Προσωρινό κείμενο
ΔΙΑΤΑΞΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (πέμπτο τμήμα)
της 2ας Ιουλίου 2026 (*)
« Προδικαστική παραπομπή – Επείγουσα προδικαστική διαδικασία – Άρθρο 99 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου – Χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης – Δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις – Απόφαση‑πλαίσιο 2002/584/ΔΕΥ – Ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης εκδοθέν με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης και την εκτέλεση στερητικών της ελευθερίας ποινών – Άρθρο 6, παράγραφος 1 – Δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος – Άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ – Έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης από εισαγγελική αρχή βάσει εθνικού εντάλματος σύλληψης εκδοθέντος από δικαστή – Απουσία δικαστικού ελέγχου όσον αφορά την έκδοση του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης – Άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Αποτελεσματική δικαστική προστασία »
Στην υπόθεση C-446/26 PPU [Blerens] (i),
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το rechtbank Amsterdam (πρωτοδικείο Άμστερνταμ, Κάτω Χώρες) με απόφαση της 6ης Μαΐου 2026, η οποία περιήλθε αυθημερόν στο Δικαστήριο, στο πλαίσιο διαδικασίας εκτέλεσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης κατά του
RI,
παρισταμένης της:
Openbaar Ministerie,
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πέμπτο τμήμα),
συγκείμενο από τους M. L. Arastey Sahún, πρόεδρο τμήματος, J. Passer, E. Regan (εισηγητή), Δ. Γρατσία και B. Smulders, δικαστές,
γενικός εισαγγελέας: M. Campos Sánchez-Bordona
γραμματέας: A. Calot Escobar
έχοντας υπόψη το από 6 Μαΐου 2026 αίτημα του αιτούντος δικαστηρίου, το οποίο περιήλθε αυθημερόν στο Δικαστήριο, να εκδικασθεί η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως κατά την επείγουσα διαδικασία, σύμφωνα με το άρθρο 107 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου,
έχοντας υπόψη την από 21 Μαΐου 2026 απόφαση του πέμπτου τμήματος να κάνει δεκτό το ως άνω αίτημα,
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, να αποφανθεί με αιτιολογημένη διάταξη σύμφωνα με το άρθρο 99 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου,
εκδίδει την ακόλουθη
Διάταξη
1 Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, για το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης και τις διαδικασίες παράδοσης μεταξύ των κρατών μελών (ΕΕ 2002, L 190, σ. 1), υπό το πρίσμα του άρθρου 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης).
2 Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας με αντικείμενο την εκτέλεση, στις Κάτω Χώρες, ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης που εξέδωσε η αρμόδια ελληνική αρχή κατά του RI, Έλληνα υπηκόου ο οποίος διαμένει στο έδαφος του εν λόγω κράτους μέλους, με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης και την εκτέλεση πλειόνων στερητικών της ελευθερίας ποινών.
Το νομικό πλαίσιο
3 Το άρθρο 1 της απόφασης-πλαισίου 2002/584, το οποίο επιγράφεται «Ορισμός και υποχρέωση εκτέλεσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης», ορίζει στην παράγραφο 3 τα εξής:
«H παρούσα απόφαση-πλαίσιο δεν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την τροποποίηση της υποχρέωσης σεβασμού των θεμελιωδών δικαιωμάτων και των θεμελιωδών νομικών αρχών, όπως διατυπώνονται στο άρθρο 6 [ΣΕΕ]».
4 Το άρθρο 6 της απόφασης-πλαισίου, το οποίο επιγράφεται «Προσδιορισμός των αρμόδιων αρχών», ορίζει στην παράγραφο 1 τα εξής:
«Η δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος είναι η δικαστική αρχή του κράτους μέλους έκδοσης του εντάλματος που είναι αρμόδια για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος συλλήψεως δυνάμει του δικαίου αυτού του κράτους.»
5 Το άρθρο 8 της απόφασης-πλαισίου, το οποίο επιγράφεται «Περιεχόμενο και τύπος του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης», προβλέπει στην παράγραφο 1 τα εξής:
«Το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης περιέχει τα ακόλουθα στοιχεία, τα οποία υποβάλλονται σύμφωνα με το έντυπο που περιλαμβάνεται στο παράρτημα:
[...]
γ) ένδειξη ότι υπάρχει εκτελεστή απόφαση, ένταλμα σύλληψης ή οιαδήποτε άλλη εκτελεστή απόφαση [δικαστικής αρχής] της αυτής ισχύος που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής των άρθρων 1 και 2·
[...]».
6 Το άρθρο 15 της απόφασης-πλαισίου, το οποίο επιγράφεται «Απόφαση για την παράδοση», ορίζει στην παράγραφο 2 τα εξής:
«Εάν η δικαστική αρχή εκτέλεσης κρίνει ότι οι πληροφορίες που διαβιβάσθηκαν από το κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος δεν αρκούν ώστε να της επιτρέψουν να αποφασίσει για την παράδοση, ζητεί την κατεπείγουσα προσκόμιση των απαραίτητων συμπληρωματικών πληροφοριών, ιδίως σε σχέση με τα άρθρα 3 έως 5 και το άρθρο 8, και μπορεί να τάξει προθεσμία για την παραλαβή τους, λαμβάνοντας υπόψη της ότι είναι αναγκαίο να τηρηθούν οι προθεσμίες που ορίζονται στο άρθρο 17.»
7 Το άρθρο 26 της απόφασης-πλαισίου 2002/584, το οποίο επιγράφεται «Αφαίρεση της περιόδου κρατήσεως στο κράτος μέλος εκτέλεσης», προβλέπει στην παράγραφο 1 τα εξής:
«Το κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος αφαιρεί τυχόν περίοδο κράτησης που απορρέει από την εκτέλεση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης από τη συνολική διάρκεια στέρησης της ελευθερίας στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος λόγω καταδίκης σε στερητική της ελευθερίας ποινή ή στερητικό της ελευθερίας μέτρο ασφάλειας.»
Η διαδικασία της κύριας δίκης και το προδικαστικό ερώτημα
8 Στις 29 Απριλίου 2025 η Εισαγγελία Εφετών Θεσσαλονίκης (Ελλάδα) (στο εξής: ελληνική εισαγγελική αρχή) εξέδωσε εις βάρος του RI ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης με σκοπό, αφενός, την άσκηση ποινικής δίωξης για κατ’ εξακολούθηση ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη και σωματικές βλάβες, ποινικά αδικήματα που τιμωρούνται στην Ελλάδα με στερητική της ελευθερίας ποινή μέγιστης διάρκειας δέκα ετών και δύο ετών, αντιστοίχως, καθώς και, αφετέρου, την εκτέλεση τεσσάρων στερητικών της ελευθερίας ποινών διάρκειας, αντιστοίχως, πέντε ετών, δύο ετών, ενός έτους και τεσσάρων μηνών.
