–

Mara Soc. coop. arl, ag A. Clarizia, M. Pagliarulo agus P. Ziotti, avvocati,

–

Gruppo Samir Global Service Srl, ag L. Tozzi, avvocato,

–

Rialtas na hIodáile, ag S. Fiorentino agus G. Palmieri, i gcáil Gníomhairí, le cúnamh ó C. Pluchino, avvocato dello Stato,

–

Rialtas na Fraince, ag R. Bénard, B. Fodda agus M. Guiresse, i gcáil Gníomhairí,

–

an Coimisiún Eorpach, ag C. Biz, L. Malferrari agus G. Wils, i gcáil Gníomhairí,

1

Baineann an iarraidh ar réamhrialú seo le léiriú Airteagail 49 agus 56 CFAE, Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26 Feabhra 2014 maidir le soláthar poiblí agus lena n‑aisghairtear Treoir 2004/18/CE (IO 2014 L 94, lch. 65), arna leasú le Rialachán Tarmligthe (AE) 2021/1952 ón gCoimisiún an 10 Samhain 2021 (IO 2021 L 398, lch. 23) (‘Treoir 2014/24’), chomh maith le prionsabal na comhréireachta.

2

Rinneadh an iarraidh seo in imeachtaí idir Mara Soc. coop. arl agus an Ministero della Difesa (an Aireacht Cosanta, an Iodáil) agus Gruppo Samir Global Service Srl (‘Samir’) maidir le conradh seirbhíse a dhámhachtain chun críocha arm na hIodáile.

An dlí lena mbaineann

Dlí an Aontais Eorpaigh

Treoir 2009/81/CE

3

Foráiltear le haithrisí 4, 6 go 9, 16, 17, 20 agus 27 de Threoir 2009/81/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le comhordú na nósanna imeachta um dhámhachtain i dtaca le conarthaí áirithe oibreacha, conarthaí soláthair agus conarthaí seirbhíse a dhéanann údaráis chonarthacha nó eintitis chonarthacha i réimse na cosanta agus na slándála, agus lena leasaítear Treoracha 2004/17/CE agus 2004/18/CE (IO 2009 L 216 lch. 76):

4

Foráiltear mar seo a leanas le hAirteagal 1 den Treoir sin, dar teideal ‘Sainmhínithe’:

5

Foráiltear le hAirteagal 2 den Treoir sin, dar teideal ‘Raon feidhme’ mar seo a leanas:

6

Sonraítear an méid seo a leanas in Airteagal 3 den Treoir sin, dar teideal ‘Conarthaí measctha’:

7

Liostaítear in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 2009/81, dar teideal ‘Seirbhísí dá dtagraítear in Airteagail 2 agus 15’, 20 catagóir seirbhísí, a bhfuil uimhreacha tagartha CPV 63100000-0 go 63111000-0, 63120000-6 go 63121100-4, 63122000-0, 63512000-1 agus 63520000-0 go 6370000-6 sa deichiú catagóir díobh, dar teideal ‘Seirbhísí tacaíochta agus cúnta iompair’. De réir Rialachán Uimh. 2195/2002, arna leasú le Rialachán (CE) Uimh. 213/2008 ón gCoimisiún an 28 Samhain 2007 (IO 2008 L 74, lch. 1), comhfhreagraíonn uimhreacha tagartha CPV 63100000-0 agus 63110000-3, faoi seach, do ‘s[h]eirbhísí láimhseála agus stórála lasta’ agus do ‘s[h]eirbhísí láimhseála lasta’.

Treoir 2014/24

8

Foráiltear seo mar a leanas le haithrisí 89, 90 agus 92 de Threoir 2014/24:

9

Foráiltear mar seo a leanas le hAirteagal 1 de Threoir 2014/24, dar teideal ‘Ábhar agus raon feidhme’, faoin gcéad mhír:

10

Foráiltear don mhéid seo a leanas le hAirteagal 3 den Treoir sin, dar teideal ‘Soláthar measctha’, faoin tríú fomhír de mhír 3 de:

11

Faoi Airteagal 4 de Threoir 2014/24, dar teideal ‘Méid na dtairseach’:

12

Foráiltear mar seo a leanas le hAirteagal 15 den Treoir sin, dar teideal ‘Cosaint agus slándáil’, i mír 1 de:

13

Foráiltear mar seo a leanas le hAirteagal 16 de Threoir 2014/24, dar teideal ‘Soláthar measctha lena mbaineann gnéithe cosanta nó slándála’:

14

Foráiltear le hAirteagal 18 de Threoir 2014/24, dar teideal ‘Prionsabail an tsoláthair’, i mír 2 de:

15

Foráiltear le hAirteagal 67 den Treoir sin, dar teideal ‘Critéir dámhachtana conartha’, mar seo a leanas:

Dlí na hIodáile

16

Maidir le hAirteagal 50(1) de decreto legislativo n. 50 – Codice dei contratti pubblici (Foraithne Reachtach Uimh. 50 maidir leis an gCód Soláthair Phoiblí) an 18 Aibreán 2016 (GURI Uimh. 91 an 19 Aibreán 2016, Gnáthfhorlíonadh Uimh. 10), sa leagan is infheidhme maidir leis an gcás sna príomhimeachtaí (‘an Cód Soláthair Phoiblí’):

