Eagrán sealadach
BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Naoú Dlísheomra)
22 Deireadh Fómhair 2026 (*)
(Tarchur chun réamhrialú – Margadh inmheánach don leictreachas – Rialachán (AE) 2022/1854 – Idirghabháil éigeandála chun aghaidh a thabhairt ar phraghsanna arda fuinnimh – Airteagal 6(1) – Caidhp ar ioncam margaidh a fhaigheann táirgeoirí leictreachais a úsáideann foinsí fuinnimh áirithe – Airteagal 8 – Beart náisiúnta roimhe seo – Ranníocaíocht náisiúnta arna ríomh ar ioncaim iomlána na dtáirgeoirí leictreachais, arna dtobhach chun eintiteas poiblí a mhaoiniú atá freagrach as cobhsaíocht airgeadais agus slándáil an mhargaidh fuinnimh a áirithiú – Beart nach dtagann faoi raon feidhme Rialachán (AE) 2022/1854 – Treoir (AE) 2018/2001 – Úsáid fuinnimh ó fhoinsí in‑athnuaite a chur chun cinn – Airteagal 3(1),(3) agus (4) – Rialachán (AE) 2019/943 – Airteagal 3(a), (b), (h) agus (p), agus Airteagal 10(1), (4) agus (5) – Treoir (AE) 2019/944 – Rialacha comhchoiteanna don mhargadh inmheánach don leictreachas – Airteagal 5(1), (3) agus (4) – Rialachán (AE) 2021/1119 – An Dlí Aeráide Eorpach – Airteagail 2 agus 4 – Neamh-idirdhealú – Comhréireacht – Airteagal 63 CFAE – Easpa sonraí leordhóthanacha – Do-ghlacthacht – An Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh – Easpa cur chun feidhme dhlí an Aontais – Easpa dlínse na Cúirte Breithiúnais)
I gCás C‑327/25,
IARRAIDH ar réamhrialú de bhun Airteagal 267 CFAE, ón Varhoven administrativen sad (an Chúirt Riaracháin Uachtarach, an Bhulgáir), trí bhreith an 13 Bealtaine 2025, a fuarthas ag an gCúirt an 14 Bealtaine 2025, sna himeachtaí
‘VETS Svoge’ EOOD
v
Predsedatel na upravitelnia savet na Fond ‘Sigurnost na elektroenergiynata sistema’,
tugann AN CHÚIRT (an Naoú Dlísheomra),
agus í comhdhéanta mar seo a leanas: R. Frendo, Uachtarán Dlísheomra, I. Jarukaitis (Rapóirtéir), Uachtarán an Ceathrú Dlísheomra, agus M. Condinanzi, Breitheamh,
Abhcóide Ginearálta: A. Biondi,
Cláraitheoir: V. Di Bucci,
ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,
tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha ana dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:
– ‘VETS Svoge’ EOOD, ag M. Raykov agus L. G. Terzieva, advokati,
– Predsedatel na Upravitelnia savet na Fond ‘Sigurnost na elektroenergiynata sistema’, ag V. Marinova,
– Comhairle an Aontais Eorpaigh, ag I. Gurov agus L. Vétillard, i gcáil Gníomhairí,
– an Coimisiún Eorpach, ag O. Beynet, T. Scharf agus I. Zaloguin, i gcáil Gníomhairí,
tar éis cinneadh a dhéanamh, i ndiaidh an tAbhcóide Ginearálta a éisteacht, breith a thabhairt ar an gcás gan Tuairim,
an Breithiúnas seo a leanas:
Breithiúnas
1 Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú Airteagal 8 de Rialachán (AE) 2022/1854 ón gComhairle an 6 Deireadh Fómhair 2022 maidir le hidirghabháil éigeandála chun aghaidh a thabhairt ar phraghsanna arda fuinnimh (IO 2022 L 261 I, lch. 1); Airteagail 2 agus 4 de Rialachán (AE) 2021/1119 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Meitheamh 2021 lena mbunaítear an creat chun aeráidneodracht a bhaint amach agus lena leasaítear Rialacháin (CE) Uimh. 401/2009 agus (AE) 2018/1999 (‘An Dlí Aeráide Eorpach’) (IO 2021 L 243, lch. 1), arna léamh i gcomhar le hAirteagal 191(2) CFAE; Airteagal 3(1), (3) agus (4) de Threoir (AE) 2018/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2018 maidir le húsáid fuinnimh ó fhoinsí in‑athnuaite a chur chun cinn (IO 2018 L 328, lch. 82); Airteagal 3(a), (b), (h) agus (p) agus Airteagal 10(1), (4) agus (5) de Rialachán (AE) 2019/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Meitheamh 2019 maidir leis an margadh inmheánach don leictreachas (IO 2019 L 158, lch. 54), arna léamh i gcomhar le haithrisí 22 agus 23 den Rialachán sin agus le hAirteagal 5(1), (3) agus (4) de Threoir (AE) 2019/944 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Meitheamh 2019 maidir le rialacha comhchoiteanna don mhargadh inmheánach do leictreachas agus lena leasaítear Treoir 2012/27/AE (IO 2019 L 158, lch. 125), agus Airteagal 17 den Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (‘an Chairt’).
2 Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir ‘VETS Svoge’ EOOD (‘VETS Svoge’) agus Predsedatel na Upravitelnia savet na Fond ‘Sigurnost na elektroenergiynata sistema’ (Uachtarán Bhord Bainistíochta Chiste ‘Slándáil an Chórais Leictreachais’, an Bhulgáir, ‘an t‑údarás riaracháin’) maidir le dlíthiúlacht gnímh lena mbunaítear éileamh poiblí atá ag an Stát i gcoinne na cuideachta sin.
An dlí lena mbaineann
Dlí an Aontais Eorpaigh
An Chairt
3 Foráiltear le hAirteagal 17(1) den Chairt, dar teideal ‘An ceart chun maoine’:
‘Tá ag gach duine an ceart chun a shealúchais nó a sealúchais arna bhfáil go dleathach a shealbhú, a úsáid, a dhiúscairt agus a thiomnú. Ní fhéadfar a shealúchais nó a sealúchais a cheilt ar dhuine ach amháin ar mhaithe leis an leas poiblí agus sna cásanna agus faoi na coinníollacha dá bhforáiltear le dlí, ach sin faoi réir cúiteamh cóir a íoc in am trátha mar chomaoin ar chailleadh na sealúchas sin. [...]’
4 Foráiltear le hAirteagal 51(1) den Chairt, dar teideal ‘Raon feidhme’:
‘Tá forálacha na Cairte seo dírithe ar [...] na Ballstáit an tráth a gcuireann siad dlí an Aontais chun feidhme, agus an tráth sin amháin. [...]’
An Conradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh
5 Foráiltear le hAirteagal 63(1) CFAE mar a leanas:
‘Faoi chuimsiú na bhforálacha atá leagtha amach sa Chaibidil seo, toirmiscfear na srianta uile ar ghluaiseacht chaipitil idir na Ballstáit agus idir na Ballstáit agus tríú tíortha.’
6 Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht in Airteagal 191(2) TFUE:
‘Beidh sé d’aidhm ag beartas an Aontais [Eorpaigh] i réimse an chomhshaoil ardleibhéal cosanta a shroicheadh ag tabhairt aird ar éagsúlacht na staideanna i réigiúin éagsúla an Aontais. Fothófar é ar phrionsabal an réamhchúraim agus ar na prionsabail gur cóir bearta coisctheacha a ghlacadh, go dtabharfar tosaíocht do bhearta chun damáiste don chomhshaol a cheartú ag an bhfoinse agus gurb é údar an truaillithe a íocfaidh as.
Sa chomhthéacs sin, beidh sna bearta comhchuibhithe a fhreagraíonn do cheanglais maidir le cosaint an chomhshaoil, i gcásanna iomchuí, clásal cosanta a údaróidh do na Ballstáit bearta sealadacha a bheidh faoi réir nós imeachta rialaithe ag an Aontas a ghlacadh ar fhorais chomhshaoil neamheacnamaíocha.’
Treoir 2018/2001
7 Foráladh le hAirteagal 3(1), (3) agus (4) de Threoir 2018/2001, dar teideal ‘Sprioc cheangailteach fhoriomlán an Aontais do 2030’:
‘1. Áiritheoidh na Ballstáit i gcomhar le chéile gur ó fhoinsí fuinnimh inathnuaite a thiocfaidh 32 %, ar a laghad, dá sciar iomlán d’olltomhaltas deiridh fuinnimh an Aontais faoi 2030. Déanfaidh an Coimisiún [Eorpach] measúnú ar an sprioc sin, d'fhonn togra reachtach a thíolacadh faoi 2023 chun é a mhéadú i gcás ina bhfuil tuilleadh laghduithe ar na costais suntasacha i dtáirgeadh fuinnimh inathnuaite, i gcás inar gá chun gealltanais idirnáisiúnta an Aontais le haghaidh dícharbónú a chomhlíonadh nó i gcás in bhfuil bonn cirt leis an méadú sin mar gheall ar laghdú suntasach ar thomhaltas fuinnimh san Aontas.
[...]
3. Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar a mbeartais náisiúnta [...] agus a scéimeanna tacaíochta a cheapadh agus aird chuí á tabhairt ar ord na réiteach dramhaíola [...] agus é mar aidhm acu éifeachtaí díréireacha míchuí ar mhargaí na n‑amhábhar a sheachaint. Ní thabharfaidh na Ballstáit aon tacaíocht d'fhuinneamh inathnuaite arna tháirgeadh ó loscadh dramhaíola mura ndearnadh na hoibleagáidí maidir le bailiúchán deighilte a leagtar síos sa Treoir sin.
4. Ón 1 Eanáir 2021, ní bheidh sciar an fhuinnimh ó fhoinsí in‑athnuaite in olltomhaltas deiridh fuinnimh na mBallstát níos ísle ná an sciar bonnlíne a léirítear sa tríú colún den tábla atá i gCuid A d'Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo. Glacfaidh na Ballstáit pé bearta is gá chun a áirithiú go gcomhlíonfar an bonnlíne sin. I gcás nach ndéanann Ballstát an sciar bonnlíne, arna thomhas in imeacht bliana amháin, a choinneáil ar bun, beidh feidhm ag an gcéad fhomhír agus ag an dara fomhír d’Airteagal 32(4) de Rialachán (AE) 2018/1999 [ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2018 maidir le Rialachas an Aontais Fuinnimh agus na Gníomhaíochta Aeráide, lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 663/2009 agus Rialachán (CE) Uimh. 715/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Treoir 94/22/CE, Treoir 98/70/CE, Treoir 2009/31/CE, Treoir 2009/73/CE, Treoir 2010/31/AE, Treoir 2012/27/AE, agus Treoir 2013/30/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Treoir 2009/119/CE agus Treoir (AE) 2015/652 ón gComhairle agus lena n‑aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 525/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO 2018 L 328, lch. 1)].’
