<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.58-20161101.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C-648/17</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62017CJ0648</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2018:917">EU:C:2018:917</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>9</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>9</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P><HT TYPE="SC">Wyrok z dnia <DATE ISO="20181115">15.11.2018 r.</DATE> – Sprawa C‑648/17</HT></P><P><HT TYPE="SC">BTA Baltic Insurance Company</HT></P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Wyrok Trybunału</HT> (szósta izba)</P><P>z dnia <DATE ISO="20181115">15 listopada 2018 r.</DATE><NOTE NUMBERING="STAR" TYPE="FOOTNOTE" NOTE.ID="E0001"><P>Język postępowania: łotewski.</P></NOTE></P></TI></TITLE><INTERMEDIATE><INDEX IDX.CLOSE="" SEPARATOR=" – " IDX.OPEN=""><KEYWORD>Odesłanie prejudycjalne</KEYWORD><KEYWORD>Obowiązkowe ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych</KEYWORD><KEYWORD>Dyrektywa 72/166/EWG</KEYWORD><KEYWORD>Artykuł 3 ust. 1</KEYWORD><KEYWORD>Pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0001" ID="QS0001"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/></KEYWORD><KEYWORD>Wypadek z udziałem dwóch pojazdów stojących na parkingu</KEYWORD><KEYWORD>Szkoda majątkowa uszkodzenia pojazdu wyrządzona przez pasażera sąsiedniego pojazdu przy otwieraniu drzwi</KEYWORD></INDEX></INTERMEDIATE><JUDGMENT.INIT><P>W sprawie C‑648/17</P><P>mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Augstākā tiesa (sąd najwyższy, Łotwa) postanowieniem z dnia <DATE ISO="20171113">13 listopada 2017 r.</DATE>, które wpłynęło do Trybunału w dniu <DATE ISO="20171120">20 listopada 2017 r.</DATE>, w postępowaniu:</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0002" ID="QS0002"/><HT TYPE="BOLD">BTA Baltic Insurance Company</HT><QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/> <HT TYPE="BOLD">AS</HT>, dawniej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0003" ID="QS0003"/>Balcia Insurance<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/> SE,</P></PLAINTIFS><AGAINST>przeciwko</AGAINST><DEFENDANTS><P><HT TYPE="BOLD"><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0004" ID="QS0004"/>Baltijas apdrošināšanas Nams<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/> AS,</HT></P></DEFENDANTS></PARTIES><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>TRYBUNAŁ (szósta izba),</P><P>w składzie: A. Arabadjiev (sprawozdawca), prezes drugiej izby, pełniący obowiązki prezesa szóstej izby, C.G. Fernlund i S. Rodin, sędziowie,</P><P>rzecznik generalny: Y. Bot,</P><P>sekretarz: A. Calot Escobar,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>uwzględniając pisemny etap postępowania,</VISA></GR.VISA><GR.CONSID><CONSID><P>rozważywszy uwagi przedstawione:</P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>w imieniu <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0005" ID="QS0005"/>BTA Baltic Insurance Company<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/> AS przez E. Matveję i W. Stockmeyera,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0006" ID="QS0006"/>Baltijas Apdrošināšanas Nams<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/> AS przez A. Pečericę,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu łotewskiego przez I. Kucinę i V. Soņecę, działające w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu włoskiego przez G. Palmieri, działającą w charakterze pełnomocnika, wspieraną przez P. Garofoliego, avvocato dello Stato,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu polskiego przez B. Majczynę, działającego w charakterze pełnomocnika,</P></ITEM><?PAGE NO="2"?><ITEM><P>w imieniu Komisji Europejskiej przez K.P. Wojcika i A. Saukę, działających w charakterze pełnomocników,</P></ITEM></LIST></CONSID></GR.CONSID><GR.VISA><VISA>podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii,</VISA></GR.VISA><PREAMBLE.FINAL>wydaje następujący</PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Wyrok</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0001"><NO.P>1</NO.P><TXT>Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 3 ust. 1 dyrektywy Rady 72/166/EWG z dnia <DATE ISO="19720424">24 kwietnia 1972 r.