17

Foráiltear an méid seo a leanas in Airteagal 95 den Chód Soláthair Phoiblí:

An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú

18

An 14 Iúil 2022, sheol an Aireacht Cosanta nós imeachta oscailte chun conradh seirbhíse poiblí a dhámhachtain chun críocha arm na hIodáile arb é atá ann, go bunúsach, oibríochtaí luchtaithe agus díluchtaithe, ábhar a chruachadh agus a dhíchruachadh comhdhéanamh agus ábhar a bhogadh. Roinneadh an conradh sin, lena gcumhdaítear an bhliain 2023 agus a bhí in‑athnuaite ar feadh 3 bliana, ina 9 mbaisc.

19

Leagadh síos sa ghlao ar thairiscintí atá i gceist sna príomhimeachtaí an critéar go ndéanfaí an conradh a dhámhachtain ar bhonn an phraghais is ísle, ar an bhforas go raibh saintréithe caighdeánaithe ag na seirbhísí a chumhdaítear leis an gconradh sin, de réir bhrí Airteagal 95(4)(b) den Chód Soláthair Phoiblí.

20

Sonraíodh sa ghlao sin ar thairiscintí gur cheart, agus an conradh céanna á chomhlíonadh, tuarastail a íoc i gcomhréir le comhaontú comhchoiteann na hearnála. Dá bhrí sin, ní fhéadfadh na tairgeoirí lascainí ar chostais saothair a thairiscint. B’éigean baint a bheith ag aon lascaine fhéideartha go heisiach leis an luach saothair as an tseirbhís, ionas nár laghdaíodh leis an gcomhartha tráchtála a moladh dá bhrí sin ach brabús féideartha an tairgeora agus ní tuarastail fhoireann an tairgeora.

21

I gcás ceann amháin de bhaisceanna an chonartha, a bhain le soláthar seirbhísí chun críocha Aeronautica Militare area nord (Aerfhórsa, ceantar thuaidh) agus a measadh – i bhfianaise na n‑athnuachaintí a d’fhéadfaí a dhéanamh – a bheith cothrom le EUR 3 463 114.74, thairg triúr tairgeoirí, lena n‑áirítear Mara agus Samir, lascaine 100 % ar an luach saothair as a gcuid seirbhísí. Sna himthosca sin, measadh go raibh tairiscintí na dtrí thairgeoir sin coibhéiseach. I ndeireadh na dála, bronnadh an bhaisc seo ar Mara trí chrannchur a dhéanamh.

22

Thug Samir caingean i gcoinne dhámhachtain na lascaine sin os comhair Tribunale amministrativo regionale per il Lazio (an Chúirt Réigiúnach Riaracháin, Lazio, an Iodáil), ag maíomh, inter alia, go raibh cur i bhfeidhm chritéar an phraghais is ísle contrártha leis an reachtaíocht is infheidhme.

23

Le breithiúnas an 11 Aibreán 2023, sheas an chúirt sin leis an gcaingean sin, ar an bhforas gur cheart, de bhun Airteagal 95(3)(a) den Chód Soláthair Phoiblí, an cóimheas is fearr idir praghas agus caighdeán a leagan síos mar chritéar dámhachtana conartha sa ghlao ar thairiscintí atá i gceist sna príomhimeachtaí. Ós rud é go gur seirbhísí dlúthshaothair iad na seirbhísí atá i gceist sna príomhimeachtaí, níor cheart feidhm a bheith ag Airteagal 95(4)(b) den Chód sin, ina dtagraítear do chritéar an phraghais is ísle chun conarthaí seirbhíse agus soláthair a bhfuil saintréithe caighdeánaithe acu a dhámhachtain.

24

Rinne Mara achomharc i gcoinne an bhreithiúnais sin os comhair an Consiglio di Stato (an Chomhairle Stáit, an Iodáil), arb í an chúirt a rinne an tarchur.

25

Leis an achomharc sin, maíonn Mara gur sháraigh Tribunale amministrativo regionale per il Lazio (an Chúirt Réigiúnach Riaracháin, Lazio) Airteagal 95(3)(a) den Chód Soláthair Phoiblí. Dar léi, ní féidir feidhm a bheith ag an bhforáil sin maidir le conradh, amhail an ceann atá i gceist sna príomhimeachtaí, a bhfuil saintréithe caighdeánaithe aige freisin, cé gur conradh dlúthshaothair é. Bhí an t‑údarás conarthach ag brath i gceart ar Airteagal 95(4)(b) den Chód sin tríd an bpraghas is ísle a shocrú mar an critéar dámhachtana.

26

I gcás inar cheart don Consiglio di Stato (an Chomhairle Stáit) a mheas gur thuig Tribunale amministrativo regionale per il Lazio (an Chúirt Réigiúnach Riaracháin, Lazio) i gceart ó Airteagal 95 den Chód Soláthair Phoiblí nach féidir critéar an phraghais is ísle a úsáid chun conarthaí a dhámhachtain le haghaidh seirbhísí dlúthshaothair agus a bhfuil saintréithe caighdeánaithe acu ina theannta sin, áitíonn Mara go sáraíonn an tAirteagal sin dlí an Aontais.

