Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2018/1100 z dnia
Zobacz B. Redding, The Long Arm of the Law or the Invasive Reach of the American Legal System,
Należy również wyraźnie unaocznić związane z eksterytorialnym charakterem niektórych aktów prawnych wyzwania, z jakimi w najbliższych latach przyjdzie się zmierzyć prawu Unii w dziedzinie, której Trybunał poświęca bardzo wiele uwagi, mianowicie w dziedzinie ochronie danych osobowych. Amerykańska Clarifying Lawful Overseas Use of Data Act (ustawa wyjaśniająca legalne używanie danych z zagranicy) z 2018 r., która zmieniła Stored Communications Act (ustawę o przechowywaniu danych komunikacyjnych) z 1986 r., przyznaje bowiem amerykańskim organom ścigania prawo żądania dostępu do danych przechowywanych przez większość głównych dostawców usług w chmurze obliczeniowej, nawet jeżeli owe dane są przechowywane poza terytorium Stanów Zjednoczonych. Z kolei rynek usług przechowywania danych jest zdominowany przez przedsiębiorstwa amerykańskie – ich udział w nim przekracza 85%.
Z francuskiego sprawozdania parlamentarnego wynika, że administracja amerykańska rzadko zadaje sobie trud uzasadnienia swojej jurysdykcji. W praktyce rzecz najwyraźniej wygląda tak, że przedsiębiorstwa europejskie (przede wszystkim banki), którym wymierza się kary za nieprzestrzeganie amerykańskich sankcji, traktuje się jak podmioty naruszające sankcje pierwotne. Zawierane przez te przedsiębiorstwa ugody opierają się na szerokim rozumieniu klasycznych zasad ogólnych określania właściwości miejscowej; w tym względzie wskazuje się, że przedmiotowe transakcje albo były realizowane na rzecz amerykańskich instytucji finansowych lub za ich pośrednictwem, albo że środki pieniężne były transferowane poprzez Stany Zjednoczone, ponieważ transakcji dokonywano w dolarach amerykańskich (USD), co w sposób konieczny wiązało się z udziałem amerykańskich izb rozliczeniowych. Zobacz P. Lellouche, K. Berger,
Hubert de Vauplane uważa że
Choć unijny akt blokujący nie jest pierwszym aktem prawnym przyjętym w celu przeciwdziałania eksterytorialnemu stosowaniu prawa amerykańskiego, to jednak posłużył on jako wzorzec dla Chińskiej Republiki Ludowej, która dopiero co przyjęła podobne regulacje. Regulacje te są odmienne przede wszystkim pod tym względem, że nie odnoszą się one do konkretnych sankcji wprowadzonych przez państwo trzecie, lecz wskazują, że mają one ogólnie zastosowanie,
Zobacz podobnie: L. Truyens, S. Loosveld, The EU Blocking Regulation: Navigating a Diverging Sanctions Landscape,
Unijny akt blokujący przez długi czas pozostawał w uśpieniu, gdyż kolejni prezydenci Stanów Zjednoczonych zawieszali stosowanie kontrowersyjnego tytułu III Helms‑Burton Act, zaś po 2006 r. Unia i Stany Zjednoczone przyjmowały zasadniczo zbieżne podejście do sankcji wobec Islamskiej Republiki Iranu. T. Ruys, C. Ryngaert, Secondary Sanctions: A Weapon out of Control? The International Legality of, and European Responses to, US Secondary Sanctions,
W tym względzie najbardziej znana sprawa dotyczy banku BNP Paribas, na który nałożono karę w wysokości 8,9 mld USD z tytułu transferowania poprzez Stany Zjednoczone, w latach 2004–2012, środków pieniężnych w imieniu klientów sudańskich (6,4 mld USD), kubańskich (1,7 mld USD) i irańskich (650 mln USD). Na bank nałożono ponadto roczny zakaz rozliczania w dolarach amerykańskich transakcji dokonywanych w odniesieniu do działalności w zakresie finansowania podmiotów z sektora ropy naftowej i gazu ziemnego, zaś kilkoro członków kadry zarządzającej, w tym dyrektor ds. operacyjnych grupy, musiało odejść z BNP Paribas.
