzjoni ta’ żvantaġġ nett meta mqabbla mal-avversarju tagħha (sentenza tas‑17 ta’ Novembru 2022, Harman International Industries, C‑175/21, EU:C:2022:895, punt 62 u l-ġurisprudenza ċċitata).

78

Għaldaqstant, fl-applikazzjoni ta’ dawn ir-regoli, il-Qorti Ġenerali għandha tiżgura r-rispett sħiħ tad-dritt għal rimedju effettiv, iggarantit mill-Artikolu 47 tal-Karta, billi tieħu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi partikolari tal-kawża li jkollha quddiemha. Jekk, fid-dawl ta’ dawn iċ-ċirkustanzi, jirriżulta li l-applikazzjoni tal-imsemmija regoli timponi fuq parti fil-kawża oneru tal-prova eċċessivament diffiċli, jew saħansitra impossibbli, aġġustament ta’ dawn l-istess regoli jkun meħtieġ.

79

Fit-tielet lok, għandu jitfakkar li l-Qorti Ġenerali ngħatat setgħat għall-finijiet tal-istabbiliment u tal-investigazzjoni tal-kawżi mressqa quddiemha. Fil-fatt, skont l-Artikoli 88 u 89 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, il-Qorti Ġenerali tista’ tieħu miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura li huma intiżi jiżguraw, fl-aħjar kundizzjonijiet possibbli, il-preparazzjoni tal-kawżi, l-iżvolġiment tal-proċeduri u s-soluzzjoni tat-tilwim. Hekk kif jirriżulta minn qari flimkien tal-Artikolu 24 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, applikabbli għall-Qorti Ġenerali bis-saħħa tal-Artikolu 53 tiegħu, u tal-Artikolu 89 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, il-Qorti Ġenerali tista’ tieħu miżuri li jikkonsistu, b’mod partikolari, f’li titlob lill-partijiet jipproduċu d-dokumenti kollha u jipprovdu l-informazzjoni kollha li hija tqis neċessarja. L-Artikolu 91 ta’ dawn ir-Regoli tal-Proċedura jippermetti lill-Qorti Ġenerali tieħu miżuri istruttorji, li jinkludu b’mod partikolari d-dehra personali tal-partijiet, it-talba lil dawn il-partijiet għal informazzjoni jew il-produzzjoni ta’ kull dokument relatat mal-kawża. Barra minn hekk, skont l-Artikoli 26 sa 30 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, applikabbli għall-Qorti Ġenerali bis-saħħa tal-Artikolu 53 tiegħu, moqrija flimkien mal-Artikoli 93 sa 95 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, il-Qorti Ġenerali tista’ tisma’ xhieda taħt ġurament. Fl-aħħar nett, waqt iż-żamma ta’ seduta, l-Artikolu 32 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, applikabbli għall-Qorti Ġenerali bis-saħħa tal-Artikolu 53 tiegħu, jippermetti lill-Qorti Ġenerali tisma’ lill-partijiet u lix-xhieda.

80

Għalkemm, ċertament, hija l-Qorti Ġenerali li għandha tiddeċiedi dwar in-neċessità li tuża dawn is-setgħat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑28 ta’ Jannar 2016, Heli-Flight vs EASA, C‑61/15 P, EU:C:2016:59, punt 94 u l-ġurisprudenza ċċitata), xorta jibqa’ l-fatt li l-Qorti Ġenerali għandha teżerċita l-imsemmija setgħat b’osservanza sħiħa tar-rekwiżiti li jirriżultaw mill-Artikolu 47 tal-Karta. Għaldaqstant, meta l-applikazzjoni tar-regoli fil-qasam tal-oneru u tal-produzzjoni tal-provi ma tippermettix eċċezzjonalment li tiġi ggarantita protezzjoni ġudizzjarja effettiva lir-rikorrent, il-Qorti Ġenerali għandha, sabiex tiżgura din il-protezzjoni li hija fundamentali fl-Unjoni bħala Unjoni ta’ dritt, tagħmel użu mill-istess setgħat sabiex tikkompleta l-informazzjoni li jkollha fil-kawża quddiemha.

81

Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali ma tistax sempliċement tiċħad l-allegazzjonijiet tar-rikorrent minħabba insuffiċjenza ta’ provi, meta hija din il-qorti li għandha s-setgħa, b’mod partikolari billi tilqa’ talba ta’ dawn il-partijiet, sabiex tordna miżuri istruttorji, bħall-produzzjoni ta’ dokumenti, sabiex tneħħi l-inċertezza li tista’ teżisti fir-rigward tal-eżattezza ta’ dawn l-allegazzjonijiet jew sabiex tispjega r-raġunijiet li għalihom tali dokument ma jistax, fi kwalunkwe każ u jkun xi jkun il-kontenut tiegħu, ikun rilevanti għas-soluzzjoni tat-tilwima (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑4 ta’ Marzu 1999, Ufex et vs Il-Kummissjoni, C‑119/97 P, EU:C:1999:116, punti 110 u 111, kif ukoll id-digriet tal‑4 ta’ Ottubru 2007, Olsen vs Il-Kummissjoni, C‑320/05 P, EU:C:2007:573, punt 64).

82

Fl-istess linja ta’ ideat, minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti Ġenerali jirriżulta li din tal-aħħar tinvolvi ruħha fit-tfittxija tal-provi għall-benefiċċju ta’ rikorrent fil-kuntest ta’ miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura f’każijiet eċċezzjonali li fihom dan ir-rikorrent effettivament ikollu bżonn sabiex jissostanzjaw l-argument tiegħu u jiltaqa’ ma’ diffikultajiet ta’ aċċess jew ta’ rifjut ta’ aċċess (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal‑25 ta’ Settembru 2002, Ajour et vs Il‑Kummissjoni, T‑201/00 u T‑384/00, EU:T:2002:224, punt 75; tas‑16 ta’ Ottubru 2013, Tf1vs Il-Kummissjoni, T‑275/11, EU:T:2013:535, punt 116, u tal‑11 ta’ Diċembru 2014, van der Aat et vs Il-Kummissjoni, T‑304/13 P, EU:T:2014:1055, punt 61, kif ukoll id-digriet tal-Qorti Ġenerali tal‑4 ta’ Frar 2005, Aguar Fernandez et vs Il-Kummissjoni, T‑20/04, EU:T:2005:35, punt 36).

