1

Republika Grecka wnosi w odwołaniu o uchylenie — w części dotyczącej jej zadłużenia związanego z projektem Abudża II — wyroku Sądu Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich z dnia 17 stycznia 2007 r. w sprawie T-231/07 Grecja przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II-63 (zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”), oddalającego jej skargę o stwierdzenie nieważności decyzji, którą Komisja przystąpiła do windykacji poprzez potrącenie kwot dłużnych od tego państwa członkowskiego w wyniku jego udziału w projektach dotyczących nieruchomości związanych z przedstawicielstwem dyplomatycznym Komisji i określonych państw członkowskich Unii Europejskiej w Abudży (Nigeria) (zwanej dalej „sporną decyzją”).

2

Zgodnie z art. 18 konwencji wiedeńskiej o prawie traktatów, zawartej w dniu 23 maja 1969 r. (zwanej dalej „konwencją wiedeńską”):

„Obowiązek nieudaremniania przedmiotu i celu traktatu przed jego wejściem w życie

Państwo jest obowiązane powstrzymywać się od działań, które udaremniłyby przedmiot i cel traktatu, gdy:

3

Artykuł 31 konwencji wiedeńskiej ma następujące brzmienie:

„Ogólna reguła interpretacji

1.   Traktat należy interpretować w dobrej wierze, zgodnie ze zwykłym znaczeniem, jakie należy przypisywać użytym w nim wyrazom w ich kontekście, oraz w świetle jego przedmiotu i celu.

2.   Dla celów interpretacji traktatu kontekst obejmuje, oprócz tekstu, łącznie z jego wstępem i załącznikami:

3.   Łącznie z kontekstem należy brać pod uwagę:

4.   Specjalne znaczenie należy przypisywać wyrazowi wówczas, gdy ustalono, że taki był zamiar stron”.

4

Artykuł 71 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich (Dz.U. L 248, s. 1, zwanego dalej „rozporządzeniem finansowym”) stanowi:

„1.   Ustalenie należności [wierzytelności] jest czynnością, poprzez którą delegowany lub subdelegowany intendent:

2.   Zasoby własne postawione do dyspozycji Komisji oraz wszelkie należności określone jako pewne, wyrażone w kwocie pieniężnej i wymagalne, muszą zostać ustalone przy pomocy zlecenia windykacji przekazanego księgowemu oraz noty debetowej przesłanej dłużnikowi, które są sporządzane przez właściwego intendenta”.

5

Zgodnie z art. 72 ust. 1 rozporządzenia finansowego:

„Zezwolenie na windykację należności jest czynnością, dzięki której intendent delegowany lub subdelegowany zleca księgowemu, poprzez wystawienie zlecenia windykacji, windykację kwot należnych, które ustalił”.

6

Artykuł 73 ust. 1 rozporządzenia finansowego przewiduje:

„Księgowy działa na podstawie zleceń windykacji dla kwot należycie ustalonych przez właściwego intendenta. Z należytą starannością zapewnia Wspólnotom otrzymanie ich dochodów i dopilnowuje przestrzegania ich praw.

Księgowy dokonuje windykacji należności poprzez kompensację roszczeń [potrącenie wierzytelności], które Wspólnoty posiadają względem dłużnika, z roszczeniem [wierzytelnością], któr[ą] ten z kolei posiada względem Wspólnot, i któr[a] jest pewn[a], wyrażon[a] w kwocie pieniężnej i wymagaln[a]”.

7

Zgodnie z art. 78 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE, Euratom) nr 2342/2002 z dnia 23 grudnia 2002 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia nr 1605/2002 (Dz.U. L 357, s. 1):

„1.   Ustalanie należności [wierzytelności] przez właściwego intendenta stanowi uznanie prawa Wspólnot w odniesieniu do dłużnika oraz ustalenie tytułu do żądania, aby dłużnik spłacił dług.

2.   Zlecenie windykacji jest operacją, przez którą właściwy intendent wydaje księgowemu polecenie windykacji ustalonej kwoty”.