9 Κατά το μέρος που εκδόθηκε με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στηρίζεται σε εθνικό ένταλμα σύλληψης το οποίο είχε εκδοθεί στις 29 Μαΐου 2018 από τον ανακριτή του Πρωτοδικείου Κατερίνης (Ελλάδα), όπως συμπληρώθηκε με το ένταλμα που εξέδωσε ο ίδιος δικαστής στις 22 Οκτωβρίου 2018 και διατηρήθηκε σε ισχύ δυνάμει του βουλεύματος 26/2019 του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών Κατερίνης.
10 Στις 30 Οκτωβρίου 2025 ο εισαγγελέας του rechtbank Amsterdam (πρωτοδικείου Άμστερνταμ, Κάτω Χώρες) υπέβαλε ενώπιον του δικαστηρίου αυτού, ήτοι του αιτούντος δικαστηρίου, αίτηση για την εκτέλεση του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης. Ο RI τέθηκε υπό κράτηση, βάσει του εντάλματος, με σκοπό την παράδοσή του στο κράτος μέλος έκδοσης.
11 Με παρεμπίπτουσα απόφαση της 24ης Μαρτίου 2026, το αιτούν δικαστήριο έκρινε ότι η αίτηση για την παράδοση του RI έπρεπε να απορριφθεί σε σχέση με τρεις από τις τέσσερις καταδικαστικές αποφάσεις στις οποίες στηριζόταν το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης, αλλά ότι, αντιθέτως, δεν υπήρχε, κατά το στάδιο αυτό, κανένας λόγος να απορρίψει στο σύνολό της την αίτηση για την παράδοση του RI, ανεξαρτήτως του εάν η απόφαση της ελληνικής εισαγγελικής αρχής να εκδώσει ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης, κατά το μέρος που αυτό αφορά την άσκηση ποινικής δίωξης, μπορούσε να προσβληθεί με μέσο ένδικης προστασίας που να ικανοποιεί πλήρως τις απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία.
12 Επί του τελευταίου αυτού ζητήματος, το αιτούν δικαστήριο απηύθυνε στην ελληνική εισαγγελική αρχή, ως δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος, σειρά ερωτημάτων προκειμένου να διαπιστωθεί, μεταξύ άλλων, αφενός, εάν, κατά τον χρόνο έκδοσης του εθνικού εντάλματος σύλληψης ή σε μεταγενέστερο στάδιο, είχαν επίσης εξεταστεί από δικαστή στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος οι αναγκαίες προϋποθέσεις για την έκδοση του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, όσον αφορά το σκέλος της ποινικής δίωξης, ιδίως δε ο αναλογικός χαρακτήρας του εντάλματος, και, αφετέρου, σε περίπτωση αρνητικής απάντησης, εάν είναι δυνατόν ο αναλογικός αυτός χαρακτήρας να εξεταστεί από έναν τέτοιον δικαστή πριν από την πραγματική παράδοση του εκζητουμένου.
13 Με έγγραφο της 21ης Ιανουαρίου 2026, η ελληνική εισαγγελική αρχή απάντησε στο τελευταίο αυτό ερώτημα ότι, πρώτον, η αρμόδια για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης δικαστική αρχή είναι ο εισαγγελέας του αρμόδιου εφετείου, ο οποίος αποφαίνεται επί της τήρησης των προϋποθέσεων έκδοσης του εντάλματος λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της αναλογικότητας, δεύτερον, ότι ο Έλληνας δικαστής, ήτοι ο ανακριτής, εκτιμά εάν πληρούνται οι προϋποθέσεις έκδοσης του εθνικού εντάλματος σύλληψης λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της αναλογικότητας και, τρίτον, η αρχή της αναλογικότητας είναι γενικώς αποδεκτή και κατοχυρωμένη στο Σύνταγμα της Ελληνικής Δημοκρατίας αρχή η οποία έχει εφαρμογή σε όλα τα στάδια της ποινικής διαδικασίας και ελήφθη υπόψη στην υπό κρίση υπόθεση, τόσο κατά τον χρόνο έκδοσης του εθνικού εντάλματος σύλληψης από τον ανακριτή όσο και κατά τον χρόνο έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης.
14 Το αιτούν δικαστήριο υπογραμμίζει καταρχάς ότι, ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι το επίμαχο στη διαφορά της κύριας δίκης ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης αφορά επίσης την εκτέλεση στερητικών της ελευθερίας ποινών, η υπό κρίση υπόθεση παρουσιάζει ομοιότητες με την εκκρεμή υπόθεση C-722/25, Wertergen, και καταλήγει στο συμπέρασμα, επαναλαμβάνοντας τους λόγους που περιλαμβάνονται στην αίτηση προδικαστικής αποφάσεως σχετικά με την τελευταία αυτή υπόθεση, βάσει των πληροφοριών που παρέσχε η δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος, ότι, στο κράτος μέλος έκδοσης, η απόφαση ενός εισαγγελέα να εκδώσει ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης δεν υπόκειται, πριν από την παράδοση του εκζητουμένου, σε δικαστικό έλεγχο. Επιπλέον, το αιτούν δικαστήριο δεν είναι σε θέση, βάσει των πληροφοριών αυτών, να κρίνει ούτε εάν, κατά την έκδοση εθνικού εντάλματος σύλληψης, ο αρμόδιος δικαστής του κράτους μέλους έκδοσης άσκησε ή δύναται να ασκήσει έλεγχο επί των προϋποθέσεων που απαιτούνται για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος στο πλαίσιο ποινικής δίωξης, ιδίως δε επί του αναλογικού του χαρακτήρα, ούτε εάν η απόφαση έκδοσης εθνικού εντάλματος σύλληψης δύναται, πριν από την παράδοση του εκζητουμένου, να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου. Συναφώς, δεν ασκεί επιρροή το γεγονός ότι, λαμβανομένης υπόψη της φύσεώς τους και της κυρώσεως που μπορούν να επισύρουν, τα πραγματικά περιστατικά για τα οποία το πρόσωπο αυτό είναι ύποπτο στην Ελλάδα συνιστούν σοβαρές παραβάσεις και ότι το εν λόγω πρόσωπο διαμένει εκτός του ελληνικού εδάφους.
15 Επομένως, κατά το αιτούν δικαστήριο, υφίσταται αμφιβολία ως προς το εάν, πριν από την παράδοσή του στο κράτος μέλος έκδοσης, ο εκζητούμενος μπορεί να τύχει αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, είτε στο επίπεδο του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης είτε στο επίπεδο της εθνικής απόφασης δικαστικής αρχής στην οποία στηρίζεται το ένταλμα αυτό, ήτοι στο στάδιο της έκδοσης του εθνικού εντάλματος σύλληψης.
16 Συναφώς, το αιτούν δικαστήριο υπενθυμίζει ότι, στις σκέψεις 47 και 48 της απόφασης της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C-648/20 PPU, EU:C:2021:187), το Δικαστήριο έκρινε ότι το πρόσωπο εις βάρος του οποίου έχει εκδοθεί ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης πρέπει να δύναται να τύχει αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας προ της παραδόσεώς του στο κράτος μέλος έκδοσης σε ένα εκ των δύο απαιτούμενων επιπέδων προστασίας, είτε σε σχέση με το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης είτε σε σχέση με την απόφαση δικαστικής αρχής επί της οποίας ερείδεται το ένταλμα αυτό.