</DATE> w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="103" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1972">Dz.U. 1972, L 103, s. 1</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 6, t. 1, s. 10, zwanej dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0007" ID="QS0007"/>pierwszą dyrektywą<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0002"><NO.P>2</NO.P><TXT>Wniosek ten został złożony w ramach sporu pomiędzy <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0008" ID="QS0008"/>BTA Baltic Insurance Company<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="201D" ID="QE0008"/> AS, dawniej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0009" ID="QS0009"/>Balcia Insurance<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="201D" ID="QE0009"/> SE (zwaną dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0010" ID="QS0010"/>BTA<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/>) a <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0011" ID="QS0011"/>Baltijas Apdrošināšanas Nams<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/> AS (zwaną dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0012" ID="QS0012"/>BAN<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/>) w przedmiocie zwrotu świadczenia z tytułu ubezpieczenia wypłaconego przez BTA jednemu z jego klientów.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Ramy prawne</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Prawo Unii</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0003"><NO.P>3</NO.P><TXT>Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia <DATE ISO="20090916">16 września 2009 r.</DATE> w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="263" PAGE.FIRST="11" DATE.PUB="2009">Dz.U. 2009, L 263, s. 11</REF.DOC.OJ>) uchyliła pierwszą dyrektywę i drugą dyrektywę Rady 84/5/EWG z dnia <DATE ISO="19831230">30 grudnia 1983 r.</DATE> w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="008" PAGE.FIRST="17" DATE.PUB="1984">Dz.U. 1984, L 8, s. 17</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 6, t. 7, s. 3, zwaną dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0013" ID="QS0013"/>drugą dyrektywą<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/>). Jednak z uwagi na datę, w jakiej miały miejsce okoliczności faktyczne sprawy w postępowaniu głównym, sprawa ta podlega przepisom uchylonych dyrektyw.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0004"><NO.P>4</NO.P><TXT>Artykuł 1 pierwszej dyrektywy stanowił:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0014" ID="QS0014"/>W rozumieniu niniejszej dyrektywy:</P><P>[…]</P><P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT><QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0015" ID="QS0015"/>osoba poszkodowana<QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="00AB" ID="QE0015"/> oznacza osobę, której przysługuje odszkodowanie z powodu strat lub szkód spowodowanych przez pojazdy;</TXT></NP></ITEM></LIST></P><P>[…]<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/>.</P></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><?PAGE NO="3"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0005"><NO.P>5</NO.P><TXT>Artykuł 3 ust. 1 tej dyrektywy brzmiał:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0016" ID="QS0016"/>Z zastrzeżeniem zastosowania art. 4 każde państwo członkowskie podejmie wszelkie stosowne środki, aby zapewnić, że odpowiedzialność cywilna odnosząca się do ruchu pojazdów normalnie przebywających na jego terytorium jest objęta ubezpieczeniem. Zakres pokrycia szkód oraz warunki ubezpieczenia zostaną ustalone w ramach tych środków<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0006"><NO.P>6</NO.P><TXT>Artykuł 2 ust. 1 drugiej dyrektywy stanowił:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0017" ID="QS0017"/>Każde państwo członkowskie podejmie odpowiednie środki w celu zapewnienia, że każdy przepis prawny lub postanowienie umowne zawarte w polisie ubezpieczeniowej wydanej zgodnie z art. 3 ust. 1 [pierwszej dyrektywy], które wyłącza z zakresu ubezpieczenia użytkowanie [lub prowadzenie] pojazdu przez:</P><P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>osoby niebędące ani wyraźnie, ani w sposób dorozumiany do tego upoważnione, lub</P></ITEM><ITEM><P>osoby nieposiadające prawa jazdy pozwalającego im na prowadzenie danego pojazdu, lub</P></ITEM><ITEM><P>osoby, które nie przestrzegają ustawowych wymogów technicznych dotyczących stanu i bezpieczeństwa danego pojazdu,</P></ITEM></LIST></P><P>będzie, dla celów art. 3 ust. 1 [pierwszej dyrektywy], uznane za bezskuteczne w stosunku do roszczeń osób trzecich poszkodowanych w wypadku.</P><P>[…]<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="201D" ID="QE0017"/>.