83

Sabiex ikun hemm l-intervent tal-Qorti Ġenerali fit-tfittxija tal-provi, il-parti li tagħmel it-talba għandha madankollu tipprovdi tal-inqas minimu ta’ elementi li juru l-utilità ta’ dan l-intervent għall-bżonnijiet tal-istanza (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑28 ta’ Lulju 2011, Diputación Foral de Vizcaya et vs Il-Kummissjoni, C‑474/09 P sa C‑476/09 P, EU:C:2011:522, punt 92 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

84

Hija l-Qorti tal-Ġustizzja, fil-kuntest ta’ appell li jikkontesta l-applikazzjoni mill-Qorti Ġenerali tar-regoli dwar l-oneru u l-produzzjoni tal-prova, li għandha tivverifika jekk din issodisfax l-obbligi msemmija fil-punti 78 u 80 tas-sentenza preżenti b’osservanza sħiħa tar-rekwiżiti li jirriżultaw mill-Artikolu 47 tal-Karta.

85

Huwa fid-dawl ta’ dawn il-preċiżazzjonijiet preliminari li għandu jiġi eżaminat jekk, fil-każ ineżami, il-Qorti Ġenerali kisritx l-obbligu tagħha li tistabbilixxi r-regoli dwar l-oneru u l-produzzjoni tal-prova sabiex tiżgura protezzjoni ġudizzjarja effettiva.

–

Fuq il-ħtieġa ta’ aġġustament tal-oneru tal-prova

86

Fil-punt 39 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali qieset li l-provi prodotti mill-appellant kienu manifestament insuffiċjenti sabiex juru, b’mod konklużiv, il-preżenza u l-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020.

87

Sabiex jiġi ddeterminat jekk, hekk kif isostni l-appellant, din il-kunsiderazzjoni hijiex ivvizzjata bi żball ta’ liġi, minħabba li l-Qorti Ġenerali injorat in-neċessità ta’ aġġustament tal-oneru tal-prova fid-dawl taċ-ċirkustanzi partikolari tal-azzjoni tiegħu għal responsabbiltà mhux kuntrattwali kontra l-Unjoni għad-danni li huwa ġarrab fid-dawl tal-allegat ksur tal-Artikolu 46(4) u (5) tar-Regolament 2019/1896 u tad-drittijiet fundamentali tiegħu bbażati fuq l-Artikoli 1 sa 4, 6, 18, 19 u 21 tal-Karta, minn Frontex waqt dan l-allegat inċident, għandu jiġi rrilevat li din l-azzjoni għandha l-karatteristiċi partikolari li ġejjin.

88

L-ewwel nett, l-imsemmi allegat inċident jikkonsisti f’operazzjoni ta’ refoulement mit-territorju tal-Unjoni, bil-baħar, lejn Stat terz, ta’ persuni li, bħall-appellant, ħarbu mill-pajjiż ta’ oriġini tagħhom, mingħajr ma dawn il-persuni jkunu rċevew il-possibbiltà li jippreżentaw applikazzjoni għal protezzjoni internazzjonali f’dan it-territorju. Issa, tali operazzjoni ta’ push-back hija kkaratterizzata minn vulnerabbiltà kbira tal-persuni li huma suġġetti għaliha kif ukoll minn assenza ta’ identifikazzjoni u ta’ trattament individwalizzat ta’ dawn il-persuni min-naħa tal-awtoritajiet. Barra minn hekk, fil-mument tal-fatti, l-imsemmija persuni jkunu jinsabu f’sitwazzjoni li tagħmilha diffiċli ħafna għalihom li jiġbru provi sabiex jistabbilixxu tali fatti, jew saħansitra li jeskludu kull possibbiltà f’dan ir-rigward, b’mod partikolari meta l-awtoritajiet nazzjonali jkunu kkonfiskaw it-telefoni tal-imsemmija persuni.

89

It-tieni nett, hekk kif jirriżulta mill-punt 10 tad-digriet appellat, fil-mument tal-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, kienu għaddejjin żewġ attivitajiet operazzjonali ta’ Frontex fiż-żona ġeografika fejn seħħ l-allegat inċident, jiġifieri l-intervent rapidu fil-fruntieri fil-Baħar Eġew u l-operazzjoni konġunta “Poseidon”.

90

Madankollu, hekk kif jirriżulta mill-Artikoli 1 u 4 tar-Regolament 2019/1896, Frontex hija aġenzija tal-Unjoni li tikkostitwixxi, flimkien mal-awtoritajiet nazzjonali msemmija f’dan l-Artikolu 4, il-Gwardja Ewropea tal-Fruntiera u tal-Kosta li hija responsabbli sabiex tiżgura l-ġestjoni integrata Ewropea tal-fruntieri esterni bl-għan li timmaniġġja b’mod effettiv dawn il-fruntieri b’rispett sħiħ tad-drittijiet fundamentali, u li żżid l-effettività tal-politika tal-Unjoni fil-qasam tar-ritorn.

91

Mill-premessa 3 tar-Regolament 2019/1896 jirriżulta b’mod partikolari li. għal dan l-għan, Frontex ingħatat kompiti u kompetenzi estiżi fil-qasam tal-kontroll tal-fruntieri esterni tal-Unjoni, li huma, hekk kif tiddikjara l-premessa 24 ta’ dan ir-regolament ibbilanċjati minn garanziji msaħħa fil-qasam tad-drittijiet fundamentali kif ukoll minn responsabbilizzazzjoni u responsabbiltà ikbar ta’ din l-aġenzija.

92

Għaldaqstant, skont l-Artikolu 5(3) tar-Regolament 2019/1896, Frontex tiffaċilita u tirrendi iktar effettiva l-applikazzjoni ta’ miżuri tal-Unjoni relatati mal-ġestjoni tal-fruntieri esterni u mar-ritorn. L-Artikolu 7(4) ta’ dan ir-regolament jippreċiża f’dan ir-rigward li Frontex għandha ssostni l-applikazzjoni ta’ dawn il-miżuri billi ssaħħaħ, tevalwa u tikkoordina l-azzjonijiet tal-Istati Membri u tipprovdilhom assistenza teknika u operazzjonali fl-implimentazzjoni tal-imsemmija miżuri. Barra minn hekk, l-Artikolu 10(1)(a), (b) u (g) tal-imsemmi regolament jipprevedi li l-kompiti tal-Frontex huma b’mod partikolari li timmonitorja l-flussi migratorji u li twettaq analiżi tar-riskji fir-rigward tal-aspetti kollha tal-ġestjoni integrata tal-fruntieri, li tiżgura l-monitoraġġ tal-ħtiġijiet operazzjonali tal-Istati Membri fir-rigward tal-implimentazzjoni tar-ritorn, inkluż billi tiġbor data dwar l-operazzjonijiet, kif ukoll li tassisti lill-Istati Membri f’sitwazzjonijiet li jeħtieġu assistenza teknika operazzjonali msaħħa fil-fruntieri esterni, billi tikkoordina u torganizza operazzjonijiet konġunti, filwaqt li tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li ċerti sitwazzjonijiet jistgħu jaqgħu taħt każijiet ta’ emerġenza umanitarja u jinvolvu salvagwardji fuq il-baħar skont id-dritt tal-Unjoni u d-dritt internazzjonali.

