Brussell, 24.9.2024

COM(2024) 415 final

RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL

Rieżami tal-funzjonament u tal-effettività tar-Regolament (UE) 2017/821 (Regolament dwar il-Minerali ta’ Kunflitt) skont l-Artikolu 17(2) tar-Regolament (UE) 2017/821


I.Introduzzjoni

L-għan ta’ dan ir-Rapport huwa li jippreżenta s-sejbiet tal-Kummissjoni Ewropea (minn hawn ’il quddiem “il-Kummissjoni”) dwar l-ewwel rieżami tal-funzjonament u l-effettività tar-Regolament (UE) 2017/821 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Mejju 2017 li jistabbilixxi obbligi tad-diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista għall-importaturi tal-Unjoni ta’ landa, tantalu u tungstenu, il-minerali tagħhom, u deheb li joriġinaw minn żoni affettwati minn kunflitti u ta’ riskju għoli 1 (ir-Regolament). Ir-Regolament daħal fis-seħħ fit-8 ta’ Ġunju 2017. Ir-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta operazzjonali tiegħu japplikaw għall-importaturi tal-Unjoni ta’ Landa, Tungstenu, Tantalju, u Deheb (Tin, Tungsten, Tantalum, and Gold, 3TG) mill-1 ta’ Jannar 2021. B’mod speċifiku, ir-Regolament jistabbilixxi sistema tal-Unjoni għad-diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista, sabiex jitnaqqsu l-opportunitajiet għall-gruppi armati u l-forzi tas-sigurtà biex jibbenefikaw mill-kummerċ fit-3TG, bil-prevenzjoni tal-finanzjament ta’ tali gruppi armati u forzi tas-sigurtà f’żoni għonja fir-riżorsi u l-evitar ta’ abbużi serji relatati tad-drittijiet tal-bniedem. L-obbligi ta’ diliġenza dovuta għall-importaturi tal-Unjoni huma allinjati mal-Gwida tal-OECD dwar id-Diliġenza Dovuta għal Ktajjen ta’ Provvista Responsabbli tal-Minerali minn Żoni Affettwati mill-Kunflitti u Żoni ta’ Riskju Għoli (Gwida tal-OECD dwar id-DD), u jintegraw il-qafas ta’ 5 passi għad-diliġenza dovuta bbażata fuq ir-riskju stabbilit fil-Gwida tal-OECD dwar id-DD. 2  Ir-Regolament huwa mfassal biex jipprovdi trasparenza u ċertezza fir-rigward tal-prattiki tal-provvista tal-importaturi tal-Unjoni tat-3TG, u ta’ funderiji u raffineriji li s-sorsi ta’ provvista tagħhom huma minn żoni affettwati minn kunflitti u żoni ta’ riskju għoli (conflict-affected and high-risk areas, CAHRAs). L-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri (Member State competent authorities, MSCAs) huma responsabbli għall-implimentazzjoni uniformi tar-Regolament u għat-twettiq ta’ kontrolli tal-konformità ex post fuq l-importaturi tal-Unjoni.

Skont l-Artikolu 17(2), il-Kummissjoni għandha tirrevedi l-funzjonament u l-effettività tar-Regolament sal-2023 u kull 3 snin minn hemm ’il quddiem. B’mod speċifiku, ir-reviżjoni għandha

“tqis l-impatt ta’ dan ir-Regolament fil-post, inkluż fuq il-promozzjoni u l-ispiża tal-provenjenza responsabbli tal-minerali fl-ambitu tagħha f’żoni affettwati minn kunflitti u f’żoni ta’ riskju għoli u l-impatt ta’ dan ir-Regolament fuq l-operaturi ekonomiċi tal-Unjoni, inklużi l-SMEs, kif ukoll il-miżuri ta’ akkumpanjament deskritti fil-Komunikazzjoni Konġunta tal-5 ta’ Marzu 2014. Il-Kummissjoni għandha tiddiskuti r-rapport ta’ reviżjoni mal-Parlament Ewropew u mal-Kunsill. Ir-reviżjoni għandha tinkludi valutazzjoni indipendenti tal-proporzjon ta’ operaturi ekonomiċi downstream totali tal-Unjoni li għandhom landa, tantalu, tungstenu jew deheb fil-katina tal-provvista tagħhom, li jkollhom fis-seħħ skemi ta’ diliġenza dovuta. Ir-reviżjoni għandha tivvaluta l-adegwatezza u l-implimentazzjoni ta’ dawn l-iskemi ta’ diliġenza dovuta u l-impatt tas-sistema tal-Unjoni fuq il-post kif ukoll il-ħtieġa għal aktar miżuri mandatorji sabiex jiġi żgurat li jkun hemm biżżejjed influwenza fuq is-suq kollu tal-Unjoni dwar katina tal-provvista globali responsabbli tal-minerali.”

Minbarra r-rekwiżiti stabbiliti b’mod espliċitu fl-Artikolu 17, il-Kummissjoni identifikat u eżaminat aktar elementi marbuta mal-kopertura u l-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament, li jista’ jkollhom impatt fuq il-funzjonament u l-effettività tar-Regolament. Dan ir-Rapport iwieġeb għal dan ir-rekwiżit fuq il-Kummissjoni biex tirrevedi r-Regolament. Dan jiġbor fil-qosor is-sejbiet tal-istudju ta’ reviżjoni u jenfasizza oqsma ta’ prijorità ewlenin li l-Kummissjoni tista’ tappoġġa kontinwament u potenzjalment tivvaluta aktar fil-kuntest tar-reviżjonijiet li jmiss.

II.L-Ewwel Reviżjoni - Kamp ta’ Applikazzjoni u Metodoloġija

Dan ir-Rapport janalizza l-effettività u l-funzjonament tar-Regolament fuq diversi dimensjonijiet: (1) L-impatt fil-pajjiżi produtturi 3 , b’mod partikolari fuq il-mitigazzjoni tar-riskji ta’ impatti negattivi sinifikanti li jistgħu jkunu assoċjati mal-estrazzjoni, l-immaniġġjar u l-esportazzjoni ta’ minerali minn żoni affettwati minn kunflitti u żoni ta’ riskju għoli, (2) l-impatt fuq l-operaturi ekonomiċi fl-UE, inkluż fuq l-Intrapriżi Żgħar u ta’ Daqs Medju (SMEs), (3) l-evalwazzjoni tal-miżuri ta’ akkumpanjament bħar-rikonoxximent ta’ skemi ta’ diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista u l-impatt tal-lista indikattiva u mhux eżawrjenti tal-CAHRAs ipprovduta mill-esperti esterni li l-Kummissjoni talbet skont l-Artikolu 14(2) tar-Regolament (minn hawn ’il quddiem il-lista CAHRA) 4 u (4) kunsiderazzjonijiet addizzjonali inkluż dwar il-kamp ta’ applikazzjoni materjali tar-Regolament, ir-rwol tal-limiti tal-volum tal-importazzjoni u l-interkonnessjonijiet ma’ inizjattivi leġiżlattivi oħra li jkopru s-settur estrattiv.

Dan ir-Rapport ġie appoġġjat minn studju estern, kontributi mill-MSCAs permezz tar-rapporti annwali tagħhom dwar l-implimentazzjoni tar-Regolament 5 kif ukoll konsultazzjonijiet tal-Kummissjoni ma’ firxa wiesgħa ta’ partijiet ikkonċernati. Is-sejbiet tal-istudju estern huma bbażati fuq metodi mħallta li jikkonsistu f’reviżjoni estensiva tal-letteratura, analiżi tad-data sekondarja, riċerka fuq il-post 6 , riċerka bbażata biss fuq id-dokumentazzjoni u intervisti u sessjonijiet ta’ ħidma mal-partijiet ikkonċernati rilevanti inklużi l-MSCAs, l-operaturi upstream u downstream Ewropej, is-sidien ta’ skemi ta’ diliġenza dovuta, il-minaturi, in-negozjanti lokali, is-soċjetà ċivili u partijiet ikkonċernati oħra. Ir-Rapport huwa bbażat fuq riċerka li tkopri l-perjodu sal-ewwel nofs tal-2023.

III.Reviżjoni tal-funzjonament u l-effettività tar-Regolament

1.Impatti fil-prattika fil-pajjiżi produtturi tat-3TG

Fl-2023, l-UE importat it-3TG (kif definiti fl-Anness 1 tar-Regolament, jiġifieri kemm il-metalli kif ukoll il-minerali li fihom dawn il-metalli) b’valur ta’ EUR 18,3 biljun. Il-maġġoranza tal-importazzjonijiet f’termini ta’ valur kienu jikkonsistu f’minerali u konċentrati tad-deheb (71 %), segwiti mit-tantalju (23 %), il-landa (5 %) u t-tungstenu (1 %).

F’termini ta’ kwantitajiet, l-importazzjonijiet totali ammontaw għal 26 000 tunnellata, li minnhom 45 % kienu minerali u konċentrati tad-deheb, 37 % tantalju, 15 % landa u 3 % tungstenu (inklużi l-minerali li fihom dawn il-metalli).

Figura 1 - Importazzjonijiet tat-3TG fl-EU27 fl-2023

Sors: ESTAT Comext

Nota: Abbażi ta’ kodiċijiet NM bi 8 ċifri skont l-Anness 1 tar-Regolament

Kif jidher fit-Tabella 1 hawn taħt, sehem marġinali biss tal-importazzjonijiet diretti tat-3TG joriġina minn pajjiżi b’żoni inklużi fil-lista CAHRA.

 

Tabella 1 - Oriġini tal-importazzjonijiet tat-3TG tal-UE fl-2023

Isem l-Oġġett

Total tal-Importazzjonijiet tal-UE
(EUR 1 000)

Importazzjonijiet minn CAHRAs
(EUR 1 000)

Importazzjonijiet diretti minn CAHRAs (%)

Pajjiżi b’reġjuni inklużi fil-lista ta’ CAHRAs

L-aktar ħames pajjiżi ta’ oriġini komuni mhux CAHRAs

Landa

875 963

12 808

1,46 %

L-Indja, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo, it-Turkija, l-Afganistan, il-Venezwela, il-Pakistan, l-Ukrajna, iż-Żimbabwe, in-Niġerja, il-Filippini, l-Eġittu, il-Kolombja, il-Burundi

L-Iżvizzera, l-Afrika t’Isfel, ir-Renju Unit, l-Ekwador, il-Kanada

Tungstenu

282 892

2 929

1,04 %

L-Indja, it-Turkija, il-Filippini, l-Eġittu, l-Ukrajna, il-Pakistan

Il-Korea t’Isfel, il-Ġappun, iċ-Ċina, l-Istati Uniti tal-Amerka, l-Afrika t’Isfel

Tantalju

4 136 535

1 616

0,04 %

Il-Venezwela, l-Indja, l-Ukrajna, it-Turkija, il-Filippini, il-Kolombja, in-Niġerja, il-Mozambique

L-Indoneżja, il-Brażil, iċ-Ċina, il-Perù, il-Bolivja

Minerali u konċentrati tad-deheb

12 992 874

628 175

4,83 %

L-Indja, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo, it-Turkija, l-Afganistan, il-Venezwela, il-Pakistan, l-Ukrajna, iż-Żimbabwe, in-Niġerja, il-Filippini, l-Eġittu, il-Kolombja, il-Burundi

Iċ-Ċina, l-Istati Uniti tal-Amerka, il-Vjetnam, il-Korea t’Isfel, il-Kanada

Sors: ESTAT Comext

Nota: Abbażi ta’ kodiċijiet NM bi 8 ċifri skont l-Anness 1 tar-Regolament

Biex jiġu riveduti l-impatti tar-Regolament fuq il-post fil-pajjiżi produtturi tat-3TG b’enfasi fuq is-CAHRAs, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo (RDK) (ir-reġjuni ta’ Kinshasa u Kindu) u l-Kolombja (ir-reġjuni ta’ Bogotá u Medellín) intgħażlu għal valutazzjoni fuq il-post u fil-fond. Iż-żewġ pajjiżi ntgħażlu biex jinkiseb bilanċ bejn ir-rilevanza, il-fattibbiltà u r-rappreżentanza ġeografika, filwaqt li tiġi żgurata l-kopertura tal-erba’ minerali/metalli kollha fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament.

L-istudju estern eżamina wkoll permezz ta’ riċerka bbażata fuq id-dokumentazzjoni l-impatti f’oqsma inklużi fil-lista tas-CAHRAs fl-Afrika, l-Amerka Latina u l-Asja - speċifikament fil-Burkina Faso, il-Burundi, in-Niġerja, is-Sudan t’Isfel, il-Venezwela, l-Indja u l-Myanmar. Fl-aħħar nett, pajjiżi ta’ tranżitu importanti tat-3TG, b’mod partikolari r-Rwanda u l-Emirati Għarab Magħquda (EGħM), iffurmaw ukoll parti mill-valutazzjoni bbażata fuq id-dokumentazzjoni bl-għan li tingħata perspettiva aktar olistika tal-impatti globali tar-Regolament.

L-għażla ta’ dawn il-pajjiżi speċifiċi għal valutazzjoni fil-fond u bbażata fuq id-dokumentazzjoni mhijiex ir-riżultat ta’ tqabbil ma’ pajjiżi oħra li għandhom ukoll CAHRAs inklużi fil-lista.

a.Riċerka fuq il-post fir-RDK

Ir-RDK ilha ċentrali għall-“minerali ta’ kunflitt” minn meta żviluppa l-kunċett aktar minn għoxrin sena ilu, minħabba r-riżervi kbar tagħha ta’ 3TGs u r-riskji dokumentati sew marbuta mal-kunflitt armat u abbużi serji relatati tad-drittijiet tal-bniedem tul il-ktajjen tal-provvista tat-3TG. Ir-RDK kollha tinsab fil-lista tal-CAHRA. 7 Il-prevalenza tal-estrazzjoni artiġjanali fuq skala żgħira (artisanal small-scale mining, ASM) tagħti lok għal sfidi ewlenin, bil-kooperattivi spiss ikunu formalizzati ħażin u affettwati minn riskji u abbużi sinifikanti fil-forma ta’ xogħol furzat, sfruttament minn gruppi armati, (tixħim, ħasil tal-flus), u rappreżentazzjoni ħażina frawdolenti tal-oriġini tal-minerali. Dawn ir-riskji spiss jissejħu riskji ta’ “Gwida tal-OECD dwar id-DD — Anness II” 8 . B’mod speċifiku, għad-deheb mill-estrazzjoni artiġjanali, bħalissa ma hemm l-ebda programm ta’ traċċabbiltà fuq skala kbira, li jagħmilha diffiċli li titwettaq id-diliġenza dovuta upstream u li jinkiseb b’mod responsabbli deheb iċċertifikat biex jilħaq is-suq Ewropew.