Rialachán 2019/943
8 Foráiltear mar a leanas in aithrisí 22 agus 23 de Rialachán 2019/943:
‘(22) Ba cheart a leagan amach i gcroíphrionsabail an mhargaidh gur bunaithe ar éileamh agus ar sholáthar a shocrófar praghsanna leictreachais. Ba cheart comhartha a thabhairt leis na praghsanna sin i leith tráthanna ina mbíonn leictreachas ag teastáil, le dreasachtaí margadhbhunaithe a sholáthar chun infheistíochtaí a dhéanamh i bhfoinsí solúbthachta amhail giniúint sholúbtha, idirnascadh, freagairt don éileamh nó stóráil fuinnimh.
(23) Bíodh is gur ceann de spriocanna an Aontais Fuinnimh dícharbónú na hearnála fuinnimh, agus méadú ar an sciar den mhargadh atá ag fuinnimh ó fhoinsí in‑athnuaite, tá sé ríthábhachtach go mbainfí den mhargadh na bacainní atá ann faoi láthair roimh thrádáil trasteorann agus go spreagfaí infheistíochtaí sa bhonneagar tacaíochta, mar shampla, giniúint níos solúbtha, idirnascadh, freagairt don éileamh agus stóráil fuinnimh. Chun tacú leis an athrú seo chuig giniúint inathraithe agus dháilte, agus chun a áirithiú go mbeidh prionsabail an mhargaidh fuinnimh ina mbunús leis na margaí fuinnimh a bheidh san Aontas amach anseo, tá sé ríthábhachtach béim as an nua a leagan ar mhargaí gearrthéarma agus ar phraghsáil bunaithe ar theirce.’
9 Foráiltear le hAirteagal 3 den Rialachán sin, dar teideal ‘Prionsabail i ndáil le hoibriú mhargaí an leictreachais’:
‘Áiritheoidh Ballstáit, údaráis rialála, oibreoirí córas tarchurtha, oibreoirí córas dáileacháin, oibreoirí margaidh agus oibreoirí tarmligthe go ndéanfar margaí leictreachais a oibriú i gcomhréir leis na prionsabail seo a leanas:
(a) bunófar praghsanna ar bhonn éilimh agus soláthair;
(b) le rialacha margaidh, spreagfar praghasmhúnlú saor agus seachnófar gníomhaíochtaí lena gcuirtear cosc ar phraghasmhúnlú ar bhonn éilimh agus soláthair;
[...]
(h) cuirfear deireadh de réir a chéile le bacainní roimh shreafaí leictreachais trasteorann idir criosanna tairisceana nó Ballstáit agus roimh idirbhearta trasteorann ar mhargaí an leictreachais agus ar mhargaí na seirbhísí gaolmhara;
[...]
(p) Le rialacha margaidh, éascófar trádáil earraí ar fud an Aontais, agus hathruithe rialála, cuirfear san áireamh éifeachtaí ar réamh-mhargaí agus ar mhargaí amach anseo go gearrthéarmach agus go fadtéarmach agus ar tháirgí;
[...]’
10 Foráiltear le hAirteagal 10 den Rialachán sin, dar teideal ‘Teorainneacha teicniúla ar thairiscintí’:
‘1. Ní bheidh aon teorainn uasta ná teorainn íosta ar an bpraghas leictreachais mórdhíola. Beidh feidhm ag an bhforáil sin, inter alia, maidir le tairiscint agus imréiteach i ngach creat ama agus beidh praghsanna don fhuinneamh don chothromú agus praghsanna do mhíchothromaíochtaí san áireamh inti. Tá an méid sin gan dochar do na teorainneacha teicniúla ar phraghsanna a fhéadfar a chur i bhfeidhm sa chreat ama don chothromú agus sna creataí ama lá roimh ré agus ionlae i gcomhréir le mír 2.
[...]
4. Aithneoidh na húdaráis rialála, nó i gcás ina n‑ainmníonn Ballstát údarás inniúla eile chun na críche sin, údaráis inniúla arna ainmniú den chineál sin, beartais agus bearta arna gcur i bhfeidhm laistigh dá gcríoch a d’fhéadfadh rannchuidiú le bunú praghsanna mórdhíola a shrianadh go neamhdhíreach, lena n‑áirítear teorainn a chur le tairiscintí a bhaineann le fuinneamh don chothromú a chur i ngníomh, le sásraí acmhainneachta, le bearta a dhéanfaidh na hoibreoirí córais tarchurtha, le bearta a bhfuil sé mar aidhm leo aghaidh a thabhairt ar thorthaí an mhargaidh nó mí-úsáid ceannasachta nó criosanna tairisceana atá sainithe go neamh-éifeachtach a chosc.
5. Nuair a bheidh beartas nó beart, a d’fhéadfadh bunú praghsanna a shrianadh, sainaitheanta ag údarás rialála nó ag údarás inniúil arna, déanfaidh an t‑údarás rialála gach gníomhaíocht iomchuí chun an tionchar an bheartais nó an bhirt a dhíothú nó, mura féidir sin, a mhaolú. Déanfaidh na Ballstáit tuarascáil a sholáthar don Choimisiún faoin 5 Eanáir 2020 ina mbeidh tuairisc mhionsonraithe ar na bearta agus gníomhaíochtaí atá glactha acu nó atá beartaithe acu a ghlacadh.’
Treoir 2019/944
11 Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 5 de Threoir 2019/944, dar teideal ‘Praghsanna soláthair margadhbhunaithe’:
‘1. Beidh saoirse ag soláthróirí an praghas ag a soláthróidh siad leictreachas do na custaiméirí a chinneadh. Déanfaidh na Ballstáit gníomhaíochtaí iomchuí chun iomaíocht éifeachtach idir na soláthróirí a áirithiú.
[...]
3. De mhaolú ar mhíreanna 1 agus 2, féadfaidh na Ballstáit idirghabhálacha poiblí a chur i bhfeidhm i leith shocrú na bpraghsanna do sholáthar an leictreachais do chustaiméirí teaghlaigh atá buailte ag bochtaineacht fuinnimh nó atá leochaileach. Beidh idirghabhálacha poiblí den sórt sin faoi réir na gcoinníollacha a leagtar amach i míreanna 4 agus 5.
4. Maidir le hidirghabhálacha poiblí i leith shocrú na bpraghsanna do sholáthar an leictreachais:
(a) saothróidh siad leas eacnamaíoch ginearálta agus ní rachaidh siad thar a bhfuil riachtanach chun an leas eacnamaíoch ginearálta sin a bhaint amach;
(b) beidh siad sainmhínithe, trédhearcach, neamh-idirdhealaitheach agus infhíoraithe;
(c) déanfaidh siad rochtain chomhionann ar ghnóthais leictreachais an Aontais a ráthú do chustaiméirí;
(d) beidh teorainn ama leo agus beidh siad comhréireach ó thaobh na dtairbhithe de;
(e) ní éireoidh costais bhreise do rannpháirtithe sa mhargadh astu ar bhealach idirdhealaitheach.
[...]’
Rialachán 2021/1119
12 Foráiltear le hAirteagal 2 de Rialachán 2021/1119, dar teideal ‘An cuspóir aeráidneodrachta’:
‘1. Déanfar astaíochtaí agus aistrithe gás ceaptha teasa uile-Aontais arna rialáil i ndlí an Aontais a chothromú laistigh den Aontas faoi 2050 ar a dhéanaí, agus ar an gcaoi sin astaíochtaí a laghdú go nialas faoin dáta sin agus beidh sé d’aidhm ag an Aontas astaíochtaí diúltacha a bhaint amach ina dhiaidh sin.
2. Déanfaidh institiúidí ábhartha an Aontais agus na Ballstáit na bearta is gá ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta faoi seach chun gur féidir an cuspóir aeráidneodrachta, a leagtar amach i mír 1 a bhaint amach ar bhonn comhchoiteann, agus an tábhacht a bhaineann leis an gcothroime agus leis an dlúthpháirtíocht araon a chur chun cinn i measc na mBallstát agus costéifeachtacht i mbaint amach an chuspóra sin á gcur san áireamh.’
13 Foráiltear le hAirteagal 4 den Rialachán sin, dar teideal ‘Spriocanna aeráide idirmheánacha an Aontais’, mar a leanas:
‘1. Chun an cuspóir aeráidneodrachta a leagtar amach in Airteagal 2(1) a bhaint amach, is é a bheidh i sprioc cheangailteach aeráide an Aontais do 2030 laghdú 55 % ar a laghad ar ghlanastaíochtaí gás ceaptha teasa intíre (líon na n‑astaíochtaí gan aistrithe) i gcomparáid le leibhéil 1990 faoi 2030.
[...]
2. Faoin 30 Meitheamh 2021, déanfaidh an Coimisiún athbhreithniú ar reachtaíocht ábhartha an Aontais chun gur féidir an sprioc a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo agus an cuspóir aeráidneodrachta a leagtar amach in Airteagal 2(1) a bhaint amach agus breithneoidh sé na bearta is gá a dhéanamh, lena n‑áirítear tograí reachtacha a ghlacadh, i gcomhréir leis na Conarthaí.
[...]
3. D’fhonn an cuspóir aeráidneodrachta a bhaint amach de réir mar a leagtar amach in Airteagal 2(1) den Rialachán seo é, socrófar sprioc aeráide uile-Aontais do 2040. [...]
[...]
5. Agus sprioc aeráide an Aontais do 2040 á moladh aige i gcomhréir le mír 3, breithneoidh an Coimisiún an méid seo a leanas:
[...]
(g) éifeachtúlacht fuinnimh agus “céadphrionsabal na héifeachtúlachta fuinnimh”, acmhainneacht fuinnimh, agus slándáil an tsoláthair;
[...]
7. Coinneofar forálacha an Airteagail seo faoi athbhreithniú i bhfianaise forbairtí idirnáisiúnta agus iarrachtaí arna ndéanamh [...]’