93

Fl-istess ħin, hekk kif tiddikjara l-premessa 103 tar-Regolament 2019/1896, dan ir-regolament jirrispetta d-drittijiet fundamentali u josserva l-prinċipji rrikonoxxuti mill-Artikoli 2 u 6 TUE u mill-Karta. L-Artikolu 5(4) tal-imsemmi regolament jipprevedi għalhekk li Frontex tikkontribwixxi għall-applikazzjoni tal-acquis tal-Unjoni fil-qasam tad-drittijiet fundamentali, b’mod partikolari tal-Karta, fil-fruntieri esterni u l-Artikolu 10(1)(e) tal-istess regolament jafda lill-Frontex bil-kompitu li timmonitorja r-rispett tad-drittijiet fundamentali fl-attivitajiet kollha tagħha, fil-fruntieri esterni u fl-operazzjonijiet ta’ ritorn.

94

F’dan ir-rigward, l-Artikolu 80(1) u (2) tar-Regolament 2019/1896 jippreċiża li l-Gwardja Ewropea tal-Fruntiera u tal-Kosta għandha tiggarantixxi l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali fit-twettiq tal-kompiti tagħha skont id-dispożizzjonijiet rilevanti tad-dritt tal-Unjoni, b’mod partikolari l-Karta u d-dritt internazzjonali, inklużi l-Konvenzjoni dwar l-Istatus tar-Refuġjati, iffirmata f’Genève fit‑28 ta’ Lulju 1951 [Ġabra tat-Trattati tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 189, p. 150, Nru 2545 (1954)), kif issupplimentata mill-Protokoll dwar l-Istatus tar-Refuġjati, konkluż f’New York fil‑31 ta’ Jannar 1967, il-Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tat-Tfal, adottata mill-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti fl‑20 ta’ Novembru 1989 (Ġabra tat-Trattati tan-Nazzjonijiet Uniti, Vol. 1577, p. 3, Nru 27531 (1990)), u l-obbligi relatati mal-aċċess għall-protezzjoni internazzjonali, b’mod partikolari l-prinċipju ta’ non-refoulement. B’mod iktar speċifiku, jiżgura li, fit-twettiq tal-kompiti tagħha, ħadd ma jiġi mġiegħel jiżbarka, imġiegħel jidħol jew jitwassal f’pajjiż, u lanqas ma jiġi kkonsenjat jew jintbagħat lura b’xi mod ieħor lill-awtoritajiet ta’ pajjiż bi ksur tal-prinċipju ta’ non-refoulement.

95

Barra minn hekk, fir-rigward tal-assistenza teknika u operazzjonali fil-qasam tar-ritorn, l-Artikolu 48(1)(a)(i) tar-Regolament 2019/1896, moqri flimkien mal-premessa 81 ta’ dan ir-regolament, jippreċiża li din l-assistenza għandha ssir b’rispett sħiħ tad-drittijiet fundamentali u tinkludi l-identifikazzjoni taċ-ċittadini ta’ pajjiżi terzi suġġetti għal proċeduri ta’ ritorn u attivitajiet oħra tal-Istati Membri qabel ir-ritorn.

96

Fid-dawl tal-kompiti tagħha ta’ sorveljanza, ta’ ġbir ta’ data operazzjonali, ta’ assistenza lill-awtoritajiet tal-Istati Membri, u tal-obbligu tagħha li tikkontribwixxi għall-applikazzjoni tal-acquis tal-Unjoni fil-qasam tad-drittijiet fundamentali fil-fruntieri esterni tal-Unjoni, il-Frontex jista’, bħala prinċipju, ikollha informazzjoni rilevanti sabiex tipprova l-eżistenza ta’ push-back.

97

Din l-aġenzija jista’, iktar u iktar, ikollha tali informazzjoni fir-rigward taż-żoni ġeografiċi li fihom hija tipparteċipa f’attivitajiet operazzjonali konkreti, bħal, fil-każ ineżami, l-intervent rapidu fil-fruntieri fil-Baħar Eġew u l-operazzjoni konġunta “Poseidon”, imsemmija fil-punt 89 tas-sentenza preżenti, li kienu qiegħdin iseħħu fil-mument u fiż-żona ġeografika tal-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020.

98

Fil-fatt, hekk kif jirriżulta mill-Artikolu 36(2)(a), (b) u (e), mill-Artikolu 37(1), (2) u (3), mill-Artikolu 38(2) u mill-Artikolu 39(5) u (8) tar-Regolament 2019/1896, huwa d-Direttur Eżekuttiv tal-Frontex li għandu jevalwa, japprova u jikkoordina tali attivitajiet operazzjonali u jfassal, flimkien mal-Istat Membru ospitanti u f’konsultazzjoni mal-Istati Membri parteċipanti, il-pjan operazzjonali għalihom.

99

Issa, konformement mal-Artikolu 38(3)(d), (i) u (l) ta’ dan ir-regolament, il-pjan operazzjonali huwa vinkolanti kemm għall-Frontex kif ukoll għal dawn l-Istati Membri fir-rigward, b’mod partikolari, ta’ deskrizzjoni tal-kompiti, ta’ sistema ta’ rapporti u ta’ evalwazzjoni u ta’ struzzjonijiet ġenerali sabiex jiġi ggarantit ir-rispett tad-drittijiet fundamentali matul tali attivitajiet operazzjonali.

100

B’mod partikolari, Frontex hija obbligata tiżgura r-rispett tad-drittijiet fundamentali waqt l-implimentazzjoni operazzjonali minn uffiċjali ta’ koordinazzjoni li, skont l-Artikolu 44(1) u (3)(b) u (d) tal-imsemmi regolament, għandhom ir-rwol li jikkontrollaw l-implimentazzjoni korretta tal-pjan operazzjonali u li jinformaw lil dan id-direttur eżekuttiv meta l-istruzzjonijiet mogħtija lit-timijiet mill-Istati Membri ospitanti ma jkunux konformi mal-pjan operazzjonali, u dan b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali.

101

Barra minn hekk, skont l-Artikolu 46(4) tal-istess regolament, id-Direttur Eżekuttiv ta’ Frontex għandu jissospendi jew itemm l-attivitajiet ta’ din l-aġenzija jekk iqis li jeżisti ksur gravi jew li jista’ jippersisti tad-drittijiet fundamentali jew tal-obbligi fil-qasam tal-protezzjoni internazzjonali marbuta magħhom.

102

Barra minn hekk, l-obbligu li tikkontribwixxi għall-applikazzjoni tal-acquis tal-Unjoni fil-qasam tad-drittijiet fundamentali fil-fruntieri esterni tal-Unjoni, li jirriżulta mid-dispożizzjonijiet imsemmija kemm fil-punt preċedenti kif ukoll fil-punti 93sa 95 ta’ din is-sentenza, jimponi fuq Frontex l-obbligu li tikkoopera b’mod diliġenti f’kull investigazzjoni amministrattiva jew proċedura ġudizzjarja li tirrigwarda allegat ksur ta’ dawn id-drittijiet fundamentali fil-fruntieri esterni tal-Unjoni.

