Partijen

IN ZAAK 48/84 ,

BETREFFENDE EEN VERZOEK AAN HET HOF KRACHTENS HET PROTOCOL VAN 3 JUNI 1971 BETREFFENDE DE UITLEGGING DOOR HET HOF VAN JUSTITIE VAN HET VERDRAG VAN 27 SEPTEMBER 1968 BETREFFENDE DE RECHTERLIJKE BEVOEGDHEID EN DE TENUITVOERLEGGING VAN BESLISSINGEN IN BURGERLIJKE EN HANDELSZAKEN , VAN HET OBERLANDESGERICHT KOBLENZ , IN HET ALDAAR AANHANGIG GEDING TUSSEN

HANNELORE SPITZLEY

EN

SOMMER EXPLOITATION SA ,

Onderwerp

OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING OVER DE UITLEGGING VAN DE ARTIKELEN 17 EN 18 VAN GENOEMD VERDRAG ,

Overwegingen van het arrest

1 BIJ BESCHIKKING VAN 3 FEBRUARI 1984 , INGEKOMEN TEN HOVE OP 24 FEBRUARI DAARAANVOLGEND , HEEFT HET OBERLANDESGERICHT KOBLENZ KRACHTENS HET PROTOCOL VAN 3 JUNI 1971 BETREFFENDE DE UITLEGGING DOOR HET HOF VAN JUSTITIE VAN HET VERDRAG VAN 27 SEPTEMBER 1968 BETREFFENDE DE RECHTERLIJKE BEVOEGDHEID EN DE TENUITVOERLEGGING VAN BESLISSINGEN IN BURGERLIJKE EN HANDELSZAKEN ( HIERNA : EXECUTIEVERDRAG ), TWEE PREJUDICIELE VRAGEN GESTELD OVER DE UITLEGGING VAN DE ARTIKELEN 17 EN 18 EXECUTIEVERDRAG .

2 DEZE VRAGEN ZIJN GEREZEN IN EEN GEDING TUSSEN DE VENNOOTSCHAP SOMMER EXPLOITATION SA ( HIERNA : SOMMER ), GEVESTIGD TE NEUILLY ( FRANKRIJK ), FABRIKANTE VAN VILTEN STOFFEN , EN H . SPITZLEY , EIGENARESSE VAN EEN IN DE BONDSREPUBLIEK DUITSLAND GEVESTIGDE ONDERNEMING . HET GEDING HEEFT BETREKKING OP DE BETALING VAN BEPAALDE LEVERANTIES VAN DOOR H . SPITZLEY VAN SOMMER GEKOCHTE VILTEN STOFFEN .

3 VOOR HET LANDGERICHT KOBLENZ GEDAAGD , BETWISTTE H . SPITZLEY DE GEGRONDHEID VAN SOMMERS VORDERING NIET , DOCH ZIJ BERIEP ZICH OP COMPENSATIE MET BEDRAGEN DIE HAAR ECHTGENOOT W . SPITZLEY NOG VAN SOMMER TE VORDEREN ZOU HEBBEN .

4 SOMMER ZOU DEZE BEDRAGEN AAN W . SPITZLEY VERSCHULDIGD ZIJN TER ZAKE VAN PROVISIES OP GROND VAN EEN IN 1976 GESLOTEN HANDELSVERTEGENWOORDIGINGSOVEREENKOMST . DEZE VORDERINGEN ZOUDEN NADIEN AAN H . SPITZLEY ZIJN GECEDEERD .

5 VOOR HET LANDGERICHT BETWISTTE SOMMER DE GEGRONDHEID VAN SPITZLEY ' S BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING . TEN GRONDE ERKENDE HET LANDGERICHT DE SCHULDVERGELIJKING SLECHTS VOOR EEN BEPERKT BEDRAG EN VEROORDEELDE HET H . SPITZLEY TOT BETALING VAN HET SALDO VAN HET DOOR SOMMER GEVORDERDE BEDRAG .