8

Artykuł 79 rozporządzenia nr 2342/2002 stanowi:

„W celu ustalenia należności [wierzytelności] właściwy intendent zapewnia, aby:

9

Artykuł 83 rozporządzenia nr 2342/2002 jest sformułowany następująco:

„Na każdym etapie procedury księgowy, po powiadomieniu właściwego intendenta i dłużnika, dokonuje windykacji ustalonych należności [wierzytelności] poprzez potrącenie w przypadkach, gdy dłużnik ma również roszczenie [wierzytelność] wobec Wspólnot, któr[a] jest pewn[a], w ustalonej wysokości i wymagaln[a] oraz dotyczy kwoty pieniężnej ustalonej w zleceniu płatniczym”.

10

Okoliczności powstania sporu zostały w pkt 7–44 wyroku Sądu przedstawione w następujący sposób:

[…]

[…]

[…]

11

Pismem złożonym w sekretariacie Trybunału Sprawiedliwości w dniu 22 kwietnia 2004 r. Republika Grecka wniosła skargę, mającą za przedmiot żądanie stwierdzenia nieważności spornej decyzji.

12

Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2004 r., na podstawie art. 2 decyzji Rady 2004/407/WE, Euratom z dnia dotyczącej zmiany art. 51 i 54 Protokołu w sprawie statutu Trybunału Sprawiedliwości (Dz.U. L 132, s. 5), Trybunał Sprawiedliwości przekazał sprawę Sądowi Pierwszej Instancji.

13

Zaskarżonym wyrokiem Sąd oddalił skargę Republiki Greckiej. Orzekł, że należy stwierdzić istnienie odpowiedzialności tego państwa członkowskiego zarówno za długi związane z projektem Abudża I, jak i za długi związane z projektem Abudża II oraz że przesłanki windykacji w drodze potrącenia były spełnione w dacie zaskarżonej decyzji.

14

Po stwierdzeniu w pkt 74 zaskarżonego wyroku, iż jest właściwy do rozpoznania skargi o stwierdzenie nieważności decyzji o potrąceniu, Sąd wskazał w pkt 84, odnośnie do projektu Abudża II, że Republika Grecka nie zaprzeczyła, że zachowywała się jak uczestnik w całości projektu Abudża II w okresie przekraczającym sześć lat. W szczególności stwierdził, że Republika Grecka uczestniczyła w tym projekcie przez blisko dwa lata po podpisaniu uzgodnienia dodatkowego w dniu 9 grudnia 1998 r. W ten sposób, zdaniem Sądu, Republika Grecka poprzez swoje zachowanie pozwoliła przyjmować pozostałym partnerom, że podtrzymuje swoje uczestnictwo w projekcie Abudża II.

15

Sąd wywiódł stąd w tymże pkt 84, że ocena zobowiązań tego państwa członkowskiego nie może zostać ograniczona do uzgodnień wstępnego i dodatkowego, lecz powinna jednocześnie uwzględniać oczekiwania, które powstały po stronie państw członkowskich w związku z jej zachowaniem się wobec partnerów.

16

W tej kwestii w pkt 85–87 zaskarżonego wyroku Sąd przypomniał, że zasada dobrej wiary jest zasadą zwyczajowego prawa międzynarodowego, która znajduje zastosowanie do Wspólnoty Europejskiej, a także do pozostałych partnerów, że została ujęta w ramy prawne przez art. 18 konwencji wiedeńskiej o prawie traktatów, oraz że jest w międzynarodowym prawie publicznym konsekwencją zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań.

17

Sąd stwierdził następnie, w pkt 88 tego wyroku, że skoro Republika Grecka podpisała i ratyfikowała uzgodnienie wstępne, to była ona jednym z partnerów projektu Abudża II, a ten przymiot partnera łączy się z określonymi zobowiązaniami związanymi ze współpracą i solidarnością pomiędzy partnerami.

18

W pkt 92 zaskarżonego wyroku Sąd wskazał następnie, że po wstępnej fazie planowania projektu partnerzy zdecydowali się kontynuować projekt i ponosić koszty związane z projektowaniem szczegółowym budynku jeszcze przed ustanowieniem uzgodnienia wstępnego. W szczególności w dniu 24 lutego 1997 r. podczas spotkania, w którym brali udział przedstawiciele Republiki Greckiej, Komisja została upoważniona do zawarcia niezbędnych porozumień z architektami bez czekania na uzgodnienie dodatkowe.