27

Is fíor gur léir ó Threoir 2014/24 gurb é cuspóir na Treorach sin, inter alia, úsáid chritéar an chóimheasa is fearr idir praghas agus caighdeán a spreagadh chun conarthaí poiblí a dhámhachtain. Mar sin féin, trí oibleagáid a chur ar údaráis chonarthacha an critéar dámhachtana sin a leagan síos fiú i gcás ina bhfuil saintréithe caighdeánaithe ag an gconradh atá i gceist, chuaigh reachtas na hIodáile thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir sin de Threoir 2014/24 a bhaint amach agus, dá bhrí sin, sháraigh sé prionsabal na comhréireachta.

28

Tugann an chúirt a rinne an tarchur faoi deara gur léir ó léamh comhcheangailte ar Airteagal 95(3) agus (4) den Chód Soláthair Phoiblí gur cheart don ghlao ar thairiscintí a bhaineann leis an gconradh atá i gceist sna príomhimeachtaí, faoi dhlí na hIodáile atá i bhfeidhm, brath ar an gcritéar maidir leis an gcóimheas is fearr idir praghas agus caighdeán chun an conradh sin a dhámhachtain.

29

Mar sin féin, tá amhras ar an gcúirt sin maidir le húsáideacht an chritéir sin chun conradh a dhámhachtain a bhaineann le seirbhísí a bhfuil ardleibhéal minicíochhta mar shaintréithe acu agus nach bhfuil gnéithe inoiriúnaithe acu den chuid is mó. Ar chúiseanna maidir le barainneacht agus luas an nós imeachta soláthair phoiblí, d’fhéadfadh critéar an phraghais is ísle a bheith níos iomchuí don chineál sin soláthair seirbhísí a bhfuil saintréithe caighdeánaithe acu.

30

Sonraíonn an chúirt sin gur rialaigh a tionól iomlánach, atá inniúil chun prionsabail dlí a leagan síos, i mbreithiúnas Uimh. 8, a tugadh an 21 Bealtaine 2019, ar an ngaol idir Airteagal 95(3) agus (4) den Chód Soláthair Phoiblí sa chaoi go bhfuil sé i gceist le forchur an chritéir maidir leis an gcóimheas is fearr idir praghas agus caighdeán chun conarthaí seirbhíse dlúthshaothair a dhámhachtain oibrithe a chosaint agus, dá bhrí sin, nach mór conarthaí dlúthshaothair, eadhon na conarthaí sin arb ionann an costas saothair ina leith agus leath de luach iomlán an chonartha ar a laghad, a dhámhachtain ar bhonn an chritéir sin in aon chás, fiú má tá saintréithe caighdeánaithe acu.

31

Tugann an chúirt a rinne an tarchur faoi deara go mbaintear amach cheana féin an cuspóir maidir le hoibrithe a chosaint, i gcás amhail an cás atá i gceist sna príomhimeachtaí, leis an toirmeasc ar lascaine ar chostais saothair a thairiscint.

32

Sna himthosca sin, chinn an Consiglio di Stato (an Chomhairle Stáit) bac a chur ar na himeachtaí agus an cheist seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt le haghaidh réamhrialú:

Nós imeachta os comhair na Cúirte

33

De bhun Airteagal 62(1) de Rialacha Nós Imeachta na Cúirte Breithiúnais, chuir an Chúirt ceisteanna i gcomhair freagra i scríbhinn chuig na páirtithe agus chuig páirtithe leasmhara eile maidir le raon feidhme Threoir 2009/81 agus Threoir 2014/24. Thug Mara, Rialtas na hIodáile agus an Coimisiún Eorpach freagra ar na ceisteanna sin le barúlacha a taisceadh an 26 Samhain 2024, an 19 Samhain 2024 agus an 20 Samhain 2024 faoi seach.

An cheist a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú

Réamhbharúlacha

34

Ina mbarúlacha a cuireadh faoi bhráid na Cúirte, luaigh na páirtithe sna príomhimeachtaí agus Rialtas na hIodáile go mbaineann na seirbhísí a chumhdaítear leis an gconradh poiblí atá i gceist sna príomhimeachtaí, go páirteach, le láimhseáil lastaí armlóin agus pléascán. Is trealamh míleata iad na hearraí sin de réir bhrí Airteagal 1(6) de Threoir 2009/81.

35

Sa mhéid sin, d’fhéadfadh go mbeadh baint ag na seirbhísí sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 28 dá Thuairim, ‘go díreach [le trealamh míleata]’ de réir bhrí Airteagal 2(c) den Treoir sin. Go deimhin, d’fhéadfadh rochtain fhisiciúil ar an trealamh míleata atá sna lastaí sin a bheith i gceist le soláthar seirbhísí láimhseála lastais – a thagann, de réir uimhreacha tagartha CPV dá dtagraítear i mír 7 den bhreithiúnas seo, faoin deichiú catagóir seirbhísí dar teideal ‘Seirbhísí tacaíochta agus cúnta iompair’ dá dtagraítear in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir sin – chomh maith le rochtain ar fhaisnéis íogair áirithe a bhaineann leis an trealamh sin.