</P></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0007"><NO.P>7</NO.P><TXT>Artykuł 3 tej dyrektywy stanowił:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0018" ID="QS0018"/>Członkowie rodziny ubezpieczającego lub kierowcy, lub każdej innej osoby, która ponosi odpowiedzialność cywilną za szkodę objętą ubezpieczeniem, o którym mowa w art. 1 ust. 1, nie mogą być wyłączeni, ze względu na ten związek pokrewieństwa lub powinowactwa, z możliwości skorzystania z ubezpieczenia osobowego<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Prawo łotewskie</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0008"><NO.P>8</NO.P><TXT>Artykuł 1 Sauszemes transportlīdzekļu īpašnieku civiltiesiskās atbildības obligātās apdrošināšanas likums (ustawy o obowiązkowym ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej właścicieli pojazdów lądowych, transponującej dyrektywę pierwszą i dyrektywę drugą, zwanej dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0019" ID="QS0019"/>ustawą o obowiązkowym ubezpieczeniu<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/>) stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0020" ID="QS0020"/>Użyte w ustawie określenia oznaczają:</P><P>[…]</P><P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>zdarzenie, którego skutki są objęte ubezpieczeniem: wypadek w ruchu drogowym, w związku z którym przewiduje się wypłatę odszkodowania z ubezpieczenia.</TXT></NP></ITEM></LIST></P></ALINEA><ALINEA>[…]<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><?PAGE NO="4"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0009"><NO.P>9</NO.P><TXT>Artykuł 3 tej ustawy stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="003.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0021" ID="QS0021"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Przedmiotem obowiązkowego ubezpieczenia jest odpowiedzialność cywilna właściciela pojazdu lub jego uprawnionego użytkownika (zwana dalej <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0022" ID="QS0022"/>odpowiedzialnością cywilną właściciela<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="00AB" ID="QE0022"/>) za szkody spowodowane wobec osób trzecich wskutek wypadku w ruchu drogowym.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="003.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Wszyscy właściciele pojazdów są zobowiązani do posiadania ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej właściciela dla każdego pojazdu wykorzystywanego w ruchu drogowym w drodze zawarcia odpowiedniej umowy ubezpieczenia. […]<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0010"><NO.P>10</NO.P><TXT>Artykuł 18 omawianej ustawy stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0023" ID="QS0023"/>W przypadku nastąpienia zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem, ubezpieczyciel, który ubezpieczył odpowiedzialność cywilną właściciela pojazdu, który spowodował szkodę […] wypłaca odszkodowanie, w granicach odpowiedzialności ubezpieczyciela, za […] szkody wyrządzone osobom trzecim w wypadku w ruchu drogowym<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0011"><NO.P>11</NO.P><TXT>Artykuł 25 ust. 1 tej ustawy brzmi następująco:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0024" ID="QS0024"/>Szkodą na mieniu osoby trzeciej w wypadku w ruchu drogowym jest szkoda wywołana:</P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>1)</NO.P><TXT>uszkodzeniem lub zniszczeniem pojazdu;</TXT></NP></ITEM></LIST><P>[…]<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/>.</P></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0012"><NO.P>12</NO.P><TXT>Artykuł 31 ust. 10 ustawy o obowiązkowym ubezpieczeniu stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0025" ID="QS0025"/>Jeżeli inne towarzystwo ubezpieczeniowe wypłaciło odszkodowanie za spowodowaną szkodę na podstawie dobrowolnej umowy ubezpieczenia, ubezpieczyciel, który ubezpieczył odpowiedzialność cywilną właściciela pojazdu, który spowodował szkodę w wypadku w ruchu drogowym, […] zwraca kwotę odszkodowania obliczoną i wypłaconą zgodnie z postępowaniem określonym w niniejszej ustawie<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="201D" ID="QE0025"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0013"><NO.P>13</NO.P><TXT>Artykuł 1 Ceļu satiksmes likums (ustawy o ruchu drogowym) brzmi następująco:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0026" ID="QS0026"/>Użyte w ustawie określenia oznaczają:</P><P>[…]</P><P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>5)</NO.P><TXT>ruch drogowy: stosunki wynikające z przemieszczania się po drogach przy pomocy pojazdów lub bez nich;</TXT></NP></ITEM></LIST></P><P>[…]</P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>7)</NO.P><TXT>wypadek w ruchu drogowym: nieszczęśliwe zajście następujące w ruchu drogowym, w którym uczestniczy co najmniej jeden pojazd, wskutek którego osoba ponosi śmierć lub odnosi obrażenia ciała, lub powstaje szkoda na mieniu osoby fizycznej lub prawnej lub szkoda dla środowiska, jak również nieszczęśliwe zajście następujące w innym miejscu, w którym możliwe jest poruszanie się pojazdem i w którym to zajściu uczestniczy pojazd<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="201D" ID="QE0026"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0014"><NO.P>14</NO.P><TXT>Artykuł 44 omawianej ustawy stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="044.