19

W tej kwestii Sąd uznał w pkt 93 tego wyroku, że podejmując decyzję o wyjściu poza fazy wstępne projektu, partnerzy zawarli bezsprzecznie dorozumiane porozumienie o jego realizacji. W tym samym pkt 93 Sąd wskazał, że odnosząc się do późniejszego zwrotu zaliczek przewidzianego w uzgodnieniu wstępnym, partnerzy w rzeczywistości odnieśli się do jego art. 12, zgodnie z którym, jeżeli projekt zostanie zrealizowany, partnerzy dokonają zwrotu kosztów prac przygotowawczych zaliczkowo poniesionych przez Komisję. Sąd dodał, że ponieważ partnerzy zadecydowali podczas posiedzenia w dniu 24 lutego 1997 r. o przystąpieniu do realizacji projektu, nie mieli oni już możliwości wycofania się z projektu bez zwrotu ich części kosztów wstępnych i kosztów późniejszych.

20

W pkt 95 tego wyroku Sąd zauważył, że w dniu 9 grudnia 1998 r. Republika Grecka i pozostali partnerzy, którzy nie wycofali się z projektu, podpisali uzgodnienie dodatkowe oraz że w kolejnych miesiącach Republika Grecka zachowywała się tak, jak partner uczestniczący w całości projektu i że dopiero latem 2000 r. okazała swoje niezdecydowanie odnośnie do kontynuacji swojego uczestnictwa.

21

Sąd wywiódł stąd, w pkt 96 zaskarżonego wyroku, że chociaż Republika Grecka miała prawo do wycofania się z projektu, to jednak, w szczególności z uwagi na ewolucję zobowiązań po fazie wstępnej oraz pomimo braku ratyfikacji uzgodnienia wstępnego, Trybunał uważa, że Republika Grecka nie mogła się wycofać bez przyjęcia odpowiedzialności za wydatki związane z jej uczestnictwem w projekcie Abudża II.

22

W pkt 97 tego wyroku Sąd stwierdził, że ciążący na Republice Greckiej obowiązek działania w dobrej wierze zostaje wzmocniony przez okoliczność, że Republika Grecka podpisała i ratyfikowała uzgodnienie wstępne oraz że od dnia 18 kwietnia 1994 r. do dnia była „partnerem uczestniczącym” w projekcie.

23

Następnie Sąd w pkt 98 tego wyroku wskazał, że jeżeli Republika Grecka uważała, że nie ponosi żadnej odpowiedzialności finansowej za okres przed ratyfikacją uzgodnienia dodatkowego, powinna była sprzeciwić się przesłanym jej przez Komisję nakazom zapłaty z dnia 10 czerwca 1998 r. oraz z dnia dotyczących projektu Abudża II. W tym samym pkt 98 Sąd dodał, że Republika Grecka nigdy nie wyraziła woli wycofania się z projektu lub nieratyfikowania uzgodnienia dodatkowego i to pomimo wycofania się licznych państw członkowskich, a w konsekwencji zmiany dotyczącego jej udziału w projekcie.

24

Sąd wywiódł stąd w pkt 99 zaskarżonego wyroku, że Republika Grecka zachowywała się tak jak pełny uczestnik projektu i w ten sposób upewniła partnerów, iż wypełni zobowiązania finansowe z nim związane.

25

W pkt 100 tego wyroku Sąd dodał, że zobowiązania tego państwa członkowskiego wynikają również z postanowień uzgodnienia wspólnego, a w szczególności z jego art. 15 ust. 1.

26

W pkt 101 zaskarżonego wyroku Sąd wskazał, że zgodnie z art. 14 uzgodnienia dodatkowego stosowało się ono tymczasowo do tego państwa członkowskiego począwszy od pierwszego dnia drugiego miesiąca następującego po jego podpisaniu, tj. 1 lutego 1999 r., a to tymczasowe stosowanie nie mogło zostać podważone brakiem ratyfikacji przez Republikę Grecką.

