z dnia 19 listopada 2013 r. ( *1 )
„Coroczne dostosowanie wynagrodzeń i emerytur urzędników i innych pracowników Unii Europejskiej — Regulamin pracowniczy — Skarga o stwierdzenie nieważności — Komunikat COM(2011) 829 wersja ostateczna — Wniosek COM(2011) 820 wersja ostateczna — Skarga na bezczynność — Przedłożenie wniosków na podstawie art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego — Zaniechanie działania przez Komisję — Skarga, która stała się bezprzedmiotowa — Umorzenie postępowania”
W sprawie C‑66/12
mającej za przedmiot, tytułem głównym, skargę o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 263 TFUE, a pomocniczo, skargę na bezczynność na podstawie art. 265 TFUE, wniesioną w dniu 9 lutego 2012 r.,
Rada Unii Europejskiej, reprezentowana przez M. Bauera i J. Herrmanna, działających w charakterze pełnomocników,
strona skarżąca,
popierana przez
Republikę Czeską, reprezentowaną przez M. Smolka, D. Hadrouška i J. Vláčila, działających w charakterze pełnomocników,
Królestwo Danii, reprezentowane przez V. Pasternak Jørgensen i C. Thorninga, działających w charakterze pełnomocników,
Republikę Federalną Niemiec, reprezentowaną przez T. Henzego i N. Grafa Vitzthuma, działających w charakterze pełnomocników,
Irlandię, reprezentowaną przez E. Creedon, działającą w charakterze pełnomocnika, wspieraną przez. C. Tolanda, BL, i A. Joyce’a, solicitor,
Królestwo Hiszpanii, reprezentowane przez N. Díaz Abad i S. Centeno Huertę, działające w charakterze pełnomocników,
Republikę Francuską, reprezentowaną przez G. de Bergues’a, D. Colasa i J.S. Pilczera, działających w charakterze pełnomocników,
Republikę Łotewską, reprezentowaną przez I. Kalniņša i A. Nikolajevą, działających w charakterze pełnomocników,
Królestwo Niderlandów, reprezentowane przez C. Wissels i M. Bulterman, działające w charakterze pełnomocników,
Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, reprezentowane przez E. Jenkinson i J. Beeko, działające w charakterze pełnomocników, wspierane przez R. Palmera, barrister,
interwenienci,
przeciwko
Komisji Europejskiej, reprezentowanej przez J. Curralla, D. Martina i J.P. Keppenne’a, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona pozwana,
popieranej przez:
Parlament Europejski, reprezentowany przez A. Neergaarda i S. Seyr, działających w charakterze pełnomocników,
interwenient,
TRYBUNAŁ (wielka izba),
w składzie: V. Skouris, prezes, K. Lenaerts, wiceprezes, A. Tizzano, R. Silva de Lapuerta, T. von Danwitz (sprawozdawca), E. Juhász, M. Safjan, C.G. Fernlund i J.L. da Cruz Vilaça, prezesi izb, A. Rosas, G. Arestis, J.C. Bonichot, A. Arabadjiev, C. Toader i C. Vajda, sędziowie,
rzecznik generalny: Y. Bot,
sekretarz: V. Tourrès, administrator,
uwzględniając pisemny etap postępowania i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 2 lipca 2013 r.,
po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 12 września 2013 r.,
wydaje następujący
Wyrok
|
1 |
W swojej skardze Rada Unii Europejskiej wnosi:
|
Ramy prawne
|
2 |