Tabella 2– Esportazzjonijiet tat-3TG mir-RDK fl-2022

Isem l-Oġġett

Total ta’ esportazzjonijiet

(EUR 1 000)

Pajjiżi importaturi ewlenin

Is-sehem tal-UE

Landa

19 533

Iċ-Ċina, l-Emirati Għarab Magħquda

0 %

Tungstenu

3 162

L-Emirati Għarab Magħquda, it-Tajlandja, il-Malażja, Hong Kong, l-UE

3 %

Tantalju

38 154

Hong Kong, l-Emirati Għarab Magħquda, iċ-Ċina, it-Tajlandja, l-UE

7 %

Minerali u konċentrati tad-deheb

685 084

L-Afrika t’Isfel, l-Emirati Għarab Magħquda, il-Burundi, ir-Rwanda, l-Uganda

0 %

Sors: UN Comtrade

Noti: abbażi tal-kodiċijiet HS6 skont l-Anness 1 tar-Regolament

L-istudju identifika xi impatti pożittivi, għalkemm mhux attribwibbli direttament għar-Regolament, f’termini ta’ sensibilizzazzjoni u adozzjoni akbar ta’ prattiki ta’ diliġenza dovuta, inkluż tal-Gwida tal-OECD dwar id-DD li fuqha huwa bbażat ir-Regolament. Madankollu, ir-riżultati tar-riċerka fuq il-post juru wkoll li l-għarfien speċifiku tar-Regolament huwa ġeneralment baxx fir-RDK, b’riżultat ta’ nuqqas ta’ impatt dirett dimostrabbli. Madankollu, l-għarfien tal-qafas ta’ ħames passi tal-OECD – li fuqu huwa bbażat ir-Regolament – huwa ħafna aktar mifrux. Il-partijiet ikkonċernati intervistati kienu jafu bir-rekwiżiti ta’ diliġenza dovuta stabbiliti mill-Gwida tal-OECD dwar id-DD u l-ħtieġa ta’ konformità mad-Dodd-Frank Act tal-Istati Uniti 9 (DFA), li jiffoka speċifikament fuq ir-RDK u l-pajjiżi ġirien

b.Riċerka fuq il-post fil-Kolombja

Il-Kolombja ilha membru tal-OECD mill-2020. 10 Il-pajjiż għandu produzzjoni sinifikanti tad-deheb b’rabtiet identifikati mar-riskji tal-Anness II bħall-produzzjoni tad-deheb insostenn ta’ gruppi armati mhux statali, it-traffikar tad-droga, u l-estrazzjoni illegali. 11 Id-departamentos Kolombjani ta’ Antioquia, Arauca, Bolívar, Cauca, Nariño, Norte de Santander, u Valle del Cauca huma inklużi fil-lista CAHRA. F’Lulju 2022, il-Kolombja adottat il-Liġi 2250 li tipprovdi l-bażi regolatorja domestika għad-diliġenza dovuta għat-3TGs (kif ukoll il-fidda u l-platinu). Barra minn hekk, il-gvern Kolombjan qed iwettaq diversi inizjattivi li jirriflettu l-objettivi ta’ aspetti differenti tal-Gwida tal-OECD dwar id-DD u għalhekk, tar-Regolament, anki jekk dawn l-inizjattivi mhumiex imfassla b’mod espliċitu u konsistenti bħala diliġenza dovuta. Il-formalizzazzjoni tal-ASM hija eżempju wieħed, peress li l-komunitajiet tal-estrazzjoni tal-ASM huma partikolarment esposti għar-riskji tal-Anness II. L-istudju estern enfasizza wkoll l-isforzi minn gruppi bħall-Alleanza għall-Estrazzjoni Responsabbli (Alliance for Responsible Mining, ARM) u l-Inizjattiva Żvizzera għal Deheb Aħjar għall-promozzjoni ta’ tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli fis-settur tad-deheb tal-ASM Kolombjan.

Il-partijiet ikkonċernati kkonsultati fil-Kolombja indikaw il-fatt li l-identifikazzjoni tal-kostijiet assoċjati direttament mar-Regolament mhijiex possibbli minħabba l-volumi baxxi ta’ esportazzjonijiet diretti mill-Kolombja lejn l-UE. 12  

Tabella 3- Esportazzjonijiet tat-3TG mill-Kolombja fl-2022

Isem l-Oġġett

Total ta’ esportazzjonijiet

(EUR 1 000)

Pajjiżi importaturi ewlenin

Is-sehem tal-UE

Landa*

3 621

Iċ-Ċina, Trinidad u Tobago, l-Ekwador

0 %

Tungstenu

25

Il-Perù, l-Ekwador, il-Messiku

0 %

Ossidi u idrossidi tat-tungstenu u tal-landa

87

L-UE, il-Panama

93 %

Tantalju

5

L-Arġentina

0 %

Minerali u konċentrati tad-deheb

2,976,472

L-Istati Uniti, l-UE, iż-Żoni Ħielsa, l-Indja, l-Emirati Għarab Magħquda

16 %

Sors: UN Comtrade

Noti: abbażi tal-kodiċijiet HS6 skont l-Anness 1 tar-Regolament

* Esklużi l-ossidi u l-idrossidi tal-landa (NM 2825 90 85)

^ Minbarra l-ossidi u l-idrossidi tat-tungstenu (NM 2825 90 40)

 Data kummerċjali ta’ Kumplessitajiet Ekonomiċi

Ir-riżultati tal-ħidma fuq il-post indikaw b’mod speċjali l-għarfien limitat tar-Regolament fuq il-post fil-Kolombja, li jwassal għal nuqqas ta’ impatt dirett identifikabbli. Madankollu, il-partijiet ikkonċernati intervistati kienu familjari mal-Gwida tal-OECD dwar id-DD – dan huwa inkoraġġanti, meta jitqies il-fatt li wieħed mill-għanijiet ewlenin tar-Regolament huwa li jiżgura li l-importaturi tat-3TG tal-Unjoni jwettqu d-diliġenza dovuta b’mod li jkun konsistenti mal-Gwida tal-OECD dwar id-DD. Il-kunċett ta’ traċċabbiltà tal-katina tal-provvista ġie internalizzat b’mod partikolari fis-settur tad-deheb tal-Kolombja fost l-operaturi ekonomiċi u l-awtoritajiet pubbliċi.

c.Studji ta’ każijiet ibbażati fuq id-dokumentazzjoni

L-istudju estern li jappoġġa r-reviżjoni tal-Kummissjoni indika l-kwistjonijiet li ġejjin fil-pajjiżi magħżula għal eżami dokumentarju.

Fil-Burkina Faso, ir-riskji tal-Anness II identifikati fis-settur tad-deheb jinkludu t-tixħim, ir-rappreżentazzjoni ħażina frawdolenti, il-ħasil tal-flus u n-nuqqas ta’ ħlas tat-taxxi, l-appoġġ dirett jew indirett lil gruppi armati mhux statali, u l-involviment tal-forzi tas-sigurtà pubblika. Tmien reġjuni tal-pajjiż jinsabu fil-lista tas-CAHRA. Matul l-intervisti li saru għal dan l-istudju mal-partijiet ikkonċernati ewlenin fil-Burkina Faso, kien hemm għarfien limitat tal-eżistenza tar-Regolament. F’termini ta’ prijoritajiet fit-tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli, il-biċċa l-kbira tal-persuni intervistati kienu ffukati fuq il-kwistjoni tat-tniġġis tal-merkurju marbut mal-estrazzjoni tad-deheb. L-intervisti li saru jissuġġerixxu li tkun meħtieġa aktar ħidma biex jintlaħqu n-nies fir-rigward tar-Regolament biex tiżdied is-sensibilizzazzjoni dwar l-iskop u l-funzjonament tiegħu. Id-delegazzjoni tal-UE f’Ouagadougou qed tappoġġa l-estrazzjoni artiġjanali tad-deheb, inkluż fil-kuntest tal-proġett tal-Fondazzjonijiet għall-Paċi.

Il-Burundi huwa inkluż fil-lista tas-CAHRA. Il-formalità u l-legalità tas-settur tal-estrazzjoni tiegħu ġew affettwati b’mod negattiv mill-projbizzjoni tal-2019 fuq l-esportazzjoni tad-deheb għan-negozjanti privati, li potenzjalment ikkontribwiet għal żieda fl-esportazzjonijiet illegali tad-deheb. Skont il-partijiet ikkonċernati kkonsultati, bħalissa hemm biss ftit kumpaniji barranin li joperaw fil-pajjiż, prinċipalment ta’ oriġini Ċiniża u Russa u l-ebda waħda minnhom mhi qed tesporta direttament lejn l-UE. Barra minn hekk, hemm disponibbiltà limitata ħafna ta’ data dwar l-estrazzjoni. L-istudju ma identifikax evidenza ta’ xi impatt dirett tar-Regolament fil-prattika.

Sitt stati federali tan-Niġerja huma elenkati fil-lista tas-CAHRA. Is-settur tal-estrazzjoni minerarja fin-Niġerja bħalissa għadu qed jinbet u huwa kkaratterizzat minn produzzjoni relattivament limitata ta’ minerali tat-3TG, ħlief għat-tantalju. B’mod partikolari, in-Niġerja tirrappreżenta madwar 13 % tal-produzzjoni globali tat-tantalju. 13 Madankollu, l-estrazzjoni illegali tad-deheb u l-kuntrabandu jikkostitwixxu riskji ewlenin tal-Anness II fir-reġjuni tal-Majjistral tal-pajjiż b’mod partikolari (l-istat ta’ Zamfara). Is-settur tal-estrazzjoni minerarja s’issa ma kienx fost is-setturi ta’ prijorità tal-impenn tas-sħubija tal-UE man-Niġerja u b’riżultat ta’ dan, ma kienx hemm impenji diretti abbażi tar-Regolament fil-pajjiż. Madankollu, indirettament, permezz tal-appoġġ tal-UE għall-Qafas ta’ Finanzjament Nazzjonali Integrat (INFF), u l-ħidma relatata fuq il-federaliżmu fiskali, jingħata appoġġ għall-iżvilupp ta’ qafas għal settur b’saħħtu tal-minerali (inklużi l-formalizzazzjoni tas-settur u r-riforma tal-ġenerazzjoni tad-dħul).

Ir-riżorsi naturali primarji mill-minjieri tar-Rwanda huma t-3TG u l-ħaġar prezzjuż. 14 Iċ-ċinturin tad-depożiti ta’ 3T li jestendi mil-Lvant tar-RDK għal ġor-Rwanda u sal-Burundi jammonta għal 51 % tal-provvista globali tat-tantalju, u r-Rwanda tikkontribwixxi, skont l-istatistika tagħha stess, għal 28 % tal-produzzjoni globali, prinċipalment fil-forma ta’ konċentrati. 15 Filwaqt li l-ebda reġjun tar-Rwanda ma jidher fil-lista tal-CAHRA, il-pajjiż huwa importanti għall-estrazzjoni u t-tranżitu tat-3TG, li xi wħud minnhom, skont sorsi internazzjonali, setgħu ddaħħlu b’kuntrabandu min-naħa għall-oħra tal-fruntiera mir-RDK. 16 L-UE bħalissa tappoġġja l-provenjenza responsabbli, l-implimentazzjoni ta’ standards internazzjonali tal-protezzjoni soċjali u ambjentali u l-avvanz tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli fir-Rwanda permezz tal-proġett Sustainable Development of the Mining Sector in Rwanda. 17 Lil hinn minn dan il-proġett, ma seta’ jiġi identifikat l-ebda impatt direttament attribwibbli għar-Regolament fir-Rwanda. Madankollu, f’dan l-aħħar deċennju, il-Gvern tar-Rwanda implimenta firxa ta’ inizjattivi leġiżlattivi u approva skemi ta’ diliġenza dovuta għall-industriji biex jittaffew ir-riskji negattivi marbuta mal-esplorazzjoni tal-estrazzjoni u l-operazzjonijiet ta’ pproċessar. Tali miżuri jirriflettu l-isforzi usa’ għall-promozzjoni tad-diliġenza dovuta fil-pajjiż, fosthom bir-Regolament.

Tmien reġjuni fis-Sudan t’Isfel jinsabu fil-lista CAHRA. L-intervisti li saru fil-pajjiż urew li l-estrazzjoni illegali hija komuni ferm fis-settur tad-deheb, fil-biċċa l-kbira mwettqa minn minaturi artiġjanali mhux irreġistrati. Barra minn hekk, hemm nuqqas notevoli ta’ trasparenza dwar is-sjieda ta’ kumpaniji li joperaw fis-settur. Fir-rigward tar-Regolament, s’issa ma ġie identifikat l-ebda proġett dwar tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli jew minerali ta’ kunflitt fil-pajjiż. Barra minn hekk, ħafna partijiet ikkonċernati intervistati affermaw li d-diliġenza dovuta u t-tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli fis-settur tad-deheb ma jidhrux li huma fost il-prijoritajiet tal-gvern.

Fil-Venezwela, hemm ħafna riskji marbuta mal-estrazzjoni tad-deheb u l-pajjiż kollu huwa inkluż fil-lista CAHRA. Barra minn hekk, in-nuqqas ta’ statistika uffiċjali jirriżulta f’livelli għoljin ta’ opaċità fis-settur. 18 Skont sorsi kkonsultati, porzjonijiet kbar tad-deheb tal-Venezwela allegatament jiddaħħlu b’kuntrabandu f’pajjiżi ġirien bħall-Kolombja, il-Brażil, is-Suriname, u l-Guyana. Minbarra l-istudju estern, ma nstab l-ebda studju ieħor eżistenti biex jiġi evalwat l-impatt tar-regolament fil-Venezwela. L-istudju ma seta’ jidentifika l-ebda sforz mill-gvern biex jimplimenta miżuri ta’ diliġenza dovuta jew bidliet legali fil-kodiċi tal-estrazzjoni minerarja jew kwalunkwe leġiżlazzjoni nazzjonali oħra bħala riżultat tar-Regolament. Hemm xi livell ta’ sensibilizzazzjoni dwar ir-Regolament fost l-akkademiċi u r-riċerkaturi iżda l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili kif ukoll l-esperti tal-estrazzjoni li ġew ikkuntattjati ma kinux konxji tar-Regolament. 19 Għalhekk kien impossibbli li jiġi vvalutat kwalunkwe impatt fil-post li jkun direttament attribwibbli għar-Regolament.