17 Βεβαίως, η ανωτέρω απόφαση αφορά κατάσταση διαφορετική από την επίμαχη στη διαφορά της κύριας δίκης, δεδομένου ότι, στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η εν λόγω απόφαση, τόσο το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης όσο και το εθνικό ένταλμα σύλληψης είχαν εκδοθεί από εισαγγελέα.
18 Εντούτοις, κατά το αιτούν δικαστήριο, δεν είναι σαφές εάν από την ανωτέρω διαφορά προκύπτει ότι, στην υπό κρίση υπόθεση, η απαίτηση αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας πριν από την παράδοση του εκζητουμένου έχει εφαρμογή σε ένα από τα δύο αυτά επίπεδα. Συγκεκριμένα, το Δικαστήριο φαίνεται να έχει καθιερώσει την απαίτηση αυτή σε προηγούμενη νομολογία του σχετικά με τα δύο επίπεδα προστασίας, μεταξύ άλλων, με την απόφαση της 27ης Μαΐου 2019, OG και PI (Εισαγγελίες του Lübeck και του Zwickau) (C-508/18 και C-82/19 PPU, EU:C:2019:456), με την οποία παραπέμπει στις σκέψεις 43 έως 47 της απόφασης της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C-648/20 PPU, EU:C:2021:187). Ωστόσο, όπως και εν προκειμένω, στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η πρώτη από τις ανωτέρω αποφάσεις, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης είχε εκδοθεί από εισαγγελέα, ενώ το εθνικό ένταλμα σύλληψης είχε εκδοθεί από δικαστή. Επομένως, είναι ελάχιστα πιθανόν η απαίτηση αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας που διατυπώνεται στην τελευταία αυτή απόφαση να μην έχει εφαρμογή σε περίπτωση όπως η επίμαχη στη διαφορά της κύριας δίκης.
19 Το αιτούν δικαστήριο υπογραμμίζει ότι, σε παρόμοια προγενέστερη υπόθεση η οποία αφορούσε την εκτέλεση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης εκδοθέντος από εισαγγελέα ελληνικού εφετείου, το ίδιο είχε κρίνει ότι δεν υπήρξε προσβολή του δικαιώματος αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας που κατοχυρώνεται στο άρθρο 47 του Χάρτη, δεδομένου ότι, προ της παραδόσεως του εκζητουμένου, το εθνικό ένταλμα σύλληψης είχε εκδοθεί από δικαστή και ότι, μετά την παράδοση του προσώπου αυτού, η νομιμότητα του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης έπρεπε, ενδεχομένως, κατ’ εφαρμογήν της νομολογίας που απορρέει από την απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM (C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψεις 72 και 73), να μπορεί να εξεταστεί παρεμπιπτόντως από το ποινικό δικαστήριο που είναι αρμόδιο να αποφανθεί επί των πραγματικών περιστατικών στα οποία στηρίζεται το ένταλμα αυτό.
20 Ωστόσο, το αιτούν δικαστήριο διερωτάται εάν μια τέτοια συλλογιστική εξακολουθεί να ισχύει, τούτο δε για δύο λόγους.
21 Αφενός, η συλλογιστική αυτή προϋποθέτει ότι, στην περίπτωση που το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης έχει εκδοθεί από εισαγγελέα, η προϋπόθεση που συνδέεται με την απαίτηση αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας πληρούται ήδη στο επίπεδο της απόφασης εθνικής δικαστικής αρχής εφόσον το εθνικό ένταλμα σύλληψης έχει εκδοθεί από δικαστή. Από τις σκέψεις 50 έως 53 της απόφασης της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C‑648/20 PPU, EU:C:2021:187), προκύπτει ότι το γεγονός αυτό και μόνον δεν αρκεί, στο μέτρο που, σε περίπτωση που το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης έχει εκδοθεί από εισαγγελέα, ο δικαστής πρέπει, κατά την έκδοση του εθνικού εντάλματος σύλληψης και, επομένως, πριν από την παράδοση, να έχει τη δυνατότητα να ελέγξει τις προϋποθέσεις έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε τον αναλογικό του χαρακτήρα.
22 Αφετέρου, η εν λόγω συλλογιστική προϋποθέτει ότι ο δικαστικός έλεγχος των προϋποθέσεων έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, τον οποίο ασκεί δικαστής στο κράτος μέλος έκδοσης μετά την παράδοση του εκζητουμένου στο εν λόγω κράτος μέλος, πληροί, όπως στην υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM (C-414/20 PPU, EU:C:2021:4), την απαίτηση αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας. Από τις σκέψεις 54 έως 57 της απόφασης της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C-648/20 PPU, EU:C:2021:187), προκύπτει ότι δεν πληροί μια τέτοια απαίτηση η δυνατότητα απλώς και μόνον να εξεταστεί δικαστικώς, μετά την παράδοση του εκζητουμένου, η νομιμότητα της απόφασης εισαγγελέα για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης.
23 Υπό τις συνθήκες αυτές, το rechtbank Amsterdam (πρωτοδικείο Άμστερνταμ) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:
«Έχει το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της αποφάσεως-πλαισίου [2002/584], ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα του άρθρου 47 του [Χάρτη], την έννοια ότι δεν πληρούνται οι απαιτήσεις οι οποίες είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία της οποίας πρέπει να απολαύει πρόσωπο κατά του οποίου έχει εκδοθεί ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης για τους σκοπούς, αφενός, της άσκησης ποινικής δίωξης και, αφετέρου, της εκτέλεσης στερητικών της ελευθερίας ποινών, όταν:
– το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης εκδόθηκε από εισαγγελέα ο οποίος μπορεί να χαρακτηρισθεί ως “δικαστική αρχή έκδοσης” κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της αποφάσεως-πλαισίου, αλλά η απόφασή του για την έκδοση του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης δεν υπόκειται σε δικαστικό έλεγχο στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος προ της παράδοσης του εκζητουμένου, ενώ
– το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης –στο μέτρο που αφορά ποινική δίωξη– στηρίζεται σε εθνικό ένταλμα σύλληψης, το οποίο εκδόθηκε από δικαστή ο οποίος, κατά την έκδοση του εθνικού εντάλματος σύλληψης, δεν εξέτασε τις προϋποθέσεις για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης και ιδίως τον αναλογικό του χαρακτήρα, η δε απόφασή του δεν υπόκειται σε τέτοιο δικαστικό έλεγχο στο κράτος μέλος έκδοσης προ της παράδοσης του εκζητουμένου;»
Επί του αιτήματος εφαρμογής της επείγουσας προδικαστικής διαδικασίας
24 Το αιτούν δικαστήριο ζήτησε να εκδικαστεί η υπό κρίση αίτηση προδικαστικής αποφάσεως με την επείγουσα προδικαστική διαδικασία του άρθρου 23α, πρώτο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του άρθρου 107, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου.