27

Z tych wszystkich względów Sąd orzekł w pkt 103 zaskarżonego wyroku, że należało uznać, iż Republika Grecka jest odpowiedzialna za wszystkie wydatki związane z jej udziałem w projekcie Abudża II.

28

Ponadto Sąd oddalił jako bezzasadny zarzut, iż sporne wierzytelności nie były wierzytelnościami pewnymi i wyrażonymi w pieniądzu w rozumieniu właściwych rozporządzeń, w związku z czym orzekł, że przesłanki windykacji w drodze potrącenia były spełnione w dacie zaskarżonej decyzji.

29

Mając na względzie wszystkie te okoliczności, Sąd oddalił skargę Republiki Włoskiej.

30

Wnosząca odwołanie wnosi do Trybunału o:

31

Komisja wnosi do Trybunału o:

32

Na poparcie odwołania Republika Grecka podnosi dwa zarzuty.

33

Zgodnie z zarzutem pierwszym Sąd naruszył prawo poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 12, 13 i 15 uzgodnienia początkowego, a także zasad dobrej wiary i ochrony uzasadnionych oczekiwań.

34

W zarzucie drugim Republika Grecka podnosi, że Sąd błędnie ustalił, że partnerzy w dniu 24 lutego 1997 r., tj. przed podpisaniem uzgodnienia dodatkowego, zawarli dorozumiane porozumienie, zgodnie z którym nie mieli oni już możliwości wycofania się z projektu bez zwrotu przypadającej na nich części kosztów.

35

Zdaniem Komisji odwołanie Republiki Greckiej jest niedopuszczalne, ponieważ — jako że uzasadniające je zarzuty dotyczą wyłącznie wykładni uzgodnień, które nie stanowią części prawa wspólnotowego — nie zostało sporządzone w oparciu o żadną z podstaw wymienionych w art. 58 statutu Trybunału Sprawiedliwości.

36

W tej kwestii należy przypomnieć, że Sąd jest właściwy do rozpoznawania skarg określonych w art. 230 WE, z wyjątkiem tych, które statut zastrzega dla Trybunału. Orzeczenia wydane na podstawie tego artykułu przez Sąd mogą być, na warunkach i w granicach przewidzianych w statucie, przedmiotem odwołania do Trybunału ograniczonego do kwestii prawnych.

37

W niniejszej sprawie do Sądu wpłynęła skarga — wniesiona na podstawie art. 230 WE — o stwierdzenie nieważności spornej decyzji, którą Komisja dokonała windykacji poprzez potrącenie kwot dłużnych od Republiki Greckiej podlegających budżetowi wspólnotowemu mimo iż dotyczących polityki zagranicznej i bezpieczeństwa — decyzji wydanej na podstawie art. 73 ust. 1 rozporządzenia finansowego i rozporządzenia nr 2342/2002.

38

Domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku, wnosząca odwołanie kwestionuje ten wyrok w zakresie, w jakim wyrokiem tym oddalono jej wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji, której podstawę prawną stanowią rozporządzenia wspólnotowe.

39

Co się tyczy zakresu samych zarzutów, należy wskazać, że Republika Grecka nie zgadza się z wykładnią prawa, dokonaną przez Sąd w odpowiedzi na jej jedyny zarzut, który mu przedstawiła i który opierał się w szczególności na błędnej interpretacji jej zobowiązań dotyczących projektu Abudża II.

40

Artykuł 58 statutu Trybunału Sprawiedliwości, zgodnie z którym podstawę odwołania do Trybunału może stanowić brak właściwości Sądu, naruszenie procedury w postępowaniu przed Sądem wpływające niekorzystnie na interesy wnoszącego odwołanie oraz naruszenie prawa wspólnotowego przez Sąd, nie stoi na przeszkodzie temu, by zarzuty podnoszone dla potrzeb uzasadnienia wniosku o uchylenie wyroku Sądu, w których kwestionowany jest status Republiki Greckiej jako dłużnika w rozumieniu art. 78 rozporządzenia nr 2342/2002, prowadziły do analizy zakresu aktów prawnych, które same w sobie nie mogą być przedmiotem skargi do Sądu, jak dwa uzgodnienia, o których mowa w pkt 33 i 34 niniejszego wyroku.