L-Indja hija t-tieni l-akbar konsumatur tad-deheb (wara ċ-Ċina), u laħqet 774 tunnellata fl-2022. Minħabba provvista domestika insuffiċjenti, id-domanda hija primarjament issodisfata permezz tal-importazzjonijiet, spiss mill-Emirati Għarab Magħquda, li joħloq riskju (ara aktar dettalji hawn taħt dwar it-tħassib relatat mat-tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli mill-Emirati Għarab Magħquda). Fl-2022–2023, l-estrazzjoni lokali kkontribwiet għal madwar 1,5 % tal-provvista tad-deheb, filwaqt li r-riċiklaġġ kien jammonta għal madwar 14 %. 20 L-aktar riskju identifikat fis-settur tad-deheb Indjan huwa l-kuntrabandu, marbut man-nuqqas ta’ ħlas ta’ taxxi u tariffi tal-gvern u mal-ħasil tal-flus. Żewġ stati – Chhattisgarh u Jammu u Kashmir – jidhru fil-lista CAHRA. Is-sejbiet tal-istudju estern juru li hemm xi għarfien dwar ir-Regolament fl-Indja, b’mod partikolari f’ċerti organizzazzjonijiet preżenti fil-pajjiż, bħall-Kunsill Dinji tad-Deheb, il-Kunsill għall-Promozzjoni tal-Esportazzjoni tal-Ġawhar Prezzjuż u tal-Ġojjellerija jew l-Assoċjazzjoni Indjana tal-Metalli ta’ Valur u tal-Ġojjellerija.

Fil-Myanmar, l-industrija tal-landa hija kkontrollata bis-sħiħ minn uffiċjali għolja tal-ġunta, u dan jagħmel kwalunkwe valutazzjoni tal-produzzjoni u tal-kummerċ biċċa xogħol kumplessa. Fl-2021, l-istimi wrew produzzjoni ta’ madwar 29 000 tunnellata fis-sena; b’aktar minn 700 000 tunnellata f’riżervi. Dan jagħmel lill-Myanmar ir-raba’ l-akbar produttur tal-landa u l-pajjiż bit-tielet l-akbar riżervi tal-landa madwar id-dinja. 21  Il-biċċa l-kbira tal-produzzjoni tal-pajjiż tispiċċa fir-raffineriji Ċiniżi. L-assoċjazzjoni Internazzjonali tal-Landa tidentifika l-Yunnan Tin Company ibbażata fiċ-Ċina bħala waħda mir-riċevituri ewlenin tal-landa tal-Myanmar. Fil-lista tas-CAHRAs hemm 15 mill-21 żona amministrattiva tal-Myanmar. Is-sejbiet mill-istudju estern jissuġġerixxu li hemm għarfien negliġibbli tar-Regolament fil-Myanmar, u ma kienx possibbli li jiġi kkonfermat xi impatt fuq il-post direttament attribwibbli għar-Regolament. Il-biċċa l-kbira tal-persuni intervistati ffukaw l-isforzi tagħhom fil-Myanmar fuq il-kwistjoni tal-instabbiltà politika u l-vjolenza u ma indirizzawx b’mod espliċitu r-rekwiżiti ta’ diliġenza dovuta. 

L-Emirati Għarab Magħquda mhumiex produttur tal-estrazzjoni ta’ xi wieħed mill-minerali koperti mir-Regolament iżda jokkupaw post ċentrali fil-kummerċ u t-trasformazzjoni tad-deheb. F’40 sena, minn pajjiż li ma kienx parti mill-100 pajjiż li l-aktar kienu jimpurtaw deheb, illum il-ġurnata sab ruħu fost l-aktar 10 pajjiżi li jimpurtaw deheb, u l-importazzjonijiet mill-Afrika qed jesperjenzaw żieda notevoli. 22 Xi partijiet ikkonċernati intervistati jargumentaw li l-aċċess għal kwalunkwe informazzjoni dwar il-kummerċ tad-deheb tal-Emirati Għarab Magħquda huwa diffiċli ħafna. Hemm tħassib mifrux li r-rekwiżiti għal tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli jidhru dgħajfa, minkejja sensiela ta’ inizjattivi reċenti rilevanti. Il-Ministeru tal-Ekonomija tal-Emirati Għarab Magħquda ħabbar regolamenti ġodda ta’ diliġenza dovuta allinjati mal-OECD li jkopru s-settur tad-deheb li se jidħlu fis-seħħ f’Jannar 2024. Filwaqt li l-impatti direttament attribwibbli għar-Regolament ma setgħux jiġu identifikati fl-EGħM u l-pajjiż mhuwiex inkluż fil-lista tas-CAHRAs, l-Emirati Għarab Magħquda għandhom rwol sinifikanti bħala ċentru ta’ tranżitu, b’mod partikolari għad-deheb. Għalhekk huwa rilevanti għall-funzjonament u l-effettività tar-Regolament u importanti għad-diliġenza dovuta fis-settur b’mod aktar ġenerali.

d.Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

Ir-Regolament jintroduċi obbligi ta’ diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista biss fuq l-importaturi tal-Unjoni tat-3TG, u bħala tali ma għandu l-ebda effett legali dirett fuq l-entitajiet u l-proċessi f’pajjiżi terzi. Fid-dawl ta’ dan, huwa diffiċli li ssir distinzjoni bejn l-impatti u l-kostijiet f’pajjiżi terzi tar-Regolament tal-UE u dawk li jirriżultaw minn sforzi globali usa’ għall-promozzjoni tad-diliġenza dovuta fil-ktajjen tal-provvista tal-minerali. Madankollu, huwa inkoraġġanti li fil-maġġoranza tal-pajjiżi terzi vvalutati, hemm xi sforzi minn ħafna atturi fis-settur tat-3TG biex jimplimentaw id-diliġenza dovuta allinjata mal-OECD f’konformità mal-objettivi tar-Regolament. Ir-rekwiżiti tar-Regolament huma parti minn din l-ekosistema usa’ ta’ diliġenza dovuta u miżuri ta’ kondotta responsabbli fin-negozju u għalhekk jistgħu jitqiesu bħala waħda mill-għodod li jikkontribwixxu għat-titjib tad-diliġenza dovuta fil-ktajjen tal-provvista tat-3TG.

L-istudju identifika l-potenzjal li jittejjeb l-impatt tar-Regolament permezz ta’ involviment akbar mill-UE fil-pajjiżi produtturi u ta’ tranżitu tat-3TG. L-effettività u l-funzjonament tar-Regolament jistgħu jissaħħu aktar permezz ta’ aktar sensibilizzazzjoni, li tibda b’aktar ħidma mid-Delegazzjonijiet tal-UE biex jintlaħqu n-nies f’pajjiżi b’żoni inklużi fil-lista tas-CAHRA. Il-gruppi tal-partijiet ikkonċernati lokali laqgħu r-Regolament u wrew interess qawwi fir-rigward tiegħu. Għalhekk, l-involviment ulterjuri tal-partijiet ikkonċernati involuti fil-produzzjoni u l-kummerċ tat-3TG f’pajjiżi bis-CAHRAs, fejn possibbli, jippreżenta opportunità sinifikanti biex jissaħħaħ l-impatt tar-Regolament.

2.Impatti fuq l-operaturi ekonomiċi tal-UE

a.Adozzjoni tad-diliġenza dovuta mill-operaturi ekonomiċi tal-UE, inklużi l-operaturi downstream

Il-valutazzjoni turi li meta r-Regolament daħal fis-seħħ, l-importaturi u l-operaturi downstream tal-Unjoni kellhom livelli differenti ta’ għarfien tad-diliġenza dovuta skont ir-rwol tagħhom fil-katina tal-provvista tat-3TG u d-daqs tal-kumpanija. L-involviment fil-kummerċ internazzjonali tat-3TG kopert mid-DFA tal-Istati Uniti mill-2010 influwenza bil-qawwa l-għarfien tal-kumpaniji dwar il-prinċipji tad-diliġenza dovuta u kif għandhom jiġu implimentati.

Ħafna importaturi tal-Unjoni li ġew introdotti għall-ewwel darba għad-diliġenza dovuta permezz tar-Regolament ġew mgħarrfa bl-obbligi tagħhom permezz ta’ kuntatti mal-MSCAs. Eżitu pożittiv tal-istudju kien il-fatt li l-kumpaniji, bis-saħħa tal-kuntatti mal-MSCAs, kienu qed itejbu gradwalment l-implimentazzjoni tal-obbligi ta’ diliġenza dovuta tagħhom skont ir-Regolament. L-MSCAs jenfasizzaw il-ħtieġa li titkompla s-sensibilizzazzjoni dwar ir-rekwiżiti dettaljati tar-Regolament għall-operaturi. Filwaqt li xi SMEs irrappurtaw li qed jiffaċċjaw diffikultajiet fit-twettiq ta’ verifiki esterni minn partijiet terzi, il-maġġoranza tal-importaturi tal-Unjoni kkonsultati fi ħdan il-kamp ta’ applikazzjoni tar-rekwiżiti ta’ diliġenza dovuta tar-Regolament jiddependu fuq skemi ta’ diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista. Dan jissuġġerixxi li kwalunkwe rikonoxximent potenzjali ta’ skemi bħal dawn li jissodisfaw ir-rekwiżiti mill-Kummissjoni jiffaċilita l-konformità tal-importaturi mar-rekwiżiti rilevanti u jsawwar l-esperjenzi ta’ ħafna kumpaniji tar-Regolament (ara t-taqsima “3. Miżuri ta’ Akkumpanjament” għad-dettalji).

L-adozzjoni tad-diliġenza dovuta u l-livelli ta’ konformità tal-operaturi ekonomiċi tal-UE jvarjaw bejn l-Istati Membri. In-nuqqasijiet ewlenin irrapportati huma relatati ma’ nuqqas ta’ informazzjoni dwar l-obbligi tas-sistema ta’ ġestjoni u l-obbligi tal-ġestjoni tar-riskju, rapporti tal-awditjar mhux kompluti, nuqqasijiet rigward l-obbligi ta’ divulgazzjoni u rapportar u inkonsistenzi bejn il-volumi tal-importazzjoni rrapportati u d-data doganali. Sfida ewlenija addizzjonali ffaċċjata hija nuqqas ġenerali fl-UE kollha ta’ awdituri kwalifikati u nuqqas ta’ awditi li jissodisfaw ir-rekwiżiti rilevanti tar-Regolament. Il-fehmiet dwar l-ispejjeż tal-konformità minn dawk intervistati kienu jvarjaw b’mod sinifikanti. Minn naħa, id-diliġenza dovuta qed issir dejjem aktar regola ġenerali fl-industrija tal-metalli u tal-minerali, u r-Regolament jallinja ma’ ħafna prattiki kummerċjali standard. Min-naħa l-oħra, il-kumpaniji spjegaw li l-piżijiet amministrattivi u l-kostijiet tal-awditjar tal-konformità jistgħu jkunu pjuttost sinifikanti, speċjalment għall-SMEs. Ġie stmat li l-ispejjeż għal awditu jvarjaw minn EUR 8 000 sa EUR 10 000, spiża sinifikanti għall-SMEs. Fl-istess ħin, il-kumpaniji (u l-MSCAs, ara hawn taħt) issuġġerew li rikonoxximent possibbli tal-iskemi u lista eventwali ta’ funderiji responsabbli rikonoxxuti mill-UE jistgħu jnaqqsu dawn il-kostijiet b’mod sinifikanti.

Filwaqt li r-Regolament jistabbilixxi obbligi ta’ diliġenza dovuta biss fuq l-importaturi tal-Unjoni tal-metalli u l-minerali bħala tali, hemm indikazzjonijiet li l-operaturi ekonomiċi aktar downstream fil-ktajjen tal-valur qed javvanzaw ukoll bl-isforzi tagħhom ta’ diliġenza dovuta. Biex twettaq valutazzjoni tal-adozzjoni tad-diliġenza dovuta mill-kumpaniji downstream, il-Kummissjoni qed tħejji għodda volontarja online għall-kumpaniji downstream biex jippubblikaw informazzjoni dwar il-prattiki ta’ diliġenza dovuta tagħhom, is-Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Minerali Responsabbli (Responsible Minerals Information System, ReMIS), li hija mistennija li titnieda fit-tieni nofs tal-2024 (ara t-taqsima “3. Miżuri ta’ Akkumpanjament”).

b.Infurzar tar-Regolament mill-MSCAs

Ir-Regolament jirrikjedi li l-MSCAs iwettqu “kontrolli tal-konformità ex post xierqa” fuq l-operaturi ekonomiċi. L-analiżi mwettqa għal din ir-reviżjoni wriet li l-MSCAs huma mogħnija b’kapaċitajiet, riżorsi allokati, u għarfien espert differenti fir-rigward tal-materja prima, il-proċessi industrijali u l-awditjar. B’riżultat ta’ dan, għandhom kapaċitajiet differenti biex iwettqu u jsegwu l-kontrolli ex post. Bħala nota ġenerali, wara li sar biss l-ewwel ċiklu ta’ kontrolli tal-konformità ex post annwali, is-sejbiet tal-MSCAs huma limitati. Diversi Stati Membri nnutaw li huwa meħtieġ aktar żmien biex jinkiseb għarfien dwar ix-xejriet tal-importazzjoni u ċ-ċirkomvenzjoni potenzjali, u biex ikun hemm stampa aktar ċara bbażata fuq data rilevanti.

Skont l-Artikolu 17(1) tar-Regolament, sat-30 ta’ Ġunju ta’ kull sena, l-Istati Membri għandhom jippreżentaw lill-Kummissjoni rapport dwar l-implimentazzjoni tar-Regolament. L-aħħar sejbiet mir-rapporti tal-MSCAs li huma inklużi f’din ir-reviżjoni għalhekk imorru lura għat-30 ta’ Ġunju 2023 u jkopru l-kontrolli mwettqa fl-2022. Huwa importanti li wieħed jinnota li, wara li sar biss l-ewwel ċiklu ta’ kontrolli annwali tal-konformità ex post, is-sejbiet tal-MSCAs huma limitati.

L-informazzjoni sottomessa lill-Kummissjoni permezz tar-rapporti annwali ta’ implimentazzjoni tal-MSCAs tikkonferma li fl-2021, l-MSCAs bdew b’sessjonijiet ta’ sensibilizzazzjoni għall-operaturi u tħejjijiet għal kontrolli ex post. Għadd dejjem akbar ta’ MSCAs bdew iwettqu kontrolli tal-konformità ex post fl-2022, li ħafna minnhom kienu ppjanati li jiġu konklużi fl-2023. B’kollox, il-Kummissjoni rċeviet rapporti ta’ implimentazzjoni minn 22 mis-27 Stat Membru fit-30 ta’ Ġunju 2023.

12 mit-22 Stat Membru kienu diġà ppjanaw jew bdew iwettqu kontrolli ex post: L-Awstrija, il-Belġju, il-Bulgarija, Ċipru, iċ-Ċekja, id-Danimarka, il-Finlandja, Franza (kontrolli pilota), il-Ġermanja, il-Lussemburgu, Malta u Spanja. Fil-Polonja, il-kontrolli ex post kienu għadhom ma bdewx, peress li l-bażi leġiżlattiva għalihom fil-Liġi Nazzjonali Pollakka kienet għadha ma ġietx stabbilita. 23 Il-Portugall ħabbar li se jibda kontrolli ex post fit-tieni nofs tal-2023. Ma kinux twettqu kontrolli ex post fi Stati Membri oħra, peress li ma ġie identifikat l-ebda importatur ogħla mil-limiti tal-volum tal-importazzjoni stabbiliti fir-Regolament.