25 Προς στήριξη του αιτήματος αυτού, το αιτούν δικαστήριο προέβαλε ότι το προδικαστικό ερώτημα αφορά τομέα του τίτλου V του τρίτου μέρους της Συνθήκης ΛΕΕ και ότι ο εκζητούμενος τελεί υπό κράτηση με σκοπό την παράδοσή του στο κράτος μέλος έκδοσης. Η απόφαση ως προς την παράδοση δεν μπορεί να ληφθεί χωρίς την απάντηση του Δικαστηρίου στο υποβληθέν ερώτημα και, επομένως, η ταχύτητα της απάντησης έχει άμεση και καθοριστική σημασία όσον αφορά τη διάρκεια της κράτησης.
26 Συναφώς, υπενθυμίζεται, πρώτον, ότι η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά, μεταξύ άλλων, την ερμηνεία του άρθρου 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, η οποία εμπίπτει στους τομείς που μνημονεύονται στον τίτλο V του τρίτου μέρους της Συνθήκης ΛΕΕ, σχετικά με τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης. Συνεπώς, είναι δυνατή η εξέτασή της με την επείγουσα προδικαστική διαδικασία.
27 Όσον αφορά, δεύτερον, την προϋπόθεση του επείγοντος, από πάγια νομολογία προκύπτει ότι η προϋπόθεση αυτή πληρούται όταν ο ενδιαφερόμενος στην υπόθεση της κύριας δίκης στερείται, κατά την ημερομηνία υποβολής της αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως, την ελευθερία του και η συνέχιση της κράτησής του εξαρτάται από την απόφαση του Δικαστηρίου, διευκρινιζομένου ότι η κατάσταση του προσώπου αυτού εκτιμάται ως έχει κατά τον χρόνο εξέτασης του αιτήματος εφαρμογής της επείγουσας προδικαστικής διαδικασίας (βλ., ιδίως, απόφαση της 23ης Απριλίου 2026, Casotta, C-24/26 PPU, EU:C:2026:333, σκέψη 55 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
28 Εν προκειμένω, από τη δικογραφία που έχει στη διάθεσή του το Δικαστήριο προκύπτει ότι ο RI στερείται την ελευθερία του από τις 27 Οκτωβρίου 2025 με σκοπό την παράδοσή του στις αρμόδιες ελληνικές αρχές και ότι βρίσκεται στην κατάσταση αυτή κατά την ημερομηνία εξέτασης του αιτήματος υπαγωγής της αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως στην επείγουσα διαδικασία, το δε αιτούν δικαστήριο διευκρίνισε, επιπλέον, στην απόφαση περί παραπομπής, ότι το αίτημα αυτό έχει ως συνέπεια να παραταθεί η κράτηση του RI κατά 60 ημέρες για τους σκοπούς της παράδοσής του στο κράτος μέλος έκδοσης.
29 Με το προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, διευκρινήσεις προκειμένου να μπορέσει το ίδιο να κρίνει, ως δικαστική αρχή εκτέλεσης, εάν οι διατάξεις του δικαίου της Ένωσης στις οποίες αναφέρεται το ερώτημα δικαιολογούν την άρνηση εκτέλεσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, κατά το μέρος που αυτό εκδόθηκε με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης, για τον λόγο ότι το ένταλμα δεν πληροί τις απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία της οποίας πρέπει να απολαύει ο εκζητούμενος.
30 Ενδεχόμενη καταφατική απάντηση του Δικαστηρίου θα οδηγούσε, κατ’ αρχήν, στην αποφυλάκιση του RI, δεδομένου ότι η αίτηση για την παράδοσή του στο πλαίσιο ποινικής δίωξης στο κράτος μέλος έκδοσης θα έπρεπε να απορριφθεί, η δε κράτησή του έχει παραταθεί αποκλειστικά για τους σκοπούς της παρούσας προδικαστικής διαδικασίας.
31 Βεβαίως, εν προκειμένω, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης εκδόθηκε με σκοπό επίσης την εκτέλεση τεσσάρων στερητικών της ελευθερίας ποινών που στηρίζονταν σε εκτελεστές αποφάσεις εκδοθείσες στο κράτος μέλος έκδοσης, το δε αιτούν δικαστήριο δεν έχει αμφιβολίες ως προς την παράδοση του RI με σκοπό την εκτέλεση μίας από τις ποινές αυτές.
32 Δυνάμει του άρθρου 26, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, το κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος οφείλει να αφαιρέσει τυχόν περίοδο κράτησης που απορρέει από την εκτέλεση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης από τη συνολική διάρκεια στέρησης της ελευθερίας στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος λόγω καταδίκης σε στερητική της ελευθερίας ποινή ή στερητικό της ελευθερίας μέτρο ασφάλειας.
33 Τούτου δοθέντος, η άρνηση παράδοσης προσώπου τελούντος υπό κράτηση με σκοπό την εκτέλεση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης που έχει εκδοθεί στο πλαίσιο ποινικής δίωξης, εις βάρος του οποίου έχει επίσης εκδοθεί ένταλμα με σκοπό την εκτέλεση στερητικής της ελευθερίας ποινής, δεν συνεπάγεται κατ’ ανάγκην την απελευθέρωση του προσώπου αυτού.
34 Τούτο ισχύει όταν η διάρκεια της στερητικής της ελευθερίας ποινής που πρέπει να εκτιθεί στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος είναι τέτοιας έκτασης ώστε να μπορεί να απορροφήσει τη διάρκεια της περιόδου κράτησης στο κράτος μέλος εκτέλεσης.
35 Εν προκειμένω, από τη δικογραφία που έχει στη διάθεσή του το Δικαστήριο προκύπτει ότι, σε περίπτωση παράδοσης του RI στο κράτος μέλος έκδοσης, αυτός θα πρέπει να εκτίσει στερητική της ελευθερίας ποινή ελάχιστης διάρκειας τεσσάρων μηνών.
36 Επομένως, καθόσον η διάρκεια της κράτησης του RI στις Κάτω Χώρες υπερβαίνει ήδη τη διάρκεια της ποινής αυτής, πρέπει να γίνει δεκτό ότι πληρούται η προϋπόθεση του επείγοντος, δεδομένου ότι η συνέχιση της κράτησης του RI στο εν λόγω κράτος μέλος εξαρτάται από την απόφαση του Δικαστηρίου.
37 Υπό τις συνθήκες αυτές πρέπει, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 108, παράγραφος 1, του Κανονισμού Διαδικασίας, να γίνει δεκτό το αίτημα του αιτούντος δικαστηρίου περί υπαγωγής της υπό κρίση αιτήσεως προδικαστικής αποφάσεως στην επείγουσα προδικαστική διαδικασία.
Επί του προδικαστικού ερωτήματος
38 Δυνάμει του άρθρου 99 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, όταν η απάντηση σε ερώτημα που υποβάλλεται με αίτηση προδικαστικής αποφάσεως μπορεί να συναχθεί σαφώς από τη νομολογία ή όταν δεν υπάρχει καμία εύλογη αμφιβολία ως προς την απάντηση που προσήκει σε ένα τέτοιο ερώτημα, το Δικαστήριο, κατόπιν προτάσεως του εισηγητή δικαστή και αφού ακούσει τον γενικό εισαγγελέα, μπορεί οποτεδήποτε να αποφανθεί με αιτιολογημένη διάταξη.