6 ZOWEL H . SPITZLEY ALS SOMMER KWAMEN VAN DIT VONNIS IN BEROEP BIJ HET OBERLANDESGERICHT KOBLENZ , DAT ZICH GESTELD ZAG VOOR DE VRAAG , OF DE DUITSE GERECHTEN BEVOEGD ZIJN TE BESLISSEN OVER HET DOOR H . SPITZLEY GEDAAN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING . HET OVERWOOG DIENAANGAANDE DAT DE HANDELSVERTEGENWOORDIGINGSOVEREENKOMST TUSSEN W . SPITZLEY EN SOMMER IN ARTIKEL VII EEN BEVOEGDHEIDSBEDING BEVATTE TEN GUNSTE VAN DE RECHTER VAN DE VESTIGINGSPLAATS VAN SOMMER - DAT WIL ZEGGEN DE FRANSE RECHTER - VOOR UIT DE OVEREENKOMST VOORTVLOEIENDE GESCHILLEN .

7 IN ZIJN VERWIJZINGSBESCHIKKING WIJST HET OBERLANDESGERICHT ER EVENWEL OP , DAT HET BESTAAN EN DE UITLEGGING VAN DIT BEDING WELISWAAR LIJKEN TE IMPLICEREN DAT DE DUITSE GERECHTEN ONBEVOEGD ZIJN , MAAR DAT HET GEDRAG VAN SOMMER , DIE ZICH NIMMER OP HET BEDING HEEFT BEROEPEN , DOCH INTEGENDEEL VERWEER TEN GRONDE HEEFT GEVOERD , ZOU HEBBEN KUNNEN LEIDEN TOT VERLENING VAN BEVOEGDHEID AAN DE DUITSE GERECHTEN , OVEREENKOMSTIG DE REGEL VAN ARTIKEL 18 EXECUTIEVERDRAG .

8 BIJGEVOLG HEEFT HET OBERLANDESGERICHT HET NOODZAKELIJK GEACHT , HET HOF TE VERZOEKEN OM EEN PREJUDICIELE BELISSING OVER DE VOLGENDE VRAGEN :

' ' 1 ) WANNEER DE EISER , ZONDER DE BEVOEGDHEID VAN DE RECHTER TE BETWISTEN , VERWEER VOERT TEGEN EEN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING , DAT NIET BERUST OP DEZELFDE OVEREENKOMST OF FEITELIJKE SITUATIE ALS DE VORDERING VAN DE EISER ZELF , EN TEN AANZIEN WAARVAN OVEREENKOMSTIG ARTIKEL 17 EXECUTIEVERDRAG EEN GELDIG BEVOEGDHEIDSBEDING IS OVEREENGEKOMEN , VERVALT DAN EEN UIT DIT BEVOEGDHEIDSBEDING EN DE UITLEGGING ERVAN ( ARREST H.V.J . VAN 9 NOVEMBER 1978 , ZAAK 23/78 , MEETH/GLACETAL ) VOORTVLOEIEND PROCESSUEEL VERBOD VAN SCHULDVERGELIJKING ?

2)OF MAG DE RECHTER IN EEN DERGELIJK GEVAL OP GROND VAN HET BEVOEGDHEIDSBEDING EN HET DAARIN BESLOTEN LIGGENDE VERBOD VAN SCHULDVERGELIJKING , ONDANKS HET FEIT DAT DE EISER ZONDER MEER VERWEER TEGEN HET BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING HEEFT GEVOERD , NIET OVER DE IN VERGELIJKING TE BRENGEN VORDERING BESLISSEN ?

' '

9 DE REGERING VAN DE BONDSREPUBLIEK DUITSLAND , DE REGERING VAN HET VERENIGD KONINKRIJK EN DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN , DIE KRACHTENS ARTIKEL 20 VAN ' S HOFS STATUUT-EEG SCHRIFTELIJKE OPMERKINGEN HEBBEN INGEDIEND , ZIJN VAN OORDEEL , DAT DEZE VRAGEN MOETEN WORDEN BEANTWOORD IN DE DOOR DE NATIONALE RECHTER SUB 1 VOORGESTELDE ZIN .

