1.

Ir-Repubblika Iżlamika tal-Iran (“l-Iran”) hija involuta f’programm ta’ attivitajiet nukleari sensittivi b’riskju ta’ proliferazzjoni u ta’ sistemi li jwasslu l-armi nukleari (“programm ta’ proliferazzjoni nukleari”). In-Nazzjonijiet Uniti u l-Unjoni Ewropea fittxew diversi modi biex jirrispondu għat-theddida li dan it-tip ta’ programm ħoloq u qiegħed ikompli joħloq.

2.

Permezz ta’ dan l-appell, l-appellanti  ( 2 ) jitolbu l-annullament tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas‑17 ta’ Frar 2017 Islamic Republic of Iran Shipping Lines et vs Il-Kunsill  ( 3 ), sa fejn dik il-Qorti ċaħdet bħala infondati, l-ewwel, l-azzjonijiet tagħhom għall-annullament, skont l-Artikolu 263 TFUE, ta’ żewġ miżuri li permezz tagħhom l-ismijiet tagħhom ġew inklużi fil-listi ta’ persuni u entitajiet li l-assi tagħhom huma suġġetti għall-iffriżar fil-kuntest ta’ miżuri restrittivi kontra l-Iran  ( 4 ), u t-tieni, l-eċċezzjonijiet ta’ illegalità invokati minn dawk l-entitajiet, skont l-Artikolu 277 TFUE, kontra żewġ miżuri li jistabbilixxu l-kriterji ġenerali għall-inklużjoni ta’ individwu f’dawk il-listi.  ( 5 )

3.

It-talbiet imressqa mill-appellanti jqajmu mistoqsijiet istituzzjonali u kostituzzjonali importanti. B’mod partikolari, x’diskrezzjoni jgawdi l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea fir-rigward ta’ miżuri restrittivi kontra persuni u entitajiet meta jiddeċiedi, wara li l-miżuri li jkun inizjalment adotta illegalment jiġu annullati, biex jaddatta l-kriterji biex jiġu applikati dawn il-miżuri jew li jġiegħel lill-istess entità tkun suġġetta għalihom? Sa liema punt jillimitaw dik id-diskrezzjoni l-prinċipji ġenerali tal-liġi tal-UE u tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali?

Dritt internazzjonali

Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti

4.

Il-proliferazzjoni nukleari hi bla dubju waħda mill-iktar theddid perikolużi għall-paċi u s-sigurtà internazzjonali fis-seklu 21. Mill-bidu ta’ dan il-millenju, l-Iran jidher li fittex biex jiżviluppa programm ta’ proliferazzjoni nukleari bi ksur ta’ obbligazzjonijiet internazzjonali, b’mod partikolari tat-Trattat fuq in-Non-Proliferazzjoni tal-Armi Nukleari tal‑1968.

5.

Fit‑23 ta’ Diċembru 2006, il-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti (‘il-Kunsill tas-Sigurtà’) adotta r-Riżoluzzjoni 1737 (2006) fejn esprima tħassib serju fir-rigward tal-programm ta’ proliferazzjoni nukleari żviluppat mill-Iran u fittex li jagħmel pressjoni fuq dan l-Istat biex ‘jirrestrinġi’ l-programm u biex ‘jissospendi’ wħud mill-komponenti tiegħu bil-għan li tinżamm il-paċi u s-sigurtà internazzjonali.  ( 6 )

6.

Għal dak l-għan, il-Kunsill tas-Sigurtà stqarr fil-paragrafu 12 ta’ dik ir-riżoluzzjoni li l-Istati kollha għandhom jiffriżaw il-fondi, assi finanzjarji oħra u riżorsi ekonomiċi li huma proprjetà ta’ jew ikkontrollati minn persuni jew entitajiet indikati li joperaw, huma direttament assoċjati ma’ jew jipprovdu appoġġ lill-programm ta’ proliferazzjoni tal-Iran. Dak l-iffriżar tal-assi għandu jaffettwa wkoll lill-persuni jew entitajiet li jaġixxu f’isimhom jew taħt id-direzzjoni tagħhom, kif ukoll dawk l-entitajiet proprjetà tagħhom jew kontrollati minnhom, inkluż permezz ta’ mezzi illeċiti.

7.

Fl‑24 ta’ Marzu 2007, il-Kunsill tas-Sigurtà adotta Riżoluzzjoni 1747 (2007). Il-paragrafu 5 ta’ dik ir-riżoluzzjoni jipprovdi li “l-Iran ma jistax jissuplixxi, ibigħ jew jittrasferixxi direttament jew indirettament mit-territorju tiegħu jew permezz taċ-ċittadini tiegħu jew bl-użu ta’ bastimenti jew ajruplani li jtajru l-bandiera tiegħu ebda arma jew materjal relatat, u li l-Istati kollha għandhom jipprekludu l-akkwist ta’ dawn l-oġġetti mill-Iran miċ-ċittadini tagħhom, jew bl-użu ta’ bastimenti jew ajruplani li jtajru l-bandiera tagħhom, kemm jekk dawn l-oġġetti jkunu joriġinaw mit-territorju Iranjan jew le” (“l-embargo tal-armi”).

8.

Fit‑3 ta’ Marzu 2008, il-Kunsill tas-Sigurtà adotta Riżoluzzjoni 1803 (2008). Il-paragrafu 11 sejjaħ sabiex l-Istati kollha “jispezzjonaw merkanzija minn u lejn l-Iran, ta’ ajruplani u bastimenti […] proprjetà ta’ jew operati minn Iran Air Cargo u [IRISL], sakemm jeżistu raġunijiet raġonevoli biex wieħed jemmen li l-ajruplan jew bastiment ikun qiegħed jittrasporta merkanzija pprojbita taħt din ir-riżoluzzjoni jew riżoluzzjoni 1737 (2006) jew riżoluzzjoni 1747 (2007)”.

9.

Permezz tar-Riżoluzzjoni 1929 (2010) tad‑9 ta’ Ġunju 2010, il-Kunsill tas-Sigurtà introduċa serje ta’ miżuri addizzjonali fir-rigward ta’ IRISL. B’mod partikolari, il-paragrafi 14 sa 22 ta’ dik ir-riżoluzzjoni estendew il-miżuri tal-iffriżar tal-assi speċifikati fir-Riżoluzzjoni 1737 (2006) għal “entitajiet ta’ [IRISL] kif speċifikat fl-Anness III u għal kwalunkwe persuna jew entità li jaġixxu f’isimhom jew taħt id-direzzjoni tagħhom, inkluż permezz ta’ mezzi illeċiti, jew determinati mill-Kunsill jew mill-Kumitat [tas-Sanzjonijiet tan-Nazzjonijiet Uniti] li jkunu assistewhom biex jevadu s-sanzjonijiet ta’, jew bi vjolazzjoni tad-diżpożizzjonijiet tar-riżoluzzjonijiet [tagħha]”.  ( 7 )

10.

Ħadd mill-appellanti ma kien suġġett għal xi miżuri ta’ ffriżar tal-assi adottati mill-Kunsill tas-Sigurtà.

11.

Fl‑14 ta’ Lulju 2015, rappreżentanti tal-komunità internazzjonali laħqu ftehim mal-Iran rigward is-soluzzjoni fit-tul għall-programm ta’ proliferazzjoni nukleari (il-Pjan ta’ Azzjoni Komprensiv Konġunt, “PAKK”). Wieħed mill-elementi tal-PAKK kien eżenzjoni mis-sanzjonijiet internazzjonali imposti fuq l-Iran. Fl‑20 ta’ Lulju 2015, il-Kunsill tas-Sigurtà approva l-PAKK permezz tar-Riżoluzzjoni 2231 (2015).

12.

Kull waħda mir-Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet ġiet implimentata mill-Unjoni Ewropea permezz tad-dritt sekondarju.

Dritt tal-Unjoni Ewropea

13.

Fis‑17 ta’ Ġunju 2010, biex ikun konformi mar-Riżoluzzjoni 1929 (2010), il-Kunsill Ewropew adotta d-“Dikjarazzjoni fuq l-Iran”.  ( 8 ) Il-paragrafu 4 stieden lill-Kunsill biex jadotta miżuri li jimplimentaw dawk li jinsabu f’dik ir-riżoluzzjoni kif ukoll miżuri ta’ akkumpanjament, bil-ħsieb li jappoġġjaw r-riżoluzzjoni tal-ħsibijiet pendenti rigward il-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tal-Iran permezz ta’ negozjati. Dawk il-miżuri kellhom ikunu ffukati fuq diversi setturi ewlenin għall-ekonomija Iranjana, inkluż “is-settur tat-trasport Iranjan, b’mod partikolari IRISL u s-sussidjarji tagħha”.  ( 9 )

Inklużjoni inizjali tal-appellanti fl‑2010

14.

Permezz tad-Deċiżjoni 2010/413/PESK tas‑26 ta’ Lulju 2010 rigward il-miżuri restrittivi kontra l-Iran u li tħassar il-Pożizzjoni Komuni 2007/140/PESK (ĠU 2010 L 195, p. 39), il-Kunsill aġixxa fuq dik id-dikjarazzjoni u adotta miżuri restrittivi addizzjonali. L-Artikolu 20(1)(b) ippreveda obbligu biex jiġu ffriżati l-assi ta’ entitajiet “direttament assoċjati ma’, jew li jipprovdu appoġġ lill-[program] ta’ proliferazzjoni tal-Iran”, “entitajiet li assistew persuni jew entitajiet indikati biex jevadu jew jiksru d-dispożizzjonijiet tar-[Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà] … 1737 (2006), … 1747 (2007), … 1803 (2008) and … 1929 (2010)” u “entitajiet ta’ […] IRISL u entitajiet proprjetà tagħhom jew kontrollati minnhom jew li jaġixxu f’isimhom”, kif speċifikat f’Anness II. L-ismijiet tal-appellanti kienu għalhekk imdaħħla fil-lista f’Anness II.

15.

L-inklużjoni ta’ isem IRISL f’Anness II tad-Deċiżjoni 2010/413 kienet ibbażata fuq dawn il-motivi li ġejjin: “IRISL kienet involuta fi vjaġġi fuq il-baħar ta’ merkanzija relatata mal-militar, inkluż merkanzija pprojbita mill-Iran. Tlieta minn dawn l-inċidenti kienu jinvolvu ksur ċar li kienu rrappurtati lill-Kumitat tas-Sanzjonijiet tal-Iran tal-Kunsill tas-Sigurtà. Il-konnessjoni ta’ IRISL mal-proliferazzjoni kienet tali li [l-Kunsill tas-Sigurtà] appella biex l-Istati jwettqu spezzjonijiet fuq il-bastimenti ta’ IRISL, dejjem jekk ikun hemm raġunijiet raġonevoli biex wieħed jemmen li l-bastiment ikun qiegħed jittrasporta merkanzija pprojbita, [fir-Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà] 1803 u 1929”. L-appellanti l-oħra ġew inklużi fil-lista għax kienu kumpanniji li kienu proprjetà ta’ jew ikkontrollati minn IRISL jew jaġixxu f’isimha.

16.

Fl-istess ġurnata, sabiex timplimenta erga omnes dik id-deċiżjoni, il-Kunsill adotta r-Regolament ta’ Implimentazzjoni (UE) Nru 668/2010 tas‑26 ta’ Lulju 2010 li jeżegwixxi Artikolu 7(2) tar-Regolament Nru 423/2007 (ĠU 2010 L 195, p. 25) li permezz tiegħu l-ismijiet tal-appellanti ġew inklużi fil-lista f’Anness V tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 423/2007 tad‑19 ta’ April 2007 rigward il-miżuri restrittivi kontra l-Iran (ĠU 2007 L 103, p. 1) (l-“inklużjonijiet tal-2010”). L-assi tal-appellanti kienu għalhekk effettivament ffriżati mis‑26 ta’ Lulju 2010. Ir-raġunijiet għall-inklużjonijiet indikati mill-Kunsill kienu essenzjalment l-istess bħal dawk iddikjarati għall-inklużjoni tal-appellanti fl-Anness II tad-Deċiżjoni 2010/413.

L-ewwel proċedura mressqa quddiem il-Qorti Ġenerali

17.

Permezz ta’ att ippreżentat quddiem il-Qorti Ġenerali fit-8 ta’ Ottubru 2010, l-appellanti  ( 10 ) ppreżentaw rikors għall-annullament tad-deċiżjoni tal-inklużjoni ta’ isimhom fl-Anness II tad-Deċiżjoni 2010/413 u fl-Anness V tar-Regolament Nru 423/2007.

18.

Permezz tas-sentenza tas‑16 ta’ Settembru 2013, Islamic Republic of Iran Shipping Lines et vs Il-Kunsill,  ( 11 ) il-Qorti Ġenerali annullat l-Anness II tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2010/413 u miżuri relatati sa fejn dawn kien jikkonċernaw lill-applikanti f’dak il-każ għal tliet raġunijiet prinċipali. L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali qieset illi l-Kunsill ma kienx esprima sal-istandard legali neċessarju r-raġunijiet għall-affermazzjoni tiegħu li IRISL kienet, permezz tal-azzjonijiet li kienet akkużata bihom, assistiet persuna, entità jew korp li kien inkluż fil-lista biex jikser id-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-UE inkwistjoni u r-riżoluzzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà, kif imsemmi f’Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413. It-tieni nett, il-Kunsill ma kienx stabbilixxa illi, billi kienet ittrasportat – fi tliet okkażjonijiet – materjal militari bi ksur tal-projbizzjoni stabbilita f’paragrafu 5 tar-Riżoluzzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà 1747 (2007), IRISL kienet ipprovdiet għajnuna għall-proliferazzjoni nukleari fil-kuntest ta’ Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 u Artikolu 7(2) tar-Regolament Nru 423/2007. It-tielet nett, anki jekk ir-rikorrenti l-oħra li mhux IRISL kienu nfatti proprjetà ta’ jew kontrollati minn IRISL jew aġixxew f’isimha, dak ma kienx jiġġustifika l-adozzjoni u l-manteniment tal-miżuri restrittivi, peress illi IRISL ma kinitx ġiet identifikata suffiċjentement li qiegħda tipprovdi għajnuna għall-proliferazzjoni nukleari.

19.

Il-Qorti Ġenerali żammett fis-seħħ l-effetti tal-miżuri annullati sakemm skada l-perjodu biex jitressaq appell mis-sentenza, jiġifieri sas‑26 ta’ Novembru 2013.

Emenda tal-kriterji elenkati fl‑2013

20.

Permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/497/PESK tal‑10 ta’ Ottubru 2013 li emendat id-Deċiżjoni 2010/413 (ĠU 2013 L 272, p. 46), il-Kunsill estenda l-kamp ta’ applikazzjoni ratione personae tal-miżuri tal-iffriżar tal-assi kif previst fl-Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 biż-żieda ta’ kriterji ġodda. Dawk il-kriterji estendew l-iskop biex jinkludi “persuni u entitajiet li evadew jew kisru d-dispożizzjonijiet [tar-Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà] 1737 (2006),... 1747 (2007),... 1803 (2008) u... 1929 (2010) jew ta’ din id-deċiżjoni” u “persuni u entitajiet li jipprovdu assigurazzjoni jew servizzi oħra essenzjali lil … IRISL, jew lil entitajiet proprjetà ta’ jew kontrollati [minnha] jew jaġixxu [f’isimha]”.

21.

Sabiex jimplementa dawn il-bidliet, il-Kunsill, permezz tar-Regolament (UE) Nru 971/2013 tal‑10 ta’ Ottubru 2013 emenda Regolament Nru 267/2012 (ĠU 2013 L 272, p. 1),  ( 12 ) emenda l-Artikolu 23(2)(b) u (e) ta’ dan l-att tal-aħħar. Wara dik l-emenda, dik id-dispożizzjoni pprovdiet għall-inklużjoni f’Anness IX u għall-iffriżar tal-assi ta’ persuni, entitajiet u korpi li kienu rikonoxxuti bħala:

L-inklużjoni mill-ġdid tal-appellanti fl‑2013

22.