Wspólnota dąży do osiągnięcia w najszerszym możliwym zakresie celu polegającego na swobodnym przepływie kapitału pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi, w tym na usuwaniu wszelkich ograniczeń dla inwestycji bezpośrednich, także inwestycji w nieruchomości, prawa przedsiębiorczości, świadczenia usług finansowych lub dopuszczania papierów wartościowych na rynki kapitałowe; państwo trzecie ustanowiło niektóre przepisy ustawowe, wykonawcze i inne instrumenty prawne mające na celu regulację działalności osób fizycznych i prawnych podlegających jurysdykcji państwa członkowskiego; z tytułu swego eksterytorialnego stosowania takich przepisów ustawowych, wykonawczych i innych instrumentów prawnych [takie przepisy ustawowe, wykonawcze i inne instrumenty prawne] naruszają prawo międzynarodowe i utrudniają osiąganie wyżej wymienionych celów; takie przepisy ustawowe, wykonawcze i inne instrumenty prawne oraz działania na nich oparte lub z nich wynikające mają lub mogą mieć wpływ na ustanowiony porządek prawny i wywierają niekorzystne skutki na interesy Wspólnoty i interesy osób fizycznych i prawnych wykonujących prawa zgodnie z Traktatem ustanawiającym Wspólnotę Europejską; w tych wyjątkowych okolicznościach konieczne jest podjęcie działań na szczeblu wspólnotowym celem ochrony ustanowionego porządku prawnego, interesów Wspólnoty i wspomnianych osób fizycznych i prawnych, w szczególności poprzez usunięcie, zneutralizowanie, zablokowanie lub przeciwdziałanie w inny sposób skutkom wspomnianego obcego ustawodawstwa; wniosek o dostarczenie informacji na mocy niniejszego rozporządzenia nie wyklucza możliwości, aby państwo członkowskie zażądało dostarczenia tego samego rodzaju informacji władzom tego państwa
[…]
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia
Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4055/86 z dnia
Zobacz M. Arendt, The Cuban Liberty and Democratic Solidarity (Libertad) Act of 1996: Isolationist Obstacle to Policy of Engagement,
Zobacz rozporządzenie 2018/1100.
b) Wszystkie składniki majątkowe stanowiące własność jakiejkolwiek irańskiej instytucji finansowej, w tym banku centralnego Iranu, a także prawa do tych składników majątkowych, które znajdują się w Stanach Zjednoczonych, które znajdą się w przyszłości w Stanach Zjednoczonych lub które znajdują się lub znajdą się w przyszłości w posiadaniu lub pod kontrolą jakiegokolwiek podmiotu amerykańskiego, co obejmuje każdy oddział zagraniczny, są zablokowane i nie mogą być przenoszone, wypłacane, wywożone, podejmowane lub wykorzystywane w jakikolwiek inny sposób. c) (1) Wszystkie składniki majątkowe stanowiące własność wymienionych poniżej osób, a także prawa do tych składników majątkowych, które znajdują się w Stanach Zjednoczonych, które znajdą się w przyszłości w Stanach Zjednoczonych lub które znajdują się lub znajdą się w przyszłości w posiadaniu lub pod kontrolą jakiegokolwiek podmiotu amerykańskiego, co obejmuje każdy oddział zagraniczny, są zablokowane i nie mogą być przenoszone, wypłacane, wywożone, podejmowane lub wykorzystywane w jakikolwiek inny sposób: (i) każdej osoby, którą Secretary of the Treasury [sekretarz skarbu], działający w porozumieniu z Secretary of State [sekretarzem stanu], uzna za osobę będącą własnością, bezpośrednio lub pośrednio, jakiejkolwiek osoby, której składniki majątkowe i prawa do składników majątkowych są zablokowane na podstawie lit. a)–lit. c) pkt 1 ppkt (i) niniejszego paragrafu, albo za osobę kontrolowaną, bezpośrednio lub pośrednio, przez taką osobę, lub za osobę działającą albo deklarującą działanie, bezpośrednio lub pośrednio, w imieniu lub na rzecz takiej osoby […] […] d) Zakazy, o których mowa w lit. a)–c) niniejszego paragrafu, obejmują między innymi zakazy dokonywania następujących transakcji: (1) wnoszenie jakichkolwiek wkładów lub przekazywanie środków pieniężnych, dostarczanie towarów lub świadczenie usług przez jakąkolwiek osobę, której składniki majątkowe i prawa do składników majątkowych są zablokowane na podstawie lit. a)–c) niniejszego paragrafu, na rzecz takiej osoby lub na jej korzyść; oraz (2) otrzymywanie jakichkolwiek wkładów lub przekazów środków pieniężnych, dostaw towarów lub usług od jakiejkolwiek osoby, której składniki majątkowe i prawa do składników majątkowych są zablokowane na podstawie lit. a)–c) niniejszego paragrafu
c) Zakazy dokonywania transakcji obejmujących zablokowane składniki majątkowe, które są przewidziane w § 560.211, stosuje się do usług świadczonych w Stanach Zjednoczonych lub przez podmioty amerykańskie, niezależnie od tego, gdzie się one znajdują, w tym przez oddział zagraniczny jednostki znajdującej się w Stanach Zjednoczonych: […] (2) dotyczących praw do składników majątkowych przysługujących rządowi Iranu, irańskiej instytucji finansowej lub jakiejkolwiek innej osobie, której składniki majątkowe i prawa do składników majątkowych są zablokowane na podstawie § 560.211”. […]
Można zauważyć w odniesieniu do art. 6 unijnego aktu blokującego (znanego jako klauzula claw‑back), że w zakresie, w jakim Stany Zjednoczone Ameryki korzystają co do zasady z immunitetu jurysdykcyjnego w ramach aktualnego stanu międzynarodowego prawa zwyczajowego, ten przepis będzie miał najwyraźniej zastosowanie przede wszystkim do dochodzących roszczeń podmiotów prywatnych. Jednakże wymienione w załączniku do tego aktu akty prawa Stanów Zjednoczonych dotyczące Iranu nie wydają się przewidywać prywatnoprawnej podstawy roszczenia w rodzaju mechanizmu ustanowionego w tytule III Helms‑Burton Act.
Supreme Court of the United States (sąd najwyższy Stanów Zjednoczonych) zmienił w wyroku w sprawie Société Internationale przeciwko Rogers wyrok wydany przez District Court (sąd pierwszej instancji, Stany Zjednoczone), w którym uznano, że miało miejsce naruszenie amerykańskiego nakazu ujawnienia informacji, gdyż obawa przed wszczęciem ścigania w Szwajcarii w związku z naruszeniem obowiązujących w tym kraju przepisów zakazujących ujawniania informacji uniemożliwiła powodowi w tym postępowaniu zastosowanie się do owego nakazu.
Zobacz D. Wallace Jr., The Restatement and Foreign Sovereign Compulsion: A Plea for Due Process,
W wyroku w sprawie Interamerican Refining Corp. przeciwko Texaco Maracaibo, Inc. [307 F. Supp. 1291 (D. Del. 1970)] District Court for Delaware (sąd pierwszej instancji dla stanu Delaware, Stany Zjednoczone) uznał, że do odmowy sprzedaży ropy naftowej przymusił pozwanego rząd wenezuelski.
Należy jednak odnotować, że sędzia J. Stevens, który ogłaszał wyrok United States Supreme Court (sądu najwyższego Stanów Zjednoczonych) w sprawie Societe Nationale Aéronautique przeciwko District Court [482 U.S. 522 (1987)], zauważył – choć gwoli ścisłości jedynie w przypisie do wydanego w wyroku – iż
Z informacji przekazanych przez rząd niemiecki wynika, że pojęcie
Decyzję o wszczęciu postępowania administracyjnego zmierzającego do nałożenia grzywny podejmuje się – inaczej niż ma to miejsce w przypadku postępowania karnego – w oparciu o zasadę oportunizmu, co oznacza, że organ administracyjny dysponuje zakresem uznania w kwestii ścigania czynu zabronionego w zależności od okoliczności konkretnej sprawy.
Zobacz Federal Register / vol. 72, No. 213 / Monday, November 5, 2007 / Notices.
Czy art. 5 akapit pierwszy [unijnego aktu blokującego] stoi na przeszkodzie przyjęciu interpretacji prawa krajowego, zgodnie z którą podmiot dokonujący wypowiedzenia może również wypowiedzieć ciągły stosunek zobowiązaniowy łączący go z kontrahentem, który został umieszczony przez amerykański [OFAC] w wykazie [SDN] – a tym samym dokonać wypowiedzenia w celu zastosowania się do sankcji nałożonych przez Stany Zjednoczone Ameryki – bez konieczności istnienia przyczyny wypowiedzenia stosunku prawnego, a zatem również bez powstania po stronie tego podmiotu obowiązku twierdzenia i dowiedzenia w procesie cywilnym, że przyczyną wypowiedzenia w żadnym przypadku nie było stosowanie się do tych sankcji?
Czy wypowiedzenie umowy w zwykłym trybie, które narusza art. 5 akapit pierwszy [unijnego aktu blokującego], należy bezwzględnie uznawać za bezskuteczne, czy też dla spełnienia celu [tego aktu] są wystarczające inne sankcje, na przykład nałożenie grzywny?
Czy w świetle, po pierwsze, art. 16 i art. 52 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, a po drugie, możliwości udzielenia upoważnień do odstępstwa zgodnie z art. 5 akapit drugi [unijnego aktu blokującego] powyższe znajduje zastosowanie także wtedy, gdy w związku z utrzymaniem stosunków gospodarczych z umieszczonym w wykazie kontrahentem podmiotowi unijnemu grożą istotne straty gospodarcze na rynku amerykańskim (w tym przypadku 50% obrotu koncernu)?
C/2018/5344 (Dz.U. 2018, C 2771, s. 4).
Zgodnie z orzecznictwem Trybunału, po pierwsze, Komisja może, z pominięciem procedur przewidzianych w traktatach, przyjmować jedynie normy postępowania określające sposób, w jaki instytucja ta zamierza wykonywać uprawnienie dyskrecjonalne przyznane jej przez traktaty, od których to norm ponadto nie może ona odstąpić bez podania powodów skłaniających ją do tego. Zobacz podobnie wyroki: z dnia
Każde odmienne rozwiązanie byłoby równoznaczne z uznaniem, że norma niższego rzędu może zmieniać zakres stosowania normy wyższego rzędu.
Ponieważ – w odniesieniu do przedsiębiorstw – w art. 11 ust. 2 unijnego aktu blokującego jest mowa o osobach prawnych
Prawdą jest, że ten przepis mówi o
Zobacz podobnie na przykład wyroki: z dnia
Ten przepis nakłada na państwa członkowskie w szczególności obowiązek powstrzymania się od wykonania każdego wniosku o ekstradycję pochodzącego ze Stanów Zjednoczonych i wydanego na podstawie któregokolwiek z aktów prawnych wymienionych w załączniku do unijnego aktu blokującego.
Podkreślenie moje.
W tym względzie nie podzielam argumentu podniesionego przez Telekom Deutschland, jakoby dla zastosowania art. 5 akapit pierwszy unijnego aktu blokującego konieczne było wydanie polecenia przez amerykański organ sądowy lub administracyjny, ponieważ każdy przepis przyjmowany za granicą co do zasady wywołuje skutki tylko na terytorium państwa, które go przyjmuje. Jest bowiem oczywiste, że problemy stwarzane przez to prawodawstwo dotykają przede wszystkim przedsiębiorstw, które – tak jak Telekom Deutschland – prowadzą interesy w Stanach Zjednoczonych. W rzeczywistości trudność związana z przeciwdziałaniem eksterytorialności pewnych przepisów prawnych tkwi po prostu we wzajemnym powiązaniu ze sobą gospodarek.
Przestrzeganie przepisów przez przedsiębiorstwo jest silnie skorelowane z postrzeganiem ryzyka. Niektórzy autorzy definiują ryzyko prawne jako ryzyko wynikające
Wiele firm udostępnia na rynku rozwiązania informatyczne pozwalające na weryfikowanie i monitorowanie transakcji w celu zidentyfikowania ryzyka naruszenia przedmiotowych przepisów prawnych. Najczęściej owe rozwiązania stanowią moduły oprogramowania służącego zapobieganiu praniu pieniędzy.
Zobacz: L.S. Paine, Law, Ethics, and Managerial Judgment,
W tym względzie warto przypomnieć, że nie wszystkie normy prawa Unii, w tym również normy zawarte w traktatach, mogą być powoływane przez jednostki wobec innych jednostek. Na przykład swobodny przepływ towarów, choć zagwarantowany normami traktatowymi, nie wywołuje co do zasady horyzontalnego skutku bezpośredniego, ponieważ tworzy obowiązki jedynie po stronie państw. Zobacz wyroki: z dnia
W kontekście unijnego aktu blokującego przymiotnik
Ponadto Komisja nie publikuje swoich decyzji o udzieleniu upoważnienia do odstępstwa, podczas gdy publikacja stanowi co do zasady przesłankę, której spełnienie jest wymagane dla celów powoływania się na się na przepisy prawne wobec osób trzecich. Można jednak zrozumieć, dlaczego tak właśnie jest: otóż publikacja umożliwiłaby zainteresowanym organom obcym ustalenie, które przedsiębiorstwo nie wystąpiło o udzielenie upoważnienia do odstępstwa, i w związku z tym założenie, że nie stosuje się ono do odnośnego prawodawstwa.
Co się tyczy drugiego celu polegającego na ochronie przedsiębiorstw europejskich przed skutkami prawodawstwa określonego w załączniku do unijnego aktu blokującego, w 1996 r. – kiedy to przyjęto unijny akt blokujący – ze stanu orzecznictwa sądów amerykańskich zdawało się wynikać, że ów akt zapewniłby przedsiębiorstwom europejskim środek obrony przed sądami amerykańskimi, ponieważ zabraniałby im stosowania się do przepisów prawa Stanów Zjednoczonych. Można jednak również argumentować, że dla celów osiągnięcia takiej ochrony wystarczyło przewidzieć, że taki zakaz będzie egzekwowany tylko na drodze publicznoprawnej.
Zobacz art. 1 unijnego aktu blokującego.
Z unijnego aktu blokującego niewielki pożytek mają bowiem te podmioty unijne, których składniki majątkowe znajdują się na terytorium Stanów Zjednoczonych, skoro organy amerykańskie mogą po prostu zastosować wobec nich krajowe środki przymusu. T. Ruys, C. Ryngaert, Secondary Sanctions: A Weapon out of Control? The International Legality of, and European Responses to, US Secondary Sanctions,
Anthonius de Vries zauważa, że
Ze sprawozdania opracowanego przez parlament francuski wynika, że do 2019 r. na przedmiotowe rozporządzenie powołano się skutecznie tylko w jednym przypadku, mianowicie w kwietniu 2007 r. w Austrii w sprawie dotyczącej zamknięcia kubańskich rachunków bankowych przez austriacki bank BAWAG PSK. Zobacz R. Gauvain, C. d’Urso, A. Damais, S. Jemai,
Zobacz analogicznie wyrok z dnia
Niektórzy prawnicy zalecają klientom
W tym względzie uważam – wbrew temu, co Tribunal de Commerce de Paris (sąd gospodarczy w Paryżu, Francja) orzekł w sprawie, która również dotyczyła wypowiedzenia umowy zawartej z Bank Melli Iran – że okoliczność, iż unijny akt blokujący obowiązywał już wówczas, gdy zawierano przedmiotową umowę, nie może prowadzić do wyłączenia stosowania jego art. 5 akapit pierwszy z tej przyczyny, że klauzulę siły wyższej, na którą powołano się w celu dokonania wypowiedzenia, uzgodniono z uwzględnieniem przepisów tego rozporządzenia. Artykuł 5 akapit pierwszy urzeczywistnia bowiem zasadniczy cel porządku publicznego, do którego osiągnięcia dążą Unia oraz jej państwa członkowskie, tak więc strony nie mogą odstąpić od jego stosowania. Zobacz wyrok Tribunal de Commerce de Paris (sądu gospodarczego w Paryżu) nr 2019023091 z dnia
Trybunał odróżnia w istocie
Autonomię proceduralną państw członkowskich ograniczają jednak spoczywające na nich obowiązki niedopuszczenia do uczynienia wykonywania praw przyznanych przez prawo Unii praktycznie niemożliwym lub nadmiernie utrudnionym (zasada skuteczności), stosowania, w odniesieniu do wykonywania prawa Unii, tych samych zasad co zasady regulujące podobne sytuacje podlegające prawu krajowemu (zasada równoważności) oraz przestrzegania zasad ogólnych prawa Unii. Zobacz na przykład wyrok z dnia
Zobacz na przykład wyroki: z dnia
Zobacz wyrok z dnia
Zobacz art. 8 dyrektywy Rady 2000/43/WE z dnia
Inne elementy, na przykład odnoszące się do okoliczności, że przedsiębiorstwo organizuje dla członków swojego personelu wewnętrzne szkolenie na temat przedmiotowych przepisów lub że dysponuje polityką dotyczącą takich przepisów albo że korzysta z narzędzi monitorujących lub się do nich odwołuje, wydają się stanowić dowody, których przedstawienie może przysporzyć trudności osobom trzecim.
W tym względzie niektórzy podnoszą, że na podstawie celów realizowanych przez unijny akt blokujący można sformułować wniosek, iż dla zastosowania tego przepisu konieczne będzie jeszcze wykazanie, że rozpatrywana sytuacja wiąże się z eksterytorialnym stosowaniem takich przepisów prawnych. Zobacz na przykład
Te względy mogą mieć charakter gospodarczy albo handlowy lub mogą wykazywać związek z sankcjami zastosowanymi przez Unię, przepisami prawa Unii dotyczącymi prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, a nawet z sankcjami amerykańskimi, o ile jednak owe sankcje nie są przewidziane w przepisach prawnych wymienionych w załączniku.
Wyrok z dnia
Zobacz na przykład wyrok z dnia
Prawdą jest, że w przypadku spraw o zabarwieniu prawnokarnym, do których moim zdaniem zalicza się również sprawy dotyczące stosowania unijnego aktu blokującego, Trybunał orzekł, iż prawo Unii stoi na przeszkodzie temu, by państwa członkowskie karały osobę fizyczną za odmowę udzielania właściwemu organowi w ramach dochodzenia prowadzonego przeciwko niej odpowiedzi mogących prowadzić do pociągnięcia jej do odpowiedzialności za czyn niedozwolony. Zobacz podobnie wyrok z dnia
Wyrok z dnia
Co się tyczy przesłanki proporcjonalności, należy podkreślić, że nie stoi ona w sprzeczności z przesłanką odstraszania, ponieważ u jej podstaw leży jedynie założenie, iż
Te wymogi są po prostu zbieżne z wymogami stawianymi w orzecznictwie Trybunału odnośnie do naruszenia prawa Unii. Zobacz wyroki: z dnia
Jeśli chodzi o odstraszający charakter sankcji, to z tej przesłanki logicznie wynika, że kara, jaka może zostać nałożona, musi być przynajmniej równoważna karze, jaką można nałożyć na podstawie prawodawstwa wymienionego w załączniku. W przeciwnym razie szala regularnie przechylałaby się na rzecz przestrzegania prawodawstwa wymienionego w załączniku, a nie unijnego aktu blokującego, a sankcje przewidziane w owym akcie uznawano by za zwykły dodatkowy koszt przestrzegania przepisów. Zobacz na przykład W.P.J. Wils, Optimal Antitrust Fines: Theory and Practice,
Zobacz na przykład w dziedzinie podatku od wartości dodanej wyroki: z dnia
I tak w przypadku unijnego aktu blokującego niektóre państwa członkowskie przyjęły przepisy przewidujące sankcje karne (Irlandia, Królestwo Niderlandów i Królestwo Szwecji), natomiast inne opowiedziały się za sankcjami administracyjnymi (Republika Federalna Niemiec, Królestwo Hiszpanii i Republika Włoska). Zobacz Ph. Bonnecarrère,
Zobacz w szczególności wyroki: z dnia
Inaczej rzecz ma się w przypadku dyrektywy. Z uwagi na fakt, że dla powołania się na dyrektywę przez państwo wobec osoby lub, horyzontalnie, w stosunkach między dwoma osobami prywatnymi konieczna jest jej transpozycja, państwa członkowskie mają w tym przypadku większe pole manewru. Zgodnie z zasadą lojalnej współpracy ustanowioną w art. 4 ust. 3 TUE zapewniają one jedynie, by sankcje za naruszenie dyrektywy były nakładane analogicznie i przy zastosowaniu procedur analogicznych do tych, które mają zastosowanie do naruszeń prawa krajowego o podobnym charakterze i ciężarze. Zobacz wyrok z dnia
Moim zdaniem zasada autonomii proceduralnej nie ma w tym przypadku bezpośredniego zastosowania, ponieważ odnosi się ona wyłącznie do
Należy przypomnieć, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału względy dotyczące przepisów prawa krajowego państw członkowskich, nawet rangi konstytucyjnej, nie mogą być powoływane w celu ograniczenia skuteczności prawa Unii. Zobacz wyroki: z dnia
W niniejszej sprawie należy raczej ustalić, czy kary w wysokości nieprzekraczającej
Wyrok z dnia
Wyroki: z dnia
Zobacz na przykład podobnie wyrok z dnia
Wyroki: z dnia
Wyrok z dnia
Zobacz na przykład wyrok z dnia
Wyroki: z dnia
Zobacz w szczególności wyrok z dnia
Wyrok z dnia
Moim zdaniem nie powstaje jednak konieczność zbadania ważności podjętej w rozporządzeniu 2018/1100 decyzji o wskazaniu odnośnego prawodawstwa amerykańskiego w załączniku do unijnego aktu blokującego, ponieważ sąd odsyłający nawet o niej nie wspomniał.
K. Lenaerts, Exploring the Limits of the EU Charter of Fundamental Rights,
Wyrok z dnia
Wyroki: z dnia
Zobacz wyroki: z dnia
Zobacz na przykład podobnie wyroki: z dnia
W tym względzie należy podkreślić, że prawo międzynarodowe zezwala na przyjmowanie przeciwśrodków. Co się tyczy warunków, jakie muszą być spełnione, aby było to dozwolone, zob.: art. 49 i nast. projektu artykułów dotyczących odpowiedzialności państwa za czyny międzynarodowo bezprawne, z komentarzem, przyjętego przez Komisję Prawa Międzynarodowego Organizacji Narodów Zjednoczonych podczas jej 53. sesji oraz zatwierdzonego, w dniu
Ten brak wyraźnych kryteriów wskazywania aktów prawnych w załączniku może wzbudzać pewne wątpliwości. Z uwagi jednak na fakt, że pytania przedstawione w niniejszej sprawie nie dotyczą tych aspektów, nie będę dalej analizował tej kwestii.
Prawdą jest, że art. 5 akapit pierwszy unijnego aktu blokującego może się wydawać w pewnym sensie zdezaktualizowany, ponieważ w wyroku w sprawie Stany Zjednoczone przeciwko Brodie amerykański federalny District Court for the Eastern District of Pennsylvania (sąd pierwszej instancji dla wschodniej części stanu Pensylwania) odmówił zastosowania doktryny zagranicznego suwerennego przymusu w odniesieniu do aktu blokującego. Supreme Court of the United States (sąd najwyższy Stanów Zjednoczonych) nigdy nie orzekł jednak wyraźnie w przedmiocie możliwości wyegzekwowania zastosowania doktryny zagranicznego suwerennego przymusu względem unijnego aktu blokującego. Ponadto nie można wykluczyć, że ów artykuł może w oparciu o tę lub podobną doktrynę stanowić środek obrony w kontekście przepisów prawnych innych niż te rozpatrywane w niniejszej sprawie. W każdym razie przepis ten pozostaje istotny z punktu widzenia celu polegającego na przeciwdziałaniu skutkom takich przepisów prawnych.
W tym względzie chciałbym podkreślić, że art. 5 akapit pierwszy unijnego aktu blokującego przewiduje jedynie możliwość zakazania osobom określonym w jego art. 11 zastosowania się do przepisów prawnych, jeżeli te przepisy spełniają określone w owym akcie lub wynikające z celów owego aktu przesłanki umieszczenia ich w załączniku. Kwestia tego, czy w konkretnym przypadku decyzja o wskazaniu danego przepisu prawnego w załączniku stanowi środek proporcjonalny, jest kwestią badaną w ramach kontroli ważności takiej decyzji, a nie w ramach kontroli na podstawie art. 5 akapit pierwszy unijnego aktu blokującego.
Wyroki: z dnia
Zobacz analogicznie wyrok z dnia
Tom Ruys i Cedric Ryngaert wskazują, że według stanu na połowę 2019 r. złożono jedynie 15 wniosków o wydanie upoważnienia. Komisja nie podaje natomiast, ile z nich rozpatrzyła pozytywnie. T. Ruys, C. Ryngaert, Secondary Sanctions: A Weapon out of Control? The International Legality of, and European Responses to, US Secondary Sanctions,