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0027" ID="QS0027"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Za szkody spowodowane naruszeniem niniejszej ustawy lub przepisów bezpieczeństwa drogowego należy się odszkodowanie.</ALINEA></PARAG><?PAGE NO="5"?><PARAG IDENTIFIER="044.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Za szkody spowodowane użytkowaniem pojazdu odpowiada jego właściciel lub posiadacz, chyba że wykaże, iż szkody są następstwem siły wyższej, winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa ze strony samego poszkodowanego lub innych okoliczności, które zgodnie z przepisami zwalniają z odpowiedzialności.</ALINEA><ALINEA>[…]<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="201D" ID="QE0027"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Postępowanie główne i pytania prejudycjalne</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0015"><NO.P>15</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20081024">24 października 2008 r.</DATE> pasażer stojącego na parkingu supermarketu pojazdu (zwanego dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0028" ID="QS0028"/>pierwszym pojazdem<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="201D" ID="QE0028"/>) uszkodził przy otwieraniu tylnych prawych drzwi tego pojazdu tylną część lewego boku sąsiedniego pojazdu (zwanego dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0029" ID="QS0029"/>drugim pojazdem<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="201D" ID="QE0029"/>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0016"><NO.P>16</NO.P><TXT>Właściciel drugiego pojazdu i kierowca pierwszego pojazdu wypełnili na miejscu wypadku wspólne oświadczenie o zdarzeniu drogowym, w którym kierowca pierwszego pojazdu przyznał się do winy i wskazał, że to pasażer pierwszego pojazdu uderzył jego drzwiami w drugi pojazd.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0017"><NO.P>17</NO.P><TXT>BTA zawarła umowę dobrowolnego ubezpieczenia z właścicielem drugiego pojazdu. Od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów pierwszy pojazd był ubezpieczony w BAN.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0018"><NO.P>18</NO.P><TXT>BTA wypłaciła swojemu klientowi, właścicielowi drugiego pojazdu, na podstawie zawartej z nim umowy ubezpieczenia, kwotę 47,42 LVL (łatów łotewskich) (około 67,47 EUR), odpowiadającą kosztom naprawy szkód wyrządzonych jego pojazdowi po odliczeniu franszyzy. Spółka ta zażądała następnie od BAN zwrotu poniesionych w ten sposób kosztów.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0019"><NO.P>19</NO.P><TXT>BAN odmówił zwrotu tych kosztów, ponieważ wypadku, który ma miejsce, gdy oba pojazdy są unieruchomione, nie można uznać za <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0030" ID="QS0030"/>zdarzenie, którego skutki są objęte ubezpieczeniem<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="201D" ID="QE0030"/> w rozumieniu ustawy o obowiązkowym ubezpieczeniu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0020"><NO.P>20</NO.P><TXT>BTA pozwała wówczas BAN, żądając zwrotu kwoty odszkodowania wypłaconego przez nią właścicielowi drugiego pojazdu. Sąd pierwszej instancji i sąd apelacyjny uwzględniły pozew.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0021"><NO.P>21</NO.P><TXT>Rozpoznający odwołanie wniesione przez BAN Augstākā tiesa (sąd najwyższy, Łotwa) uchylił wyrokiem z dnia <DATE ISO="20140328">28 marca 2014 r.</DATE> wydany w apelacji wyrok ze względu na brak uzasadnienia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0022"><NO.P>22</NO.P><TXT>Orzekający w odwołaniu Rīgas apgabaltiesas Civillietu tiesas kolēģija (sąd okręgowy w Rydze, wydział spraw cywilnych, Łotwa) oddalił wyrokiem z dnia <DATE ISO="20140520">20 maja 2014 r.</DATE> skargę BTA ze względu na to, że wypadek w ruchu drogowym ma miejsce tylko wtedy, gdy przynajmniej jeden z uczestniczących w nim pojazdów jest w ruchu, i że w konsekwencji w niniejszej sprawie nie zaszło zdarzenie, którego skutki były objęte przez BAN ubezpieczeniem. Sąd ten uznał ponadto, że odpowiedzialność cywilną za spowodowanie szkód w drugim pojeździe ponosi nie kierowca pierwszego pojazdu, lecz jego pasażer.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0023"><NO.P>23</NO.P><TXT>BTA wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku do Augstākā tiesa (sądu najwyższego). Na poparcie swej skargi podnosi ona w szczególności, że wykładnia pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0031" ID="QS0031"/>zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem<QUOT.END REF.START="QS0031" CODE="201D" ID="QE0031"/> przyjęta przez Rīgas apgabaltiesas Civillietu tiesas kolēģija (sąd okręgowy w Rydze, wydział spraw cywilnych) jest sprzeczna z celem ochrony osób poszkodowanych w wypadkach spowodowanych przez pojazdy mechaniczne, realizowanym przez uregulowania Unii w dziedzinie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej wynikającej z ruchu tych pojazdów, że korzystanie z takiego pojazdu może wchodzić w zakres pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0032" ID="QS0032"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0032" CODE="201D" ID="QE0032"/>, nawet jeżeli jest on nieruchomy, oraz że właściciel pojazdu odpowiada za szkody wyrządzone osobom trzecim przez pasażerów w ramach użytkowania pojazdu, więc szkody te są objęte ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej dotyczącym tego pojazdu.