Rialachán 2022/1854
14 Foráladh mar a leanas in aithrisí 25, 40 agus 41 de Rialachán 2022/1854:
‘(25) I gcás ina bhfuil tomhaltóirí neamhchosanta ar phraghsanna an‑ard a dhéanann dochar do gheilleagar an Aontais freisin, is gá teorainn a chur, ar bhonn sealadach, le hioncam margaidh urghnách táirgeoirí a bhfuil costais imeallacha níos ísle acu tríd an gcaidhp a chur i bhfeidhm ar ioncam margaidh a bhaintear amach trí leictreachas a dhíol laistigh den Aontas.
[...]
(40) Ós rud é go bhfuil éagsúlachtaí móra idir na Ballstáit maidir le meascán giniúna agus struchtúr costais na saoráidí giniúna cumhachta, ba cheart cead a bheith acu bearta náisiúnta géarchéime a choinneáil nó a thabhairt isteach faoi choinníollacha sonracha.
(41) Go háirithe, ba cheart an deis a bheith ag na Ballstáit i gcónaí ioncaim na dtáirgeoirí a bhfuil feidhm ag an gcaidhp ar na hioncaim mhargaidh maidir leo a theorannú a thuilleadh agus caidhp shonrach a shocrú ar na hioncaim mhargaidh a fhaightear ó dhíolachán leictreachais a tháirgtear ó antraicít, ar féidir le praghas an leictreachais sin a bheith i bhfad níos ísle ná praghas teicneolaíochtaí imeallacha i roinnt Ballstát. Chun deimhneacht dhlíthiúil a áirithiú, ba cheart cead a bheith ag na Ballstáit freisin bearta náisiúnta géarchéime a choinneáil ar bun nó a thabhairt isteach, lena gcuirtear teorainn le hioncaim mhargaidh na dtáirgeoirí seachas iad siúd atá faoi réir na caidhpe ar ioncam margaidh uile-Aontais.’
15 Foráladh le hAirteagal 1 den Rialachán sin, dar teideal ‘Ábhar agus raon feidhme’:
‘Leis an Rialachán seo bunaítear idirghabháil éigeandála chun maolú a dhéanamh ar éifeachtaí praghsanna arda fuinnimh trí bhearta atá eisceachtúla, spriocdhírithe agus lena mbaineann teorainn ama. Is é is cuspóir do na bearta sin laghdú a chur ar thomhaltas leictreachais, caidhp a thabhairt isteach ar ioncaim mhargaidh a fhaigheann táirgeoirí áirithe ó ghiniúint leictreachais agus iad a athdháileadh ar chustaiméirí deiridh leictreachais ar bhealach spriocdhírithe [...]’
16 Foráladh le hAirteagal 6(1) den Rialachán sin, dar teideal ‘Caidhp shainordaitheach ar ioncaim mhargaidh’:
‘Maidir leis na hioncaim mhargaidh de chuid táirgeoirí a fhaightear ó ghiniúint leictreachais ó na foinsí dá dtagraítear in Airteagal 7(1), cuirfear caidhp orthu ar leibhéal uasta EUR 180 in aghaidh gach MWh a tháirgtear.’
17 Le hAirteagal 7(1) de Rialachán céanna, dar teideal ‘An chaidhp ar na hioncaim mhargaidh a chur i bhfeidhm maidir le táirgeoirí leictreachais’, sonraíodh go raibh feidhm ag an gcaidhp ar ioncam margaidh dá bhforáiltear in Airteagal 6 den Rialachán céanna maidir le hioncam margaidh ó dhíol leictreachais a ghintear ó na foinsí fuinnimh a leagadh síos san fhoráil sin.
18 Foráladh le hAirteagal 8 de Rialachán 2022/1854, dar teideal ‘Bearta náisiúnta géarchéime’:
‘1. Féadfaidh na Ballstáit:
(a) bearta a choinneáil ar bun nó a thabhairt isteach lena gcuirtear teorainn bhreise le hioncam margaidh na dtáirgeoirí a ghineann leictreachas ó na foinsí a liostaítear in Airteagal 7(1), lena n‑áirítear an fhéidearthacht idirdhealú a dhéanamh idir teicneolaíochtaí, mar aon le hioncam margaidh rannpháirtithe eile sa mhargadh, lena n‑áirítear iad siúd atá gníomhach i dtrádáil leictreachais;
(b) caidhp níos airde ar ioncam margaidh a shocrú do tháirgeoirí a ghineann leictreachas ó na foinsí a liostaítear in Airteagal 7(1) ar choinníoll go sáraíonn a n‑infheistíochtaí agus a gcostais oibriúcháin an t‑uasmhéid a shocraítear in Airteagal 6(1);
(c) bearta náisiúnta a choinneáil ar bun nó a thabhairt isteach chun ioncam margaidh táirgeoirí a ghineann leictreachas ó fhoinsí nach dtagraítear dóibh in Airteagal 7(1) a theorannú;
(d) caidhp shonrach a shocrú ar an ioncam margaidh a fhaightear ó dhíol leictreachais a tháirgtear ó antraicít;
(e) an caidhp ar ioncam margaidh a chur i bhfeidhm i gcás na n‑aonad hidreachumhachta nach dtagraítear dóibh in Airteagal 7(1), pointe (d), nó bearta a choinneáil ar bun nó a thabhairt isteach lena gcuirfí teorainn bhreise le hioncam margaidh na n‑aonad sin, lena n‑áirítear an fhéidearthacht idirdhealú a dhéanamh idir teicneolaíochtaí.
2. Maidir leis na bearta dá dtagraítear i mír 1, i gcomhréir leis an Rialachán seo:
(a) beidh siad comhréireach agus neamh-idirdhealaitheach;
(b) ní chuirfear comharthaí infheistíochta i mbaol leo;
(c) áireofar leo go gcumhdófar na costais infheistíochta agus oibriúcháin;
(d) ní dhéanfaidh siad feidhmiú na margaí mórdhíola leictreachais a shaobhadh, agus go háirithe, ní dhéanfaidh siad difear don ordú fiúntais ná do shocrú na bpraghsanna ar an margadh mórdhíola;
(e) beidh siad ag luí le dlí an Aontais.’
19 I gcomhréir le hAirteagal 22(2)(c) den Rialachán sin, bhí feidhm ag Airteagail 6 go 8 de ón 1 Nollaig 2022 go dtí an 30 Meitheamh 2023.
Dlí na Bulgáire
An tAcht Fuinnimh
20 Foráiltear le hAirteagal 36f den Zakon za energitikata (an tAcht Fuinnimh) (DV Uimh. 107, an 9 Nollaig 2003), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an tAcht Fuinnimh’):
‘(1) Ní mór do na daoine seo a leanas ranníocaíochtaí míosúla 5 % a dhéanamh le [Ciste „Sigurnost na elektroenergiynata sistema” (Ciste “Slándála um Sholáthar Leictreachais”, an Bhulgáir) (‘an Ciste’)]:
1. táirgeoirí leictreachais, ar an ioncam ó leictreachas a dhíol, gan [cáin bhreisluacha (CBL)] a áireamh, agus iad siúd a fhaigheann bónas faoin Zakon za energiyata ot vazobnovyaemi iztochnitsi (an tAcht um Fhuinneamh ó fhoinsí in‑athnuaite, ‘an tAcht um Fhuinneamh In‑athnuaite’), ar an ioncam ón mbónas sin freisin, gan [CBL] a áireamh. [...];
[...] (2) Maidir leis na daoine dá dtagraítear i mír 1, cé is moite de na táirgeoirí dá dtagraítear in Airteagal 30(2) den Acht um Fhuinneamh In‑athnuaite, ní mór dóibh, go dtí an 20ú lá den mhí reatha:
[...]
2. an ranníocaíocht chomhfhreagrach faoi mhír 1 den mhí roimhe sin a íoc leis an [gCiste].
(3) Déanfaidh na táirgeoirí leictreachais dá dtagraítear in Airteagal 30(2) den [Acht um Fhuinneamh In‑athnuaite], roimh an 31 Márta gach bliain:
[...]
2. na ranníocaíochtaí comhfhreagracha faoi mhír 1 don bhliain féilire roimhe sin a íoc leis an [gCiste].
[...]
(5) Chun críocha cánachais, measfar gur costais oibriúcháin reatha iad ranníocaíochtaí arna n‑íoc leis an [gCiste].’
An Rialachán maidir le hAcmhainní an Chiste
21 Foráiltear le hAirteagal 5 den Naredba za reda i nachina za nabiraneto, razhodvaneto, otchitaneto i kontrola na sredstvata na Fond ‘Sigurnost na elektroenergiynata sistema’ (Rialachán maidir leis na nósanna imeachta agus na modhanna chun acmhainní an Chiste a bhailiú, a chaitheamh, a chuntasú agus a rialú), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an Rialachán maidir le hAcmhainní an Chiste’):
‘Maoineofar [an Ciste] leis an méid seo a leanas:
1. ranníocaíochtaí 5 % d’ioncam na dtáirgeoirí leictreachais ó leictreachas a dhíol, gan CBL a áireamh;
[...]’
22 Foráiltear le hAirteagal 8 den Rialachán sin mar a leanas:
‘(1) Is éard a bheidh san ioncam dá dtagraítear in Airteagal 5(1) an t‑ioncam díolacháin go léir a mhuirearaítear ar phraghsanna rialáilte nó ar phraghsanna a chaibidlítear go neamhshrianta den leictreachas a tháirgeann an duine atá faoi dhliteanas i leith íocaíochta, lena n‑áirítear:
1. ioncam ó leictreachas gníomhach a dhíol;
2. ioncam ó fhuinneamh don chothromú a sholáthar faoi chonradh [...];
3. glantoradh an chothromaithe faoi chonradh [...].
(2) Chun an t‑ioncam a ríomh de réir bhrí Airteagal 5(1), asbhainfear costais dearbhaithe an fhuinnimh don chothromú neamhtháirgthe faoin rialachán ‘iartheachtach’.
(3) I gcás ina bhfuil glantoradh an chothromaithe dá dtagraítear i mír 1, pointe (3), diúltach, asbhainfear a mhéid ó mhéid na n‑ioncam chun na hioncaim dá dtagraítear in Airteagal 5(1), a ríomh.
[...]’