103

It-tielet nett, għandu jiġi rrilevat li l-azzjoni għal responsabbiltà mhux kuntrattwali skont l-Artikolu 268 TFUE tista’ tikkostitwixxi l-uniku rimedju ġudizzjarju tali li jiggarantixxi, b’mod suffiċjenti, protezzjoni ġudizzjarja quddiem il-qorti tal-Unjoni kontra Frontex.

104

Fid-dawl ta’ dawn il-karatteristiċi partikolari ta’ azzjoni għal responsabbiltà mhux kuntrattwali mressqa kontra l-Unjoni minħabba allegati illegalitajiet imwettqa minn Frontex relatati ma’ operazzjoni ta’ push-back lejn pajjiż terz li persuni ta’ dan il-pajjiż, bħall-appellant, jallegaw li kienu vittmi, dawn il-persuni ma jistgħux jintalbu jipproduċu provi konklużivi tal-iżvolġiment ta’ din l-operazzjoni u tal-preżenza tagħhom matul tali operazzjoni.

105

Fil-fatt, hekk kif essenzjalment irrileva wkoll l-Avukat Ġenerali fil-punt 52 tal-konklużjonijiet tiegħu, l-assenza ta’ aġġustament tal-oneru tal-prova li jaqa’ fuq l-imsemmija persuni tista’ tostakola kull rimendju tal-vittmi ta’ operazzjoni ta’ push-back kontra Frontex minħabba atti allegatament illegali mwettqa minn din l-aġenzija, li jagħtu immunità de facto lil din tal-aħħar u li b’hekk jikkompromettu l-protezzjoni effettiva tad-drittijiet fundamentali ta’ dawn il-vittmi hekk kif stabbiliti, b’mod partikolari, fl-Artikoli 18, 19 u 47 tal-Karta.

106

Għaldaqstant, meta persuni jallegaw li kienu vittmi ta’ operazzjoni ta’ push-back, ir-rispett sħiħ tad-dritt għal rimedju effettiv, iggarantit mill-Artikolu 47 tal-Karta, jeżiġi li jkun biżżejjed għal dawn il-persuni li jipproduċu prova prima facie tal-iżvolġiment ta’ din l-operazzjoni li fiha tkun ipparteċipat Frontex u tal-preżenza tagħhom matul din l-operazzjoni.

107

Din il-konklużjoni hija konformi mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.

108

Fil-fatt, skont l-Artikolu 52(3) tal-Karta, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tieħu inkunsiderazzjoni, bħala limitu minimu ta’ protezzjoni, id-drittijiet hekk kif iggarantiti mill-KEDB li jikkorrispondu għal dawk tal-Karta (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑3 ta’ April 2025, Alchaster II, C‑743/24, EU:C:2025:230, punt 24). Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tiżgura li l-interpretazzjoni li hija tagħti tal-Artikolu 47 tal-Karta, li l-ewwel u t-tieni paragrafi tiegħu jikkorrispondu għall-Artikolu 6(1) u għall-Artikolu 13 tal-KEDB, tiżgura livell ta’ protezzjoni li ma jmurx kontra dak iggarantit minn dawn id-dispożizzjonijiet tal-KEDB, kif interpretati mill-Qorti EDB (ara f’dan is-sens, is-sentenza tal‑10 ta’ Settembru 2024, KS et vs Il-Kunsill et C‑29/22 P u C‑44/22 P, EU:C:2024:725, punt 77 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

109

Issa, il-Qorti EDB iddeċidiet b’mod kostanti, fil-kuntest ta’ tkeċċijiet kollettivi ta’ migranti, li meta l-assenza ta’ identifikazzjoni u ta’ trattament ippersonalizzat mill-awtoritajiet tal-Istat tkun il-qofol tal-ilment ta’ rikorrent, dan tal-aħħar jista’ sempliċement jipproduċi prova prima facie favur il-verżjoni tal-fatti li huwa jippreżenta. Għal dan l-għan, huwa biżżejjed li r-rikorrent jipprovdi narrattiva ddettaljata, speċifika u konkordanti mal-avvenimenti inkwistjoni (ara, b’mod partikolari, Qorti EDB, 13 ta’ Frar 2020, N.D. u N.T. vs Spanja, CE:ECHR:2020:0213JUD000867515, punt 85; Qorti EDB, 18 ta’ Novembru 2021, M.H et vs Il-Kroazja, CE:ECHR:2021:1118JUD001567018, punt 268 kif ukoll Qorti EDB, 7 ta’ Jannar 2025, A.R.E vs Il-Greċja, CE:ECHR:2025:0107JUD001578321, punt 214).

110

Minn dan isegwi li, fil-punt 39 tad-digriet appellat, l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset li kellu jiġi evalwat jekk l-appellant kienx ipproduċa provi konklużivi tal-preżenza tiegħu u tal-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, minflok ma eżaminat jekk l-appellant kienx ipproduċa prova prima facie ta’ din il-preżenza u ta’ dan l-involviment.

111

Dan l-iżball ta’ liġi neċessarjament ivvizzja l-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali, fil-punti 40 sa 57 tad-digriet appellat, tal-provi prodotti mill-appellant, peress li din l-evalwazzjoni twettqet fid-dawl ta’ standard ta’ prova għoli wisq.

112

Għalkemm dan l-iżball ta’ liġi huwa biżżejjed sabiex jiġi annullat id-digriet appellat, hija madankollu l-Qorti tal-Ġustizzja, sabiex tiggarantixxi l-osservanza sħiħa tar-rekwiżiti li jirriżultaw mill-Artikolu 47 tal-Karta, li għandha tevalwa, abbażi tal-konstatazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali, jekk l-appellant ipproduċiex prova prima facie tal-preżenza tiegħu u tal-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020.

–

Fuq l-eżistenza ta’ prova prima facie

113

Fil-punt 37 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali rrilevat li, sabiex jipprova l-preżenza u l-parteċipazzjoni tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, l-appellant jibbaża ruħu, fl-ewwel lok, fuq ix-xhieda tiegħu stess, fit-tieni lok, fuq l-artiklu ta’ Bellingcat u, fit-tielet lok, fuq erba’ ritratti li huma ritratti tal-iskrin bil-kulur meħuda mill-vidjos li jinsabu f’dan l-artiklu.

