ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 5.2.2025
COM(2025) 32 final
ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
για την εξουσία έκδοσης κατ' εξουσιοδότηση πράξεων που έχει ανατεθεί στην Επιτροπή σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/1056 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τις ηλεκτρονικές πληροφορίες σχετικά με τις εμπορευματικές μεταφορές
1.Εισαγωγή
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2020/1056 για τις ηλεκτρονικές πληροφορίες σχετικά με τις εμπορευματικές μεταφορές 1 (στο εξής: κανονισμός eFTI) θεσπίζει ένα νομικό πλαίσιο που δίνει τη δυνατότητα στους οικονομικούς φορείς να κοινοποιούν στις αρχές επιβολής του νόμου πληροφορίες σε ηλεκτρονική μορφή σχετικά με τις οδικές, σιδηροδρομικές, εσωτερικές πλωτές και αεροπορικές μεταφορές εμπορευμάτων στην ΕΕ.
Σκοπός του κανονισμού eFTI είναι να ενθαρρυνθεί η ψηφιοποίηση των εμπορευματικών μεταφορών και της εφοδιαστικής, ώστε να μειωθούν τα διοικητικά έξοδα, να βελτιωθούν οι ικανότητες επιβολής από πλευράς των αρμόδιων αρχών και να καταστούν οι μεταφορές πιο αποδοτικές και βιώσιμες. Ο κανονισμός eFTI τέθηκε σε ισχύ στις 20 Αυγούστου 2020. Ενώ οι περισσότερες διατάξεις εφαρμόζονται από την ημερομηνία έναρξης ισχύος τους 2 ή από τις 21 Αυγούστου 2024 3 , η απαίτηση για τις αρχές των κρατών μελών να αποδέχονται τις πληροφορίες που υποβάλλονται για ηλεκτρονικό έλεγχο θα αρχίσει να εφαρμόζεται από τις 9 Ιουλίου 2027 4 .
Ακρογωνιαίοι λίθοι του κανονισμού eFTI είναι η εναρμόνιση των ορισμών και των μορφοτύπων των δεδομένων, καθώς και τα μέτρα για τη βελτίωση των ροών δεδομένων με σκοπό την αύξηση της αποδοτικότητας. Για τον σκοπό αυτό, τα άρθρα 2 παράγραφος 3, 7, 12 παράγραφος 5 και 13 παράγραφος 3 του κανονισμού εξουσιοδοτούν την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις. Ειδικότερα:
1)Το άρθρο 2 παράγραφος 3 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για την τροποποίηση του παραρτήματος I, το οποίο περιέχει κανονιστικές πληροφορίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού eFTI·
2)Το άρθρο 7 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τη συμπλήρωση του κανονισμού eFTI, θεσπίζοντας και τροποποιώντας το κοινό σύνολο δεδομένων eFTI 5 και τα υποσύνολα δεδομένων eFTI 6 ·
3)Το άρθρο 12 παράγραφος 5 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τη συμπλήρωση του κανονισμού eFTI με τον καθορισμό κανόνων πιστοποίησης πλατφορμών eFTI 7 και χρήσης της ένδειξης πιστοποίησης, συμπεριλαμβανομένων κανόνων ανανέωσης, αναστολής και ανάκλησης της πιστοποίησης·
4)Το άρθρο 13 παράγραφος 3 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τη συμπλήρωση του κανονισμού eFTI καθορίζοντας κανόνες πιστοποίησης των παρόχων υπηρεσιών eFTI 8 , συμπεριλαμβανομένων κανόνων ανανέωσης, αναστολής και ανάκλησης της πιστοποίησης.
Η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων κατά τα ανωτέρω άρθρα ανατίθεται στην Επιτροπή για διάστημα πέντε ετών από τις 20 Αυγούστου 2020. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίσης διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο εντός τριών μηνών πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.
Σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 2, η Επιτροπή οφείλει να καταρτίσει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της περιόδου των πέντε ετών. Η παρούσα έκθεση ανταποκρίνεται σε αυτήν την υποχρέωση.