An tAcht um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022
23 Foráiltear le mír 8 de na forálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha den Zakon za prilagane na razporedbi na Zakona za darzhavnia byudzhet na Republika Bulgaria za 2 022 g., Zakona za byudzheta na darzhavnoto obshtestveno osiguryavane za 2022 g. i Zakona za byudzheta na Natsionalnata zdravnoosiguritelna kasa za 2022 g. (an tAcht maidir le Cur Chun Feidhme Fhorálacha Dhlí Airgeadais Phoblacht na Bulgáire 2022, an tAcht maidir le Buiséad Árachais Shóisialta an Stáit 2022 agus an tAcht maidir le Buiséad an Chiste Náisiúnta Árachais Sláinte 2022) (DV Uimh. 104, an 30 Nollaig 2022), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an tAcht um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022’):
‘(1) Táirgeoirí leictreachais ag a bhfuil saoráidí giniúna leictreachais suiteáilte ag a bhfuil cumhacht shuiteáilte is mó ná 1 [meigeavata (MW)], a n‑eascraíonn a n‑ioncaim mhargaidh as leictreachas arna tháirgeadh ó fhoinsí dá dtagraítear in Airteagal 7(1) de [Rialachán 2022/1854] a dhíol, [...] íocfaidh siad leis an [gCiste] ranníocaíochtaí sannta lena léirítear an difríocht dhearfach idir na hioncaim mhargaidh, gan [CBL] a áireamh, agus an chaidhp ioncaim a socraíodh, arna ríomh trí na luachanna le haghaidh an chineáil gineadóra lena mbaineann a chur i bhfeidhm, lena ngabhann tréimhse sheachadta ón 1 Nollaig 2022 go dtí an 30 Meitheamh 2023, [...] Déanfar méid na ranníocaíochta arna cur in áirithe a ríomh le haghaidh gach idirbhirt.
(2) Cinnfear na luachanna a úsáidfear chun an uasteorainn ioncaim don chineál táirgeora lena mbaineann a ríomh, de réir bhrí phointe 1, le cinneadh ó Ministerski savet [Comhairle na nAirí, an Bhulgáir].
(3) Táirgeoirí a bhfuil suiteálacha giniúna leictreachais acu ag a bhfuil cumhacht shuiteáilte is mó ná 1 MW agus a bhfuil conradh cúitimh acu lena ngabhann bónais a bhí i bhfeidhm an 8 Deireadh Fómhair 2022, a n‑eascraíonn a n‑ioncam margaidh as díol leictreachais arna tháirgeadh ó fhoinsí dá dtagraítear in Airteagal 7(1) de [Rialachán 2022/1854], íocfaidh siad leis an [gCiste] ranníocaíochtaí sannta ar an ioncam margaidh le haghaidh gach idirbhirt a thugtar i gcrích ar phraghsanna a chaibidlítear go neamhshrianta, gan [CBL] a áireamh, a bhfuil tréimhse sheachadta ón 1 Nollaig 2022 go dtí an 30 Meitheamh 2023 acu, cé is moite d’idirbhearta maidir le fuinneamh don chothromú. Is éard a bheidh i méid na ranníocaíochta atá curtha in áirithe do gach idirbheart:
1. an difríocht dhearfach idir ioncaim mhargaidh ar phraghsanna a chaibidlítear go neamhshrianta (praghas margaidh a fhaightear) ón idirbheart lena mbaineann, gan [CBL] a áireamh, agus an chaidhp ioncaim a socraíodh, arna ríomh tríd an bpraghas margaidh a mheastar de bhun an chinnidh praghais arna eisiúint ag Komisia za energiyno i vodno regulirane [(an Coimisiún Rialála Fuinnimh agus Uisce, an Bhulgáir)] a chur i bhfeidhm, lena socraítear an bónas atá i bhfeidhm don táirgeoir lena mbaineann, do tháirgeoirí a bhfuil méid an bhónais sin éagsúil le BGN 0.00 in aghaidh an MWh gan [CBL] a áireamh, agus
2. 90 % den difríocht dhearfach idir ioncaim mhargaidh ar phraghsanna a chaibidlítear go neamhshrianta (praghas margaidh a fhaightear) ón idirbheart lena mbaineann, gan [CBL] a áireamh, agus an chaidhp ioncaim a socraíodh, arna ríomh tríd an bpraghas fabhrach arna chinneadh le cinneadh an Choimisiúin Rialála Fuinnimh agus Uisce a chur i bhfeidhm i gcomhréir leis an gconradh cúitimh le bónais, do tháirgeoirí a bhfuil méid an bhónais sin éagsúil le BGN 0.00 in aghaidh an MWh gan [CBL] a áireamh.
[...]
(11) Aithneofar na ranníocaíochtaí arna sannadh faoi mhíreanna 1, 3, 4 agus 5 mar chostais oibriúcháin reatha chun críoch cánachais ar tháirgeoirí, ar thrádálaithe leictreachais agus ar an soláthróir poiblí.
[...]
(15) Is éilimh phoiblí de chuid an Stáit iad na ranníocaíochtaí arna sannadh faoi mhíreanna 1, 3, 4 agus 5, agus tá na ranníocaíochtaí neamhíoctha á mbunú agus á n‑aisghabháil i gcomhréir leis an Danachno-osiguritelnia protsesualen kodeks [an Cód Nós Imeachta um Chánacha agus Ranníocaíochtaí Sóisialta] [...]
[...]’
An tAcht Airgeadais 2023
24 Foráiltear le hAirteagal 3 de na forálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha den Zakon za darzhavnia byudzhet na Republika Bulgaria za 2023 g. (Acht Airgeadais Phoblacht na Bulgáire 2023), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an tAcht Airgeadais 2023’):
‘(1) Táirgeoirí leictreachais ag a bhfuil saoráidí giniúna leictreachais suiteáilte ag a bhfuil cumhacht suiteáilte is mó ná 1 MW, a n‑eascraíonn a n‑ioncaim mhargaidh as díol leictreachais a tháirgtear ón ngaoth, ón ngrian (grianfhuinneamh teirmeach agus grianfhuinneamh fótavoltach), ón bhfuinneamh geoiteirmeach, ó hidreachumhacht gan taiscumair, ó bhithbhreoslaí (soladacha agus gásacha, gan bithmheatán a áireamh), ó dhramhaíl, ó fhuinneamh núicléach, ó lignít, ó tháirgí peitriliam agus móin, chomh maith le leictreachas a tháirgtear ó ghléasraí guail agus hidreachumhachta, íocfaidh siad leis an [gCiste] ranníocaíochtaí sannta lena léirítear an difríocht dhearfach idir na hioncaim mhargaidh, gan [CBL] a áireamh, agus an chaidhp ioncaim a socraíodh, arna ríomh trí na luachanna le haghaidh an chineáil gineadóra lena mbaineann a chur i bhfeidhm, lena ngabhann tréimhse sheachadta ón 1 Iúil go dtí an 31 Nollaig 2023, [...] Déanfar méid na ranníocaíochta arna cur in áirithe a ríomh le haghaidh gach idirbhirt.
(2) Cinnfear na luachanna a úsáidfear chun an uasteorainn ioncaim don chineál táirgeora lena mbaineann a ríomh, de réir bhrí mhír 1, le cinneadh ó Chomhairle na nAirí.
(3) Táirgeoirí a bhfuil suiteálacha giniúna leictreachais acu ag a bhfuil cumhacht shuiteáilte is mó ná 1 MW agus a bhfuil conradh cúitimh acu lena ngabhann bónais a bhí i bhfeidhm an 8 Deireadh Fómhair 2022, a n‑eascraíonn a n‑ioncam margaidh as díol leictreachais a tháirgtear ón ngaoth, ón ngrian (grianfhuinneamh teirmeach agus grianfhuinneamh fótavoltach), ón bhfuinneamh geoiteirmeach, ó hidreachumhacht gan taiscumair, ó bhithbhreoslaí (soladacha agus gásacha, gan bithmheatán a áireamh), ó dhramhaíl, ó fhuinneamh núicléach, ó lignít, ó tháirgí peitriliam agus móin, íocfaidh siad leis an [gCiste] ranníocaíochtaí sannta ar an ioncam margaidh le haghaidh gach idirbhirt a thugtar i gcrích ar phraghsanna a chaibidlítear go neamhshrianta, gan [CBL] a áireamh, a bhfuil tréimhse sheachadta ón 1 Iúil go dtí an 31 Nollaig 2023 acu, cé is moite d’idirbhearta maidir le fuinneamh don chothromú. Déanfar méid na ranníocaíochta atá sannta ar gach idirbheart a ríomh [trí úsáid a bhaint as an modh céanna dá bhforáiltear i mír 8 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022].
[...]’
25 Atáirgtear i bpointí (11) agus (15) de mhír 3 forálacha phointí (11) agus (15) de mhír 8 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022.
An tAcht Airgeadais 2024
26 Le mír 3 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Zakon za darzhavnia byudzhet na Republika Bulgaria za 2024 g. (Acht Airgeadais Phoblacht na Bulgáire 2024), sa leagan is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (‘an tAcht Airgeadais 2024’), atáirgtear forálacha mhír 3 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta Airgeadais 2023, maidir le leictreachas a soláthraíodh idir an 1 Eanáir agus an 31 Nollaig 2024.
An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú
27 Is cuideachta é VETS Svoge atá corpraithe faoi dhlí na Bulgáire agus a bhfuil cúig ghléasra cumhachta hidrileictreacha aige. Is táirgeoir leictreachais é agus áirítear é ar liosta na ndaoine inchánach dá dtagraítear in Airteagal 7 den Rialachán maidir le hacmhainní an Chiste. Faoi Airteagal 36f(1) den Acht Fuinnimh, tá sé faoi dhliteanas ranníocaíocht mhíosúil 5 % den ioncam ó dhíol a leictreachais a íoc (‘an ranníocaíocht 5 %).
28 Le cinneadh ón údarás riaracháin an 8 Aibreán 2024, tionscnaíodh nós imeachta riaracháin chun beart a ghlacadh lena mbunaítear éileamh poiblí de chuid an Stáit. De réir an ordaithe tarchuir, bhí fiacha gan íoc agus neamhíoctha ag VETS Svoge, ar an dáta sin, mar gheall ar ranníocaíochtaí a bhí dlite faoi Airteagal 36f(1) den Acht Fuinnimh le haghaidh mhí Eanáir agus mhí Feabhra 2024, eadhon BGN 86 828,39 (thart ar EUR 44 395), arb ionann iad agus 5 % den ioncam arna ríomh i gcomhréir le hAirteagal 8 den Rialachán maidir le hacmhainní an Chiste.
29 I litir dar dáta an 14 Aibreán 2024, chuir an chuideachta sin a barúlacha isteach maidir leis an gcinneadh tosaigh. Shonraigh sé gur íoc sé na fiacha sin in am, agus na horduithe íocaíochta comhfhreagracha á gcur i gceangal leis.