Permezz ta’ ittra datata 22 ta’ Ottubru 2013, il-Kunsill informa lil IRISL li qies li IRISL kienet involuta fi vjaġġi bil-baħar ta’ materjal relatat mal-armi mill-Iran, bi ksur tal-paragrafu 5 tar-Riżoluzzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà 1747 (2007), u li għalhekk laħqet il-kriterju stabbilit fl-Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 u fl-Artikolu 23(2)(b) tar-Regolament Nru 267/2012 rigward persuni u entitajiet li evadew jew kisru ċertu riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà (‘kriterju tal-vjolazzjoni tar-riżoluzzjonijiet’). Il-Kunsill għalhekk informa lil IRISL li bl-intenzjoni tiegħu li jerġa’ jinkludi lill-ISIRL fil-listi ta’ persuni u entitajiet suġġetti għal miżuri restrittivi f’Anness II tad-Deċiżjoni 2010/413 u Anness IX tar-Regolament Nru 267/2012 (“il-listi inkwistjoni”).

23.

Permezz ta’ ittri datati t‑22 jew it‑30 ta’ Ottubru 2013, il-Kunsill informa lil kull waħda mill‑10 kumpanniji li, għal raġunijiet varji, ikkunsidra li huma wkoll laħqu l-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 u fl-Artikolu 23(2)(e) tar-Regolament Nru 267/2012 (il-“kriterju relatat ma’ IRISL”). Għalhekk informa lil dawk l‑10 kumpanniji li kellu l-intenzjoni li jinkludi isimhom fil-listi inkwistjoni.

24.

Permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/685/PESK tas‑26 ta’ Novembru 2013 li emendat id-Deċiżjoni 2010/413 (ĠU 2013 L 316, p. 46), l-ismijiet tal-appellanti ġew mill-ġdid inklużi fil-lista tal-Anness II tad-Deċiżjoni 2010/413.

25.

Konsegwentement, permezz tar-Regolament ta’ implimentazzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 1203/2013 tas‑26 ta’ Novembru 2013 li jimplimenta r-Regolament Nru 267/2012 (ĠU 2013 L 316, p. 1), l-ismijiet tal-appellanti ġew mill-ġdid inklużi fil-lista ta’ Anness IX tar-Regolament Nru 267/2012.

26.

L-inklużjoni mill-ġdid ta’ isem IRISL fl‑2013 kienet ibbażata fuq dawn ir-raġunijiet: “IRISL kienet involuta fit-trasbord ta’ materjal relatat mal-armi mill-Iran bi ksur tal-paragrafu 5 tar-Riżoluzzjoni tal-KSNU 1747(2007). Tliet każijiet ta’ ksur ċar kienu rrappurtati lill-Kumitat tas-Sanzjonijiet tal-Iran tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU fl-2009.”

27.

L-inklużjoni tal-ismijiet tal‑10 kumpanniji fuq il-listi inkwistjoni kienet ibbażata fuq dawn ir-raġunijiet:

–

Hafize Darya Shipping Co., Safiran Payam Darya Shipping Co. u Hoopad Darya Shipping Agency kienu mniżżla fuq il-bażi li kienu “qegħdin jaġixxu f’isem IRISL”;

–

Khazar Sea Shipping Lines Co., IRISL Europe u Valfajr Shipping Line Co. kienu mniżżla fuq il-bażi li kienu “proprjetà ta’ IRISL”;

–

Qeshm Marine Services & Engineering Co. u Marine Information Technology Development Co. kienu mniżżla fuq il-bażi li kienu “kkontrollati minn IRISL”;

–

Irano Misr Shipping Co. kienet imniżżla fuq il-bażi li “tipprovdi servizzi essenzjali lil IRISL”; u

–

Rahbaran Omid Darya Ship Management Co. kienet mniżżla fuq il-bażi li “aġixxiet f’isem IRISL” kif ukoll “pprovditiha servizzi essenzjali’.

It-tieni proċedura mressqa quddiem il-Kunsill Ġenerali

28.

Permezz ta’ atti ppreżentati lir-Reġistru tal-Kunsill Ġenerali fis‑6 ta’ Jannar u s-7 ta’ Frar 2014, l-appellanti ppreżentaw rikorsi għal annullament kontra l-istrumenti li jaffettwaw dik l-inklużjoni mill-ġdid (Kawżi Magħquda T-14/14 u T-87/14). Il-partijiet attendew sottomissjonijiet orali fit‑12 ta’ Lulju 2016.

29.

Permezz ta’ sentenza tas‑17 ta’ Frar 2017, il-Qorti Ġenerali ċaħdet bħala infondati r-rikorsi għal annullament tal-inkużjoni inklużjonimill-ġdid tal‑2013 kif ukoll l-eċċezzjoni ta’ illegalità diretta kontra l-kriterji tal‑2013 u kkundannat lill-appellanti għal-ispejjeż.  ( 13 )

Miżuri li jimplimentaw il-PAKK

30.

Fil-frattemp, biex tiġi implimentata r-Riżoluzzjoni 2231 (2015) il-Kunsill adotta serje ta’ miżuri (“il-miżuri li jimplimentaw il-PAKK”) fit-18 ta’ Ottubru 2015, li l-effett kombinat tagħhom hu, b’mod partikolari, li jissospendi l-miżuri restrittivi li japplikaw għal individwi u entitajiet kif elenkati fl-Anness VI (preċedentement, l-Anness II) tad-Deċiżjoni 2010/413 kif emendata u, għaldaqstant, biex tħassar l-ismijiet tagħhom mil-lista ta’ persuni u entitajiet suġġetti għal miżuri restrittivi elenkati fl-Anness IX tar-Regolament 267/2012.  ( 14 ) Skont id-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2016/37 tas‑16 ta’ Jannar 2016 li tikkonċerna d-data ta’ applikazzjoni tad-Deċiżjoni 2015/1863 (ĠU 2016 L 11, p. 1), dawk il-miżuri daħlu fis-seħħ sa minn dik l-istess data.

L-appell

31.

Permezz ta’ appell tagħhom ippreżentat fis‑27 ta’ April 2017, l-appellanti talbu lill-Qorti tal-Ġustizzja biex tannulla s-sentenza appellata, tannulla l-inklużjoniinklużjoni mill-ġdid tal‑2013 skont l-Artikolu 263(4) TFUE, tiddikjara l-kriterji tal‑2013 inapplikabbli għall-każ tagħhom bis-saħħa ta’ Artikolu 277 TFUE u tikkundanna lill-Kunsill għall-ispejjeż.

32.

Insostenn tal-appell tagħhom, l-appellanti jinvokaw disa’ motivi għall-appell. Ser neżaminahom waħda wara l-oħra. Qabel nagħmel dan, ser nittratta kwistjoni preliminari.

Ammissibbiltà tal-appell

Eċċezzjoni ta’ ammissibbiltà mressqa mill-Kunsill

33.

Il-Kunsill isostni essenzjalment illi minħabba li l-miżuri restrittivi inkwistjoni ġew sospiżi u minħabba illi l-listi tal-persuni suġġetti għalihom ġew mħassra mill-Kunsill biex jimplimenta l-PAKK,  ( 15 ) l-appellanti ma għandhom l-ebda interess ġuridiku li jkomplu l-appell. Għalhekk isegwi li l-appell hu inammissibbli.

34.

Minix konvint minn dawk l-argumenti.

35.

Huwa stabbilit li l-PAKK irriżulta, fil-livell tal-UE, f’impenn biex “jitneħħew … is-sanzjonijiet kollha”  ( 16 ) u “miżuri restrittivi ekonomiċi u finanzjarji … kollha”  ( 17 ) u biex “tiġi terminata l-implimentazzjoni … tas-sanzjonijiet ekonomiċi u finanzjarji … kollha b’rabta nukleari”.  ( 18 ) Il-miżuri adottati mill-Kunsill għall-implimentazzjoni tal-PAKK issospendew il-miżuri restrittivi applikabbli għal individwi u entitajiet stabbiliti fl-Anness VI (preċedentement, l-Anness II) tad-Deċiżjoni 2010/413/PESK u ħassru l-ismijiet ta’ dawk l-individwi u entitajiet mil-lista ta’ persuni u entitajiet suġġetti għal miżuri restrittivi elenkati fl-Anness IX tar-Regolament (UE) Nru 267/2012.

36.

Huwa ċar ukoll illi, jekk il-Kunsill jiddeċiedi f’xi punt fil-futur li jirtira s-sospensjoni u li jerġa’ jinkludi lill-appellanti fil-lista sabiex jerġa’ jimponi dawk il-miżuri (jew simili), ikun irid jemenda dawk l-atti mill-ġdid kif meħtieġ. L-appellanti ovvjament ikollhom id-dritt li jikkontestaw dawk l-atti, bħalma jagħmlu u għamlu f’dan il-każ.

37.

Il-miżuri li jimplimentaw il-PAKK daħlu fis-seħħ sa mis‑16 ta’ Jannar 2016 b’effett ex nunc. Għaldaqstant, ma ħassrux mill-ordinament ġuridiku l-effetti prodotti mill-kriterji tal‑2013 u mill-inklużjoni mill-ġdid tal-ismijiet fit‑2013 bejn id-dati rispettivi tad-dħul fis-seħħ tagħhom u l‑15 ta’ Jannar 2016. L-effetti sospensivi tal-miżuri li jimplimentaw il-PAKK għalhekk ma humiex ekwivalenti għal dawk ta’ annullament mill-Qorti tal-Ġustuzzja jew mill-Qorti Ġenerali, jew għal kwalunkwe dikjarazzjoni ta’ invalidità li tapplika ex tunc.

38.

Fl-Opinjoni reċenti tiegħi fil-Kawża Gul Ahmed Textile Mills vs Il-Kunsill,  ( 19 ) eżaminajt fid-dettall il-kwistjoni tal-interess ġuridiku kontinwu. Argumentajt kontra l-impożizzjoni ta’ rekwiżiti eċċessivi biex jiġi stabbilit dak l-interess u kkonkludejt li l-kwistjoni tal-interess ġuridiku hi ta’ importanza kostituzzjonali u għandha titpoġġa f’kuntest iktar wiesgħa tad-dritt ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva, kif stabbilit f’Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea.  ( 20 ) Dawk il-konklużjonijiet jistgħu jiġu trasposti fil-kuntest preżenti.  ( 21 )

39.

Skont ġurisprudenza stabbilita anki jekk att ikkontestat ma għandux iktar effett għall-futur, ir-rikorrent jibqa’ jkollu interess jekk l-annullament ta’ dak l-att jista’ jkun ta’ benefiċċju għalih.  ( 22 )

40.

B’differenza mill-Bank Mellat vs Il-Kunsill,  ( 23 ) il-miżuri tal-iffriżar tal-assi inkwistjoni fil-kawża odjerna kienu kapaċi jaffettwaw mhux biss is-sitwazzjoni legali imma anki s-sitwazzjoni fattwali tal-appellanti matul il-perjodu ta’ qabel is-sospensjoni jew ir-revoka. Għalhekk, bħala prinċipju, l-annullament mitlub jista’ jġib lill-appellanti benefiċċju fattwali jew legali.

41.

L-appellanti jinvokaw żewġ motivi sabiex jiġġustifikaw l-interess tagħhom. Dawn huma l-interess li jirrisanaw ir-reputazzjoni tagħhom u biex iressqu azzjoni għad-danni. Ser nanalizza dawn waħda wara l-oħra.

42.

L-ewwel nett, il-Qorti rrikonoxxiet li rikorrent li jkun qiegħed jitlob l-annullament ta’ regolament li jimponi miżuri restrittivi jista’ tal-inqas ikollu interess morali li jressaq proċeduri, fuq il-bażi li annullament potenzjali jista’ jtaffi, jekk mhux ineħħi kompletament, it-telf tar-reputazzjoni subit.  ( 24 )

43.

B’mod differenti minn f’Bank Mellat vs il-Kunsill, ( 25 ) il-miżuri inkwistjoni fil-kawża odjerna huma individwali u mhux settorjali fin-natura tagħhom. Bħala tali, jistgħu b’mod plawżibbli jitqiesu li jagħmlu lill-appellanti suġġetti għal diżunur bl-istess mod li juru r-rabta li l-komunità internazzjonali tagħmel bejn dawk is-sitwazzjonijiet fattwali differenti u l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tal-Iran. Barra minn hekk, jekk jiġu ffriżati parti mill-assi tal-appellanti, il-miżuri restrittivi inkwistjoni probabbli affettwaw ukoll il-likwidità finanzjarja tagħhom u għalhekk il-kapaċità tagħhom li jirrispettaw l-impenji kuntrattwali preċedenti tagħhom.

44.

It-tieni nett, skont ġurisprudenza stabbilita rikorrent jista’ jżomm interess li jitlob l-annullament ta’ att li jaffettwah b’mod negattiv sakemm is-sejba ta’ illegalità tista’ sservi bħala bażi ta’ azzjoni futura għad-danni kkawżati lilu mill-att ikkontestat.  ( 26 )

45.

Għalhekk, ma nistax naqbel mal-argument tal-Kunsill li peress li s-sentenza appellata ċaħdet it-talbiet tal-appellanti fl-ewwel istanza, huwa impossibli għalihom li juru li kien hemm ksur suffiċjentement serju mill-Kunsill ta’ regola tad-dritt tal-UE li hi intiża li tagħti drittijiet lill-individwi.  ( 27 )

46.

Dik is-sentenza ma hijiex definittiva peress illi hi suġġetta għall-appell pendenti. Sakemm dak l-appell jiġi deċiż minn din il-Qorti, ma tista’ tinħareġ l-ebda konklużjoni rigward l-eżistenza ta’ ksur serju tad-dritt tal-UE, jew in-nuqqas ta’ dan, mis-sentenza appellata.

47.

Minħabba li hemm rabta ġuridika mill-qrib bejn il-kriterji tal‑2013 u l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013,  ( 28 ) l-analiżi li għadni kif wettaqt hija valida fir-rigward taż-żewġ motivi mressqa fl-appell preżenti. Ma nista’ nara l-ebda raġuni valida għaliex l-interess ġuridiku għall-ftuħ ta’ proċeduri kontra l-kriterji inklużjoni ġeneralment applikabbli għall-inklużjoni għandu jiġi evalwat b’mod differenti mill-interess għall-kontestazzjoni tal-miżuri individwali tal-iffriżar tal-assi.

48.

Nikkonkludi li d-dħul fis-seħħ, fis‑16 ta’ Jannar 2016, tal-miżuri li jimplimentaw il-PAKK ma jimminax l-interess ġuridiku kontinwu tal-appellanti kemm biex isegwu l-proċeduri quddiem il-Qorti Ġenerali sad-data tas-sentenza appellata,  ( 29 ) jew li jressqu dan l-appell.

Eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà mressqa mill-Kummissjoni

49.

Il-Kummissjoni titlob li l-appell hu inammissibbli, peress illi fil-biċċa l-kbira jirrepeti l-motivi u argumenti li diġà bbażaw fuqhom l-appellanti quddiem il-Qorti Ġenerali. Għalhekk tammonta għal sempliċi talba biex jerġa’ jiġi eżaminat ir-rikors.

50.