36

I bhfianaise a íogaire atá ceannacháin earraí agus seirbhísí i réimse na cosanta, a leagtar béim air in aithrisí 8 agus 9 de Threoir 2009/81, bunaítear creat reachtach sonrach leis an Treoir sin. Ní mór do chomhordú na nósanna imeachta um dhámachtain i dtaca le conarthaí poiblí sa réimse sin, mar is léir ó aithrisí 4, 6 agus 7 den Treoir sin, na ceanglais slándála a chomhlíonadh, agus ag an am céanna a fhágáil gur féidir costais a laghdú, thairis sin, go háirithe maidir le seirbhísí lóistíochta nó iompair agus stórála.

37

Mar gheall ar an sainiúlacht sin, eisiatar dámhachtain conarthaí poiblí a thagann faoi raon feidhme Threoir 2009/81, de bhun Airteagal 15(1)(a) de Threoir 2014/24, ó raon feidhme na Treorach sin.

38

Sa chás seo, chuir na páirtithe sna príomhimeachtaí agus Rialtas na hIodáile in iúl nach n‑áirítear trealamh míleata ach ar chuid de na lastaí atá faoi réir na seirbhísí láimhseála atá i gceist, de réir bhrí Airteagal 1(6) de Threoir 2009/81, cé go bhfuil earraí sna lastaí eile atá beartaithe d’arm na hIodáile ach nach bhfuil deartha ná oiriúnaithe chun críoch míleata. I bhfianaise na faisnéise sin, ar faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé a fhíorú, ní mór an conradh atá i gceist sna príomhimeachtaí a aicmiú mar chonradh ‘measctha’, sa mhéid go mbaineann sé le ceannacháin a thagann faoi raon feidhme Threoir 2009/81 agus le ceannacháin a thagann faoi raon feidhme Threoir 2014/24 araon.

39

I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil gach foráil in Airteagal 3 de Threoir 2009/81 agus in Airteagal 16 de Threoir 2014/24 atá beartaithe chun an Treoir is infheidhme maidir le conarthaí measctha den sórt sin a chinneadh.

40

Tá raon feidhme na bhforálacha sin éagsúil go páirteach. Go háirithe, cé go leagtar síos le hAirteagal 3 de Threoir 2009/81, i bprionsabal, oibleagáid ar an údarás conarthach an Treoir sin a chur i bhfeidhm maidir le conarthaí measctha den sórt sin, ní fhoráiltear le hAirteagal 16 de Threoir 2014/24 ach d’fhéidearthacht, faoi choinníollacha áirithe, Treoir 2009/81 a chur i bhfeidhm maidir leis na conarthaí sin.

41

Foráiltear le hAirteagal 3 de Threoir 2009/81 go ndéanfar conradh arb é is cuspóir dó oibreacha, soláthairtí nó seirbhísí a thagann faoi raon feidhme Threoir 2009/81 agus a thagann go páirteach faoi raon feidhme Threoir 2004/18, a bhfuil Treoir 2014/24 curtha ina hionad anois, a dhámhachtain i gcomhréir le Treoir 2009/81, ar choinníoll go gcomhlíontar an ceanglas, a leagtar amach i mír 1 den Airteagal sin, nach mór bonn cirt a thabhairt le conradh aonair a dhámhachtain ar fhorais oibiachtúla, agus an coinníoll, a leagtar amach i mír 3 den Airteagal sin, nach nglacfar an cinneadh conradh aonair a dhámhachtain d’fhonn an conradh lena mbaineann a eisiamh ó chur i bhfeidhm Threoir 2014/24.

42

Maidir le hAirteagal 16 de Threoir 2014/24, déantar idirdhealú idir conarthaí measctha i gcás ina bhfuil na codanna éagsúla ‘indeighilte go hoibiachtúil’ nó ‘doscartha go hoibiachtúil’.

43

Ar an gcéad dul síos, maidir le conarthaí measctha, a bhfuil na codanna éagsúla díobh ‘doscartha go hoibiachtúil’, foráiltear le hAirteagal 16(4) de Threoir 2014/24 go bhféadfar conradh den sórt sin ‘a dhámhachtain gan an Treoir [sin] a chur i bhfeidhm i gcás ina bhfuil gnéithe ann a thagann faoi raon feidhme Airteagal 346 CFAE’ agus, ‘seachas sin, féadfar é a dhámhachtain i gcomhréir le Treoir [2009/81]’.

44

Forchoimeádtar an chéad chás, a bhaineann le cur i bhfeidhm Airteagal 346 CFAE, i bhfianaise aithrisí 16, 17, 20 agus 27 de Threoir 2009/81, do chásanna ina sroicheann dámhachtain an chonartha atá i gceist leibhéal ceanglas slándála nó rúndachta den sórt sin nach mbeadh fiú forálacha sonracha na Treorach sin leordhóthanach chun leasanna bunúsacha slándála an Bhallstáit lena mbaineann a choimirciú. Níl aon rud sa chomhad a cuireadh faoi bhráid na Cúirte a thabharfadh le fios go dtagann cás den sórt sin chun cinn sa chás seo, agus is faoin gcúirt a rinne an tarchur atá sé é sin a fhíorú, áfach.