41

Ponadto należy wskazać, że analiza zasadności zaskarżonej decyzji, w szczególności w świetle zweryfikowania istnienia samej należności i przesłanek, jakie powinna spełniać, aby możliwe było skorzystanie z możliwości potrącenia, oznacza nieodzownie dokonanie wykładni tych aktów prawnych, przy czym taka analiza nie musi prowadzić do wszczęcia przeciwko nim jakiejkolwiek sprawy.

42

Ponadto Komisja podnosi, że odwołanie jest niedopuszczalne z tego powodu, że poniesione zarzuty nie mają znaczenia dla sprawy. Komisja twierdzi w ten sposób, że nawet gdyby zgodzić się z tymi zarzutami, ich zasadność w każdym razie nie skutkowałaby uchyleniem zaskarżonego wyroku, ponieważ pozostałe podstawy, na których skutecznie opiera się uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nie zostały podważone w odwołaniu.

43

Argumentacja ta, dotycząca nie dopuszczalności odwołania, lecz jego zasadności, nie mogłaby doprowadzić do uznania odwołania za niedopuszczalne, nawet przy założeniu, że jest ona zasadna.

44

Z powyższego wynika, że odwołanie należy uznać za dopuszczalne.

45

Zdaniem Republiki Greckiej Sąd po pierwsze powinien był uznać, że zobowiązania państw członkowskich uczestniczących w projekcie Abudża II były określone postanowieniami uzgodnienia początkowego i uzgodnienia dodatkowego, a nie zachowaniem poszczególnych państw członkowskich.

46

Zobowiązanie ciążące na państwie członkowskim może być w jej opinii zdefiniowane jedynie na podstawie brzmienia właściwych postanowień uzgodnień. Zachowanie państwa członkowskiego, analizowane w świetle zasady dobrej wiary, nie mogło zatem być brane pod uwagę w celu ustalenia od początku zobowiązań Republiki Greckiej w ramach projektu Abudża II, gdyż zasada ta nie mogła prowadzić do nałożenia na to państwo członkowskie zobowiązań, do których nie przystąpiło w drodze umowy.

47

W tej kwestii Republika Grecka twierdzi, że Sąd powinien był ograniczyć się do treści uzgodnienia początkowego i stwierdzić brak zobowiązania finansowego po stronie tego państwa w związku z nieratyfikowaniem uzgodnienia dodatkowego.

48

Zdaniem tego państwa członkowskiego zgodnie z art. 12 i 13 uzgodnienia początkowego zobowiązanie państw członkowskich do udziału w finansowaniu projektu Abudża II powstaje po zatwierdzeniu uzgodnienia dodatkowego, przy czym zatwierdzenie to, stanowiące jeden ze sposobów wyrażenia zgody przez państwo na związanie umową międzynarodową, jest zatem na podstawie konwencji wiedeńskiej równoważne z dokumentami ratyfikacyjnymi, przyjęcia lub przystąpienia. W ten sposób zatwierdzenie takie jest w opinii tego państwa członkowskiego przesłanką powstania zobowiązań finansowych, o których mowa w uzgodnieniu początkowym.

49

Ponadto, jak wynika z art. 16 tej konwencji, te dokumenty prawne ustanawiają zgodę państwa na związanie się traktatem z chwilą notyfikowania ich innym umawiającym się państwom lub depozytariuszowi. Republika Grecka podnosi więc, że art. 14 uzgodnienia początkowego, dotyczący stosowania tego aktu, wprowadza wyraźne rozróżnienie między jego podpisaniem, którego skutki ograniczone są do stosowania tymczasowego, a jego wejściem w życie, uzależnionym od ratyfikowania przez strony. Natomiast chociaż Republika Grecka podpisała uzgodnienie dodatkowe i uczestniczyła początkowo w pracach mających na celu realizację projektu Abudża II, to jednak nigdy nie dokonała ratyfikacji tego uzgodnienia.