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="6"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0024"><NO.P>24</NO.P><TXT>Sąd odsyłający zastanawia się, czy czynność polegająca na otwarciu drzwi stojącego pojazdu stanowi <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0033" ID="QS0033"/>użytkowanie pojazdu, które jest zgodne ze zwykłą funkcją tego pojazdu<QUOT.END REF.START="QS0033" CODE="201D" ID="QE0033"/> w rozumieniu wyroku z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140904">4 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vnuk</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑162/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2146">EU:C:2014:2146</NO.ECLI></REF.DOC.ECR>), i czy w związku z tym wchodzi w zakres pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0034" ID="QS0034"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0034" CODE="201D" ID="QE0034"/> w rozumieniu art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0025"><NO.P>25</NO.P><TXT>Sąd odsyłający zauważa w tym względzie, że szeroka definicja, którą Trybunał przyjął dla tego pojęcia w tym wyroku, przemawia za udzieleniem odpowiedzi twierdzącej na to pytanie. Wsiadanie i wysiadanie pasażerów pojazdu jest bowiem, zdaniem tego sądu, przejawem korzystania z niego, i nie można z niego w pełni korzystać, jeżeli pasażerowie w nim zostaną.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0026"><NO.P>26</NO.P><TXT>W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na to pytanie sąd odsyłający zastanawia się, czy pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0035" ID="QS0035"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0035" CODE="201D" ID="QE0035"/> zawarte w art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy obejmuje także przypadki, gdy pasażer korzysta z samochodu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0027"><NO.P>27</NO.P><TXT>W tym względzie sąd odsyłający wskazuje, że zgodnie z art. 1 pkt 2 pierwszej dyrektywy pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0036" ID="QS0036"/>osoby poszkodowanej<QUOT.END REF.START="QS0036" CODE="201D" ID="QE0036"/> w rozumieniu tej dyrektywy obejmuje każdą osobę, której przysługuje odszkodowanie z powodu strat lub szkód spowodowanych przez pojazdy. Dodaje, że art. 3 ust. 1 tej dyrektywy odnosi się do <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0037" ID="QS0037"/>ruchu<QUOT.END REF.START="QS0037" CODE="201D" ID="QE0037"/> pojazdów, a nie tylko odpowiedzialności kierowców.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0028"><NO.P>28</NO.P><TXT>Ponadto wspomniany sąd wskazuje, że Trybunał wyjaśnił w wyroku z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140904">4 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vnuk</NAME.CASE> (<NO.CASE>C‑162/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2146">EU:C:2014:2146</NO.ECLI></REF.DOC.ECR>), że pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0038" ID="QS0038"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0038" CODE="201D" ID="QE0038"/> użyte w tym przepisie obejmuje każde użytkowanie pojazdu, które jest zgodne ze zwykłą funkcją tego pojazdu. Tymczasem czynność otwarcia drzwi pojazdu, aby z niego wysiąść lub do niego wsiąść, stanowi takie użytkowanie.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0029"><NO.P>29</NO.P><TXT>W tych okolicznościach Augstākā tiesa (sąd najwyższy) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi:</TXT><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="OTHER"><ITEM><NP><NO.P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0039" ID="QS0039"/>1)</NO.P><TXT>Czy art. 3 ust. 1 [pierwszej dyrektywy] należy interpretować w ten sposób, że w zakres pojęcia <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0040" ID="QS0040"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0040" CODE="00AB" ID="QE0040"/> wchodzi sytuacja taka jak ta będąca przedmiotem sporu, czyli otwarcie drzwi pojazdu podczas postoju?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze, czy art. 3 ust. 1 [pierwszej dyrektywy] należy interpretować w ten sposób, że w zakres pojęcia <QUOT.START CODE="00BB" REF.END="QE0041" ID="QS0041"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0041" CODE="00AB" ID="QE0041"/> wchodzi sytuacja taka jak ta będąca przedmiotem sporu, czyli sytuacja, w której szkoda na mieniu osoby trzeciej powstaje w wyniku użytkowania pojazdu przez pasażera?