45

Sa dara cás, a bhaineann le conarthaí measctha ina bhfuil codanna atá doscartha go hoibiachtúil nach bhfuil feidhm ag Airteagal 346 CFAE maidir leo, ceadaítear le hAirteagal 16(4) de Threoir 2014/24, ach ní cheanglaítear leis, dámhachtain an chonartha atá i gceist a dhéanamh i gcomhréir le Treoir 2009/81 agus, dá bhrí sin, fágtar faoin údarás conarthach é an conradh sin a dhámhachtain faoin gcóras a bunaíodh leis an Treoir sin nó faoin gcóras a bunaíodh le Treoir 2014/24.

46

Ar an dara dul síos, maidir le conarthaí measctha a bhfuil na codanna éagsúla díobh ‘indeighilte go hoibiachtúil’, ceadaítear le hAirteagal 16(2) de Threoir 2014/24 don údarás conarthach conarthaí ar leithligh a dhámhachtain do na codanna éagsúla sin, agus an Treoir is infheidhme maidir le gach conradh á cinneadh ar bhonn a saintréithe féin, nó conradh aonair a dhámhachtain, a bheidh fós ‘measctha’ dá bhrí sin.

47

É sin ráite, i gcás ina roghnaíonn an t‑údarás conarthach Treoir 2009/81 a chur i bhfeidhm maidir leis an gconradh aonair sin, ní mór, faoi phointe (b) den tríú fomhír den mhír sin, bonn cirt a thabhairt lena chinneadh gan conarthaí ar leithligh a dhámhachtain ‘ar chúiseanna oibiachtúla’. Mar sin féin, ní fhoráiltear don cheanglas sin i gcás ina roghnaíonn an t‑údarás conarthach conradh aonair a dhámhachtain trí Threoir 2014/24 a chur i bhfeidhm.

48

Thairis sin, faoin gceathrú fomhír den mhír sin, ní fhéadfar an cinneadh a dhéanamh conradh aonair a dhámhachtain in ainneoin codanna den chonradh atá indeighilte go hoibiachtúil a bheith ann ‘d’fhonn conarthaí a eisiamh ó chur i bhfeidhm [Threoir 2014/24] nó Threoir [2009/81]’.

49

Tá an ceanglas sin, murab ionann agus an ceanglas dá dtagraítear i mír 47 den bhreithiúnas seo, infheidhme freisin i gcás inar dámhadh an conradh aonair trí fhorálacha Threoir 2014/24 a chur i bhfeidhm. Ós rud é, ar an gcéad dul síos, gur ceanglas de mheon macánta ar thaobh an údaráis chonarthaigh é agus, ar an dara dul síos, nár cheart don cheanglas sin an t‑éifeachtacht a bhaint den cheanglas a leagtar síos sa tríú fomhír d’Airteagal 16(2) de Threoir 2014/24, ní mór a mheas go bhfuil an ceanglas sin sa cheathrú fomhír den mhír sin sáraithe i gcás, i bhfianaise na dtosca ábhartha uile, inar cosúil nach féidir cinneadh an údaráis chonarthaigh conradh aonair a thabhairt i gcrích a thuiscint ach amháin le rún an údaráis chonarthaigh sin cur i bhfeidhm Threoir 2009/81 nó Threoir 2014/24 a sheachaint.

50

Tá na rialacha easaontachta idir Treoir 2009/81 agus Treoir 2014/24 a leagtar síos in Airteagal 16 de Threoir 2014/24 níos déanaí agus, thairis sin, níos mionsonraithe ná na rialacha atá in Airteagal 3 de Threoir 2009/81. Dá bhrí sin, cuirtear in iúl in Airteagal 16 de Threoir 2014/24 rún reachtas an Aontais ar dháta glactha na Treorach sin agus ní mór é a chur i bhfeidhm chun dochair d’Airteagal 3(1) de Threoir 2009/81, a bhfuil raon feidhme éagsúil aige, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i míreanna 39 agus 40 dá Thuairim, ach nach mór a mheas go sáraítear é leis na forbairtí reachtacha a eascraíonn as Treoir 2014/24.

51

De réir na mbarúlacha a chuir Rialtas na hIodáile faoi bhráid na Cúirte, mheas an Aireacht Cosanta go raibh na codanna éagsúla den chonradh seirbhíse atá i gceist sna príomhimeachtaí indeighilte go hoibiachtúil, ach, mar gheall ar láimhseáil choimhdeachta lastaí, nár mhór iad a mheas mar chuid de chonradh aonair ar cheart é a thabhairt i gcrích trí fhorálacha Threoir 2014/24 a chur i bhfeidhm.