10 MET ZIJN VRAGEN WENST DE NATIONALE RECHTER IN WEZEN TE VERNEMEN , OF INGEVOLGE ARTIKEL 18 EXECUTIEVERDRAG DE GEADIEERDE RECHTER BEVOEGD WORDT DOOR HET VERSCHIJNEN VAN DE VERWEERDER ZONDER DAT DEZE DE BEVOEGDHEID VAN DIE RECHTER BETWIST :

- WANNEER DE GEADIEERDE RECHTER NIET ONBEVOEGD IS TEN AANZIEN VAN DE DOOR DE EISER INGESTELDE VORDERING , DOCH TEN AANZIEN VAN HET DOOR DE VERWEERDER GEDAAN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING ;

- WANNEER DE ONBEVOEGDHEID VAN DE GEADIEERDE RECHTER VOORTVLOEIT UIT EEN BEVOEGDHEIDSBEDING DAT AAN DE VEREISTEN VAN ARTIKEL 17 EXECUTIEVERDRAG VOLDOET .

11 ARTIKEL 18 EXECUTIEVERDRAG LUIDT ALS VOLGT :

' ' BUITEN DE GEVALLEN DAT ZIJN BEVOEGDHEID VOORTSPRUIT UIT ANDERE BEPALINGEN VAN DIT VERDRAG , IS DE RECHTER VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , VOOR WIE DE VERWEERDER VERSCHIJNT , BEVOEGD . DIT VOORSCHRIFT IS NIET VAN TOEPASSING INDIEN DE VERSCHIJNING UITSLUITEND TEN DOEL HEEFT DE BEVOEGDHEID TE BETWISTEN , OF INDIEN ER EEN ANDER GERECHT BESTAAT DAT KRACHTENS ARTIKEL 16 BIJ UITSLUITING BEVOEGD IS . ' '

12 ANDERZIJDS BEPAALT ARTIKEL 17 :

' ' INDIEN BIJ EEN SCHRIFTELIJKE OVEREENKOMST OF BIJ EEN SCHRIFTELIJK BEVESTIGDE MONDELINGE OVEREENKOMST , PARTIJEN VAN WIE ER TENMINSTE EEN WOONPLAATS HEEFT IN HET GEBIED VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , EEN GERECHT OF DE GERECHTEN VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT HEBBEN AANGEWEZEN VOOR DE KENNISNEMING VAN GESCHILLEN WELKE NAAR AANLEIDING VAN EEN BEPAALDE RECHTSBETREKKING ZIJN ONTSTAAN OF ZULLEN ONTSTAAN , IS DIT GERECHT OF ZIJN DE GERECHTEN VAN DIE STAAT BIJ UITSLUITING BEVOEGD .

DE OVEREENKOMSTEN TOT AANWIJZING VAN EEN BEVOEGDE RECHTER HEBBEN GEEN RECHTSGEVOLG INDIEN ZIJ STRIJDIG ZIJN MET DE BEPALINGEN VAN DE ARTIKELEN 12 OF 15 , OF INDIEN DE GERECHTEN , OP WELKER BEVOEGDHEID INBREUK WORDT GEMAAKT , KRACHTENS ARTIKEL 16 BIJ UITSLUITING BEVOEGD ZIJN .

INDIEN DE OVEREENKOMST TOT AANWIJZING VAN EEN BEVOEGDE RECHTER SLECHTS IS GEMAAKT TEN BEHOEVE VAN EEN DER PARTIJEN , BEHOUDT DEZE HET RECHT ZICH TE WENDEN TOT ELK ANDER GERECHT DAT OP GROND VAN DIT VERDRAG BEVOEGD IS . ' '

13 DEZE BEPALINGEN VORMEN TEZAMEN AFDELING 6 VAN TITEL II EXECUTIEVERDRAG , GETITELD : ' ' DOOR PARTIJEN AANGEWEZEN BEVOEGDE RECHTER ' ' . ARTIKEL 17 BETREFT DE OVEREENKOMST TOT AANWIJZING VAN EEN BEVOEGDE RECHTER , TERWIJL ARTIKEL 18 BETREKKING HEEFT OP DE STILZWIJGENDE AANWIJZING VAN DE BEVOEGDE RECHTER DOOR HET VERSCHIJNEN VAN DE VERWEERDER ZONDER DAT DEZE DE BEVOEGDHEID VAN DE GEADIEERDE RECHTER BETWIST .