<QUOT.END REF.START="QS0039" CODE="201D" ID="QE0039"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">W przedmiocie pytań prejudycjalnych</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0030"><NO.P>30</NO.P><TXT>Poprzez pytania prejudycjalne, które należy rozpatrzyć łącznie, sąd odsyłający dąży w istocie do ustalenia, czy art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że zakresem pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0042" ID="QS0042"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0042" CODE="201D" ID="QE0042"/>, o którym mowa w tym przepisie, jest objęta sytuacja, w której pasażer stojącego na parkingu pojazdu, przy otwieraniu drzwi tego pojazdu, uderzył i uszkodził stojący obok pojazd.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0031"><NO.P>31</NO.P><TXT>Należy przypomnieć w tym względzie, że pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0043" ID="QS0043"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0043" CODE="201D" ID="QE0043"/>, zawarte w art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy, nie może zostać pozostawione uznaniu każdego państwa członkowskiego, lecz stanowi autonomiczne pojęcie prawa Unii, które należy interpretować, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału, z uwzględnieniem w szczególności kontekstu tego przepisu oraz celów uregulowania, w którego skład on wchodzi (wyroki: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140904">4 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vnuk</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑162/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2146">EU:C:2014:2146</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0041">41</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0042">42</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; a także z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0031">31</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="7"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0032"><NO.P>32</NO.P><TXT>Tymczasem przepisy Unii w dziedzinie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów zmierzają, po pierwsze, do zapewnienia swobodnego poruszania się pojazdów przebywających zwykle na terytorium Unii Europejskiej, jak i przemieszczania się osób w tych pojazdach, a po drugie, do zagwarantowania ofiarom wypadków spowodowanych przez te pojazdy podobnego sposobu traktowania, bez względu na miejsce w obrębie Unii, w którym nastąpi wypadek (zob. podobnie wyroki: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20121023">23 października 2012 r.</DATE>, <NAME.CASE>Marques Almeida</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑300/10</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2012:656">EU:C:2012:656</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0026">26</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140904">4 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vnuk</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑162/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2146">EU:C:2014:2146</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0050">50</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0032">32</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0033"><NO.P>33</NO.P><TXT>Ponadto kierunek rozwoju tych przepisów wskazuje, że prawodawca Unii nieustannie dąży do zapewnienia ochrony ofiarom wypadków spowodowanych przez omawiane pojazdy i wspiera realizację tego celu (wyroki: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140904">4 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vnuk</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑162/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2146">EU:C:2014:2146</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0052">52</REF.NP.ECR>–<REF.NP.ECR REF="NP0055">55</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; a także z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0033">33</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0034"><NO.P>34</NO.P><TXT>W świetle powyższych rozważań Trybunał orzekł, że art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że zawarte w nim pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0044" ID="QS0044"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0044" CODE="201D" ID="QE0044"/> nie jest ograniczone do sytuacji ruchu drogowego, to znaczy ruchu na drodze publicznej, ale obejmuje każde użytkowanie pojazdu, które jest zgodne ze zwykłą funkcją tego pojazdu (zob. podobnie wyroki: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20140904">4 września 2014 r.