39 Η ως άνω διάταξη πρέπει να εφαρμοστεί στο πλαίσιο της υπό κρίση προδικαστικής παραπομπής.
40 Με το προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινιστεί εάν το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα του άρθρου 47 του Χάρτη, έχει την έννοια ότι, όταν εκδίδεται ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης από εισαγγελέα ο οποίος αποτελεί «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης και την εκτέλεση στερητικών της ελευθερίας ποινών, πληρούνται οι απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία της οποίας πρέπει να απολαύει ο εκζητούμενος, ακόμη και αν, αφενός, η απόφαση του εισαγγελέα να εκδώσει το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης δεν μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου στο κράτος μέλος έκδοσης πριν από την παράδοση του προσώπου αυτού και, αφετέρου, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στηρίζεται, κατά το μέρος που αφορά την άσκηση ποινικής δίωξης, σε εθνικό ένταλμα σύλληψης εκδοθέν από δικαστή ο οποίος δεν προέβη σε έλεγχο των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, και του οποίου η απόφαση δεν μπορεί ομοίως να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου πριν από την παράδοση.
41 Κατ’ αρχάς, υπενθυμίζεται ότι τόσο η αρχή της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των κρατών μελών όσο και η αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης, η οποία εδράζεται με τη σειρά της στην αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των κρατών μελών, έχουν θεμελιώδη σημασία στο δίκαιο της Ένωσης, δεδομένου ότι καθιστούν δυνατή τη δημιουργία και τη διατήρηση ενός χώρου χωρίς εσωτερικά σύνορα. Ειδικότερα, η αρχή της αμοιβαίας εμπιστοσύνης, όσον αφορά ιδίως τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, επιβάλλει σε κάθε κράτος μέλος να δέχεται, πλην εξαιρετικών περιστάσεων, ότι όλα τα λοιπά κράτη μέλη τηρούν το δίκαιο της Ένωσης, ιδίως δε ότι σέβονται τα αναγνωρισμένα από το δίκαιο της Ένωσης θεμελιώδη δικαιώματα (απόφαση της 29ης Ιουλίου 2024, Breian, C‑318/24 PPU, EU:C:2024:658, σκέψη 36 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
42 Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα και η εύρυθμη λειτουργία του απλουστευμένου συστήματος παράδοσης προσώπων τα οποία έχουν καταδικαστεί ή είναι ύποπτα για παραβάσεις της ποινικής νομοθεσίας, το οποίο θεσπίζει η απόφαση‑πλαίσιο 2002/584, στηρίζονται στην τήρηση ορισμένων απαιτήσεων που καθορίζει η απόφαση‑πλαίσιο, το περιεχόμενο των οποίων έχει διευκρινιστεί από τη νομολογία του Δικαστηρίου (απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI, C‑648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψη 36, και διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria, C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 40).
43 Πρώτον, κατά το άρθρο 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, η «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος» είναι η δικαστική αρχή του κράτους μέλους έκδοσης του εντάλματος που είναι αρμόδια για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης δυνάμει του δικαίου αυτού του κράτους.
44 Κατά τη νομολογία, στην έννοια αυτή μπορούν να περιληφθούν και οι αρχές κράτους μέλους οι οποίες, χωρίς να είναι κατ’ ανάγκην δικαστές ή δικαιοδοτικά όργανα, μετέχουν στην απονομή της ποινικής δικαιοσύνης στο εν λόγω κράτος μέλος και ενεργούν με ανεξαρτησία κατά την άσκηση των καθηκόντων που είναι συμφυή με την έκδοση του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, η δε ανεξαρτησία αυτή επιβάλλει την ύπαρξη καταστατικών και θεσμικών κανόνων που να διασφαλίζουν ότι η δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος δεν είναι εκτεθειμένη, στο πλαίσιο λήψης απόφασης περί έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, σε οιονδήποτε κίνδυνο να πρέπει να ακολουθήσει, μεταξύ άλλων, οδηγίες της εκτελεστικής εξουσίας σε συγκεκριμένη υπόθεση [απόφαση της 12ης Δεκεμβρίου 2019, Parquet général du Grand-Duché de Luxembourg et Openbaar Ministerie (Εισαγγελείς πλημμελειοδικών της Λυών και της Tours), C‑566/19 PPU και C-626/19 PPU, EU:C:2019:1077, σκέψη 52 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία].
45 Εν προκειμένω, δεν αμφισβητείται ότι τα μέλη της εισαγγελικής αρχής της Ελληνικής Δημοκρατίας μετέχουν στην απονομή της ποινικής δικαιοσύνης στο εν λόγω κράτος μέλος. Επομένως, η εισαγγελική αρχή εμπίπτει στην έννοια της «δικαστικής αρχής έκδοσης του εντάλματος», κατά το άρθρο 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου 2002/584.
46 Δεύτερον, κατά το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης πρέπει να περιέχει ένδειξη ότι υπάρχει «εκτελεστή απόφαση, ένταλμα σύλληψης ή οιαδήποτε άλλη εκτελεστή απόφαση [δικαστικής αρχής] της αυτής ισχύος».
47 Από τη νομολογία προκύπτει ότι η τήρηση της απαίτησης αυτής έχει ιδιαίτερη σημασία καθόσον συνεπάγεται ότι, όταν το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης εκδίδεται με σκοπό τη σύλληψη και την παράδοση από άλλο κράτος μέλος προσώπου που καταζητείται για την άσκηση ποινικής δίωξης, το πρόσωπο αυτό δεν αποστερείται, σε ένα πρώτο στάδιο της διαδικασίας, τις δικονομικές εγγυήσεις και τα θεμελιώδη δικαιώματα, την προστασία των οποίων πρέπει να εξασφαλίζει η δικαστική αρχή του κράτους μέλους έκδοσης του εντάλματος, κατά το εφαρμοστέο εθνικό δίκαιο, ιδίως κατά την έκδοση εθνικού εντάλματος σύλληψης (απόφαση της 1ης Ιουνίου 2016, Bob-Dogi, C-241/15, EU:C:2016:385, σκέψη 55).
48 Δεδομένου ότι το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584 περιλαμβάνει απαίτηση νομιμότητας, η τήρηση της οποίας συνιστά προϋπόθεση για το κύρος του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, η μη τήρηση της απαίτησης αυτής πρέπει, κατ’ αρχήν, να συνεπάγεται τη μη εκτέλεση του εν λόγω εντάλματος σύλληψης από τη δικαστική αρχή εκτέλεσης (απόφαση της 1ης Ιουνίου 2016, Bob-Dogi, C-241/15, EU:C:2016:385, σκέψη 64).