Fl-2022, abbażi tad-data doganali pprovduta mill-informazzjoni ta’ rapportar tal-Istati Membri, kien hemm 8 286 importatur identifikat tal-Unjoni ta’ minerali u metalli tat-3TG li minnhom 477 (6 %) importaw kwantitajiet ugwali għal jew ogħla mil-limiti tal-volum annwali. Ġew stabbiliti limiti biex jiġi żgurat li l-importazzjonijiet koperti jikkorrispondu għal mill-inqas 95 % tal-volumi totali tat-3TG importati fl-UE (ara t-taqsima III. 4. b). Hemm varjazzjoni wiesgħa fost l-Istati Membri fir-rigward tal-għadd ta’ importaturi li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament.

Is-sejbiet jikkonfermaw li l-livell ta’ konformità jvarja ħafna, u xi Stati Membri ma rrappurtaw l-ebda sejba konklużiva tal-kontrolli tal-konformità ex post tagħhom minħabba diversi raġunijiet, inkluż l-iżvilupp li għaddej tas-sistema tal-awditjar intern tagħhom, l-assenjazzjoni ta’ awtorità kompetenti, jew minħabba l-fatt li kienu ilhom ftit żmien biss li rċevew id-data doganali rilevanti mill-awtoritajiet doganali tagħhom.

F’termini ta’ implimentazzjoni mill-MSCAs, kemm l-istudju estern, kif ukoll ir-rapporti annwali ta’ implimentazzjoni tal-MSCAs jindikaw għadd ta’ sfidi. L-Istati Membri rrapportaw li l-maġġoranza tal-importaturi tal-Unjoni li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta tar-Regolament jiddependu fuq skemi ta’ diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista li jistgħu jiffaċilitaw il-konformità tagħhom mar-Regolament. Madankollu, dan l-element ta’ faċilitazzjoni għadu mhux applikabbli minħabba li l-Kummissjoni s’issa għadha ma rrikonoxxiet l-ebda skema (ara t-Taqsima III 3 a). Sfida oħra mqajma b’mod partikolari minn Stati Membri iżgħar hija n-nuqqas ta’ kapaċità u riżorsi tal-MSCAs biex jinfurzaw ir-Regolament. L-MSCAs esprimew l-appoġġ tagħhom għal aktar skambji tal-aħjar prattiki u koordinazzjoni bejniethom. L-MSCAs ġibdu wkoll l-attenzjoni għal għadd ta’ riskji relatati mal-importazzjonijiet tad-deheb tal-Unjoni (ara t-taqsima III 4. e.), kif ukoll sfidi għat-traċċabbiltà maħluqa minn materjali f’forma riċiklata jew prodotti lesti, li bħalissa jaqgħu barra mill-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament, speċjalment fis-settur tad-deheb, fejn ir-riċiklaġġ jista’ jkun assoċjat ma’ materjali ta’ kunflitt.

L-Istati Membri jibqgħu responsabbli għall-implimentazzjoni uniformi tar-Regolament, skont l-Artikolu 10(3). Biex tiffaċilita l-iskambji fost l-Istati Membri u tappoġġa implimentazzjoni uniformi tar-Regolament, il-Kummissjoni introduċiet għodod rilevanti, b’mod partikolari l-Laqgħat Trimestrali tal-Grupp ta’ Esperti dwar it-Tiftix ta’ Sorsi ta’ Provvista Responsabbli ta’ Landa, Tantalju, Tungstenu u Deheb (Grupp ta’ Esperti tat-3TG), kif ukoll il-ħidma li għaddejja fuq l-istabbiliment ta’ pjattaforma għall-iskambju sigur ta’ data doganali rilevanti fost l-Istati Membri (Sistema ta’ Monitoraġġ tal-Minerali Responsabbli). L-istudju ta’ reviżjoni estern identifika l-Grupp ta’ Esperti tat-3TG bħala pjattaforma effettiva għall-MSCAs u għall-Kummissjoni biex jiltaqgħu, jiskambjaw informazzjoni u jżidu l-konverġenza fl-infurzar.

Il-ħidma li għaddejja fuq pjattaforma għall-iskambju ta’ data doganali, li bħalissa tinsab fil-fażi pilota, tista’ tappoġġja l-iskambji tal-Istati Membri li għandhom l-għan li jimmonitorjaw u jipprevjenu l-prattiki ta’ ċirkomvenzjoni mill-importaturi tal-Unjoni. B’mod speċifiku, il-pjattaforma se tippermetti lill-Istati Membri jikkondividu u jikkonsultaw l-informazzjoni doganali relatata mal-kumpanija importatriċi għall-minerali u l-metalli koperti mir-Regolament biex jimminimizzaw ir-riskju li l-importaturi jaqsmu l-vjeġġi u jimportaw permezz ta’ Stati Membri differenti biex jibqgħu taħt il-limiti applikabbli tal-volum tal-importazzjoni imposti mir-Regolament.

3.Miżuri ta’ akkumpanjament għar-Regolament

Din it-taqsima teżamina l-funzjonament u l-effettività tad-diversi għodod li jappoġġjaw l-implimentazzjoni tar-Regolament. Dawn l-għodod huma elenkati fit-tabella ta’ hawn taħt.

Tabella 4 – Ħarsa ġenerali lejn l-għodod li jappoġġaw l-implimentazzjoni tar-Regolament

Għodod li jappoġġjaw l-implimentazzjoni

Referenza fir-Regolament/Deskrizzjoni

a.Skemi ta’ Diliġenza Dovuta tal-Katina tal-Provvista u l-Lista ta’ Funderiji u Raffineriji Responsabbli (“Lista Bajda tal-UE”)

Il-Premessa 14 u l-Artikolu 8 tar-Regolament, il-Premessa 16 u l-Artikolu 9 tar-Regolament

b.Lista ta’ Żoni Affettwati mill-Kunflitti u Żoni ta’ Riskju Għoli (lista tas-CAHRAs)

L-Artikolu 14(2) tar-Regolament; Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/1149 tal-10 ta’ Awwissu 2018; Metodoloġija u lista żviluppati u aġġornati regolarment minn RAND Europe: CAHRAs (cahraslist.net)

c.Sħubija Ewropea għal Minerali Responsabbli (European Partnership for Responsible Minerals, EPRM)

Imnedija fl-2016 bħala inizjattiva b’diversi partijiet ikkonċernati li twettaq proġetti fis-settur tal-ASM tat-3TG. Forum bejn l-industrija, il-gvernijiet u s-soċjetà ċivili.

https://europeanpartnership-responsibleminerals.eu/  

d.Miżuri oħra deskritti fil-Komunikazzjoni Konġunta tal-5 ta’ Marzu 2014 24

Djalogi ta’ politika ma’ pajjiżi terzi, Diplomazija dwar il-Materja Prima, Kooperazzjoni għall-Iżvilupp ma’ pajjiżi terzi.

Mill-2021, Sħubijiet Strateġiċi dwar il-Materja Prima ma’ pajjiżi terzi 25 .

e.Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Minerali Responsabbli (ReMIS)

Għodda volontarja online għall-kumpaniji downstream biex jippubblikaw informazzjoni dwar il-prattiki ta’ diliġenza dovuta tagħhom.

L-għodda hija teknikament lesta biex titnieda u l-Kummissjoni qed tiffinalizza l-arranġamenti tal-protezzjoni tad-data mal-Istati Membri qabel ma tagħmel ir-ReMIS disponibbli għall-pubbliku.

f.Il-portal Due Diligence Ready!

B’enfasi speċifika fuq l-SMEs, l-għodda Due Diligence Ready! żviluppata mill-Kummissjoni hija operazzjonali u tintuża bħala għodda ta’ appoġġ fl-isforzi ta’ fehim u implimentazzjoni tad-diliġenza dovuta. Il-portal jappoġġja lill-SMEs biex:

·jitgħallmu dwar il-benefiċċji li jistgħu jiksbu mit-twettiq tad-diliġenza dovuta fuq il-ktajjen tal-provvista tagħhom

·jifhmu, jivvalutaw u jimmitigaw ir-riskji u l-impatti fil-ktajjen tal-provvista tagħhom relatati mat-tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli

·jifhmu u jimplimentaw il-Gwida tal-OECD dwar id-DD u jitgħallmu kif għandha ssir id-diliġenza dovuta għal tiftix ta’ sorsi ta’ provvista tal-minerali responsabbli (il-Gwida tal-OECD dwar id-DD tapplika għall-minerali kollha.

Ir-riċerka u l-partijiet ikkonċernati intervistati indikaw il-ħtieġa għal appoġġ aktar gradwali u mmirat permezz tal-għodda.

https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/raw-materials/due-diligence-ready_en  

a.Rikonoxximent tal-iskemi ta’ diliġenza dovuta u l-“Lista Bajda” tal-UE

Ir-Regolament jirrikonoxxi li l-iskemi ta’ diliġenza dovuta jistgħu jiffaċilitaw il-konformità tal-importaturi tal-Unjoni mar-rekwiżiti tar-Regolament. Skont l-Artikoli 3 u 8, il-Kummissjoni għandha tadotta atti ta’ implimentazzjoni li jirrikonoxxu skemi ta’ diliġenza dovuta għall-katina tal-provvista bbażati fuq applikazzjonijiet minn sidien ta’ skemi. Il-proċess għall-valutazzjoni u l-kriterji għar-rikonoxximent potenzjali tal-iskemi huwa deskritt f’Regolament Delegat 26 , li huwa bbażat fuq il-metodoloġija żviluppata mill-OECD biex jiġu vvalutati l-iskemi ta’ diliġenza dovuta għall-minerali, u b’hekk jiġi żgurat li tali skemi jissodisfaw b’mod effettiv l-istandards tar-Regolament.

Bħalissa, ħames skemi jinsabu fil-proċess li jiġu vvalutati għar-rikonoxximent, u s’issa ma ġiet rikonoxxuta l-ebda skema. Il-valutazzjonijiet huma bbażati fuq analiżi dettaljata tad-dokumentazzjoni, intervisti mal-partijiet ikkonċernati involuti fl-iskemi u verifika fuq il-post, l-hekk imsejħa “awditi paralleli”. Dawn jeżaminaw kemm il-politiki kif ukoll l-istandards tal-iskemi u kif dawn jiġu implimentati. L-iskeda għall-valutazzjonijiet, u b’mod partikolari għall-“awditi paralleli”, intlaqtet ħafna mill-pandemija tal-Covid-19, u dan irriżulta f’dewmien fil-proċessi ta’ valutazzjoni. L-istrettezza meħtieġa tal-kriterji, id-diversi passi tal-proċedura u l-ħtieġa li jitwettqu valutazzjonijiet bir-reqqa kif ukoll il-possibbiltà ta’ applikazzjoni mill-ġdid, huma wkoll fatturi determinanti għad-durata tal-proċess ta’ rikonoxximent.

L-intervisti mal-kumpaniji jikkonfermaw li ħafna minnhom diġà huma membri ta’ skemi jew jallinjaw il-prattiki tagħhom ma’ dawn l-iskemi, minkejja li għadhom mhumiex rikonoxxuti. Filwaqt li xi partijiet ikkonċernati semmew il-kost tal-iskemi ta’ diliġenza dovuta bħala fattur potenzjali ta’ limitazzjoni għall-konformità, il-kostijiet stmati jidhru li huma finanzjarjament proporzjonati għal ħafna atturi.

Barra minn hekk, xi partijiet ikkonċernati indikaw l-importanza tat-trasparenza tal-iskemi. L-iskemi jistgħu jiffaċilitaw l-aċċess għall-informazzjoni dwar l-oriġini tal-materjali biex jikkonfermaw il-konformità mal-obbligi legali tar-Regolament. Madankollu, fil-maġġoranza tal-kontrolli ex post imwettqa mill-MSCAs fuq l-importaturi tal-Unjoni li jipparteċipaw fi skemi ta’ diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista, l-importaturi ma setgħux jipprovdu lill-awtoritajiet b’informazzjoni dwar il-pajjiż ta’ oriġini, kif meħtieġ mill-Artikolu 4 tar-Regolament. Għandu jkun hemm aktar impenn u skambju aktar mill-qrib bejn l-MSCAs, l-importaturi tal-Unjoni u l-iskemi fir-rigward ta’ dawn l-isfidi ta’ trasparenza.

Huwa importanti li jiġi indikat li, minkejja r-rikonoxximent ta’ skemi bħala għodda biex tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni, l-importaturi tal-Unjoni jżommu r-responsabbiltà individwali li jikkonformaw mar-rekwiżiti tar-regolament irrispettivament minn jekk humiex parti minn skemi rikonoxxuti. Għalhekk, l-iskemi jistgħu jkunu għodod biex jiffaċilitaw il-konformità mill-importaturi tal-Unjoni, iżda ma jeżonerawhomx mir-responsabbiltà individwali tagħhom li jwettqu d-diliġenza dovuta.

Ir-Regolament jipprevedi li l-Kummissjoni għandha tadotta att ta’ implimentazzjoni li jistabbilixxi lista ta’ funderiji u raffineriji responsabbli skont l-Artikolu 9 tar-Regolament. Biex tfassal il-lista, il-Kummissjoni għandha tqis il-funderiji u r-raffineriji koperti minn skemi rikonoxxuti ta’ diliġenza dovuta, kif ukoll l-informazzjoni pprovduta mill-Istati Membri. Peress li s’issa ma ġiet rikonoxxuta l-ebda skema, il-lista tal-UE għadha ma tfasslitx.

b.Il-lista tas-CAHRAs

Ir-Regolament jipprevedi assistenza lill-operaturi ekonomiċi fl-identifikazzjoni tas-CAHRAs. Skont l-Artikolu 14, il-Kummissjoni Ewropea żviluppat linji gwida mhux vinkolanti għall-identifikazzjoni ta’ CAHRAs u riskji oħra tal-katina tal-provvista. 27 Inkarigat ukoll lil RAND Europe biex tipprovdi għarfien espert estern fil-forma ta’ metodoloġija biex jiġu determinati l-pajjiżi li għandhom jitqiegħdu fil-lista tas-CAHRA, u biex tipprovdi lista indikattiva, mhux eżawrjenti u aġġornata regolarment ta’ żoni affettwati minn kunflitti u żoni ta’ riskju għoli. 28 Kif diġà ġie enfasizzat fin-nota 4 f’qiegħ il-paġna hawn fuq, il-lista tas-CAHRA pprovduta mill-għarfien espert estern (u l-informazzjoni pprovduta fuq is-sit web iddedikat għal din il-lista) ma tikkostitwixxix opinjoni uffiċjali tal-Kummissjoni Ewropea jew tal-UE dwar jekk reġjun jew żona speċifika hijiex CAHRA jew le kif definit fl-Artikolu 2(f) tar-Regolament (UE) 2017/821. Madankollu, il-lista tas-CAHRA sservi bħala għodda operazzjonali biex tiggwida l-isforzi ta’ mitigazzjoni tar-riskju u tippermetti lill-kumpaniji japplikaw id-diliġenza dovuta f’konformità mar-Regolament tal-UE.