52

Mar a luaitear i mír 47 den bhreithiúnas seo, i gcás den sórt sin, níl feidhm ag an gcoinníoll a leagtar amach i bpointe (b) den tríú fomhír d’Airteagal 16(2) de Threoir 2014/24, ar dá réir nach mór ‘go bhfuil bonn cirt le conradh aonair a dhámhachtain ar chúiseanna oibiachtúla’. Os a choinne sin, tá feidhm ag an gcoinníoll a leagtar amach sa cheathrú fomhír d’Airteagal 16(2) den Treoir sin, ar dá réir nach fhéadfar an cinneadh sin a dhéanamh ‘d’fhonn conarthaí a eisiamh ó chur i bhfeidhm na Treorach [sin] nó Threoir [2009/81]’.

53

Dá bhrí sin, ní scrúdaíonn an Chúirt an cheist a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú maidir le léiriú Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24 ach amháin faoi réir fíorú roimh ré, ag an gcúirt a rinne an tarchur, nár sáraíodh, sa chás seo, an ceanglas a leagtar síos sa cheathrú fomhír d’Airteagal 16(2) den Treoir sin.

Maidir le hAirteagal 67(2) de Threoir 2014/24 agus prionsabal na comhréireachta

54

Baineann an cheist a tharchuirtear, arna foirmliú ag an gcúirt a rinne an tarchur, le léiriú Airteagail 49 agus 56 CFAE, Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24 agus prionsabal na comhréireachta.

55

I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, go bhfuil sé i gceist leis an gceist sin a chur ar chumas na cúirte a rinne an tarchur measúnú a dhéanamh ar chomhoiriúnacht forálacha áirithe den Chód Soláthair Phoiblí le dlí an Aontais. Tá comhthuiscint ann go dtrasuitear Treoir 2014/24 i ndlí na hIodáile leis an gCód sin.

56

Ar an dara dul síos, leanann sé ó na fíorais a leagtar amach san iarraidh ar réamhrialú agus a bhfuil achoimre déanta orthu i mír 21 den bhreithiúnas seo go sáraítear le luach measta an chonartha atá i gceist sna príomhimeachtaí an tairseach a leagtar síos in Airteagal 4 den Treoir sin chun go mbeidh an Treoir sin infheidhme.

57

Ar an tríú dul síos agus ar deireadh, is léir ón iarraidh sin go mbaineann ábhar na díospóide sna príomhimeachtaí leis an gcumhacht dá bhforáiltear sa tríú fomhír d’Airteagal 67(2) den Treoir sin toirmeasc a chur ar úsáid an ‘[phraghais] [...] mar an t‑aon chritéar dámhachtana amháin ’ – critéar an ‘phraghais is ísle’, sna focail a úsáideann an chúirt a rinne an tarchur – agus ar oibleagáid na mBallstát prionsabal na comhréireachta a chomhlíonadh i gcás ina bhfeidhmítear an rogha sin.

58

Sna himthosca sin, is gá agus is leor scrúdú a dhéanamh ar an gceist a tharchuirtear i bhfianaise Threoir 2014/24 agus phrionsabal na comhréireachta (féach, de réir analaí, breithiúnas an 4 Meitheamh 2020, Asmel, C‑3/19, EU:C:2020:423, míreanna 44 go 48).

59

Dá bhrí sin, ní mór a mheas, lena ceist, go bhfiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an gá Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24 agus prionsabal na comhréireachta a léiriú sa chaoi go gcuirtear cosc leo ar reachtaíocht náisiúnta faoina bhfuil toirmeasc ar an údarás conarthach, i gcás conarthaí poiblí le haghaidh seirbhísí a bhfuil saintréithe caighdeánaithe acu ach arb ionann a luach iomlán agus leath na gcostas saothair ar a laghad, an praghas a úsáid mar an t‑aon chritéar amháin chun conarthaí den sórt sin a dhámhachtain, fiú i gcás ina bhforáiltear leis an nglao ar thairiscintí nach mór aon lascaine a thairgeann tairgeoir a dhéanamh ar luach saothair na seirbhísí sin amháin, gan bheith in ann luach saothair na n‑oibrithe atá fostaithe ag an tairgeoir sin a laghdú.

60

Mar is léir ó na mínithe a thug an chúirt a rinne an tarchur, tá ‘saintréithe caighdeánaithe’ ag na seirbhísí láimhseála a chumhdaítear leis an gconradh poiblí atá i gceist sna príomhimeachtaí, de réir bhrí reachtaíocht na hIodáile, ós rud é gur cúraimí atriallacha agus neamhtheicniúla iad na seirbhísí sin. Measann an chúirt sin freisin go bhfuil na cúraimí sin de láimh den chuid is mó, agus mar thoradh air sin gur ‘seirbhísí dlúthshaothair’ iad na seirbhísí atá i gceist sna príomhimeachtaí, de réir bhrí na reachtaíochta sin, is é sin le rá, gurb ionann na costais saothair agus leath de mhéid iomlán an chonartha ar a laghad.