Artykuł 65 regulaminu pracowniczego stanowi: „1. Rada corocznie dokonuje przeglądu wysokości wynagrodzeń urzędników oraz innych pracowników Unii. Przeglądu tego dokonuje we wrześniu na podstawie wspólnego sprawozdania Komisji sporządzonego w oparciu o wspólny współczynnik określony przez Europejski Urząd Statystyczny w porozumieniu z krajowymi urzędami statystycznymi państw członkowskich; współczynnik odzwierciedla sytuację na dzień 1 lipca w każdym z państw Unii. W trakcie tego przeglądu Rada analizuje, czy w ramach polityki gospodarczej oraz społecznej Unii wysokość wynagrodzeń powinna zostać dostosowana. W szczególności uwzględnia się wszelkie podwyżki wynagrodzeń w służbach publicznych oraz potrzeby pozyskania personelu. 2. W przypadku istotnej zmiany wysokości kosztów utrzymania Rada podejmuje w przeciągu dwóch miesięcy decyzję w sprawie dostosowania wysokości współczynników korygujących oraz, stosownie do potrzeb, o ich zastosowaniu z mocą wsteczną. 3. Przy stosowaniu przepisów niniejszego artykułu Rada stanowi kwalifikowaną większością na wniosek Komisji, zgodnie z art. 16 ust. 4 i 5 [TUE]”. |
|
3 |
Artykuł 82 ust. 2 regulaminu pracowniczego stanowi, że jeżeli zgodnie z art. 65 ust. 1 regulaminu pracowniczego Rada podejmuje decyzję o waloryzacji wynagrodzeń, taka sama waloryzacja ma zastosowanie do emerytur. |
|
4 |
Zgodnie z art. 65a regulaminu pracowniczego zasady stosowania jego art. 64 oraz 65 są określone w załączniku XI do tego regulaminu pracowniczego. |
|
5 |
Artykuł 1 wskazanego załącznika, mieszczący się w sekcji 1 jego rozdziału 1, stanowi, że dla potrzeb przeglądu przewidzianego w art. 65 ust. 1 regulaminu pracowniczego Eurostat opracowuje corocznie, przed końcem października, sprawozdanie w sprawie zmian w kosztach utrzymania w Brukseli (Belgia) (brukselski współczynnik międzynarodowy), zmian w kosztach utrzymania poza Brukselą (parytety gospodarcze oraz domyślne wskaźniki) oraz zmian siły nabywczej wynagrodzeń krajowych urzędników administracji centralnej ośmiu państw członkowskich (wskaźniki szczególne). |
|
6 |
W myśl art. 3 załącznika XI do regulaminu pracowniczego, mieszczącego się w sekcji 2 rozdziału 1 tego załącznika, zatytułowanej „Zasady rocznego dostosowania wysokości wynagrodzeń i emerytur”: „1. Rada, stanowiąc na wniosek Komisji, podejmuje na podstawie art. 65 ust. 3 regulaminu pracowniczego, w oparciu o kryteria określone w przepisach sekcji 1, decyzję dotyczącą dostosowania wysokości wynagrodzeń i emerytur przed końcem każdego roku ze skutkiem od dnia 1 lipca. 2. Kwota dostosowania wysokości wynagrodzeń stanowi iloczyn brukselskiego współczynnika międzynarodowego i wskaźnika szczególnego. Dostosowania dokonuje się w stawkach netto oraz może być ono wyrażone jako jednolity ogólny odsetek. […] 5. Współczynników korygujących nie stosuje się w Belgii i Luksemburgu. Współczynniki korygujące stosowane do:
ustala się na podstawie stosunku między parytetami siły nabywczej określonymi w art. 1 a kursem wymiany walut określonym w art. 63 regulaminu pracowniczego dla właściwych państw. […]”. |
|
7 |
Rozdział 5 załącznika XI do regulaminu pracowniczego nosi tytuł „Klauzula wyjątkowa”. Znajduje się w nim jeden artykuł, art. 10, który brzmi następująco: „W przypadku poważnego i nagłego pogorszenia się sytuacji gospodarczej oraz społecznej w Unii, stwierdzonego na podstawie [obiektywnych] danych przedłożonych przez Komisję, Komisja przedstawia właściwe wnioski, w odniesieniu do których Parlament Europejski i Rada podejmują decyzję zgodnie z art. 336 [TFUE]”. |
|
8 |
Artykuł 15 ust. 1 omawianego załącznika stanowi, że jego przepisy stosuje się od dnia 1 lipca 2004 r. do dnia 31 grudnia 2012 r. |