Kif il-Qorti qieset ripetutament, appell għandu jindika preċiżament l-elementi kontestati tas-sentenza li l-appellanti jkunu qegħdin jitolbu li tiġi annullata, kif ukoll l-argumenti legali li jsostnu speċifikament it-talba, u fin-nuqqas ta’ dan, l-appell jew motiv inkwistjoni jitqiesu inammissibbli. Appell li ma jkunx jinkludi argumenti intiżi biex jidentifikaw speċifikament l-iżball ta’ liġi li allegatament jivvizzja s-sentenza inkwistjoni ma jissodisfax dak ir-rekwiżit. Sempliċi dikjarazzjoni astratta tal-motivi fl-appell ma tissodisfax ir-rekwiżiti indikati f’Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti u f’Artikolu 168(1)(d) tar-Regoli ta’ Proċedura tagħha.  ( 30 )

51.

Ċertu partijiet fl-appell jidhru li ma jgħaddux mit-test stabbilit fil-ġurisprudenza. Madankollu, uħud mill-argumenti mressqa ħaqqhom eżami iktar mill-qrib, minħabba li jqajmu mistoqsijiet ta’ prinċipju li jistgħu jiġu diskussi b’mod validu. Għalhekk ma naħsibx li l-appell fih nnifsu għandu jiġi ddikjarat inammissibbli.

Il-mertu tal-appell

52.

L-appellanti ressqu żewġ aggravji.

53.

L-ewwel aggravju jirrigwarda l-kontestazzjoni tal-appellanti, bis-saħħa tal-Artikolu 277 TFUE, tal-validità tal-kriterji tal‑2013.

54.

Insostenn ta’ dak il-motiv tal-appell, l-appellanti invokaw ħames aggravji. Dawn jikkonċernaw l-allegati żbalji ta’ liġi tal-Qorti Ġenerali fir-rigward ta’, l-ewwel, in-nuqqas ta’ bażi legali għall-adozzjoni tal-kriterji tal‑2013; it-tieni, l-allegat ksur tal-prinċipji ta’ res judicata, ċertezza legali, protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ne bis in idem kif ukoll id-dritt tal-appellanti għal rimedju effettiv; it-tielet, l-użu ħażin ta’ poter; ir-raba’, l-allegat ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità; u l-ħames, l-allegat indħil sproporzjonat fid-drittijiet fundamentali tal-appellanti.

55.

It-tieni aggravju jirrigwarda l-kontestazzjoni diretta tal-appellanti taħt l-Artikolu 263(4) TFUE, tal-legalità tal-inkużjoniinklużjoni mill-ġdid tal‑2013, li permezz tagħha l-ismijiet tagħhom ġew inklużi fil-lista ta’ entitajiet suġġetti għal miżuri individwali tal-iffriżar tal-assi.  ( 31 )

56.

Insostenn ta’ dak il-motiv tal-appell, l-appellanti invokaw erba’ aggravji. Dawn jikkonċernaw l-allegati żbalji ta’ liġi tal-Qorti Ġenerali fir-rigward ta’, l-ewwel, żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni meta kkunsidrat li l-kriterji tal-inklużjoni tal‑2013 ġew sodisfatti; it-tieni, l-allegat ksur tad-drittijiet tad-difiża tal-appellanti fil-proċedura użata biex jerġgħu jiġu inklużi; it-tielet, l-allegat ksur tal-prinċipji ta’ res judicata, ċertezza legali, protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ne bis in idem kif ukoll id-dritt tal-appellanti għal rimedju effettiv; ir-raba’, l-allegat ksur tad-drittijiet għad-difiża tal-appellanti.

57.

Tlieta mill-erba’ aggravji invokati fit-tieni motiv tal-appell għalhekk jirkbu fuq l-agggravji invokati fl-ewwel motiv tal-appell.

58.

Mandakollu, l-atti kkontestati mit-tieni aggravju huma ta’ natura legali essenzjalment differenti. B’mod partikolari, il-bażi legali tagħhom u għalhekk in-natura tal-kompetenza eżerċitata mill-Kunsill biex jadottahom hi differenti, u l-iskop tad-diskrezzjoni li jgawdi minnha l-Kunsill meta jadattahom tvarja. Għaldaqstant, il-portata tal-stħarriġ ġudizzjarju hu wkoll differenti. Għalhekk se neżaminahom separatament.

L-ewwel motiv tal-appell

L-ewwel aggravju: l-ebda bażi legali valida għall-adozzjoni tal-kriterji tal‑2013

59.

Il-Qorti Ġenerali sabet, f’punti 60 sa 77 tas-sentenza appellata, illi l-kriterji tal‑2013 ma kinux arbitrarji u kienu konformi mal-prinċipju ta’ proporzjonalià.

60.

L-appellanti jsostnu illi l-Kunsill ma kellu l-ebda bażi legali biex jadotta l-kriterji inklużjoni tal‑2013. Huma ma jikkontestawx l-għażla tal-bażi legali bħala tali. Pjuttost, huma jsostnu illi l-kriterji tal‑2013 jeċċedu l-iskop tal-bażi legali li fuqha huma fondati, għaliex dawk il-kriterji ma kinux xierqa u proporzjonati għall-għan iddikjarat li jintemm il-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tal-Iran.

61.

B’mod partikolari, l-appellanti jsostnu illi, minħabba illi l-Qorti Ġenerali sabet (f’paragrafu 101 tas-sentenza tagħha) illi l-kriterji tal-2013 ma jirrikjedux rabta bejn l-attivitajiet tal-persuna jew entità konċernata u l-proliferazzjoni nukleari, dawk il-kriterji ma jistgħux jitqiesu bħala xierqa għal dan l-għan. Barra minn hekk, huma jsostnu illi l-kriterju ta’ ksur ta’ projbizzjoni tal-bejgħ tal-armi fuq l-Iran (paragrafu 5 tar-riżoluzzjoni 1747 (2007)) iktar milli tal-projbizzjonijiet relatati mal-proliferazzjoni (paragrafu 7 tar-riżoluzzjoni 1737 (2006)) mhux iġġustifikat jew proporzjonat. Huma jsostnu wkoll li ma kienx hemm bażi legali biex jiġi introdott il-kriterju tal-ksur tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà, li serva biex il-Kunsill jinkludi lil IRISL. Minn dan isegwi illi l-Kunsill ma jistax isostni illi l-kriterju relatat ma’ IRISL hu neċessarju kontra r-riskju tal-evażjoni tal-miżuri tal-iffriżar tal-assi imposti fuq IRISL.

62.

L-appellanti kkritikaw ukoll lill-Qorti Ġenerali talli ma ndirizzatx diversi argumenti speċifiċi li kienu ressqu quddiemha. Dawn huma li ġejjin: illi l-Kunsill ma kellux raġuni oġġettiva biex jemenda l-kriterji ta’ inklużjoni u li naqas milli jipprovdi raġunijiet għal dan; illi b’mod partikolari, il-Kunsill ma kellu l-ebda evidenza ta’ rabta bejn it-trasport tal-armi u l-programm ta’ proliferazzjoni u ma setax jippreżumi b’mod validu l-eżistenza ta’ din ir-rabta, speċjalment fid-dawl tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 u tal-fatt illi l-Kunsill tas-Sigurtà ma kienx impona miżuri restrittivi fuq IRISL; u illi l-Kunsill “reġa kiteb” il-kriterji eżistenti biss biex “jaqbad” lil IRISL flimkien mal-appellanti l-oħra.

63.

Nibda billi ninnota illi, inkonnessjoni mal-miżuri li stabbilixxu l-kriterji tal-2013, id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/497 hi bbażata fuq l-Artikolu 29 TUE, filwaqt illi r-Regolament tal-Kunsill Nru 971/2013 hu bbażat fuq l-Artikolu 215 TFUE. Dawn id-dispożizzjonijiet tat-Trattati jagħtu lill-Kunsill il-poter li jadotta atti ta’ portata ġenerali li jinkludu miżuri restrittivi indipendenti, distinti mill-miżuri speċifikament irrakkomandati mill-Kunsill tas-Sigurtà. L-Artikolu 215(1) TFUE jipprovdi illi l-Kunsill “għandu jadotta l-miżuri meħtieġa” biex jagħti effett lid-deċiżjonijiet adottati fuq il-bażi, b’mod partikolari, tal-Artikolu 29 TUE. L-Artikolu 215(2) TFUE jagħti s-setgħa lill-Kunsill li jadotta miżuri restrittivi kontra persuni fiżiċi jew ġuridiċi u gruppi jew entitajiet mhux Statali. Minn dan isegwi illi, bħala kwistjoni ta’ prinċipju, il-Kunsill għandu fil-fatt bażi legali li fuqha jista’ jadotta miżuri ta’ iffriżar ta’ assi kontra entitajiet bħall-appellanti.

64.

Skont ġurisprudenza stabbilita, il-qrati tal-UE għandhom, fl-istħarriġ ġudizzjarju tagħhom tal-miżuri restrittivi, jagħtu lill-Kunsill diskrezzjoni wiesgħa biex jistabbilixxi l-kriterji ġenerali li jiddefinixxu l-kategorija ta’ persuni li jistgħu jkunu suġġetti għal dawn il-miżuri.  ( 32 )

65.

Dan ma jfissirx illi l-Kunsill jista’ jaġixxi b’mod arbitrarju. Il-legalità ta’ miżura tista’ tiġi affettwata jekk il-miżura hi manifestament mhux xierqa meta mqabbla mal-għan li l-istituzzjoni kompetenti trid tilħaq.  ( 33 )

66.

Għalkemm l-istħarriġ ġudizzjarju tal-evalwazzjoni tal-adegwatezza ta’ dawn il-miżuri hi għalhekk ristretta, “il-Qrati tal-Unjoni jridu jiżguraw illi hemm, bħala prinċipju, stħarriġ sħiħ tal-legalità tal-atti kollha tal-Unjoni mill-perspettiva tad-drittijiet fundamentali”.  ( 34 )

67.

Il-Qorti Ġenerali applikat dik il-ġurisprudenza b’mod korrett.  ( 35 ) Ġurisprudenza stabbilita ta’ din il-Qorti tispjega illi l-għan tar-reġim tal-miżuri kontra l-Iran hu biex issir pressjoni fuq dak l-istat u biex tobbligah jittermina l-attivitajiet nukleari b’riskju ta’ proliferazzjoni u l-iżvilupp ta’ sistemi li jwasslu l-armi nukleari.  ( 36 ) Dak l-għan huwa konformi mal-għanijiet usa’ tat-Trattat tal-UE dwar ir-relazzjonijiet tal-UE mal-bqija tad-dinja u l-Politika Estera u ta’ Sigurtà Komuni (“il-PESK”).  ( 37 ) Dak l-għan għandu wkoll jitqies fid-dawl tal-għanijiet tar-riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Kunsill tas-Sigurtà li għandhom l-għan li “jillimitaw” il-programmi ta’ proliferazzjoni nukleari tal-Iran u li “jissospendi” wħud mill-komponenti tiegħu bil-ħsieb li tinżamm il-paċi u s-sigurtà internazzjonali.  ( 38 )

68.

Il-kuntest storiku jrid jitqies ukoll waqt analiżi tal-legalità tal-kriterji tal-iffriżar tal-assi.  ( 39 ) Miżuri restrittivi kontra l-Iran evolvew matul iż-żmien. Dawn huma ta’ natura preventiva. L-iskop tagħhom jista’ leġittimament jiġi (u ġie) progressivament estiż f’diversi okkażjonijiet  ( 40 ) biex jirrimedja l-perċezzjoni ta’ nuqqas ta’ suċċess tal-miżuri adottati preċedentement.

69.

Il-kriterji tal‑2013 jindikaw b’mod konċiż li l-kriterji għad-deżinjazzjoni ta’ persuni u entitajiet “għandhom jiġu aġġustati”, mingħajr ma jingħataw l-ebda raġunijiet speċifiċi għal dan.  ( 41 ) Madankollu, hu ċar mill-kuntest illi l-iskop kien li jiġu estiżi dawk il-kriterji biex jintlaħqu kategoriji addizzjonali ta’ nies jew entitajiet biex jintlaħqu l-għanijiet li jirriżultaw mit-Trattati u mir-Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà eżistenti. Mill-ġurisprudenza jirriżulta li dan l-għan mhux legali fih nnifsu.  ( 42 ) Ma naċċettax id-dikjarazzjoni sempliċi tal-appellanti li l-għan moħbi kien li tiġi evitata s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013.

70.

Issa se neżamina iktar mill-qrib il-legalità ta’, l-ewwel nett, il-kriterju tal-ksur tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà u, t-tieni nett, l-kriterju relatat ma’ IRISL.

71.

Bħala introduzzjoni, ninnota li dawk iż-żewġ kriterji jiffukaw fuq sitwazzjonijiet jew ċirkustanzi oġġettivi, iktar milli biex juru rabta effettiva bejn il-persuni u l-entitajiet li se jkunu suġġetti għall-miżuri tal-iffriżar tal-assi jew l-imġiba attwali tagħhom u l-għan ewlieni tal-miżuri restrittivi, b’mod partikolari li jiskoraġġixxu l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tal-Iran. Il-Qorti rrikonoxxiet fil-prinċipju l-legalità ta’ tali kriterji.  ( 43 )

Il-kriterju ta’ ksur tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà

72.

IRISL kienet elenkata fuq il-bażi tal-kriterji mmirati għal ‘persuni u entitajiet li evadew jew kisru d-dispożizzjonijiet tar-[Riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà] 1737 (2006),... 1747 (2007),... 1803 (2008) u... 1929 (2010).’

73.

Dak il-kriterju ġie miżjud mal-kriterju eżistenti dwar persuni u entitajiet “li assistew persuni jew entitajiet deżinjati biex jevadu jew jiksru” dawk id-dispożizzjonijiet. Minn dik il-perspettiva, iż-żieda tidher estremament raġonevoli. Jekk hu ġustifikat li jiġu applikati miżuri restrittivi fuq persuni li jkunu għenu persuni oħra f’attività illegali, hu a fortiori ġustifikat li jiġu applikati dawk il-miżuri lil persuni li huma stess aġixxew b’mod illegali.

74.

Filwaqt li IRISL kienet inkluża fuq il-bażi li kienet kisret projbizzjoni relatata mal-embargo tal-armi, ir-riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Kunsill tas-Sigurtà wkoll jinkludu numru ta’ projbizzjonijiet oħra, li wħud minnhom jirrelataw iktar direttament mal-parteċipazzjoni fl-iżvilupp tal-programm ta’ proliferazzjoni. B’mod partikolari, permezz tar-Riżoluzzjoni 1737 (2006), il-Kunsill tas-Sigurtà impona embargo fuq it-trasferiment ta’ teknoloġiji sensittivi. Barra minn hekk, permezz tar-Riżoluzzjoni 1747 (2007), impona embargo tal-armi fuq l-Iran.

75.

Huwa minnu li ma tista’ tiġi identifikata l-ebda rabta immedjata bejn dawk iż-żewġ riżoluzzjonijiet u l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari. Għalhekk il-Qorti Ġenerali ġustament qieset illi l-kriterji tal-ksur tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà ma jidhirx li jeħtieġ li teżisti dik it-tip ta’ rabta bejn l-għaġir ta’ entità partikolari u dak il-programm.  ( 44 ) Madankollu, dik il-konstatazzjoni waħedha ma trendix l-għażla ta’ dak il-kriterju mhux xierqa jew arbitrarja.

76.

Il-Qorti Ġenerali ġustament ikkonstat li r-Riżoluzzjoni 1947 (2007) kienet intiża biex tiżgura li l-programm nukleari Iranjan iservi għal finijiet esklużivament paċifiċi u li tirrestrinġi l-iżvilupp mill-Iran ta’ teknoloġiji sensittivi insostenn tal-programmi nukleari u missilistiku tiegħu.  ( 45 ) Fid-dawl tan-natura preventiva tal-miżuri restrittivi kontra l-Iran,  ( 46 ) il-Kunsill seta’ leġittimament iqis li r-rikavat mill-kummerċ tal-armi seta’ direttament jew indirettament jipprovdi lill-Iran b’riżorsi jew faċilitajiet ta’ natura differenti li jippermettulu li jkompli dak il-programm.  ( 47 ) Bl-għarfien li r-riżorsi ekonomiċi jistgħu jiġu ddevjati favur attivitajiet nukleari sensittivi għall-proliferazzjoni fl-Iran,  ( 48 ) il-Kunsill seta’ wkoll leġittimament iqis illi l-ksur tal-embargo tal-armi seta’ jgħin jew jinkoraġġixxi dak il-programm.