30 I litir dar dáta an 17 Aibreán 2024, chuir an t‑údarás riaracháin in iúl don chuideachta sin nach ndearna sé a ranníocaíochtaí a ríomh agus a íoc i gceart faoi Airteagal 36f le haghaidh mhí na Nollag 2022 agus le haghaidh mhí Eanáir, mhí Feabhra, mhí an Mhárta, mhí Aibreáin, mhí Mheán Fómhair agus mhí Dheireadh Fómhair 2023, ós rud é gur bhain sé, gan bunús dlí, ón ioncam ar a ríomhtar an ranníocaíocht 5 % na ranníocaíochtaí sannta a d’íoc sé faoi fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022 agus faoi fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta Airgeadais 2023.
31 Cé go ndearna VETS Svoge íocaíochtaí áirithe chun príomhshuim na ranníocaíochtaí a bhí dlite faoi Airteagal 36f den Acht Fuinnimh le haghaidh 2023 agus cuid den ranníocaíocht a bhí dlite le haghaidh mhí Eanáir 2024 a shocrú, mheas an t‑údarás riaracháin nár chomhlíon an chuideachta sin go hiomlán a hoibleagáidí na ranníocaíochtaí 5 % agus an t‑ús mainneachtana gaolmhar a íoc. Ghlac an t‑údarás sin ansin, an 22 Aibreán 2024, beart lena mbunaítear éileamh poiblí de chuid an Stáit, lena socraítear méid iomlán fhiacha VETS Svoge ag BGN 55 671,89 (thart ar EUR 28 465), is é sin le rá BGN 41 971,86 (thart ar EUR 21 460) i leith na príomhshuime, a chomhfhreagraíonn do na ranníocaíochtaí 5 % den ioncam ó dhíol leictreachais gan CBL a áireamh le haghaidh mhí Eanáir agus mhí Feabhra 2024, agus BGN 13 700,03 (thart ar EUR 7 005) i leith an úis mainneachtana atá dlite ar na ranníocaíochtaí 5 % nár íocadh in am trátha le haghaidh na tréimhse ón 1 Lúnasa 2021 go dtí an 22 Aibreán 2024.
32 Thug VETS Svoge caingean os comhair Administrativen sad Sofia-grad (Cúirt Riaracháin Chathair Shóifia, an Bhulgáir) ag agóid in aghaidh dhlíthiúlacht an ghnímh sin.
33 Le breithiúnas an 9 Deireadh Fómhair 2024, rinne an chúirt sin an chaingean a dhíbhe. Chinn sí, inter alia, le haghaidh mhí an Mhárta 2022 agus mhí Eanáir, mhí Feabhra, mhí an Mhárta, mhí Aibreáin, mhí Mheán Fómhair agus mhí Dheireadh Fómhair 2023, i gcás gach ceann dá cúig ghléasra cumhachta, go ndearna an chuideachta sin asbhaintí as a hioncam ó dhíolacháin leictreachais a bhí le feiceáil ar na sonraisc a d’eisigh sí féin, agus mar thoradh air sin gur íoc sí ranníocaíocht níos ísle faoi Airteagal 36f den Acht Fuinnimh ná an ranníocaíocht a bhí dlite faoin Airteagal sin.
34 Chinn an chúirt sin, i ndáil leis sin, go mbaineann na ranníocaíochtaí atá dlite faoin Airteagal sin agus na ranníocaíochtaí sannta atá dlite faoi mhír 8 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022, arna ghlacadh ar bhonn Rialachán 2022/1854, chomh maith leis na ranníocaíochtaí atá dlite faoi mhír 3 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta Airgeadais 2023 agus faoi mhír 3 d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta Airgeadais 2024, ar an gcéad dul síos, le caidrimh thionsclaíocha éagsúla agus go rialaítear iad le gníomhartha reachtacha éagsúla, nach bhfuil aon chomhfhreagras eatarthu, ar an dara dul síos, a bhfuil sásraí éagsúla ríofa, íocaíochta agus cinnidh acu, agus, ar deireadh, a glacadh chun caiteachas de chineálacha agus de mhéideanna éagsúla a fhritháireamh. Chinn sí freisin, tríd an dá rannchuidiú sin a ghlacadh, gur shaothraigh reachtas na Bulgáire cuspóirí éagsúla. Thug sí faoi deara freisin nár athraigh aon cheann de na forálacha idirthréimhseacha Airteagal 36f den An tAcht Fuinnimh ná an modh chun an ranníocaíocht 5 % dá bhforáiltear san Airteagal sin a ríomh.
35 Chinn an chúirt chéanna, dá bhrí sin, go raibh údar maith ag an údarás riaracháin a mheas nach ndearna VETS Svoge na ranníocaíochtaí a bhí dlite faoi Airteagal 36f a ríomh agus a íoc i gceart nuair a d’asbhain sé na ranníocaíochtaí sannta ó na hioncaim ar ar a mbonn a ríomhtar na chéad ranníocaíochtaí sin.
36 Rinne VETS Svoge achomharc ar phointe dlí os comhair an Varhoven administrativen sad (an Chúirt Riaracháin Uachtarach, an Bhulgáir), arb í an chúirt a rinne an tarchur í. Mar thaca leis an achomharc sin, áitíonn sé go bhfuil cinntí na cúirte céadchéime contrártha, ar an gcéad dul síos, leis an Acht Fuinnimh, le hAchtanna um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022, le hAchtanna Airgeadais 2023 agus 2024, leis an Rialachán maidir le hacmhainní an Chiste agus leis na prionsabail bhunúsacha agus na saoirsí bunúsacha a chumhdaítear in Konstitutsia na Republika Bulgaria (Bunreacht Phoblacht na Bulgáire), ós rud é go gcuireann siad ualach airgeadais gan údar agus díréireach ar tháirgeoirí leictreachais, agus, ar an dara dul síos, le dlí an Aontais.
37 Sa chomhthéacs sin, cuireann an chúirt a rinne an tarchur in iúl, ar an gcéad dul síos, gur léir, inter alia, ó Rialachán 2022/1854 nach meastar gur ioncam do na táirgeoirí lena mbaineann é ioncam táirgeoirí leictreachais a sháraíonn an uasteorainn ioncaim a leagtar síos leis an Rialachán sin, ach gur ioncam é a théann chun tairbhe na mBallstát, a atreoraíodh i dtreo na dtomhaltóirí deiridh chun éifeachtaí diúltacha na méaduithe ar phraghsanna a theorannú. Cuireann sí in iúl freisin, de réir an Rialacháin sin, nach féidir leis na Ballstáit bearta a thabhairt isteach nó a choinneáil ar bun lena gcuirtear teorainn bhreise le hioncam margaidh ach amháin i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar amach sa Rialachán sin. Dá bhrí sin, ní féidir a mheas go bhfuil beart breise comhréireach ach amháin mura ndéanann sé díobháil do tháirgeoirí agus mura gcuireann sé an iomaíocht i mbaol.
38 Ar an dara dul síos, tugann an chúirt sin faoi deara, chun an ranníocaíocht 5 % dá bhforáiltear in Airteagal 36f den Acht Fuinnimh a ríomh, gurb é atá san ioncam ó leictreachas a dhíol na hioncaim díolacháin uile a sonrascadh ar phraghsanna rialáilte nó ar phraghsanna a caibidlíodh go neamhshrianta, arb iad na táillí is féidir a asbhaint amháin na táillí a bhaineann le ganntanais soláthair. Dá bhrí sin, ní chomhlíonann an beart dá dtagraítear in Airteagal 36f na coinníollacha a leagtar síos le Rialachán 2022/1854 toisc go bhfuil sé díréireach, toisc nach gcuireann sé costais oibriúcháin, táirgthe agus infheistíochta táirgeoirí leictreachais san áireamh agus toisc go gcuireann sé teorainn lena ngníomhaíocht. Tá tosaíocht ag an Rialachán sin, mar ionstraim de dhlí an Aontais, ar an reachtaíocht náisiúnta agus, dá bhrí sin, eisiatar leis cómhaireachtáil na ranníocaíochta dá dtagraítear in Airteagal 36f den Acht Fuinnimh, arb ionann í agus uasteorainn ioncaim freisin, leis an uasteorainn ioncaim éigeantach a bhunaítear leis.
39 Ina theannta sin, fiú dá bhféadfadh an uasteorainn sin agus an ranníocaíocht dá bhforáiltear in Airteagal 36f a bheith ann ag an am céanna, níor mhór a mheas nach ioncam ó thaobh an táirgeora lena mbaineann é an méid a thoibhítear mar ranníocaíochtaí sannta. Dá bhrí sin, tá sé neamhdhleathach, i gcomhthéacs chur i bhfeidhm Airteagal 36f den Acht Fuinnimh, an ranníocaíocht 5 % atá dlite faoin bhforáil sin a ríomh freisin ar mhéid na ranníocaíochtaí arna sannadh. Bheadh cánachas dúbailte ar an luach céanna mar thoradh air sin freisin. Bheadh sé sin díréireach agus contrártha do chuspóirí Rialachán 2022/1854, is é sin gan teorainn a chur le hioncaim shamhailteacha, ach leis an ioncam iarbhír.
40 I ndáil leis sin, cuireann an chúirt sin in iúl freisin, i gcomhréir le mír 8(11) d’fhorálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha an Achta um Chur Chun Feidhme Airgeadais 2022, go n‑aithnítear na ranníocaíochtaí sannta mar chostais oibriúcháin reatha na dtáirgeoirí leictreachais. Is gníomh treallach de chuid an Stáit é caitheamh leo mar ioncam chun críocha a gcánachais amháin faoi Airteagal 36f atá ar neamhréir le prionsabail na dlúthpháirtíochta agus na comhréireachta a chumhdaítear i ndlí an Aontais. Thairis sin, fiú dá mbeadh beart den sórt sin dleathach faoin dlí náisiúnta, bheadh sé riachtanach, i gcomhréir leis an bprionsabal lex posterior derogat legi priori, aisghairm intuigthe Airteagal 36f a chur san áireamh, ós rud é nach mór an coincheap ‘ioncam’ a thuiscint de réir bhrí mhír 8 de na forálacha idirthréimhseacha agus críochnaitheacha.