Okoliczności powstania sporu
|
9 |
Uznawszy, że przeżywany w ostatnim czasie przez Unię kryzys gospodarczy i finansowy powoduje „poważne i nagłe pogorszenie sytuacji gospodarczej i społecznej w UE” w rozumieniu art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego, Rada zwróciła się grudniu 2010 r. do Komisji, by na podstawie wspomnianego art. 10 przedstawiła odpowiednie wnioski w terminie pozwalającym Parlamentowi i jej samej przeanalizować je i przyjąć przed końcem roku 2011. |
|
10 |
W odpowiedzi na ten wniosek w dniu 13 lipca 2011 r. Komisja przedstawiła Radzie sprawozdanie w sprawie klauzuli wyjątkowej (art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego) [COM(2011) 440 wersja ostateczna], w którym w oparciu o 15 wskaźników oraz o europejskie prognozy gospodarcze opublikowane w dniu 13 maja 2011 r. przez jej Dyrekcję Generalną ds. Gospodarczych i Finansowych uznała, że nie należy przedkładać wniosku na podstawie art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego. |
|
11 |
Analiza tego sprawozdania wywołała w Radzie dyskusje, które doprowadziły do wystosowania przez Radę kolejnego wniosku do Komisji o wykonanie rzeczonego art. 10 i o złożenie odpowiedniego wniosku w sprawie dostosowania wynagrodzeń. |
|
12 |
W odpowiedzi na ten wniosek Komisja przedstawiła zaskarżony komunikat, oparty w szczególności na prognozach gospodarczych przekazanych przez jej Dyrekcję Generalną ds. Gospodarczych i Finansowych w dniu 10 listopada 2011 r. Komisja ponownie uznała, że Unia nie ma do czynienia z sytuacją nadzwyczajną w rozumieniu art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego i że nie ona może w związku z tym wszcząć procedury określonej w klauzuli wyjątkowej. |
|
13 |
W tym samym dniu Komisja przedłożyła zaskarżony wniosek, sporządzony w oparciu o „zwykłą” metodę dostosowania wynagrodzeń określoną w art. 3 załącznika XI do regulaminu pracowniczego, zawierający propozycję dostosowania w wymiarze 1,7%. |
|
14 |
W drodze decyzji Rady 2011/866/UE z dnia 19 grudnia 2011 r. w sprawie wniosku Komisji dotyczącego rozporządzenia Rady dostosowującego ze skutkiem od dnia 1 lipca 2011 r. wynagrodzenia i emerytury urzędników i innych pracowników Unii Europejskiej, a także współczynniki korygujące stosowane w odniesieniu do wynagrodzeń i emerytur (Dz.U. L 341, s. 54) Rada postanowiła „nie przyjmować [zaskarżonego] wniosku […]”, w szczególności z poniższych względów:
[…]
|
Żądania stron i postępowanie przed Trybunałem
|
15 |
Rada wnosi do Trybunału:
|
|
16 |
Komisja wnosi do Trybunału o oddalenie skargi oraz obciążenie Rady kosztami postępowania. |
|
17 |
Postanowieniem Prezesa Trybunału z dnia 20 kwietnia 2012 r. Parlament został dopuszczony do udziału w postępowaniu w charakterze interwenienta popierającego żądania Komisji. Postanowieniem Prezesa Trybunału z dnia 6 lipca 2012 r. Republika Czeska, Królestwo Danii, Republika Federalna Niemiec, Irlandia, Królestwo Hiszpanii, Republika Francuska, Republika Łotewska, Królestwo Niderlandów oraz Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej zostały dopuszczone do udziału w postępowaniu w charakterze interwenientów popierających żądania Rady. |
W przedmiocie skargi
|
18 |