77.

Hu minnu li r-Riżoluzzjoni 1747 (2007) ma tobbligax lill-Istati jiffriżaw l-assi ta’ persuni jew entitajiet li qegħdin jiksru l-embargo tal-armi, iżda tistedinhom biss biex jeżerċitaw viġilanza f’dak ir-rigward. Madankollu, minn dik ir-rakkomandazzjoni ma jistax jiġi dedott li ma hemmx bżonn jiġu ffriżati l-assi ta’ dawk l-entitajiet,  ( 49 ) wisq inqas li dik it-tali miżura tal-iffriżar hi manifestament mhux xierqa biex tassigura l-effettività ta’ dak l-embargo.

78.

Għalhekk, ma kienx irraġonevoli jew eċċessiv għall-Kunsill li jifformula kriterju tal-iffriżar tal-assi li jippresupponi rabta potenzjali bejn il-ksur tal-embargo tal-armi u l-programm ta’ proliferazzjoni, minkejja l-fatt li l-għaġir individwali tal-entità maqbud minn dak it-tali kriterju mhux neċessarjament juri konnessjoni attwalment diretta jew indiretta ma’ dak il-programm.  ( 50 ) Dik l-għażla politika ma tidhirx a priori li hi manifestament mhux xierqa jew arbitrarja fid-dawl tar-riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Kunsill tas-Sigurtà u l-importanza primarja li tippreserva l-paċi u s-sigurtà internazzjonali.

79.

Finalment, l-iskop ta’ dak il-kriterju mhux limitat għal ksur ta’ embargo tal-armi, imma għandu l-għan li jassigura l-osservanza tad-dispożizzjonijiet kollha tar-riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Kunsill tas-Sigurtà. Kuntrarju għas-sottomissjonijiet tal-appellanti, kriterju fformulat b’dak il-mod hu konsistenti mal-oġġettivi tas-sistema ta’ miżuri restrittivi kontra l-Iran. B’kuntrast ma’ dan, kriterju limitat għal ksur ta’ projbizzjonijiet direttament relatati mal-proliferazzjoni, jekk inwarrbu projbizzjonijiet oħra imposti mid-dispożizzjonijiet rilevanti tal-Kunsill tas-Sigurtà, fl-opinjoni tiegħi, kien ikun inqas xieraq biex jilħaq dawk l-għanijiet.

80.

Għalhekk nikkonkludi li l-ewwel parti tal-ewwel aggravju li tirrigwardja l-kriterju tal-ksur tar-riżoluzzjonijiet għandha tiġi miċħuda bħala infondata.

Il-kriterju relatat ma’ IRISL

81.

L‑10 kumpanniji kienu inklużi fuq il-bażi ta’ kriterji li huma essenzjalment mmirati lejn persuni u entitajiet (i) li huma proprjetà ta’ jew kontrollati minn IRISL, (ii) li jaġixxu f’isem IRISL jew (iii) li jipprovdu servizzi essenzjali lil IRISL.  ( 51 )

82.

Bħall-kriterju ta’ ksur tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà, il-kriterju relatat ma’ IRISL ma jippresupponix rabta bejn l-aġir individwali tal-entitajiet li għandhom jiġu elenkati u l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari. Tabilħaqq, il-fatt li tkun proprjetà ta’ jew ikkontrollat minn IRISL ma għandu xejn x’jaqsam mal-aġir individwali tal-entitajiet ikkonċernati. Hu fatt oġġettiv lil hinn mill-kontroll tagħhom.

83.

Madankollu, dan minnu nnifsu ma jirrendix dak il-kriterju illegali. Hu ċar mill-ġurisprudenza li meta l-assi ta’ persuna jew entità suġġetta għal miżuri restrittivi jiġu ffriżati, hemm perikolu mhux insinjifikattiv li dik il-persuna jew entità tista’ mbagħad teżerċita pressjoni fuq entitajiet li huma proprjetà tagħha jew li hi tikkontrolla jew li jappartjenu lilha biex tevita l-effett tal-miżuri li hi stess tkun suġġetta għalihom. Konsegwentement, hu neċessarju u xieraq li jiġu ffriżati l-assi ta’ tali entitajiet biex tiġi żgurata l-effettività tal-miżuri adottati u biex jiġi żgurat li dawk il-miżuri ma jiġux evitati.  ( 52 )

84.

Dik il-ġurisprudenza kienet tikkonċerna r-riskju li jiġu evitati miżuri tal-iffriżar tal-assi adottati kontra persuni li huma stess involuti fil-programm ta’ proliferazzjoni nukleari. Fl-opinjoni tiegħi, kuntrarju għas-sottomissjonijiet tal-appellanti, tali riskju ovjament jeżisti wkoll fil-kuntest ta’ kriterji oħra, inkluż dawk li ma jimplikawx rabta bejn il-kondotta individwali tal-persuna elenkata u l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari, bħal dik il-kwistjoni ta’ hawnhekk. Madankollu, dik il-ġurisprudenza tapplika biss fejn il-miżuri restrittivi inkwistjoni japplikaw għal persuni jew entitajiet proprjetà ta’, kontrollati minn jew inkella marbuta ma’ persuni li huma digà suġġetti għal dawk il-miżuri.  ( 53 )

85.

Meta l-kriterji tal‑2013 ġew adottati, IRISL kienet hija nnifisha suġġetta għal miżuri ta’ ffriżar.  ( 54 ) Minn dan isegwi illi, bħala prinċipju, il-kriterju inkwistjoni jista’ potenzjalment ikun iġġustifikat bil-ħtieġa li tiġi pprevenuta l-evażjoni ta’ dawk il-miżuri.

86.

Madankollu, l-atti li jistabbilixxu l-kriterji tal-2013 ma jinkludu l-ebda motivazzjoni f’dak is-sens sabiex jiġi ġġustifikat il-kriterju relatat ma’ IRISL. Dan jgħodd ukoll għad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2010/413/PESK, li permezz tagħha l-Kunsill stabbilixxa għall-ewwel darba, il-kriterju relatat ma’ IRISL fil-forma inizjali (iktar restrittiva) ( 55 ). Għalhekk l-iktar l-iktar jista’ jkun hemm preżunzjoni li l-Kunsill iġġustifika dak il-kriterju b’rifereimtn għall-bżonn li tiġi opposta l-evażjoni tal-miżuri preċedenti tieġħu li jindirizzaw lil IRISL innifisha.

87.

It-tieni paragrafu ta’ Artikolu 296 TFUE jipprovdi, b’mod partikolari, li atti ġuridiċi tal-Unjoni għandhom jindikaw ir-raġunijiet li fuqhom huma bbażati. Dik il-motivazzjoni trid turi b’mod ċar u inekwivoku r-raġunament tal-istituzzjoni tal-Unjoni li adottat il-miżura b’tali mod li tippermetti lill-Qorti li teżerċita l-istħarriġ ġudizzjarju tagħha.  ( 56 ) Skont ġurisprudenza stabbilita, il-mistoqsija jekk il-motivazzjoni għal deċiżjoni tilħaqx ir-rekwiżiti tal-Artikolu 296 TFUE trid titqies mhux biss fir-rigward tal-kliem tagħha imma anki tal-kuntest tagħha.  ( 57 )

88.

Kif għadni kif indikajt, il-kliem li ma jinkludi l-ebda raġunament li jiġġustifika l-kriterju relatat mal-IRISL. Stabbilixxejt il-kuntest tal-kriterji tal‑2013 iktar kmieni f’dawn il-koklużjonijiet.  ( 58 )

89.

Meta kien qiegħed jistabbilixxi l-kriterji tal‑2013, il-Kunsill kellu jkun konxju minn dawn il-fatti. L-ewwel nett, il-miżuri restrittivi imposti mill-Kunsill tas-Sigurtà ma kinux ikopru lil IRISL jew l-ebda mill‑10 kumpanniji. It-tieni nett, minkejja illi l-Kunsill kien preċedentement bbaża ruħu fuq tliet inċidenti fejn IRISL kienet kisret ir-riżoluzzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà 1747 (2007), il-Kunsill naqas milli jipprovdi provi suffiċjenti li IRISL appoġġjat il-programm ta’ proliferazzjoni nukleari.  ( 59 ) It-tielet il-Kunsill naqas milli jipprovdi provi li juru li IRISL kienet infatti estensjoni tal-Istat Iranjan, jiġifieri, entità li pparteċipat fl-eżerċizzju ta’ setgħat governattivi jew li amministrat servizz pubbliku taħt il-kontroll tal-Gvern.  ( 60 ) Isegwi li l-Kunsill ma setax jibbaża ruħu fuq l-eżistenza preżunta ta’ ċertu rabtiet bejn IRISL u l-Istat Iranjan jew il-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tiegħu biex jiġġustifika l-kriterju relatat ma’ IRISL, speċjalment peress li ma hemm l-ebda dispożizzjoni f’dak is-sens fil-leġiżlazzjoni applikabbli.  ( 61 )

90.

Il-Kunsill seta’, fl-istabbiliment tal-kriterju tal-2013, ħa espressament inkusiderazzjoni l-fatt li IRISL kienet l-ikbar kumpannija marittima operata fl-Iran  ( 62 ) u li l-Kunsill Ewropew kien stieden lill-Kunsill biex jimponi miżuri restrittivi, fost oħrajn, “fuq is-settur tat-trasport Iranjan, b’mod partikolari [IRISL] u s-sussidjarji tagħha”.  ( 63 )Madanakollu, ma hemm l-ebda indikazzjoni tal-motivi li effettivament intużaw sabiex jiġi ġġustifikat l-istabbiliment tal-kriterju relatat ma’ IRISL fl-atti rilevanti tal-Kunsill. Dan jikkostitwixxi ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni stabbilit f’Artikolu 296 TFUE. Barra minn hekk, din tirrendi impossibbli, għal din il-Qorti li teżerċita l-poter tagħha ta’ stħarriġ ġudizzjarju u li teżamina jekk il-kriterju inkwistjoni huwiex adegwat u proporzjonat fid-dawl tal-għanijiet li teżerċita. Billi naqset milli tiddeċiedi f’dan is-sens, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi.

91.

Għaldaqstant l-ewwel aggravju għandu jintlaqa’ u s-sentenza appellata għandha tiġi annullata f’dan is-sens. Għaldaqstant, il-kriterju relatata ma’ IRISL huwa invalidu. Peress li l-inklużjoni mill-ġdid tal-2013 tal-10 kumpanniji kienet ibbażata speċifikament fuq dak il-kriterju, dik l-inklużjoni għandha tiġi annullata wkoll.

It-tieni aggravju: l-adozzjoni tal-kriterji tal-2013 allegament kisret il-prinċipji ta’ res judicata, ċertezza legali, protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ne bis in idem kif ukoll id-dritt tal-appellanti għal rimedju effettiv

92.

Fil-paragrafi 79 sa 90 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li l-kriterji tal‑2013 jikkonformaw mal-prinċipji ta’ res judicata, ċertezza legali, protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ne bis in idem u li jirrispettaw id-dritt tal-appellanti għal rimedju effettiv.

L-ewwel parti – il-prinċipju ta’ res judicata

93.

L-appellanti argumentaw li l-Qorti Ġenerali naqset milli tirrikonoxxi li, billi l-Kunsill adotta l-kriterji tal‑2013, evita s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013. Għalhekk il-Qorti Ġenerali allegatament kisret il-prinċipju ta’ res judicata.

94.

Il-kunċett ta’ res judicata jista’ jinftiehem differenti f’kuntesti ġuridiċi nazzjonali differenti. Madankollu hu ċar li fil-kuntest tad-dritt tal-UE, il-konsegwenza tal-awtorità ta’ sentenza inkwistjoni bħala res judicata hu li tipprekludi rikors jekk il-proċeduri li jkunu taw lok għas-sentenza inkwistjoni bejn l-istess partijiet, kellhom l-istess għan u l-istess bażi legali.  ( 64 ) Res judicata tkopri biss dawk il-punti ta’ fatt u ta’ liġi li kienu attwalment u necessarjament deċiżi mid-deċiżjoni ġudizzjarja.  ( 65 )

95.

Madankollu, l-argument tal-appellanti jidher li qajjem il-kwistjoni usa’ dwar jekk il-Kunsill osservax il-limiti ta’ diskrezzjoni billi implimenta dik is-sentenza.

96.

Il-pożizzjoni tal-leġislatur tal-UE x’aktarx tiġi affettwata minn sentenza preċedenti f’każijiet rari u speċifiċi biss. Dak ċertament mhux il-każ hawnhekk.

97.

Sa liema punt is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 affettwat l-kapaċità tal-Kunsill li jaġixxi abbażi tal-Artikoli 29 TUE u 215 TFUE?

98.

Abbażi tal-Artikolu 266 TFUE, l-istituzzjoni li ġie annullat l-att tagħha tista’ tkun rikjesta li tieħu l-miżuri neċessarji biex tikkonforma mas-sentenza li tannulla dak l-att. Fl-implimentazzjoni ta’ tali sentenza, l-istituzzjoni kkonċernata għandha diskrezzjoni wiesgħa fl-għażla tal-miżuri, bil-fehma li tali miżuri jridu jkunu kompatibbli mad-dispożittiv ta’ dik is-sentenza kif ukoll mal-motivi li wasslu għas-sentenza u jiffurmaw il-bażi essenzjali tagħha, sa fejn dawn huma meħtieġa biex tiġi ddeterminata t-tifsira eżatta ta’ dak li jkun intqal fid-dispożittiv.  ( 66 )

99.

Osservajt x’imkien ieħor li, għalkemm l-annullament ta’ att illegali ħafna drabi jġiegħel l-istituzzjoni kkonċernata li tadotta att ġdid, dak mhux l-uniku metodu possibbli ta’ konformità.  ( 67 ) B’mod partikolari, fejn l-annullament hu suffiċjenti biex jelimina l-illegalità identifikata mill-Qorti, jista’ jkun li l-istituzzjoni kkonċernata ma tkunx rikjesta li tieħu azzjoni ulterjuri. Dik kienet ċarament is-sitwazzjoni fil-każ ineżami.

100.

L-għan tal-kriterji tal‑2013 kien, b’qari letterali, li jaġġusta l-kriterji applikabbli ta’ applikazzjoni ġenerali biex ikunu kapaċi jadottaw il-miżuri individwali għall-futur, b’effett ex nunc.  ( 68 ) L-appellanti għalhekk huma żbaljati meta jsostnu li l-kriterji tal‑2013 u l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 kienu intiżi biex, jew irriżultaw fl-inklużjoni tal-ismijiet tagħhom fil-listi ta’ entitajiet suġġetti għall-miżuri tal-iffriżar tal-assi b’effett retroattiv (ex tunc).

101.

Skont ġurisprudenza stabbilita l-istituzzjoni li l-att tagħha jiġi annullat tista’ tkun rikjesta li toqgħod lura minn li taddotta miżura identika.  ( 69 ) Trid tassigura li kwalunkwe att intiż li jibdel l-att annullat ma jkunx affettwat mill-istess irregolaritajiet bħal dawk identifikati fis-sentenza li tannulla l-att oriġinali.  ( 70 ) Hi wkoll għandha l-obbligu li tassigura li leġiżlazzjoni ġdida adottata wara s-sentenza li tannulla l-miżura preċedenti ma tinkludix dispożizzjonijiet li għandhom l-istess effett bħad-dispożizzjonijiet li tqiesu llegali.  ( 71 )

102.