</DATE>, <NAME.CASE>Vnuk</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑162/13</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:2146">EU:C:2014:2146</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0059">59</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; a także z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0034">34</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0035"><NO.P>35</NO.P><TXT>W tym względzie Trybunał określił, że w zakresie, w jakim pojazdy mechaniczne, o których mowa w art. 1 pkt 1 pierwszej dyrektywy, mają, niezależnie od swych cech, zwykle służyć jako środki transportu, pojęcie to obejmuje swym zakresem każde wykorzystanie pojazdu w charakterze środka transportu (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0037">37</REF.NP.ECR>, <REF.NP.ECR REF="NP0038">38</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0036"><NO.P>36</NO.P><TXT>W niniejszym przypadku należy stwierdzić, że czynność otwarcia drzwi pojazdu stanowi użytkowanie środka transportu zgodne z jego funkcją, ponieważ umożliwia w szczególności wsiadanie lub wysiadanie osób, które będą się przemieszczały, oraz załadunek i wyładunek przedmiotów, które będą przewożone tym pojazdem.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0037"><NO.P>37</NO.P><TXT>Wniosku tego nie podważa okoliczność, że wypadek miał miejsce podczas postoju pojazdów będących przedmiotem sporu w postępowaniu głównym i że stały one wtedy na parkingu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0038"><NO.P>38</NO.P><TXT>Należy bowiem przypomnieć, po pierwsze, iż fakt, że pojazd uczestniczący w wypadku był nieruchomy w chwili, w której wypadek nastąpił, nie wyklucza sam w sobie, że użytkowanie tego pojazdu w takiej chwili może być związane z jego funkcją jako środka transportu i w rezultacie być objęte zakresem pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0045" ID="QS0045"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0045" CODE="201D" ID="QE0045"/> w rozumieniu art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0039">39</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>). Otwarcie drzwi następuje zaś zazwyczaj wyłącznie podczas postoju pojazdu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0039"><NO.P>39</NO.P><TXT>Ponadto Trybunał orzekł również, że kwestia, czy silnik danego pojazdu był czy nie był włączony w chwili zajścia wypadku, też nie jest rozstrzygająca (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0039">39</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0040"><NO.P>40</NO.P><TXT>Z kolei w odniesieniu do okoliczności, że rozpatrywane w postępowaniu głównym pojazdy znajdowały się na parkingu, należy przypomnieć, że zakres pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0046" ID="QS0046"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0046" CODE="201D" ID="QE0046"/> w rozumieniu art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy nie zależy od cech terenu, na którym pojazd jest użytkowany (zob. podobnie wyroki: z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171128">28 listopada 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Rodrigues de Andrade</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑514/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:908">EU:C:2017:908</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0035">35</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>; a także z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20171220">20 grudnia 2017 r.</DATE>, <NAME.CASE>Núñez Torreiro</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑334/16</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2017:1007">EU:C:2017:1007</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0030">30</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="8"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0041"><NO.P>41</NO.P><TXT>Jeżeli chodzi o okoliczność, że wypadek rozpatrywany w postępowaniu głównym nie jest wynikiem działania kierowcy pierwszego pojazdu, lecz pasażera, należy przede wszystkim wskazać, że art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy stanowi ogólnie, że ubezpieczeniem powinna być objęta <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0047" ID="QS0047"/>odpowiedzialność cywilna odnosząca się do ruchu pojazdów normalnie przebywających na jego terytorium [każdego państwa członkowskiego]<QUOT.END REF.START="QS0047" CODE="201D" ID="QE0047"/>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0042"><NO.P>42</NO.P><TXT>Tym samym, w przeciwieństwie do stanowiska przedstawionego przez rząd polski w przedmiocie odpowiedzi na pytanie drugie, ani ten przepis, ani inne przepisy dyrektyw dotyczących obowiązkowego ubezpieczenia nie ograniczają zakresu obowiązkowego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej do określonej kategorii osób, takich jak kierowca pojazdu.