49 Επομένως, το σύστημα του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης περιλαμβάνει, βάσει της απαίτησης που επιβάλλει το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου, προστασία, σε δύο επίπεδα, των δικονομικών και των θεμελιωδών δικαιωμάτων των οποίων πρέπει να απολαύει ο εκζητούμενος, δεδομένου ότι στη δικαστική προστασία που προβλέπεται στο πρώτο επίπεδο, κατά την έκδοση εθνικής απόφασης δικαστικής αρχής, όπως το εθνικό ένταλμα σύλληψης, προστίθεται και εκείνη που εξασφαλίζεται στο δεύτερο επίπεδο, κατά την έκδοση του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, η οποία μπορεί κατά περίπτωση να παρέχεται σε σύντομο χρονικό διάστημα μετά την έκδοση της εν λόγω εθνικής απόφασης δικαστικής αρχής (απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI, C-648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψη 42 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria, C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 44).
50 Επομένως, σε περίπτωση μέτρου όπως η έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, το οποίο μπορεί να θίξει το δικαίωμα του ενδιαφερομένου στην ελευθερία, η προστασία αυτή συνεπάγεται ότι, τουλάχιστον σε ένα από τα δύο επίπεδά της, πρέπει να εκδίδεται απόφαση που να ικανοποιεί τις απαιτήσεις οι οποίες είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία (απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, και MM, C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψη 63 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
51 Επομένως, όταν το δίκαιο του κράτους μέλους έκδοσης του εντάλματος απονέμει την αρμοδιότητα έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης σε αρχή η οποία, μολονότι μετέχει στην απονομή της δικαιοσύνης στο εν λόγω κράτος μέλος, δεν είναι δικαστής ή δικαιοδοτικό όργανο, η εθνική απόφαση δικαστικής αρχής, όπως το εθνικό ένταλμα σύλληψης, στο οποίο βασίζεται το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης, πρέπει να ικανοποιεί τις εν λόγω απαιτήσεις (απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI, C-648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψη 44 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria, C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 46).
52 Η ικανοποίηση των απαιτήσεων αυτών παρέχει, συνεπώς, στη δικαστική αρχή εκτέλεσης τη διαβεβαίωση ότι η απόφαση έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης στηρίζεται σε εθνική διαδικασία υποκείμενη σε δικαστικό έλεγχο και ότι το πρόσωπο εις βάρος του οποίου εκδόθηκε το εθνικό ένταλμα σύλληψης έτυχε όλων των εγγυήσεων που προσιδιάζουν στην έκδοση αυτού του είδους αποφάσεων όπως, μεταξύ άλλων, οι εγγυήσεις που απορρέουν από τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις θεμελιώδεις νομικές αρχές του άρθρου 1, παράγραφος 3, της απόφασης-πλαισίου 2002/584 (απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI, C-648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψη 45 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria, C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 47).
53 Επιπλέον, το δεύτερο επίπεδο προστασίας των δικαιωμάτων του ενδιαφερομένου προϋποθέτει ότι η «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, ελέγχει εάν έχουν τηρηθεί οι αναγκαίες για την έκδοσή του προϋποθέσεις και εξετάζει με αντικειμενικότητα, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα ενοχοποιητικά και τα απαλλακτικά στοιχεία, και χωρίς να είναι εκτεθειμένη στον κίνδυνο επιρροής από εξωτερικές οδηγίες, ιδίως εκ μέρους της εκτελεστικής εξουσίας, εάν η έκδοση του εντάλματος είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας [αποφάσεις της 27ης Μαΐου 2019, OG και PI (Εισαγγελίες του Lübeck και του Zwickau), C-508/18 και C-82/19 PPU, EU:C:2019:456, σκέψη 71 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM, C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψη 64 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία].
54 Πράγματι, η «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος» κατά το άρθρο 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, δηλαδή η αρχή που λαμβάνει, τελικώς, την απόφαση έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, είναι αυτή που οφείλει να διασφαλίσει το δεύτερο αυτό επίπεδο προστασίας, και τούτο ακόμη κι όταν το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στηρίζεται σε εθνική απόφαση που έχει εκδοθεί από δικαστή ή δικαιοδοτικό όργανο [απόφαση της 27ης Μαΐου 2019, OG και PI (Εισαγγελίες του Lübeck και του Zwickau), C-508/18 και C-82/19 PPU, EU:C:2019:456, σκέψη 72].
55 Επιπλέον, όταν το δίκαιο του κράτους μέλους έκδοσης του εντάλματος απονέμει την αρμοδιότητα έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης σε αρχή η οποία, μολονότι μετέχει στην απονομή της δικαιοσύνης στο εν λόγω κράτος μέλος, εντούτοις δεν είναι η ίδια δικαιοδοτικό όργανο, η απόφαση έκδοσης ενός τέτοιου εντάλματος και, ιδίως, ο αναλογικός χαρακτήρας της απόφασης αυτής πρέπει να μπορούν να υποβληθούν σε δικαστικό έλεγχο, στο εν λόγω κράτος μέλος, ο οποίος να ικανοποιεί πλήρως τις απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία (απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI, C‑648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψη 46 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria, C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 48).
56 Το μέσο ένδικης προστασίας που ασκείται κατά της απόφασης έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης, σε περίπτωση που η απόφαση αυτή λαμβάνεται από αρχή η οποία, μολονότι μετέχει στην απονομή της δικαιοσύνης και απολαύει της απαιτούμενης ανεξαρτησίας έναντι της εκτελεστικής εξουσίας, εντούτοις δεν αποτελεί δικαιοδοτικό όργανο, έχει ως σκοπό να διασφαλίσει ότι ο δικαστικός έλεγχος της ως άνω απόφασης και των αναγκαίων προϋποθέσεων για την έκδοση του εντάλματος, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, πληροί τις απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία (απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM, C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψη 66 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
57 Συνεπώς, τα κράτη μέλη οφείλουν να μεριμνούν ώστε οι έννομες τάξεις τους να διασφαλίζουν αποτελεσματικά, διά των θεσπιζόμενων μέσων παροχής έννομης προστασίας, τα οποία μπορούν να διαφέρουν από το ένα σύστημα στο άλλο, το επίπεδο δικαστικής προστασίας που απαιτεί η απόφαση-πλαίσιο 2002/584, όπως αυτή έχει ερμηνευθεί από τη νομολογία του Δικαστηρίου (απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM, C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψη 67 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
58 Ειδικότερα, η θέσπιση αυτοτελούς δικαιώματος άσκησης μέσου ένδικης προστασίας κατά της απόφασης έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, σε περίπτωση που αυτή έχει ληφθεί από άλλη δικαστική αρχή, πλην δικαιοδοτικού οργάνου, συνιστά απλώς μία δυνατότητα συναφώς (απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM, C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψη 68 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
59 Ως εκ τούτου, η ύπαρξη στην εθνική έννομη τάξη δικονομικών κανόνων βάσει των οποίων οι προϋποθέσεις έκδοσης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε ο αναλογικός του χαρακτήρας, μπορούν να ελεγχθούν δικαστικώς στο κράτος μέλος έκδοσης πριν ή ταυτόχρονα με την έκδοσή του, ή ακόμη και μεταγενέστερα, σημαίνει ότι πληρούνται οι απαιτήσεις οι οποίες είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία (απόφαση της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM, C-414/20 PPU, EU:C:2021:4, σκέψη 69 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
60 Από τη νομολογία αυτή προκύπτει ότι, όταν εκδίδεται ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης από εισαγγελέα που αποτελεί «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, το οποίο στηρίζεται σε εθνικό ένταλμα σύλληψης που έχει εκδοθεί από δικαστή, η τήρηση του συνόλου των απαιτήσεων που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία και κατοχυρώνονται στο άρθρο 47 του Χάρτη συνεπάγεται ότι οι προϋποθέσεις έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε ο αναλογικός του χαρακτήρας, μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο δικαστικού ελέγχου στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος.