F’liema rigward kienet finali s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013? Fi kliem ieħor: x’inhu l-iskop tar-“res” li kien attwalment “judicata” mill-Qorti Ġenerali?

103.

F’dik is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, b’mod partikolari, li l-Kunsill kien naqas milli jistabbilixxi sal-livell neċessarju li IRISL, billi ttrasportat – fi tliet okkażjonijiet – materjal militari bi ksur tal-projbizzjoni prevista fil-paragrafu 5 tar-Riżoluzzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà 1747 (2007), kienet appoġġjat il-proliferazzjoni nukleari fil-kuntest ta’ Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 u Artikolu 7(2) tar-Regolament Nru 423/2007. Għaldaqstant, annullat id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2010/413/PESK sa fejn inkludiet lil IRISL fil-lista ta’ persuni suġġetti għal miżuri tal-iffriżar tal-assi.  ( 72 )

104.

L-iżball ta’ liġi li wassal għall-annullament tal-miżuri tal-iffriżar tal-assi inkwistjoni f’dak il-każ kien għalhekk żball proċedurali mwettaq mill-Kunsill (peress li “naqase milli jistabbilixxi sal-livell neċessarju […]”) iktar milli difett sostantiv. Is-sentenza appellata tindika – fl-opinjoni tiegħi, korrettament – li s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 “ma ddeċidietx dwar il-validità tal-kriterji fl-Artikolu 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 u fl-Artikolu 23(2)(a) u (b) tar-Regolament Nru 267/2012 fil-verżjoni tagħhom applikabbli għall-fatti fil-kawża ineżami”.  ( 73 )

105.

Inqis li dan hu hekk minkejja l-fatt li s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 annullat il-miżuri tal-iffriżar tal-assi imposti fuq l‑10 kumpanniji “peress li l-IRISL ma ġewx validament rikonoxxuti bħala li jappoġġaw il-proliferazzjoni nukleari” u għalkemm “r-rikorrenti minbarra l-IRISL effettivament jappartjenu lil jew huma kkontrollati minn dawn tal-aħħar jew jaġixxu f’isimhom”  ( 74 ) u għalhekk, fil-prinċipju, waqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dak il-kriterju.

106.

Minn dan isegwi li la l-prinċipju ta’ res judicata u lanqas l-Artikolu 266 TFUE ma eskludew lill-Kunsill milli jżomm il-kriterji eżistenti. Minħabba li l-Kunsill igawdi ċertu libertà diskrezzjonali meta jiddefinixxi l-politika esterna tal-UE, dawk il-prinċipji ma setgħux a fortiori jwaqqfuh milli jibdel dawk il-kriterji, kif qalet ġustament il-Qorti Ġenerali, biex isegwi b’mod iktar effettiv l-għan li jagħmel pressjoni fuq l-Iran biex jobbligah iwaqqaf il-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tiegħu.  ( 75 )

It-tieni parti – il-prinċipju ta’ ne bis in idem

107.

Kif previst fl-Artikolu 50 tal-Karta, l-ebda persuna ma tista’ terġa’ tiġi pproċessata jew ikkundannata fi proċeduri kriminali għal reat għal liema hu jew hi jkunu diġà nstabu mhux ħatja jew ġew ikkundannati fl-Unjoni skont il-liġi. Għalhekk, il-prinċipju ta’ ne bis in idem jipprojbixxi d-duplikazzjoni tal-proċeduri u s-sanzjonijiet li huma ta’ natura kriminali fis-sens ta’ dak l-artikolu fir-rigward ta’ dawk l-istess atti u kontra l-istess persuna.  ( 76 ) Fir-rigward tal-evalwazzjoni jekk proċeduri jew sanzjonijiet humiex ta’ natura kriminali, tliet kriterji huma rilevanti: (i) il-klassifikazzjoni legali tar-reat taħt id-dritt nazzjonali, (ii) in-natura intrinsika tar-reat u (iii) il-grad ta’ severità tas-sanzjoni li l-persuna kkonċernata tista’ ġġarrab.  ( 77 )

108.

Ma nistax nara kif dak il-prinċipju jista’ jwaqqaf lill-Kunsill milli japplika l-kriterji emendati għal xi wħud mill-appellanti għall-ewwel darba  ( 78 ) jew li japplika l-istess kriterji ġenerali lill-oħrajn għat-tieni darba.

109.

Mill-klawżoli kemm tar-Riżoluzzjoni 1737 (2006) (b’mod partikolari l-paragrafi 2 u 12 tagħha) kif ukoll tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2010/413 (b’mod partikolari premessa 9 tal-preambolu) jidher ċar li l-miżuri restrittivi adottati kontra l-Iran huma intiżi li jkunu ta’ natura preventiva fis-sens li jimpedixxu r-riskju ta’ attivitajiet nukleari sensittivi għall-proliferazzjoni f’dak l-Istat.  ( 79 )

110.

Minn dan isegwi li l-miżuri restrittivi inkwistjoni mhumiex intiżi li jissanzjonaw kwalunkwe nuqqas li kkommettew il-persuni kkonċernati.  ( 80 ) Sa fejn l-assi tal-persuni u entitajiet li japplikaw fuqhom il-miżuri restrittivi skont il-kriteji tal‑2013 ma ġewx ikkonfiskati bħala li oriġinaw minn attività kriminali imma ġew iffriżati bħala miżura preventiva, dawk il-miżuri restrittivi ma jikkostitwixxux sanzjoni ta’ natura kriminali. Lanqas, bl-istess mod, ma jimplikaw kwalunkwe akkuża ta’ natura kriminali.  ( 81 )

111.

Id-deċiżjoni tal-Kunsill li tissuġġetta persuna jew entità għal miżuri tal-iffriżar tal-assi ma tikkostitwixxix konstatazzjoni li reat kriminali jkun effettivament twettaq imma tiġi adottata fil-kuntest u għall-finijiet ta’ proċedura amministrattiva li għandha funzjoni kawtelatorja, li għandha l-għan li tipprevjeni lill-persuni u entitajiet ikkonċernati milli jikkommettu ċertu atti meqjusa illegali fid-dawl tad-dritt internazzjonali. L-unika għan ta’ dik il-proċedura hu li l-Kunsill ikun jista’ jeżerċita pressjoni fuq l-Iran biex jipprevjeni jew inaqqas ir-ritmu tal-programm ta’ proliferazzjoni nukleari tiegħu b’mod effettiv.  ( 82 )

112.

Dawk il-miżuri għalhekk ma jimplikaw l-ebda aspett tal-liġi kriminali. Għaldaqstant, ma ġiet issodisfatta l-ebda waħda mit-tliet kundizzjonijiet imsemmija f’punt 107. Minn dan isegwi li ne bis in idem ma japplikax fil-kuntest ta’ miżuri restrittivi adottati mill-Kunsill fuq il-bażi ta’ poteri mogħtija lilu mill-Artikolu 29 TUE u l-Artikolu 215 TFUE, bħall-kriterji tal‑2013 inkwistjoni fil-każ preżenti.

113.

B’mod patikolari għalhekk, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 li annullat il-miżuri tal-iffriżar tal-assi li kienu imposti preċedentement fuq l-appellanti ma jistgħux jitqiesu bħala “liberazzjoni finali” għall-finijiet ta’ Artikolu 50 tal-Karta u l-argument tal-appellanti għandu jiġi miċħud.

It-tielet parti – prinċipji ta’ ċertezza legali u protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi

114.

L-appellanti jsostnu essenzjalment li, minħabba li s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 annullat l-inklużjoni preċedenti tagħhom, il-prinċipji ta’ ċertezza legali u tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi kienu jitolbu li l-Kunsill ma jieħu l-ebda azzjoni ulterjuri f’dan ir-rigward.

115.

Il-Qorti Ġenerali validament fakkret li, skont il-ġurisprudenza stabbilita, il-prinċipju ta’ ċertezza legali jirrikjedi li l-leġiżlazzjoni tal-UE trid tkun ċerta u l-applikazzjoni tagħha trid tkun prevedibbli minn dawk suġġetti għaliha.  ( 83 )

116.

L-appellanti naqsu milli juru liema aspett tal-kriterji tal‑2013 ma kellux preċiżjoni jew ċarezza. Lanqas ma identifikaw ebda silta mis-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 li tista’ toħloq aspettattiva leġittima li l-Kunsill ikun prekluż milli jieħu azzjoni ulterjuri, ibbażata fuq kriterji legali u proċedura u evidenza xierqa, li tista’ twassal biex jerġgħu jiġu elenkati. Dak l-argument għalhekk irid jiġi ddikjarat bħala manifestament infondat.

117.

L-appellanti jsostnu wkoll li ma kienx legali għall-Kunsill li jżomm kriterji li jirreferu għal imġieba fil-passat jew fatti jew ċirkostanzi li eżistew qabel ġew adottati jew li ma kinux magħrufa mill-Kunsill dak iż-żmien. Ma speċifikawx il-prinċipju tal-liġi jew id-dispożizzjoni tat-Trattat li fuqha qed jibbażaw ruħhom f’dak ir-rigward, iżda jikkunsidraw li dak li għamel il-Kunsill ta effett “retrospettiv” lil dawk il-kriterji.

118.

L-ewwel net, miżuri restrittivi huma ta’ natura preventiva. Fi ħdan is-setgħat diskrezzjonali wiesgħa tiegħu, il-Kunsill meta jaġixxi fil-kapaċità leġiżlattiva tiegħu tal-UE jista’ jistabbilixxi kriterji biex japplika diversi tipi ta’ miżuri restrittivi. In-natura u l-kontenut tagħhom jiddependu mill-għanijiet imfittxa.

119.

Hu intrinsiku fin-natura tal-miżuri intiżi li jikkumbattu r-riskji relatati mal-programm ta’ proliferazzjoni nukleari Iranjan li huma jikkostitwixxu risposta, ibbażata fuq ċertu għarfien ġenerali jew speċifiku, għal sitwazzjoni li teżisti f’dak l-Istat. Għalhekk, pereżempju, jekk il-Kunsill jikkunsidra li ksur ta’ dispożizzjonijiet tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà jipprovdi vantaġġ għal dak il-programm jew hemm ċans li jagħmlu dan fil-futur, jista’ leġittimament jagħmel kriterju li jirreferi għal tali ksur. Il-miżuri restrittivi intiżi biex jikkumbattu r-riskju tat-terroriżmu internazzjonali huma eżempju ieħor tal-istess fenomenu.  ( 84 ) Huma, min-natura tagħhom, ibbażati fuq deċiżjonijiet nazzjonali li jikkonċernaw l-għaġir fil-passat ta’ persuni jew gruppi li jippreżentaw tali riskju.  ( 85 )

120.

It-tieni nett, minn dan isegwi inevitabbilment li dawk il-kriterji huma prospettivi fin-natura tagħhom. Huma intiżi biex jiġu applikati skont il-ħtieġa għal aġir fil-futur jew sitwazzjoni fil-futur.

121.

Il-Kunsill jista’ għalhekk jagħżel li jistabbilixxi kriterji li jirreferu b’mod ġeneriku għal kategoriji ta’ fatti li ppreċedew l-adozzjoni ta’ dawk il-kriterji. Il-fatti relatati ma’ inklużjoni individwali jista’ però jsir jaf bihom biss wara. Ovvjament, fil-formulazzjoni tal-kriterji tiegħu, il-Kunsill jista’ jagħżel li jirreferi lura għal dawk il-fatti jew ċirkostanzi li wasslu għall-adozzjoni ta’ dawk il-kriterji, minħabba riskji ppruvati li kienu ppreżentaw dak iż-żmien.

122.

Is-sottomissjoni tal-appellanti twassal għall-konklużjoni paradossali li l-Kunsill ikun mitlub joffri immunità inkundizzjonata lil persuni u entitajiet li, fid-dawl tal-għanijiet imfittxija mil-leġislazzjoni tal-UE, kienu magħrufa li jippreżentaw riskji konoxxuti jew tabilħaqq ippreżentaw tali riskji, għalkemm dak ma kienx magħruf dak iż-żmien li l-kriterji ta’ inklużjoni ġew adottati. Dak iħalli lil-leġislatur tal-UE biss bil-possibbiltà li jimmira għal persuni u entitajiet li, fid-dawl tal-għanijiet leġittimi, ma kinux magħrufa li jippreżentaw tali riskji jew anki ma kinux jippreżentaw tali riskji meta ġew adottati l-kriterji ta’ inklużjoni.

123.

Għalhekk, fuq l-argument tal-appellanti, il-Kunsill ikun irid (pereżempju) jistabbilixxi li entità partikolari appoġġjat b’mod attiv il-programm ta’ proliferazzjoni nukleari wara li l-kriterji inkwistjoni jkunu ġew stabbiliti; jew li jistabbilixxi li entità partikolari ġiet ikkreata, mixtrija jew bdiet tkun effettivament ikkontrollata minn entità suġġetta għal miżuri restrittivi biss wara dik id-data.

124.

Fl-ewwel eżempju, il-Kunsill ikun jista’ “japplika” l-kriterji inkwistjoni biss jekk jista’ jistabbilixxi li l-miżuri restrittivi ma rnexxilhomx jipprevjenu r-riskju li kienu intiżi li jwaqqfu milli jseħħ. Fit-tieni eżempju, il-Kunsill ikollu jħabbat wiċċu ma’ sfida ta’ prova li, minħabba r-rifjut sistematiku tal-awtoritajiet Iranjani li jikkoperaw mal-komunità internazzjonali, f’ħafna każijiet jaf jitqies insormontabbli fil-prattika.

125.

Evidentement, dak iċaħħad l-effettività tal-miżuri restrittivi, u fil-prattika, iġib fix-xejn il-kompetenza tal-UE f’Artikolu 29 TUE u 215 TFUE mogħtija mill-awturi tat-Trattati.

126.

L-ebda dispożizzjoni ta’ Trattat jew prinċipju ġenerali tad-dritt tal-UE ma jimplika – u wisq inqas jeżiġi – li tali limitazzjoni drakonjana tkun imposta fuq il-kompetenza tal-Kunsill mogħtija minn dawk id-dispożizzjonijiet.

127.

Diġà kkonkludejt li miżuri restrittivi ma jimplikawx sanzjoni kriminali jew li għandhom xi aspett tal-liġi kriminali.  ( 86 ) Minn dan isegwi li l-prinċipju ġenerali ta’ nulla poena sine lege ma japplikax f’dan il-kuntest.  ( 87 ) L-istess jgħodd għall-prinċipju ta’ nonretroattività tal-liġi kriminali.  ( 88 )

128.

Minn dan isegwi li, għalkemm il-Qorti Ġenerali ma eżaminatx l-argument tal-appellanti fid-dawl ta’ dawk iż-żewġ prinċipji, għamlet żball meta ċaħdet l-argument fil-punti 88 u 89 tas-sentenza appellata.

129.

Il-Qorti Ġenerali kellha raġun ukoll tiftakar li d-dritt li tinvoka l-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi jkopri kull persuna li jkunu nħolqulu aspettattivi minn instituzzjoni tal-UE li huma ġġustifikati b’assigurazzjonijiet preċiżi mogħtija lilu. Madankollu, jekk operatur ekonomiku li hu prudenti u informat seta’ jara li l-adozzjoni ta’ miżuri tal-UE tista’ taffettwa l-interessi tiegħu, ma jistax jinvoka dak il-prinċipju jekk il-miżura tiġi adottata.  ( 89 )

130.