61

Chun a chinneadh an dtagann conarthaí poiblí le haghaidh seirbhísí den sórt sin lasmuigh de raon feidhme na rogha, a dheonaítear do na Ballstáit leis an tríú fomhír d’Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24, toirmeasc a chur ar phraghas a úsáid mar an t‑aon chritéar amháin chun na conarthaí sin a dhámhachtain, ba cheart a thabhairt faoi deara ag an tús nach dteorannaítear leis an bhforáil sin an rogha dá bhforáiltear san fhoráil sin do chonarthaí a bhaineann le cineálacha sonracha earraí nó seirbhísí agus nach bhfuil aon eisceacht ná maolú ar an rogha sin inti. Ar bhonn níos ginearálta, ní fhágann sé go bhfuil an fhéidearthacht toirmeasc a chur ar úsáid an phraghais mar an t‑aon chritéar amháin chun conradh a dhámhachtain faoi réir aon choinníoll a chomhlíonadh. Dá bhrí sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 46 dá Thuairim, is léir ó fhoclaíocht na forála sin go dtugann sí lánrogha leathan do na Ballstáit.

62

Tacaítear le scéim Airteagal 67 den Treoir sin, ina hiomláine, leis an lánrogha leathan sin a bheith ann.

63

Go deimhin, ceanglaítear le mír 1 den Airteagal sin ar údaráis chonarthacha a ndámhachtain conarthaí poiblí a bhunú ar an tairiscint is buntáistí go heacnamaíoch. Luaitear ann, i mír 2, nach mór an tairiscint sin a chinneadh ar bhonn cur chuige costéifeachtachta agus foráiltear go sainráite ann, sa chéad fhomhír den mhír sin, go bhféadfaí an tairiscint sin a chinneadh ar bhonn an chóimheasa is fearr idir praghas agus caighdeán.

64

Is éard atá i gceist le rogha an chur chuige sin critéir dhámhachtana a leagan síos lena n‑áirítear ní hamháin an praghas ach gnéithe cáilíochtúla freisin a bhaineann le hábhar an chonartha phoiblí lena mbaineann. Chun go measfar na gnéithe cáilíochtúla sin a bheith nasctha le hábhar an chonartha phoiblí, is leor, i gcomhréir le mír 3 den Airteagal sin, go mbaineann siad leis na hoibreacha, na soláthairtí nó na seirbhísí atá le soláthar faoin gconradh sin ar aon bhealach agus ag aon chéim dá saolré.

65

Dá bhrí sin, is léir ó léamh foriomlán ar Airteagal 67 de Threoir 2014/24 nach bhfuil sé d’éifeacht ag tabhairt isteach toirmisc, ag Ballstát, ar údaráis chonarthacha praghas a úsáid mar an t‑aon chritéar amháin chun conradh poiblí a dhámhachtain, eisceacht a thabhairt isteach, agus an Treoir sin á cur chun feidhme, ar riail a bhfuil raon feidhme éagsúil aici. Is í an t‑aon éifeacht amháin atá le feidhmiú na rogha dá bhforáiltear sa tríú fomhír de mhír 2 den Airteagal sin ag Ballstát go ndéantar, ar chríoch an Bhallstáit sin, an fhéidearthacht a thugtar leis an gcéad fhomhír de mhír 2 d’údaráis chonarthacha critéir a úsáid lena n‑áirítear gnéithe cáilíochtúla a ionadú le hoibleagáid ar na húdaráis sin critéar amháin nó níos mó den sórt sin a áireamh i nglaonna ar thairiscintí.

66

Tacaítear freisin leis an lánrogha leathan atá ag na Ballstáit agus an rogha sin á húsáid acu le cuspóir Threoir 2014/24. Mar is léir ó aithrisí 89, 90 agus 92 den Treoir sin, bhí sé beartaithe ag reachtas an Aontais an coincheap ‘tairiscint is buntáistí go heacnamaíoch’ a cheangal go príomha leis an gcoincheap ‘cóimheas is fearr idir praghas agus caighdeán’. Cé gur luaigh sé, in éagmais reachtaíocht náisiúnta, go bhfuil sé fós faoi na húdaráis chonarthacha an praghas nó an costas a úsáid mar an t‑aon chritéar amháin chun conradh poiblí a dhámhachtain, mheas reachtas an Aontais gur ghá, chun díriú níos mó ar chaighdeán i gcás soláthar poiblí a spreagadh, cead a thabhairt do na Ballstáit úsáid an chritéir praghais nó costais a thoirmeasc nó a shrianadh chun conradh poiblí a dhámhachtain amháin. Ba cheart údaráis chonarthacha a spreagadh chun critéir dhámhachtana a roghnú a chuirfidh ar a gcumas oibreacha, soláthairtí agus seirbhísí ardchaighdeáin a fháil a oireann go barrmhaith dá riachtanais.

67

Maidir le prionsabal na comhréireachta, ar prionsabal ginearálta de dhlí an Aontais é, ceanglaítear leis nach rachaidh na rialacha arna leagan síos ag na Ballstáit nó ag na húdaráis chonarthacha i gcomhthéacs chur chun feidhme fhorálacha Threoir 2014/24 thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí a shaothraítear leis an Treoir sin a bhaint amach (breithiúnais an 30 Eanáir 2020, Tim, C‑395/18, EU:C:2020:58, mír 45, agus an 6 Deireadh Fómhair 2021, Conacee, C‑598/19, EU:C:2021:810, mír 42).