61 Συναφώς, το Δικαστήριο έχει επισημάνει ότι το δικαίωμα αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, κατά την έννοια του άρθρου 47 του Χάρτη, δεν απαιτεί να μπορεί να ασκηθεί ο δικαστικός αυτός έλεγχος πριν από την παράδοση του ενδιαφερομένου στις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους έκδοσης του εντάλματος [βλ. αποφάσεις της 28ης Ιανουαρίου 2021, Spetsializirana prokuratura (Έγγραφο δικαιωμάτων), C-649/19, EU:C:2021:75, σκέψεις 79 και 80 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και της 30ής Ιουνίου 2022, Spetsializirana prokuratura (Πληροφορίες σχετικά με την εθνική απόφαση σύλληψης), C-105/21, EU:C:2022:511, σκέψη 44].
62 Βεβαίως, όπως επισημαίνει το αιτούν δικαστήριο, με την απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C-648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψεις 47 και 48), και τη διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria (C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 49), το Δικαστήριο έκρινε ότι το πρόσωπο εις βάρος του οποίου έχει εκδοθεί ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης πρέπει να δύναται να τύχει αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας προ της παραδόσεώς του στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος, τούτο δε τουλάχιστον σε ένα εκ των δύο επιπέδων προστασίας που απαιτεί η εν λόγω νομολογία, πράγμα που προϋποθέτει, ως εκ τούτου, ότι μπορεί να ασκηθεί δικαστικός έλεγχος είτε σε σχέση με το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης είτε σε σχέση με τη απόφαση δικαστικής αρχής στην οποία στηρίζεται το ένταλμα πριν από την εκτέλεση του τελευταίου.
63 Ειδικότερα, το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα του άρθρου 47 του Χάρτη, έχει την έννοια ότι οι απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία της οποίας πρέπει να απολαύει το πρόσωπο εις βάρος του οποίου έχει εκδοθεί ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στο πλαίσιο ποινικής δίωξης δεν πληρούνται όταν τόσο το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης όσο και η απόφαση δικαστικής αρχής επί της οποίας αυτό ερείδεται εκδίδονται από εισαγγελέα ο οποίος μπορεί να χαρακτηριστεί ως «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, δεν μπορούν όμως να αποτελέσουν αντικείμενο δικαστικού ελέγχου στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος πριν από την παράδοση του εκζητουμένου από το κράτος μέλος εκτέλεσης (απόφαση της 10ης Μαρτίου 2021, PI, C-648/20 PPU, EU:C:2021:187, σκέψη 60, και διάταξη της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria, C-206/20, EU:C:2021:509, σκέψη 54).
64 Εντούτοις, όπως προκύπτει από την προηγούμενη σκέψη, στις υποθέσεις επί των οποίων εκδόθηκαν η ως άνω απόφαση και διάταξη, η τελευταία αυτή απαίτηση επιβαλλόταν λόγω της μη συμμετοχής δικαστή σε ένα από τα δύο επίπεδα προστασίας πριν από την παράδοση, δεδομένου ότι τόσο το εθνικό ένταλμα σύλληψης όσο και το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης είχαν εκδοθεί, στις υποθέσεις εκείνες, από εισαγγελέα ο οποίος αποτελούσε «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου 2002/584.
65 Πράγματι, όπως ρητώς επισήμανε το Δικαστήριο στις σκέψεις 51 έως 54 της απόφασης της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C-648/20 PPU, EU:C:2021:187), από την απόφαση της 12ης Δεκεμβρίου 2019, Parquet général du Grand-Duché de Luxembourg και Openbaar Ministerie (Εισαγγελείς πλημμελειοδικών της Λυών και της Tours) (C-566/19 PPU και C-626/19 PPU, EU:C:2019:1077, σκέψεις 67 έως 71), και από την απόφαση της 12ης Δεκεμβρίου 2019, Openbaar Ministerie (Εισαγγελική αρχή, Σουηδία) (C-625/19 PPU, EU:C:2019:1078, σκέψεις 46 έως 53), προκύπτει ότι ο δικαστικός έλεγχος του αναλογικού χαρακτήρα της απόφασης της εισαγγελικής αρχής να εκδώσει ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης μπορεί να πραγματοποιηθεί όχι μόνον πριν, αλλά και μετά την παράδοση του εκζητουμένου, όταν υφίσταται ένα σύνολο εθνικών δικονομικών διατάξεων που διασφαλίζουν τη συμμετοχή δικαστή ήδη από την έκδοση του εθνικού εντάλματος σύλληψης εις βάρος του προσώπου αυτού και, ως εκ τούτου, πριν από την παράδοσή του, τούτο δε κατά μείζονα λόγο όταν ο δικαστής αυτός προβαίνει, επιπλέον, σε εκτίμηση των αναγκαίων προϋποθέσεων για την έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα.
66 Επομένως, η απαίτηση κατά την οποία ο δικαστικός έλεγχος των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, πρέπει να μπορεί να ασκηθεί πριν από την παράδοση του εκζητουμένου, όπως προκύπτει από τις σκέψεις 47, 48 και 60 της απόφασης της 10ης Μαρτίου 2021, PI (C-648/20 PPU, EU:C:2021:187), καθώς και από τις σκέψεις 49 και 54 της διάταξης της 22ας Ιουνίου 2021, Prosecutor of the regional prosecutor’s office in Ruse, Bulgaria (C-206/20, EU:C:2021:509), δικαιολογείται μόνον, κατ’ εξαίρεση, υπό ειδικές περιστάσεις όπως οι επίμαχες στις υποθέσεις επί των οποίων εκδόθηκαν η ανωτέρω απόφαση και διάταξη, στο πλαίσιο των οποίων ούτε το εθνικό ένταλμα σύλληψης ούτε το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης είχαν εκδοθεί από δικαστή. Αντιθέτως, όταν κάποιο από τα εν λόγω εντάλματα σύλληψης έχει εκδοθεί από δικαστή, ο δικαστικός έλεγχος μπορεί, σύμφωνα με τη νομολογία που υπομνήσθηκε στις σκέψεις 59 και 61 της παρούσας διάταξης, να πραγματοποιηθεί, ενδεχομένως, μετά την παράδοση.