La l-fatt li, fis-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013, il-Qorti Ġenerali żammett l-effett tal-atti annullati sad-data ta’ skadenza tal-perjodu għall-preżentata ta’ appell, u lanqas il-fatt li l-Kunsill iddeċieda li ma jeżerċitax id-dritt tiegħu li jappella kontra s-sentenza, ma jistgħu jitqiesu li jikkreaw aspettattiva leġittima li l-Kunsill imbagħad joqgħod lura milli jaġġusta l-kriterji ġenerali jew milli jerġa’ jinkludi l-ismijiet tal-appellanti fil-listi ta’ persuni suġġetti għal miżuri tal-iffriżar tal-assi (jew fuq il-bażi tal-kriterji eżistenti jew kriterji modifikati).

131.

A fortiori dak hu minnu peress li l-Qorti Ġenerali espliċitament indikat, fil-punt 64 ta’ dik is-sentenza, li l-Kunsill kien liberu fir-rwol leġiżlattiv tiegħu li jestendi s-sitwazzjonijiet li fihom jistgħu jiġu adottati l-miżuri restrittivi.

132.

Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali ma kkommettiet l-ebda żball ta’ liġi fis-sentenza appellata meta ċaħdet l-argument tal-aspettattivi leġittimi.

Ir-raba’ parti – id-dritt għal rimedju effettiv

133.

L-appellanti jissottomettu li l-Qorti Ġenerali kellha tikkonstata li l-Kunsill twaqqaf milli jerġa’ jinkludihom fin-nuqqas ta’ fatti ġodda jew raġunijiet ġodda li huma ġġustifikati fuq bażi oġġettiva. In-nuqqas tal-Qorti Ġenerali li tagħmel din il-konstatazzjoni kiser id-dritt tar-rimedju effettiv skont l-Artikolu 47 tal-Karta.

134.

L-ewwel nett, l-argument ma tqajjimx quddiem il-Qorti Ġenerali iżda tqajjem għall-ewwel darba fl-appell. Huwa veru li l-Qorti Ġenerali semmiet dak il-prinċipju fil-punt 172 tas-sentenza appellata: madankollu, għamlet dan b’risposta għall-motiv rigward il-ksur tad-drittijiet tad-difiża. L-argument li l-appellanti qajmu hawnhekk għalhekk jikkostitwixxi motiv ġdid, li skont Artikolu 170(1) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Qorti, huwa inammissibbli fl-istadju tal-appell.  ( 90 )

135.

It-tieni nett, minkejja li kien jifforma parti mill-eċċezzjoni ta’ illegalità, dak l-argument jistrieħ fuq iċ-ċirkustanzi relatati mal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013. Ma nistax nara kif dawk iċ-ċirkustanzi, wara l-adozzjoni tal-kriterji tal‑2013, jistgħu jaffettwaw il-legalità ta’ dawk il-miżuri. Dak l-argument għalhekk għandu jiġi miċħud bħala ineffettiv.

136.

Finalment, nagħmel il-punt ovvju li ż-żewġ appellanti kellhom l-opportunità li jikkontestaw l-inklużjoni preċedenti u saħansitra rnexxielhom jagħmlu dan. Is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 annullat il-miżuri tal-iffriżar tal-assi imposti mill-Kunsill fl‑2010 mis‑27 ta’ Novembru 2013, u b’hekk eliminat dawk il-miżuri mill-ordinament ġuridiku tal-Unjoni b’effett retroattiv. Jekk l-appellanti xtaqu, setgħu jinvokaw dak l-annullament bħala bażi għal talba għad-danni allegatament subiti minnhom.

137.

Il-fatt li l-Kunsill iddeċieda li jadatta l-kriterji tal-inklużjoni u mbagħad applika l-kriterji modifikati fuq l-appellanti ma jaffettwax il-pożizzjoni tagħhom b’mod retroattiv. Hi għalhekk la ddgħajjef il-vantaġġ li kisbu bl-annullament u lanqas id-dritt tagħhom għal rimedju effettiv.

138.

Fil-futur, l-appellanti għadhom jistgħu jistrieħu effettivament fuq id-dritt għal rimedju effettiv. Jekk jirnexxilhom f’din il-kawża preżenti, jerġgħu jiġu fil-pożizzjoni inizjali tagħhom u jkunu jistgħu, jekk jixtiequ, jiksbu kumpens għad-danni li allegatament ġew ikkawżati mill-miżuri annullati.

139.

F’dan ir-rigward, l-argument tal-appellanti li jirreferi għall-allegati prospetti “illużorji” li jinkiseb kumpens sodisfaċenti, jitlef il-punt. Skont ġurisprudenza stabbilita kawża għad-danni tipprovdi aċċess ġudizzjarju, iżda mhux parti mis-sistema ta’ stħarriġ ġudizzjarju. Il-fatt li tista’ ma tirnexxix, b’mod partikolari jekk l-annullament tal-miżuri restrittivi illegali jkun kapaċi jikkostitwixxi forma ta’ kumpens għad-danni mhux materjali mġarrba,  ( 91 ) ma jfissirx li l-individwu inkwistjoni jiġi mċaħħad minn protezzjoni ġudizzjarja effettiva.  ( 92 )

140.

Finalment, hu probabbli li l-vera oriġini tan-nuqqas ta’ kuntentizza tal-appellanti ġej mill-fatt li – minkejja l-annullament iddikjarat mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza tal‑2013 – baqgħu suġġetti għall-miżuri tal-iffriżar tal-assi mingħajr interruzzjoni (mill‑2010). Madankollu, dik hi l-konsegwenza tal-effett ikkombinat taż-żewġ settijiet ta’ miżuri restrittivi adottati mill-Kunsill (dawk inkwistjoni fil-kawża li wasslet għas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 u dawk inkwistjoni fil-kawża preżenti) u tad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali fis-sentenza tal‑2013 li żżomm, abbażi tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 264 TFUE, l-effetti tal-miżuri annullati.  ( 93 )

141.

Li kieku ma kienx għad-deċiżjoni tal-aħħar, il-miżuri hekk annullati kieku jkunu skadew fid-data tas-sentenza ta’ dak il-każ (16 ta’ Settembru 2013). Minn dan isegwi li l-fatt li l-appellanti kienu suġġetti għal miżuri tal-iffriżar tal-assi bla waqfien mhux attribwibbli għall-kriterji tal-2013. Fuq kollox, l-appellanti qatt ma fittxu li jikkontestaw il-legalità ta’ dak l-aspett tad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali. Dan jidher għalija li jiddisponi mil-argument tal-appellanti li l-Kunsill kiser id-dritt tagħhom għal rimedju ġudizzjarju effettiv.

Konklużjoni rigward it-tieni aggravju

142.

Fid-dawl ta’ dak li ntqal hawn fuq, nipproponi li t-tieni aggravju għandu jiġi miċħud parzjalment bħala infondat u parzjalment bħala inammissibbli.

It-tielet aggravju: l-adozzjoni tal-kriterji tal-2013 allegatament kienet tikkostitwixxi abbuż ta’ poter

143.

F’paragrafi 91 sa 95 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li bl-adozzjoni tal-kriterji tal‑2013, il-Kunsill ma abbużax mill-poteri tiegħu.

144.

L-appellanti jsostnu li l-Kunsill ma kellu l-ebda raġuni ġenwina biex jemenda l-kriterji tal-inklużjoni apparti biex jaffettwa lilhom personali. B’mod partikolari, jikkontestaw il-konstatazzjoni tal-Qorti Ġenerali li meta reġgħet daħħlet il-kriterji relatati ma’ IRISL eżatt wara li l-Qorti Ġenerali kienet qieset fis-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 li ma kien hemm l-ebda bażi biex tiġi elenkata IRISL, dan skont l-għanijiet tal-PESK.

145.

Kif il-Qorti qieset diversi drabi, miżura hi vvizjata b’abbuż ta’ poter jekk jidher, fuq bażi ta’ evidenza oġġettiva, relevanti u konsistenti, li ttieħdet bl-għan esklussiv u ewlieni li tilħaq għan differenti minn dak indikat jew li tevadi l-proċedura speċifikament indikata fit-Trattat sabiex jiġu ttrattati ċ-ċirkustanzi tal-każ.  ( 94 )

146.

Fil-kawża preżenti, hu ċar li l-għan tal-Kunsill meta adotta l-kriterji tal‑2013 kien li jestendi l-kriterji preeżistenti tal-inklużjoni biex jimmira għal kategoriji oħra ta’ persuni jew entitajiet biex jilħaq l-għan usa’ li jagħmel pressjoni fuq l-Iran u jisfurzah jittermina l-attivitajiet nukleari sensittivi għall-proliferazzjoni u l-iżvilupp tas-sistemi ta’ kunsinna ta’ armi nukleari. Dak l-għan hu kompletament konformi mal-għanijiet usa’ tat-Trattat tal-UE rigward ir-relazzjonijiet tal-UE mal-bqija tad-dinja u l-PESK.  ( 95 )

147.

Għalhekk, il-fatt li l-Kunsill adatta kriterji ġeneralment applikabbli biex ikun jista’ jimmira għal grupp speċifiku ta’ entitajiet bil-ħsieb li jikseb l-għanijiet b’mod iktar effettiv minnu nnifsu mhux illegali.

148.

L-appellanti naqsu milli jipproduċu kwalunkwe prova li turi li l-għan esklussiv jew tal-inqas predominanti mfittex mill-Kunsill meta adotta l-kriterji tal‑2013 ma kienx kif iddikjaraw hawn fuq.

149.

Jekk il-Kunsill pprovdiex motivi suffiċjenti għall-kriterji tal‑2013 u jekk humiex xierqa biex jintlaħaq l-għan mistenni huma mistoqsijiet separati li ma’ għandhom l-ebda relazzjoni mal-konklużjonijiet tiegħu rigward l-allegat abbuż ta’ poter.  ( 96 )

150.

Nikkonkludi li l-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta kkunsidrat li l-Kunsill ma kkommettiex abbuż ta’ poter.

Ir-raba’ aggravju: l-istabbiliment tal-kriterji għall-inklużjoni allegatament kisru d-drittijiet tad-difiża tal-appellanti

151.

Fil-punti 96 sa 99 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat li l-Kunsill ma kisirx id-drittijiet tad-difiża tal-appellanti meta adotta l-kriterji tal‑2013.

152.

L-appellanti jargumentaw li peress li l-kriterju relatat ma’ IRISL espressament semma lil IRISL u għalhekk kien kriterju ad hominem fir-rigward ta’ dawn tal-aħħar, il-Kunsill kellu l-obbligu li jinfurmahom bl-emenda li kien intiż jagħmel. Billi naqset milli tagħmel konstatazzjoni f’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi.

153.

Artikolu 41(2)(a) tal-Karta jipprovdi li kull persuna għandha d-dritt għal smigħ qabel tittieħed kwalunkwe miżura individwali li tista’ taffettwa lilu jew lilha b’mod negattiv. Għalhekk, hu ċar li dik id-dispożizzjoni tirrigwarda biss miżuri individwali.

154.

Il-Qorti qieset li l-ġurisprudenza fuq id-dritt għas-smigħ ma tistax tiġi trasposta fil-kuntest tal-proċess leġiżlattiv li jwassal għall-adozzjoni ta’ liġijiet ġenerali li jinvolvu għażla ta’ politika ekonomika u tapplika għall-operaturi kollha kkonċernati.  ( 97 ) Madankollu, f’każ ta’ atti ta’ applikazzjoni ġenerali li jipprevedu miżuri individwali tal-iffriżar tal-assi bħala parti mill-PESK (li huma għalhekk atti ta’ natura doppja li, filwaqt li għandhom applikazzjoni ġenerali, huma ta’ interess dirett u individwali għall-persuni kkonċernati minn dawk il-miżuri),  ( 98 ) il-Qorti qieset li d-dritt għas-smigħ ta’ persuna kkonċernata mill-miżuri tal-iffriżar tal-assi japplika bis-sħiħ biex ikollha l-opportunità effettiva li tinvoka l-opinjoni tagħha fuq l-evidenza mressqa kontriha.  ( 99 )

155.

Huwa paċifiku li l‑10 kumpanniji ma humiex individwalment kkonċernati mill-kriterju relatat ma’ IRISL. Il-kriterji tal‑2013 huma atti ta’ applikazzjoni ġenerali, applikabbli għal kategorija ta’ persuni u entitajiet li huma ddefiniti f’termini objettivi u astratti, fatt li dawk l-appellanti ma humiex jikkontestaw.

156.

Għalkemm IRISL hi espressament imsemmija fil-miżuri inkwistjoni, m’iniex konvinta li jirnexxilha tistabbilixxi li hi direttament u individwalment ikkonċernata minnhom, wisq inqas għaliex IRISL ma tressaq l-ebda argument speċifiku biex turi b’liema mod dawk il-miżuri jaffettwaw is-sitwazzjoni tagħha.

157.

Anki jekk jirnexxilha tagħmel dan, dan ma jgħinx il-każ tagħha, għaliex l-eċċezzjoni ta’ illegalità tagħha mbagħad tiġi miċħuda bħala attentat inammissibbli biex tevita t-termini indikati fl-Artikolu 263(6) TFUE.  ( 100 )

158.

Jekk il-Qorti Ġenerali tonqos milli tiddiskuti dik l-aħħar possibbiltà, dan in-nuqqas ma għandux jaffettwa l-eżitu tal-kawża u b’hekk iwassal għall-annullament tas-sentenza appellata. Għalhekk nissuġġerixxi li l-Qorti tiċħad r-raba’ aggravju bħala inammissibbli jew fi kwalunkwe każ, bħala infondat.

Il-ħames aggravju: l-adozzjoni tal-kriterji tal-2013 allegatament interferew b’mod sproporzjonat mad-drittijiet fundamentali tal-appellanti

159.

Fil-paragrafi 100 sa 105 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali qieset li l-kriterji tal‑2013 ma jikkostitwixxux interferenza sproporzjonata mad-drittijiet fundamentali tal-appellanti.

160.

L-appellanti jidhru li qegħdin isostnu li, sa fejn il-kriterji tal‑2013 ma jippreżumux l-eżistenza ta’ rabta bejn il-persuni inklużi u l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari, dawn huma sproporzjonati. Peress li kkawżaw danni għar-reputazzjoni u n-negozju tal-appellanti, dawk il-kriterji kkostitwixxew restrizzjoni sproporzjonata tad-drittijiet fundamentali tagħhom.

161.

Fil-kuntest ta’ miżuri restrittivi, l-Artikolu 52(1) tal-Karta jipprovdi limitazzjonijiet għall-eżerċizzju tad-drittijiet stabbiliti fil-Karta, suġġett għall-kundizzjonijiet li l-limitazzjoni kkonċernata tirrispetta l-essenza tad-dritt fundamentali inkwistjoni, u suġġett għall-prinċipju ta’ proporzjonalità, li hu neċessarju u jilħaq l-għanijiet ta’ interess ġenerali rikonoxxuti mill-UE b’mod ġenwin.  ( 101 )

162.

F’dan il-każ, l-appellanti ma identifikawx preċiżament id-drittijiet fundamentali li fuqhom qegħdin jibbażaw u ma speċifikawx il-mod kif dawk id-drittijiet ġew allegatament limitati jew inkella miksura.

163.

L-unika allegazzjoni suffiċjentement preċiża tidher li hi dik li permezz tagħha l-appellanti speċifikament ikkontestaw l-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali fis-sens li l-kriterji inkwistjoni huma distinti mill-kriterju relatat mal-għoti ta’ għajnuna għall-programm ta’ proliferazzjoni nukleari u, għalhekk, ma jeħtiġux li l-Kunsill jistabbilixxi rabta bejn l-attivitajiet tal-persuna jew entità suġġetta għall-miżuri tal-iffriżar tal-assi u l-proliferazzjoni nukleari.  ( 102 )

164.