2.Άσκηση των ανατεθεισών εξουσιών
Από την ημερομηνία έκδοσης της παρούσας έκθεσης, η Επιτροπή έχει ασκήσει δύο φορές την εξουσία της να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις δυνάμει του κανονισμού eFTI:
·Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3, στις 15 Ιουλίου 2024 εξέδωσε τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2024/2025 της Επιτροπής 9 για την τροποποίηση του παραρτήματος I μέρος B του κανονισμού eFTI, ώστε να ενσωματωθούν στο εθνικό δίκαιο παραπομπές στις απαιτήσεις κανονιστικών πληροφοριών που κοινοποιούνται στην Επιτροπή από τα κράτη μέλη σύμφωνα με τον κανονισμό eFTI.
·Σύμφωνα με το άρθρο 7, στις 26 Ιουλίου 2024 εξέδωσε τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2024/2024 της Επιτροπής 10 για τη συμπλήρωση του κανονισμού eFTI όσον αφορά τον καθορισμό του κοινού συνόλου δεδομένων eFTI και των υποσυνόλων δεδομένων eFTI.
Η Επιτροπή δεν έχει ακόμη ασκήσει τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί και οι οποίες προβλέπονται στα άρθρα 12 παράγραφος 5 και 13 παράγραφος 3. Ωστόσο, οι σχετικές κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις βρίσκονται στο στάδιο της προετοιμασίας και αναμένεται να εκδοθούν από την Επιτροπή το δεύτερο τρίμηνο του 2025.
Ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός που συμπληρώνει τον κανονισμό eFTI όσον αφορά τον καθορισμό του κοινού συνόλου δεδομένων eFTI και των υποσυνόλων δεδομένων eFTI εκδόθηκε μετά την προθεσμία της 21ης Φεβρουαρίου 2023 που ορίζεται στο άρθρο 7 παράγραφος 3 του κανονισμού eFTI. Η εν λόγω καθυστέρηση οφειλόταν κυρίως στην πολυπλοκότητα των δραστηριοτήτων χαρτογράφησης δεδομένων και μοντελοποίησης του μεγάλου αριθμού ενωσιακών και εθνικών νομικών πράξεων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού eFTI 11 . Η κρίση της νόσου COVID-19 είχε επίσης αντίκτυπο στη συλλογή δεδομένων και στις διαβουλεύσεις, καθώς οι αρχές των κρατών μελών στον τομέα των μεταφορών ήταν απασχολημένες τότε με τη διαχείριση κρίσεων.
Σύμφωνα με τις αρχές που καθορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου 12 , πριν από την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξης, η Επιτροπή πρέπει να διαβουλεύεται με εμπειρογνώμονες που ορίζουν τα κράτη μέλη. Κατά την κατάρτιση των δύο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμών, η Επιτροπή διεξήγαγε κατάλληλες και διαφανείς διαβουλεύσεις με εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και φορείς του επιχειρηματικού τομέα που συμμετέχουν στο φόρουμ για τις ψηφιακές υπηρεσίες μεταφορών και εφοδιαστικής ( E03280 ), ιδίως στην υποομάδα 3: «Κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τις ηλεκτρονικές πληροφορίες σχετικά με τις εμπορευματικές μεταφορές (eFTI)». Οι εμπειρογνώμονες υποστήριξαν τις διατάξεις που περιλαμβάνονται στους κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμούς 13 .
Καθ’ όλη τη διάρκεια των διαδικαστικών εργασιών και της διαδικασίας λήψης αποφάσεων, η Επιτροπή απέστελλε τα σχετικά έγγραφα τόσο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και στο Συμβούλιο. Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο δεν διατύπωσαν αντιρρήσεις για την έκδοση των δύο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμών.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρεται στα άρθρα 2 παράγραφος 3, 7, 12 παράγραφος 5 και 13 παράγραφος 3 του κανονισμού eFTI θα πρέπει να διατηρηθεί για όσο διάστημα εξακολουθεί να ισχύει ο κανονισμός eFTI. Σκοπός είναι να διασφαλιστεί η επικαιροποίηση του κοινού συνόλου δεδομένων eFTI και των υποσυνόλων δεδομένων eFTI, σύμφωνα με τις αλλαγές στις ενωσιακές και εθνικές νομικές διατάξεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού και με τις εξελίξεις στα σχετικά ενωσιακά ή διεθνή πρότυπα, καθώς και να θεσπιστούν και να παραμένουν επικαιροποιημένοι οι κανόνες για την πιστοποίηση τόσο των πλατφορμών eFTI όσο και των παρόχων υπηρεσιών eFTI 14 .