41 Ar an tríú dul síos, leis an oibleagáid ranníocaíocht 5 % de mhéid na ranníocaíochtaí sannta a íoc, díspreagtar táirgeadh leictreachais ó fhoinsí in‑athnuaite agus cuirtear deireadh le hinfheistíochtaí agus cuirtear teorainn éigeantach le táirgeadh an chineáil sin leictreachais, i bhfianaise na gcaillteanas a ghintear. Ina theannta sin, tá an rannchuidiú sin ar neamhréir le beartas an Aontais maidir le cosaint an chomhshaoil agus cur chun cinn na haeráidneodrachta a shaothraítear le Rialachán 2021/1119.
42 Ar an gceathrú dul síos, tá an ranníocaíocht sin ar neamhréir le saorghluaiseacht chaipitil toisc go gcuireann sí táirgeoirí ar mian leo dul isteach i margadh leictreachais na Bulgáire nó a ngníomhaíocht a choinneáil ar bun ann faoi réir cánachas iomarcach, rud a chuireann srian, thairis sin, ar an tsaoirse bunaíochta agus a sháraíonn Airteagal 17 den Chairt.
43 Sna himthosca sin, chinn Varhoven administrativen sad (an Chúirt Uachtarach Riaracháin) bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt Bhreithiúnais le haghaidh réamhrialú:
‘(1) An bhfuil Airteagal 8 de [Rialachán 2022/1854] le léiriú sa chaoi go bhféadfar beart náisiúnta amhail ranníocaíocht atá cothrom le 5 % de na fáltais ó dhíolacháin leictreachais dá bhforáiltear in Airteagal 36f den Acht Fuinnimh a choinneáil ar bun agus, ag an am céanna, go bhféadfadh caidhp shainordaitheach a bheith ann ar ioncaim margaidh na dtáirgeoirí leictreachais?
(2) Más freagra dearfach a thabharfar ar Cheist 1: An bhfuil Airteagal 8 de Rialachán [2022/1854] le léiriú sa chaoi go bhfuil sé ceadaithe 5 % de na fáltais ó dhíolacháin leictreachais a ríomh agus a íoc ar na méideanna a sháraíonn an chaidhp ioncaim cheangailteach nach mór do na táirgeoirí leictreachais a íoc leis an [gCiste Slándála um Sholáthar Leictreachais] agus nach ioncam dóibh atá iontu? Agus an fhoráil sin á léiriú, an féidir glacadh leis nach idirdhealú atá sa ranníocaíocht atá cothrom le 5 % leis na fáltais ó dhíolacháin leictreachais, cé go ndéantar cáin a ghearradh faoi dhó ar na [méideanna] céanna le haghaidh cuid de na táirgeoirí leictreachais dá bharr?
(3) Agus léiriú na nithe seo a leanas á chur san áireamh:
– Airteagal 2(1) agus (2) agus Airteagal 4 de Rialachán (AE) 2021/1119, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 191(2) CFAE, lena rialaítear an bhuntábhacht a bhaineann le haistriú na mBallstát chuig córas fuinnimh atá bunaithe ar fhoinsí in‑athnuaite;
– Airteagal 3(1), (3) agus (4) de Threoir (AE) 2018/2001, lena rialaítear sprioc cheangailteach an Aontais Eorpaigh maidir le sciar áirithe fuinnimh ó fhoinsí in‑athnuaite a bhaint amach faoi 2030 agus an oibleagáid atá ar na Ballstáit a áirithiú go mbainfear amach an sciar sin;
– Airteagal 3(a), (b), (h) agus (p) agus Airteagal 10(1), (4) agus (5) de Rialachán (AE) 2019/943, arna léamh i gcomhar le haithrisí 22 agus 23 den Rialachán sin, chomh maith le hAirteagal 5(1), (3) agus (4) de Threoir (AE) 2019/944 agus Airteagal 8 de Rialachán (AE) 2022/1854, lena rialaítear na prionsabail a bhaineann le praghasmhúnlú sa mhargadh trádála fuinnimh:
An gceadaítear le dlí an Aontais do Stát na Bulgáire ranníocaíochtaí a ghearradh agus a bhailiú ó tháirgeoirí leictreachais ó fhoinsí in athnuaite, amhail an ranníocaíocht faoi Airteagal 36f den Acht Fuinnimh le méideanna níos mó ná an caidhp shainordaitheach, nach mór do tháirgeoirí leictreachais a íoc leis an gCiste Slándála um Sholáthar Leictreachais agus nach ionann iad agus ioncam dóibh? I bhfianaise an léirithe ar na forálacha sin, an féidir a mheas go bhfuil cóireáil den sórt sin comhréireach, cé nach gcuirtear costais oibriúcháin iarbhír na dtáirgeoirí leictreachais san áireamh?
(4) An bhfuil Airteagal 63 CFAE agus Airteagal 17 den [Chairt] le léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leo ar reachtaíocht agus ar chleachtas náisiúnta, amhail iad siúd atá i gceist sa chás seo, faoina bhfuil méideanna arna n‑íoc ag táirgeoir leictreachais leis an Stát (méideanna níos mó ná chaidhp shainordaitheach ar ioncam táirgeoirí fuinnimh) faoi réir infhláltas breise faoin dlí poiblí (de 5 % faoi Airteagal 36f den Acht Fuinnimh)? ’
Na ceisteanna le haghaidh réamhrialú
An chéad cheist
44 Lena céad cheist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 8 de Rialachán 2022/1854 le léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht Bhallstáit faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais faoi dhliteanas ranníocaíocht mhíosúil a íoc arb ionann í agus 5 % dá n‑ioncam ó dhíol leictreachais, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú arb é is cuspóir dó cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú agus atá ann i gcomhthráth leis an mbeart lena gcuirtear uasteorainn ar ioncam táirgeoirí leictreachais dá bhforáiltear leis an Rialachán sin.
45 I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, mar réamhphointe, de réir na faisnéise a leagtar amach san ordú tarchuir, ar faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fhíorú, go mbaineann an díospóid sna príomhimeachtaí leis an ranníocaíocht mhíosúil dá bhforáiltear in Airteagal 36f(1) den Acht Fuinnimh, atá iníoctha i leith díolacháin leictreachais a rinne VETS Svoge le linn na tréimhse ón 1 Lúnasa 2021 go dtí an 22 Aibreán 2024.
46 Ní mór a thabhairt faoi deara, sa chéad áit, de bhun Airteagal 22(2)(c) de Rialachán 2022/1854, bhí feidhm ag Airteagail 6 go 8 de ón 1 Nollaig 2022 go dtí an 30 Meitheamh 2023. Dá bhrí sin, in aon chás, ní féidir Airteagal 8 den Rialachán sin a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht náisiúnta amhail an reachtaíocht a thuairiscítear i mír 44 den bhreithiúnas seo maidir le tréimhse nach raibh siad infheidhme lena linn (féach, chuige sin, breithiúnas an 22 Eanáir 2026, Secab, C‑423/23, EU:C:2026:32, mír 38), eadhon don tréimhse roimh an 1 Nollaig 2022 agus don tréimhse tar éis an 30 Meitheamh 2023.
47 Sa dara háit, maidir léis an tréimhse ina raibh feidhm ag Airteagail 6 go 8, ní mór a mheabhrú go bhforáiltear le hAirteagal 6(1) de Rialacháin 2022/1854, maidir leis na hioncaim mhargaidh de chuid táirgeoirí a fhaightear ó ghiniúint leictreachais ó na foinsí dá dtagraítear in Airteagal 7(1), go gcuirfear caidhp orthu ar leibhéal uasta EUR 180 in aghaidh gach MWh leictreachais a tháirgtear. De réir na forála deiridh sin, is iad na foinsí sin fuinneamh gaoithe, grianfhuinneamh, fuinneamh geoiteirmeach, hidreachumhacht gan taiscumair, breoslaí bithmhaise, gan bithmheatán, dramhaíl, fuinneamh núicléach, lignít, táirgí amhola agus móin.
48 Le hAirteagal 8(1) den Rialachán sin, sonraítear bearta éagsúla eile a fhéadfaidh na Ballstáit a dhéanamh. Baineann sé sin, go bunúsach, le bearta a choinneáil ar bun nó a thabhairt isteach lena gcuirtear teorainn bhreise leis an ioncam margaidh a fhaigheann táirgeoirí a ghineann leictreachas ó na foinsí a liostaítear in Airteagal 7(1) de; caidhp níos airde ar ioncam margaidh a shocrú do na táirgeoirí sin, ar choinníoll go sáraíonn a gcostais infheistíochta agus oibriúcháin an t‑uasmhéid a leagtar amach in Airteagal 6(1) den Rialachán sin; bearta náisiúnta a choinneáil ar bun nó a thabhairt isteach chun ioncam margaidh táirgeoirí a ghineann leictreachas ó fhoinsí nach liostaítear in Airteagal 7(1) a theorannú; caidhp shonrach a shocrú ar ioncam margaidh ó dhíol leictreachais a tháirgtear ó ghual, agus ó ghléasraí hidreachumhachta nach liostaítear in Airteagal 7(1)(d) a chur faoi réir caidhp ar ioncam margaidh, nó tabhairt isteach beart a choinneáil ar bun lena gcuirtear teorainn bhreise leis an ioncam margaidh a fhaigheann siad. Liostaítear in Airteagal 8(2) den Rialachán sin, óna thaobh féin de, na coinníollacha nach mór do na bearta dá dtagraítear in Airteagal 8(1) a chomhlíonadh.
49 Ina theannta sin, de bhun Airteagal 1 de Rialachán 2022/1854, bunaítear idirghabháil éigeandála chun maolú a dhéanamh ar éifeachtaí praghsanna arda fuinnimh trí bhearta atá eisceachtúil, spriocdhírithe agus lena mbaineann teorainn ama, agus is é is cuspóir do na bearta, go háirithe, caidhp a thabhairt isteach ar ioncaim mhargaidh a fhaigheann táirgeoirí áirithe ó ghiniúint leictreachais agus iad a athdháileadh ar chustaiméirí deiridh leictreachais ar bhealach spriocdhírithe.
50 Mar sin, sonraítear in aithris 25 den Rialachán sin, i gcás ina bhfuil tomhaltóirí neamhchosanta ar phraghsanna an‑ard a dhéanann dochar do gheilleagar an Aontais freisin, nach mór teorainn a chur, ar bhonn sealadach, le hioncam margaidh urghnách táirgeoirí a bhfuil costais imeallacha níos ísle acu tríd an gcaidhp a chur i bhfeidhm ar ioncam margaidh a bhaintear amach trí leictreachas a dhíol laistigh den Aontas. Sa chiall sin freisin, luaitear in aithris 41 den Rialachán sin gur cheart an deis a bheith ag na Ballstáit i gcónaí ioncam na dtáirgeoirí a bhfuil feidhm ag an gcaidhp ar ioncam margaidh maidir leo a theorannú a thuilleadh agus, de réir aithris 40 den Rialachán sin, ós rud é go bhfuil éagsúlachtaí móra idir na Ballstáit maidir le meascán giniúna agus struchtúr costais na saoráidí giniúna cumhachta.