68

Sháródh feidhmiú na rogha dá bhforáiltear sa tríú fomhír d’Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24 prionsabal na comhréireachta dá gcinnfeadh Ballstát úsáid praghais nó costais a thoirmeasc mar an t‑aon chritéar dámhachtana amháin le haghaidh cineál conartha phoiblí de chineál a fhágann go bhfuil sé dodhéanta nó ródheacair critéir a chinneadh lena bhféadfar idirdhealú a dhéanamh, ó thaobh na cáilíochta de, idir na hoibreacha, na soláthairtí nó na seirbhísí dá bhforáiltear i dtairiscintí na dtairgeoirí.

69

Sa chás seo, is cosúil go bhfuil riail amhail an riail a leag reachtas na hIodáile síos, ar dá réir nach mór conarthaí poiblí le haghaidh seirbhísí dlúthshaothair, fiú má tá ‘saintréithe caighdeánaithe’ acu, a dhámhachtain ar bhonn chritéar na tairisceana is buntáistí go heacnamaíoch ar bhonn an chóimheasa is fearr idir praghas agus caighdeán, in ainneoin go dtagraíonn an riail sin do sheirbhísí de chineál neamhtheicniúil, i gcomhréir leis an Treoir sin agus le prionsabal na comhréireachta.

70

Mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara i mír 56 dá Thuairim, d’fhéadfadh roinnt gnéithe cáilíochtúla, amhail eagrú agus taithí na foirne a shanntar chun seirbhísí den sórt sin a dhéanamh, tionchar a imirt ar cháilíocht chomhlíonadh na gconarthaí agus, dá bhrí sin, ar luach eacnamaíoch na dtairiscintí. Sna himthosca sin, níl sé dodhéanta ná ródheacair idirdhealú cáilíochtúil a dhéanamh idir na seirbhísí dá bhforáiltear i dtairiscintí na dtairgeoirí.

71

Ní chuirtear an léiriú sin ó bhail toisc go bhfuil oibleagáid ar na húdaráis chonarthacha ar a bhfuil reachtaíocht náisiúnta amhail an reachtaíocht atá i gceist sna príomhimeachtaí dírithe an riail a chur san áireamh ina nglaonna ar thairiscintí nach mór d’aon lascaine a thairgeann tairgeoir a bheith bainteach go heisiach leis an luach saothair as na seirbhísí a sholáthraíonn an tairgeoir sin agus ní le luach saothair na n‑oibrithe atá fostaithe ag an tairgeoir sin. Ós rud é go bhforáiltear dó leis an dlí, ní mór do gach tairgeoir an toirmeasc sin ar lascaine a thairiscint a bhféadfadh laghdú ar luach saothair oibrithe a bheith mar thoradh air a chomhlíonadh go cothrom. Ós rud é nach féidir tairiscintí a chur i gcomparáid le chéile le toirmeasc den sórt sin, is gá fós, i bhfianaise Airteagal 67(4) de Threoir 2014/24, lena gceanglaítear, arna léamh i gcomhar le haithris 90 den Treoir sin, critéir dhámhachtana a leagan síos lena ráthaítear go bhféadfaí fíoriomaíocht a bheith ann agus, dá bhrí sin, comparáid a dhéanamh idir tairiscintí (féach, chuige sin, breithiúnas an 20 Meán Fómhair 2018, Montte, C‑546/16, EU:C:2018:752, mír 31), chun an dámhachtain a bhunú ar chritéir, nach mbaineann leis an toirmeasc sin, lena gceadaítear comparáid a dhéanamh idir tairiscintí. Mar is léir ón mír roimhe seo den bhreithiúnas seo, d’fhéadfadh socrú critéar bunaithe ar ghnéithe cáilíochtúla a bheith iomchuí chun na críche sin agus, dá bhrí sin, ní féidir a mheas go bhfuil sé díréireach.

72

I bhfianaise na mbreithnithe go léir roimhe seo, is é an freagra ar an gceist a tharchuirtear ná nach mór Airteagal 67(2) de Threoir 2014/24 agus prionsabal na comhréireachta a léiriú sa chaoi nach gcuirtear cosc leo ar reachtaíocht náisiúnta lena gcuirtear toirmeas ar an údarás conarthach, i gcás conarthaí poiblí le haghaidh seirbhísí a bhfuil saintréithe caighdeánaithe acu ach arb ionann a luach iomlán agus leath na gcostas saothair ar a laghad, an praghas a úsáid mar an t‑aon chritéar amháin chun na conarthaí sin a dhámhachtain. Ní bhaineann sé le hábhar i ndáil leis sin go bhforáiltear leis an nglao ar thairiscintí nach mór aon lascaine a thairgeann tairgeoir a dhéanamh ar luach saothair na seirbhísí sin amháin, gan bheith in ann luach saothair na n‑oibrithe atá fostaithe ag an tairgeoir sin a laghdú.

Costais

73

Ós rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a cuireadh faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.