3.Συμπέρασμα
Με την παρούσα έκθεση, η Επιτροπή εκπληρώνει την υποχρέωσή της να υποβάλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την άσκηση των εξουσιών που της έχουν ανατεθεί σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού eFTI.
Η Επιτροπή άσκησε ενεργά και με προσήκοντα τρόπο τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί από τον κανονισμό eFTI. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ανανέωση της εν λόγω εξουσίας έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ήταν και παραμένει σκόπιμη, σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού eFTI (σιωπηρή ανανέωση). Η ανανέωση αυτή θα δώσει τη δυνατότητα στην Επιτροπή να συνεχίσει να συμπληρώνει τον κανονισμό eFTI και να τροποποιεί το παράρτημα I του κανονισμού, να διασφαλίζει την επικαιροποίηση του κοινού συνόλου δεδομένων eFTI και των υποσυνόλων δεδομένων eFTI, καθώς και να θεσπίζει διατάξεις για την απρόσκοπτη και ασφαλή ροή δεδομένων στο περιβάλλον ανταλλαγής δεδομένων eFTI (κανόνες για την πιστοποίηση της πλατφόρμας eFTI και των παρόχων υπηρεσιών eFTI).
Η Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να λάβουν γνώση της παρούσας έκθεσης.
ΕΕ L 249 της 31.7.2020, σ. 33.
Σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 3 του κανονισμού eFTI, τα άρθρα 2 παράγραφος 2, 5 παράγραφος 4, 7, 8, 9 παράγραφος 2 και 10 παράγραφος 2 εφαρμόζονται από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του κανονισμού.
πρβλ. άρθρο 18 παράγραφος 2.
πρβλ. άρθρο 5 παράγραφος 1· η ημερομηνία αυτή υπολογίστηκε ως 30 μήνες μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος των πρώτων κατ’ εξουσιοδότηση και εκτελεστικών πράξεων που εκδόθηκαν δυνάμει των άρθρων 7 και 8 του κανονισμού. Οι πράξεις αυτές τέθηκαν σε ισχύ στις 9 Ιανουαρίου 2025.
«Κοινό σύνολο δεδομένων eFTI»: ένα ολοκληρωμένο σύνολο διαρθρωμένων στοιχείων δεδομένων που αντιστοιχούν σε όλα τα υποσύνολα δεδομένων eFTI, όπου τα στοιχεία δεδομένων που είναι κοινά στα διάφορα υποσύνολα δεδομένων eFTI περιλαμβάνονται μόνο μία φορά.
«υποσύνολο δεδομένων eFTI»: ένα σύνολο διαρθρωμένων στοιχείων δεδομένων τα οποία αντιστοιχούν στις κανονιστικές πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει μιας συγκεκριμένης ενωσιακής ή εθνικής νομικής πράξης που αναφέρεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 του κανονισμού eFTI.
«πλατφόρμα eFTI»: λύση που βασίζεται στην τεχνολογία των πληροφοριών και των επικοινωνιών (ΤΠΕ), όπως λειτουργικό σύστημα, λειτουργικό περιβάλλον ή βάση δεδομένων, προς χρήση για την επεξεργασία eFΤΙ.
«πάροχος υπηρεσιών eFTI»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο που παρέχει υπηρεσία eFTI στους ενδιαφερόμενους οικονομικούς φορείς βάσει σύμβασης.
Επί του παρόντος, 182 πράξεις της ενωσιακής και της εθνικής νομοθεσίας εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού, βάσει του οποίου έχουν καθοριστεί ισάριθμα υποσύνολα δεδομένων eFTI.
ΕΕ L 123 της 12.5.2016, σ. 1.
Τα έγγραφα και οι εκθέσεις των σχετικών συνεδριάσεων διατίθενται στο μητρώο ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής και άλλων παρεμφερών οργάνων (europa.eu) .
Οι κανόνες αυτοί έχουν τεχνικό περιεχόμενο. Θα συμπεριληφθούν στις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις (που βρίσκονται επί του παρόντος στο στάδιο της προετοιμασίας) τις οποίες η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει σύμφωνα με τα άρθρα 12 παράγραφος 5 και 13 παράγραφος 3 του κανονισμού eFTI.