50

Zdaniem Republiki Greckiej wynika stąd, że szczególne przesłanki określone w art. 12 i 13 uzgodnienia początkowego, czytane łącznie z art. 15 tego uzgodnienia, nie były spełnione w zakresie jej dotyczącym, a zatem zasady dobrej wiary nie można przeciwstawić tym zapisom umownym.

51

Po drugie, Republika Grecka twierdzi, że błędne jest ustalenie Sądu, zgodnie z którym w dniu 24 lutego 1997 r. partnerzy zawarli dorozumiane porozumienie, a to dlatego, że porozumienie to nie zostało potwierdzone odpowiednim postanowieniem uzgodnienia dodatkowego.

52

Komisja ze swej strony podnosi, że po pierwsze zgodnie z utrwaloną normą umawiające się państwo ponosi odpowiedzialność finansową, jeżeli jego zachowanie narusza zasadę dobrej wiary i wyrządza partnerom szkodę.

53

Dodaje ona, że państwo członkowskie nie może w stosunkach z partnerami międzynarodowymi lekceważyć ogólnych zasad prawa, które samo uznaje w swoim wewnętrznym porządku prawnym, i podkreśla, że grecki porządek prawny uznaje zasadę dobrej wiary zarówno w dziedzinie prawa prywatnego, jak i prawa publicznego.

54

W związku z tym przy ocenie zobowiązań finansowych Republiki Greckiej Sąd słusznie wziął pod uwagę jej stosunki z partnerami oraz uznał, że stosowanie zasady dobrej wiary nakazuje temu państwu członkowskiemu zwrot spornych wydatków, w oparciu o stałe zachowanie, jakie przejawiała w okresie od roku 1994 do roku 2000.

55

Po drugie, Komisja twierdzi, że porozumienie istnieje od chwili, gdy wyrażona została formalna zgoda stron. Słusznie zatem Sąd wywiódł ze sprawozdania z posiedzenia z dnia 24 lutego 1997 r., w którym uczestniczyła Republika Grecka, istnienie porozumienia wywołującego prawa i obowiązki państw członkowskich uczestniczących w tym posiedzeniu.

56

Zobowiązania finansowe państw członkowskich w ramach realizacji projektu Abudża II należy ustalić w świetle treści i zakresu uzgodnienia początkowego i porozumienia dodatkowego.

57

Należy wskazać, że Sąd, daleki od wykluczenia takiego poglądu w kwestii omawianych zobowiązań finansowych, zawarł go wprost w swoim wyroku, w szczególności w analizie dokonanej w jego pkt 100 i nast., po dokonaniu wykładni uzgodnienia początkowego i uzgodnienia dodatkowego.

58

W tym względzie, jak wskazał Sąd w pkt 88 zaskarżonego wyroku, nie była kwestionowana okoliczność, że w dniu 18 kwietnia 1994 r. Republika Grecka podpisała uzgodnienie wstępne, które również zatwierdziła, stając się w ten sposób jednym z partnerów projektu Abudża II, mającego na celu wybudowanie kompleksu obejmującego ambasady i przedstawicielstwo Komisji w „duchu wspólnego interesu”.

59

Bezsporne jest również, co wskazał Sąd w pkt 95 tego wyroku, że Republika Grecka podpisała uzgodnienie dodatkowe w dniu 9 grudnia 1998 r., podczas gdy na ten dzień państwa członkowskie wycofały się już z projektu, zwróciwszy przypadającą na nie część wydatków związanych z etapem realizacji projektu Abudża II, a zawarcie tego uzgodnienia dodatkowego zostało przewidziane w porozumieniu początkowym, co wynika z jego art. 11.

60

Ponadto poprzez wykładnię art. 15 ust. 1 uzgodnienia początkowego, którego wykładni musiał dokonać, Sąd słusznie uznał, że — jak wynika z pkt 100 zaskarżonego wyroku — jeżeli jeden z uczestników postanowił wycofać się z projektu Abudża II po podpisaniu uzgodnienia dodatkowego, postanowienia uzgodnienia początkowego, w tym zobowiązania finansowe, o których mowa w art. 12 i 13, nadal go obowiązują.