114

Sabiex jiġi ddeterminat jekk dawn il-provi invokati u prodotti mill-appellant jistgħux jitqiesu li huma suffiċjenti sabiex tiġi prodotta prova prima facie tal-preżenza tiegħu u tal-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, għandu, qabel kollox, jiġi rrilevat, hekk kif fakkret ġustament il-Qorti Ġenerali fil-punti 31 u 32 tad-digriet appellat, li l-korollarju tal-prinċipju tal-produzzjoni libera tal-prova huwa l-prinċipju tal-evalwazzjoni libera tal-prova. Skont dan il-prinċipju tal-aħħar, l-uniku kriterju rilevanti sabiex tiġi evalwata s-saħħa probatorja tal-provi prodotti b’mod legali jinsab fil-kredibbiltà tagħhom (sentenza tas‑26 ta’ Settembru 2018, Infineon Technologies vs Il-Kummissjoni, C‑99/17 P, EU:C:2018:773, punt 65 u l-ġurisprudenza ċċitata).

115

Għal dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, tax-xhieda bil-miktub tal-appellant, għandu jitfakkar li l-evalwazzjoni tas-saħħa probatorja tagħha teħtieġ li tiġi vverifikata l-kredibbiltà ta’ din ix-xhieda u l-probabbiltà tal-informazzjoni li tinsab fiha, billi jittieħdu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, iċ-ċirkustanzi tat-tfassil tal-imsemmija xhieda kif ukoll tad-destinatarju tagħha, u li wieħed jistaqsi jekk, abbażi tal-kontenut tagħha, jidhirx li hija raġonevoli u affidabbli. (ara, b’analoġija, id-digriet tat‑12 ta’ Ġunju 2019, OY vs Il-Kummissjoni, C‑816/18 P, EU:C:2019:486, punt 4 (punt 6 tat-teħid ta’ pożizzjoni tal-Avukat Ġenerali Pikamäe)).

116

B’mod partikolari, ix-xhieda ta’ rikorrent ma tistax tiġi miċħuda bħala li għandha valur probatorju dgħajjef, mingħajr ma jittieħdu inkunsiderazzjoni l-provi kollha prodotti f’każ partikolari.

117

Minn dan isegwi li, fil-punti 33 u 40 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset li, bħala regola ġenerali, ix-xhieda tal-appellant, innifisha, għandha biss valur probatorju dgħajjef.

118

Hekk kif jirriżulta mill-konstatazzjonijiet li jinsabu fil-punti 36 u 37 ta’ dan id-digriet, l-appellant, fix-xhieda bil-miktub tiegħu annessa mar-rikors promotur quddiem il-Qorti Ġenerali, ta deskrizzjoni ddettaljata u koerenti tal-vjaġġ tiegħu lejn il-gżira ta’ Samos, filwaqt li kkonferma wkoll li dan kien seħħ f’April 2020, u tal-operazzjoni ta’ push-back li huwa jallega li kien vittma tagħha wara li wasal fuq din il-gżira.

119

Issa, abbażi ta’ dawn il-konstatazzjonijiet, il-Qorti Ġenerali kellha tikkonkludi li x-xhieda bil-miktub tal-appellant kienet suffiċjentement iddettaljata, speċifika u konkordanti sabiex tikkostitwixxi prova prima facie tal-fatt li l-appellant kien effettivament vittma ta’ operazzjoni ta’ push-back mill-gżira ta’ Samos fix-xahar ta’ April 2020.

120

L-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali, fil-punt 41 tad-digriet appellat, li din ix-xhieda tinkludi diversi dikjarazzjonijiet li ma humiex suffiċjentement preċiżi f’dak li jirrigwarda l-elementi fattwali essenzjali ma tippermettix li jiġi konkluż li l-imsemmija xhieda ma tikkostitwixxix tali prova prima facie.

121

F’dan ir-rigward, mill-punt 41 tad-digriet appellat jirriżulta li, sabiex tiġġustifika din l-evalwazzjoni, il-Qorti Ġenerali indikat, minn naħa, li bi tweġiba għall-kwistjoni dwar jekk kienx jiftakar id-data li fiha huwa kien beda l-vjaġġ tiegħu lejn l-Ewropa, l-appellant kien iddikjara li ma kienx jiftakar eżattament din id-data, iżda kien jaħseb li kien fix-xahar ta’ April u, min-naħa l-oħra, li huwa kien iddikjara li kien jifforma parti minn grupp ta’ 22 persuna matul l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, iżda li huwa ma kien identifika ebda waħda minn dawn il-persuni l-oħra fix-xhieda tiegħu u li ma kien ipprovda ebda xhieda li toriġina mill-imsemmija persuni.

122

Issa, is-sempliċi fatt li persuna, li ssostni li kienet vittma ta’ operazzjoni ta’ push-back ma tiftakarx id-data eżatta li fiha hija bdiet il-vjaġġ tagħha lejn l-Ewropa u li hija ma hijiex f’pożizzjoni li tidentifika bi preċiżjoni l-vittmi l-oħra ta’ din l-operazzjoni, jew li tipproduċi x-xhieda tagħhom, ma huwiex manifestament suffiċjenti sabiex jiġi eskluż il-valur probatorju tax-xhieda ta’ din il-persuna sabiex jiġi ddeterminat jekk din tikkostitwixxix prova prima facie.

123

Fil-fatt, hekk kif jirriżulta mill-punti 109 u 115 tas-sentenza preżenti, dan il-valur probatorju jiddependi biss min-natura ddettaljata, speċifika u konkordanti tar-rakkont riprodott f’din ix-xhieda u mill-kredibbiltà tal-informazzjoni li tkun tinsab fiha.

124

Fir-rigward, fit-tieni lok, tal-artiklu ta’ Bellingcat, għandu jiġi rrilevat li dan jirrakkonta, hekk kif jirriżulta mill-konstatazzjonijiet li jinsabu fil-punti 50 u 53 sa 55 tad-digriet appellat, il-wasla bil-baħar, fit‑28 ta’ April 2020, ta’ grupp ta’ persuni fuq il-gżira ta’ Samos, il-push-back ta’ dawn il-persuni mill-awtoritajiet Griegi fuq dgħajsa improvizzata mingħajr mutur u t-teħid ta’ responsabbiltà tagħhom l-għada mill-gwardja tal-kosta Torka fil-baħar miftuħ. Għaldaqstant, il-kontenut ta’ dan l-artiklu jaqbel max-xhieda tal-appellant.

125

Din il-konstatazzjoni ma hijiex ikkontestata mill-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali li jinsabu fil-punt 55 tad-digriet appellat, li, essenzjalment, minn naħa, l-informazzjoni riprodotta f’dan l-artikolu fir-rigward tad-data u tal-post tal-fatti relatati miegħu ma hijiex suffiċjentement preċiża u, min-naħa l-oħra, is-sorsi li fuqhom huma bbażati l-konstatazzjonijiet tal-awturi tal-imsemmi artikolu ma setgħux jiġu vverifikati. Fil-fatt, għalkemm dawn l-evalwazzjonijiet jistgħu jistabbilixxu li l-artiklu ta’ Bellingcat ma jistax jitqies bħala prova konklużiva tal-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, huma ma jistgħux iċaħħdu lil dan l-artikolu minn kwalunkwe saħħa probatorja u, għaldaqstant, jipprekludih milli jitqies li jikkorrobora l-prova prima facie li tikkostitwixxi x-xhieda bil-miktub tal-appellant.