L-inklużjoni ta’ żona bħala affettwata minn kunflitti u/jew ta’ riskju għoli fil-lista ma tipprojbixxix, ma timplikax u ma tissuġġerixxix li ma għandhomx isiru attivitajiet kummerċjali f’din iż-żona. Il-lista tippermetti lill-kumpaniji jidentifikaw dawk l-oqsma fejn għandhom iwettqu diliġenza dovuta bbażata fuq ir-riskju sabiex jakkwistaw jew ikomplu jakkwistaw 3TGs bl-għajnuna tal-proċessi tal-kumpanija tad-diliġenza dovuta.

Il-kumpaniji intervistati fil-kuntest tal-istudju estern jikkonfermaw li l-lista tas-CAHRAs hija għodda utli biex jiġu vvalutati r-riskji ta’ kunflitti reġjonali. Xi rispondenti jirrapportaw li jużawha flimkien ma’ listi oħra għas-CAHRAs bħal dik prodotta mill-Inizjattiva tal-Minerali Responsabbli (Responsible Minerals Initiative, RMI). Partijiet ikkonċernati oħra ssuġġerew li l-għarfien tal-lista jista’ jittejjeb. L-intervisti jikkonfermaw ukoll li huwa importanti li tkompli tiġi enfasizzata n-natura indikattiva mhux eżawrjenti tal-lista. F’termini tal-kontenut tal-lista, xi partijiet ikkonċernati ssuġġerew li jitqiesu l-bidliet tekniċi inkluża l-frekwenza tal-aġġornament u l-aġġornamenti għall-metodoloġija biex jiġu rfinati ż-żoni ġeografiċi, kif ukoll biex titqies l-inklużjoni ta’ pajjiżi ta’ tranżitu fil-lista.

c.Sħubija Ewropea għal Minerali Responsabbli (EPRM)

Is-Sħubija Ewropea għal Minerali Responsabbli (EPRM) tnediet fl-2016 biex tappoġġa l-implimentazzjoni tar-Regolament li jmiss permezz ta’ i) produzzjoni responsabbli, ii) tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli, u iii) rabta bejn il-produzzjoni u t-tiftix ta’ sorsi ta’ provvista. L-EPRM, iffinanzjata b’mod predominanti mill-Kummissjoni Ewropea u minn xi Stati Membri, hija inizjattiva ta’ diversi partijiet ikkonċernati u tiffunzjona bħala forum bejn l-industrija, il-gvernijiet u s-soċjetà ċivili. Għandha l-għan li tibni l-kapaċità fuq il-prattiki ta’ diliġenza dovuta tul il-katina tal-provvista tat-3TG.

L-EPRM għandha żewġ objettivi ewlenin. L-ewwel wieħed huwa li l-SMEs jiġu appoġġjati fit-twettiq tad-diliġenza dovuta, permezz ta’ għodod bħall-“Kontroll tad-Diliġenza Dovuta”, li jipprovdi kwestjonarju biex jiġi vvalutat l-allinjament tal-kumpaniji mal-Gwida tal-OECD dwar id-DD u joffri pariri konkreti biex jittejbu l-prattiki, u ċ-“Ċentru tad-Diliġenza Dovuta”, li jipprovdi informazzjoni mfassla apposta biex titwettaq id-diliġenza dovuta. It-tieni objettiv huwa li l-ASM tiġi appoġġjata biex tipproduċi b’mod aktar responsabbli u taċċessa s-swieq formali fil-livelli nazzjonali u internazzjonali. Għal dak l-għan, l-EPRM tiffinanzja proġetti fis-CAHRAs u għandha l-għan li tibni l-aħjar prattiki u kollaborazzjoni mal-atturi tal-katina tal-provvista tat-3TG biex jissaħħu l-prattiki responsabbli. 29  

Matul is-snin, l-EPRM bniet għarfien dwar id-diliġenza dovuta, ipprovdiet forum għal diskussjonijiet bejn diversi partijiet ikkonċernati, u kkonfermat il-valur miżjud tal-appoġġ għad-diliġenza dovuta upstream permezz ta’ proġetti fuq il-post. It-twassil tar-riżultati, b’mod partikolari mill-2021, żdied b’mod sinifikanti. Is-sħubija tidher ukoll li hija allinjata aħjar mal-prijoritajiet tal-UE.

L-oqsma għal aktar titjib jinkludu l-ħtieġa li tiżdied il-bażi tas-sħubija, jiġu diversifikati s-sorsi ta’ finanzjament tagħha, tiżdied is-sensibilizzazzjoni mal-pajjiżi produtturi, tissaħħaħ l-enfasi fuq is-sostenibbiltà u tittejjeb il-kapaċità tagħha ta’ monitoraġġ u evalwazzjoni tal-attivitajiet tagħha stess. Il-konsultazzjonijiet mal-partijiet ikkonċernati jenfasizzaw ukoll l-opportunità li jiġi ffaċilitat il-proċess ta’ applikazzjoni għall-għoti ta’ finanzjament mill-EPRM lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u lill-partijiet ikkonċernati mis-CAHRAs, biex jitħarrġu aktar l-atturi lokali tal-katina tal-provvista fis-CAHRAs dwar il-mekkaniżmi ta’ diliġenza dovuta, possibbilment b’mod konġunt mal-iskemi kollaborattivi tal-industrija, u biex jiġu estiżi r-rabtiet bejn il-benefiċjarji u l-operaturi ekonomiċi.

d.Miżuri oħra deskritti fil-Komunikazzjoni Konġunta tal-5 ta’ Marzu 2014 – Diplomazija dwar il-Materja Prima

Fir-rigward tad-Diplomazija dwar il-Materja Prima u l-kooperazzjoni għall-iżvilupp lil hinn mill-programmi eżistenti bħall-EPRM, l-UE wettqet ħafna attivitajiet li jappoġġaw l-iżvilupp sostenibbli tas-settur tal-estrazzjoni minerarja f’pajjiżi sħab. It-tantalju u t-tungstenu, tnejn mill-materjali koperti mir-Regolament, jidhru wkoll fil-lista tal-UE ta’ Materja Prima Kritika (Critical Raw Materials, CRMs) u għalhekk jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ sforzi usa’ tal-UE fil-qasam tas-CRMs. Eżempju ewlieni ta’ tali sforzi, li jiffurmaw parti mid-dimensjoni esterna tal-Att dwar il-Materja Prima Kritika 30 , huwa l-ħidma fuq il-konklużjoni ta’ Sħubijiet Strateġiċi dwar il-ktajjen tal-valur tal-materja prima bejn l-Unjoni Ewropea u pajjiżi terzi.

Tali Sħubijiet huma bbażati fuq Memorandum ta’ Qbil (MtQ) bilaterali u mhux vinkolanti u pjan direzzjonali ta’ azzjonijiet konkreti li għandhom jiġu miftiehma fi żmien 6 xhur mill-konklużjoni tal-MtQ. Il-pilastri ewlenin ta’ dawn il-MtQ għandhom l-għan li jippromwovu standards ambjentali, soċjali u ta’ governanza (environmental, social and governance, ESG) u prattiki ta’ estrazzjoni responsabbli, jimmobilizzaw il-finanzjament għall-infrastruttura rilevanti, jibnu l-kapaċità, jikkooperaw fir-riċerka u l-innovazzjoni u jintegraw il-ktajjen tal-valur tal-materja prima billi jrawmu l-involviment tan-negozju u l-investimenti sostenibbli.

Sal-lum, l-UE diġà ffirmat Sħubijiet mal-Arġentina, l-Awstralja, il-Kanada, iċ-Ċilì, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo, Greenland, il-Każakistan, in-Namibja, in-Norveġja, ir-Rwanda, l-Ukrajna, l-Użbekistan, u ż-Żambja, bi Sħubijiet ulterjuri, b’mod partikolari ma’ pajjiżi Afrikani oħra, li qed jitħejjew.

Din il-ħidma fuq is-Sħubijiet Strateġiċi hija komplementari għall-għanijiet tal-Komunikazzjoni Konġunta tal-5 ta’ Marzu 2014 u l-Att dwar il-Materja Prima Kritika, li timxi id f’id mal-objettiv tal-promozzjoni ta’ tiftix ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli tal-materja prima. Din il-ħidma hija appoġġjata wkoll kull meta jkun xieraq minn djalogi politiċi li l-UE żżomm ma’ pajjiżi ta’ rilevanza mill-perspettiva ta’ ktajjen tal-valur tal-minerali responsabbli.

e.Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Minerali Responsabbli (ReMIS)

Filwaqt li r-Regolament ma jistabbilixxix obbligi vinkolanti ta’ diliġenza dovuta għall-operaturi ekonomiċi downstream, il-Kummissjoni għandha tevalwa l-adozzjoni tad-diliġenza dovuta minn dawk l-operaturi (l-Artikolu 17(2) tar-Regolament). Biex twettaq din il-valutazzjoni, il-Kummissjoni qed tistabbilixxi s-Sistema ta’ Informazzjoni dwar il-Minerali Responsabbli – ReMIS. Din hija għodda volontarja online għall-kumpaniji downstream biex jippubblikaw informazzjoni dwar il-prattiki ta’ diliġenza dovuta tagħhom. Ir-ReMIS hija teknikament lesta biex titnieda, u l-Kummissjoni qed tiffinalizza l-arranġamenti tal-protezzjoni tad-data mal-Istati Membri. Peress li r-ReMIS għadha ma tnedietx, ma kienx possibbli li din l-ewwel reviżjoni twettaq valutazzjoni komprensiva tal-adozzjoni tad-diliġenza dovuta mill-kumpaniji downstream.

f.Il-portal “Due Diligence Ready!”

Il-Kummissjoni żviluppat speċifikament il-portal “Due Diligence Ready!” 31 biex tgħin lill-kumpaniji jiksbu minerali u metalli b’mod responsabbli u, jekk applikabbli, jikkonformaw mar-rekwiżiti regolatorji, inkluż ir-Regolament (UE) 2017/821. Il-portal jipprovdi informazzjoni ġenerali 32 dwar l-obbligi ta’ diliġenza dovuta kif ukoll sett ta’ għodod 33 biex jgħinu fil-fluss tax-xogħol tad-diliġenza dovuta. Jipprovdi wkoll Webinars u materjal ta’ taħriġ fil-format tal-PowerPoint 34 , li jista’ jitniżżel f’seba’ lingwi (l-Ingliż, il-Franċiż, il-Ġermaniż, it-Taljan, il-Pollakk, il-Portugiż u l-Ispanjol). Barra minn hekk, il-portal joffri materjal ta’ taħriġ (irreġistrat), fost l-oħrajn abbażi ta’ sessjoni virtwali organizzata f’Ġunju 2023, indirizzata lill-SMEs fl-Ewropa u lill-assoċjazzjonijiet tal-industrija. L-objettiv ta’ dik is-sessjoni ta’ taħriġ virtwali kien li:

·Tistabbilixxi l-kuntest tar-Regolament tal-UE billi tħares lejn l-objettivi, il-kamp ta’ applikazzjoni u s-sitwazzjoni attwali.

·Tipprovdi gwida prattika lill-SMEs biex jimplimentaw id-diliġenza dovuta fil-kumpaniji tagħhom stess.

·Tiffoka r-rakkomandazzjonijiet għall-kuntest tal-SMEs fl-Ewropa, li x’aktarx ikollhom iħabbtu wiċċhom ma’ riżorsi limitati biex jimplimentaw prattiki ta’ diliġenza dovuta.

·Tfakkar lill-kumpaniji fl-għodod disponibbli fis-settur biex jappoġġjawhom, u li l-portal tad-DDR għandu l-għan li jiġborhom f’post wieħed biex il-kumpaniji jaċċessawhom faċilment. Għandha tfakkar lill-kumpaniji wkoll fis-servizz konsultattiv tal-SMEs fejn huma jistgħu jirrikorru f’każ ta’ mistoqsijiet.

Fi Frar 2023 tnieda servizz ta’ pariri bl-email bla ħlas 35 , li permezz tiegħu l-esperti tal-proġetti kienu disponibbli biex jispjegaw u jiggwidaw lill-SMEs li jimportaw 3TGs dwar kif jimplimentaw ir-Regolament. Din in-notifika bl-email kienet disponibbli wkoll f’seba’ lingwi.

Ir-riċerka mwettqa għall-finijiet tal-istudju estern dwar ir-reviżjoni tar-Regolament, kif ukoll il-partijiet ikkonċernati intervistati, indikaw speċifikament l-importanza ta’ appoġġ immirat permezz tal-għodda, li għaddejja minn titjib u aġġornamenti kontinwi.

4.Elementi addizzjonali tar-reviżjoni li jista’ jkollhom impatt fuq l-effettività tar-Regolament

Minbarra l-elementi espliċitament preskritti mill-artikolu ta’ reviżjoni tar-Regolament, ir-reviżjoni eżaminat kwistjonijiet ulterjuri li jista’ jkollhom impatt fuq il-funzjonament u l-effikaċja tar-Regolament. Dawn jinkludu valutazzjoni fir-rigward tal-kopertura eżistenti tar-Regolament (riskji relatati mal-limiti u mal-kummerċ illeċitu tad-deheb), il-kamp ta’ applikazzjoni f’termini ta’ minerali u r-riskji koperti mill-obbligi ta’ diliġenza dovuta, kif ukoll l-interkonnessjonijiet possibbli ma’ leġiżlazzjoni rilevanti oħra tal-UE fis-settur tal-estrazzjoni (ir-Regolament dwar il-Batteriji, l-Att dwar il-Materja Prima Kritika, id-Direttiva dwar id-Diliġenza Dovuta tas-Sostenibbiltà Korporattiva).

Livelli limitu tal-volum tal-importazzjoni

Ir-Regolament għandu kamp ta’ applikazzjoni globali, jiġifieri kwalunkwe importatur tat-3TG irrispettivament mill-oriġini b’volum ta’ importazzjoni annwali li jaqbeż il-limiti stabbiliti fl-Anness I huwa soġġett għall-obbligi ta’ diliġenza dovuta. L-importaturi li jaqgħu taħt dawn il-limiti m’għandhomx obbligu legali skont ir-Regolament, iżda huma mħeġġa jwettqu d-diliġenza dovuta fuq bażi volontarja. Il-limiti fl-Anness ġew stabbiliti biex jiġi żgurat li l-importazzjonijiet koperti jikkorrispondu għal mill-inqas 95 % tal-volumi totali tat-3TG importati fl-UE, sabiex il-maġġoranza l-kbira tal-importazzjonijiet tkun koperta mir-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta filwaqt li fl-istess ħin jiġi evitat piż amministrattiv mhux ġustifikat fuq l-SMEs u l-importaturi b’volum baxx.

Filwaqt li l-istudju estern jikkonkludi li l-limiti jistgħu jilħqu b’mod effettiv l-objettiv li l-SMEs jinħelsu minn piż amministrattiv eċċessiv, tqajjem tħassib mill-partijiet ikkonċernati li l-limiti eżistenti jistgħu jirriżultaw fi prattiki ta’ ċirkomvenzjoni mill-importaturi tal-Unjoni. Barra minn hekk, xi partijiet ikkonċernati esprimew tħassib li l-limiti stabbiliti jeskludu l-importazzjonijiet ta’ riskju għoli, u jeżentawhom mir-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta. Dan it-tħassib huwa partikolarment rilevanti fil-każ tad-deheb, meta jitqies il-valur monetarju potenzjalment għoli ta’ importazzjonijiet ta’ volum żgħir li jaqgħu taħt il-limiti, kif ukoll il-fatt li l-importazzjonijiet ta’ riskju għoli jistgħu jkunu assoċjati wkoll ma’ kwantitajiet ta’ importazzjoni relattivament baxxi.

Dawn il-kwistjonijiet jeħtieġu monitoraġġ bir-reqqa. Madankollu, bħalissa m’hemm l-ebda evidenza ċara ta’ prattiki ta’ ċirkomvenzjoni (eż., il-qsim tal-importazzjonijiet bejn diversi importaturi biex jibqgħu taħt il-limiti) identifikati mill-istudju estern jew irrapportati lill-Kummissjoni mill-MSCAs. Il-Kummissjoni u l-Istati Membri qed jaħdmu mill-qrib biex jiżguraw monitoraġġ kontinwu tax-xejriet tal-importazzjoni. B’mod partikolari, il-Kummissjoni qed tħejji għodda tal-IT, l-Għodda għall-Monitoraġġ tal-Minerali Responsabbli (Responsible Minerals Monitoring Tool, RMT), pjattaforma online li tippermetti skambju sigur ta’ data doganali fost l-MSCAs.

Fid-dawl tan-nuqqas ta’ data adegwata sal-lum, l-istudju kkonkluda li huwa prematur li jiġu kkunsidrati l-modifiki tal-livelli limitu jew ir-reviżjoni tal-metodoloġija tal-kalkolu tal-livell limitu. Għalhekk, l-isforzi ta’ implimentazzjoni se jiffukaw fuq l-iffaċilitar tal-iskambju ta’ informazzjoni bejn l-MSCAs bil-ħsieb li jissaħħu l-kapaċitajiet ta’ monitoraġġ u l-għarfien kwantitattiv dwar id-data kummerċjali diretta u indiretta, l-investiment u x-xejriet tal-qsim tal-profitti; b’hekk tkun tista’ ssir analiżi aktar profonda tal-impatt potenzjali tal-limiti fil-futur.

Kummerċ illeċitu tad-deheb

Ir-Regolament jirrikonoxxi li l-kummerċ illeċitu jorbot indirettament lill-konsumaturi ma’ kunflitti li għandhom impatti severi fuq id-drittijiet tal-bniedem barra mill-UE. L-istudju estern jenfasizza li ċ-ċentri ta’ tranżitu għandhom rwol fil-ktajjen tal-provvista globali tat-3TG billi jorbtu d-deheb potenzjalment miksub u nnegozjat b’mod illeċitu mas-suq tal-UE.

Il-kwistjoni tal-kummerċ illeċitu, speċjalment għad-deheb minħabba l-karatteristiċi inerenti tiegħu, hija estremament kumplessa u multidimensjonali. Id-diliġenza dovuta hija waħda mill-għodod disponibbli fl-isforzi internazzjonali għall-ġlieda kontra l-kuntrabandu. F’dan ir-rigward, hemm strumenti bħal skemi ta’ diliġenza dovuta u mekkaniżmi ta’ traċċabbiltà biex jgħinu fl-indirizzar tar-riskji ta’ kummerċ illeċitu fi stadji differenti tal-katina tal-provvista. L-għodod fi ħdan il-qafas tar-Regolament jista’ jkollhom rwol pożittiv biex jiġi indirizzat il-kummerċ illeċitu lejn l-UE. Pereżempju, l-inklużjoni ta’ pajjiżi ta’ tranżitu transfruntieri u ċentri oħra ta’ minerali u metalli importati mis-CAHRAs fil-lista tas-CAHRA tista’ tikkontribwixxi għal valutazzjoni aktar bir-reqqa tal-oriġini tal-metalli/minerali mix-xerrejja.

Kamp ta’ applikazzjoni materjali

Ir-Regolament jistabbilixxi obbligi ta’ diliġenza dovuta għal erba’ minerali u metalli: landa, tantalju, tungstenu u deheb. Ir-raġuni wara din l-għażla fiż-żmien tal-adozzjoni tar-Regolament hija maqsuma fi tlieta. L-ewwel nett, it-3TG huma l-erba’ minerali li ħafna drabi huma assoċjati ma’ kunflitti armati u abbużi relatati tad-drittijiet tal-bniedem. It-tieni nett, ir-Regolament jibbaża fuq prinċipji stabbiliti sew tal-Gwida tal-OECD dwar id-DD. Filwaqt li l-Gwida tapplika fil-prinċipju għall-minerali kollha, din tinkludi żewġ supplimenti speċifikament dwar it-3TG, imfassla għall-isfidi assoċjati mal-istruttura tal-ktajjen tal-provvista ta’ dawn l-erba’ minerali. It-tielet, il-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament huwa allinjat mal-isforzi ta’ sħab oħra – pereżempju, l-Istati Uniti għandhom ukoll leġiżlazzjoni dwar minerali ta’ kunflitt: It-Taqsima 1502 tad-Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Act tal-2010 tkopri l-istess erba’ prodotti, għalkemm b’ambitu ġeografiku aktar ristrett (peress li tiffoka fuq ir-RDK u l-pajjiżi ġirien).

Lil hinn mit-3TG, minerali u metalli oħra li huma kritiċi għat-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali jistgħu jkunu assoċjati ma’ riskji relatati mal-kunflitti, minħabba d-domanda kbira attwali u projettata tagħhom u l-fatt li jeżistu depożiti kbar f’reġjuni soċjalment u/jew ambjentalment fraġli. Għal din ir-raġuni, ir-reviżjoni tfittex li tanalizza jekk l-introduzzjoni ta’ minerali/metalli oħra taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament tkunx meħtieġa biex jintlaħaq l-objettiv tal-prevenzjoni tal-finanzjament ta’ gruppi armati u forzi tas-sigurtà f’CAHRAs rikki fir-riżorsi. B’mod speċifiku, l-istudju estern ivvaluta l-kobalt, ir-ram, il-litju u n-nikil f’termini tal-istruttura tal-produzzjoni tagħhom u l-esponiment għal riskji komparabbli bħat-3TG. Dawn l-erba’ minerali jidhru fil-lista tal-UE ta’ materja prima kritika, bir-ram, il-litju u n-nikil ukoll meqjusa bħala materja prima strateġika 36 . Għalhekk, dawn jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Att dwar il-Materja Prima Kritika. Barra minn hekk, il-kobalt, il-litju u n-nikil huma fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament dwar il-Batteriji u għalhekk huma koperti mir-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta minquxa fih.

Il-kobalt huwa metall versatili użat f’diversi applikazzjonijiet, inklużi l-batteriji kif ukoll is-setturi ajruspazjali, tad-difiża u mediċi. Ir-RDK tforni aktar minn 70 % tas-suq globali. Il-mineral jiġi estratt primarjament bħala prodott sekondarju tal-estrazzjoni tar-ram fuq skala kbira fil-provinċji tan-Nofsinhar ta’ Haut-Katanga u Lualaba li ma jiffaċċjawx il-preżenza sinifikanti ta’ gruppi armati mhux statali. Iċ-Ċina tikkontrolla 70 % tal-ipproċessar globali ta’ intermedji tal-kobalt 37 u hija rrappreżentata sew fl-estrazzjoni tal-kobalt bi 15 mid-19-il operazzjoni industrijali kkontrollati minn interessi Ċiniżi, filwaqt li l-produzzjoni tal-estrazzjoni artiġjanali tinxtara wkoll fil-biċċa l-kbira mir-raffineriji Ċiniżi, inkluż Huayou Cobalt. 38 Il-maġġoranza tal-provvista tal-kobalt tintuża fil-manifattura tal-batteriji, speċjalment għall-batteriji tal-litju-jone, użati fl-elettronika għall-konsumatur, fil-vetturi elettriċi u fis-sistemi tal-ħżin tal-enerġija. 

Ir-ram huwa metall użat ħafna fit-tagħmir elettriku, il-kostruzzjoni, il-makkinarju industrijali, u l-ligi. Iċ-Ċilì jiddomina l-produzzjoni tar-ram, b’operazzjonijiet industrijali kbar bħall-minjieri Escondida jew Andina. Bħalissa, il-Perù, l-Indoneżja u l-Mongolja jinsabu fil-proċess li jiftħu minjieri ġodda 39 , filwaqt li r-RDK hija stmata li ssir it-tieni produttur globali tar-ram sal-2026. 40 Peress li huwa metall primarju, l-estrazzjoni tar-ram spiss hija marbuta mal-estrazzjoni tal-kobalt, kif inhu l-każ taċ-ċintorin tar-ram fir-RDK. Filwaqt li l-biċċa l-kbira tal-estrazzjoni tal-mineral tar-ram issir permezz ta’ estrazzjoni minerarja fuq skala kbira, il-produzzjoni artiġjanali tar-ram teżisti wkoll peress li l-minaturi spiss jibdlu bejn ir-ram u l-kobalt skont il-prezzijiet globali.

Il-litju huwa metall ħafif użat fil-batteriji tal-litju-jone, b’mod partikolari għall-vetturi elettriċi. 41 Il-litju jintuża wkoll fil-ligi, il-ħġieġ, iċ-ċeramika, il-lubrikanti u l-farmaċewtiċi. Dan jinstab primarjament fi blat ignej (spodumene) u sorsi tal-ilma minerali (salmura), bil-maġġoranza tal-produzzjoni tiegħu ġejja mill-Awstralja u ċ-Ċilì. Ir-riżervi globali tal-litju huma ddominati minn ftit pajjiżi, inklużi ċ-Ċilì, l-Arġentina u l-Bolivja. 42 L-estrazzjoni minerarja tal-litju tirrikjedi estrazzjoni mekkanizzata fuq skala kbira minħabba depożiti ta’ grad baxx, li jagħmlu inqas adattat għall-estrazzjoni artiġjanali u fuq skala żgħira. Madankollu, bi skoperti reċenti sinifikanti fir-RDK 43 u fiż-Żimbabwe, 44 f’dawn il-pajjiżi qed jiżviluppa settur tal-minjieri artiġjanali.

In-nikil huwa element metalliku użat ħafna, kruċjali għat-tkabbir tal-pjanti u jinsab b’mod komuni fl-azzar inossidabbli u fil-batteriji tal-vetturi elettriċi. Bħalissa, in-nikil huwa fil-biċċa l-kbira estratt f’ambjenti industrijali fl-Indoneżja, il-Filippini, ir-Russja u t-territorju ekstra-Ewropew Franċiż ta’ New Caledonia. 45 L-estrazzjoni artiġjanali tan-nikil ġiet innotata fil-Filippini u fl-Indoneżja. L-ebda studju ma jindika użu sistemiku tar-rikavati min-nikil fil-finanzjament ta’ gruppi armati. L-estrazzjoni tan-nikil teħtieġ investiment sinifikanti u proċessi mekkanizzati, u b’hekk tillimita l-estrazzjoni artiġjanali.

Filwaqt li d-diliġenza dovuta tal-ktajjen tal-provvista u tal-valur hija rilevanti ħafna wkoll għal metalli u minerali oħra, mhuwiex rakkomandabbli li l-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament jiġi estiż f’dan l-istadju għal żewġ raġunijiet ewlenin. L-ewwel nett, il-minerali/metalli l-oħra huma kkaratterizzati minn sfidi differenti f’termini ta’ struttura tal-produzzjoni (fil-biċċa l-kbira permezz ta’ estrazzjoni minerarja fuq skala kbira), konnessjonijiet tal-katina tal-valur u riskji assoċjati possibbli. It-tieni, japplikaw (jew se japplikaw) biċċiet oħra ta’ leġiżlazzjoni għal dawn il-minerali/metalli l-oħra - b’mod partikolari r-Regolament dwar il-Batteriji u d-Direttiva dwar id-Diliġenza Dovuta tas-Sostenibbiltà Korporattiva (ara t-taqsima hawn taħt). B’mod partikolari, ir-Regolament dwar il-Batteriji fl-Anness X tiegħu jelenka l-kategoriji ta’ riskju u l-istrumenti ta’ diliġenza dovuta rikonoxxuti internazzjonalment applikabbli għar-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta stabbiliti fir-Regolament dwar il-Batteriji u li jkopru speċifikament il-kobalt, in-nikil, il-grafit naturali u l-litju. Dawn il-kategoriji jinkludu d-drittijiet tal-bniedem, bħat-tħaddim tat-tfal u x-xogħol furzat (l-Anness X, il-punt 2 (b)). Il-Gwida tal-OECD dwar id-Diliġenza Dovuta għal Ktajjen ta’ Provvista Responsabbli tal-Minerali minn Żoni Affettwati mill-Kunflitti u Żoni ta’ Riskju Għoli hija elenkata wkoll taħt il-punt 4 (f) bħala wieħed mill-istrumenti rilevanti rikonoxxuti internazzjonalment applikabbli. Għalhekk, filwaqt li l-kamp ta’ applikazzjoni materjali taż-żewġ Regolamenti ma jikkoinċidix, l-obbligi ta’ diliġenza dovuta fiż-żewġ strumenti jindirizzaw ir-riskji tal-Anness II tal-Gwida tal-OECD dwar id-DD.

Iż-żieda ta’ aktar metalli fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament tista’ għalhekk tidduplika r-rekwiżiti f’leġiżlazzjoni oħra tal-Unjoni u tirriskja li tagħmel ix-xenarju regolatorju għall-atturi ekonomiċi kumpless u toħloq konfużjoni dwar il-modi li bihom għandha ssir id-diliġenza dovuta tal-minerali. B’riżultat ta’ dan, il-prijorità għalissa għandha tkun progress kontinwu lejn l-implimentazzjoni tar-Regolament fil-forma attwali tiegħu, filwaqt li tingħata attenzjoni partikolari — anke fil-kuntest ta’ reviżjonijiet futuri ta’ dan ir-Regolament u ta’ leġiżlazzjoni oħra dwar id-diliġenza dovuta — għal kif jibqgħu jiġu żgurati l-komplementarjetà u l-interoperabbiltà tad-diversi biċċiet tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar id-diliġenza dovuta rilevanti f’dan il-kuntest.

Riskji koperti

F’termini ta’ riskji koperti mill-obbligi ta’ diliġenza dovuta, ir-Regolament ikopri r-riskji assoċjati ma’ kunflitt armat u abbużi relatati tad-drittijiet tal-bniedem f’konformità mal-Gwida tal-OECD dwar id-DD u l-Anness II tagħha (“abbużi serji assoċjati mal-estrazzjoni, it-trasport jew il-kummerċ tal-minerali”). Ir-riskji ambjentali la huma koperti mir-Regolament u lanqas mill-Gwida tal-OECD dwar id-DD. Madankollu, hemm rabtiet identifikabbli bejn l-impatt ambjentali tal-minjieri u l-kunflitt armat. Minn naħa waħda, l-interferenza tal-gruppi armati statali u mhux statali fl-attivitajiet tal-estrazzjoni jista’ jkollha impatti ambjentali negattivi. Min-naħa l-oħra, il-kunflitt jista’ jirriżulta minn deterjorament ambjentali kkawżat mill-attivitajiet tat-3TG, inklużi kwistjonijiet bħall-ispostament tal-popolazzjoni, id-degradazzjoni tal-ħamrija, l-aċċess limitat għall-ikel, u d-disponibbiltà tal-ilma kompromessa.

Tali rabtiet bejn l-ambjent u l-kunflitt jista’ jkollhom rwol vis-à-vis l-effettività tar-Regolament, peress li d-diliġenza dovuta ambjentali tista’ potenzjalment tikkontribwixxi għal wieħed mill-objettivi ewlenin tar-Regolament, li l-kummerċ tat-3TG jiġi sseparat mill-kunflitt armat. Fl-istess ħin, id-Direttiva dwar id-Diliġenza Dovuta tas-Sostenibbiltà Korporattiva (Directive on Corporate Sustainability Due Diligence, CSDDD) (meta tkun fis-seħħ) diġà se testendi l-obbligi tad-diliġenza dovuta għall-aspetti ambjentali. Bħala tali, ħafna operaturi tal-UE tul il-ktajjen tal-provvista tal-minerali, se jkollhom iwettqu diliġenza dovuta ambjentali. Barra minn hekk, bħalissa, ir-Regolament huwa bbażat fuq il-Gwida tal-OECD dwar id-DD. Għalhekk, iż-żieda tad-diliġenza dovuta ambjentali mar-Regolament (li bħalissa mhijiex koperta mill-Gwida tal-OECD dwar id-DD) tista’ tirriskja li tagħmel ix-xenarju regolatorju għall-atturi ekonomiċi aktar kumpless u, minħabba leġiżlazzjoni oħra tal-Unjoni, toħloq konfużjoni dwar il-modi li bihom għandha ssir id-diliġenza dovuta tal-minerali. B’riżultat ta’ dan, il-prijorità għalissa għandha tkun li jkompli jsir progress lejn l-implimentazzjoni tar-Regolament fil-forma attwali tiegħu.

Koerenza bejn ir-Regolament u leġiżlazzjoni oħra tal-UE

Ir-Regolament huwa l-ewwel leġiżlazzjoni tal-UE ffukata fuq id-diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista. Mid-dħul fis-seħħ tar-Regolament, ġew żviluppati diversi inizjattivi leġiżlattivi li jistgħu jinteraġixxu mal-objettiv, il-kamp ta’ applikazzjoni u l-enfasi tiegħu f’diversi gradi. It-tabella ta’ hawn taħt tqabbel il-kopertura ġeografika, materjali u korporattiva, l-obbligi ta’ diliġenza dovuta, ir-rwol tar-rikonoxximent tal-iskemi u l-obbligazzjonijiet tar-Regolament mas-CSDDD, ir-Regolament dwar il-Batteriji, ir-Regolament li jistabbilixxi Qafas għall-Istabbiliment ta’ Rekwiżiti tal-Ekodisinn għal Prodotti Sostenibbli (Setting Ecodesign Requirements for Sustainable Products, ESPR), l-Att dwar il-Materja Prima Kritika (Critical Raw Materials Act, CRMA) u r-Regolament dwar il-Projbizzjoni tal-Prodotti Magħmulin b’Xogħol Furzat fis-suq tal-Unjoni (ir-Regolament dwar ix-Xogħol Furzat).

Element komuni importanti huwa l-kopertura ġeografika peress li dawn l-istrumenti leġiżlattivi kollha għandhom firxa globali potenzjali (minkejja l-enfasi speċifika tar-Regolament fuq is-CAHRAs). F’termini ta’ kopertura materjali, ir-Regolament dwar il-Batteriji, bħal dan ir-Regolament, japplika għal kamp ta’ applikazzjoni ristrett ta’ prodotti/minerali iżda ma hemm l-ebda trikkib bejn it-tnejn. Is-CRMA jidentifika t-tantalju u t-tungstenu bħala materja prima kritika fl-Anness II tiegħu. L-istrumenti l-oħra, b’mod partikolari s-CSDDD, ma jiddefinixxux kopertura materjali limitata iżda pjuttost japplikaw orizzontalment. F’termini tal-kopertura korporattiva, jiġifieri l-operaturi ekonomiċi soġġetti għar-rekwiżiti, strumenti orizzontali bħas-CSDDD se japplikaw għal atturi ekonomiċi kbar, filwaqt li l-entitajiet soġġetti għar-rekwiżiti fir-Regolament huma definiti bil-fokus materjali speċifiku tiegħu u bil-limiti tal-volum tal-importazzjoni (li jimplikaw ukoll flessibbiltajiet speċifiċi mmirati lejn l-SMEs filwaqt li mhumiex espliċitament esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni).

F’termini ta’ rekwiżiti ta’ diliġenza dovuta, ir-Regolament għandu approċċ immirat (jiġifieri d-diliġenza dovuta hija meħtieġa li titwettaq bil-ħsieb li jiġi żgurat li l-ktajjen tal-provvista ma jiffinanzjawx kunflitt armat u abbużi relatati tad-drittijiet tal-bniedem), allinjat mal-Gwida tal-OECD dwar id-DD. Ir-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta tas-CSDDD u tar-Regolament dwar il-Batteriji huma aktar estensivi peress li jkopru wkoll kwistjonijiet ambjentali, kif ukoll ir-riskji soċjali u tad-drittijiet tal-bniedem b’mod aktar wiesa’. La s-CRMA, l-ESPR u lanqas ir-Regolament dwar ix-Xogħol Furzat ma jimponu obbligi ta’ diliġenza dovuta.

F’termini ta’ rikonoxximent tal-iskemi, ir-Regolament, is-CRMA u r-Regolament dwar il-Batteriji jipprevedu din il-possibbiltà. L-iskemi li bħalissa qed jiġu vvalutati fil-kuntest tar-Regolament (ara t-Taqsima III 3.a.), ikopru speċifikament it-3TGs.



Tabella 5 – Tqabbil bejn ir-Regolament u inizjattivi leġiżlattivi rilevanti oħra

Ir-Regolament

CSDDD

Ir-Regolament dwar il-Batteriji

ESPR

CRMA

Ir-Regolament dwar ix-Xogħol Furzat

Kopertura Ġeografika

Globali b’enfasi fuq is-CAHRAs

Globali

Globali b’xi enfasi fuq is-CAHRAs

Globali

Globali

Globali

Kopertura materjali

3TG

Orizzontali

Kobalt, litju, nikil, grafit naturali

Trażversali b’xi limitazzjonijiet tal-prodott

34 CRM fl-Anness II inklużi t-tantalju u t-tungstenu

Orizzontali

Kopertura Korporattiva

Importaturi tat-3TG skont il-limiti stabbiliti

Atturi ekonomiċi > 1000 impjegat u fatturat annwali ta’ > EUR 450 miljun

Għall-obbligi ta’ diliġenza dovuta: Operaturi ekonomiċi li jintroduċu jew iqiegħdu fis-servizz batteriji fis-suq tal-UE u b’fatturat annwali ta’ ≥ EUR 40 miljun

Il-kumpaniji kollha, b’eżenzjoni mill-obbligi dwar il-qerda ta’ prodotti tal-konsumatur mhux mibjugħa għall-intrapriżi żgħar u mikro

Mhux applikabbli

Orizzontali

Obbligi ta’ Diliġenza Dovuta

Riskji u impatti negattivi assoċjati ma’ kunflitti u abbużi relatati tad-drittijiet tal-bniedem

Drittijiet tal-bniedem u l-ambjent

Soċjali, drittijiet tal-bniedem u ambjentali

Mhux applikabbli

Mhux applikabbli

Mhux applikabbli

Rikonoxximent ta’ skemi

Iva

Le

Iva (il-metodoloġija għadha ma ġietx iddeterminata)

Mhux applikabbli

Iva

Mhux applikabbli

Obbligazzjonijiet

L-Istati Membri jiddeterminaw ir-regoli applikabbli għall-ksur

L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw penali amministrattivi għan-nuqqas ta’ konformità u r-responsabbiltà ċivili f’każ ta’ ħsara lid-detenturi tad-drittijiet

L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw il-penali għan-nuqqas ta’ konformità; restrizzjoni tal-bejgħ ta’ batteriji bħala l-aħħar għażla

L-Istati Membri jiddeterminaw is-sanzjonijiet

Mhux applikabbli

Projbizzjonijiet tas-suq fuq il-prodotti; L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw il-penali għan-nuqqas ta’ konformità mal-projbizzjonijiet

Fil-qosor, minn naħa waħda r-Regolament jirrikjedi l-implimentazzjoni tad-diliġenza dovuta għal sett pjuttost dejjaq ta’ minerali u metalli, u sett speċifiku ta’ riskji. Min-naħa l-oħra, uħud mill-oqfsa regolatorji tal-UE li diġà ġew adottati reċentement (jew dalwaqt) jestendu d-diliġenza dovuta tul il-katina tal-valur biex jindirizzaw firxa wiesgħa ta’ prodotti u kwistjonijiet soċjoekonomiċi, ta’ sikurezza tal-ħaddiema u ambjentali, u b’hekk jgħinu biex jiġu żgurati ktajjen tal-provvista u tal-valur tal-UE siguri u sostenibbli ta’ minerali kritiċi u mhux biss. Xi wħud minn dawn ir-regolamenti jinteraġixxu parzjalment mar-Regolament f’termini ta’ kamp ta’ applikazzjoni materjali, kopertura korporattiva u rekwiżiti. Madankollu, fil-kamp ta’ applikazzjoni attwali tagħha, l-interazzjoni hija limitata, spiss komplementari u ma tidhirx li tirrappreżenta piż regolatorju addizzjonali sinifikanti fuq l-isforzi ta’ diliġenza dovuta tal-minerali fi ħdan il-qafas regolatorju tal-UE.

IV.Konklużjoni

Billi għaddew sentejn biss minn meta bdew japplikaw ir-rekwiżiti ta’ diliġenza dovuta operazzjonali tar-Regolament, din l-ewwel reviżjoni obbligatorja waslet fi stadju bikri ħafna fl-implimentazzjoni tar-Regolament. L-introduzzjoni, l-implimentazzjoni u l-infurzar sħaħ tad-diversi aspetti tar-Regolament u tal-miżuri ta’ akkumpanjament iffaċċjaw xi dewmien addizzjonali minħabba pereżempju l-pandemija tal-COVID-19 u sfidi oħra ta’ implimentazzjoni li se jiġu indirizzati kontinwament f’konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha. Għalhekk, dan l-ewwel rapport ta’ reviżjoni ma jislet l-ebda konklużjoni definittiva dwar ħafna mill-aspetti eżaminati. Madankollu, jipprovdi indikazzjonijiet utli dwar il-funzjonament u l-effettività tar-Regolament u jidentifika oqsma li għandhom jiġu evalwati aktar fil-kuntest tar-reviżjonijiet li jmiss.

Konklużjonijiet ewlenin

Fir-rigward tal-impatti tar-Regolament fuq il-post fil-pajjiżi terzi produtturi tat-3TG u b’mod partikolari f’żoni affettwati minn kunflitti u f’żoni ta’ riskju għoli, l-istudju estern identifika impatti limitati fost il-partijiet ikkonċernati lokali li jistgħu jiġu attribwiti direttament għar-Regolament. Minħabba t-tfassil tar-Regolament li jistabbilixxi rekwiżiti vinkolanti ta’ diliġenza dovuta fuq l-importazzjonijiet tal-UE, huma meħtieġa aktar żmien u data upstream fil-katina tal-provvista biex ikun jista’ jiġi distint l-impatt tar-Regolament f’pajjiżi terzi minn sforzi globali usa’ għall-promozzjoni tad-diliġenza dovuta fil-ktajjen tal-provvista tal-minerali. Minħabba ż-żieda fl-isforzi internazzjonali dwar id-diliġenza dovuta fir-rigward tat-3TG, se jibqa’ diffiċli li l-impatti fil-pajjiżi produtturi jiġu attribwiti speċifikament għar-Regolament. Madankollu, huwa inkoraġġanti li f’diversi pajjiżi terzi eżaminati, jeżistu sforzi internazzjonali usa’ minn ħafna atturi fis-settur tat-3TG biex javvanzaw id-diliġenza dovuta allinjata mal-OECD f’konformità mal-objettivi tar-Regolament.

Fl-UE, l-Istati Membri għamlu progress fl-isforzi tagħhom biex jimplimentaw ir-Regolament. Ġew stabbiliti MSCAs u twettqu l-ewwel ċikli ta’ kontrolli tal-konformità ex post fil-biċċa l-kbira tal-Istati Membri fir-rigward tal-importaturi tal-Unjoni fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament. Madankollu, l-MSCAs għadhom jiffaċċjaw sfidi, b’mod partikolari fir-rigward tat-trasparenza u l-aċċess għal informazzjoni rilevanti dwar id-diliġenza dovuta. Filwaqt li l-awditi ta’ partijiet terzi indipendenti jikkostitwixxu parti ewlenija mir-rekwiżiti tad-diliġenza dovuta, in-nuqqas ta’ awdituri kwalifikati ġie rrapportat kemm mill-operaturi ekonomiċi kif ukoll mill-MSCAs bħala sfida sinifikanti fl-implimentazzjoni tar-Regolament. Barra minn hekk, ir-reviżjoni identifikat grad differenti ta’ kapaċitajiet u riżorsi fost l-MSCAs, li jindika l-ħtieġa li jkomplu jittejbu l-involviment u l-iskambji bejniethom, b’mod partikolari biex tiġi żgurata implimentazzjoni uniformi tar-Regolament u biex jiġu evitati tentattivi biex jiġu evitati r-rekwiżiti.