Diġà kkonkludejt li, bħala kwistjoni ta’ prinċipju, mhux manifestament xieraq li l-Kunsill jistabbilixxi kriterji bbażati fuq ċirkustanzi jew fatti oġġettivi minflok l-imġiba individwali ta’ persuni u entitajiet li se jiġu suġġetti għall-miżuri tal-iffriżar tal-assi.. ( 103 )

165.

Jekk il-Qorti taqbel miegħi li l-kriterji huma xierqa għall-objettivi mixtieqa, ma hemm xejn fil-materjal quddiem il-Qorti li jissuġġerixxi li jistgħu jaffettwaw id-drittijiet fundamentali tal-appellanti b’mod sproporzjonat.

166.

Preċiżament minħabba li l-kriterji tal‑2013 ma jimplikaw l-ebda involviment dirett jew indirett tal-appellanti fil-proliferazzjoni nukleari, dawn x’aktarx ma jkunux personalment assoċjati ma’ mġiba li hi ta’ riskju għall-paċi u s-sigurtà internazzjonali. B’konsegwenza ta’ dan, kwalunkwe nuqqas ta’ fiduċja lejn l-appellanti u għalhekk telf tar-reputazzjoni x’aktarx li jkun inqas mill-każ ta’ individwi jew entitajiet li huma identifikati ċarament li jappoġġjaw dak il-programm. Peress li l-Qorti diġà rrikonoxxiet fil-prinċipju li d-danni għar-reputazzjoni u r-restrizzjonijiet fuq il-libertà li wieħed jeżerċita attività ekonomika u d-dritt għall-proprjetà ta’ tali persuni u entitajiet ikkawżati mill-miżuri tal-iffriżar tal-assi ma humiex sproporzjonati għall-għanijiet mistennija, l-argument tal-appellanti għandu jiġi miċħud.  ( 104 )

167.

Għall-bqija, jien tal-opinjoni li l-argument tal-appellanti ma jilħaqx il-limitu neċessarju ta’ ċarezza u ġustifikazzjoni suffiċjenti, kif meħtieġ mill-ġurisprudenza.  ( 105 )

168.

Għalhekk nissuġġerixxi li l-Qorti għandha tiċħad il-ħames aggravju bħala inammissibbli u fi kwalunkwe każ, infondat.

Konklużjoni rigward tal-ewwel motiv tal-appell

169.

Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nissuġġerixxi li l-ewwel motiv tal-appell għandu jintlaqa’ sa fejn jikkonċerna l-kriterju relatat ma’ IRISL. Billi ma ddeċidietx f’dak is-sens, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi. It-tfakkira tal-ewwel aggravju għandha tiġi miċħuda.

170.

Konsegwentement, il-Qorti għandha (i) tannulla s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas‑17 ta’ Frar 2017 fil-Kawżi Magħquda T-14/14 u T-87/14 f’dak ir-rigward, (ii) tiddikjara li l-kriterju relatat ma’ IRISL mhux validu u (iii) tannulla l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 sa fejn hu bbażat fuq dak il-kriterju.

It-tieni motiv tal-appell: l-annullament tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013

L-ewwel aggravju: żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni meta qieset li ġew sodisfatti l-kriterji tal-inklużjoni

171.

Wara eżami ddettaljat (punti 109 sa 165 tas-sentenza appellata), il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li l-Kunsill ma kienx wettaq żball manifest ta’ evalwazzjoni meta inkluda l-ismijiet tal-appellanti fil-listi inkwistjoni permezz tal-adozzjoni tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013.

172.

Permezz tal-ewwel aggravju tagħhom, l-appellanti jsostnu li, permezz tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013, il-Kunsill issuġġettahom għal miżuri tal-iffriżar tal-assi mingħajr ma vverifika jekk kinux involuti fil-programm ta’ proliferazzjoni nukleari jew jekk huma stess kinux jirrappreżentaw “theddida preżenti jew futura” f’dak il-programm. L-appellanti jikkontestaw li għandhom xi rabtiet ma’ dak il-programm u jikkritikaw lill-Qorti Ġenerali talli wettqet diversi żbalji fil-konstatazzjoni tal-fatti tagħha. F’dak ir-rigward, l-appellanti jsostnu li l-Qorti Ġenerali naqset milli tevalwa b’mod korrett il-valur probatorju tad-dikjarazzjoni tax-xhieda li jakkumpanjaw ir-rikors quddiem dik il-qorti. Ikomplu jsostnu li l-inklużjoni mill-ġdid ta’ IRISL hu illegali peress illi, fl-assenza ta’ fatti ġodda, hu bbażat fuq l-istess fatti li bbaża fuqhom il-Kunsill biex elenkahom fl‑2010. L-imġiba attribwita lil IRISL ma kinitx riċenti biżżejjed biex tiġġustifika li tiġi inkluża.

173.

Ma jien konvinta minn l-ebda minn dawn l-argumenti.

174.

L-ewwel nett, il-Qorti kkunsidrat fil-kuntest ta’ kriterju ta’ “li tkun proprjetà ta’ jew ikkontrollat” li r-raġuni għall-adozzjoni tal-miżura tal-iffriżar tal-assi “ma għandiex għalfejn tkun li l-entità proprjetà ta’ jew kontrollata hi nnifisha involuta fil-proliferazzjoni nukleari” u li għalhekk, tali kriterju jimplika li l-Kunsill jista’ “jiffriża l-assi ta’ tali entità mingħajr ma jiddetermina jekk hija hux involuta fil-proliferazzjoni nukleari”.  ( 106 )

175.

Dik il-ġurisprudenza hi faċilment transponibbli għal kriterji oħra bbażati fuq ċirkustanzi oġġettivi, iktar milli fuq l-imġiba individwali tal-persuni jew entitajiet suġġetti għal miżuri restrittivi. Minn dan isegwi li l-Qorti Ġenerali ma kkommettiet l-ebda żball ta’ liġi.

176.

It-tieni nett, sa fejn l-appellanti jallegaw, b’mod partikolari, li qatt ma taw appoġġ għall-programm ta’ proliferazzjoni nukleari, huma nfatti qegħdin ifittxu li ssir evalwazzjoni mill-ġdid tal-fatti mingħajr ma jsostnu li l-Qorti Ġenerali żnaturat il-provi li għandha quddiemha.

177.

Il-Qorti b’mod konsistenti sostniet li l-Qorti Ġenerali għandha kompetenzi esklużivi li ssib il-fatti apparti meta l-ineżattezza materjali tal-konstatazzjonijiet tagħha tkun ċara mid-dokumenti li tressqu quddiemha u li tevalwa dawk il-fatti. Apparti fejn dik il-qorti tkun żnaturat l-evidenza ppreżentata quddiemha, l-evidenza tal-fatti għalhekk ma tikkostitwixxix kwistjoni ta’ dritt li hu suġġett għal tali eżami mill-ġdid mill-Qorti tal-Ġustizzja.  ( 107 ) Dak l-argument għalhekk irid jiġi miċħud bħala inammissibbli.

178.

It-tielet nett, sa fejn l-appellanti ma jaqblux fuq il-konstatazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali rigward il-valur probatorju tad-dikjarazzjonijiet ta’ ċertu xhieda, hu ċar mill-ġurisprudenza tal-Qorti li allegat ksur tar-regoli tal-provi hija kwistjoni ta’ liġi, li hi inammissibbli f’appell.  ( 108 )

179.

Il-Qorti Ġenerali kkunsidrat il-fatt li dawk id-dikjarazzjonijiet kienu magħmula minn individwi impjegati minn IRISL li kellhom karigi maniġerjali. Ikkunsidrat li x-xhieda ta’ dawk il-persuni kellha għalhekk tiġi mqabbla mad-dikjarazzjonijiet ta’ IRISL innifisha, speċjalment ikkunsidrat il-fatt li dawk id-dikjarazzjonijiet kienu saru fuq talba ta’ IRISL b’konnessjoni mar-rikors tagħha quddiem dik il-qorti u indirizzati għal dak l-għan għal dan tal-aħħar.

180.

B’hekk, il-Qorti Ġenerali korrettament applikat il-ġurisprudenza li tirrikjedi li l-probabbiltà u l-verità tal-verżjoni li jikkontjeni dokument għandha tiġi vverifikata billi tiġi kkunsidrata, inter alia, il-persuna mingħand min ġie d-dokument, iċ-ċirkustanzi li ġew fis-seħħ, il-persuna lil min kien indirizzat u jekk, mal-ewwel daqqa ta’ għajn, l-evidenza sottomessa tidhirx tajba u ta’ min jafdaha.  ( 109 ) L-argument tal-appellanti għalhekk għandu jiġi miċħud bħala infondat.

181.

Ir-raba’ nett, l-appellanti ġustament josservaw, li l-aggravji wara l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 jidhru li huma, essenzjalment, identiċi għal dawk li bbaża fuqhom il-Kunsill biex elenka lill-appellanti fl‑2010.

182.

Dak il-fatt però huwa irrilevanti. Ma nista’ naħseb fl-ebda dispożizzjoni tad-dritt tal-UE li tista’ tipprekludi lill-Kunsill, bħala prinċipju, milli jibbaża fuq l-istess fatti li bbaża fuqhom għall-għan tal-inklużjoni inizjali meta ddeċieda li jżomm dawk il-miżuri restrittivi. Il-Kunsill ma għandux għalfejn jippreżenta fatti ġodda sakemm il-fatti li fuqhom tkun bbażata l-inklużjoni inizjali huma rilevanti u biżżejjed biex dik il-parti kkonċernata tinżamm fuq il-lista.  ( 110 )

183.

Il-miżuri restrittivi li l-Kunsill japplika biex jindirizza r-riskju tat-terroriżmu internazzjonali jew sitwazzjonijiet speċifiċi f’pajjiżi terzi differenti huma ġeneralment suġġetti għal proċedura ta’ eżami mill-ġdid regolari. Jekk il-Kunsill ma seta’ qatt ikompli jistrieħ fuq l-istess fatti bħal qabel biex iżomm inklużjoni partikolari, ma jkunx jista’, f’numru kbir ta’ każijiet, ikompli jelenka l-persuni u entitajiet ikkonċernati.

184.

Jekk l-inklużjoni tal‑2013 kienx legali jiddependi fuq jekk il-fatti li bbaża fuqhom il-Kunsill għall-għan ta’ dawk il-listi kinux stabbiliti sal-livell neċessarju u jekk kinux jissodisfaw il-kriterji oġġettivi previsti fil-kriterji tal‑2013.

185.

Kien għalhekk mingħajr ma twettaq żball ta’ liġi li l-Qorti Ġenerali kkunsidrat li d-definizzjoni stess tal-kriterju ta’ ksur tar-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà tippresupponi li l-inklużjoni mill-ġdid kellu bilfors ikun ibbażat fuq imġiba li tiġi qabel id-data tal-inklużjoni mill-ġdid.  ( 111 ) Il-Qorti Ġenerali lanqas ma wettqet żball ta’ dritt meta eżaminat, l-ewwel, jekk IRISL kinitx tabilħaqq kisret r-riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà 1747 (2007)  ( 112 ) u t-tieni, jekk l-appellanti l-oħra kinux proprjetà ta’ jew kontrollati minn IRISL, aġixxewx f’isimha jew pprovdewlhiex servizzi essenzjali.  ( 113 )

186.

Il-ħames nett, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ dritt meta kkunsidrat li għall-għan tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013, il-Kunsill kien intitolat li jibbaża fuq avvenimenti li kienu seħħew erba’ snin qabel, jiġifieri fl‑2009, peress li kienu suffiċentement riċenti.  ( 114 )

187.

Nikkonkludi li l-ewwel motiv għandu jiġi miċħud.

It-tieni aggravju: ksur tad-drittijiet ta’ difiża tal-appellanti fil-proċedura użata biex jerġgħu jiġu elenkati

188.

F’punti 166 sa 181 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat li l-Kunsill ma kisirx id-drittijiet ta’ difiża tal-appellanti fil-proċedura ta’ qabel l-adozzjoni tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013.

189.

Fit-tieni aggravju, l-appellanti jargumentaw li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ dritt meta naqset milli tqis li l-Kunsill kien kiser id-dritt ta’ smigħ tagħhom qabel adotta l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013. Il-Kunsill ma setax konċepibbilment jikkunsidra dawk l-osservazzjonijiet peress li kien iddeċieda li jerġa’ jinkludi lil IRISL ħafna qabel adotta l-kriterji tal‑2013 u qabel kien irċieva l-osservazzjonijiet ta’ din tal-aħħar rigward l-ittra tal-Kunsill fejn informa lil IRISL bl-intenzjoni tiegħu li jerġa’ jinkludiha. Il-Kunsill kien anki adotta l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 qabel irrisponda għall-osservazzjonijiet tal-appellanti u qabel ipprovdihom bid-dokumenti li jiġġustifikaw dawk il-miżuri.

190.

L-ewwel nett, il-mument rilevanti għall-evalwazzjoni ta’ jekk il-Kunsill irrispettax id-dritt ta’ smigħ tal-appellanti hu d-data tal-adozzjoni tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013. L-argument tal-appellanti jirreferi għal mument ipotetiku fejn il-Kunsill allegatament “iddeċieda” li se jadotta l-kriterji tal‑2013 u li l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 hija bbażata fuq asserzjonijiet bla bażi u għalhekk għandu jiġi miċħud.

191.

It-tieni nett, isegwi mill-ġurisprudenza li meta jadotta att li jimponi miżuri restrittivi kontra persuna jew entità, il-Kunsill hu marbut li jikkomunika l-motivi li fuqhom huma bbażati dawk il-miżuri kemm jista’ jkun jew meta dik il-miżura tiġi adottata, jew, tal-inqas, malajr kemm jista’ jkun wara li tkun ġiet adottata biex tippermetti lil dawk il-persuni jew entitajiet jeżerċitaw id-dritt tagħhom għal azzjoni legali.  ( 115 ) B’mod partikolari, fil-kuntest tal-adozzjoni ta’ deċiżjoni biex jinżamm l-isem ta’ persuna jew entità fuq lista ta’ persuni jew entitajiet suġġetti għal miżuri restrittivi, il-Kunsill irid jirrispetta d-dritt ta’ dik il-persuna jew entità li tinstema’ qabel jekk dik l-istituzzjoni qiegħda tinkludi f’dik id-deċiżjoni evidenza ġdida kontra dik il-persuna jew entità, jiġifieri evidenza li ma kinitx inkluża fid-deċiżjoni ewlenija fuq l-inklużjoni.  ( 116 )

192.

Il-Qorti Ġenerali vverifikat, billi analizzat il-kontenut tal-iskambju ta’ ittri bejn il-Kunsill u l-appellanti, li dak tal-ewwel ibbaża fuq motivi essenzjalment identiċi għal dawk ikkomunikati lill-appellanti fir-rigward tal-inklużjoni inizjali fl‑2010 u li l-komunikazzjoni kienet tissodisfa r-rekwiżiti li jirriżultaw mill-ġurisprudenza li tippreċedi l-adozzjoni tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013.  ( 117 )

193.

Finalment, għall-kuntrarju tas-sottomissjonijiet tal-appellanti, il-Kunsill ma huwiex obbligat li jirrispondi għall-osservazzjonijiet tal-persuna kkonċernata qabel l-adozzjoni tal-miżuri tal-iffriżar tal-assi, rigward l-ittra tal-Kunsill li jinforma lil dik il-parti bl-intenzjoni tiegħu li jelenka lil dik il-parti u fejn jikkomunika l-motivi proposti għall-inklużjoni ta’ dan tal-aħħar.

194.

Nikkonkludi li t-tieni aggravju għandu jiġi miċħud.

It-tielet aggravju: ksur tal-prinċipji ta’ res judicata, ta’ ċertezza legali, ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ta’ ne bis in idem kif ukoll tad-dritt għal rimedju effettiv

195.