126

F’dak li jirrigwarda, fit-tielet lok, l-erba’ ritratti li joriġinaw mill-artiklu ta’ Bellingcat, fil-punt 48 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali qieset li l-appellant la huwa faċilment identifikabbli fihom u lanqas ma huwa rikonoxxibbli b’mod ċar u qieset li, għaldaqstant, dawn ir-ritratti ma humiex tali li juru li l-persuna indikata fuqhom hija l-istess bħal dik li tinsab fil-passaport tal-appellant. Issa, anki jekk jitqies li dan huwa l-każ, għandu jiġi kkonstatat li dawn l-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali ma jaffettwawx il-fatt li x-xhieda bil-miktub tal-appellant, li turi b’mod iddettaljat, speċifiku u konkordanti operazzjoni ta’ push-back li huwa jallega li kien vittma tagħha fix-xahar ta’ April 2020 meta wasal fil-gżira ta’ Samos u li hija kkorroborata mill-artiklu ta’ Bellingcat, tikkostitwixxi prova prima facie, fis-sens tal-punt 106 tas-sentenza preżenti.

127

Barra minn hekk, il-prova prima facie prodotta mill-appellant f’dak li jirrigwarda l-preżenza u l-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020 ma hijiex ikkontestata mill-argument ta’ Frontex, riprodott fil-punt 38 tad-digriet appellat, li jgħid li ebda inċident ma kien ġie nnotifikat lilha u li hija ma kienet irċeviet ebda informazzjoni dwar dan l-allegat inċident. Fil-fatt, fid-dawl tal-obbligu tagħha li tiggarantixxi r-rispett tad-drittijiet fundamentali u tal-informazzjoni f’dan ir-rigward li hija kellu jkollha, b’mod partikolari, fil-kuntest tal-intervent rapidu fil-fruntieri fil-Baħar Eġew u tal-operazzjoni konġunta “Poseidon”, din l-aġenzija ma tistax tinvoka, mingħajr preċiżazzjoni oħra, in-nuqqas ta’ għarfien tagħha dwar dan l-allegat inċident.

128

Għaldaqstant, fid-dawl tal-fatt li l-appellant ma għandux jipproduċi prova konklużiva iżda prova prima facie tal-preżenza tiegħu u tal-involviment tiegħu fl-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, għandu jiġi kkonstatat li l-provi invokati u prodotti mir-rikorrent, li jifformaw sensiela ta’ provi konkordanti, kienu suffiċjenti sabiex tiġi prodotta tali prova prima facie.

–

Fuq l-obbligu tal-Qorti Ġenerali li tkompli l-proċedura u li tinvestiga l-każ

129

Mill-konstatazzjonijiet li jinsabu fil-punti 110 u 128 tas-sentenza preżenti jirriżulta li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi, fil-punti 13, 14, 61 u 62 tad-digriet appellat, meta ddeċidiet li, fl-assenza ta’ prova mill-appellant tar-realtà tad-dannu tiegħu, ir-rikors ta’ dan tal-aħħar kellu, skont l-Artikolu 126 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, jiġi miċħud bħala manifestament infondat fid-dritt mingħajr ma jkun hemm lok li titkompla l-proċedura.

130

Minn naħa, indipendentement mill-valur probatorju tal-provi prodotti mill-appellant, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet li l-assenza ta’ prova mill-appellant tar-realtà tad-dannu tiegħu kienet tiġġustifika ċ-ċaħda tar-rikors tiegħu għal responsabbiltà mhux kuntrattwali bħala li huwa manifestament infondat fid-dritt, skont dan l-Artikolu 126.

131

Min-naħa l-oħra, fid-dawl, l-ewwel nett, tal-karatteristiċi partikolari tal-kawża msemmija fil-punti 88 sa 103 tas-sentenza preżenti u, it-tieni nett, tal-fatt li l-appellant ipproduċa prova prima facie tal-push-back li huwa jallega li kien vittma tiegħu billi pproduċa xhieda bil-miktub u l-artiklu ta’ Bellingcat, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ma komplietx il-proċedura sabiex tinvestiga l-każ pendenti quddiemha qabel ma tagħti deċiżjoni.

132

Meta rikorrent jipproduċi prova prima facie tal-fatt li huwa kien vittma ta’ push-back u jilmenta li Frontex kienet involuta f’dan il-push-back, hija l-Qorti Ġenerali li għandha tkompli l-proċedura u tinvestiga l-każ li tressaq quddiemha sabiex tevalwa, abbażi tal-informazzjoni kollha għad-dispożizzjoni tagħha, il-veraċità ta’ dan il-fatt. Jekk il-Qorti Ġenerali tasal għall-konklużjoni li din il-prova prima facie ma hijiex ikkonfutata waqt seduta tar-rikorrent jew mill-provi u mill-argumenti ppreżentati mill-partijiet l-oħra f’dik il-kawża fis-sottomissjonijiet bil-miktub tagħhom jew minn eventwali provi oħra miksuba fil-kuntest tal-investigazzjoni tagħha tal-każ, dan il-fatt għandu jiġi preżunt stabbilit.

133

B’mod partikolari, fid-dawl tal-informazzjoni li kellu jkollha Frontex sabiex teżerċita l-kompiti u l-kompetenzi tagħha kif ukoll l-obbligu tagħha li tiggarantixxi r-rispett tad-drittijiet fundamentali waqt l-intervent rapidu fil-fruntieri fil-Baħar Eġew u tal-operazzjoni konġunta “Poseidon”, il-Qorti Ġenerali kienet obbligata, f’dan il-każ, li tieħu miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew miżuri istruttorji sabiex tikseb, mingħand din l-aġenzija, l-informazzjoni rilevanti kollha għad-dispożizzjoni tagħha sabiex tiċċara ċ-ċirkustanzi tal-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020. Din l-investigazzjoni hija meħtieġa sabiex, fid-dawl tal-aġġustament tal-oneru tal-prova li jibbenefika minnha r-rikorrent fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet magħmula fil-punt 106 tas-sentenza preżenti, il-Qorti Ġenerali tkun tista’ effettivament tiġi informata biżżejjed sabiex tevalwa l-fondatezza tar-rikors tar-rikorrent u tkun tista’ tiggarantixxi protezzjoni ġudizzjarja effettiva tad-drittijiet ta’ dan tal-aħħar.

134

F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li, matul il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali, l-appellant ifformula diversi talbiet sabiex jiġu adottati tali miżuri.