51 Ní mór a mheas, ar an gcéad dul síos, nach ionann ranníocaíocht náisiúnta amhail an ranníocaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí, a fhorchuirtear ar gach táirgeoir leictreachais a dhíolann leictreachas ar chríoch an Bhallstáit sin agus atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú a bhfuil mar chuspóir aige cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú, agus an uasteorainn ioncaim dá bhforáiltear in Airteagal 6(1) de Rialachán 2022/1854. Ar an dara dul síos, ní féidir leis teacht faoi raon feidhme na mbeart a fhéadfaidh na Ballstáit a dhéanamh faoi Airteagal 8(1) den Rialachán sin ach an oiread. Is léir nach mbaineann cuspóir ranníocaíochta den sórt sin leis an gcuspóir a shaothraítear leis an Rialachán sin in aon chor agus ní chomhfhreagraíonn a raon feidhme pearsanta ar bhealach ar bith do raon feidhme na mbeart dá bhforáiltear le hAirteagal 8.
52 Dá bhrí sin, ní thagann reachtaíocht náisiúnta lena bhforchuirtear ranníocaíocht amhail an ranníocaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí faoi raon feidhme Rialachán 2022/1854 agus, go háirithe, Airteagail 6 go 8 de.
53 Ina theannta sin, chinn an Chúirt cheana féin nach léir ó aon fhoráil den Rialachán sin go bhfuil feidhm aige maidir le caidhp ioncaim a tugadh isteach leis an reachtaíocht náisiúnta ar feadh tréimhse roimh theacht i bhfeidhm an Rialacháin sin, agus, in éagmais reachtaíocht an Aontais maidir leis an ábhar sin, atá infheidhme ratione temporis, nach féidir a mheas go mbaintear an deis de na Ballstáit a gcumhachtaí a fheidhmiú ina leith sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 18 Nollaig 2025, Electrabel agus páirtithe eile, C‑633/23, EU:C:2025:991, mír 58).
54 Ní mór feidhm a bheith ag an gcinneadh deireanach sin, a fortiori, freisin i gcás reachtaíocht náisiúnta lena bhforáiltear do ranníocaíocht amhail an ranníocaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí nach dtagann, de bharr a cineáil féin, faoi raon feidhme Rialachán 2022/1854. Go háirithe, ní léir ó aon fhoráil den Rialachán sin go mbainfí a n‑inniúlacht de na Ballstáit, le linn thréimhse a chur i bhfeidhm ratione temporis, tobhaigh éigeantacha a fhorchur atá beartaithe chun eintitis phoiblí a mhaoiniú a gcuirtear cúraimí ar a n‑iontaoibh ar mhaithe le leas an phobail amhail, sa chás seo, cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil an chórais náisiúnta leictreachais a áirithiú.
55 I ndáil leis sin, is fíor, de réir cásdlí socair, nach mór do na Ballstáit a gcumhachtaí a fheidhmiú i gcomhréir le dlí an Aontais agus, dá bhrí sin, ar bhealach lena gcaomhnaítear, go háirithe, éifeachtacht fhorálacha an Rialacháin sin (breithiúnas an 18 Nollaig 2025, Electrabel agus páirtithe eile, C‑633/23, EU:C:2025:991, mír 40 agus an cásdlí dá dtagraítear). Mar sin féin, i bhfianaise saintréithe ranníocaíochta amhail an rannchuidiú atá i gceist sna príomhimeachtaí, go háirithe a chuspóir agus a raon feidhme, ní féidir leis an bonn a bhaint ar bhealach ar bith den éifeachtacht sin agus, thairis sin, níl aon rud le tabhairt le fios go mbeadh sé ag teacht salach ar dhlí an Aontais ar bhealach ar bith eile.
56 I bhfianaise na mbreithnithe roimhe seo, is é an freagra ar an gcéad cheist nach mór Airteagal 8 de Rialachán 2022/1854 le léiriú sa chaoi nach gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht Bhallstáit faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais faoi dhliteanas ranníocaíocht mhíosúil a íoc arb ionann í agus 5 % dá n‑ioncam ó dhíol leictreachais, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú arb é is cuspóir dó cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú agus atá ann i gcomhthráth leis an mbeart lena gcuirtear uasteorainn ar ioncam táirgeoirí leictreachais dá bhforáiltear leis an Rialachán sin.
An dara ceist
57 Lena dara ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 8 de Rialachán 2022/1854, go háirithe coinníoll an neamh-idirdhealaithe a leagtar amach in Airteagal 8(2)(a) de, le léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht náisiúnta lena bhforáiltear go ndéanfar an ranníocaíocht mhíosúil faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais faoi dhliteanas a íoc faoin reachtaíocht sin, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú a bhfuil mar chuspóir aige cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú, a ríomh agus a bhailiú ar bhonn na n‑ioncam uile ó dhíolacháin leictreachais a dhéanann na táirgeoirí sin ar chríoch an Bhallstáit sin.
58 I ndáil leis sin, is leor a mheabhrú, ar an gcéad dul síos, mar a tugadh faoi deara i mír 46 den bhreithiúnas seo, nach féidir Airteagal 8 a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht náisiúnta den sórt sin ar feadh tréimhse nach raibh feidhm ag Airteagal 8 lena linn. Ar an dara dul síos, mar a luaitear i mír 52 den bhreithiúnas seo, ní thagann reachtaíocht náisiúnta den sórt sin faoi raon feidhme an Rialacháin sin. Dá bhrí sin, ní féidir le hAirteagal 8 cosc a chur ar ranníocaíocht amhail an ranníocaíocht a thuairiscítear sa mhír roimhe seo a ríomh agus a bhailiú ar bhonn na n‑ioncam uile ó dhíolacháin leictreachais a dhéanann na táirgeoirí sin ar chríoch an Bhallstáit sin.
59 Dá bhrí sin, is é an freagra ar an dara ceist nach mór Airteagal 8 de Rialachán 2022/1854, go háirithe coinníoll an neamh-idirdhealaithe a leagtar amach in Airteagal 8(2)(a) de, a léiriú sa chaoi nach gcuirtear cosc leis ar reachtaíocht náisiúnta lena bhforáiltear go ndéanfar an ranníocaíocht mhíosúil faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais faoi dhliteanas a íoc faoin reachtaíocht sin, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú a bhfuil mar chuspóir aige cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú, a ríomh agus a bhailiú ar bhonn na n‑ioncam uile ó dhíolacháin leictreachais a dhéanann na táirgeoirí sin ar chríoch an Bhallstáit sin.
An tríú ceist
60 Lena tríú ceist, iarrann an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, léiriú, ar an gcéad dul síos, ar Airteagal 2(1) agus (2) agus ar Airteagal 4 de Rialachán 2021/1119, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 191(2) CFAE, ar an dara dul síos, ar Airteagal 3(1), (3) agus (4) de Threoir 2018/2001 agus, ar an tríú dul síos, ar Airteagal 3(a), (b), (h) agus (p) agus Airteagal 10(1), (4) agus (5) de Rialachán 2019/943, arna léamh i gcomhar le haithrisí 22 agus 23 de, le hAirteagal 5(1), (3) agus (4) de Threoir 2019/944 agus le hAirteagal 8 de Rialachán 2022/1854.
61 Ní mór a mheabhrú, i ndáil leis sin, de réir cásdlí socair, i gcomhthéacs an nós imeachta um chomhar idir an Chúirt Bhreithiúnais agus na cúirteanna náisiúnta a leagtar síos in Airteagal 267 CFAE, gur faoin gcúirt náisiúnta amháin - ar tugadh an díospóid os a comhair agus a chaithfidh freagracht a ghlacadh as an gcinneadh breithiúnach atá le déanamh - atá sé measúnú a dhéanamh, i bhfianaise imthosca sonracha an cháis, ar an ngá le réamhrialú ionas go bhféadfaidh sí breithiúnas a thabhairt agus ar ábharthacht na gceisteanna a chuireann sí faoi bhráid na Cúirte Breithiúnais araon. Dá bhrí sin, i gcás ina mbaineann na ceisteanna a chuirtear le léiriú nó le bailíocht rialach de chuid dhlí an Aontais Eorpaigh, dlitear ar an gCúirt Bhreithiúnais, i bprionsabal, rialú a thabhairt (féach breithiúnais an 21 Aibreán 1988, Pardini, 338/85, EU:C:1988:194, mír 8; an 24 Iúil 2023, Lin, C‑107/23 PPU, EU:C:2023:606, mír 61, agus an 11 Meitheamh 2026, OTP banka, C‑81/24, EU:C:2026:470, mír 26 agus an cásdlí dá dtagraítear).
62 Tá toimhde ábharthachta ag ceisteanna maidir le léiriú dhlí an Aontais arna dtarchur ag cúirt náisiúnta sa chomhthéacs reachtach agus fíorasach a bhfuil an chúirt sin freagrach as a shainiú, agus nach faoin gCúirt atá sé a gcruinneas a fhíorú. Ní féidir leis an gCúirt Bhreithiúnas diúltú do rialú a thabhairt ar iarraidh ar réamhrialú arna déanamh ag cúirt náisiúnta ach amháin má dhealraíonn sé go follasach nach bhfuil baint ar bith ag an léiriú arna iarraidh ar dhlí an Aontais Eorpaigh le fíricí iarbhír nó cuspóir na díospóide sna príomhimeachtaí, gur fadhb de chineál hipitéiseach í nó nach bhfuil an fhaisnéis fhíorasach agus dhlíthiúil is gá ag an gCúirt Bhreithiúnais chun freagra úsáideach a thabhairt ar na ceisteanna a cuireadh uirthi (breithiúnais an 16 Nollaig 2008, Cartesio, C‑210/06, EU:C:2008:723, mír 67 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus an 11 Meitheamh 2026, OTP banka, C‑81/24, EU:C:2026:470, mír 26 agus an cásdlí dá dtagraítear).
63 Mar sin féin, leanann sé ó Airteagal 94 de Rialacha Nós Imeachta na Cúirte Breithiúnais agus ó chásdlí socair, chun léiriú a thabhairt ar dhlí an Aontais a bheidh úsáideach don chúirt náisiúnta, nach mór, ar an gcéad dul síos, achoimre a bheith san iarraidh ar réamhrialú ar ábhar na díospóide sna príomhimeachtaí agus ar na fíorais ábhartha, arna suí ag an gcúirt a rinne an tarchur, nó, ar a laghad, cuntas ar na fíorais ar a bhfuil na ceisteanna bunaithe. Ar an dara dul síos, ní mór di ábhar na bhforálacha náisiúnta a bhféadfadh feidhm a bheith acu sna príomhimeachtaí agus, más infheidhme, an cásdlí náisiúnta ábhartha a chumhdach. Ar an tríú dul síos, ní mór don chúirt a rinne an tarchur na cúiseanna a thabhairt maidir lena ceist faoin léiriú nó bailíocht fhorálacha áirithe dhlí an Aontais, agus ar an nasc a bhunaíonn sí idir na forálacha sin agus an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí (féach, ordú na Cúirte an 12 Meitheamh 2014, Municipiul Piatra Neamț, C‑13/14, EU:C:2014:2000, mír 10 agus an cásdlí dá dtagraítear, agus breithiúnais an 4 Meitheamh 2026, Darashev, C‑312/24, EU:C:2026:449, mír 56).
64 Sa chás seo, is fíor gur leag an chúirt a rinne an tarchur amach ábhar na bhforálacha náisiúnta is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí agus ábhar na díospóide sin. Ina theannta sin, chuir sí in iúl, maidir leis an tríú ceist, go ndíspreagtar táirgeadh leictreachais ó fhoinsí in‑athnuaite leis an ranníocaíocht 5 %, go mbíonn scor d’infheistíochtaí agus teorannú éigeantach ar tháirgeadh an chineáil sin leictreachais mar thoradh uirthi, agus go bhfuil sí ar neamhréir le beartas an Aontais maidir le cosaint an chomhshaoil agus cur chun cinn na haeráidneodrachta.
65 Mar sin féin, cé is moite de na dearbhuithe ginearálta sin, agus mar a d’áitigh an t‑údarás riaracháin freisin, níor leag an chúirt sin amach ar bhealach ar bith na cúiseanna a bhfuil amhras uirthi maidir le léiriú fhorálacha dhlí an Aontais dá dtagraítear sa cheist sin nó maidir leis an nasc a bhunaíonn sí idir na forálacha sin agus an reachtaíocht náisiúnta is infheidhme maidir leis an díospóid sna príomhimeachtaí.
66 I ndáil leis sin, is léir ón ordú tarchuir go mbaineann an díospóid sin leis na modhanna chun ranníocaíocht arna bunú ag reachtas na Bulgáire a ríomh, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú a bhfuil mar chuspóir aige cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú. Níor mhínigh an chúirt sin ar bhealach ar bith an nasc a bhunaíonn sí idir, ar thaobh amháin, an reachtaíocht náisiúnta a bhaineann leis an ranníocaíocht sin agus na rialacha mionsonraithe chun í a ríomh agus, ar an taobh eile, na forálacha a bhféachann sí lena léiriú trína tríú ceist. Cé go luann an chúirt a rinne an tarchur, thairis sin, ar bhealach cineálach, Rialachán 2021/1119, ní luaitear aon cheann de na gníomhartha ná na forálacha eile dá dtagraítear sa tríú ceist san ordú tarchuir.
67 Sna himthosca sin, níl an fhaisnéis is gá ag an gCúirt chun freagra úsáideach a thabhairt ar an tríú ceist. Dá bhrí sin, tá an cheist sin do-ghlactha, i gcomhréir leis an gcásdlí dá dtagraítear i míreanna 62 agus 63 den bhreithiúnas seo.
An ceathrú ceist
68 Lena ceathrú ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 63 CFAE agus Airteagal 17 den Chairt le léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leo ar reachtaíocht Bhallstáit faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais a dhéanann díolacháin leictreachais ar chríoch an Bhallstáit sin faoi dhliteanas ranníocaíocht mhíosúil 5 % a íoc atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú a bhfuil mar chuspóir aige cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú, arna ríomh ar bhonn a n‑ioncaim go léir ó na díolacháin sin.
69 I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, seachas dearbhú ginearálta go gcuireann ranníocaíocht den sórt sin srian ar shaorghluaiseacht caipitil, nár mhínigh an chúirt a rinne an tarchur ar bhealach ar bith na cúiseanna a bhfuil amhras uirthi maidir le léiriú Airteagal 63 CFAE nó maidir leis an nasc a bhunaíonn sí idir an fhoráil sin agus an díospóid sna príomhimeachtaí. Dá bhrí sin, a mhéid a bhaineann an ceathrú ceist leis an bhforáil sin, tá sí do-ghlactha, i gcomhréir leis an gcásdlí a leagtar amach i míreanna 62 agus 63 den bhreithiúnas seo.
70 Ar an dara dul síos, a mhéid a bhfuil léiriú ar Airteagal 17 den Chairt á lorg ag an gcúirt a rinne an tarchur, sainmhínítear raon feidhme na Cairte in Airteagal 51(1) de, ar dá réir nach ndírítear forálacha na Cairte chuig na Ballstáit ach amháin nuair a bhíonn dlí an Aontais Eorpaigh á chur chun feidhme acu.
71 Tá na cearta bunúsacha a ráthaítear i ndlíchóras an Aontais infheidhme i ngach cás a rialaítear le dlí an Aontais, ach ní lasmuigh de na cásanna sin (breithiúnais an 26 Feabhra 2013, Åkerberg Fransson, C‑617/10, EU:C:2013:105, mír 19, agus an 29 Iúil 2024, protectus, C‑185/23, EU:C:2024:657, mír 41).
72 Os a choinne sin, i gcás nach dtagann staid dhlíthiúil faoi raon feidhme dhlí an Aontais Eorpaigh, níl dlínse ag an gCúirt rialú a thabhairt uirthi agus ní féidir le haon fhoráil den Chairt ar a bhfuiltear ag brath a bheith mar bhunús le dlínse den sórt sin (féach breithiúnais an 26 Feabhra 2013, Åkerberg Fransson, C‑617/10, EU:C:2013:105, mír 22, agus an 21 Bealtaine 2026, 24.hu, C‑843/24, EU:C:2026:426, mír 28).
73 Leis an gcoincheap ‘dlí an Aontais Eorpaigh a chur chun feidhme’, de réir bhrí Airteagal 51(1) den Chairt, glactar leis go bhfuil nascfhachtóir ann idir gníomh de dhlí an Aontais Eorpaigh agus an beart náisiúnta lena mbaineann a théann níos faide ná cóngaracht na n‑ábhar a chumhdaítear nó an tionchar indíreach atá ag ceann de na hábhair ar an gceann eile (breithiúnas an 29 Iúil 2024, protectus, C‑185/23, EU:C:2024:657, mír 42 agus an cásdlí dá dtagraítear).
74 Dá bhrí sin, chun a chinneadh an dtagann beart náisiúnta faoi raon feidhme ‘cur chun feidhme dhlí an Aontais Eorpaigh’, de réir bhrí Airteagal 51(1) den Chairt, is gá a fháil amach, i measc tosca eile, an é cuspóir na reachtaíochta náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí foráil de dhlí an Aontais Eorpaigh a chur chun feidhme, cineál na reachtaíochta sin agus an saothraíonn sí cuspóirí seachas na cuspóirí a chumhdaítear le dlí an Aontais Eorpaigh, fiú má d’fhéadfadh sí difear indíreach a dhéanamh don dlí sin, agus an bhfuil rialacha sonracha de dhlí an Aontais Eorpaigh ann maidir leis an ábhar sin nó an bhféadfadh sí difear a dhéanamh dó (breithiúnas an 29 Iúil 2024, protectus, C‑185/23, EU:C:2024:657, mír 43 agus an cásdlí dá dtagraítear).
75 Sa chás seo, ar an gcéad dul síos, is léir ón anailís ar an gcéad cheist nach dtagann an reachtaíocht náisiúnta atá i gceist sna príomhimeachtaí faoi raon feidhme Rialachán 2022/1854. Ar an dara dul síos, ní léiríonn an t‑ordú tarchuir go bhfuil nascfhachtóir idir an reachtaíocht sin agus gníomh eile de dhlí an Aontais. Dá bhrí sin, ní féidir a mheas gurb é cuspóir na reachtaíochta sin dlí an Aontais a chur chun feidhme, de réir bhrí Airteagal 51(1) den Chairt.
76 Dá bhrí sin, níl dlínse ag an gCúirt an ceathrú ceist a fhreagairt a mhéid a bhaineann sí le léiriú Airteagal 17 den Chairt.
Costais
77 Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na príomhpháirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a cuireadh faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.
Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Naoú Dlísheomra) mar seo a leanas:
1. Maidir le hAirteagal 8 de Rialachán (AE) 2022/1854 ón gComhairle an 6 Deireadh Fómhair 2022 maidir le hidirghabháil éigeandála chun aghaidh a thabhairt ar phraghsanna arda fuinnimh,
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní chuirtear cosc leis ar reachtaíocht Bhallstáit faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais faoi dhliteanas ranníocaíocht mhíosúil a íoc arb ionann í agus 5 % dá n‑ioncam ó dhíol leictreachais, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú arb é is cuspóir dó cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú agus atá ann i gcomhthráth leis an mbeart lena gcuirtear uasteorainn ar ioncam táirgeoirí leictreachais dá bhforáiltear leis an Rialachán sin.
2. Maidir le hAirteagal 8 de Rialachán 2022/1854, go háirithe coinníoll an neamh-idirdhealaithe dá bhforáiltear in Airteagal 8(2)(a),
ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:
ní chuirtear cosc leis ar reachtaíocht náisiúnta lena bhforáiltear go ndéanfar an ranníocaíocht mhíosúil faoina bhfuil táirgeoirí leictreachais faoi dhliteanas a íoc faoin reachtaíocht sin, atá beartaithe chun eintiteas poiblí a mhaoiniú a bhfuil mar chuspóir aige cobhsaíocht airgeadais na hearnála fuinnimh agus slándáil chóras leictreachais an Bhallstáit sin a áirithiú, a ríomh agus a bhailiú ar bhonn na n‑ioncam uile ó dhíolacháin leictreachais a dhéanann na táirgeoirí sin ar chríoch an Bhallstáit sin.
Sínithe
* Teanga an cháis: an Bhulgáiris.