Fir-rigward tal-kost tal-konformità, kif ukoll l-għodod ta’ akkumpanjament tar-Regolament, ir-reviżjoni kkonfermat li l-iskemi ta’ diliġenza dovuta jistgħu jappoġġaw il-konformità u jitqiesu bħala għodda ġeneralment affordabbli. Ir-rwol tal-iskemi, madankollu, jeħtieġ li jiġi ċċarat kontinwament biex tiġi evitata dipendenza żejda fuq l-iskemi, peress li l-operaturi ekonomiċi jibqgħu individwalment responsabbli biex jikkonformaw mar-Regolament irrispettivament minn jekk jipparteċipawx f’tali skemi (inkluż meta l-iskema tkun ġiet rikonoxxuta mill-Kummissjoni). Il-lista tas-CAHRAs li titfassal u tiġi aġġornata abbażi ta’ għarfien espert estern hija għodda utli li tintuża regolarment mill-operaturi ekonomiċi u l-MSCAs. Titjib speċifiku fil-metodoloġija sottostanti għal din il-lista għandu jiġi kkunsidrat mill-Kummissjoni fuq bażi kontinwa. Ir-reviżjoni kkonfermat il-valur miżjud ta’ għodod oħra, bħall-EPRM jew is-Sħubijiet Strateġiċi dwar il-Materja Prima, li jikkomplementaw l-isforzi tar-Regolament billi jintroduċu l-perspettiva ta’ kooperazzjoni internazzjonali u billi jinvolvu ruħhom aktar ma’ pajjiżi terzi sħab.

Fl-aħħar nett, ir-reviżjoni eżaminat mistoqsijiet dwar il-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament u kwistjonijiet relatati li jista’ jkollhom impatt fuq il-funzjonament u l-effettività tiegħu, lil hinn minn dawk preskritti mir-Regolament. Il-valutazzjoni tissuġġerixxi li espansjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni materjali (inklużjoni possibbli ta’ minerali jew metalli ulterjuri u b’mod partikolari l-kobalt), jew tal-ambitu tar-riskju (inklużjoni possibbli ta’ riskji ulterjuri bħal dawk ambjentali) diġà qed tirriżulta fil-biċċa l-kbira minn leġiżlazzjoni sussegwenti oħra tal-UE, u b’mod partikolari s-CSDDD u r-Regolament dwar il-Batteriji. Peress li bosta mir-rekwiżiti f’dawn il-biċċiet reċenti ta’ leġiżlazzjoni għadhom ma daħlux fis-seħħ, huwa prematur li jinsiltu konklużjonijiet deċiżivi dwar kif dawn se jinteraġixxu mar-Regolament, li fl-aħħar mill-aħħar se jiddependi fuq kif jiġu implimentati dawn l-inizjattivi l-oħra. Għalhekk, f’dan il-mument, mhuwiex possibbli li jiġi konkluż li bidliet fir-Regolament ikunu meħtieġa biex jittejjeb il-funzjonament tiegħu, jew biex jiġi vvalutat bis-sħiħ jekk leġiżlazzjoni oħra tikkumplimentax b’mod suffiċjenti l-effettività tar-Regolament.

Prospetti għall-ġejjieni

Fid-dawl ta’ dan ta’ hawn fuq, din l-ewwel reviżjoni titfa’ dawl fuq il-ħtieġa li l-UE tintensifika l-involviment u l-isforzi ta’ sensibilizzazzjoni tagħha fir-rigward tar-Regolament u l-objettivi tiegħu. Dan jista’ jinkludi t-tisħiħ tal-isforzi għall-komunikazzjoni dwar ir-Regolament fuq il-post u lill-partijiet ikkonċernati ewlenin rilevanti, u l-appoġġ għal proġetti ta’ żvilupp rilevanti. Id-delegazzjonijiet tal-UE jistgħu jkunu interlokutur u faċilitatur primarju meta jinvolvu ruħhom ma’ atturi lokali.

Barra minn hekk, il-Kummissjoni tista’ teżamina aktar kif tista’ ttejjeb il-konverġenza fl-infurzar tar-Regolament mill-MSCAs. Filwaqt li l-Kummissjoni diġà qed taħdem fuq diversi għodod, bħall-pjattaforma għall-iskambju ta’ data doganali jew l-iskambji regolari permezz tal-Laqgħat tal-Grupp ta’ Esperti tat-3TG, għandha ssir ħidma favur l-għoti kontinwu ta’ kjarifiki jew gwida u l-iffaċilitar tal-kooperazzjoni transfruntiera fost l-MSCAs fl-indirizzar tal-isfidi relatati mal-akkwist responsabbli tal-minerali u l-konformità mar-Regolament.

Fuq kollox, il-qofol ta’ dan l-ewwel eżerċizzju ta’ reviżjoni huwa li l-impatti tar-Regolament ma jiġux ivvalutati b’mod iżolat. Dan ir-Regolament jifforma parti minn ekosistema usa’ ta’ miżuri li l-objettiv tagħhom huwa li javvanzaw it-tifitx ta’ sorsi ta’ provvista responsabbli tat-3TG, b’mod li ma jwassalx għall-kunflitt u abbużi serji tad-drittijiet tal-bniedem. F’dak ir-rigward, din ir-reviżjoni rriflettiet fuq l-iżviluppi pożittivi inizjali kemm f’pajjiżi terzi kif ukoll fl-UE, b’mod partikolari dwar l-indikazzjonijiet ta’ żieda fl-adozzjoni tad-diliġenza dovuta u fehim, implimentazzjoni u disseminazzjoni mtejba tal-Gwida tal-OECD dwar id-DD b’mod aktar wiesa’. Tali adozzjoni usa’ fil-livell internazzjonali tad-diliġenza dovuta fis-settur tat-3TG u lil hinn minnu trid tiġi appoġġjata u msaħħa aktar. B’mod parallel mal-iżgurar ta’ implimentazzjoni effettiva tal-politiki tal-UE, l-UE għandha rwol importanti fl-appoġġ ta’ aktar sforzi internazzjonali, billi tmexxi bl-eżempju u tinvolvi ruħha mal-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha, ma’ pajjiżi terzi u f’fora internazzjonali.

(1)

ĠU L 130, 19.5.2017, p. 1.

(2)

OECD (2016), OECD Due Diligence Guidance for Responsible Supply Chains of Minerals from Conflict-Affected and High-Risk Areas: Third Edition, OECD Publishing, Pariġi. http://dx.doi.org/10.1787/9789264252479-en

(3)

B’“pajjiżi produtturi”, nirreferu għall-pajjiżi li fihom isseħħ l-estrazzjoni tal-minerali tat-3TG.

(4)

 Il-lista ta’ CAHRAs ipprovduta mill-espert esterni u l-informazzjoni pprovduta fuq is-sit web iddedikat għal din il-lista ma tikkostitwixxix opinjoni uffiċjali tal-Kummissjoni Ewropea jew tal-UE dwar jekk reġjun jew żona speċifika hijiex CAHRA jew le kif definit fl-Artikolu 2(f) tar-Regolament (UE) 2017/821.

(5)

L-Artikolu 17(1) tar-Regolament.

(6)

Twettqu studji ta’ każijiet fuq il-post fil-Kolombja u fir-Repubblika Demokratika tal-Kongo (RDK). Iż-żewġ pajjiżi jidhru fil-lista tal-CAHRA u huma atturi ewlenin tas-suq tat-3TG bi produzzjoni attiva ta’ kull mineral/metall, bi skali li jvarjaw.

(7)

Ara Taqsima III. 3. b.

(8)

Ir-riskji tal-Anness II huma definiti fil-Gwida dwar id-Diliġenza Dovuta tal-OECD u huma rikonoxxuti bħala “impatti negattivi sinifikanti li jistgħu jiġu assoċjati mal-estrazzjoni, in-negozjar, l-immaniġġjar u l-esportazzjoni tal-minerali” mis-CAHRAs. L-Anness II jinkludi: kwalunkwe forma ta’ tortura, trattament krudili, inuman u degradanti; kwalunkwe forma ta’ xogħol furzat jew obbligatorju, l-agħar forom ta’ tħaddim tat-tfal; ksur u abbużi gravi oħra tad-drittijiet tal-bniedem bħal vjolenza sesswali mifruxa; delitti tal-gwerra jew ksur serju ieħor tad-dritt umanitarju internazzjonali, delitti kontra l-umanità jew ġenoċidju.

(9)

It-Taqsima 1502 tal-US Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Act tal-2010 tirrikjedi li l-kumpaniji elenkati fl-Istati Uniti jiżvelaw jekk jużawx 3TGs u jekk dawn il-minerali joriġinawx fir-RDK jew f’pajjiż li jinsab biswitha.

(10)

OECD, “ Colombia ”.

(11)

Frédéric Massé & Philippe Le Billon (2017), “ Gold mining in Colombia, post- war crime and the peace agreement with the FARC ”, Third World Thematics.

(12)

Intervista ma’ espert tad-deheb mis-soċjetà ċivili, 24 ta’ April 2023.

(13)

EITI (2022), “ Mission critical: Strengthening governance of mineral value chains for the energy transition ”. https://eiti.org/documents/mission-critical , p. 99.

(14)

 Instabu depożiti kbar ta’ landa f’Rutongo, Musha u Ntunga. Id-depożiti tat-tantalju jinsabu primarjament f’Rutsiro, Muhanga, Kamonyi, eċċ. Ġbir Ġeoloġiku ta’ RMB. It-tungstenu jista’ jinstab f’Nyakabingo, Gifurwe u Bugarama. Id-deheb jiġi estratt primarjament fil-provinċji tat-Tramuntana u tal-Punent tar-Rwanda, Miyove, Nyungwe, u Birambo. Mining Africa,

https://www.rmb.gov.rw/index.php?eID=dumpFile&t=f&f=68168&token=bca415628ca0d601bb28468f283b98d21a6986c1 .

(15)

Barreto et al., “Economic Contributions of Artisanal and Small-Scale Mining in Rwanda: Tin, Tantalum and Tungsten”.

(16)
(17)

Delegazzjoni tal-Unjoni Ewropea fir-Rwanda, “ EU and Germany Join Forces to Boost Rwanda’s Mining Sector ,” 30 ta’ Ġunju 2023.

(18)

Wilson Center, “Exploiting Venezuela’s Uncertain Future”. OECD, ‘Gold Flows from Venezuela’.

(19)

Intervisti li saru fit-30 ta’ Marzu 2023 u fil-5 ta’ April 2023, rispettivament.

(20)

Iċ-Ċentru Indjan tal-Politika dwar id-Deheb, “8th Annual Report 2022-2023”, 26.

(21)

Nicholas Gardiner et al., “ Tin mining in Myanmar: Production and potential ”, Resources Policy, Diċembru 2015.

(22)

Carnegie Endowment for International Peace, https://carnegie-production-assets.s3.amazonaws.com/static/files/PageVittori_DubaiCorruption_final.pdf , 7 ta’ Lulju 2020.

(23)

Il-Gvern tal-Polonja adotta att dwar il-modalitajiet tal-implimentazzjoni tar-Regolament fit-12 ta’ Marzu 2024.

(24)

Il-KOMUNIKAZZJONI KONĠUNTA LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL Il-Provenjenza Responsabbli ta’ minerali li joriġinaw f’żoni affettwati minn kunflitti u f’żoni ta’ riskju għoli Lejn Approcc integrat tal-UE, JOIN/2014/08 final.

(25)

  Diplomazija dwar il-materja prima – il-Kummissjoni Ewropea (europa.eu)

(26)

Ir-Regolament Delegat tal-Kummissjoni (UE) 2019/429 tal-11 ta’ Jannar 2019 li jissupplimenta r-Regolament (UE) 2017/821 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill fir-rigward tal-metodoloġija u l-kriterji għall-valutazzjoni u r-rikonoxximent ta’ skemi ta’ diliġenza dovuta tal-katina tal-provvista li jikkonċernaw il-landa, it-tantalu, it-tungstenu u d-deheb, ĠU L 75, 19.3.2019, p. 59–65.

(27)

Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/1149 tal-10 ta’ Awwissu 2018 dwar linji gwida mhux vinkolanti għall-identifikazzjoni ta’ żoni affettwati minn kunflitti u żoni ta’ riskju għoli u riskji oħra tal-katina tal-provvista skont ir-Regolament (UE) 2017/821 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ĠU L 208, 17.8.2018, p. 94–106.

(28)

Il-lista hija disponibbli fuq https://www.cahraslist.net/ .

(29)

 Matul il-perjodu 2017-2020, l-EPRM tat 18-il għotja jew forom oħra ta’ sussidji għall-proġetti b’nefqa totali ta’ EUR 6 miljun. Tliet proġetti pilota addizzjonali ntgħażlu u bdew l-implimentazzjoni fil-bidu tal-2022, b’Sejħa għal Proposta oħra mnedija fis-sajf tal-2023.

(30)

COM(2023)160 final, https://eur-lex.europa.eu/resource.html?uri=cellar:903d35cc-c4a2-11ed-a05c-01aa75ed71a1.0012.02/DOC_1&format=PDF  

(31)

  https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/raw-materials/due-diligence-ready_en  

(32)

  https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/raw-materials/due-diligence-ready/about_en  

(33)

  https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/raw-materials/due-diligence-ready/due-diligence-toolbox_en  

(34)

  https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/raw-materials/due-diligence-ready/training-and-events_en  

(35)

  https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/raw-materials/due-diligence-ready/about_en#free-email-advisory  

(36)

  Materja prima kritika - Il-Kummissjoni Ewropea (europa.eu)

(37)

Andrew Gulley, (2022) “ One hundred years of cobalt production in the Democratic Republic of the Congo”. Resources Policy 79: 103007; AIE (2021) “ The Role of Critical Minerals in Clean Energy Transitions ”.

(38)

Dionne Searcey, Michael Forsythe, u Eric Lipton, “ A Power Struggle Over Cobalt Rattles the Clean Energy Revolution ”, New York Times, l-20 ta’ Novembru 2021.

(39)

Forum Ekonomiku Dinji (2022), “ Which countries produce the most copper ”.

(40)

 Reuters (2023) “ Congo could seize Peru’s No. 2 copper spot as Andean output slows”.  

(41)

  Il-Forum Ekonomiku Dinji. 2023. Din iċ-ċart turi liema pajjiżi jipproduċu l-aktar litju.  

(42)

Natural Resources Canada. n.d., “ Lithium Facts .”

(43)

 Resource World Magazine, “ Tantalex Lithium’s Titan plant construction 80% complete, DRC ”, 2023.

(44)

 Reuters, “ Premier African Minerals completes Zimbabwe lithium plant, production imminent” , 2023.

(45)

Natural Resources Canada. n.d. “ Nickel facts .”