135

L-ewwel nett, fl‑10 ta’ Marzu 2022, l-appellant talab lill-Qorti Ġenerali, bħala miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew miżuri istruttorji, tistieden lil Frontex tagħtih aċċess għad-dokumenti li ġejjin.

136

Qabelxejn, huwa talab l-aċċess għall-partijiet prinċipali tal-pjan operazzjonali, għall-annessi kollha tiegħu kif ukoll għall-manwal marbut mal-pjan operazzjonali, għal dak li jikkonċerna l-intervent rapidu fil-fruntieri fil-Baħar Eġew matul is-sena 2020.

137

Sussegwentement, huwa talab il-komunikazzjoni tal-korrispondenza kollha, inklużi iżda mhux biss l-ittri, il-posta elettronika, u l-atti kollha annessi, id-dokumenti, inklużi iżda mhux biss l-evalwazzjonijiet, deskrizzjonijiet, briefings, noti, rapporti u analiżi, l-iskambji bejn il-konvenuta u l-awtoritajiet Griegi bi tħejjija għall-intervent rapidu fil-fruntieri fil-Baħar Eġew matul is-sena 2020, inklużi d-dokumenti kollha skambjati li jinkludu deskrizzjoni tas-sitwazzjoni u tal-għanijiet tal-operazzjoni inkwistjoni, fis-sens tal-Artikolu 39 tar-Regolament 2019/1896.

138

Fl-aħħar nett, huwa talab il-produzzjoni tal-korrispondenza kollha, inklużi iżda mhux biss il-posta elettronika, messaġġi, noti u ittri, kif ukoll l-atti kollha mehmuża bejn, minn naħa, id-Direttur Eżekuttiv ta’ Frontex u, min-naħa l-oħra, il-Ministeru Grieg għall-Migrazzjoni, l-Uffiċċju tad-Drittijiet Fundamentali ta’ Frontex u kull persuna oħra, fir-rigward tal-operazzjonijiet ta’ refoulement iddokumentati li seħħew fit‑18 u fid‑19 ta’ April 2020, jiġifieri għaxart ijiem qabel l-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020.

139

It-tieni nett, fit-talba tiegħu tal‑10 ta’ Marzu 2022, l-appellant talab ukoll lill-Qorti Ġenerali torganizza seduta għas-sottomissjonijiet orali sabiex ikun jista’ jixhed oralment dwar l-operazzjoni ta’ refoulement fil-Baħar Eġew li tagħha huwa jallega li kien vittma u d-dannu morali li ġarrab f’dan ir-rigward.

140

It-tielet nett, fid‑29 ta’ April 2022, l-appellant stieden lill-Qorti Ġenerali, bħala miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura, titlob lil Frontex tipproduċi r-rapport tal-OLAF fl-intier tiegħu, inklużi l-annessi tiegħu.

141

Ir-raba’ nett, fit‑18 ta’ Mejju 2022, l-appellant talab lill-Qorti Ġenerali, bħala miżura ta’ organizzazzjoni tal-proċedura, tordna lil Frontex tipproduċi r-rapporti JORA dwar inċidenti li seħħew fit‑28 u fid‑29 ta’ April 2020.

142

Barra minn hekk, għal kull waħda mit-talbiet tiegħu għal miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew għal miżuri istruttorji, l-appellant ipprovda minimu ta’ elementi li jikkonfermaw l-utilità ta’ dawn il-miżuri għall-bżonnijiet tal-istanza, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 83 tas-sentenza preżenti.

143

Fil-fatt, f’dak li jirrigwarda t-talba għal produzzjoni sħiħa tar-rapport tal-OLAF, l-appellant sostna li dan ir-rapport, li kien għadu ma ġiex ippubblikat fil-mument tal-preżentata tar-rikors tiegħu quddiem il-Qorti Ġenerali, kien jiddokumenta fost l-oħrajn operazzjoni ta’ refoulement fil-Baħar Eġew li seħħet fit‑28 u fid‑29 ta’ April 2020. Barra minn hekk, dan ir-rapport jikkonferma l-allegazzjonijiet tal-appellant quddiem il-Qorti Ġenerali li jipprovdu li, minn naħa, il-Bord tat-Tmexxija ta’ Frontex kien informat bil-parteċipazzjoni ta’ mezzi u ta’ membri tal-persunal ta’ din l-aġenzija f’operazzjonijiet ta’ refoulement illegali u, min-naħa l-oħra, l-informazzjoni u l-provi b’rabta ma’ dawn l-azzjonijiet u dawn l-ommissjonijiet illegali ġew moħbija u distorti, li pprekludew b’mod partikolari lil Frontex milli teżerċita l-prerogattivi tagħha konformement mal-Artikolu 46(4) u (5) tar-Regolament 2019/1896. Barra minn hekk, l-imsemmi rapport jippermetti li jiġi stabbilit li l-assenza ta’ sinjalizzjoni tal-operazzjoni ta’ refoulement tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020 ma hijiex dovuta għal assenza ta’ detezzjoni minn ajruplan ta’ sorveljanza ta’ Frontex ferm mgħammar li jtir fuq żona fejn id-distanzi sabiex jinqasmu l-baħar huma qosra ħafna, iżda huwa dovut għal kultura organizzattiva fi ħdan Frontex li tgħid li kien jaqbel li “ngħalqu għajnejna” dwar il-ksur tad-drittijiet fundamentali tal-migranti.

144

Insostenn tat-talba tiegħu li jiġu prodotti r-rapporti JORA, l-appellant allega li, wara investigazzjoni mwettqa minn konsorzju ta’ ġurnalisti investigattivi ppubblikata fit‑28 ta’ April 2022, huwa kien irnexxielu jikseb provi li jistabbilixxu li fit‑28 u fid‑29 ta’ April 2020 seħħew tliet operazzjonijiet distinti f’żona koperta mill-operazzjonijiet ta’ Frontex, u li dawn kollha ġew ikklassifikati fid-database tal-applikazzjoni ta’ trażmissjoni ta’ informazzjoni dwar l-operazzjonijiet konġunti (Joint Operations Reporting Application), ospitata fuq is-server ta’ Frontex bħala operazzjonijiet ta’ “prevenzjoni ta’ tluq”.

145

Fir-rigward tat-talbiet għall-produzzjoni tad-dokumenti fformulati fl‑10 ta’ Marzu 2022, l-appellant qies, essenzjalment, li dawn kienu neċessarji sabiex il-Qorti Ġenerali tkun tista’ tiddetermina jekk l-azzjonijiet u l-ommissjonijiet allegati fil-konfront tal-Frontex kinux tali li jagħtu lok għar-responsabbiltà mhux kuntrattwali tagħha, kif allega fir-rikors tiegħu fl-ewwel istanza.