61

Ponadto na podstawie art. 14 uzgodnienia dodatkowego, nawet jeżeli jego wejście w życie zostało ustalone na pierwszy dzień drugiego miesiąca następującego po dacie, w której państwa członkowskie i Komisja oświadczą, iż je zatwierdziły, było ono stosowane tymczasowo od pierwszego dnia drugiego miesiąca następującego po jego podpisaniu. Podpisując uzgodnienie dodatkowe, Republika Grecka — jak wskazał Sąd — zaakceptowała tym samym takie tymczasowe stosowanie, a zatem i konsekwencje związane z wycofaniem się z projektu Abudża II przed zatwierdzeniem.

62

Jak bowiem wskazuje rzecznik generalny w pkt 67 i 73 opinii, z art. 15 ust. 1 uzgodnienia początkowego oraz z art. 14 uzgodnienia dodatkowego wynika, że uczestniczące państwa członkowskie oraz Komisja zamierzały nadać szczególną wagę samemu podpisaniu uzgodnienia dodatkowego oraz jego tymczasowemu stosowaniu, niezależnie od jego zatwierdzenia, w szczególności w kontekście ewentualnego wycofania się uczestników projektu Abudża II.

63

Chociaż zatem Republika Grecka zachowywała pełną swobodę wycofania się z projektu, skoro nie zatwierdziła uzgodnienia dodatkowego, nie mogła odmówić wykonania zobowiązań finansowych związanych z jej udziałem w projekcie Abudża II do chwili jej wycofania się, ponieważ były one określone stosownie do tego, do czego zobowiązała się począwszy od fazy wstępnej.

64

Ponadto Sąd słusznie powołał się na zwyczajową zasadę dobrej wiary, składającą się na ogólne prawo międzynarodowe (wyrok z dnia 3 czerwca 2008 r. w sprawie C-308/06 Intertanko i in., Zb.Orz. s. I-4057, pkt 52) na poparcie zobowiązania nałożonego w ten sposób na Republikę Grecką, a wynikającego z uzgodnień.

65

W tej kwestii Sąd w drodze niezależnej oceny wskazał, że Republika Grecka nie wyraziła żadnego zastrzeżenia odnośnie do jej udziału w projekcie Abudża II między dniem 18 kwietnia 1994 r. a dniem , mimo iż w związku z wycofaniem się z projektu kilku państw członkowskich jej zobowiązania uległy zasadniczej zmianie, i że w szczególności nie sprzeciwiła się ona nakazom zapłaty wystawionym przez Komisję i w ten sposób wzbudziła po stronie partnerów oczekiwania, iż wypełni swoje zobowiązania finansowe wynikające z projektu Abudża II.

66

Z powyższego wynika, że wykładnia zakresu uzgodnienia początkowego i uzgodnienia dodatkowego doprowadziła Sąd do słusznego wniosku, że Republika Grecka — mimo iż nie zatwierdziła uzgodnienia dodatkowego — jest zobowiązana do zwrotu wszystkich wydatków związanych z jej udziałem w projekcie Abudża II, ponadto wzbudziła po stronie partnerów oczekiwanie, iż wypełni swoje zobowiązania finansowe.

67

Wreszcie zarzuty dotyczące istnienia dorozumianego porozumienia zawartego podczas posiedzenia w dniu 24 lutego 1997 r. nie mogą podważyć sentencji zaskarżonego wyroku, ponieważ są skierowane przeciwko tym motywom uzasadnienia, które nie były niezbędne, natomiast sentencja ta znajduje uzasadnienie w motywach wyżej przypomnianych, bezskutecznie kwestionowanych przez Republikę Grecką.

68

W konsekwencji — i bez potrzeby ustosunkowywania się do argumentacji Komisji, o której mowa w pkt 42 niniejszego wyroku, odwołanie należy oddalić.

69

Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu Trybunału, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 118 tego regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Komisja wniosła o obciążenie Republiki Greckiej kosztami postępowania, a Republika Grecka przegrała sprawę, należy obciążyć ją kosztami postępowania.

Z powyższych względów Trybunał (druga izba) orzeka, co następuje: