*****

BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

van 12 januari 1983

betreffende een steunregeling ten behoeve van de textiel/confectiesector in Frankrijk

(Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek)

(83/245/EEG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE

GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, en met name op artikel 93, lid 2, eerste alinea,

Na de belanghebbenden overeenkomstig de bepalingen van artikel 93, lid 2, eerste alinea, van het EEG-Verdrag te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken en gezien deze opmerkingen,

I

Overwegende dat de Franse Regering op 19 februari 1982 de Commissie in kennis heeft gesteld van een ontwerp-ordonnance, houdende de instelling van een steunregeling voor de textiel- en confectiesector in de vorm van het door de Staat voor zijn rekening nemen van een gedeelte van de sociale zekerheidsbijdragen van de werkgevers in deze sector; dat van de door de Franse Regering aangekondigde uitvoeringsmodaliteiten van deze regeling daadwerkelijk op 16 april 1982 is kennis gegeven;

Overwegende echter dat de bovengenoemde steunregeling bij ordonnance nr. 204 van 1 maart 1982 in werking is getreden en dat de uitvoeringsmodaliteiten bij besluit nr. 82340, dat op 17 april 1982 gepubliceerd is in het Journal officiel de la République française, op 16 april 1982 van kracht zijn geworden; dat de Franse Regering hierdoor de krachtens artikel 93, lid 3, van het EEG-Verdrag op haar rustende verplichtingen niet is nagekomen;

Overwegende dat deze steunregeling het door de Staat voor zijn rekening nemen van een gedeelte van de sociale zekerheidsbijdragen inhoudt ten belope van 10 % van de totale loonsom waarover met inachtneming van de loongrens de verplichte sociale zekerheidsbijdragen van de werkgevers uit de textiel/confectiesector worden berekend, wanneer de betrokken ondernemingen zich verplichten tot handhaving van het werkgelegenheidspeil en tot het verrichten van bepaalde minimuminvesteringen; dat dit cijfer op 12 % wordt gebracht wanneer de betrokken onderneming zich bovendien verbindt tot het scheppen van netto-arbeidsplaatsen;

Overwegende dat de ondernemingen wier moeilijkheden het economisch en sociaal evenwicht van een gebied nadelig zouden kunnen beïnvloeden, een verlichting van 8 % kunnen verkrijgen zonder gehouden te zijn aan dezelfde voorwaarden met betrekking tot het personeelsbestand en de investeringen na overlegging van een plan tot modernisering en aanpassing van het bedrijf en behoud van de werkgelegenheid, dat door de bevoegde administratieve autoriteit is goedgekeurd;

Overwegende dat het door de Staat voor zijn rekening nemen van sociale zekerheidsbijdragen afhankelijk wordt gesteld van het sluiten tussen de Staat en de betrokken werkgever van een overeenkomst voor een duur van twaalf maanden, verlengbaar met nogmaals twaalf maanden;

Overwegende dat de Commissie na een eerste onderzoek van oordeel was dat de betrokken regeling niet verenigbaar was met de gemeenschappelijke markt en dientengevolge heeft besloten de in artikel 93, lid 2, eerste alinea, van het EEG-Verdrag voorziene procedure in te leiden ten aanzien van deze regeling; dat zij te dien einde de Franse Regering bij schrijven van 14 mei 1982 heeft aangemaand haar opmerkingen te maken;

II

Overwegende dat de Franse Regering na de inleiding van de procedure ex artikel 93, lid 2 van het EEG-Verdrag, door de Commissie haar opmerkingen bij schrijven van 16 juli 1982 kenbaar heeft gemaakt;

Overwegende dat de Franse Regering in dit schrijven wees op de moeilijkheden die de textiel- en confectie-industrie in Frankrijk doormaakt in termen van arbeidsplaatsverliezen, produktie, penetratie van de invoer en de waarschijnlijke toeneming van deze moeilijkheden in het geval van de toekomstige toetreding tot de Europese Economische Gemeenschap van Spanje en Portugal; dat zij de instelling van de nieuwe steunmaatregelen rechtvaardigt met het hoge peil van de sociale lasten die de werkgevers in Frankrijk moeten dragen ten opzichte van andere Lid-Staten van de Gemeenschap; dat zij met name de nadruk legt op het feit, dat het hier zou gaan om een uitzonderlijke maatregel die gericht is op de stimulering van investeringen en de handhaving van de werkgelegenheid; dat zij de mening van de Commissie, dat het hier om bedrijfssteun zou gaan, niet kan delen;

Overwegende dat in het kader van deze procedure vijf Lid-Staten hun opmerkingen hebben kenbaar gemaakt en er op hebben gewezen dat de betrokken Franse steun cumuleerbaar is met de reeds bestaande steunmaatregelen, en dat daarbij noch rekening wordt gehouden met het vereiste van een werkelijke herstructurering, noch met het communautaire belang en dat zij door zijn intensiteit en vorm tot een verlegging van moeilijkheden naar andere Lid-Staten kan leiden, zonder dat daardoor de structurele sanering van de Franse industrie wordt vergemakkelijkt;

Overwegende dat drie federaties in ditzelfde kader hunnerzijds erop hebben gewezen dat de Franse maatregelen die de toeneming van investeringen en werkgelegenheid beogen, zonder dat daarbij op enigerlei wijze selectief te werk wordt gegaan, alleen maar kunnen leiden tot een kunstmatige verhoging van de produktiecapaciteiten waarvan de ondernemingen uit andere Lid-Staten, die overeenkomstige of nog grotere moeilijkheden dan de textiel- en kledingindustrie in Frankrijk doormaken, de gevolgen zullen ondervinden;

III

Overwegende dat het door de Staat voor zijn rekening nemen van door de ondernemingen verschuldigde sociale zekerheidsbijdragen, wanneer zulks uitsluitend strekt tot begunstiging van bepaalde economische sectoren, een sectoriële steun vormt waardoor de normalerwijze op hen rustende lasten gelijkelijk worden verminderd; dat het wel bekend is dat deze steun, waar het om de textiel- en confectiesector gaat, een sector die zich in de gehele Gemeenschap in een moeilijke situatie bevindt en waarin een zeer levendige concurrentie tussen de Lid-Staten heerst, het handelsverkeer tussen de Lid-Staten nadelig kan beïnvloeden en de concurrentie kan vervalsen of dreigt te vervalsen in de zin van artikel 92, lid 1, van het EEG-Verdrag, door begunstiging van Franse ondernemingen of van hun produktie;

Overwegende dat volgens artikel 92, lid 1, van het EEG-Verdrag steunmaatregelen, die aan de in dat artikel vermelde criteria voldoen onverenigbaar zijn met de gemeenschappelijke markt; dat de in artikel 92, lid 3, van het EEG-Verdrag vermelde uitzonderingen op deze onverenigbaarheid, die de enige zijn die in het onderhavige geval kunnen worden toegepast, betrekking hebben op doelstellingen die in het belang van de Gemeenschap en niet in dat van specifieke sectoren van de nationale economie worden nagestreefd; dat deze uitzonderingen strikt moeten worden geïnterpreteerd bij de behandeling van regionale of sectoriële steunregelingen en van individuele toepassingen van een algemene steunregeling; dat een uitzondering met name slechts dan mag worden toegestaan wanneer de Commissie kan vaststellen dat bij ontstentenis van deze steunmaatregelen de begunstigde ondernemingen via het marktmechanisme alleen niet zouden overgaan tot de verwezenlijking van een der doelstellingen waarop deze uitzonderingen betrekking hebben;

Overwegende dat de toekenning van een uitzondering zonder tegenprestatie als rechtvaardigingsgrond zou neerkomen op aanvaarding van een ongunstige beïnvloeding van het handelsverkeer tussen Lid-Staten en van vervalsing van de mededinging zonder dat daarmee enig belang van de Gemeenschap wordt gediend, terwijl men zich er anderzijds bij neerlegt dat sommige Lid-Staten ten onrechte bevoordeeld worden;

Overwegende dat de Commissie bij het hanteren van de bovengenoemde beginselen bij haar onderzoek van steunregelingen zich ervan dient te vergewissen dat door de begunstigde ondernemingen een tegenprestatie wordt geleverd die de verlening van de steun rechtvaardigt, in die zin dat de steun noodzakelijk is om de verwezenlijking van een in de artikelen 92, lid 3, van het EEG-Verdrag genoemde doelstellingen te bevorderen; dat het, wanneer zulks niet kan worden aangetoond, vaststaat dat de steun niet tot het bereiken van de in de uitzonderingsbepalingen genoemde doelstellingen bijdraagt, doch strekt tot versterking van de financiële positie van de bewuste onderneming;

Overwegende dat in het onderhavige geval bij beschouwing van de steunregeling niet van het bestaan van een dergelijke tegenprestatie door de begunstigde ondernemingen is gebleken;

Overwegende namelijk dat de Franse Regering geen argumenten heeft kunnen aanvoeren en de Commissie geen rechtvaardiging heeft kunnen ontdekken voor de conclusie dat de betrokken steun voldoet aan de gestelde voorwaarden voor de toepassing van een der uitzonderingsbepalingen van artikel 92, lid 3, van het EEG-Verdrag;

Overwegende dat, wat de uitzonderingen van artikel 92, lid 3, sub a) en c), van het EEG-Verdrag ten behoeve van steunmaatregelen ter bevordering of ter vergemakkelijking van de ontwikkeling van bepaalde streken betreft, moet worden geconstateerd dat de levensstandaard in Frankrijk niet abnormaal laag is en dat daar evenmin een ernstig gebrek aan werkgelegenheid heerst in de zin van de sub a) bedoelde uitzondering; dat de betrokken steunregeling door zijn toepassingsgebied, dat alle ondernemingen van een bepaalde economische sector omvat, ongeacht hun vestigingsplaats, niet de ontwikkeling van streken in de zin van de sub c) bedoelde uitzondering ten doel heeft; Overwegende dat, wat de uitzonderingen van artikel 92, lid 3, sub c), van het EEG-Verdrag betreft, de betrokken investering kennelijk geen project van gemeenschappelijk Europees belang is, en niet kan dienen om een ernstige verstoring in de Franse economie op te heffen; dat overigens te dien aanzien volgens de voor Frankrijk beschikbare sociaal-economische informatie geen elementen aanwezig zijn, op grond waarvan zou kunnen worden geconcludeerd tot het bestaan van een ernstige verstoring van zijn economie, als bedoeld in genoemd artikel 92, lid 3, sub b);

Overwegende dat voor het overige het door de Staat voor zijn rekening nemen van door de ondernemingen van een bepaalde industriesector verschuldigde sociale zekerheidsbijdragen kan worden gelijkgesteld met een bedrijfssteun voor de betrokken ondernemingen van strikt conservatoire aard; dat de Commissie zich in het algemeen steeds heeft verzet tegen bedrijfssteun, aangezien deze steun als zodanig gewoonlijk niet de voorwaarden vervult waardoor zij in aanmerking zou kunnen komen voor de uitzondering van artikel 92, lid 3, sub c), van het EEG-Verdrag, in die zin dat zij de »ontwikkeling" van de economische activiteit in kwestie als in deze bepaling genoemd niet kunnen vergemakkelijken; dat het karakter van met bedrijfssteun gelijk te stellen steun nog duidelijker is waar de vermindering van de sociale lasten van toepassing is op alle werknemers, en niet alleen op degenen, die nieuw geschapen arbeidsplaatsen zouden gaan innemen;

Overwegende dat dergelijke steunmaatregelen alleen hun met bedrijfssteun gelijk te stellen steunkarakter zouden kunnen verliezen en in voorkomend geval in aanmerking kunnen komen voor een uitzondering op de principiële onverenigbaarheid van steun met de gemeenschappelijke markt indien de Commissie aan de hand van de voor de steunverlening gekozen modaliteiten en criteria in staat zou zijn bij de begunstigde ondernemingen een zekere tegenprestatie te ontdekken, in die zin dat het voor zijn rekening nemen door de Staat van sociale zekerheidsbijdragen gekoppeld zou zijn aan een bijzondere inspanning van de onderneming die zou beantwoorden aan het communautair belang;

Overwegende dat de Commissie met betrekking tot de textiel/confectiesector in de communautaire kaderlijnen voor steun aan deze sector, die in 1971 en 1977 met de Lid-Staten zijn vastgesteld, nader heeft aangegeven welke doelstellingen in het communautair belang moesten worden nagestreefd; dat deze richtsnoeren met name een selectieve sanering van de ondernemingen in deze sector beogen, de niet-verhoging van produktiecapaciteiten in subsectoren waar reeds een structureel overschot bestaat, de bevordering van externe of interne omschakelingen in deze sector, en de degressiviteit van de interventies; dat deze elke ondersteuning van zuiver conservatoire aard uitsluiten, waardoor de moeilijkheden alleen maar van één Lid-Staat naar een andere zouden worden verlegd;

Overwegende dat de Franse steunregeling ten behoeve van de textiel/confectiesector in de vorm van het door de Staat voor zijn rekening nemen van door de ondernemingen verschuldigde sociale zekerheidsbijdragen, van toepassing is op alle ondernemingen in de betrokken sector die een moderniserings- en aanpassingsprogramma uitvoeren; dat de steun wordt verleend op basis van overeenkomsten tussen de werkgevers en de Staat, met als voorwaarde uitsluitend dat de onderneming zich verbindt tot handhaving of verhoging van het werkgelegenheidspeil en de investeringen; dat van de ondernemingen geen enkele andere tegenprestatie wordt vereist, noch in herstructureringstermen, noch in termen van capaciteitsvermindering in de subsectoren die reeds op communautair niveau capaciteitsoverschotten vertonen, of waarin de Franse industrie bijzonder goede prestaties levert; dat in geen selectiviteit wordt voorzien ten aanzien van de aard van de investeringen, die derhalve kunnen bestaan uit vervanging zonder meer van bestaande uitrusting en installaties, noch ten aanzien van de keuze van de begunstigden uit het oogpunt van hun financiële levensvatbaarheid op enigerlei termijn; dat er geen enkel rechtstreeks verband bestaat tussen het aantal gehandhaafde of geschapen arbeidsplaatsen en de omvang van de steun, omdat zij betrekking heeft op het geheel van de arbeidskrachten, onafhankelijk van het aantal gehandhaafde of geschapen arbeidsplaatsen; dat tenslotte niet wordt voorzien in enige degressiviteit gedurende de periode waarover de steun wordt verleend, die overigens kan worden gecumuleerd met bestaande, zowel sectoriële als algemene steun; dat het derhalve duidelijk is dat de bewuste steunregeling niet voldoet aan de in de communautaire kaderlijnen op het gebied van steun aan de textiel- en confectiesector afgebakende doelstellingen en dat de als tegenprestatie aan de ondernemingen gestelde voorwaarden onvoldoende zijn;