146

Fid-dawl tat-talbiet tal-appellant għal miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura u istruttorji kif ukoll tal-elementi pprovduti minnu sabiex tiġi akkreditata l-utilità ta’ dawn il-miżuri, għandu jitfakkar li għalkemm hija l-Qorti Ġenerali, fid-dawl tal-Artikolu 90(1), tal-Artikolu 92(1) u tal-Artikolu 106 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, li għandha tiddeċiedi dwar l-utilità ta’ tali miżuri għall-finijiet tas-soluzzjoni tal-kawża mressqa quddiemha, hija madankollu l-Qorti tal-Ġustizzja li għandha tivverifika jekk il-Qorti Ġenerali wettqitx żball ta’ liġi meta ċaħdet dawn it-talbiet (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑28 ta’ Lulju 2011, Diputación Foral de Vizcaya et vs Il-Kummissjoni, C‑474/09 P sa C‑476/09 P, EU:C:2011:522, punt 93 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

147

B’mod partikolari, hekk kif jirriżulta mill-punti 80 u 84 tas-sentenza preżenti, hija l-Qorti tal-Ġustizzja, fil-kuntest ta’ appell li jikkontesta l-applikazzjoni mill-Qorti Ġenerali tar-regoli dwar l-oneru u l-produzzjoni tal-prova, li għandha tivverifika jekk din il-qorti eżerċitatx din is-setgħa fl-osservanza sħiħa tar-rekwiżiti li jirriżultaw mill-Artikolu 47 tal-Karta.

148

Issa, għandu jitqies li, peress li pproduċa prova prima facie li huwa kien affettwat minn operazzjoni ta’ push-back u fin-nuqqas ta’ kooperazzjoni volontarja min-naħa ta’ Frontex, l-appellant jirrileva każijiet eċċezzjonali msemmija mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 81 u 82 tas-sentenza preżenti li jiġġustifikaw l-involviment tal-Qorti Ġenerali, permezz tal-adozzjoni ta’ miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura u istruttorji, hekk kif issuġġeriti mill-appellant, fit-tfittxija tal-provi li huma allegatament fil-pussess ta’ Frontex relatati ma’ dan il-push-back.

149

F’dan ir-rigward, għandu jiġi enfasizzat b’mod partikolari li r-rapport tal-OLAF li ġie parzjalment żvelat minn diversi mezzi ta’ komunikazzjoni u mehmuż mal-appell tal-appellant, jirreferi espressament, fil-punt 2.2.1(c), għall-operazzjonijiet ta’ tkeċċija kollettiva li seħħew fit‑28 u fid‑29 ta’ April 2020, li l-appellant jallega li kien il-vittma tagħhom, u jindika li żewġ entitajiet ta’ Frontex (ir-risk analysis unit jew “RAU” u l-vulnerability assessment unit jew “VAU”) ikkonfermaw il-kredibbiltà ta’ ċerti rapporti “open source” fosthom l-artiklu ta’ Bellingcat, li jirrigwardaw preċiżament dawn il-fatti.

150

Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali ma setgħetx, mingħajr ma twettaq żball ta’ liġi, tiċħad it-talbiet tal-appellant għal miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew għal miżuri istruttorji għar-raġunijiet invokati fil-punt 60 tad-digriet appellat, jiġifieri li l-Qorti Ġenerali bl-ebda mod ma hija obbligata tadotta miżura addizzjonali ta’ produzzjoni tal-prova tal-fatti kontenzjużi, anki jekk tasal għall-konklużjoni li ebda waħda mill-provi tal-proċess ma tidher probatorju fi tmiem l-analiżi tagħha.

151

Barra minn hekk, fir-rigward tat-talba tal-appellant li tiġi organizzata seduta għas-sottomissjonijiet orali sabiex ikun jista’ jixhed oralment quddiem il-Qorti Ġenerali, din tal-aħħar wettqet żball ta’ liġi, fil-punt 58 tad-digriet appellat, meta ċaħdet din it-talba għar-raġuni li, fid-dawl tal-konklużjoni li l-provi prodotti mill-appellant manifestament ma setgħux juru l-fatti li wasslu għad-dannu allegat u fid-dawl tal-fatt li, b’mod ġenerali, ix-xhieda tal-appellant għandha biss valur probatorju dgħajjef, is-smigħ tal-appellant ma jippermettix lil dan tal-aħħar jissodisfa l-oneru tal-prova tal-fatti li wasslu għad-dannu allegat li huwa għandu, iktar u iktar peress li huwa kien diġà pproduċa x-xhieda bil-miktub tiegħu.

152

Fil-fatt, hekk kif ġie rrilevat fil-punti 116 u 117 tas-sentenza preżenti, il-Qorti Ġenerali ma tistax tqis, a priori, li x-xhieda ta’ rikorrent stess għandha biss, bħala regola ġenerali, valur probatorju dgħajjef. Barra minn hekk, għar-raġunijiet invokati fil-punti 113 sa 128 tas-sentenza preżenti, ix-xhieda bil-miktub tal-appellant, ikkorroborata mill-artiklu ta’ Bellingcat u li għalhekk tifforma sensiela ta’ provi konkordanti, tikkostitwixxi prova prima facie li huwa kien affettwat mill-allegat inċident tat‑28 u tad‑29 ta’ April 2020, b’tali mod li s-smigħ tiegħu seta’ jippermetti lill-Qorti Ġenerali tikseb preċiżazzjonijiet dwar il-fatti mressqa fix-xhieda bil-miktub tal-appellant u tevalwa b’mod sħiħ il-kredibbiltà ta’ din ix-xhieda.

153

Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal, l-uniku aggravju għandu jintlaqa u, għaldaqstant, is-sentenza appellata għandha tiġi annullata.

Fuq ir-rinviju tal-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali

154

Konformement mal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, din tal-aħħar, fil-każ ta’ annullament tad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali, tista’ hija stess taqta’ definittivament il-kawża meta din tkun fi stat li tiġi deċiża.

155

Dan ma huwiex il-każ fil-każ ineżami. Fil-fatt, peress li l-Qorti Ġenerali ma investigatx b’mod xieraq it-tilwima sabiex tistabbilixxi jekk il-kundizzjonijiet tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali ta’ Frontex humiex issodisfatti, il-kawża ma hijiex fi stat li tiġi deċiża. Għaldaqstant, il-kawża għandha tintbagħat lura quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex din tiddeċiedi dwar ir-rikors tal-appellant.

Fuq l-ispejjeż

156

Peress li l-kawża qiegħda tintbagħat lura quddiem il-Qorti Ġenerali, hemm lok li l-ispejjeż jiġu rriżervati.

1)

Id-digriet tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tat‑13 ta’ Diċembru 2023, Hamoudi vs Frontex (T‑136/22, EU:T:2023:821) hija annullata.

2)

Il-kawża hija rrinvijata quddiem il-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea.

3)

L-ispejjeż huma rriżervati.