W swojej skardze Rada podnosi, że Komisja naruszyła art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego w związku z art. 13 ust. 2 zdanie drugie TUE i art. 241 TFUE, przedkładając zaskarżony wniosek w oparciu o „zwykłą” metodę dostosowania określoną w art. 3 wskazanego załącznika i odmawiając tym samym przedstawienia odpowiednich wniosków na podstawie wskazanego art. 10. |
|
19 |
Komisja utrzymuje, że skarga jest niedopuszczalna ze względu na to, że Rada nie stanowiła kwalifikowaną większością w przedmiocie wniesienia tej skargi. Ponadto ani zaskarżony komunikat, ani zaskarżony wniosek nie są aktami zaskarżalnymi w rozumieniu art. 263 TFUE. Wreszcie nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 265 TFUE, w szczególności ze względu na fakt, że Komisja zajęła stanowisko w przedmiocie wniosku Rady, w którym stwierdziła, że nie zostały spełnione przesłanki pozwalające na wszczęcie procedury określonej w art. 10 załącznika XI do regulaminu pracowniczego. Jednakże Rada nie jest pozbawiona ochrony sądowej, jako że może przedstawić swój punkt widzenia w ramach skargi wniesionej przez Komisję na odmowę przyjęcia przez Radę projektu zawartego w zaskarżonym wniosku, przedłożonym na podstawie art. 3 załącznika XI do regulaminu pracowniczego. Pomocniczo Komisja kwestionuje zasadność skargi o stwierdzenie nieważności i skargi na bezczynność, utrzymując, że Rada nie wykazała popełnienia przez Komisję oczywistego błędu w ocenie sytuacji gospodarczej i społecznej w Unii. |
|
20 |
Należy zauważyć, że podobnie jak w sprawie C‑63/12 Komisja przeciwko Radzie, w której wyrok zapadł w dniu 19 listopada 2013 r., niniejsza skarga dotyczy dostosowania wynagrodzeń i emerytur urzędników i innych pracowników Unii w 2011 r. i wynika z zaistniałego między Komisją i Radą braku zgody w kwestii tego, czy w tymże roku należało zastosować „zwykłą” automatyczną metodę określoną w art. 3 załącznika XI do regulaminu pracowniczego, czy klauzulę wyjątkową, przewidzianą w art. 10 tego załącznika, mającą zastosowanie „w przypadku poważnego i nagłego pogorszenia się sytuacji gospodarczej oraz społecznej w Unii”. Ścisłe powiązanie tych dwóch spraw wynika również z faktu, że w obydwu strony odsyłają do treści pism procesowych złożonych w drugiej ze spraw, które to pisma załączają. |
|
21 |
Tymczasem w pkt 57–77 ww. wyroku z dnia 19 listopada 2013 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie Trybunał orzekł w przedmiocie podziału ról instytucji w ramach corocznego dostosowania wynagrodzeń i emerytur, w szczególności w odniesieniu do ustalenia podstawy prawnej tego dostosowania i uruchomienia procedury określonej w klauzuli wyjątkowej. |
|
22 |
W tych okolicznościach należy stwierdzić, że skarga w niniejszej sprawie stała się bezprzedmiotowa i że należy w związku z tym umorzyć postepowanie. |
W przedmiocie kosztów
|
23 |
Zgodnie z art. 142 regulaminu postępowania przed Trybunałem w przypadku umorzenia postępowania Trybunał rozstrzyga o kosztach według uznania. |
|
24 |
W niniejszym przypadku skarga stała się bezprzedmiotowa nie z racji zachowania którejś ze stron, lecz przez fakt, iż Trybunał wydał w przedmiocie skargi o stwierdzenie nieważności ww. wyrok z dnia 19 listopada 2013 r. w sprawie Komisja przeciwko Radzie. |
|
25 |
W tych okolicznościach należy orzec, że Rada i Komisja, a także interwenienci powinni pokryć własne koszty. |
|
Z powyższych względów Trybunał (wielka izba) orzeka, co następuje: |
|
|
|
Podpisy |
( *1 ) Język postępowania: francuski.