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0043"><NO.P>43</NO.P><TXT>Natomiast art. 2 ust. 1 drugiej dyrektywy, który odwołuje się do <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0048" ID="QS0048"/>użytkowania [lub prowadzenia] pojazdu<QUOT.END REF.START="QS0048" CODE="201D" ID="QE0048"/>, i art. 3 tej dyrektywy, który odnosi się do <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0049" ID="QS0049"/>kierowcy lub każdej innej osoby, która ponosi odpowiedzialność cywilną za szkodę objętą ubezpieczeniem [obowiązkowym]<QUOT.END REF.START="QS0049" CODE="201D" ID="QE0049"/>, wskazują na to, że omawiane ubezpieczenie dotyczy odpowiedzialności cywilnej wynikającej nie tylko z kierowania pojazdami, ale również z innych sposobów użytkowania tych pojazdów oraz z korzystania z nich przez osoby niebędące kierowcą.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0044"><NO.P>44</NO.P><TXT>Z orzecznictwa przytoczonego w pkt 34 i 35 niniejszego wyroku wynika też, że zakresem pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0050" ID="QS0050"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0050" CODE="201D" ID="QE0050"/> w rozumieniu art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy jest objęty każdy rodzaj <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0051" ID="QS0051"/>użytkowania pojazdu, który jest zgodny z jego zwykłą funkcją, czyli z funkcją środka transportu<QUOT.END REF.START="QS0051" CODE="201D" ID="QE0051"/>.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0045"><NO.P>45</NO.P><TXT>W tym względzie należy podkreślić, że użytkowanie pojazdów nie ogranicza się do ich prowadzenia, lecz obejmuje czynności, które – tak jak ta wspomniana w pkt 36 niniejszego wyroku – wykonywane są zwykle również przez pasażerów.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0046"><NO.P>46</NO.P><TXT>Należy wreszcie przypomnieć, że przepisy Unii w dziedzinie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów stoją na przeszkodzie wyłączeniu obowiązku wypłaty odszkodowania przez towarzystwo ubezpieczeniowe ofierze wypadku w ruchu drogowym, w którym uczestniczył ubezpieczony pojazd, gdy wypadek ten został spowodowany przez inną osobę niż osoba wskazana w polisie ubezpieczeniowej (zob. podobnie wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20111201">1 grudnia 2011 r.</DATE>, <NAME.CASE>Churchill Insurance Company Limited i Evans</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑442/10</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2011:799">EU:C:2011:799</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0033">33</REF.NP.ECR>–<REF.NP.ECR REF="NP0044">44</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR> i przytoczone tam orzecznictwo).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0047"><NO.P>47</NO.P><TXT>Z powyższych rozważań wynika, że okoliczność, iż rozpatrywany w postępowaniu głównym wypadek nie jest spowodowany działaniem kierowcy pierwszego pojazdu, tylko jego pasażera, nie wyklucza sam w sobie, że użytkowanie tego pojazdu w takiej chwili może odpowiadać jego funkcji środka transportu, a w konsekwencji być objęte zakresem pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0052" ID="QS0052"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0052" CODE="201D" ID="QE0052"/> w rozumieniu art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0048"><NO.P>48</NO.P><TXT>Mając na względzie całość powyższych rozważań, odpowiedź na przedstawione pytania powinna brzmieć: art. 3 ust. 1 pierwszej dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że zakresem pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0053" ID="QS0053"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0053" CODE="201D" ID="QE0053"/>, o którym mowa w tym przepisie, jest objęta sytuacja, w której pasażer stojącego na parkingu pojazdu, przy otwieraniu drzwi tego pojazdu, uderzył i uszkodził stojący obok pojazd.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">W przedmiocie kosztów</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0049"><NO.P>49</NO.P><TXT>Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><?PAGE NO="9"?><JURISDICTION><INTRO>Z powyższych względów Trybunał (szósta izba) orzeka, co następuje:</INTRO><P><HT TYPE="BOLD">Artykuł 3 ust. 1 dyrektywy Rady 72/166/EWG z dnia <DATE ISO="19720424">24 kwietnia 1972 r.</DATE> w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności należy interpretować w ten sposób, że zakresem pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0054" ID="QS0054"/>ruchu pojazdów<QUOT.END REF.START="QS0054" CODE="201D" ID="QE0054"/>, o którym mowa w tym przepisie, jest objęta sytuacja, w której pasażer stojącego na parkingu pojazdu, przy otwieraniu drzwi tego pojazdu, uderzył i uszkodził stojący obok pojazd.</HT></P></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><SIGNATORY><P>Podpisy</P></SIGNATORY></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>