14 HET VOORKOMEN VAN DEZE TWEE BEPALINGEN IN HET VERDRAG WIJST EROP , DAT DIT LAATSTE DE PARTIJEN ZOVEEL MOGELIJK EN BEHOUDENS DE IN ARTIKEL 17 , TWEEDE ALINEA , RESPECTIEVELIJK ARTIKEL 18 , TWEEDE ZIN , VOORZIENE BEPERKINGEN , DE VRIJE KEUZE LAAT VAN DE RECHTER AAN WIE ZIJ HUN GESCHILLEN TER BESLECHTING WILLEN VOORLEGGEN .

15 MET NAME ARTIKEL 18 BERUST OP DE GEDACHTE , DAT DE VERWEERDER DIE VOOR DE DOOR DE EISER GEADIEERDE RECHTER VERSCHIJNT ZONDER DIENS BEVOEGDHEID TE BETWISTEN , STILZWIJGEND BLIJK GEEFT ERMEE IN TE STEMMEN , DAT DE ZAAK WORDT VOORGELEGD AAN EEN ANDERE RECHTER DAN DIE WELKE DOOR DE ANDERE BEPALINGEN VAN HET EXECUTIEVERDRAG IS AANGEWEZEN .

16 DE NATIONALE RECHTER VRAAGT IN DE EERSTE PLAATS , OF ARTIKEL 18 VAN TOEPASSING IS OP EEN GEVAL ZOALS BIJ HEM AANHANGIG IS , DAT WIL ZEGGEN WAARIN HET DE EISER IS DIE ERMEE INSTEMT , VOOR EEN DOOR HEM ZELF GEADIEERDE RECHTER VERWEER TEN GRONDE TE VOEREN TEGEN EEN DOOR DE VERWEERDER GEDAAN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING TEN AANZIEN WAARVAN DIE RECHTER NIET BEVOEGD IS .

17 DE DOOR DE NATIONALE RECHTER GEUITE TWIJFEL HOUDT VERBAND MET DE BEWOORDINGEN VAN ARTIKEL 18 . DEZE BEPALING IMMERS BETREFT UITDRUKKELIJK ENKEL HET GEVAL DAT DE BEVOEGDHEID VOORTVLOEIT UIT HET VERSCHIJNEN VAN DE VERWEERDER VOOR DE DOOR DE EISER GEADIEERDE RECHTER .

18 EEN UITLEGGING VAN ARTIKEL 18 , DIE GEBASEERD IS OP HET DOEL EN DE HIERBOVEN WEERGEGEVEN CONTEXT VAN DEZE BEPALING , LAAT ECHTER DE CONCLUSIE TOE , DAT EEN SITUATIE ALS DOOR DE NATIONALE RECHTER BEDOELD , EVENEENS BINNEN HET TOEPASSINGSGEBIED VAN ARTIKEL 18 VALT .

19 EEN EISER DIE TEGEN EEN BEROEP VAN DE VERWEERDER OP SCHULDVERGELIJKING , TEN AANZIEN WAARVAN DE GEADIEERDE RECHTER NIET BEVOEGD IS , VERWEER TEN GRONDE VOERT ZONDER DE BEVOEGDHEID VAN DE RECHTER TE BETWISTEN , BEVINDT ZICH NAMELIJK IN EEN POSITIE DIE OVEREENKOMT MET DE - UITDRUKKELIJK IN ARTIKEL 18 GEREGELDE - POSITIE VAN EEN VERWEERDER DIE VOOR DE DOOR DE EISER GEADIEERDE RECHTER VERSCHIJNT ZONDER DIENS BEVOEGDHEID TE BETWISTEN .

20 BIJGEVOLG MOET WORDEN GEOORDEELD , DAT IN EEN GEVAL ALS DOOR DE NATIONALE RECHTER BEDOELD , HET GEDRAG VAN DE EISER INGEVOLGE ARTIKEL 18 EEG-EXECUTIEVERDRAG LEIDT TOT BEVOEGDHEID VAN DE GEADIEERDE RECHTER , INDIEN IS VOLDAAN AAN DE ANDERE VOORWAARDEN VOOR TOEPASSING VAN DEZE BEPALING , ZOALS DEZE ONDER MEER ZIJN VERDUIDELIJKT IN ' S HOFS ARREST VAN 24 JUNI 1981 ( ELEFANTEN SCHUH , ZAAK 150/80 , JURISPR . 1981 , BLZ . 1671 ).

21 ZOALS DE REGERING VAN HET VERENIGD KONINKRIJK TERECHT HEEFT OPGEMERKT , BEANTWOORDT DEZE UITLEGGING BOVENDIEN AAN HET STREVEN NAAR PROCESECONOMIE , DAT , GELIJK HET HOF OVERWOOG IN ZIJN ARREST VAN 9 NOVEMBER 1978 ( ZAAK 23/78 , MEETH , JURISPR . 1978 , BLZ . 2133 ) TEN GRONDSLAG LIGT AAN HET GEHELE VERDRAG WAARVAN ARTIKEL 18 DEEL UITMAAKT .

22 AAN DEZE CONCLUSIE KAN NIET WORDEN AFGEDAAN DOOR DE IN DE VERWIJZINGSBESCHIKKING BEKLEMTOONDE OMSTANDIGHEID , DAT HET BEROEP VAN DE VERWEERDER OP SCHULDVERGELIJKING IS GEBASEERD OP EEN ANDERE OVEREENKOMST OF FEITELIJKE SITUATIE DAN DIE WELKE TEN GRONDSLAG LIGT AAN DE EIS IN CONVENTIE . DEZE OMSTANDIGHEID BETREFT IMMERS DE VOORWAARDEN WAARONDER EEN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING IS TOEGESTAAN , EN DIE AFHANKELIJK ZIJN VAN DE IN DE STAAT VAN DE GEADIEERDE RECHTER GELDENDE WETTELIJKE BEPALINGEN .

23 IN DE TWEEDE PLAATS VRAAGT DE NATIONALE RECHTER ZICH AF , OF ARTIKEL 18 TOEPASSING KAN VINDEN WANNEER DE ONBEVOEGDHEID VAN DE GEADIEERDE RECHTER VOORTVLOEIT UIT HET FEIT , DAT ER MET BETREKKING TOT DE VORDERING IN VERBAND WAARMEE EEN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING WORDT GEDAAN , EEN BEVOEGDHEIDSBEDING BESTAAT TEN GUNSTE VAN DE GERECHTEN VAN EEN ANDERE VERDRAGSLUITENDE STAAT DAN DIE VAN DE GEADIEERDE RECHTER .

24 DIENAANGAANDE ZIJ EROP GEWEZEN , DAT VOLGENS ARTIKEL 18 , TWEEDE ZIN , DIT VOORSCHRIFT NIET VAN TOEPASSING IS INDIEN ER EEN ANDER GERECHT BESTAAT DAT KRACHTENS ARTIKEL 16 BIJ UITSLUITING BEVOEGD IS . HET IN ARTIKEL 17 BEDOELDE GEVAL BEHOORT DUS NIET TOT DE UITZONDERINGEN DIE ARTIKEL 18 TOELAAT OP DE ALDAAR GESTELDE REGEL .

25 ZOALS HET HOF IN ZIJN ARREST VAN 24 JUNI 1981 VOORNOEMD REEDS OVERWOOG , KUNNEN AAN DE ALGEMENE STREKKING OF DE DOELSTELLINGEN VAN HET EXECUTIEVERDRAG GEEN GRONDEN WORDEN ONTLEEND VOOR DE OPVATTING , DAT DE PARTIJEN BIJ EEN BEVOEGDHEIDSBEDING IN DE ZIN VAN ARTIKEL 17 HUN GESCHIL NIET VRIJWILLIG ZOUDEN KUNNEN VOORLEGGEN AAN EEN ANDER DAN HET IN DAT BEDING BEDOELDE GERECHT .

26 HET FEIT DAT ER EEN BEVOEGDE RECHTER IS AANGEWEZEN KRACHTENS EEN BEVOEGDHEIDSBEDING DAT AAN DE VEREISTEN VAN ARTIKEL 17 VOLDOET , VERHINDERT DIENVOLGENS NIET DAT , INDIEN DE ZAAK VOOR EEN ANDERE RECHTER WORDT GEBRACHT , ARTIKEL 18 IN VOORKOMEND GEVAL VAN TOEPASSING IS .

27 MITSDIEN MOET OP DE VRAGEN VAN HET OBERLANDESGERICHT KOBLENZ WORDEN GEANTWOORD , DAT KRACHTENS ARTIKEL 18 EXECUTIEVERDRAG BEVOEGD IS DE RECHTER VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , VOOR WIE DE EISER , ZONDER DE BEVOEGDHEID VAN DIE RECHTER TE BETWISTEN , VERWEER VOERT TEGEN EEN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING , DAT NIET BERUST OP DEZELFDE OVEREENKOMST OF FEITELIJKE SITUATIE ALS DE VORDERING VAN DE EISER ZELF , EN TEN AANZIEN WAARVAN OVEREENKOMSTIG ARTIKEL 17 VAN HET VERDRAG EEN GELDIG BEVOEGDHEIDSBEDING TEN GUNSTE VAN DE GERECHTEN VAN EEN ANDERE VERDRAGSLUITENDE STAAT IS OVEREENGEKOMEN .

Beslissing inzake de kosten

KOSTEN

28 DE KOSTEN DOOR DE REGERING VAN DE BONDSREPUBLIEK DUITSLAND , DE REGERING VAN HET VERENIGD KONINKRIJK EN DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN WEGENS INDIENING HUNNER OPMERKINGEN BIJ HET HOF GEMAAKT , KUNNEN NIET VOOR VERGOEDING IN AANMERKING KOMEN . TEN AANZIEN VAN DE PARTIJEN IN HET HOOFDGEDING IS DE PROCEDURE ALS EEN ALDAAR GEREZEN INCIDENT TE BESCHOUWEN , ZODAT DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIE OVER DE KOSTEN HEEFT TE BESLISSEN .

Dictum

HET HOF VAN JUSTITIE ( EERSTE KAMER ),

UITSPRAAK DOENDE OP DE DOOR HET OBERLANDESGERICHT KOBLENZ BIJ BESCHIKKING VAN 3 FEBRUARI 1983 GESTELDE VRAGEN , VERKLAART VOOR RECHT :

KRACHTENS ARTIKEL 18 VAN HET VERDRAG VAN 27 SEPTEMBER 1968 BETREFFENDE DE RECHTERLIJKE BEVOEGDHEID EN DE TENUITVOERLEGGING VAN BESLISSINGEN IN BURGERLIJKE EN HANDELSZAKEN , IS BEVOEGD DE RECHTER VAN EEN VERDRAGSLUITENDE STAAT , VOOR WIE DE EISER , ZONDER DE BEVOEGDHEID VAN DIE RECHTER TE BETWISTEN , VERWEER VOERT TEGEN EEN BEROEP OP SCHULDVERGELIJKING , DAT NIET BERUST OP DEZELFDE OVEREENKOMST OF FEITELIJKE SITUATIE ALS DE VORDERING VAN DE EISER ZELF , EN TEN AANZIEN WAARVAN OVEREENKOMSTIG ARTIKEL 17 VAN HET VERDRAG EEN GELDIG BEVOEGDHEIDSBEDING TEN GUNSTE VAN DE GERECHTEN VAN EEN ANDERE VERDRAGSLUITENDE STAAT IS OVEREENGEKOMEN .