Fil-punti 183 sa 199 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat li billi adotta l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013, il-Kunsill ma kisirx il-prinċipji ta’ res judicata, ta’ ċertezza legali, protezzjoni tal-aspettativi leġittimi u ta’ ne bis in idem jew id-dritt tal-appellanti għal rimedju effettiv.

196.

Insostenn ta’ dan l-aggravju, l-appellanti ressqu argument wieħed biss. Isostnu li billi bbaża, għall-iskop tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013, fuq l-istess fatti bħal dawk li servew bħala l-bażi tal-inklużjoni tal‑2010, annullata mis-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013, il-Kunsill aġixxa bi ksur ta’ dawk il-prinċipji.

197.

Il-Kunsill verament straħ fuq l-istess bażi fattwali biex jinkludi l-appellanti fl‑2010 u jerġa’ jinkludihomfl‑2013. Barra minn hekk, filwaqt li IRISL, Irano Misr Shipping Co. u Rahbaran Omid Darya Ship Management Co. kienu inklużi fuq il-bażi ta’ kriterji ġodda, l-appellanti l-oħra kienu inklużi għat-tieni darba abbażi tal-kriterju identiku għal dak li straħ fuqu fl‑2010.  ( 118 )

198.

Diġà kkonkludejt iktar kmieni f’dawn il-konklużjonijiet li l-prinċipju ta’ ne bis in idem ma japplikax fil-kuntest ta’ miżuri restrittivi.  ( 119 ) Ikkonkludejt ukoll li l-prinċipju ta’ res judicata ma jipprekludix lill-Kunsill milli jibbaża ruħu fuq l-istess kriterji fis-sitwazzjoni inkwistjoni  ( 120 ) u li huwa inerenti fin-natura tal-kriterji tal-applikazzjoni tal-miżuri tal-iffriżar tal-assi li jistgħu jirreferu għall-imġieba jew sitwazzjoni tal-passat.  ( 121 )

199.

Għal raġunijiet ta’ kompletezza, inżid li skont il-prinċipju tempus regit actum, il-kontroll ġudizzjarju mill-qrati tal-UE fuq il-legalità tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 jikkonsisti fil-verifika ta’ jekk il-fatti li straħ fuqhom il-Kunsill iġġustifikawx l-adozzjoni tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 mis‑26 ta’ Novembru 2013 sal-istandard legali neċessarju.  ( 122 )

200.

Il-fatt li l-Kunsill mingħajr suċċess straħ fuq ċertu fatti għall-għan tal-listi tal-2010 fis‑26 ta’ Lulju 2010 ma jipprekludihx milli jistrieħ legalment fuq dawk l-istess fatti fis‑26 ta’ Novembru 2013, bil-ħsieb li jerġa’ jelenka lill-appellanti fuq il-bażi tal-kriterji tal‑2013.

201.

Huwa wkoll inerenti fin-natura tal-miżuri adottati fil-kuntest tal-PESK li huma suġġetti għal reviżjoni perjodika u jistgħu jiġu applikati ripetutament f’perjodi sussegwenti. Dak huwa partikolarment il-każ fejn, minkejja l-miżuri restrittivi li kienu ġew applikati, is-sitwazzjoni ġeo-politika ma tevolvix jew, xi kultant, wara titjib momentarju, tevolvi fid-direzzjoni kontra dik imfittxa.

202.

Fis-sitwazzjoni preċedenti, il-Kunsill irid jitħalla jkompli japplika l-miżuri neċessarji, anki jekk is-sitwazzjoni ma tkunx inbidlet sakemm il-fatti li jiffurmaw il-bażi għala jinżammu l-miżuri restrittivi jkomplu jiġġustifikaw l-applikazzjoni tagħhom fiż-żmien tal-adozzjoni,  ( 123 ) b’mod partikolari li l-fatti għadhom suffiċjentement riċenti.  ( 124 ) Fis-sitwazzjoni tal-aħħar, il-Kunsill irid ikun kapaċi jerġa’ jintegra l-kriterji u l-miżuri tal-iffriżar tal-assi li kienu ġew imħassra jew proviżorjament sospiżi, irrispettivament minn jekk is-sitwazzjoni personali tal-entitajiet tkunx evolviet fil-frattemp.

203.

Hawnhekk, l-għan tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 kien li tkompli ssir pressjoni fuq l-Iran u tabilħaqq biex tiżdied dik il-pressjoni, preċiżament għax il-miżuri applikati sa issa kienu ineffettivi.

204.

Kieku l-Kunsill kien kapaċi jkompli japplika l-miżuri tal-iffriżar tal-assi għal persuni jew entitajiet diġà inklużi biss jekk is-sitwazzjoni legali jew fattwali ta’ dawk ikkonċernati tkun inbidlet sostanzjalment b’mod negattiv jew jekk il-Kunsill sar jaf b’evidenza ġdida, dak jillimita l-poteri ta’ dan tal-aħħar b’mod arbitrarju u mhux iġġustifikat.

205.

L-inklużjonijiet tal‑2010 kienu annullati minħabba difetti formali.  ( 125 ) F’dak l-isfond, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal‑2013 moqrija, fid-dawl kemm tal-prinċipju ta’ res judicata u tal-Artikolu 266 TFUE ma tikkostitwixxix per se ostaklu għall-inklużjoni mill-ġdid.  ( 126 ) Kif il-Qorti Ġenerali kkunsidrat b’mod validu f’dik is-sentenza, l-annullament ta’ miżura minħabba difetti formali jew proċedurali ma jippreġudika bl-ebda mod id-dritt tal-istituzzjoni li kienet l-awtriċi tal-miżura biex tiġi adottata miżura ġdida fuq il-bażi tal-istess elementi ta’ liġi u ta’ fatt bħal dawk li jservu bħala bażi għall-miżura annullata, sakemm din id-darba tosserva r-regoli formali u proċedurali li l-ksur tagħhom wassal għall-annullament u li l-aspettattivi leġittimi tal-persuni kkonċernati huma debitament protetti.  ( 127 ) Deċiżjoni ta’ inklużjoni mill-ġdid adottata għall-istess raġunijiet bħal dawk indikati meta l-entitajiet ikkonċernati kienu mniżżla għall-ewwel darba tista’ tkun biżżejjed biex tiġġustifika dak l-inklużjoni mill-ġdid sakemm l-evidenza ppreżentata mill-Kunsill tappoġġja dawk ir-raġunijiet sal-istandard legali neċessarju.  ( 128 )

206.

Ikkonkludejt iktar kmieni f’din l-Opinjoni li l-fatt li l-inklużjoni mill-ġdid jista’ jwassal li jerġgħu jiddaħħlu miżuri tal-iffriżar tal-assi minkejja l-annullament tal-miżuri adottati preċedentement ma jaffettwax minnu nnifsu d-dritt tal-appellanti għal rimedju ġudizzjarju effettiv.  ( 129 )

207.

Bl-istess mod, xejn ma jipprekludi lill-Kunsill milli jikkunsidra, wara eżami sħiħ konkluż f’dik id-data li ġiet wara, li l-istess fatti jilħqu kriterju differenti minn dak invokat preċedentement u għalhekk jiġġustifikaw li l-miżuri tal-iffriżar tal-assi jiġu applikati mill-ġdid fuq dik il-bażi ġdida.  ( 130 ) F’dak ir-rigward, infakkar li hu biżżejjed li tal-inqas, waħda mir-raġunijiet invokati, li tkun meqjusa suffiċjenti minnha nnifisha biex tappoġġja dik id-deċiżjoni, tiġi sostanzjata.  ( 131 )

208.

Għalhekk nikkonkludi li l-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta kkunsidrat għal dak l-għan fil-punt 189 tas-sentenza appellata. L-appellanti għalhekk ma jistax jintlaqa’ l-argument tagħhom li l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 kien illegali għax kien adottat fuq il-bażi tal-istess kriterji u/jew l-istess ċirkustanzi fattwali u legali bħal-listi tal‑2010.

209.

L-argumenti l-oħra tal-appellanti huma motivi tal-appell astratti u għalhekk ma jissodisfawx ir-rekwiżit ta’ ammissibbiltà.  ( 132 ) Għalhekk nikkonkludi li t-tielet aggravju għandu jiġi miċħud.

Ir-raba’ aggravju: ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità

210.

Insostenn tal-aggravju tagħhom rigward l-allegat ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, l-appellanti jsostnu li l-Qorti Ġenerali naqset milli teżamina jekk l-inklużjoni tagħhom kinitx proporzjonata mal-oġġettivi segwiti. Jargumentaw li l-inklużjoni tagħhom mhux proporzjonat, minħabba li hu bbażat fuq kwalunkwe mġiba relatata mal-programm ta’ proliferazzjoni nukleari jew kwalunkwe rabta mal-Gvern Iranjan. Jidhru wkoll li jsostnu, għal dawk ir-raġunijiet, li l-Qorti Ġenerali kienet żbaljata meta kkunsidrat fil-punt 209 tas-sentenza appellata li l-impatt fuq ir-reputazzjoni u n-negozji tagħhom ma kienx sproporzjonat.

211.

Ma nsib l-ebda minn dawn l-argumenti konvinċenti.

212.

Il-Qorti Ġenerali validament għamlet riferiment għall-ġurisprudenza stabbilita, li tqis li l-prinċipju ta’ proporzjonalità jeħtieġ li miżuri implimentati permezz tad-dritt tal-UE għandhom ikunu xierqa biex jintlaħqu l-għanijiet leġittimi segwiti mil-leġiżlazzjoni inkwistjoni u ma jmorrux lil hinn minn dak li hu neċessarju biex jintlaħqu.  ( 133 )

213.

Meta tiġi skrutinizzata l-proporzjonalità tal-miżuri tal-iffriżar tal-assi, hu importanti li jitqies l-oġġettiv tagħhom u l-kuntest li fih ikunu ġew adottati.

214.

Iddiskutejt l-għanijiet tal-miżuri hawnhekk inkwistjoni iktar kmieni f’dawn il-konklużjonijiet.  ( 134 )

215.

Sa fejn jirrigwarda l-kuntest tagħhom, dawk il-miżuri huma parti mir-risposta tal-UE għal numru ta’ rapport tal-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija Atomika u n-numru kbir ta’ riżoluzzjonijiet tal-Kunsill tas-Sigurtà. Dawn kienu adottati b’mod progressiv. Kull miżura sussegwenti ġiet iġġustifikata b’riferiment għan-nuqqas ta’ suċċess tal-miżuri adottati preċedentement. Minn dak l-approċċ, li hu bbażat fuq il-progressività ta’ ksur tad-drittijiet skont l-effettività tal-miżuri, isegwi li l-proporzjonalità ta’ dawk il-miżuri hi, fil-prinċipju, stabbilita.  ( 135 )

216.

Iktar kmieni ddiskutejt ukoll f’din l-Opinjoni l-effetti tal-miżuri fuq ir-reputazzjoni u l-attivitajiet tan-negozju tal-appellanti.  ( 136 )

217.

Għall-kuntrarju ta’ dak li jsostnu l-appellanti, il-Qorti Ġenerali eżaminat kull wieħed minn dawk l-elementi b’mod estensiv.  ( 137 )

218.

L-appellanti ma ressqu l-ebda argument li kapaċi jistabbilixxi li, fuq il-bażi tas-sitwazzjoni jew ċirkustanzi partikolari, il-miżuri tal-iffriżar tal-assi inkwistjoni affettwawhom b’mod sproporzjonat u li għalhekk il-ġurisprudenza ċċitata f’punt 215 hawn fuq għandha tiġi distinta u ma tiġix applikata għalihom.

219.

Finalment, diġà kkonkludejt f’din l-Opinjoni li hu legali li l-Kunsill jistabbilixxi kriterji tal-inklużjoni li ma jitolbu l-ebda rabta diretta bejn l-appellanti u l-programm ta’ proliferazzjoni nukleari jew il-Gvern Iranjan.  ( 138 ) Meta jiġu applikati tali kriterji, il-Kunsill għalhekk skont id-definizzjoni, ma kienx rikjest li jivverifika jekk il-persuna jew entità kkonċernata hi nnifisha kkontribwixxietx għar-riskji li dawk il-kriterji għandhom l-għan li jindirizzaw.  ( 139 ) Il-Qorti Ġenerali għalhekk ma tistax tiġi kkritikata talli llimitat l-evalwazzjoni tal-legalità tal-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 għat-test oġġettiv ta’ jekk l-appellanti laħqux il-kriterji relevanti.

220.

Nikkonkludi li r-raba’ aggravju għandu jiġi miċħud.

221.

Konsegwentement, it-tieni motiv tal-appell għandu jiġi miċħud kollu kemm hu.

Spejjeż

222.

Minn dan kollu jsegwi li jien nikkunsidra li l-Qorti għandha tilqa’ l-ewwel motiv tal-appell fir-rigward tal-kriterju relatat ma’ IRISL previst fil-kriterji tal‑2013. Għaldaqstant, l-inklużjoni mill-ġdid tal‑2013 għandha tiġi annullata fir-rigward tal‑10 kumpanniji kkonċernati.

223.

IRISL innifisha hi għalhekk parti telliefa fil-kuntest ta’ Artikolu 138(1) tar-Regoli ta’ Proċeduri tal-Qorti tal-Ġustizzju moqri flimkien mal-Artikolu 184(1) tal-istess Regoli ta’ Proċedura u għalhekk trid tiġi ordnata tħallas l-ispejjeż tagħha. L-appellanti l-oħra huma l-partijiet rebbieħa fil-kuntest ta’ dawk id-dispożizzjonijiet.

224.

Il-Kunsill rebaħ fir-rigward ta’ IRISL, iżda ma rnexxilux jirbaħ fir-rigward tal‑10 kumpanniji l-oħra. Nissuġġerixxi li, insegwitu għall-Artikolu 138(1) u (3) moqri flimkien mal-Artikolu 184(1) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-Kunsill għandu jiġi ordnat iħallas l-ispejjeż tiegħu apparti l-ispejjeż tal‑10 kumpanniji.

225.

Skont l-Artikolu 140(1) moqri flimkien mal-Artikolu 184(1) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-Kummissjoni, li interveniet insostenn tal-Kunsill għandha tħallas l-ispejjeż tagħha.

Konklużjoni

226.

Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, nipproponi li l-Qorti għandha:

–

tilqa’ l-ewwel motiv tal-appell fir-rigward tal-kriterju li jagħmel riferiment għal persuni u entitajiet (i) proprjetà ta’ jew ikkontrollati minn IRISL, (ii) li jaġixxu f’isem IRISL, jew (iii) li jipprovdu servizzi essenzjali lil IRISL, kif previst f’Artikoli 20(1)(b) tad-Deċiżjoni 2010/413 u 23(2)(e) tar-Regolament Nru 267/2012;

–

tannulla s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas‑17 ta’ Frar 2017 fil-Kawżi Magħquda T-14/14 u T-87/14 f’dak ir-rigward;

–

tiddikjara dak il-kriterju invalidu;

–

tannulla d-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/685/PESK tas‑26 ta’ Novembru 2013 li temenda d-Deċiżjoni 2010/413/PESK u r-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kunsill (UE) Nru 1203/2013 tas‑26 ta’ Novembru 2013 li jimplimenta r-Regolament Nru 267/2012 sa fejn huma kkonċernati l-appellanti l-oħra apparti l-Islamic Republic of Iran Shipping Lines;

–

tiċħad ir-rikors tal-appell bħala infondat;

–

tordna lill-Islamic Republic of Iran Shipping Lines li tħallas l-ispejjeż tagħha;

–

tordna lill-Kunsill li jħallas l-ispejjeż tiegħu u dawk tal-appellanti l-oħra apparti l-Islamic Republic of Iran Shipping Lines; u

–

tordna lill-Kummissjoni li tħallas l-ispejjeż tagħha.