Overwegende dat dientengevolge, gezien de vorm van de steun en rekening houdend met het ontbreken van een deugdelijke tegenprestatie in het communautair belang, de betrokken steunmaatregelen in een sector waar de intracommunautaire mededinging bovendien zeer levendig is, de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvinden zodanig kunnen veranderen dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad; dat derhalve geen enkel element aanwezig is waarop de Commissie zich kan baseren voor een vrijstelling van de betrokken steunregeling van de onverenigbaarheid van de steun met de gemeenschappelijke markt, door deze in aanmerking te doen komen voor de uitzonderingsbepaling van artikel 92, lid 3, sub c), van het EEG-Verdrag;

Overwegende dat de argumenten die door de Franse Regering zijn aangevoerd bij de indiening van haar opmerkingen dit standpunt niet kunnen wijzigen, en dat hoewel de situatie van de textiel/confectiesector in Frankrijk in de afgelopen jaren inderdaad is verslechterd, hetzelfde kan worden geconstateerd ten aanzien van alle textiel- en confectie-industrieën in de Gemeenschap en dat de moeilijkheden waaraan de ondernemingen van andere Lid-Staten het hoofd moeten bieden, soms gelijk of zelfs nog groter zijn dan die, waartegenover de Franse ondernemingen zich gesteld zien; dat dit zowel geldt voor het passief van het intracommunautaire handelsverkeer als voor de mate van penetratie van de invoer ten opzichte van het verbruik, en de vermindering van arbeidsplaatsen; dat hoewel de door de werkgevers in Frankrijk verschuldigde sociale zekerheidsbijdragen hoog zijn, de Franse lonen in de textiel/confectiesector tot de laagste van de Gemeenschap behoren, zodat de Franse ondernemingen zich met betrekking tot de totale loonkosten thans in een gunstiger situatie bevinden dan de meeste ondernemingen van de andere Lid-Staten; dat in ieder geval, hoewel de algemene omstandigheden waaronder de ondernemingen hun activiteiten uitoefenen, van één land van de Gemeenschap tot een ander kunnen uiteenlopen, een Lid-Staat een dergelijk specifiek element echter niet van zijn algemene omstandigheden kan afzonderen en de extra-kosten die daaruit voor haar ondernemingen voortvloeien ten opzichte van hun concurrenten in de andere Lid-Staten niet door steun kan compenseren;

Overwegende, gezien het bovenstaande, dat de Franse steunregeling ten gunste van de textiel/confectiesector, ingesteld bij ordonnance nr. 204 van 1 maart 1982 en besluit 82340 van 16 april 1982, onverenigbaar is met de gemeenschappelijke markt in de zin van artikel 92 van het EEG-Verdrag en dientengevolge dient te worden opgeheven; dat de Franse Regering derhalve geen overeenkomsten meer mag afsluiten als omschreven in bovengenoemde bepalingen en de, zulks met schending van artikel 93, lid 3, van het EEG-Verdrag, reeds met de ondernemingen gesloten overeenkomsten moet beëindigen,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De Franse Republiek heft binnen één maand, te rekenen vanaf de kennisgeving van deze beschikking, de steunregeling ten behoeve van de textiel/confectiesector op, welke is ingevoerd in de vorm van het door de Staat voor zijn rekening nemen van een gedeelte van de door de werkgevers van deze sector verschuldigde sociale zekerheidsbijdragen bij ordonnance nr. 204 van 1 maart 1982, waarvan de uitvoeringsmodaliteiten zijn vervat in besluit nr. 82340 van 16 april 1982.

Bovendien verleent de Franse Republiek met ingang van de datum van kennisgeving van deze beschikking geen enkele steun meer krachtens deze regeling.

Artikel 2

De Franse Republiek stelt de Commissie uiterlijk bij het verstrijken van de in artikel 1, eerste alinea, gestelde termijn in kennis van de maatregelen die zij heeft getroffen tot nakoming daarvan.

Artikel 3

Deze beschikking is gericht tot de Franse Republiek.

Gedaan te Brussel, 12 januari 1983.

Voor de Commissie

Frans ANDRIESSEN

Lid van de Commissie