67 Κατά συνέπεια, από τη νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει ότι εθνικό καθεστώς κατά το οποίο το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης που εκδίδεται στο πλαίσιο ποινικής δίωξης από εισαγγελέα ο οποίος αποτελεί «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, του οποίου η απόφαση δεν υπόκειται σε δικαστικό έλεγχο πριν από την παράδοση του εκζητουμένου, στηρίζεται σε εθνικό ένταλμα σύλληψης που έχει εκδοθεί από δικαστή ο οποίος δεν ελέγχει τις προϋποθέσεις έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε τον αναλογικό του χαρακτήρα, συνάδει με τις απαιτήσεις που απορρέουν από το άρθρο 47 του Χάρτη, υπό την προϋπόθεση ότι είναι δυνατή η άσκηση μέσου ένδικης προστασίας σχετικά με τις προϋποθέσεις έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης πριν ή μετά την παράδοση του εκζητουμένου.
68 Ως προς το τελευταίο αυτό ζήτημα, υπενθυμίζεται ακόμη ότι, ελλείψει δικονομικών κανόνων στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος που να καθιστούν δυνατό τον δικαστικό έλεγχο των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, το Δικαστήριο έκρινε, κατ’ ουσίαν, στη σκέψη 72 της απόφασης της 13ης Ιανουαρίου 2021, MM (C-414/20 PPU, EU:C:2021:4), ότι το δίκαιο της Ένωσης απονέμει σε δικαστήριο του εν λόγω κράτους μέλους αρμοδιότητα να ασκήσει παρεμπίπτοντα έλεγχο επί του κύρους του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης.
69 Εν προκειμένω, από τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στην απόφαση περί παραπομπής προκύπτει ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέσχε η ελληνική εισαγγελική αρχή σε απάντηση προς το αίτημα του αιτούντος δικαστηρίου, ο εισαγγελέας, ως «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, ελέγχει την τήρηση των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε τον αναλογικό του χαρακτήρα, και ότι ο δικαστής που εξέδωσε το εθνικό ένταλμα σύλληψης στο οποίο στηρίζεται το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης δεν προβαίνει σε τέτοιον έλεγχο του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, αλλά ελέγχει μόνον εάν το εθνικό ένταλμα σύλληψης πληροί τις προϋποθέσεις έκδοσής του, ιδίως δε εάν συνάδει με την αρχή της αναλογικότητας.
70 Σύμφωνα με την εκτίμηση του αιτούντος δικαστηρίου, από τα στοιχεία αυτά συνάγεται ότι ούτε ο εν λόγω δικαστής ούτε οποιοδήποτε άλλο εθνικό δικαστήριο ελέγχει, πριν από την παράδοση του εκζητουμένου, εάν οι προϋποθέσεις έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης συνάδουν με την αρχή της αναλογικότητας.
71 Αντιθέτως, από την απόφαση περί παραπομπής δεν προκύπτει σαφώς εάν το ελληνικό δίκαιο προβλέπει την ύπαρξη μέσου ένδικης προστασίας μετά την παράδοση του εκζητουμένου που να επιτρέπει σε δικαστή να ελέγξει τις προϋποθέσεις έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε τον αναλογικό του χαρακτήρα.
72 Επομένως, ένα τέτοιο καθεστώς θα ήταν σύμφωνο με τις απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία, όπως απορρέουν από το άρθρο 47 του Χάρτη, μόνον υπό την προϋπόθεση ότι προβλέπεται τέτοιο μέσο ένδικης προστασίας στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος, όπερ εναπόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει, ζητώντας, ενδεχομένως, από τη δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος, σύμφωνα με το άρθρο 15, παράγραφος 2, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, να του παράσχει επειγόντως κάθε αναγκαία συμπληρωματική πληροφορία.
73 Επομένως, το αίτημα εκτέλεσης του επίμαχου στη διαφορά της κύριας δίκης ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης πρέπει, κατά το μέρος που το ένταλμα αυτό εκδόθηκε για τους σκοπούς της άσκησης ποινικής δίωξης, να απορριφθεί μόνον εάν δεν υφίσταται τέτοιο μέσο ένδικης προστασίας.
74 Κατόπιν των ανωτέρω σκέψεων, στο υποβληθέν ερώτημα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα του άρθρου 47 του Χάρτη, έχει την έννοια ότι, όταν εκδίδεται ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης από εισαγγελέα ο οποίος αποτελεί «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης και την εκτέλεση στερητικών της ελευθερίας ποινών, πληρούνται οι απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία της οποίας πρέπει να απολαύει ο εκζητούμενος, ακόμη και αν, αφενός, η απόφαση του εισαγγελέα να εκδώσει το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης δεν μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου στο κράτος μέλος έκδοσης πριν από την παράδοση του προσώπου αυτού και, αφετέρου, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στηρίζεται, κατά το μέρος που αφορά την άσκηση ποινικής δίωξης, σε εθνικό ένταλμα σύλληψης εκδοθέν από δικαστή ο οποίος δεν προέβη σε έλεγχο των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, και του οποίου η απόφαση δεν μπορεί ομοίως να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου πριν από την παράδοση, υπό την προϋπόθεση ότι, μετά την παράδοση, προβλέπεται στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος μέσο ένδικης προστασίας που να διασφαλίζει τον έλεγχο των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα.
Επί των δικαστικών εξόδων
75 Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου, σ’ αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.
Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πέμπτο τμήμα) διατάσσει:
Το άρθρο 8, παράγραφος 1, στοιχείο γʹ, της απόφασης-πλαισίου 2002/584/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, για το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης και τις διαδικασίες παράδοσης μεταξύ των κρατών μελών, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα του άρθρου 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
έχει την έννοια ότι:
όταν εκδίδεται ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης από εισαγγελέα ο οποίος αποτελεί «δικαστική αρχή έκδοσης του εντάλματος», κατά την έννοια του άρθρου 6, παράγραφος 1, της απόφασης-πλαισίου, με σκοπό την άσκηση ποινικής δίωξης και την εκτέλεση στερητικών της ελευθερίας ποινών, πληρούνται οι απαιτήσεις που είναι συμφυείς με την αποτελεσματική δικαστική προστασία της οποίας πρέπει να απολαύει ο εκζητούμενος, ακόμη και αν, αφενός, η απόφαση του εισαγγελέα να εκδώσει το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης δεν μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου στο κράτος μέλος έκδοσης πριν από την παράδοση του προσώπου αυτού και, αφετέρου, το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης στηρίζεται, κατά το μέρος που αφορά την άσκηση ποινικής δίωξης, σε εθνικό ένταλμα σύλληψης εκδοθέν από δικαστή ο οποίος δεν προέβη σε έλεγχο των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα, και του οποίου η απόφαση δεν μπορεί ομοίως να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικού ελέγχου πριν από την παράδοση, υπό την προϋπόθεση ότι, μετά την παράδοση, προβλέπεται στο κράτος μέλος έκδοσης του εντάλματος μέσο ένδικης προστασίας που να διασφαλίζει τον έλεγχο των προϋποθέσεων έκδοσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, ιδίως δε του αναλογικού του χαρακτήρα.
(υπογραφές)
* Γλώσσα διαδικασίας: η ολλανδική.
i Η ονομασία που έχει δοθεί στην παρούσα υπόθεση είναι πλασματική. Δεν αντιστοιχεί στο πραγματικό όνομα κανενός διαδίκου.